cogPG.PG123 473
ἄνθρωπον αὐτὸν ὠνόμασε · δεῖπνον δὲ μέγα ἐκάλεσε τὴν οἰκονομίαν ταύτην , δεῖπνον μὲν , ἐπειδὴ ἐν ἔσχατοι καιροῖς , καὶ οἷον ἐπὶ δυσμαῖς τοῦ αἰῶνος ἦλθεν ὁ Κύριος . Μέγας δὲ ὁ δεῖπνον οὗτος , ἐπειδὴ καὶ ὁμολογουμένως μέγα τὸ τῆς σωτηρίας ἡμῶν μυστήριον · καὶ ἀπέστειλε τὸν δοῦλον αὐτοῦ τῇ ὥρᾳ τοῦ δείπνου . Τίς ἐστιν οὗτος ὁ δοῦλος ; Ὁ τὴν μορφὴν τοῦ δούλου ἀναλαβὼν ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ , ἄνθρωπος γενόμενος , καὶ ὡς ἄνθρωπος ἀποσταλῆναι λεγόμενος . Πρόσχες δὲ πῶς οὐκ εἶπε , δοῦλον , ἀλλὰ μετὰ τοῦ ἄρθρου , τὸν δοῦλον , τὸν κυρίως , φησίν , αὐτῷ κατὰ τὸ ἀνθρώπινον εὐαρεστήσαντα καὶ εὖ δουλεύσαντα . Οὐ μόνον γὰρ καθὸ Υἱὸς καὶ Θεὸς εὐάρεστος τῷ Πατρὶ , ἀλλὰ καὶ καθὸ ἄνθρωπος , αὐτὸς μόνος ἀναμαρτήτως πάσαις ταῖς τοῦ Πατρὸς βουλαῖς καὶ ἐντολαῖς ὑπηρετήσας , καὶ πληρώσας πᾶσαν δικαιοσύνην . δουλεῦσαι λέγεται τῷ Θεῷ καὶ Πατρὶ , διὸ καὶ κυρίως δοῦλος τοῦ Θεοῦ αὐτὸς ἂν λέγοιτο μόνος . Τῇ ὥρᾳ δὲ τοῦ Ἀείπνου ἀπεστάλη , τουτέστιν , ἐν τῷ ὡρισμένῳ καὶ ἐπιτηδείῳ καιρῷ . Οὐδὲ γὰρ ἄλλος καιρὸς ἦν τῆς σωτηρίας ἡμῶν ἐπιτηδειότερος , ἢ ἐκεῖνος ὁ κατὰ τὴν τοῦ Αὐγούστου Καίσαρος βασιλείαν , ὅτε κορυφωθεῖσαν τὴν κακίαν ἔδει καθαιρεθῆναι . Ὧσπερ γὰρ νόσημα ὕπουλον , καὶ κακόηθες ἐῶσιν οἱ ἰατροὶ πάντα τὸν πονηρὸν χυμὸν ἐκρῆξαι , εἶθ´ οὔτως τὰς φαρμακείας ἐπάγουσιν , οὕτως καὶ τὴν ἀμαρτίαν ἔδει πάντα τὰ οἰκεῖα ἑαυτῆς εἴδη ἐπιδείξασθαι , εἶτα τὸν μέγαν λατρὸν ἐπιθεῖναι τὸ φάρμακον . Διὰ τοῦτο δὴ περιέμεινεν ὁ Κύριος τὸ μέτρον τῆς κακίας πληρῶσαι τὸν διάβολον , καὶ οὕτως σαρκωθεὶς πᾶν εἶδος κακίας διὰ πάσης τῆς ἀγίας αὐτοῦ πολιτείας ἐξιάσατο . Ἀπε εστάλη οὖν ἐν ὥρᾳ , τουτέστι , τῷ ὡραίῳ καὶ ἐπιτηδείῳ καιρῷ , καθὼς καὶ Δαυὶδ λέγει · « Περίζωσαι τὴν ῥομφαίαν σου , ἐπὶ τὸν μηρόν σου , δυνατὲ » τῇ ὡραιότητί σου · πάντως γὰρ ῥομφαία μὲν ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ , διὰ τοὺ μηροῦ δὲ ἡ ἐν σαρκὶ γένεσις σημαίνεται , ἥτις Κτῇ ὡραιότητι ἐγένετο , τουτέστιν , ἐν τῷ ἐπιτηδείῳ καιρῷ . ἀπεστάλη δὲ εἰπεῖν τοῖς κεκλημένοις . Τίνες δέ εἰσιν οὗτοι οἱ κεκλημένοι ; Τάχα μὲν καὶ πάντες ἄνθρωποι πάντας γὰρ ἐκάλεσεν ὁ Θεὸς εἰς τὴν ἐπί . γνωσιν αὐτοῦ , τοῦτο μὲν διὰ τῆς τῶν ὁρωμένων εὐταξίας , τοῦτο δὲ διὰ τοῦ φυσικοῦ νόμου · τάχα δὲ οἰκειότερον οἱ ἐξ Ἰσραὴλ , οἶ διὰ τοῦ ν μου καὶ τῶν προφητῶν ἐκλήθησαν · εἰς τούτους οὗν ἀπεστάλη προηγουμένως ὁ Κύριος , εἰς τὰ πρόβατα οἴκου Ἰσραήλ . Αὐτὸς μὲν οὖν ἔλεγε · Ἔρχεσθε ὅτι ἤδη ἕτοιμα ἐστι πάντα · ἐγγὺς γὰρ εἶναι τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν , ἅπασιν εὐηγγελίζετο ὁ Κύριος , καὶ ἐντὸς ὑμῶν . Οἱ δὲ ἤρξαντο ἀπὸ μιᾶς παραιτεῖσθαι , τουτέστιν , ὡς ἐξ ἑνὸς συνθήματος · πάντες γὰρ οἱ ἄρχοντες τῶν Ἰουδαίων παραιτησάμενοι ἔχειν τὸν Ἰησοῦν βασιλέα , οὐδὲ τοῦ δείπνου ἠξιώθησαν · ὁ μέν διὰ φιλοπλουτίαν , ὁ δὲ διὰ φιληδονίαν . Ὁ μὲν γὰρ τὸν ἀργὸν ἀγοράσας , καὶ ὁ τὰ ζεύγη τῶν βοῶν , φιλόπλουτοι ἂν νοηθεῖεν · ὁ δὲ τὴν γυναῖκα γήμας , φιλήδονος · εἰ βούλει δέ μοι , ἀγρὸν ἀγοράζει ὁ διὰ τὴν τοῦ κόσμου σοφίαν μὴ παραδεχόμενος τὸ μυστήριον .
Lemmas: ἄνθρωπος αὐτός ὀνομάζω · δεῖπνον δέ μέγας καλέω ὁ οἰκονομία οὗτος , δεῖπνον μέν , ἐπεί ἐν ἔσχατος καιρός , καί οἷος ἐπί δυσμή ὁ αἰών ἔρχομαι ὁ Κύριος . Μέγας δέ ὁ δεῖπνον οὗτος , ἐπεί καί ὁμολογουμένως μέγας ὁ ὁ σωτηρία ἐγώ μυστήριον · καί ἀποστέλλω ὁ δοῦλος αὐτός ὁ ὥρα ὁ δεῖπνον . Τῖς εἰμί οὗτος ὁ δοῦλος ; ὁ ὁ μορφή ὁ δοῦλος ἀναλαμβάνω ὁ υἱός ὁ Θεός , ἄνθρωπος γίγνομαι , καί ὡς ἄνθρωπος ἀποστέλλω λέγω . προέχω δέ πῶς οὐ εἶπον , δοῦλος , ἀλλά μετά ὁ ἄρθρον , ὁ δοῦλος , ὁ κύριος , φημί , αὐτός κατά ὁ ἀνθρώπινος εὐαρεστέω καί εὕω δουλεύω . οὖον μόνος γάρ καθό υἱός καί θεός εὐάρεστος ὁ πατήρ , ἀλλά καί καθό ἄνθρωπος , αὐτός μόνος ἀναμάρτητος πᾶς ὁ ὁ πατήρ βουλή καί ἐντολή ὑπηρετέω , καί πληρόω πᾶς δικαιοσύνη . δουλεύω λέγω ὁ Θεός καί πατήρ , διό καί κύριος δοῦλος ὁ Θεός αὐτός εἄν λέγω μόνος . ὁ ὥρα δέ ὁ αειπνεω ἀποστέλλω , τουτέστιν , ἐν ὁ ὁρίζω καί ἐπιτήδειος καιρός . οὐδέ γάρ ἄλλος καιρός εἰμί ὁ σωτηρία ἐγώ ἐπιτήδειος , ἢ ἐκεῖνος ὁ κατά ὁ ὁ Αὔγουστος Καῖσαρ βασίλειος , ὅτε κορυφόω ὁ κακία ἐσθίω καθαιρέω . ὡς γάρ νόσημα ὕπουλος , καί κακοήθης ἐάω ὁ ἰατρός πᾶς ὁ πονηρός χυμός ἐκρήγνυμι , ἔρχομαι οὔτως ὁ φαρμακεία ἐπάγω , οὕτως καί ὁ ἁμαρτία ἐσθίω πᾶς ὁ οἰκεῖος ἑαυτοῦ εἶδος ἐπιδείκνυμι , εἶτα ὁ μέγας λάτρον ἐπιτίθημι ὁ φάρμακον . Ζεύς οὗτος δή περιμένω ὁ Κύριος ὁ μέτρον ὁ κακία πληρόω ὁ διάβολος , καί οὕτως σαρκόω πᾶς εἶδος κακία διά πᾶς ὁ Ἀγίας αὐτός πολιτεία ἐξιάομαι . θέραψ στέλλω οὖν ἐν ὥρα , τουτέστι , ὁ ὡραῖος καί ἐπιτήδειος καιρός , καθώς καί Δαυίδ λέγω · « περιζώννυμαι ὁ ῥομφαία σύ , ἐπί ὁ μηρός σύ , δυνατός » ὁ ὡραιότης σύ · πάντως γάρ ῥομφαία μέν ὁ λόγος ὁ Θεός , διά ὅς μηρός δέ ὁ ἐν σάρξ γένεσις σημαίνω , ὅστις κτείνω ὡραιότης γίγνομαι , τουτέστιν , ἐν ὁ ἐπιτήδειος καιρός . ἀποστέλλω δέ εἶπον ὁ καλέω . τίνω δέ εἰμί οὗτος ὁ καλέω ; Τάχα μέν καί πᾶς ἄνθρωπος πᾶς γάρ καλέω ὁ θεός εἰς ὁ ἐπί . γνῶσις αὐτός , οὗτος μέν διά ὁ ὁ ὁράω εὐταξία , οὗτος δέ διά ὁ φυσικός νόμος · τάχα δέ οἰκεῖος ὁ ἐκ Ἰσραήλ , οἶς διά ὁ Ν ἐγώ καί ὁ προφήτης καλέω · εἰς οὗτος ἐν ἀποστέλλω προηγουμένως ὁ Κύριος , εἰς ὁ πρόβατον οἶκος Ἰσραήλ . αὐτός μέν οὖν λέγω · ἔρχομαι ὅτι ἤδη ἑτοῖμος εἰμί πᾶς · ἐγγύς γάρ εἰμί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός , ἅπας εὐαγγελίζω ὁ Κύριος , καί ἐντός σύ . ὁ δέ ἄρχω ἀπό εἷς παραιτέομαι , τουτέστιν , ὡς ἐκ εἷς σύνθημα · πᾶς γάρ ὁ ἄρχω ὁ Ἰουδαῖος παραιτέομαι ἔχω ὁ Ἰησοῦς βασιλεύς , οὐδέ ὁ δεῖπνον ἀξιόω · ὁ μέν διά φιλοπλουτία , ὁ δέ διά φιληδονία . ὁ μέν γάρ ὁ ἀργός1 ἀγοράζω , καί ὁ ὁ ζεῦγος ὁ βοῦς , φιλόπλουτος εἄν νοέω · ὁ δέ ὁ γυνή γαμέω , φιλήδονος · εἰμί βούλομαι δέ ἐγώ , ἀγρός ἀγοράζω ὁ διά ὁ ὁ κόσμος σοφία μή παραδέχομαι ὁ μυστήριον .