cogPG.PG123 499
ἀπὸ καρδίας ἀνθρωπίνης , καὶ εἰς τὸν θάλασσαν βαλεῖν , τουτέστιν , εἰς τὴν ἄβυσσον ἀπολύσαι . Ἐπεὶ δὲ ταῦτα εἶπε περὶ τῆς πίστεως , ἐπιφέρει καὶ ἀναγκαιοτάτην ἑτέραν διδασκαλίαν , ποίαν ταύτην Τὴν περὶ τοῦ μὴ δεῖν μεγαλοφρονεῖν ἐπὶ κατορθώμασι · ἐπειδὴ γὰρ ἡ πίστις πολλὰ κατορθοῖ , καὶ τῶν ἐντολῶν πληρωτὴν ποιεῖ τὸν ταύτην ἔχοντα μετὰ τοῦ καὶ θαυιατουργίαις κατακοσμεῖν αὐτὸν , ἀπὸ τούτων δὲ εἰκὸς τὸν ἄνθρωπον εἰς μεγαλοφροσύνην ἐκπεσεῖν πολλάκις , ἀσφαλίζεται τοὺς ἀποστόλους , ὥστε μὴ ἐπαίρεσθαι ἐπὶ κατορθώμασι , δι´ ὑποδείγματος χαριεστάτου . Τίς γὰρ , φησὶν , ὑμῶν δοῦλον ἔχων , καὶ τὰ ἑξῆς . Ἐνδείκνυται γὰρ διὰ ταύτης τῆς παραβολῆς , ὅτι οὐ ἂεῖ ἐπαίρεσθαι ἐπί τινι κατορθώματι , μᾶλλον δὲ οὐδὲ ἐπὶ τῇ πασῶν τῶν ἐντολῶν ἐκπληρώσει . δούλῳ γὰρ ἀνάγκη ἐπίκειται , τὸ πληροῦν τὰς Ἀντολὰς τοῦ Κυρίου , οὐ μὴν ὡς κατόρθωμα ἐπιγράφεσθαι ἑαυτῷ τοῦτο ὀφείλει . Εἰ γὰρ μὴ ἐργάσηται , πληγῶν ἀξιωτέος , ἐπεὶ δὲ εἰργάσατο , ἀρκείσθω ὅτι τὰς πληγὰς ἐξέφυγεν , οὐ μὴν ὀφείλει ἐπὶ τούτῳ τιμὴν ζητεῖν ἀναγκαίως . Τῆς γὰρ τοῦ δεσπότοω φιλοτιμίας ἐστὶ τὸ δοῦναι αὐτῷ , μᾶλλον δὲ χαρίσασθαί τι . Οὐκοῦν καὶ τῷ Θεῷ δουλεύων , εἴτε τὰς ἐντολὰς κατορθοῖ , οὐκ ὀφείλει ἐπαίρεσθαι . Οὐδὲν γὰρ μέγα ἐποίησεν · ἀλλ´ οὐαὶ ἦν αὐτῷ , εἰ μὴ ἐποίησεν , ὡς ὁ Ἀπόστολός φησιν , « Οὐαί μοι , ἐὰν μὴ εὐαγγελίζωμαι . » Οὕτ´ αὖ εἰ χαρισμάτων ἔτυχεν , ὀφείλει ἐπὶ τούτοις μεγαλοφρονεῖν · χαρίσματα γάρ εἰσι διὰ Θεοῦ Θεοῦ χαρισθέντα αὐτῷ , οὐχὶ διότι ἐχρεώστει αὐτῷ ὁ δεσπότης . Μᾶλλον γὰρ ὁ δοῦλος χρεωστεῖ τῷ δεσπότῃ αὐτοῦ , τὸ ποιεῖν πάσας τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ . Εἰ δὲ καὶ ὅταν πάσας τὰς ἐ πολὰς ποιήσωμεν , οὐδὲ τότε ὀφείλομεν οἴεσθαί τι μέγα , τί γενόμεθα , ὅταν μηδὲ τὸ πολλοστὸν μέρος τῶν ἐντο λῶν τοῦ Θεοῦ κατορθοῦντες ἕτι ἐπαιρόμεθα ; Ἐπίστησον δὲ ἐν τῷ τῆς παραβολῆς ῥητῷ , ὅτι πρῶτοΚταξε τὸ , ἀροτριῶντα , εὐα ἐπήγαγε τὸ , ποιμαίνοντα . Πρῶτον μὲν γὰρ δεῖ ἀρότην εἶναί τινα , εἶτα καὶ ποιμαντικὴν ἐγχειρισθῆναι . Ὁ γὰρ τὴν ἑαυτοῦ σάρκα καλῶς ἀροτριώσας οἷόν τινα γῆν , οὗτος ἄξιός ἐστι καὶ ποιμὴν ἑτέρων γενέσθαι . Ὃς γὰρ τοῦ ἰδίου οἴκου οὐκ οἶδεν , ὡς δεῖ , προστῆναι , πῶς Ἐκκλησίας ἐπιμελήσεται ; Ἄροσον οὖν πρότερον σεαυτὸν , καὶ τότε ποιμανεῖς ἐτέρους , καθὰ καὶ Ἰερεμίας φησί · Χεώσατε ἑαυτοῖς νεώματα , εἶτα τός φωτίσατε ἑαυτοῖς φῶς ώσεως , ὅ ὅηλοῖ τῆς ποιμαντικῆς τὸ κυριώτατον μέρος « Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ πορεύεσθαι αὐτὸν εἰς Ἰερουσαλὴμ , καὶ αὐτὸς διήρχετο διὰ μέσου Σαμαρείας καὶ Γαλιλαίας . Καὶ εἰσερχομένου αὐτοῦ εἴς τινα πόλιν , ἀπήντησαν αὐτῷ δέκα λεπροὶ ἄνορες , οἱ ἔστησαν πόῤῥωθεν , καὶ αὐτοὶ ἧραν φωνὴν , λέγοντες · Ἰησοῦ ἐπιστάτα , ἐλέησον ἡμᾶς . Καὶ ἰδὼν εἶπεν αὐτοῖς · Πορευθέντες ἐπιδείξατε ἑαυτοὺς τοῖς ἱερεῦσι . Καὶ ἑγένετο ἐν τῷ ὑπάγειν αὐτοὺς , ἐκαθαρίσθησαν . Εἰς δὰ ἐξ αὐτῶν ἰδὼν ὅτι ἰάθη , ὑπέστρεψε , μετὰ φωνῆς μεγάλης δοξάζων τὸν Θεὸν , καὶ ἔπεσεν ἐπὶ πρόσωπον παρὰ τοὺς πόδας αὐτοῦ , εὐχαριστῶν αὐτῷ · καὶ αὐτὸς ἦν Σαμαρείτης . ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν · Οὐχὶ οἱ δέκα ἐκαθαρίσθησαν ; οἱ δὲ ἐννέα ποῦ ;
Lemmas: ἀπό Καρδία ἀνθρώπινος , καί εἰς ὁ θάλασσα βάλλω , τουτέστιν , εἰς ὁ ἄβυσσος ἀπολύω . ἐπεί δέ οὗτος εἶπον περί ὁ πίστις , ἐπιφέρω καί ἀναγκαῖος ἕτερος διδασκαλία , ποῖος οὗτος ὁ περί ὁ μή δήω μεγαλοφρονέω ἐπί κατόρθωμα · ἐπεί γάρ ὁ πίστις πολύς κατορθόω , καί ὁ ἐντολή πληρωτής ποιέω ὁ οὗτος ἔχω μετά ὁ καί θαυιατουργιος κατακοσμέω αὐτός , ἀπό οὗτος δέ εἰκός ὁ ἄνθρωπος εἰς μεγαλοφροσύνη ἐκπίπτω πολλάκις , ἀσφαλίζω ὁ ἀπόστολος , ὥστε μή ἐπαίρω ἐπί κατόρθωμα , δις ὑπόδειγμα χαρίεις . Τῖς γάρ , φημί , σύ δοῦλος ἔχω , καί ὁ ἑξῆς . ἐνδείκνυμι γάρ διά οὗτος ὁ παραβολή , ὅτι οὖον ἀεί ἐπαίρω ἐπί τις κατόρθωμα , μᾶλλον δέ οὐδέ ἐπί ὁ πᾶς ὁ ἐντολή ἐκπλήρωσις . δοῦλος γάρ ἀνάγκη ἐπίκειμαι , ὁ πληρόω ὁ Ἀνατολή ὁ κύριος , οὖον μήv ὡς κατόρθωμα ἐπιγράφω ἑαυτοῦ οὗτος ὀφείλω . εἰμί γάρ μή ἐργάζομαι , πληγή ἀξιωτέος , ἐπεί δέ ἐργάζομαι , ἀρκέω ὅτι ὁ πληγάς ἐκφεύγω , οὖον μήv ὀφείλω ἐπί οὗτος τιμή ζητέω ἀναγκαῖος . ὁ γάρ ὁ δεσπότοω φιλοτιμία εἰμί ὁ δίδωμι αὐτός , μᾶλλον δέ χαρίζω τίς . οὐκοῦν καί ὁ Θεός δουλεύω , εἴτε ὁ ἐντολή κατορθόω , οὐ ὀφείλω ἐπαίρω . οὐδείς γάρ μέγας ποιέω · ἀλ οὐαί εἰμί αὐτός , εἰμί μή ποιέω , ὡς ὁ ἀπόστολος φημί , « οὐαί ἐγώ , ἐάν μή εὐαγγελίζω . » Οὕτ´ αὖος εἰμί χάρισμα τυγχάνω , ὀφείλω ἐπί οὗτος μεγαλοφρονέω · χάρισμα γάρ εἰμί διά Θεός Θεός χαρίζω αὐτός , οὐ διότι χρεωστέω αὐτός ὁ δεσπότης . μᾶλλος γάρ ὁ δοῦλος χρεωστέω ὁ δεσπότης αὐτός , ὁ ποιέω πᾶς ὁ ἐντολή αὐτός . εἰμί δέ καί ὅταν πᾶς ὁ εἰ Πόλα ποιέω , οὐδέ τότε ὀφείλω οἴομαι τίς μέγας , τίς γίγνομαι , ὅταν μηδέ ὁ πολλοστός μέρος ὁ ἵημι λάω ὁ Θεός κατορθόω ἔτι ἐπαίρω ; ἐφίστημι δέ ἐν ὁ ὁ παραβολή ῥητός , ὅτι πρῶτοΚταξε ὁ , ἀροτριάω , Εὔα ἐπάγω ὁ , ποιμαίνω . Πρῶτος μέν γάρ δεῖ ἀρότης εἰμί τις , εἶτα καί ποιμαντικός ἐγχειρίζω . ὁ γάρ ὁ ἑαυτοῦ σάρξ καλῶς αροτριώ οἷος τις γῆ , οὗτος ἄξιος εἰμί καί ποιμήν ἕτερος γίγνομαι . ὅς γάρ ὁ ἴδιος οἶκος οὐ οἶδα , ὡς δεῖ , προΐστημι , πῶς ἐκκλησία ἐπιμελέομαι ; ἀρόω οὖν πρότερος σαυτοῦ , καί τότε ποιμαίνω ἕτερος , καθά καί Ἰερεμίας φημί · Χεώσατε ἑαυτοῦ νέωμα , εἶτα ὅς φωτίζω ἑαυτοῦ φάος ὠσμός , ὅς ὅλος ὁ ποιμαντορικός ὁ κύριος μέρος « καί γίγνομαι ἐν ὁ πορεύω αὐτός εἰς Ἱεροσόλυμα , καί αὐτός διέρχομαι διά μέσος Σαμάρεια καί Γαλιλαία . καί εἰσέρχομαι αὐτός εἰς τις πόλις , ἀπαντάω αὐτός δέκα λεπρός ἄνορ , ὁ ἵστημι πόρρωθεν , καί αὐτός ἀείρω φωνή , λέγω · Ἰησοῦς ἐπιστάτης , ἐλεέω ἐγώ . καί εἶδον εἶπον αὐτός · πορεύω ἐπιδείκνυμι ἑαυτοῦ ὁ ἱερεύς . καί ἑγίγνομαι ἐν ὁ ὑπάγω αὐτός , καθαρίζω . εἰς δᾶ ἐκ αὐτός εἶδον ὅτι ἰάομαι , ὑποστρέφω , μετά φωνή μέγας δοξάζω ὁ θεός , καί πίπτω ἐπί πρόσωπον παρά ὁ πούς αὐτός , εὐχαριστέω αὐτός · καί αὐτός εἰμί Σαμαρείτης . ἀποκρίνω δέ ὁ Ἰησοῦς εἶπον · οὐ ὁ δέκα καθαρίζω ; ὁ δέ ἐννέα ποῦ ;