cogPG.PG124 217
« Ἀφορμὴν δὲ λαβοῦσα ἡ ἁμαρτία , διὰ ἐντολῆς κατειργάσατο ἐν ἐμοὶ πᾶσαν ἐπιθυμίαν · χωρὶς γὰρ νόμου ἁμαρτία νεκρά . » Οὐκ εἶπεν , ὅτι Ὁ νόμος κατειργάσατο τὴν ἐπιθυμίαν , ἀλλ´ « Ἡ ἀμαρτία » ήἐστι , κατὰ τὸν Χρυσόστομον , ῥάθυμος προαίρεσις καὶ διεφθαρμένη ) , ἢ ὁ διάβολοστοῦτον γὰρ ἁμαρτίαν τινές ἐνόησαν ] , ἢ ἡ φιληδονία , καὶ ἡ ἐπὶ τὸ χεῖρον ὁρμὴ τῇ τοῦ νόμου διδασκαλίᾳ πρὸς τὸ ἐναντίον ἐχρήσατο . Ὥσπερ γὰρ εἴ τις ἰατρὸς πυρέττοντι , καὶ ψυχροποσίας ἀκαίρως ἐπιθυμοῦντι , μὴ παρέχων ἐμφορηθῆναι τῆς ἐπιθυμίας , αὐξήσειε ταύτην , οὐκ ἂν ἐγκληθείη · τοῦ μὲν γὰρ ἰατροῦ τὸ κωλῦσαι , τοῦ δὲ κάμνοντος τὸ μὴ πιεῖν · οὕτω καὶ ὁ νόμος ἐδίδασκεν ἵνα ἀπαγάγῃ τῆς ἐπιθυμίας · ἡ δὲ φιλαμαρτήμων προαίρεσις ηὔξησε τὴν ἐπιθυμίαν , καὶ οὐ μίαν , ἀλλὰ πᾶσαν κατειργάσατο , ιτεταμένως τὸ κακὸν ἐνεργοῦσα . Ὅταν γὰρ κωλύηταί τις , τότε μᾶλλον ἐκμαίνεται . Τότε δὲ καὶ ἐφάνη ἡ ἀμαρτία , ὅτε ὁ νόμος παρεβαίνετο . « Χωρὶς γὰρ νόμου , ἁμαρτία νεκρά · » τουτέστιν , οὐ λογίζεται εἶναι . Νόμου δὲ ὄντος , τοῦ τὸ δέον ὑπαγορεύοντος , ἡ ἀμαρτία ζῇ τουτέστιν , ὑφίσταται καὶ δοκεῖ ἁμαρτία , ὡς τῶν παραβαινόντων τὸν νόμον , ἐν γνώσει πταιόντων « Ἐγὼ δὲ ἔζων χωρὶς νόμου ποτέ · ἐλθούσης δὲ τῆς ἐντολῆς , ἡ ἀμαρτία ἀνέζησεν , ἐγὼ δὲ ἀπέθανον . » Πρὸ τοῦ Μωσέως , φησὶν , ἔζων χωρὶς νόμου · διὸ οὐδὲ σφόδρα κατεδικαζόμηνἐν τῷ οἱκείῳ δὲ προσώπῳ τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν λέγει ) · ἐλθούσης δὲ τῆς ἐντολῆς , ἡ ἁμαρτία ἐφάνη ἀμαρτία . Οἱ πρότερον γὰρ , εἰ καὶ ἡμάρτανον , ἀλλ´ οὐκ ᾔδεισαν . Καὶ τοῦτο δὲ τοῦ νόμου καλὸν , ὅτι ἐποίησε τοὺς ἀνθρώπους γινώσκειν , ὅτι ἁμαρτάνουσι . Τὸ δὲ , « Ἀπέθανον , » διπλῶς νοήσεις , καὶ ἀντὶ τοῦ , ἥμαρτον , καὶ ἀντὶ τοῦ , Σφοδροτέρας κολάσεως ὑπεύθυνος ἐγενόμην · ὅπερ οὐ τοῦ νόμου ἔγκλημα , ἀλλὰ τοῦ μὴ προσέχοντος αὐτῷ · οἷον ἐν ὑποδείγματι · ἠῤῥώστει τις , καὶ οὐδὲ ᾔδει , ὅτι ἀῤῥωστεῖ · εἶτα ἦλθεν ἰατρός , καὶ ἐδίδαξεν αὐτὸν , ὅτι ἀῤῥωστεῖ , καὶ ὅτι τοῦδε τοῦ βρώματος , ὡς τὴν ἀῤῥωστίαν αὔξοντος , ἀπέχεσθαι δεῖ . Ὁ δὲ οὐκ ἤκουσεν , εἶτα ἀπέθανεν « Καὶ εὐρέθη μοι ἡ ἐντολὴ ἡ εἰς ζωὴν , αὐτῇ εἰς θάνατον . Ἡ γὰρ ἁμαρτία ἀφορμὴν λαβοῦσα διὰ τῆς ἐντολῆς , ἐξηπάτησέ με , καὶ δι´ αὐτῇς ἀπέκτεινεν . » Οὐκ εἶπεν , ὅτι Ἠ ἐντολὴ γέγονέ μοι θάνατος , ἀλλ´ « Εὐρέθη , » τὸ καινὸν καὶ παράδοξοντῆς ἀτοπίας οὖτως ἑρμηνεύων . Ὁ μὲν γὰρ σκοπὸς αὐτῆς εἰς ζωὴν ἦγε , καὶ διὰ τοῦτο ἐδόθη . Εἰ δὲ θάνατος ἐξέβη ἐντεῦθεν , οὐκ αὐτῆς τὸ ἔγκλημα . Ἡ γὰρ ἀμαρτία , τουτέστιν , ἡ ἐπὶ τὸ χεῖρον ὁρμὴ , καὶ ἡ διεφθαρμένη καὶ φιλαμαρτήμων γνώμη , μᾶλλον δὲ , κυριώτερον εἰπεῖν , ἢ ἡδονὴ , ἐξηπάτησέ με , καὶ ἀπέκτεινε διὰ τῆς ἐντολῆς . Εἰ μὴ γὰρ ἦν ἡ ἐντολὴ ὑποδεικνῦσα τὴν ἀμαρτίαν , οὔτε ὡς ἀμαρτίαν πράττων ἐλογιζόμην ἂν , οὔτε κολάσεως
Lemmas: « ἀφορμή δέ λαμβάνω ὁ ἁμαρτία , διά ἐντολή κατεργάζομαι ἐν ἐγώ πᾶς ἐπιθυμία · Χωρὶς γάρ νόμος ἁμαρτία νεκρός . » οὐ εἶπον , ὅτι ὁ νόμος κατεργάζομαι ὁ ἐπιθυμία , ἀλ « ὁ ἁμαρτία » ἐξίστημι , κατά ὁ Χρυσόστομος , ῥάθυμος προαίρεσις καί διαφθείρω ) , ἢ ὁ διαβολοστουος γάρ ἁμαρτία τις νοέω ] , ἢ ὁ φιληδονία , καί ὁ ἐπί ὁ χείρων ὁρμή ὁ ὁ νόμος διδασκαλία πρός ὁ ἐναντίος χράω . ὥσπερ γάρ εἰμί τις ἰατρός πυρέσσω , καί ψυχροποσία ἄκαιρος ἐπιθυμέω , μή παρέχω ἐμφορέω ὁ ἐπιθυμία , αὐξάνω οὗτος , οὐ εἄν ἐγκαλέω · ὁ μέν γάρ ἰατρός ὁ κωλύω , ὁ δέ κάμνω ὁ μή πίνω · οὗτος καί ὁ νόμος διδάσκω ἵνα ἀπάγω ὁ ἐπιθυμία · ὁ δέ φιλαμαρτήμων προαίρεσις αὐξάνω ὁ ἐπιθυμία , καί οὖον εἷς , ἀλλά πᾶς κατεργάζομαι , ιτεταμένως ὁ κακός ἐνεργέω . ὅταν γάρ κωλύω τις , τότε μᾶλλον ἐκμαίνω . τότε δέ καί φαίνω ὁ ἁμαρτία , ὅτε ὁ νόμος παραβαίνω . « Χωρὶς γάρ νόμος , ἁμαρτία νεκρός · » τουτέστιν , οὖον λογίζομαι εἰμί . Νόμος δέ εἰμί , ὁ ὁ δήω ὑπαγορεύω , ὁ ἁμαρτία ζῶ τουτέστιν , ὑφίστημι καί δοκέω ἁμαρτία , ὡς ὁ παραβαίνω ὁ νόμος , ἐν γνῶσις πταίω « ἐγώ δέ ζῶ Χωρὶς νόμος ποτός · ἔρχομαι δέ ὁ ἐντολή , ὁ ἁμαρτία ἀναζάω , ἐγώ δέ ἀποθνῄσκω . » πρό ὁ Μωσῆς , φημί , ζῶ Χωρὶς νόμος · διό οὐδέ σφόδρα καταδικάζω ὁ οἰκέω δέ πρόσωπον ὁ ἀνθρώπινος φύσις λέγω ) · ἔρχομαι δέ ὁ ἐντολή , ὁ ἁμαρτία φαίνω ἁμαρτία . ὁ πρότερος γάρ , εἰμί καί ἁμαρτάνω , ἀλ οὐ οἶδα . καί οὗτος δέ ὁ νόμος καλός , ὅτι ποιέω ὁ ἄνθρωπος γιγνώσκω , ὅτι ἁμαρτάνω . ὁ δέ , « ἀποθνῄσκω , » διπλόος νοέω , καί ἀντί ὁ , ἁμαρτάνω , καί ἀντί ὁ , σφοδρός κόλασις ὑπεύθυνος γίγνομαι · ὅσπερ οὖον ὁ νόμος ἔγκλημα , ἀλλά ὁ μή προσέχω αὐτός · οἷος ἐν ὑπόδειγμα · ἀρρωστέω τις , καί οὐδέ οἶδα , ὅτι ἀρρωστέω · εἶτα ἔρχομαι ἰατρός , καί διδάσκω αὐτός , ὅτι ἀρρωστέω , καί ὅτι ὅδε ὁ βρῶμα , ὡς ὁ ἀρρωστία αὐξάνω , ἀπέχω δεῖ . ὁ δέ οὐ ἀκούω , εἶτα ἀποθνῄσκω « καί εὑρίσκω ἐγώ ὁ ἐντολή ὁ εἰς ζωή , αὐτός εἰς θάνατος . ὁ γάρ ἁμαρτία ἀφορμή λαμβάνω διά ὁ ἐντολή , ἐξαπατάω ἐγώ , καί δις αὐτός ἀποκτείνω . » οὐ εἶπον , ὅτι ὁ ἐντολή γίγνομαι ἐγώ θάνατος , ἀλ « εὑρίσκω , » ὁ καινός καί παράδοξος ἀτοπία οὖτως ἑρμηνεύω . ὁ μέν γάρ σκοπός αὐτός εἰς ζωή ἄγω , καί διά οὗτος δίδωμι . εἰμί δέ θάνατος ἐκβαίνω ἐντεῦθεν , οὐ αὐτός ὁ ἔγκλημα . ὁ γάρ ἁμαρτία , τουτέστιν , ὁ ἐπί ὁ χείρων ὁρμή , καί ὁ διαφθείρω καί φιλαμαρτήμων γνώμη , μᾶλλον δέ , κύριος εἶπον , ἢ ἡδονή , ἐξαπατάω ἐγώ , καί ἀποκτείνω διά ὁ ἐντολή . εἰμί μή γάρ εἰμί ὁ ἐντολή ὑποδείκνυμι ὁ ἁμαρτία , οὔτε ὡς ἁμαρτία πράσσω λογίζομαι εἄν , οὔτε κόλασις