cogPG.PG123 85
ὅτι οὐ κεῖται ἐν τῷ προφήτη , παρθένος , ἀλλὰ , νεᾶνις · πρὸς οὓς λεκτέον ὅτι τὸ νεᾶνις καὶ τὸ παρθένος ταυτόν ἐστι παρὰ τῇ Γραφῇ · νεάνιδα γὰρ ὀνομάζει τὴν ἀδιάφθορον · ἔπειτα , εἰ μὴ ἔτεκε παρθένος , πῶς ἔμελλεν εἶναι σημεῖον καὶ παράδοξον ; Ἄκουε γὰρ τοῦ Ἡσαΐου λέγοντος · « Διὰ τοῦτο δώ σει Κύριος αὐτὸς ὑμῖν σημεῖον · » καὶ εὐθὺς ἐπάγοντος · « Ἰδοὺ ἡ Παρθένος , » καὶ τὰ ἑξῆς · ὥστε εἰ μὴ ἔμελλε παρθένος τεκεῖν , οὐκ ἂν σημεῖον ἦν . Παραχαράττουσιν οὖν οἱ Ἑβραῖοι ἐθελοκακοῦντες , τὴν Γραφήν , καὶ ἁντὶ τοῦ παρθένος , νεᾶνις τιθέασιν · εἴτε δὲ νεᾶνις κεῖται , εἴτε παρθένος , πάντως παρθένον δεῖ νοηθῆναι τὴν μέλλουσαν τεκεῖν , ἵνα δὴ καὶ τεοάστιον εἴη τοῦτο . « Καὶ τέξεται υἱὸν , καὶ καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐμμανουήλ , ὅ ἐστι μεθερμηνευόμενον , Μεθ´ ἡμῶν ὁ Θεός · Φασὶν οἱ Ἐβραῖοι · Πῶς οὖν οὐκ ἐκλήθη Ἐμμανουὴλ , ἀλλὰ Ἰησοῦς Χριστός ; Ῥητέον οὖν ὅτι , οὐκ εἶπε Καλέσεις , ἀλλὰ Καλέσουσι , τουτέστιν , αὐτὰ τὰ πράγματα δείξουσιν αὐτὸν Θελνὄντα , καὶ μεθ´ ἡμῶν ἀναστρεφόμενον · ἡ γὰρ θεία Γραφὴ ἀπὸ τῶν ἔργων τίθησι τὰ ὀνόματα , ὡς τὸ , Κἀλεσον τὸ ὄνομα αὐτοῦ , ταχέως σκύλευσον · καίτοι ποῦ ἐκλήθη τις τοιούτῳ ὀνόματι ; Ἀλλ´ ἐπειδὴ ἂμα τῷ γεννηθῆναι τὸν Κύριον , ἐσκυλεύθη καὶ ᾐχμαλωτίσθη ἡ πλάνη , οὕτω λέγεται ὀνομασθῆναι ἀπὸ τοῦ πράγματος τὴν κλῆσιν εὐράμενος . « Διεγερθεὶς δὲ ὁ Ἰωσὴφ ἀπὸ τοῦ ὕπνου , ἐποίησεν ὡς προσέταξεν αὐτῷ ὁ ἄγγελος Κυρίου . Ὅρα ψυχῶν διεγηγερμένην , πῶς ἐπείσθη ταχέως . « Καὶ παρέλαβε τὴν γυναῖκα αὐτοῦ . » Συνεχῶς δὲ ὀνομάζει αὐτὴν γυναῖκα τοῦ Ἰωσὴφ , ἐκβάλλων τὴν πονηρὰν ὑπόνοιαν καὶ διδάσκων ὅτι οὐκ ἄλλου τινὸς ἐγένετο γυνὴ , ἀλλ´ αὐτοῦ ἦν , Καὶ οὐκ ἐγίνωσκεν αὐτὴν ἔως οὗ ἕτεκεν · Τουτέστιν , οὐκ ἐμίγη αὐτῇ οὐδέποτε · τὸ γὰρ Ἔως , ἐνταῦθα οὐ τοῦτο ἐμοαίνει , ὅτι ἄχρι μὲν τοῦ τόκου οὐκ ἔγνω , μετὰ δὲ ταῦτα ἔγνω · ἀλλὰ καθάπαξ οὐδέποτε αὐτὴν ἔγνω . Ἰδίωμα δὲ ἔχει τοιοῦτον ἡ Γραφή · ὡς τὸ , « Οὐκ ἐπέστρεψεν ὁ κόραξ εἰς τὴν κιβωτὸν , ἔως ὅ ἐξηράνθη ἡ γῆ · οὔτε γὰρ μετὰ ταῦτα ὑπέστρεψε · καὶ πάλιν · « Μεθ´ ὑμῶν εἰμι ἕως τῆς συντελείας τοῦ αἰῶνος · » Μετὰ δὲ τὴν συντέλειαν ἅρα οὐκ ἔσται · Καὶ πῶς ; Τότε γὰρ μᾶλλον · οὕτως οὖν καὶ ἐνταῦθα τὸ , Ἔως οὗ ἔτεκε , νοήσεις , ἀντὶ τοῦ , οὔτε πρὸ τοῦ τόκου , οὔτε μετὰ τὸν τόκον ἔγνω αὐτήν . Πῶς γὰρ ἂν ἤψατο τῆς ἁγίας ἐκείνης , μεθ´ ὃ μάλιστα ἔγνω τὸν ἄφραστον ἐκεῖνον τόκον ; « Τὸν υἱὸν αὐτῆς τὸν πρωτότοκον . » Οὐχ ὡς δευτέρου τινὸς τεχθέντος λέγει τοῦτον ποωτότοκον , ἀλλ´ ἁπλῶς , ὡς πρῶτον τενθέντα καὶ μόνον . Ὃ γὰρ Χριστὸς , καὶ πρωτότοκός ἐστιν , ὡς πρῶτος τεχθείς · καὶ μονογενὴς , ὡς μὴ ἔχων δεύτερον ἀδελφόν . « Καὶ ἐκάλεσε τὸ ὅνομα αὐτοῦ , Ἰησοῦν . » Δείκνυσι κἀνταῦθα τὴν εὐπείθειαν τοῦ Ἰωσὴφ , ὅτι ὅσα εἶπεν αὐτῷ ὁ ἄγγελος , ἐποίησεν .
Lemmas: ὅτι οὖον κεῖμαι ἐν ὁ προφήτης , παρθένος , ἀλλά , νεᾶνις · πρός ὅς λεκτέος ὅτι ὁ νεᾶνις καί ὁ παρθένος αὐτός εἰμί παρά ὁ γραφή · νεᾶνις γάρ ὀνομάζω ὁ ἀδιάφθορος · ἔπειτα , εἰμί μή τίκτω παρθένος , πῶς μέλλω εἰμί σημεῖον καί παράδοξος ; Ἄκουος γάρ ὁ Ἠσαΐας λέγω · « Ζεύς οὗτος δήω σέω Κύριος αὐτός σύ σημεῖον · » καί εὐθύς ἐπάγω · « ἰδέ ὁ Παρθένος , » καί ὁ ἑξῆς · ὥστε εἰμί μή μέλλω παρθένος τίκτω , οὐ εἄν σημεῖον εἰμί . παραχαράσσω οὖν ὁ Ἑβραῖος ἐθελοκακέω , ὁ γραφή , καί ἀντί ὁ παρθένος , νεᾶνις τίθημι · εἴτε δέ νεᾶνις κεῖμαι , εἴτε παρθένος , πάντως παρθένος δεῖ νοέω ὁ μέλλω τίκτω , ἵνα δή καί τεοάστιον εἰμί οὗτος . « καί τίκτω υἱός , καί καλέω ὁ ὄνομα αὐτός Ἐμμανουήλ , ὅς εἰμί μεθερμηνεύω , Μεθ´ ἐγώ ὁ Θεός · φημί ὁ Ἑβραῖος · Πῶς οὖν οὐ καλέω Ἐμμανουήλ , ἀλλά Ἰησοῦς Χριστός ; ῥητέος οὖν ὅτι , οὐ εἶπον καλέω , ἀλλά καλέω , τουτέστιν , αὐτός ὁ πρᾶγμα δείκνυμι αὐτός θελνοειντα , καί μεθ´ ἐγώ ἀναστρέφω · ὁ γάρ θεῖος γραφή ἀπό ὁ ἔργον τίθημι ὁ ὄνομα , ὡς ὁ , καλέω ὁ ὄνομα αὐτός , ταχέως σκυλεύω · καίτοι ποῦ καλέω τις τοιοῦτος ὄνομα ; Ἀλ ἐπεί ἄμη ὁ γεννάω ὁ κύριος , σκυλεύω καί αἰχμαλωτίζω ὁ πλάνη , οὗτος λέγω ὀνομάζω ἀπό ὁ πρᾶγμα ὁ κλῆσις εὑρίσκω . « διεγείρω δέ ὁ Ἰωσήφ ἀπό ὁ ὕπνος , ποιέω ὡς προστάσσω αὐτός ὁ ἄγγελος κύριος . Ὅρας Ψυχή διεγείρω , πῶς πείθω ταχέως . « καί παραλαμβάνω ὁ γυνή αὐτός . » συνεχής δέ ὀνομάζω αὐτός γυνή ὁ Ἰωσήφ , ἐκβάλλω ὁ πονηρός ὑπόνοια καί διδάσκω ὅτι οὐ ἄλλος τις γίγνομαι γυνή , ἀλ αὐτός εἰμί , καί οὐ γιγνώσκω αὐτός ἔως ὅς τίκτω · τουτέστιν , οὐ μίγνυμι αὐτός οὐδέποτε · ὁ γάρ ἔως , ἐνταῦθα οὖον οὗτος εμοαινεω , ὅτι ἄχρι μέν ὁ τόκος οὐ γιγνώσκω , μετά δέ οὗτος γιγνώσκω · ἀλλά καθάπαξ οὐδέποτε αὐτός γιγνώσκω . ἰδίωμα δέ ἔχω τοιοῦτος ὁ γραφή · ὡς ὁ , « οὐ ἐπιστρέφω ὁ κόραξ εἰς ὁ κιβωτός , ἔως ὅς ξηραίνω ὁ γῆ · οὔτε γάρ μετά οὗτος ὑποστρέφω · καί πάλιν · « Μεθ´ σύ εἰμί ἠώς ὁ συντέλεια ὁ αἰών · » μετά δέ ὁ συντέλεια ἄρα οὐ εἰμί · καί πῶς ; τότε γάρ μᾶλλον · οὕτως οὖν καί ἐνταῦθα ὁ , ἔως ὅς τίκτω , νοέω , ἀντί ὁ , οὔτε πρό ὁ τόκος , οὔτε μετά ὁ τόκος γιγνώσκω αὐτός . Πῶς γάρ εἄν ἄβω ὁ ἅγιος ἐκεῖνος , μεθ´ ὅς μάλιστα γιγνώσκω ὁ ἄφραστος ἐκεῖνος τόκος ; « ὁ υἱός αὐτός ὁ πρωτότοκος . » οὐχ ὡς δύο τις τίκτω λέγω οὗτος ποωτοτοκος , ἀλ ἁπλόος , ὡς πρῶτος τείνω καί μόνος . ὅς γάρ Χριστός , καί πρωτότοκος εἰμί , ὡς πρῶτος τίκτω · καί μονογενής , ὡς μή ἔχω δύο ἀδελφός . « καί καλέω ὁ ὄνομα αὐτός , Ἰησοῦς . » δείκνυμι ἐνταῦθα ὁ εὐπείθεια ὁ Ἰωσήφ , ὅτι ὅσος εἶπον αὐτός ὁ ἄγγελος , ποιέω .