cogPG.PG123 428
μέγα ἐβρενθύετο . Ὅρα δὲ τὴν τοῦ νόμου ἀκρίβειαν , πῶς κελεύει ἀγαπᾶν τὸν Θεόν . Ὁ ἄνθρωπος τελειότερόν ἐστι πάντων τῶν κτισμάτων , μετέχων μὲν καὶ αὐτῶν πάντων , ἔχων δέ τι καὶ ἐξαίρετον , οἰόν τι λέγω · Μετέχει καὶ τοῦ λίθου · ἔχει γὰρ τρίχας , ὄνυχας , ἀναίσθητα ὄντα , ὥσπερ ὁ λίθος . Μετέχει καὶ τοῦ φυτοῦ , καθὸ αὔξεται , καὶ τρέφεται , καὶ γεννᾷ σὲ ὅμοιον , ὥσπερ καὶ τὰ φυτά . Μετέχει καὶ τῶν ἀλόγων , καθὸ ἔχει τὰς αἰσθήσεις , καὶ θυμοῦται , καὶ ἐπιθυμεῖ . Μετέχει δὲ καὶ Θεοῦ παρὰ πάντα τὰ ἄλλα ζῶα , κατὰ τὴν νοερὰν ψυχήν . Θέλων οὖν δεῖξαι ὁ νόμος , ὅτι δεῖ τὸν ἄνθρωπον ὅλον διὰ´ ὅλου ἑαυτὸν , δοῦναι Θεῷ , καὶ πάσας τὰς ψυχικὰς δυνάμεις εἰς τὴν ἀγάπην τοῦ Θεοῦ ἀναλῶσαι , διὰ μὲν τοῦ εἰπεῖν ,, ἐξ ὅλης τῆς καρδίας , τὴν σωματικωτέραν καὶ τὴν τοῖς φυτοῖς οἰκείαν ἐδήλωσε δύναμιν . Διὰ δὲ τοῦ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς , τὴν μέσην καὶ τοῖς αἰσθητικοῖς ἀρμόζουσαν . Διὰ δὲ τοῦ ἐξ ὅλης τῆς διανοίας , τὸ διαίτατον τοῦ ἀνθρώπου τὴν νοερὰν ψυχὴν κατεμήνυσε . Τὸ δὲ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος , εἰς πάντα ταῦτα Σεῖ ἡμᾶς ἕλκειν . Δεῖ γὰρ ἡμᾶς καὶ τὴν φυτικὴν δύναμιν τῆς ψυχῆς ὑποτάττειν τῇ ἀγάπῃ τοῦ Χριστοῦ . Ἀλλὰ πῶς γ´ Ἰσχυρῶς , ἀλλὰ μὴ ἐκλελυμένως . Καὶ τὴν αἰσθητικὴν , καὶ ταύτην ἰσχυρῶς , καὶ τὴν νοεράν , καὶ ταύτην ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος . Ὥστε ὅλους ἑαυτοὺς ὀφείλομεν διδόναι Θεῷ , καὶ ὑποτάττειν , καὶ τὴν θρεπτικὴν , καὶ τὴν αἰσθητικὴν καὶ διανοητικὴν ἡμῶν δύναμιν τῇ ἀγάπῃ τοῦ Θεοῦ . Καὶ τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν . Ὁ νόμος οὕπω τὰ τέλεια δυνάμενος διδάσκειν διὰ τὸ νηπιῶδες τῶν ἀκουόντων , τὸν πλησίον ἀγαπᾶν προτρέπεται ὡς ἑαυτόν . Ὁ δὲ Χριστὸς καὶ ὑπὲρ ἐαυτὸν ἀγαπᾶν τὸν πλησίον ἐδίδαξε · κῖείζανα γὰρ ταύτης ἀγάπην , φησὶ , οὐκ ἔχει τις δεῖξαι , ἢ ἵνα τις τὴν ψυχὴν αὐτοῦ θῇ ὑπὲρ τῶν φίλων αὐτοῦ . Αέγει οὖν πρὸς τὸν νομικόν · Ὀρθῶς ἀπεκρίθης . Ἐπεὶ γὰρ , φησὶν , ἔτι τῷ νόμῳ ὑπόκεισαι » ὀρθῶς ἀποκρίνῃ · κατὰ τὸν νόμον γὰρ φρονεῖς . « Ὁ δὲ θέλων δικαιοῦν ἐαυτὸν , εἶπε πρὸς τὸν Ἰησοῦν · Καὶ τίς ἐστι μου πλησίον ; ὑπολαβὼν δὲ δ Ἰησοῦς , εἰπεν · ἄνθρωπος τις κατέβαινεν ἀπὸ Ἱρουσαλὴμ εἰς Ἰεριχὼ , καὶ λῃσταῖς περιέπεοεν , αὶ καὶ ἐκιύσαντες αὐτὸν , καὶ πληγὰς περιθέντες , ἀπῆλθον , ἀφέντες ἡμιθανῆ τυγχάνοντα . Κατὰ συγκυρίαν δὲ ἱερεύς τις κατέβαινεν ἐν τῇ ὁδῷ ἐκείνῃ , καὶ ἰδών αὐτὸν ἀντιπαρῆλθεν . Ὁμοίως δὲ καὶ Λευίτης γενόμενος κατὰ τὸν τόπον ἐλθὼν , καὶ ἰδὼν αὐτὸν ὰντιπαρῆλθε . Σαμαρείτης δὲ ὁδεύων ἧλθε κατ´ αὐτὸν , καὶ ἰδὼν ἐσπλαγχνίσθη , καὶ προσελθὼν κατέδησε τὰ τραύματα αὐτοῦ , ἐπιχέων ἔλαιον καὶ οἶνον , Ἐπιβάσας δὲ αὐτὸν ἐπὶ τὸ ἴδιον κτῆνος ἤγαγεν ἀὐτὸν εἰς πανδοχεῖον , καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ . Καὶ ἐπὶ τὴν αὔριον ἐξελθὼν , ἐκβαλὼν δύο δηνάρια ἔδωκε τῷ πανδοχεῖ , καὶ εἶπεν αὐτῶ · Ἐπιμελήθητι αὐτοῦ καὶ ὄ τι ἂν προσδαπανήσης . ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με , ἀποδώσω σοι . Τίς οὖν τῶν τριῶν πλησίον δοκεῖ σοι γεγονέναι τοῦ ἐμπεσόντος εἰς τοὺς λῃστάς ; Ὁ
Lemmas: μέγας βρενθύομαι . Ὅρας δέ ὁ ὁ νόμος ἀκρίβεια , πῶς κελεύω ἀγαπάω ὁ Θεός . ὁ ἄνθρωπος τέλειος εἰμί πᾶς ὁ κτίσμα , μετέχω μέν καί αὐτός πᾶς , ἔχω δέ τίς καί ἐξαίρω , οἷος τίς λέγω · μετέχω καί ὁ λίθος · ἔχω γάρ θρίξ , ὄνυξ , ἀναίσθητος εἰμί , ὥσπερ ὁ λίθος . μετέχω καί ὁ φυτός , καθό αὐξάνω , καί τρέφω , καί γεννάω σύ ὅμοιος , ὥσπερ καί ὁ φυτός . μετέχω καί ὁ ἄλογος , καθό ἔχω ὁ αἴσθησις , καί θυμόω , καί ἐπιθυμέω . μετέχω δέ καί Θεός παρά πᾶς ὁ ἄλλος ζῷον , κατά ὁ νοερός Ψυχή . Θέλων οὖν δείκνυμι ὁ νόμος , ὅτι δεῖ ὁ ἄνθρωπος ὅλος διά ὅλος ἑαυτοῦ , δίδωμι Θεός , καί πᾶς ὁ ψυχικός δύναμις εἰς ὁ ἀγάπη ὁ Θεός ἀναλίσκω , διά μέν ὁ εἶπον ,, ἐκ ὅλος ὁ Καρδία , ὁ σωματικός καί ὁ ὁ φυτός οἰκεῖος δηλόω δύναμις . Ζεύς δέ ὁ ἐκ ὅλος ὁ Ψυχή , ὁ μέσος καί ὁ αἰσθητικός ἀρμόζω . Ζεύς δέ ὁ ἐκ ὅλος ὁ διάνοια , ὁ διαιτάω ὁ ἄνθρωπος ὁ νοερός ψυχή καταμηνύω . ὁ δέ ἐκ ὅλος ὁ ἰσχύς , εἰς πᾶς οὗτος σύ ἐγώ ἕλκω . Δεύς γάρ ἐγώ καί ὁ φυτικός δύναμις ὁ Ψυχή ὑποτάσσω ὁ ἀγάπη ὁ Χριστός . ἀλλά πῶς γγʹ ἰσχυρῶς , ἀλλά μή ἐκλελυμένως . καί ὁ αἰσθητικός , καί οὗτος ἰσχυρῶς , καί ὁ νοερός , καί οὗτος ἐκ ὅλος ὁ ἰσχύς . ὥστε ὅλος ἑαυτοῦ ὀφείλω δίδωμι Θεός , καί ὑποτάσσω , καί ὁ θρεπτικός , καί ὁ αἰσθητικός καί διανοητικός ἐγώ δύναμις ὁ ἀγάπη ὁ Θεός . καί ὁ πλησίος σύ ὡς σεαυτοῦ . ὁ νόμος οὔπω ὁ τέλειος δύναμαι διδάσκω διά ὁ νηπιώδης ὁ ἀκούω , ὁ πλησίος ἀγαπάω προτρέπω ὡς ἑαυτοῦ . ὁ δέ Χριστός καί ὑπέρ ἑαυτοῦ ἀγαπάω ὁ πλησίος διδάσκω · κιειζευς γάρ οὗτος ἀγάπη , φημί , οὐ ἔχω τις δείκνυμι , ἢ ἵνα τις ὁ ψυχή αὐτός τίθημι ὑπέρ ὁ Φίλων αὐτός . Αέγει οὖν πρός ὁ νομικός · ὀρθῶς ἀποκρίνω . ἐπεί γάρ , φημί , ἔτι ὁ νόμος ὑπόκειμαι » ὀρθῶς ἀποκρίνω · κατά ὁ νόμος γάρ φρονέω . « ὁ δέ ἐθέλω δικαιόω ἑαυτοῦ , εἶπον πρός ὁ Ἰησοῦς · καί τίς εἰμί ἐγώ πλησίος ; ὑπολαμβάνω δέ δ Ἰησοῦς , εἶπον · ἄνθρωπος τις καταβαίνω ἀπό Ἱρουσαλὴμ εἰς Ἰεριχώ , καί λῃστής περιέπω , ὅς καί κινδυνεύω αὐτός , καί πληγάς περιτίθημι , ἀπέρχομαι , ἀφίημι ἡμιθανής τυγχάνω . κατά συγκυρία δέ ἱερεύς τις καταβαίνω ἐν ὁ ὁδός ἐκεῖνος , καί ὁράω αὐτός ἀντιπαρέρχομαι . ὅμοιος δέ καί Λευίτης γίγνομαι κατά ὁ τόπος ἔρχομαι , καί εἶδον αὐτός αντιπαρέρχομαι . Σαμαρείτης δέ ὁδεύω ἔρχομαι κατ´ αὐτός , καί εἶδον σπλαγχνίζομαι , καί προσέρχομαι καταδέω ὁ τραῦμα αὐτός , ἐπιχέω ἔλαιον καί οἶνος , επιβαινω δέ αὐτός ἐπί ὁ ἴδιος κτῆνος ἄγω αὐτός εἰς πανδοκεῖον , καί ἐπιμελέομαι αὐτός . καί ἐπί ὁ αὔριον ἐξέρχομαι , ἐκβάλλω δύο δηνάριον δίδωμι ὁ πανδοχεύς , καί εἶπον αὐτός · ἐπιμελέομαι αὐτός καί ὅς τίς εἄν προσδαπανάω . ἐγώ ἐν ὁ ἐπανέρχομαι ἐγώ , ἀποδίδωμι σύ . Τῖς οὖν ὁ τρεῖς πλησίος δοκέω σύ γίγνομαι ὁ ἐμπίτνω εἰς ὁ λῃστής ; ὁ