cogPG.PG139 343
ὑπὲρ ἀργοῦ λόγου λόγον ἐδίδοσαν ἄνθρωποι ἐπὶ τῶν Ἀνδρονίκου καιρῶν , κατὰ τοῦτο καὶ ὁ ἐξεταστὴς τῶν τοιούτων Τρίψυχος καὶ πολλοὺς βασάνοις ὑποβαλὼν καὶ τῆς οὐσίας πάσης ἀποψιλώσας , ὅτι καὶ γογγυσμοῦ ῥῆμα κατ´ Ἀνδρονίκου ἀπέπτυσαν ἢ ἐγκατάλειμμα πονηροῦ ἐνθυμίου παρ´ ἑαυτοῖς ὑπελίποντο , τοῖς ὁμοίοις καὶ αὐτὸς ἀνηλεῶς περιπέπτωκε , τῇ ἀνομίᾳ τῆς οἰκείας πτέρνης περιληφθεὶς , καὶ ᾧ μέτρῳ πολλάκις μεμέτρηκε σεσαγμένῳ καὶ πεπιεσμένῳ καὶ ὑπερεκχυνομένῳ τούτῳ ἀντιμετρηθεὶς , καὶ εἰς ὃν ὥρυξε θόθυνον τῷ πλησίον πολλάκις , ἐπὶ τοῦτον αἰνῶ σε , δίκη ) χαριέντως ἐμπεπτωκὼς , καὶ ἐφ´ ἑαυτὸν λίθον κυλίσας ὃν ἀνώχλισε πλειστάκις κατὰ τῶν ἔγγιστα . Τῷ ποι καὶ κατειπόντος αὐτοῦ πρὸς Ἀνδρόνικον τῶν γνησιωτάτων τινὸς , ὡς ἴσα τοῖς οὐκ εὐηργετημένοις μηδὲ εὖ παθοῦσιν ὑπ´ Ἀνδρονίκου ὑποτονθορύζει κατ´ Ἀνδρονίκου καὶ Τρίψυχος ὁ τόσαις εὐποιίαις περιαντλούμενος καὶ τὰ τῶν ἀξιωμάτων ὑπέρογμα κτώμενος κἀν ταῖς βασιλείοις ἀκούων ἐπιστολαῖς ἠγαπημένος υἱὸς καὶ κνιπὸς ἄνθρωπος καὶ ἐν ταῖς νῦν ἡμέραις δυσεύρετος , ὁ πολύολβος , ὁ εὐπάρυφος , επαθήνατο τὴν ψυχὴν Ἀνδρόνικος , καὶ ἀπιστίαν καταγνούς τῶν ὅλων ἐπὶ συννοίας εἰστήκει , πρὸς ὀργὴν ὑπὸ τῶν λεχθέντων ἀναῤῥιπιζόμενος καὶ εἰς βυθοῦ ἐπιφρίσσων κλυδώνιον . Ἐπεὶ δὲ ὁ προσαγγέλλων ἐώρα τὸ ἀναθαλπόμενον τοῦ θυμοῦ καὶ ἑτέρας ἐπιδεὲς δριμυτέρων ῥημάτων ἐπιφορᾶς , ὡς ἂν οὕτω λάβρον γεγονὸς μεταρσιωθείη αἰθέριον , ἢ γοῦν τὸ ἀχανὲς ἐκεῖνο τῆς ὀργιλότητος πέλαγος καταιγιδώδη θέλον πνοήν ἐς τὸ διαστῆναι καὶ κατακρύψαι ὡς ἔτερον τριστάτην Αἰγύπτιον τὸν ἄθλιον Τρίψυχον , φησὶ πρὸς Ἀνδρόνικον , ὡς Καὶ τὸν υἱὸν καὶ διάδοχον τῆς σῆς βασιλείας καὶ κληρονόμον ἔννομον τῆς ἀρχῆς , τὸν κάλλιστον καὶ ἀσπασιώτατον Ξπασιν Ἰωάννην , διασύρων οὐ παύεται Τρίψυχος , ἀπόπληκτα φθεγγόμενος ῥήματα καὶ βδέλυγμα τοῦτον ἀναγορεύων θείῳ τόπῳ τῷ τῆς αὐτοκρατορίας ἐνιδρυθησόμενον , καὶ ποτε παριέναι μὲν τὸν βασιλέα Ἱωάννην ὑπὸ πλείσταων εὐφημούμενον καὶ προπεμπόμενον , τὸν δὲ Τρίψυχον ἐπεγγελῶντά οἰ δυσφημεῖν καὶ Ζιντζιφίτζην ἀποκαλεῖν . καὶ μέγα στενάξαντα , εἰπεῖν « Ὦ δυστυχὴς Ῥωμαίων ἀρχῆ , οἷος σοι ὁ αὐτοκράτωρ ἐλπίζεται . » Ἵν δὲ ὁ Χιντζιφίτζης ἀνδράριον εἰδεχθέστατον , ταῖς τῶν σταδιοδρόμων ἵππων ἀμφιπεριστρεφόμενον ἄντυξι , καὶ τὰ πλείω μὲν τῶν μελῶν ἀνάρμοστον , καὶ βραχὺ τὸ ὅέμας καὶ εὔσαρκον , εὐτράπελον δὲ ἄολως καὶ δεινὸν εἰς ταμιεῖα πλῆξαι ψυχῆς ἁπαλυνομένοις βωμολοχίᾳ σκώμμασι καὶ ποιητικοῖς γέλωτος λόγοις διαχέουσι σκηνικώτερον . Οὐκ ἐνεγκών τοίνον τὰ λελεγμένα , ὡς δὲ βολίδας ἔνοον ἐν καρδίᾳ δεδεγμένος Ἀνδρόνικος , ἅτε λαῖλαψ τὰ προσόντα τῷ Τριψύχῳ διαφορεῖ , καὶ εἰρκτῇ παραδοὺς ἀδέσμῳ εἶτα καὶ τοῦ τῶν ὀμμάτων φάους ἀθδ ] ἀποστερεῖ , Ιαὶ τοιοῦτο μὲν τὰ τῆς παραδυναστείας τῳ Υριψύχω πέρας εἰλήφασιν , ὡς ἐπ´ αὐτῷ ἄγτικρυς ῥηθῆναι τε καὶ περατωθῆναι τὸ τοῦ Σολομῶντος ἐκεῖνο δοκεῖν γνωμάτευμα , ὅ φησιν , « Εἰσίν ὁδοὶ δοκοῦσαι μὲν ἀνδρὶ τὰ πρῶτα ὁρθαὶ , τὰ μέντοι τελευταῖα αὐτῶν βλέπει εἰς θάνατον . » Καὶ τῇδε μὲν τὰ κατὰ τὴν βασιλίδα πόιν ἐφ ρετο .
Lemmas: ὑπέρ ἀργός λόγος λόγος δίδωμι ἄνθρωπος ἐπί ὁ Ἀνδρόνικος καιρός , κατά οὗτος καί ὁ ἐξεταστής ὁ τοιοῦτος τρίψυχος καί πολύς βάσανος ὑποβάλλω καί ὁ οὐσία πᾶς ἀποψιλόω , ὅτι καί γογγυσμός ῥῆμα κατ´ Ἀνδρόνικος ἀποπτύω ἢ ἐγκατάλειμμα πονηρός ἐνθύμιος παρ´ ἑαυτοῦ ὑπολείπω , ὁ ὅμοιος καί αὐτός ἀνηλεής περιπίπτω , ὁ ἀνομία ὁ οἰκεῖος πτέρνη περιλαμβάνω , καί ὅς μέτρον πολλάκις μετρέω σάττω καί πιέζω καί ὑπερέχω οὗτος ἀντιμετρέω , καί εἰς ὅς ὀρύσσω θοθυνος ὁ πλησίος πολλάκις , ἐπί οὗτος αἰνέω σύ , δίκη ) χαρίεις ἐμπίπτω , καί ἐφίημι ἑαυτοῦ λίθος κυλίνδω ὅς ἀνοχλίζω πλειστάκις κατά ὁ ἔγγιστος . ὁ ποῖ καί καταλέγω αὐτός πρός Ἀνδρόνικος ὁ γνήσιος τις , ὡς ἴσος ὁ οὐ εὐεργετέω μηδέ εὕω πάθος ὑπό Ἀνδρόνικος ὑποτονθορύζω κατ´ Ἀνδρόνικος καί τρίψυχος ὁ τόσος εὐποιΐα περιαντλέω καί ὁ ὁ ἀξίωμα ὑπέρογμα κτάομαι ἐν ὁ βασίλειος ἀκούω ἐπιστολή ἀγαπάω υἱός καί κνίψ ἄνθρωπος καί ἐν ὁ νῦν ἡμέρα δυσεύρετος , ὁ Πολύολβος , ὁ εὐπάρυφος , παθαίνω ὁ ψυχή Ἀνδρόνικος , καί ἀπιστία καταγιγνώσκω ὁ ὅλος ἐπί σύννοια εἰστήκω , πρός ὀργή ὑπό ὁ λέγω ἀναρριπίζω καί εἰς βυθός ἐπιφρίσσω κλυδώνιον . ἐπεί δέ ὁ προσαγγέλλω αἰώρα ὁ ἀναθάλπω ὁ θυμός καί ἕτερος ἐπιδεής δριμύς ῥῆμα ἐπιφορά , ὡς εἄν οὗτος λάβρος γίγνομαι μεταρσιόω αἰθέριος , ἢ γοῦν ὁ ἀχανής ἐκεῖνος ὁ ὀργιλότης πέλαγος καταιγιδώδης ἐθέλω πνοή εἰς ὁ διΐστημι καί κατακρύπτω ὡς ἕτερος τριστάτης Αἰγύπτιος ὁ ἄθλιος Τρίψυχος , φημί πρός Ἀνδρόνικος , ὡς καί ὁ υἱός καί διάδοχος ὁ σός βασίλεια καί κληρονόμος ἔννομος ὁ ἀρχή , ὁ καλῶς καί ἀσπάσιος Ξπασιν Ἰωάννης , διασύρω οὖον παύω τρίψυχος , ἀπόπληκτος φθέγγομαι ῥῆμα καί βδέλυγμα οὗτος ἀναγορεύω θεῖον τόπος ὁ ὁ αὐτοκρατορία ἐνιδρύω , καί ποτός πάρειμι μέν ὁ βασιλεύς Ἰωάννης ὑπό πλέω εὐφημέω καί προπέμπω , ὁ δέ Τρίψυχος ἐπεγγελάω ὁ δυσφημέω καί Ζιντζιφίτζην ἀποκαλέω . καί μέγας στενάζω , εἶπον « ὦ δυστυχής Ῥωμαῖος ἀρχής , οἷος σύ ὁ αὐτοκράτωρ ἐλπίζω . » ἵνα δέ ὁ Χιντζιφίτζης ἀνδράριον εἰδεχθής , ὁ ὁ σταδιοδρόμης ἵππος αμφιπεριστρεφω ἄντυξ , καί ὁ πλείων μέν ὁ μέλος ἀνάρμοστος , καί βραχύς ὁ ὅς καί εὔσαρκος , εὐτράπελος δέ ἄολως καί δεινός εἰς ταμιεῖον πλήσσω Ψυχή ἁπαλύνω βωμολοχία σκῶμμα καί ποιητικός γέλως λόγος διαχέω σκηνικός . οὐ φέρω τόνος ὁ λέγω , ὡς δέ βολίς ἑνόω ἐν Καρδία δέχομαι Ἀνδρόνικος , ἅτε λαῖλαψ ὁ πρόσειμι ὁ Τρίψυχος διαφορέω , καί εἱρκτή παραδίδωμι ἄδεσμος εἶτα καί ὁ ὁ ὄμμα φάος ἀθδ ] ἀποστερέω , Ἰά τοιοῦτος μέν ὁ ὁ παραδυναστεία ὁ Υριψύχω πέρας λαμβάνω , ὡς ἐπι αὐτός ἄγτικρυς εἴρω τε καί περατόω ὁ ὁ Σολομών ἐκεῖνος δοκέω γνωμάτευμα , ὅς φημί , « εἰμί ὁδός δοκέω μέν ἀνήρ ὁ πρῶτος ὀρθός , ὁ μέντοι τελευταῖος αὐτός βλέπω εἰς θάνατος . » καί ὅδε μέν ὁ κατά ὁ βασιλίς Πόι ἐπί Ρέτος .