cogPG.PG123 572
ΠΡΟΟΙΜΙΟΩΝ . Ἡ τοῦ ἀγίου Πνεύματος δύναμις ἐν ἀσθενείᾳ τελειοῦται , καθὰ γέγραπται , καὶ πιστεύομεν · ἐν ἀσθενείᾳ δὲ οὐ σώματος μόνον , ἀλλὰ δὴ καὶ λόγου καὶ σοφίας ἐν γλώττῃ κειμένης . Καὶ τοῦτο δῆλον ἐκ πολλῶν μὲν καὶ ἄλλων , μάλιστα δὲ ἐκ τοῦ περὶ τὸν μέγαν Θεολόγον καὶ ἀδελφὸν τοῦ Χριστοῦ ἐν χάριτι ἑρωμένου . Οὗτος γὰρ ἀλιέως μὲν πατρὸς ἦν , τὴν αὐτὴν δὲ τέχνην τῷ πατρὶ μεταχειριζόμενος , οὐ μόνον ἀμαθὴς ἦν τῆς Ἐλληνικῆς καὶ Ἰουδαῖκῆς παιᾶεύσεως , ἀλλὰ καὶ πάντη ἀγράμματος , καθὰ δὴ καὶ ὁ θειότατος Λουκᾶς ἐν ταῖς Πράξεσιν ἱστορεῖ περὶ αὐτοῦ . Καὶ γὰρ δὴ καὶ ἡ πατρὶς αὐτοῦ εὐτελεστάτη καὶ ἄσημος , ὡς χωρίον εἶναι οὐ λογικῆς , ἀλλ´ ἀλιευτικῆς τέχνης . Βηθσαϊδᾶ γὰρ τοῦτον ἐξήνεγκεν . Ἀλλ´ ὅμως ὁ τοιοῦτος , ὁ ἀγράμματος , ὁ ἄσημος , ὁ μηδὲν ἔχων περίβλεπτον , ἴδε ποίου τετύχηκε πνεύματος , ὥστε ἂ μηδεὶς τῶν ἄλλων εὐαγγελιστῶν ἡμᾶς ἐδίδαξεν , αὐτὸς ταῦτα βροντῆσαι . Ἐπειδὴ γὰρ ἐκείνων καταγενομένων περὶ τὸ σωματικὸν τοῦ Χριστοῦ , μηδὲν δὲ περὶ τῆς πρὸ αἰώνων αὐτοῦ ὑπάρξεως τρανώτερον καὶ σαφέστερον εἰπόντων , δέος ἦν μή ποτέ τινες χαμαιπετεῖς , καὶ μηδὲν ὑψηλὸν νοῆσαι δυνάμενοι , νομίσωσι τὸν Χριστὸν τότε πρώτον εἰς ὕπαρξιν ἐλθεῖν , ὅτε ἀπὸ Μαρίας ἐγεννήθη , καὶ οὐχὶ πρὸ αἰώνων ἐν τοῦ Πατρὸς γεννηθῆναι , ὃ πάντως πέπονθε Παῦλος ὁ Σαμοσατεύς . Τούτου ἕνεκεν ὁ μέγας Ἰωάννης περὶ τῆς ἄνω γεννήσεως διαλαμβάνει , καίτοι οὐδὲ τὴν σάρκωσιν τοῦ Λόγου ἀμνημὸνευτον καταλείψας · φησὶ γάρ · « Καὶ ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο . » Ὡς δέ τινές φασι , καὶ ἠξίωσαν αὐτὸν οἱ ὀρθόδοξοι συγγράψαι περὶ τῆς ἄνω γεννήσεως , οἱα ἀναφανέντων τινῶν αἱρετικῶν ἐν ταῖς ἡμέραις ; ἐκείναις , τῶν δογματιζόντων ἄνθρωπον ψιλὸν ὑπάρξαι τὸν Ἰησοῦν . Ὅτε . δὴ λέγεται ὁ ἅγιος τὰ τῶν ἄλλων εὐαγγελιστῶν ἀναγνοὺς , θαυμάσαι μὲν ἐκείνους τῆς περὶ πάντα ἀληθοῦς ἀφηγήσεως , ἐπικρῖναι δὲ ὡς ὑγιῶς ἔχοντα , καὶ μηδὲν πρὸς χάριν εἰπόντας τῶν ἀποστόλων . Ἃ μέντοι οὐ σαφῶς εἶπον ἐκεῖνοι , ἢ τελείως παρέλιπον , ταῦτα ἀὐτὸν ἐξαπλῶσαι , καὶ τρανῶσαι , καὶ προσθεῖναι διὰ τοῦ ἰδίου Εὐαγγελίου · ὃ καὶ συνέγραψεν ἐν Πάτμῳ τῇ νήσῳ ἐξόριστος διατελῶν , μετὰ τριακονταδύο ἔτη τῆς τοῦ Χριστοῦ ἀναλήψεως . Ἡγαπᾶτο δὲ πάντων μάλιστα μαθητῶν Ἰωάννης τῷ Κυρίῳ , ὡς ἀπλοῦς ΡΙΕΕΑΤΙΟ .
Lemmas: Ο . ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα δύναμις ἐν ἀσθένεια τελειόω , καθά γράφω , καί πιστεύω · ἐν ἀσθένεια δέ οὖον σῶμα μόνος , ἀλλά δή καί λόγος καί σοφία ἐν γλῶσσα κεῖμαι . καί οὗτος δῆλος ἐκ πολύς μέν καί ἄλλος , μάλιστα δέ ἐκ ὁ περί ὁ μέγας θεολόγος καί ἀδελφός ὁ Χριστός ἐν χάρις ἐράω . οὗτος γάρ ἁλιεύς μέν πατήρ εἰμί , ὁ αὐτός δέ τέχνη ὁ πατήρ μεταχειρίζω , οὖον μόνος ἀμαθής εἰμί ὁ Ἑλληνικός καί ιουδαϊκός παιᾶεύσεως , ἀλλά καί πάντῃ ἀγράμματος , καθά δή καί ὁ θεῖος Λουκᾶς ἐν ὁ πρᾶξις ἱστορέω περί αὐτός . καί γάρ δή καί ὁ πατρίς αὐτός εὐτελής καί ἄσημος , ὡς χωρίον εἰμί οὖον λογικός , ἀλ αλιευτικός τέχνη . Βηθσαϊδᾶ γάρ οὗτος ἐκφέρω . Ἀλ ὅμως ὁ τοιοῦτος , ὁ ἀγράμματος , ὁ ἄσημος , ὁ μηδείς ἔχω περίβλεπτος , ὁράω ποῖος τυγχάνω πνεῦμα , ὥστε ὅς μηδείς ὁ ἄλλος εὐαγγελιστής ἐγώ διδάσκω , αὐτός οὗτος βροντάω . ἐπεί γάρ ἐκεῖνος καταγίγνομαι περί ὁ σωματικός ὁ Χριστός , μηδείς δέ περί ὁ πρό αἰών αὐτός ὕπαρξις τρανός καί σαφής εἶπον , δέος εἰμί μή ποτός τις χαμαιπετής , καί μηδείς ὑψηλός νοέω δύναμαι , νομίζω ὁ Χριστός τότε πρῶτος εἰς ὕπαρξις ἔρχομαι , ὅτε ἀπό Μαρία γεννάω , καί οὐ πρό αἰών ἐν ὁ πατήρ γεννάω , ὅς πάντως πάσχω Παῦλος ὁ Σαμοσατεύς . οὗτος ἕνεκα ὁ μέγας Ἰωάννης περί ὁ ἄνω γέννησις διαλαμβάνω , καίτοι οὐδέ ὁ σάρκωσις ὁ Λόγος ἀμνημόνευτος καταλείβω · φημί γάρ · « καί ὁ Λόγος σάρξ γίγνομαι . » ὡς δέ τις φημί , καί ἀξιόω αὐτός ὁ ὀρθόδοξος συγγράφω περί ὁ ἄνω γέννησις , οἶος ἀναφαίνω τις αἱρετικός ἐν ὁ ἡμέρα ; ἐκεῖνος , ὁ δογματίζω ἄνθρωπος ψιλός ὑπάρχω ὁ Ἰησοῦς . ὅτε . δή λέγω ὁ ἅγιος ὁ ὁ ἄλλος εὐαγγελιστής ἀναγιγνώσκω , θαυμάζω μέν ἐκεῖνος ὁ περί πᾶς ἀληθής ἀφήγησις , ἐπικρίνω δέ ὡς ὑγιής ἔχω , καί μηδείς πρός χάρις εἶπον ὁ ἀπόστολος . ἁ μέντοι οὖον σαφῶς εἶπον ἐκεῖνος , ἢ τέλειος παραλείπω , οὗτος αὐτός ἐξαπλόω , καί τρανόω , καί προστίθημι διά ὁ ἴδιος Εὐαγγέλιος · ὅς καί συγγράφω ἐν Πάτμος ὁ νῆσος ἐξόριστος διατελέω , μετά τριακονταδύο ἔτος ὁ ὁ Χριστός ἀνάληψις . ἀγαπάω δέ πᾶς μάλιστα μαθητής Ἰωάννης ὁ κύριος , ὡς Ἀπλοῦς ΑΕ .