cogPG.PG125 542
μένου λοιπὸν ἀπὸ τοῦ πράγματος · ταύτῃ γὰρ τῇ λέξει κεχρήμεθα , ἐπὶ τῶν μάλις γνωρίζομένων . Ὑ πὸ τῆς κὐνοίας τῆς εἰς αὐτοὺς καὶ τῆς φιλίας οὐκ ἐχωρίζετο αὐτῶν , ἴσως εὐχαριστῶν αὐτοῖς καὶ ἐπαινῶν . Αὕτη μὲν ἡ στωὰ ἵστατο ἀπὸ τῆς κατασκευῆς Σολομῶντος · ἐνέπρησε γὰρ τὸ ἱερὸν ὁ Ναβουχοδονόσορ . καὶ ᾠκοδόμησε Κῦρος ὁ Πέρσης . Εἰ τοῦτο ὑμᾶς ταράττει καὶ θορυβεῖ , μάθετε τίς ὁ ποιήσας , καὶ μὴ ἐκπλήττεσθε · « Ὁ γὰρ Θεὸς ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν . » Ὅρα πανταχοῦ , ὅταν ἐπὶ τὸν Θεὸνκαταφεύγῃ , καὶ εἴπῃ , παρ´ αὐτοῦ γίνεσθαι πάντα , τότε ἀδεῶς ἐπιπλήττει , ὡς καὶ ἀνώτερον ἔλεγεν · « Ἄνδρα ἀποδεδειγμένον ἀπὸ τοῦ Θεοῦ εἰς ὑμᾶς » καὶ πανταχοῦ ἀναμιμνήσκει αὐτοὺς τοῦ τολμήματος , ἵνα ἡ ἀνάστασις κυρωθῇ . Σημειωτέον , ὅτι κἂν σημεῖά τις ποιῇ , οὐκ ὀφείλει παίρεσθαι . Τῖ φὴς , Πέτρε ; Ὃν καταγγέλλεις Ἰησοῦν , οὐκ [ κ ] ἔστι Θεὸς Ἀβραὰμ , καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακώβ ; Καὶ ἀλλαχοῦ · « Ἐγὼ πρῶτός καὶ πλὴν ἐμοῦ οὐκ ἔστι . » Καὶ τοῖς Ἰουδαίοις ἔλεγε · « Πρίν Ἀβραὰμ ἐγώ εἰμι » Πῶς οὖν ταῦτα λέγεις ; Ὅ λέγω , τοιοῦτόν ἐστιν · Ὅν ὑμεῖς ὡς ἀντίθεον καὶ παραβάτην ἐσταυρώσατε , καὶ ὡς ἀντιπολιτευόμενον τῷ νόμῳ , Θεός ἑστι καὶ Θεοῦ Υἱὸς , ὃς τὸν νόμον δέδωκε , καὶ τοὺς προφήτας ἀπέστειλεν . Ὅτι ἀντ´ αὐτοῦ , φησὶν , ἕτερον ᾐτήσασθε καὶ τότε , λῃστήν . Σφόδρα · ἐδήλωσε τὸ πρᾶγμα ἐπειδὴ γὰρ εἶχεν αὐτοὺς ὑπὸ τὴν χεῖρα , πλήττει λοιπὸν σφοδρῶς . Καὶ πάλιν ἵνα μὴ λέγωσι · Πῶς νῦν αὐτὸν δοξάζει ὁ Θεὸς ὁ τότε μὴ βοηθήσας ; παράγουσι τοὺς προφήτας μάρτυρας , ὅτι οὑτως ἔδει γενέσθαι Ἐνταῦθα τὴν πίστιν τῆς ἀναστάσεως κατασκευάζει . « Ὃν ὁ Θεὸς ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν , » Πόθεν τοῦτο · Οὐκ ἔτι εἰς προφητείαν καταφεύγει , ἀλλ´ εἰς αὐτὸν , Ἀπειδὴ λοιπὸν ἀξιόπιστος ἦν . Τότε μὲν γὰρ εἰπών , ὅτι « Ἀνέστη , » τὸν Δαβὶδ ἐπηγάγετο μάρτυρα · νυνὶ δὲ , τὸν χορὸν τῶν ἀποστόλων . Ἐπειδὴ σφόδρα αὐτῶν καθήψατο , καὶ ἔδειξεν ἀναστάντα , πάλιν ἀνίησι , διδοὺς αὐτοῖς ἐξουσίαν μετανοίας καί ῥῆσιν · « οἶδα ὅτι κατὰ ἄγνοιαν ἐπράξατε . » Ὅτι διὰ τῆς πίστεως τῆς εἰς Χριστόν ἁγιάζεται πις . Δεῖ οὐν ἀμφοτέρως τὴν πίστιν συνδραμεῖν , καὶ τοῦ ἁγιαζομένου , καὶ τοῦ ὑπερευχομένου , ὡς ἐπὶ τοῦ παραλύτσυ καὶ πῆς αἱμοῤῥοούσης . Ἐνταῦθα τὸν περὶ τῆς οἰκονομίας κινεῖ λόγον . Τινὲς τῶν προφητῶν προεκήρυξαν τὴν ἐπιδημίαν τοῦ Κυρίου καὶ τὰν πάθη , ἃ ὑπὲρ ἀνθρώπων ἔμελλεν ἀναδέξασθαι . Τὰς περὶ τούτων οὖν προφητείας , σταυρωθεὶς ὁ Χριστὸς κπλήρωσεν . Ὅθεν , ἐὰν λέγῃ , πάντων τῶν προφητῶν πεπληρῶσθαι τοὺς λόγους , τοῦ Σωτῆρος παθόντος , οὐ πάντας καθάπαξ τοὺς προφήτας ἐκλαμβάνομεν , ἀλλὰ πάντας τοὺς προαναφωνήσαντας τὰ τοῦ Χριστοῦ παθήματα , ἄχρι καιρῶν ἀποκαταστάσεως . Ὅρα πῶς ὀδῷ προβαίνων , ἐν μὲν τῇ πρώτῃ δη , μηγορίᾳ , ἠρέμα τὴν ἀνάστασιν καὶ τὴν εἰς οὐρανοὺς , ἀνάβασιν ᾐνίξατο , ἐνταῦθα δὲ καὶ τὴν ἐμφανῆ παρουσίαν . Τὸ « ἄχρι » καὶ τὸ , « ἕως , » παρὰ τῇ θείᾳ Γραφῇ . οὐ χρόνου ἐστὶ σημαντικόν . Ἔστιν οὖν ὁ προκείμενος νοῦς οὕτω . Πολλὰ , φησὶν , εἶπον οἱ προφῆται γίνεσθαι , ἃ υὕπω πάντα πεπλήρωται , ἀλλ´ ἔτι γίνονται ἕως τῆς συντελείας τοῦ κόσμου · ἐλεύσδμενος τότε μετὰ δόξης θεοπρεπῶς . Τὸ . « ὡς ἐμὲ , » τὸ σχῆμα τῆς νομοθεσίας δηλι ὁ πὸ κόνον ἐκβεβηκὸς εἰς Χριστὸν , καὶ οὐκ εἶπεν ἦπν ρον προφήτην τινά . Πρόδηλον γὰρ ὡς διὰ Μωϋσίως νόμος ἐδόθη , ὃν καὶ κατὰ τὸ Δευτερονόμιον ἐκ θείας ἐπιπνοίας ἐπλάτυνε , καὶ νομοθέτου δόξαν ἐκαρποῦτο , πρρτυπῶν τὸν ἀληθῆ νομοθέτην Χριστὸν , τὸν καὶ τὸν νόμον λαλήσαντα · δι´ αὐτοῦ γὰρ πολυμαρῶς καὶ πολυτρόπως , ὡς διὰ ἰδίου Υἱοῦ μονογενοῦς θαὶ ἐνυπαατάτου καὶ ὁμοουσίου , λελάληκεν ἡμῖν ὁ Θεὸς καὶ Πατήρ . Ἐπεὶ οὖν ἐν σχήματι νομοθέτου μόνον [ ʹ . μόνος ] ἐν προφήταις Μωϋσῆς , διὰ τοῦτο καὶ μοναδινῶς ἀποβλέπων πρὸς τὸν Χριστὸν , ἔλεγε · « Πρα φήτην ἀναστήσει Κύρις ἐκ τῶν ἀδελφῶν , ὡς ἐμέ · « καὶ γὰρ ὥσπερ αὐτὸς τὴν νομικὴν εἰσήγαγε πολιτείαν , οὕτω καὶ ἀ Χριστὸς τὴν εὐαγγελικὴν κατὰ τὸ τῆς ἑκουσίου κενώσεως μέτρον . Ἀληθῶς ἀθάνατος οὖσα ἡ ψυχὴ τοῦ ἀνθρώνου . ρὐ καθάπαξ « ἐξολοθρευθήσέται , » ἀλλ´ ἕκ τινος πράγματος ἀγαθοῦ , ὅπου ἦν , τεταγμένος πρότερον . Οὕτω καὶ Ἰούδας ἐξωλοθρεύθη ἐκ τοῦ χοροῦ τῶν ἀποστόλων . » Ἐπαὶ ἀθάγατός ἐστιν ἡ ψυχὴ , ἐξολόθρευσιν αὐτῆς νοοῦμεν τὸ ἔξω γενίσθαι τῶν ἀγαθῶν , ὧν ἤμελλεν ἀπολαβεῖν[ἀπολαύειν ] , εἴ τε θεοπρεπῶς ἐπολιτεύσατο . « Ὑμεῖς ἐστε υἱοὶ τῶν προφητῶν · » ὥστε ὑμῖν ἕλεγον , καὶ δι´ ὑμᾶς πάντα γέγονεν . Ἐπειδὴ γὰρ ἐνόμιζον διὰ τὸ τόλμημα αὐτοὺς ἡλλοτριῶσθαι , καὶ οὐκ ἔχειν ] λάγον , νῦν μὲν αὐτὸν σταυροῦσθαι , νῦν δὲ ὡς οἰκείους θεραπεύειν · δείκνυσιν ὅτι καὶ οκεῖνο κατὰ προσητείαν καὶ σοῦτα τῆς διαθήκης ἧς διέθετο ὁ Θεός . « ῆς διαθήκης , φησίν , υἱοί · » τουτέστι κληρονόμοι . Ἵνα μὴ δόξωαιν ὡς ἀπὸ χάριτος Πέτρου ταῦτα λαμβάνειν , δεικυαιν ὅτι ἄνωθεν αὐτοῖς ὡφελετο , ἵνα μᾶλλον πιστεύσωσιν , ὅτι καὶ τῷ Θεῷ τοῦτο δοκεῖ . Τί ἐστι τὸ , « υἱοί ; » Τουτέστι , κληρονόμοι . Τί οὖν ὡς περὶ τὰ ἀλλότρια διάκεισθε τὰ ὑμέτερα ; Ἄρα κατηγορίας μὲν ἄξια ἐπράξατε , δυνήσεσθε δὲ καὶ συγγνώμης τυχεῖν . « Ὑμῖν πρῶτον , φησὶν , ὁ Θεὸς ἀναστήσας τὸν Παῖδα αὐτοῦ ἀπέστειλεν · » ἄρα καὶ ἐτέροις . Ἀλλὰ καὶ ὑμῖν πρῶτον τοῖς σταυρώσασιν.«Εὐλογοῦντα ὑμᾶς , φησίν , ἐν τῷ ἀποστρέφειν τῶν πονηριῶν , » Ἵνα γὰρ μὴ νομίσωσιντι αὐτὸς μὲν ταῦτα ἐχαρίζετο , ὁ δὲ Πατὴρ οὐχὶ , διὰ τοῦτό φησιν · « εὐλογοῦντα ὑμᾶς . » Εἰ γὰρ ἀδελφὸς ὑμῶν αὐτὸς , καὶ εὐλογεῖ ὑμᾶς , ὑπόσχεσις τὸ πρᾶγμά ἐστιν . Ἐπὶ μὲν τοῦ Χριστοῦ τὸν προδώσοντα ζητοῦσιν · ἐνταῦθα δὲ αὐτοὶ ἐπιβάλλουσι τὰς χεῖρας , θρασύτεροι γεγονότες μετὰ τὸν σταυρόν . Ἠ γὰρ ἀμαρτία , ἕως μὲν ἂν ὡδίνεται , ἔχει τινὰ αἰσχύνην · ἐὰν δὲ προβῇ , τότε ἀναισνυντοτέρους ποιεῖ τοὺς ἐργαζομένους αὐτήν . « Καὶ ὁ στρατηγὸς τοῦ ἱεροῦ » φησίν , ἵνα πάλιν δημοσίου Κγκλημα παριθῶσι τοῖς λεγομένοις , καὶ μὴ ὡς ἱδιωτικὸν ἐκδικῶσιν , οὐ μόνον ὅτι ἐδίδασκον , ἀλλ´ ὅτι οὐκ αὐτὸν μόνον ἔλεγον ἐγηγέρθαι , ἀλλὰ καὶ ἡμᾶς δι´ ἐκείνων [ ἐκεῖνον ] ἀνίστασθαι . Οὐκ ἔτι ἄγουσιν αὐτοὺς πρὸς Πιλάτον , αἰσχυνόμενοι καὶ ἐρυθρμῶντες
Lemmas: μένω λοιπός ἀπό ὁ πρᾶγμα · οὗτος γάρ ὁ λέγω χράομαι , ἐπί ὁ Μάλις γνωρίζω . ὑ πόα ὁ κυνοια ὁ εἰς αὐτός καί ὁ φίλιος οὐ χωρίζω αὐτός , ἴσως εὐχαριστέω αὐτός καί ἐπαινέω . Ἄτη μέν ὁ στοά ἵστημι ἀπό ὁ κατασκευή Σολομών · ἐμπίμπρημι γάρ ὁ ἱερόν ὁ Ναβουχοδονόσορ . καί οἰκοδομέω Κῦρος ὁ Πέρσης . εἰμί οὗτος σύ ταράσσω καί θορυβέω , μανθάνω τίς ὁ ποιέω , καί μή ἐκπλήσσω · « ὁ γάρ θεός ἐγείρω ἐκ νεκρός . » Ὅρας πανταχοῦ , ὅταν ἐπί ὁ Θεὸνκαταφεύγῃ , καί εἶπον , παρ´ αὐτός γίγνομαι πᾶς , τότε ἀδεῶς ἐπιπλήσσω , ὡς καί ἀνώτερος λέγω · « ἀνήρ ἀποδείκνυμι ἀπό ὁ Θεός εἰς σύ » καί πανταχοῦ ἀναμιμνήσκω αὐτός ὁ τόλμημα , ἵνα ὁ ἀνάστασις κυρόω . σημειωτέος , ὅτι κἀν σημεῖον τις ποιέω , οὐ ὀφείλω πάρειμι . τίω φημί , Πέτρος ; ὅς καταγγέλλω Ἰησοῦς , οὐ [ Κ ] εἰμί θεός Ἀβραάμ , καί Ἰσαάκ καί Ἰακώβ ; καί ἀλλαχοῦ · « ἐγώ πρότερος καί πλήν ἐγώ οὐ εἰμί . » καί ὁ Ἰουδαῖος λέγω · « πρίν Ἀβραάμ ἐγώ εἰμί » Πῶς οὖν οὗτος λέγω ; ὅς λέγω , τοιοῦτος εἰμί · ὅς σύ ὡς ἀντίθεος καί παραβάτης σταυρόω , καί ὡς ἀντιπολιτεύομαι ὁ νόμος , Θεός εἰμί καί Θεός υἱός , ὅς ὁ νόμος δίδωμι , καί ὁ προφήτης ἀποστέλλω . ὅτι2 ἀντ´ αὐτός , φημί , ἕτερος αἰτέω καί τότε , λῃστής . σφόδρα · δηλόω ὁ πρᾶγμα ἐπεί γάρ ἔχω αὐτός ὑπό ὁ χείρ , πλήσσω λοιπός σφοδρός . καί πάλιν ἵνα μή λέγω · Πῶς νῦν αὐτός δοξάζω ὁ θεός ὁ τότε μή βοηθέω ; παράγω ὁ προφήτης μάρτυς , ὅτι οὕτως ἐσθίω γίγνομαι ἐνταῦθα ὁ πίστις ὁ ἀνάστασις κατασκευάζω . « ὅς ὁ θεός ἐγείρω ἐκ νεκρός , » πόθεν οὗτος · οὐ ἔτι εἰς προφητεία καταφεύγω , ἀλ εἰς αὐτός , ἐπειδὴ λοιπός ἀξιόπιστος εἰμί . τότε μέν γάρ εἶπον , ὅτι « ἀνίστημι , » ὁ Δαυίδ ἐπάγω μάρτυς · νυνί δέ , ὁ χορός ὁ ἀπόστολος . ἐπεί σφόδρα αὐτός καθάπτω , καί δείκνυμι ἀνίστημι , πάλιν ἀνίημι , δίδωμι αὐτός ἐξουσία μετάνοια καί ῥῆσις · « οἶδα ὅτι κατά ἄγνοια πράσσω . » ὅτι2 διά ὁ πίστις ὁ εἰς Χριστός ἁγίζω Πῖς . Δεύς ὀν ἀμφοτέρως ὁ πίστις συντρέχω , καί ὁ ἁγίζω , καί ὁ ὑπερέχω , ὡς ἐπί ὁ παραλύτσυ καί πῆς αιμορροειμι . ἐνταῦθα ὁ περί ὁ οἰκονομία κινέω λόγος . Τινές ὁ προφήτης προκηρύσσω ὁ ἐπιδημία ὁ κύριος καί ὁ πάθος , ὁ ὑπέρ ἄνθρωπος μέλλω ἀναδέχομαι . ὁ περί οὗτος οὖν προφητεία , σταυρόω ὁ Χριστός κπλήρωσεν . ὅθεν , ἐάν λέγω , πᾶς ὁ προφήτης πληρόω ὁ λόγος , ὁ Σωτήρ πάθος , οὖον πᾶς καθάπαξ ὁ προφήτης ἐκλαμβάνω , ἀλλά πᾶς ὁ προαναφωνέω ὁ ὁ Χριστός πάθημα , ἄχρι καιρός ἀποκατάστασις . Ὅρας πῶς οὐδός προβαίνω , ἐν μέν ὁ πρῶτος δη , μηγοριον , ἠρέμα ὁ ἀνάστασις καί ὁ εἰς οὐρανός , ἀνάβασις αἰνίζω , ἐνταῦθα δέ καί ὁ ἐμφανής παρουσία . ὁ « ἄχρι » καί ὁ , « ἠώς , » παρά ὁ θεῖος γραφή . οὖον χρόνος εἰμί σημαντικός . ἔρτις οὖν ὁ πρόκειμαι νόος οὗτος . Πολύς , φημί , εἶπον ὁ προφήτης γίγνομαι , ὁ ὕπος πᾶς πληρόω , ἀλ ἔτι γίγνομαι ἠώς ὁ συντέλεια ὁ κόσμος · ἐλεύθω τότε μετά δόξα θεοπρεπῶς . ὁ . « ὡς ἐγώ , » ὁ σχῆμα ὁ νομοθεσία δηλι ὁ πόα κόνος ἐκβαίνω εἰς Χριστός , καί οὐ εἶπον ὅς ἀντίμοιρος προφήτης τις . πρόδηλος γάρ ὡς διά μωυθεος νόμος δίδωμι , ὅς καί κατά ὁ Δευτερονόμιον ἐκ θεῖος ἐπίπνοια πλατύνω , καί νομοθέτης δόξα καρπόω , πρότυπος ὁ ἀληθής νομοθέτης Χριστός , ὁ καί ὁ νόμος λαλέω · δις αὐτός γάρ πολυμαρω καί πολύτροπος , ὡς διά ἴδιος υἱός μονογενής Θαΐς ἐνυπαατάτου καί ὁμοούσιος , λαλέω ἐγώ ὁ θεός καί Πατήρ . ἐπεί οὖν ἐν σχῆμα νομοθέτης μόνος [ ʹ . μόνος ] ἐν προφήτης Μωϋσῆς , διά οὗτος καί μοναδιναω ἀποβλέπω πρός ὁ Χριστός , λέγω · « Πρα φήτης ἀνίστημι Κῦρις ἐκ ὁ ἀδελφός , ὡς ἐγώ · « καί γάρ ὥσπερ αὐτός ὁ νομικός εἰσάγω πολιτεία , οὗτος καί ὅς Χριστός ὁ εὐαγγελικός κατά ὁ ὁ ἑκούσιος κένωσις μέτρον . ἀληθής ἀθάνατος εἰμί ὁ ψυχή ὁ ἀνθρώνου . ῥέω καθάπαξ « ἐξολοθρεύω , » ἀλ ἐκ τις πρᾶγμα ἀγαθός , ὅπου εἰμί , τάσσω πρότερος . οὕτως καί Ἰούδας ἐξολοθρεύω ἐκ ὁ χορός ὁ ἀπόστολος . » πη ἀθάγατός εἰμί ὁ ψυχή , ἐξολόθρευσις αὐτός νοέω ὁ ἔξω γενίζω ὁ ἀγαθός , ὅς μέλλω ἀπολαμβάνω ] , εἰμί τε θεοπρεπῶς πολιτεύω . « σύ εἰμί υἱός ὁ προφήτης · » ὥστε σύ λέγω , καί δις σύ πᾶς γίγνομαι . ἐπεί γάρ νομίζω διά ὁ τόλμημα αὐτός ἀλλοτριόω , καί οὐ ἔχω ] Λᾶγος , νῦν μέν αὐτός σταυρόω , νῦν δέ ὡς οἰκεῖος θεραπεύω · δείκνυμι ὅτι καί κοέω κατά προΐστημι καί Σούτα ὁ διαθήκη ὅς διατίθημι ὁ Θεός . « αὐλή διαθήκη , φημί , υἱός · » τουτέστι κληρονόμος . ἵνα μή δοξάζω ὡς ἀπό χάρις Πέτρος οὗτος λαμβάνω , δείκνυμι ὅτι ἄνωθεν αὐτός ὀφείλω , ἵνα μᾶλλον πιστεύω , ὅτι καί ὁ Θεός οὗτος δοκέω . τις εἰμί ὁ , « υἱός ; » τουτέστι , κληρονόμος . τις οὖν ὡς περί ὁ ἀλλότριος διάκειμαι ὁ ὑμέτερος ; ἄρας κατηγορία μέν ἄξιος πράσσω , δύναμαι δέ καί συγγνώμη τυγχάνω . « ὑμῖν πρῶτος , φημί , ὁ θεός ἀνίστημι ὁ Παῖς αὐτός ἀποστέλλω · » ἄρα καί ἕτερος . ἀλλά καί σύ πρῶτος ὁ σταυρωσασιν.«ευλογουειντα σύ , φημί , ἐν ὁ ἀποστρέφω ὁ πονηρία , » ἵνα γάρ μή νομίζω αὐτός μέν οὗτος χαρίζομαι , ὁ δέ πατήρ οὐ , διά οὗτος φημί · « εὐλογέω σύ . » εἰμί γάρ ἀδελφός σύ αὐτός , καί εὐλογέω σύ , ὑπόσχεσις ὁ πρᾶγμα εἰμί . ἐπί μέν ὁ Χριστός ὁ προδίδωμι ζητέω · ἐνταῦθα δέ αὐτός ἐπιβάλλω ὁ χείρ , θρασύς γίγνομαι μετά ὁ σταυρός . ὁ γάρ ἁμαρτία , ἠώς μέν εἄν ὠδίνω , ἔχω τις αἰσχύνη · ἐάν δέ προβαίνω , τότε ἀναισνυντοτέρους ποιέω ὁ ἐργάζομαι αὐτός . « καί ὁ στρατηγός ὁ ἱερός » φημί , ἵνα πάλιν δημόσιος Κγκλημα παρίημι ὁ λέγω , καί μή ὡς ἰδιωτικός ἐκδικέω , οὖον μόνος ὅτι διδάσκω , ἀλ ὅτι οὐ αὐτός μόνος λέγω ἐγείρω , ἀλλά καί ἐγώ δις ἐκεῖνος [ ἐκεῖνος ] ἀνίστημι . οὐ ἔτι ἄγω αὐτός πρός Πιλᾶτος , αἰσχύνω καί ἐρυθρμῶντες