cogPG.PG123 677
Ἐτι « Οὐδέπω ἦν Πνεῦμα ἅγιον , » τουτέστιν , ἐμπολιτευόμενον τοῖς Ἰουδαίοις , καὶ ἐπιφαινόμενον διὰ τῶν ἐνεργειῶν . Οἱ δέ γε ἀπόστολοι , οὐκ ἐν Πνεύκατι , ἀλλ´ ἐν τῇ τοῦ Κυρίου ἐξουσίᾳ τὰ θαύματα ἐτέλουν . Ἄκουε γὰρ καὶ τοῦ Εὐαγγελίου , τί φησιν , ὅτι « Μέλλων αὐτοὺς πέμπειν , ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν . » ἀλλ´ οὐ Πνεῦμα ἅγιον . Ὥστε ὅσα ἐποίουν θαυμάσια , οὐ Πνεύματι , ἀλλ´ ἐξουσίᾳ καὶ ὀνόματι Κυρίου ἐποίουν . Ὅτε μέντοι ἐξανέστη τοῦ τάφου , σάτε εἶπεν αὐτοῖς · « Λάβετε Πνεῦμα ἅγιον · » καὶ ἐν τῇ Πεντηκοστῇ ἦλθεν ἐπ´ αὐτοὺς τὸ Πνεῦμα τὸ ἄγιον . Ἄλλως τε , εἰ καὶ ἐν τοῖς προφήταις ἦν ἡ τοῦ Πνεύματος δύναμις , καὶ ἐν τοῖς ἀποστόλοις πρὸ τοῦ σταυροῦ , ἀλλ´´ οὐχ οὕτως , ὡς μετὰ τὴν ἀνάληψιν , δαψιλὴς δηλαδὴ καὶ ἄφθονος , ὡς καὶ ποταμοῖς πιραβάλλεσθαι . Ὥστε εἰκότως ὁ εὐαγγελιστὴς εἰπεν , Ἐτι « Οπω ην Πνεῦμα ἅγιον , » τουτέστιν , οὔτως ἐκχυθὲν δαψιλῶς ὡς ὕστερον · ἐπεὶ καὶ πρὸ τοῦ σταυροῦ ἦν μὲν , ἀλλ´ οὐχ οὔτω δαψιλῶς . « Οὐδέπω γὰρ Ἰησοῦς ἐδοξάσθη , » δόξαν ἐνταῦθα τὸν σταυρὸν ὀνομάζοντος τοῦ εὐαγγελιστοῦ . Διὰ γὰρ τοῦ σταυροῦ κατέβαλε τὸν τύραννον , καὶ ἐβασίλευσεν . Οὕπω οὖν τοῦ σταυροῦ παγέντος , οὐδὲ τῆς ἁμαρτίας καταργηθείσης , οὐδὲ τῆς φύσεως ἡμῶν ἐν Χριστῷ νικησάσης τὸν κόσμον , καὶ καταλλαγείσης τῷ Θεῷ , εἰκότως οὐκ ἐδόθη ἡ δαψιλὴς τοῦ Πνεύματος χάρισἜδει γὰρ πρότερον ἡμᾶς γενέσθαι τοῦ Θεοῦ φίλους , Ἀ Εἰς τοῦ σταυροῦ ἐτελέσθη , εἶτα´ οὔτως λαβεῖν τὴν δωρεὰν τοῦ Θεοῦ · ὥσπερ καὶ ἐν τοῖς κοσμικοῖς , πρότερόν τις γίνεται τοῦ βασιλέωως φίλος , εἶτα λαμβάνει τὰς δωρεάς . Χάρις οὖν τῷ Θεῷ , τῷ τοσαύτην ἡμῖν ἐπιδαψιλευσαμένῳ τὴν χάριν , ὅσην οὐδὲ τοῖς προοήταις . Οἱ γὰρ προφῆται χάριν μὲν εἶχον Πνεύματος , ἄλλοις δὲ οὐ παρεῖχον · οἱ δὲ ἀπόστολοι μυριάδας ἐνέπλησαν . « Πολλοὶ οὖν ἐκ τοῦ ὄχλου ἀκούσαντες τὸν λόγον . ἔλεγον · Οὕτός ἐστιν ἀληθῶς ὁ προφήτης . Ἄλλοι ἔλεγον · Οὗτός ἐστιν ὁ Χριστός . Ἄλλοι ἔλεγον · Μὴ γὰρ ἐκ τῆς Γαλιλαίας ὁ Χριστὸς ἔρχεται ; οὐχὶ ἡ Γραφὴ εἶπεν , ὅτι ἐκ τοῦ σπέρματος Δαυΐδ , καὶ ἀπὸ Βηθλεὲμ τῆς κώμης , ὅπου ἦν Δαυὶδ , ὁ Χριστὸς ἔρχεπαι ; Σχίσμα οὗν ἐν τῷ ὄχλῳ ἐγένετο δι´ αὐτόν . » Τὴν παῤῥησίαν τῶν ῥημάτων καταδυσωπηθέντες τινὲς ἐκ τοῦ ὄχλου , οὐκ ἐκ τῶν ἀρχόντωνο γὰρ ἄρχοντες ἀεὶ διὰ βασκανίαν ἀντέπιπτον ) , ὁμολογοῦσιν , ὅτι « Οὗτός ἐστιν ὁ προφήτης , » ὁ προσδοκώμενος . Ἄλλοι δέ , οἷα ὄχλος ὄντες ἀμαθὴς καὶ ἀπερίσκεπτος , ἕλεγον , ὅτι « Ὁ Χριστός ἐστιν · » οὐ συνιέντες , ὅτι αὐτός ἐστι , καὶ οὐκ ἄλλος καὶ ἄλλος ὅ τε Χριστὸς καὶ ὁ προφήτης . Οἱ δὲ ἀγνωμονέστεροι , Μὴ ᾑὰρ , φασὶν , ὁ Χριστὸς ἐκ τῆς Γαλιλαίας ἔρχεται ; ἀλλ´ ἐκ Πηθλεὲμ καὶ ἐκ σπέρματος Δαυὶδ . Τοῦτο δὲ ἔλεγον κακούργῳ γνώμῃ , καὶ οὐ κατὰ τὸν Ναθαναήλ . Ὁ μὲν γὰρ , ὡς νομομαθὴς καὶ ἀκριβὴς , ἔλεγεν , ὅτι « Ἐκ Ναζαρὲτ δύναταί τι ἀγαθὸν εἶναι ; » Διὸ καὶ ὁ Κύριος ἐπαινεῖ αὐτὸν , ὡς οὐ κακούργως , ἀλλὰ κατὰ νομικὴν
Lemmas: ἔτι « οὐδέπω εἰμί πνεῦμα ἅγιος , » τουτέστιν , ἐμπολιτεύω ὁ Ἰουδαῖος , καί ἐπιφαίνω διά ὁ ἐνέργεια . ὁ δέ γε ἀπόστολος , οὐ ἐν Πνεύκατι , ἀλ ἐν ὁ ὁ κύριος ἐξουσία ὁ θαῦμα τελέω . Ἄκουος γάρ καί ὁ Εὐαγγέλιος , τίς φημί , ὅτι « Μέλλων αὐτός πέμπω , δίδωμι αὐτός ἐξουσία . » ἀλ οὖον πνεῦμα ἅγιος . ὥστε ὅσος ποιέω θαυμάσιος , οὖον πνεῦμα , ἀλ ἐξουσία καί ὄνομα κύριος ποιέω . ὅτε μέντοι ἐξανίστημι ὁ τάφος , Σάτος εἶπον αὐτός · « λαμβάνω πνεῦμα ἅγιος · » καί ἐν ὁ Πεντηκοστή ἔρχομαι ἐπι αὐτός ὁ πνεῦμα ὁ ἀγάω . ἄλλος τε , εἰμί καί ἐν ὁ προφήτης εἰμί ὁ ὁ πνεῦμα δύναμις , καί ἐν ὁ ἀπόστολος πρό ὁ σταυρός , ἀλ οὐ οὕτως , ὡς μετά ὁ ἀνάληψις , δαψιλής δηλαδή καί ἄφθονος , ὡς καί ποταμός πιραβάλλεσθαι . ὥστε εἰκότως ὁ εὐαγγελιστής εἶπον , ἔτι « ὄψ ἐάν πνεῦμα ἅγιος , » τουτέστιν , οὔτως ἐκχέω δαψιλής ὡς ὕστερος · ἐπεί καί πρό ὁ σταυρός εἰμί μέν , ἀλ οὐ οὐτάω δαψιλής . « οὐδέπω γάρ Ἰησοῦς δοξάζω , » δόξα ἐνταῦθα ὁ σταυρός ὀνομάζω ὁ εὐαγγελιστής . Ζεύς γάρ ὁ σταυρός καταβάλλω ὁ τύραννος , καί βασιλεύω . οὔπω οὖν ὁ σταυρός πήγνυμι , οὐδέ ὁ ἁμαρτία καταργέω , οὐδέ ὁ φύσις ἐγώ ἐν Χριστός νικάω ὁ κόσμος , καί καταλλάσσω ὁ Θεός , εἰκότως οὐ δίδωμι ὁ δαψιλής ὁ πνεῦμα χάρισἜδει γάρ πρότερος ἐγώ γίγνομαι ὁ Θεός φίλος , ὅς εἰς ὁ σταυρός τελέω , εἶμαι οὔτως λαμβάνω ὁ δωρεά ὁ Θεός · ὥσπερ καί ἐν ὁ κοσμικός , πρότερος τις γίγνομαι ὁ βασιλεύς φίλος , εἶτα λαμβάνω ὁ δωρεά . Χάρις οὖν ὁ Θεός , ὁ τοσοῦτος ἐγώ ἐπιδαψιλεύω ὁ χάρις , ὅσος οὐδέ ὁ προΐημι . ὁ γάρ προφήτης χάρις μέν ἔχω πνεῦμα , ἄλλος δέ οὖον παρέχω · ὁ δέ ἀπόστολος μυριάς ἐμπίμπλημι . « πολλός οὖν ἐκ ὁ ὄχλος ἀκούω ὁ λόγος . λέγω · οὗτος εἰμί ἀληθής ὁ προφήτης . ἄλλος λέγω · οὗτος εἰμί ὁ Χριστός . ἄλλος λέγω · μή γάρ ἐκ ὁ Γαλιλαία ὁ Χριστός ἔρχομαι ; οὐ ὁ γραφή εἶπον , ὅτι ἐκ ὁ σπέρμα Δαυΐδ , καί ἀπό Βηθλεέμ ὁ κώμη , ὅπου εἰμί Δαυίδ , ὁ Χριστός ἔρχομαι ; σχίσμα ἐν ἐν ὁ ὄχλος γίγνομαι δις αὐτός . » ὁ παρρησία ὁ ῥῆμα καταδυσωπέω τις ἐκ ὁ ὄχλος , οὐ ἐκ ὁ ἄρχων γάρ ἄρχω ἀεί διά βασκανία ἀντιπίπτω ) , ὁμολογέω , ὅτι « οὗτος εἰμί ὁ προφήτης , » ὁ προσδοκάω . ἄλλος δέ , οἷος ὄχλος εἰμί ἀμαθής καί ἀπερίσκεπτος , λέγω , ὅτι « ὁ Χριστός εἰμί · » οὖον συνίημι , ὅτι αὐτός εἰμί , καί οὐ ἄλλος καί ἄλλος ὅς τε Χριστός καί ὁ προφήτης . ὁ δέ ἀγνώμων , μή ἔαρ , φημί , ὁ Χριστός ἐκ ὁ Γαλιλαία ἔρχομαι ; ἀλ ἐκ Πηθλεὲμ καί ἐκ σπέρμα Δαυίδ . οὗτος δέ λέγω κακοῦργος γνώμη , καί οὖον κατά ὁ Ναθαναήλ . ὁ μέν γάρ , ὡς νομομαθής καί ἀκριβής , λέγω , ὅτι « ἐκ Ναζαρά δύναμαι τίς ἀγαθός εἰμί ; » Διὸ καί ὁ Κύριος ἐπαινέω αὐτός , ὡς οὖον κακοῦργος , ἀλλά κατά νομικός