cogPG.PG146 448
μάλιστα δὲ τῇ γνώσει τῶν ἐσομένων εἰρήκαμεν . Τῆς γὰρ θείας μεταλαχών χάριτος ὁ ἀνὴρ , πολλὰτοῖς πυνθανομένοις προὔλεγεν · οὗ δὴ πεῖραν καὶ ἕπὶ τῶ πρώην ἔσχε τυράννῳ , ἀναιμωτὶ τὴν νίκην ἐνείνην προαγορεύσας ἔσεσθαι . Καὶ δὴ Εὐτρόπιον Κτὸν εὐνοῦχον , ὅς ἦν ἐκείνῳ πιστότατος , ἀνὰ τὴν Αἴγυπτον ἔπεμπεν · εἰ μὲν εὐχερὲς γένοιτο , αὐτὸν ἐκεῖνον τὸν ὅσιον μεθ´ ἑαυτοῦ ἄξοντα · εἰ δ´´ ἰσχυρῶς ἀπαγορεύοι τὴν ἄφιξιν , τὸ ποιητέον ἐπὶ τῇ μάχῃ μαθεῖν βιάσασθαι . Καὶ ὁ μὲν Εὐτρόπιος εἰς Αἴvωπτον ἤκων οὐδαμῶς ἔπειθεν Ἰωάννην ἐς βασιλέα ἐλθεῖν · παρηγγύα δὲ λέγειν ἐκεῖνος , ὡς μετὰ πολὺν φόνον νικήσει μὲν τὸν τύραννον · μετὰ δὲ τὴν νίκην , οὐ πολλῷ ὕστερον κατὰ τὴν Ἰταλίαν καὶ αὐτὸς μετο λλάξει τὸ ζῇν . Ἀμφότερα δὲ εἰ τέλος ἔσχεν , ἡ ἱστορία δηλώσει . Ἐπεὶ γὰρ ἀρκούντως αὐτῷ τὰ πρὸς τὸν πόλεμον παρεσκεύαστο , ἀναγορεύει βασιλέα καὶ τὸν υἱὸν ἐκείνου Ὁνώριον · Ἀρκάδιον γὰρ ἔφθη πρότερον εἰς τὴν βασιλείαν ἀναγαγών . Τούτους δ´ ἄμφω τῇ Κωνσταντίνου λιπών , αὐτὸς πᾶσαν τὴν πρὸς Ἕω περιβαλλόρενος δύναμιν , πρὸς τὴν Ἐσπέραν ἠπείγετο . Πολὺ δέ τι πλῆθος καὶ τῶν παριστρίων βαρβάρων ἐφείπετο , ἑκόντες συμμαχεῖν αὐτῷ ᾑρημένοι . Τῶν δὲ στρατηγῶν ὀλίγους εἶναι τοὺς συμμάχους φησάντων , καὶ ἀργεῖν τὴν κίνησιν βουλευομένων , ὡς ἂν ἦρος ἀρχομένου καὶ ἄλλην ἐπιλέξωνται στρατιὰν , ἵνα εἴη τῷ πλήθει ἀνακράτος περιγενέσθαι τῶν δυσμενῶν , ἥκιστα ταῖς τῶν στρατηγῶν εἰσηγήσεσι προσέσχεν ὁ θειότατος βασιλεύς · μηδὲ γὰρ χρῆναι τοσαύτην μέν ἀσθένειαν τῳ παντοουνάμῳ ὅπλῳ τοῦ σταυροῦ μαρτυρεῖν · ἀντίῤῥοπον δ´ ἐκ τοῦ ἐναντίου δύναμιν τῇ τοῦ Ἡρακλέος εἰκόνι . « Τοῦ γὰρ ἐμοῦ ὁ σταυρὸς , ἐκείνου δὲ ἡγεῖται ὁ Ἡρακλῆς . » Οὕτως εἰπὼν , ἀπεχώρει . Ἐπεὶ δ´ ἐξιὼν τῆς Κωνσταντίνου πρὸς τῷ Ἑβδόμῳ ἐγένετο , τῇ ἐνθάδε ἐκκλησίᾳ , ἣν αὐτὸς , διαφερόντως Ἰωάννην τὸν Βαπτιστὴν τιμῶν , ἀνεδείματο , εἰσῄει προσεύξασθαι μὲν Θεῷ · εἰς ἀρωγὴν · δὲ μετακαλέσασθαι στρατιᾷ Ῥωμαίων τὴν ἔκβασιν τῆς μάχης γενέσθαι · καὶ δὴ τὸ εἰκὸς ἀφοσιωσάμενος , εἰς Ἰταλίαν ἐγένετο . Ἐξαπίνης δὲ ταῖς Ἄλπεσι προσβαλὼν , τὰς πρώτας ἐσύλα φύλακας τοῦ τυράννου . Τὸ δὲ ἄκρον τῆς παρόδου παραμείψας , ἐπεὶ ἐς τὸ κάταντες ἤγετο , ὀρᾷ τὸ πεδίον σύμπαν ἀμυθήτῳ πλήβει πεζῶν καὶ ἱππέων πεπυκνωμένον · οὐ πάνυ δ´ αὐτοῦ πόὸῥω κατὰ νώτου καὶ ἄλλους τῶν πολεμίων κατὰ τὴν κορυφὴν ἑστηκότας τοῦ ὄρους , καὶ τό γε νῦν ἠρέμα τέως ἔχοντας · ὡς δ´ ἡ πρώτη φάλαγξ κατιοῦσα τοῖς ἐν τῷ πεδίῳ προσέβαλε , μάχη κρατερὰ καὶ ἀμφήριστος ἀνεῤῥήγνυτο . Ἐπεὶ δʹ´ ὅσον τὰ ἑς ἀνθρωπίνην δύναμιν μὴ εὐχερῆ τὴν σωτηρίαν εἶναι τῷ στρατῷ κατελάμβανε , μέσον τῶν δύο στρατευμάτων . ἐπειλημμένῳ · ἤδη γὰρ καὶ οἱ κατὰ τὴν ἀκρώρειαν ἠρεμοῦντες κατὰ νώτου προσέβαλλον · καὶ καθ´ ὃ μὲν μέρος Ῥωμαῖοι Ῥωμαίοις ἐμάχοντο , ἰσοπαλῆ
Lemmas: μάλιστα δέ ὁ γνῶσις ὁ εἰμί εἴρω . ὁ γάρ θεῖος μεταλαγχάνω χάρις ὁ ἀνήρ , πολλάτος πυνθάνομαι προλέγω · ὅς δή πείρω καί ἐπί ὁ πρώην ἔχω τύραννος , ἀναιμωτί ὁ Νίκη ἐνίημι προαγορεύω εἰμί . καί δή Εὐτρόπιον κτῶ εὐνοῦχος , ὅς εἰμί ἐκεῖνος πιστός , ἀνά ὁ Αἴγυπτος πέμπω · εἰμί μέν εὐχερής γίγνομαι , αὐτός ἐκεῖνος ὁ ὅσιος μεθ´ ἑαυτοῦ ἄγω · εἰμί δδʹ ἰσχυρῶς ἀπαγορεύω ὁ ἄφιξις , ὁ ποιητέος ἐπί ὁ μάχομαι μανθάνω βιάζομαι . καί ὁ μέν Εὐτρόπιος εἰς Αἴvωπτον ἥκω οὐδαμῶς πείθω Ἰωάννης εἰς βασιλεύς ἔρχομαι · παρεγγυάω δέ λέγω ἐκεῖνος , ὡς μετά πολύς φόνος νικάω μέν ὁ τύραννος · μετά δέ ὁ Νίκη , οὖον πολύς ὕστερος κατά ὁ Ἰταλία καί αὐτός Μέτο λάζω ὁ ζάω . Ἀμφότερος δέ εἰμί τέλος ἔχω , ὁ ἱστορία δήλωσις . ἐπεί γάρ ἀρκούντως αὐτός ὁ πρός ὁ πόλεμος παρασκευάζω , ἀναγορεύω βασιλεύς καί ὁ υἱός ἐκεῖνος Ὁνώριος · Ἀρκάδιος γάρ φθάνω πρότερος εἰς ὁ βασίλειος ἀνάγω . οὗτος δδʹ ἄμφω ὁ Κωνσταντῖνος λίπος , αὐτός πᾶς ὁ πρός Ἕως περιβαλλόρενος δύναμις , πρός ὁ εἰσπεράω ἐπείγω . Πολύς δέ τίς πλῆθος καί ὁ παρίστριος βάρβαρος ἐφέπω , ἑκών συμμαχέω αὐτός αἱρέω . ὁ δέ στρατηγός ὀλίγος εἰμί ὁ σύμμαχος φημί , καί ἀργέω ὁ κίνησις βουλεύω , ὡς εἄν ἔαρ ἄρχω καί ἄλλος ἐπιλέγω στρατία , ἵνα εἰμί ὁ πλῆθος ἀνακράτος περιγίγνομαι ὁ δυσμενής , ἥκιστος ὁ ὁ στρατηγός εἰσήγησις προσέχω ὁ θεῖος βασιλεύς · μηδέ γάρ χρή τοσοῦτος μέν ἀσθένεια ὁ παντοουνάμῳ ὅπλον ὁ σταυρός μαρτυρέω · αντιρροπως δδʹ ἐκ ὁ ἐναντίος δύναμις ὁ ὁ Ἡρακλῆς εἰκών . « ὁ γάρ ἐγώ ὁ σταυρός , ἐκεῖνος δέ ἡγέομαι ὁ Ἡρακλῆς . » οὕτως εἶπον , ἀποχωρέω . ἐπεί δδʹ ἔξειμι2 ὁ Κωνσταντῖνος πρός ὁ Ἕβδομος γίγνομαι , ὁ ἐνθάδε ἐκκλησία , ὅς αὐτός , διαφερόντως Ἰωάννης ὁ βαπτιστής τιμή , ἀνά-δέμω , εἰσέρχομαι προσεύχομαι μέν Θεός · εἰς ἀρωγή · δέ μετακαλέω στρατιά Ῥωμαῖος ὁ ἔκβασις ὁ μάχη γίγνομαι · καί δή ὁ εἰκός ἀφοσιόω , εἰς Ἰταλία γίγνομαι . ἐξαπίνης δέ ὁ Ἄλπεις προσβάλλω , ὁ πρῶτος συλάω φύλαξ ὁ τύραννος . ὁ δέ ἄκρος ὁ πάροδος παραμείβω , ἐπεί εἰς ὁ κατάντης ἄγω , ὁράω ὁ πεδίον σύμπας ἀμύθητος πλήβει πεζός καί ἱππεύς πυκνόω · οὖον πάνυ δδʹ αὐτός πόὸῥω κατά νῶτον καί ἄλλος ὁ πολέμιος κατά ὁ κορυφή ἵστημι ὁ ὄρος , καί ὁ γε νῦν ἠρέμα τέως ἔχω · ὡς δδʹ ὁ πρῶτος φάλαγξ κατέρχομαι ὁ ἐν ὁ πεδίον προσβάλλω , μάχη κρατερός καί ἀμφήριστος ἀναλέγω . ἐπεί δʹ´ ὅσος ὁ ἑες͂ς ἀνθρώπινος δύναμις μή εὐχερής ὁ σωτηρία εἰμί ὁ στρατός καταλαμβάνω , μέσος ὁ δύο στράτευμα . ἐπιλαμβάνω · ἤδη γάρ καί ὁ κατά ὁ ἀκρώρεια ἠρεμέω κατά νῶτον προσβάλλω · καί καθ´ ὅς μέν μέρος Ῥωμαῖος Ῥωμαῖος μάχομαι , ἰσοπαλής