cogPG.PG146 632
περὶ αὐτοῦ , ὡς τινὸς τελευτᾷν μοναχοῦ μέλλοντος , ὃς δόξαν ἀρετῆς μάλιστα καὶ τὸ πλέον σωφροσύνης δῆθεν εἶχε , μὴ τοιοῦτός γε ὤν , ἀλλὰ τοὐναντίον μᾶλλον ἀκόλαστος , ὁρᾷν τὸν μακάριον ἄγγελόν τινα φοβερὸν ἐν τριαίνῃ δεινῇ τὴν ἐκείνου ψυχὴν ἀπηνῶς ἀνασπῶντα · καὶ ἅμα φωνῆς ἄνωθεν ἐπαισθάνεσθαι , τὰ κρυπτὰ τῆς αἰσχύνης ἔργα διαῤῥήδην ἐκκαλυπτούσης . Ἄλλον δέ τινα πένητα γυμνὸν ἐπ´ ἐδάφους ἐῤῥιμμένον καὶ διεῤῥωγότα πάμπαν καὶ δύἀτηνα ῥάκια ἠμφιεσμένον σὺν αἰδοῖ τὴν ψυχὴν ἐκκαλεῖσθαι πολλῶν παρόντων ἀγγέλων · παρεῖναι δὲ καὶ Δαυΐδ τῇ παναρμονίῳ κιθάρᾳ χρώμενον , καὶ οἰανεὶ κατακηλοῦντα ταύτην καὶ συν ᾠδαῖς παραπέμποντα . Ὑπὸ δὲ τὸν ἐκεῖνον χρόνον καὶ ἄλλοι πλεῖστοι συνήκμασαν · οἷος ἐκεῖνος Θεόκτιστος καὶ Γεράσιυος , κοινοβίων μεγάλων ἡγεμονεύοντες , κανόνι τε ξένῳ κεχρημένοι · ἃ πρὸς λεπτὸν καταγράΚφειν οὔ μοι καιρός . Ὑπὸ δὴ τούτῳ καὶ ἡ βασιλὶς Ἐὐδοκία , τῆς ὀρθῆς πρότερον παρατραπεῖσα δόξης , τάληθὲς ὕστερον διαγνοῦσα , τῆς τῶν Εὐτυχιανιστῶν συμμορίας διέστη . Τούτῳ δὴ καὶ ὁ τὴν ἀρετὴν πολὺς Σάββας νέος ἔτι ὢν πρόσεισιν · ὃν ἰδὼν , ὁποῖος Ἐσται σαφῶς προεφοίβασε . Καὶ Τίτος δ´ ὁ Βόστρων ἐπ´ ἐκείνοις ἤκμαζε τοῖς καιροῖς · Βάσσα τε καὶ Τατιανὴ καὶ Μελάνη ἡ αυμαστή · πρὸς δὲ καὶ Ξένη ἡ περιβόητος , ἧς τὴν τῆς ἀρετῆς τελείωσιν ἐδείκνυ στέφανος ἄστρασιν ἐπισήμοις περιπλακείς · πρὸς δὲ καὶ Ξενοφῶν ἐκεῖνος ὁ πολυύμνητος τῆς συγκλήτου τὰ πρῶτα τελῶν , οὐχ ἦττον τῷ ἔξωθεν πλούτῳ ἢ τῶ ἔνδοθεν μᾶλλον ὡραῖζόμενος . Ἐπὶ δὲ μίαν τῶν κατὰ Φοινίκην πόλεων Βήρυτον ἐπὶ παιδείᾳ καὶ μελέτῃ νόμων τοὺς οἰκείους παῖδας Ἀρκάδιον καὶ Ἱωάννην ἐκπέμψας , ἐπεὶ τῷ κατὰ θάλατταν περιέπεσον ναυαγίῳ , πρὸς τὴν ἐκείνων ζήτησιν σύναμα γυναικὶ ἐξιὼν , ἐπεὶ τὰ μοναχῶν μυηθέντας ἐν Ἰε ροσολύμοις ἐνέτυχε , τὸ τῇς ἡσυχίας ἔνδυμα καὶ αὐτὸς καὶ ἡ σύζυγος ὑποδύονται . Ἐπὶ τόσον δ´ ἐπιδοῦναι συνέβη πάντας πρὸς ἀρετὴν , ὡς καὶ θαύματα δρᾷν γέρας εἰληφέναι παρὰ Θεοῦ . Διὰ βίου δ´ εὐάρεστοι Θεῷ γεγονότες , πρὸς αὐτὸν μετεχώρησαν . Ηροσεχώρει δὲ τηνικαῦτα τῇ ἀρετῇ ἐπαυξάνων καὶ Λὐξέντιος ἐκεῖνος ὁ πολυύμνητος ἀσκητὴς , κατὰ τὸ ἀντικρὺ Βυζαντίου διακείμενον ὄρος ἀνὰ τὴν Βιθυνῶν , πάντας τοὺς περικύκλῳ βουνοὺς ὑπερκείμεΚΕΦΛΛ . ΙΓʹ . Περὶ τοῦ ἁγίου Ἰσιδώρου τοῦ Πηλουσιωτου · καὶ οἶα Κυρίλλῳ καὶ ἀλίοις ὑπὲρ τοῦ ἱεροῦ Χρυσοστόμου γράφει . Οὐκ ἀρετῆς δὲ μόνον ἄνδρες τηνικαῦτα διέλαμπον , ἀλλὰ καὶ λόγος ἐν ταυτῷ συνάδων τοῖς ἔργοις ἐκείνοις διέπρεπε . Διττὴ γὰρ φιλοσοφία συνδραμοῦσα θᾶττον ἀνάγει τὸν νοῦν , καὶ τῷ ποθουμένῳ ἐνοῖ , Οἷα γάρ τισι δυσὶ πτέρυξιν , ᾧ καὶ ἄμφω συγγένοιντο , χρῆσθαι συμβαίνει · καὶ πρὸς οὐρανὸν ἀνίπτασθαι ὀλικαῖς ἀναβάσεσιν ὡς τάχος ἐπαίρει . Οἵους ἄδρας καὶ ὁ τηνικαῦτα χρόνος προήνεγκεν , ἀρετῇ καὶ λόγῳ τὸ εὐδόκιμον ἐσχηκότας · οἷος ἐκεῖνος Ἰσίδωρος ὁ τοῦ Πηλουσίου ὄρους καθηγησάμενος , ΚΞβα ΟΑΡΙΤ ΙΙi .
Lemmas: περί αὐτός , ὡς τις τελευτάω μοναχός μέλλω , ὅς δόξα ἀρετή μάλιστα καί ὁ πλέω σωφροσύνη δῆθεν ἔχω , μή τοιοῦτος γε εἰμί , ἀλλά ἐναντίος μᾶλλον Ἀκόλαστος , ὁράω ὁ μακάριος ἄγγελος τις φοβερός ἐν τρίαινα δεινός ὁ ἐκεῖνος ψυχή ἀπηνής ἀνασπάω · καί ἅμα φωνή ἄνωθεν ἐπαισθάνομαι , ὁ κρυπτός ὁ αἰσχύνη ἔργον διαρρήδην ἐκκαλύπτω . ἄλλος δέ τις πένης γυμνός ἐπι ἔδαφος ῥίπτω καί διαρρήγνυμι πάμπαν καί δύἀτηνα ῥάκιον ἀμφί-ἀμφιέννυμι σύν αἰδώς ὁ ψυχή ἐκκαλέω πολύς πάρειμι ἄγγελος · πάρειμι δέ καί Δαυΐδ ὁ παναρμόνιος κιθάρα χράω , καί οιανιημι κατακηλέω οὗτος καί σῦς ᾠδή παραπέμπω . ὑπό δέ ὁ ἐκεῖνος χρόνος καί ἄλλος πλεῖστος συνακμάζω · οἷος ἐκεῖνος Θεόκτιστος καί γερασιυιος , κοινόβιος μέγας ἡγεμονεύω , κανών τε ξένος χράομαι · ὁ πρός λεπτόν Καταγράφω οὖον ἐγώ καιρός . ὑπό δή οὗτος καί ὁ βασιλίς Εὐδοκία , ὁ ὀρθός πρότερος παρατρέπω δόξα , ταλήθης ὕστερος διαγιγνώσκω , ὁ ὁ Ευτυχίανιστής συμμορία διΐστημι . οὗτος δή καί ὁ ὁ ἀρετή πολύς Σάββας νέος ἔτι εἰμί πρόσειμι · ὅς εἶδον , ὁποῖος εἰμαι σαφῶς προφοιβάζω . καί Τίτος δδʹ ὁ Βόστρα ἐπι ἐκεῖνος ἀκμάζω ὁ καιρός · Βάσσα τε καί Τατιανή καί Μελάνη ὁ αυμαστή · πρός δέ καί Ξένη ὁ περιβόητος , ὅς ὁ ὁ ἀρετή τελέω δείκνυμι στέφανος ἀστήρ ἐπίσημος περιπλέκω · πρός δέ καί Ξενοφῶν ἐκεῖνος ὁ πολυύμνητος ὁ σύγκλητος ὁ πρῶτος τέλος , οὐ ἀίσσω ὁ ἔξωθεν πλοῦτος ἢ ὁ ἔνδοθεν μᾶλλον ὡραΐζω . ἐπί δέ εἷς ὁ κατά Φοινίκη πόλις Βηρυτός ἐπί παιδεία καί μελέτη νόμος ὁ οἰκεῖος παῖς Ἀρκάδιος καί Ἰωάννης ἐκπέμπω , ἐπεί ὁ κατά θάλασσα περιπίπτω ναυάγιον , πρός ὁ ἐκεῖνος ζήτησις σύναμα γυνή ἔξειμι2 , ἐπεί ὁ μοναχός μυέω ἐν εἶμι ροσόλυμος ἐντυγχάνω , ὁ ὅς ἡσυχία ἔνδυμα καί αὐτός καί ὁ σύζυγος ὑποδύομαι . ἐπί τόσος δδʹ ἐπιδίδωμι συμβαίνω πᾶς πρός ἀρετή , ὡς καί θαῦμα δράω γέρας λαμβάνω παρά Θεός . Ζεύς βίος δδʹ εὐάρεστος Θεός γίγνομαι , πρός αὐτός μεταχωρέω . Ηροσεχώρει δέ τηνικαῦτα ὁ ἀρετή ἐπαυξάνω καί Λὐξέντιος ἐκεῖνος ὁ πολυύμνητος ἀσκητής , κατά ὁ ἀντικρύ Βυζάντιον διάκειμαι ὄρος ἀνά ὁ Βιθυνός , πᾶς ὁ περίκυκλος βουνός ὑπερκείμεΚΕΦΛΛ . πνίξ . περι ὁ ἅγιος Ἰσίδωρος ὁ πηλουσιωτος · καί οἶος Κύριλλος καί ἥλιος ὑπέρ ὁ ἱερός Χρυσόστομος γράφω . οὐ ἀρετή δέ μόνος ἀνήρ τηνικαῦτα διαλάμπω , ἀλλά καί λόγος ἐν ταυτός συνᾴδω ὁ ἔργον ἐκεῖνος διαπρέπω . δισσός γάρ φιλοσοφία συντρέχω ταχύς ἀνάγω ὁ νόος , καί ὁ ποθέω ἕνος , οἷος γάρ τις δύο πτέρυξ , ὅς καί ἄμφω συγγίγνομαι , χράω συμβαίνω · καί πρός οὐρανός ἀναπέτομαι ὀλικός ἀνάβασις ὡς τάχος ἐπαίρω . οἷος ἁδρός καί ὁ τηνικαῦτα χρόνος προφέρω , ἀρετή καί λόγος ὁ εὐδόκιμος ἔχω · οἷος ἐκεῖνος Ἰσίδωρος ὁ ὁ Πηλούσιον ὄρος καθηγέομαι , ΚΞβα ΟΡ Ἴ .