cogPG.PG124 91
« Καὶ ὅπου ἐγὼ ὑπάγω . οἴδατε . και τὴν ὁδὸν οἴδα-ς Λέγει αὐτῷ Θωμᾶς · Κύριε , οὐκ οἴδαμεν ποῦ ὑπάγεις , καὶ πῶς δυνάμεθα τὴν ὁδὸν εἰδέναι . Λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς · Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδὸς , καὶ ἡ ἀλήθεια , καὶ ἡ ζωή . Οὐδεὶς ἔρχεται πρὸς τὸν Πατέρα , εἰ μὴ δι´ ἐμοῦ . » Ἐπειδὴ συνεῖδε τὴν διάνοιαν αὐτῶν ζητοῦσαν μαθεῖν , ποῦ ὑπάγει , δίδωσιν αὐτοῖς πρόσασυῳ τοῦ ἐρωτῆσαι . Καὶ δή φησιν · « Ὅπου ὑπάγω οἴδατε , καὶ τὴν ὀδὸν οἴδατε · » παρακινῶν αὐτοὺς εἰς ἐρώτησιν . Διὸ καὶ ὁ Θωμᾶς · « Κύριε , οὐκ οἴδαμεν , φησὶί , ποῦ ὑπάγεις , καὶ πῶς δυνάμεθα τὴν ὁδὸν εἰδέναι ; » Τοῦτο δὲ λέγει Θωμᾶς ἀπὸ πολλῆς δειλία · , οὐχ ὥσπερ ὁ Πέτρος ποθῶν ἀκολουθῆσαι . Ὁ τοίνυν Χριστὸς δεικνύων , ὅτι ῥᾴων αὐτοῖς ἔσται καὶ εὐχερὴς ἡ ἀκολούθησις , ἐκφαίνει καὶ τὸ ποῦ ὑπάγει , καὶ τίς ἐστιν ἡ ὁδός . ὑπάγει μὲν γὰρ πρὸς τὸν Πατέρα , ὁδὸς δὲ αὐτὸς ὁ Χριστός . Ἐπεὶ οὖν φησίν , « Ἐγώ εἰμι ἡ ὀδὸς , » δι´ ἐμοῦ πάντως πρὸς τὸν Πατέρα καὶ ὑμεῖς ἀναβήσεσθε · οὐ μόνον δὲ ὁδὸς , ἀλλὰ καὶ « ἀλήθεια · » ὥστε εἰκὸς ὑμᾶς θαῤῥεῖν , ὅτι οὐ ψευσθήσεσθε παρ´ ἐμοῦ , Ἀλλὰ καὶ « ζωή » εἰμι · ὥστε εἰ καὶ ἀποθάνητε , οὐ κωλύσει ὑμᾶς ὁ θάνατος τοῦ μὴ οὐχὶ πρὸς τὸν Πατέρα ἐλθεῖν . Θαῤῥεῖτε οὖν · δι´ ἐμοῦ γὰρ ἔρχεται πᾶς πρὸς τὸν Πατέρα , Καὶ ἐπεὶ ἐγὼ κύριός εἰμι τοῦ πρὸς τὸν Πατέρα ἀγαγεῖν , πάντως ἥξετε ἐκεῖ . Οὐδὲ γὰρ δι´ ἄλλης ὁδοῦ , εἰ μὴ δι´ ἐμοῦ , ἔστιν ἐλθεῖν . Σὺ δέ μοι νόει κἀντεῦθεν ἴσον τὸν Υἱὸν τῷ γεγεννηκότι . Ἀλλαχοῦ μὲν γὰρ τὸν Πατέρα λέγει προσάγειν αὐτῷ · « Οὐδεὶς γὰρ , φησί , δύναται ἐλθεῖν πρός με , ἐὰν μὴ ὁ Πατὴρ ἑλκύσῃ αὐτόν . » Ἐνταῦθα δὲ τῶ Πατρὶ λέγεται προσάγεσθαι δι´ αὐτοῦ . Ἱση ἄρα ἡ δύναμις Πατρὶ καὶ Υἱῷ · καὶ μία Κγὰρ ἡ ἐνέργεια . Ὅταν μὲν οὖν τὴν πρακτικὴν μετέρχῃ , γίνεταί σοι ὁδὸς ὁ Χριστός · ὅταν δὲ τὸ θεωρητικὸν ἀσκῆς , γίνεταί σοι ἀλήθεια . Ἐπεὶ δὲ πολλοὶ καὶ τὴν πρακτικήν μετιόντες , καὶ περὶ θεωρίαν ἀσχοληθέντες , οὐ πάντως ἐπέτυχον τῆς ζωῆς γρ διὰ κενοδοξίαν τὴν ἀρετὴν μετιόντες , ἀπέσχον ἐνταῦθα τὸν μισθὸν , ἢ τῇ περὶ τὸ δογματικὸν οἱήσει ἀπεπλανήθησαν τῆς εὐθείας ὀδοῦ , διὰ τοῦτο πρόσκειται τῇ ὁδῷ καὶ τῇ ἀληθείᾳ , τῷ πρακτικῷ , λέγω , καὶ τῷ θεωρητικῷ , ἡ ζωή . Δεῖ καὶ ἡμᾶς καὶ ὀδεύειν . καὶ θεολογεῖν πρὸς τὸν ζῶντα [ εἰς ] αἰῶνα , οὐχὶ πρὸς τὸν νεκρὸν ἔπαινον τῶν ἀνθρώπων ἀφορῶντας . « Εἰ ἐγνώκειτέ με , καὶ τὸν Πατέρα μου ἐγνώκειτε ἄν Καὶ ἀπάρτι γινώσκετε αὐτὸν , καὶ ἑωράκατε αλτόν . » Πῶς ἀνωτέρω μὲν εἶπεν , ὅτι « Ὅπου ὑπάγω οἴδατε , καὶ τὴν ὁδὸν οἴδατε , » τουτέστιν , Ἐμέ · ἐνταῦθα δὲ λέγει , ὅτι « Εἰ ἐμὲ ἐγνώκειτε , καὶ τὸν Πατέρα μου ἐγνώκειτε ἄν ; » Οὐκ ἐναντιολογῶν ταῦτά φησιν . Ἵδεσαν μὲν γὰρ τὸν Πατέρα , οὐχ οὕτω δὲ ὡς ἐχρῆν · ὡς Θεὸν μὲν γὰρ ᾔδεσαν , ὡς Πατέρα δὲ αθπω ὕστερον δὲ τὸ Πνεῦμα ἐλθὸν , πᾶσαν αὐτοῖς ἐνέθηκε τὴν γνῶσιν . Ὃ οὖν λέγει , τοιοῦτόν ἐστιν · Εἰ οὖν ἐγνώκειτε τὴν ἐμὴν οὐσίαν , καὶ τὴν ἀξίαν , καὶ τὴν τοῦ Πατρὸς ἂν ἐγνώκειτε . Ἀπάρτι δὲ ἤρξασθε γινώσκειν αὐτὸν δι´ ἐμοῦ μέσου , « καὶ ἐωράκατε αὐτὸν . »
Lemmas: « καί ὅπου ἐγώ ὑπάγω . οἶδα . και ὁ ὁδός οἶδα Λέγος αὐτός Θωμᾶς · κύριος , οὐ οἶδα ποῦ ὑπάγω , καί πῶς δύναμαι ὁ ὁδός οἶδα . λέγος αὐτός ὁ Ἰησοῦς · ἐγώ εἰμί ὁ ὁδός , καί ὁ ἀλήθεια , καί ὁ ζωή . οὐδείς ἔρχομαι πρός ὁ πατήρ , εἰμί μή δις ἐγώ . » ἐπεί σύν-εἶδον ὁ διάνοια αὐτός ζητέω μανθάνω , ποῦ ὑπάγω , δίδωμι αὐτός προσαύω ὁ ἐρωτάω . καί δή φημί · « ὅπου ὑπάγω οἶδα , καί ὁ ὁδός οἶδα · » παρακινέω αὐτός εἰς ἐρώτησις . Διὸ καί ὁ Θωμᾶς · « κύριος , οὐ οἶδα , φημί , ποῦ ὑπάγω , καί πῶς δύναμαι ὁ ὁδός οἶδα ; » οὗτος δέ λέγω Θωμᾶς ἀπό πολύς δειλία · , οὐ ὥσπερ ὁ Πέτρος ποθή ἀκολουθέω . ὁ τοίνυν Χριστός δείκνυμι , ὅτι ῥᾴδιος αὐτός εἰμί καί εὐχερής ὁ ἀκολούθησις , ἐκφαίνω καί ὁ ποῦ ὑπάγω , καί τίς εἰμί ὁ ὁδός . ὑπάγω μέν γάρ πρός ὁ πατήρ , ὁδός δέ αὐτός ὁ Χριστός . ἐπεί οὖν φημί , « ἐγώ εἰμί ὁ οὐδός , » δις ἐγώ πάντως πρός ὁ πατήρ καί σύ ἀναβαίνω · οὖον μόνος δέ ὁδός , ἀλλά καί « ἀλήθεια · » ὥστε εἰκός σύ θαρσέω , ὅτι οὖον ψεύδω παρ´ ἐγώ , ἀλλά καί « ζωή » εἰμί · ὥστε εἰμί καί ἀποθνῄσκω , οὖον κωλύω σύ ὁ θάνατος ὁ μή οὐ πρός ὁ πατήρ ἔρχομαι . θαρσέω οὖν · δις ἐγώ γάρ ἔρχομαι πᾶς πρός ὁ πατήρ , καί ἐπεί ἐγώ κύριος εἰμί ὁ πρός ὁ πατήρ ἄγω , πάντως ἥκω ἐκεῖ . οὐδέ γάρ δις ἄλλος ὁδός , εἰμί μή δις ἐγώ , εἰμί ἔρχομαι . σύ δέ ἐγώ νοέω ἐντεῦθεν ἴσος ὁ υἱός ὁ γεννάω . ἀλλαχοῦ μέν γάρ ὁ πατήρ λέγω προσάγω αὐτός · « οὐδείς γάρ , φημί , δύναμαι ἔρχομαι πρός ἐγώ , ἐάν μή ὁ πατήρ ἕλκω αὐτός . » ἐνταῦθα δέ ὁ πατήρ λέγω προσάγω δις αὐτός . ἱσης ἄρα ὁ δύναμις πατήρ καί υἱός · καί εἷς Κγὰρ ὁ ἐνέργεια . ὅταν μέν οὖν ὁ πρακτικός μετέρχομαι , γίγνομαι σύ ὁδός ὁ Χριστός · ὅταν δέ ὁ θεωρητικός ἀσκέω , γίγνομαι σύ ἀλήθεια . ἐπεί δέ πολύς καί ὁ πρακτικός μετέρχομαι , καί περί θεωρία ἀσχολέω , οὖον πάντως ἐπιτυγχάνω ὁ ζωή γρ διά κενοδοξία ὁ ἀρετή μετέρχομαι , ἀπέχω ἐνταῦθα ὁ μισθός , ἢ ὁ περί ὁ δογματικός οἴομαι ἀποπλανάω ὁ εὐθύς οὐδός , διά οὗτος πρόσκειμαι ὁ ὁδός καί ὁ ἀλήθεια , ὁ πρακτικός , λέγω , καί ὁ θεωρητικός , ὁ ζωή . Δεύς καί ἐγώ καί ὁδεύω . καί θεολογέω πρός ὁ ζῶ [ εἰς ] αἰών , οὐ πρός ὁ νεκρός ἔπαινος ὁ ἄνθρωπος ἀφοράω . « εἰμί γινώσκω ἐγώ , καί ὁ πατήρ ἐγώ γιγνώσκω ἄν καί ἀπάρτι γιγνώσκω αὐτός , καί ὁράω αλτόν . » Πῶς ἀνωτέρω μέν εἶπον , ὅτι « ὅπου ὑπάγω οἶδα , καί ὁ ὁδός οἶδα , » τουτέστιν , ἐγώ · ἐνταῦθα δέ λέγω , ὅτι « εἰμί ἐγώ γιγνώσκω , καί ὁ πατήρ ἐγώ γιγνώσκω ἄν ; » οὐ ἐναντιολογέω οὗτος φημί . Ἵδεσαν μέν γάρ ὁ πατήρ , οὐ οὗτος δέ ὡς χρή · ὡς θεός μέν γάρ οἶδα , ὡς πατήρ δέ αθπω ὕστερος δέ ὁ πνεῦμα ἔρχομαι , πᾶς αὐτός ἐντίθημι ὁ γνῶσις . ὅς οὖν λέγω , τοιοῦτος εἰμί · εἰμί οὖν γιγνώσκω ὁ ἐμός οὐσία , καί ὁ ἄξιος , καί ὁ ὁ πατήρ εἄν γιγνώσκω . ἀπάρτι δέ ἄρχω γιγνώσκω αὐτός δις ἐγώ μέσος , « καί ὁράω αὐτός . »