cogPG.PG123 202
κείννυσι τὴν ἀγάπην ὑπερέχουσαν τῶν ἐντολῶν . Καὶ διδάσκει , ὅτι οὐ μερικῶς δεῖ ἀγαπᾷν τὸν Θεὸν , ἀλλ´ ὅλον ἑαυτοὺς διδόναι τῷ Θεῷ . Τρεῖς γὰρ ταύτας περὶ τὴν τοῦ ἀνθρώπου ψυχὴν κατανοοῦμεν διαφοράς , τὸ φυτικὸν , τὸ ζωῶδες , τὸ λογικόν . Καθ´ ὃ μὲν γὰρ αὔξεται καὶ τρέφεται , καὶ τὸ ὅμοιον γεννᾷ , τοῖς φυτοῖς ὁμοιοῦται · καθ´ ὅ δὲ θυμοῦται καὶ ἐπιθυμεῖ , τοῖς ζώοις · καθ´ ὃ δὲ διανοεῖται , λογικὸς λέγεται . Ὁρα οὖν ἐνταῦθα σημαινόμενα ταῦτα τὰ τρία · « Ἀγαπήσεις τὸν Θεόν σου ἐν ὅλῃ τῇ καρδίᾳ σου · » τοῦτο τὸ ζωῶδες μέρος τοῦ ἀνθρώπου · « καὶ ἐν ὅλῃ τῇ ψυχῇ σου · » τοῦτο , τὸ φυτικόν · ἔμψυχα γὰρ τὰ φυτά · « καὶ ἐν ὅλῃ τῇ διανοίᾳ σου · » τοῦτο τὸ λογικόν . Ὥστε τὸ δεῖν ἀγαπᾷν τὸν Θεὸν ὁλοψύχως , τοῦτο ἔστι , τὸ διὰ πάντων τῶν τῆς ψυχῆς μερῶν καὶ δυνάμεων αὐτῷ προσέχειν.«Αὕτη πρώτη καὶ μεγάλη ἐντολὴ , » εἰς εὐσέβειαν ἡμᾶς γυμνάζουσα · « δευτέρα δὲ ὀμοία αὐτῆς » εἰς τὰ πρὸς ἀνθρώπους δίκαια διεγείρουσα . Ἀύο γάρ εἰσι τὰ εἰς ἀπώλειαν φέροντα , όγματα πονηρὰ , καὶ βίος διεφθαρμένος . Ἵνα μὲν οὖν μὴ ἐμπέσωμεν εἰς δόγματα ἀσεβῆ , δεῖ ἀγαπᾷν τὸν Θεόν · Ἵνα δὲ μὴ ἔχωμεν βίον διεφθαρμένον , δεί ἀ,ἅπαν τὸν πλησίον · ὁ γὰράγαπῶν τὸν πλησίον , πάσας τὰς ἐντολάς πληροῖ · καὶ ὁ πληρῶν τὰς ἐντολὰς , ἀγαπᾷ τὸν ΚΘεόν · ὥστε δι´ ἀλλήλων συγκροτοῦνται καὶ συνίστανται αἱ δύο αὗται ἐντολαὶ , καὶ περιέχουσι πάσας τὰς ἄλλας ἐντολάς . Τίς γὰρ ἀγαπῶν τὸν Θεὸν καὶ τὸν πλησίον , ἢ κλέψει , ἢ μνησικακήσει , ἢ μοιχεύσει , ἢ φονεύσει , ἢ πορνεύσει ; Οὐτος δὲ ὁ Νομικὸς ἐξ ἀρχῆς μὲν πειράζων ἦλθεν , εἶτα ἀπὸ τῆς τοῦ Χριστοῦ ἀποκρίσεως βελτιωθεὶς ἐπῃνέθη , ὡς καὶ ἀ Μάρκος φησὶν , ὅτι ἐμβλέψας αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς , ἠσπάσατο αὐτὸν , καὶ εἶπεν αὐτῷ · Οὐ μακρὰν εἶ τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ . « Συνηγμένων δὲ τῶν Φαρισαίων , ἐπηρώτησεν αὐτοὺς ὀ Ἰησοῦς , λέγων · Τί ὑμῖν δοκεῖ περὶ τοῦ Χριστοῦ ; τίνος υἱός ἐστι ; Λέγουσιν αὐτῷ · Τοῦ Δαυΐδ . Λέγει αὐτοῖς · Πῶς οὖν Δαυὶδ ἐν πνεύματι Κύριον αὐτὸν καλεῖ , λέγων · . Εἰπεν ὀ Κύριος τῷ Κυρίῳ μου · Κάθου ἐκ δεξιῶν μου , ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου ; Εἰ οὖν Δαυΐδ καλεῖ αὐτὸν Κύριον , πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστι ; Καὶ οὐδεὶς ἠδύνατο ἀποκριθῆναι αὐτῷ λόγον , οὐδὲ ἐτόλμησέ τις ἀπ´´ ἐκείνης τῆς ἡμέρας ἐπερωτῆσαι αὐτὸν οὐκ ἔτι . » Ἐπειδὴ ψιλὸν ἄνθρωπον αὐτὸν ἐνόμιζον εἶναι , ἀνατρέπει αὐτῶν τὴν δόξαν . καὶ διδασχει τὸ ἐλγθὲ - διὰ τῆς τοῦ Δαυΐδ προφητείας , ὅτι καὶ Κύριός ἐστι , τὴν θεότητα τὴν ἐαυτοῦ ἀνακηρύττων . Εἰπόντων γὰρ τῶν Φαρισαίων ὅτι Υἱός ἐστι τοῦ Δαυὶδ ὁ Χριστὸς , τουτίστιν , ἄνθρωπος ψιλὸς , φησί · Πῶς οὖν ὁ Δαυΐὰ Κόριον αὐτὸν ὀνομάζει ; καὶ οὐχ ἁπλῶς Κύριον , ἀλλ´ ἐν πνεύματι , τουτέστι διὰ τῆς τοῦ Πνεύματος χάριτος ἀποκαλυφθεὶς αὐτόν ; Οὐκ ἀρνούμενος δὲ τὸ εἶναι υἱὸς Δαυΐδ ταῦτα λέγει , ἀλλὰ τοῦτο δεικνύων ὅτι οὐκ ἔστι ψιλὸς ἄνθρωπος , ἐκ μόνου τοῦ Δαυγδικου ΡΑΤΚΟΙ . ΟΗ . ΟΧΧΙΙi .
Lemmas: κείννυσι ὁ ἀγάπη ὑπερέχω ὁ ἐντολή . καί διδάσκω , ὅτι οὖον μερικός δεῖ ἀγαπάω ὁ θεός , ἀλ ὅλος ἑαυτοῦ δίδωμι ὁ Θεός . τρεῖς γάρ οὗτος περί ὁ ὁ ἄνθρωπος ψυχή κατανοέω διαφορά , ὁ φυτικός , ὁ ζωώδης , ὁ λογικός . Καθ´ ὅς μέν γάρ αὐξάνω καί τρέφω , καί ὁ ὅμοιος γεννάω , ὁ φυτός ὁμοιόω · καθ´ ὅς δέ θυμόω καί ἐπιθυμέω , ὁ ζῷον · καθ´ ὅς δέ διανοέομαι , λογικός λέγω . ὁράω οὖν ἐνταῦθα σημαίνω οὗτος ὁ τρεῖς · « ἀγάπησις ὁ Θεός σύ ἐν ὅλος ὁ Καρδία σύ · » οὗτος ὁ ζωώδης μέρος ὁ ἄνθρωπος · « καί ἐν ὅλος ὁ Ψυχή σύ · » οὗτος , ὁ φυτικός · ἔμψυχος γάρ ὁ φυτός · « καί ἐν ὅλος ὁ διάνοια σύ · » οὗτος ὁ λογικός . ὥστε ὁ δήω ἀγαπάω ὁ θεός ολόψυχα , οὗτος εἰμί , ὁ διά πᾶς ὁ ὁ Ψυχή μέρος καί δύναμις αὐτός προσέχειν.«Αὕτη πρῶτος καί μέγας ἐντολή , » εἰς εὐσέβεια ἐγώ γυμνάζω · « δύο δέ ὅμοιος αὐτός » εἰς ὁ πρός ἄνθρωπος Δίκαιος διεγείρω . Ἀύο γάρ εἰμί ὁ εἰς ἀπώλεια φέρω , όγματα πονηρός , καί βίος διαφθείρω . ἵνα μέν οὖν μή ἐμπίπτω εἰς δόγμα ἀσεβής , δεῖ ἀγαπάω ὁ Θεός · ἵνα δέ μή ἔχω βίος διαφθείρω , δεῖ ἀ,ἅπαν ὁ πλησίος · ὁ γὰράγαπῶν ὁ πλησίος , πᾶς ὁ ἐντολή πληρόω · καί ὁ πληρόω ὁ ἐντολή , ἀγαπάω ὁ Θεός · ὥστε δις ἀλλήλων συγκροτέω καί συνίστημι ὁ δύο οὗτος ἐντολή , καί περιέχω πᾶς ὁ ἄλλος ἐντολή . Τῖς γάρ ἀγάπη ὁ θεός καί ὁ πλησίος , ἢ κλέπτω , ἢ μνησικακέω , ἢ μοιχεύω , ἢ φονεύω , ἢ πορνεύω ; οὐτος δέ ὁ νομικός ἐκ ἀρχή μέν πειράζω ἔρχομαι , εἶτα ἀπό ὁ ὁ Χριστός ἀπόκρισις βελτιόω ἐπαινέω , ὡς καί ὅς Μάρκος φημί , ὅτι ἐμβλέπω αὐτός ὁ Ἰησοῦς , ἀσπάζομαι αὐτός , καί εἶπον αὐτός · οὖον μακράν εἰμί ὁ βασίλεια ὁ Θεός . « συνάγω δέ ὁ Φαρισαῖος , ἐπερωτάω αὐτός ὁ Ἰησοῦς , λέγω · τις σύ δοκέω περί ὁ Χριστός ; τίς υἱός εἰμί ; λέγω αὐτός · ὁ Δαυΐδ . λέγος αὐτός · Πῶς οὖν Δαυίδ ἐν πνεῦμα κύριος αὐτός καλέω , λέγω · . εἶπον ὁ Κύριος ὁ κύριος ἐγώ · κάθημαι ἐκ δεξιός ἐγώ , ἠώς εἄν τίθημι ὁ ἐχθρός σύ ὑποπόδιον ὁ πούς σύ ; εἰμί οὖν Δαυΐδ καλέω αὐτός κύριος , πῶς υἱός αὐτός εἰμί ; καί οὐδείς δύναμαι ἀποκρίνω αὐτός λόγος , οὐδέ τολμάω τις ἀπ´´ ἐκεῖνος ὁ ἡμέρα ἐπερωτάω αὐτός οὐ ἔτι . » ἐπεί ψιλός ἄνθρωπος αὐτός νομίζω εἰμί , ἀνατρέπω αὐτός ὁ δόξα . καί διδάσκω ὁ ἐλέγχω - διά ὁ ὁ Δαυΐδ προφητεία , ὅτι καί κύριος εἰμί , ὁ θεότης ὁ ἑαυτοῦ ἀνακηρύσσω . εἶπον γάρ ὁ Φαρισαῖος ὅτι υἱός εἰμί ὁ Δαυίδ ὁ Χριστός , τουτιειμι , ἄνθρωπος ψιλός , φημί · Πῶς οὖν ὁ Δαυΐὰ Κόριος αὐτός ὀνομάζω ; καί οὐ ἁπλόος κύριος , ἀλ ἐν πνεῦμα , τουτέστι διά ὁ ὁ πνεῦμα χάρις ἀποκαλύπτω αὐτός ; οὐ ἀρνέομαι δέ ὁ εἰμί υἱός Δαυΐδ οὗτος λέγω , ἀλλά οὗτος δείκνυμι ὅτι οὐ εἰμί ψιλός ἄνθρωπος , ἐκ μόνος ὁ δαυγδιπου ΑΤ . οηʹ . Ἴ .