cogPG.PG122 555
πάλιν ἰδιαζόντως τὴν ψυχὴν τὸν ἄλογον καὶ τὴν φυτικήν . Πολυσήμου τοίνυν τῆς ψυχῆς παρὰ Ἀριστοτέλους λαμβανομένης , δεῖ ἐκάστῳ σημαινομένῳ τὸ οἰκαῖα ἀφορίζειν καὶ ἀπονέμειν · καὶ μὴ συγχεῖν διὰ τῆς ὁμωνυμίας τῆς φωνῆς καὶ τῶν πραγμάτων τὸ διφρημένον καὶ ἀσόγχυτον . Ὡσπερ γὰρ τὸ ὁφαίνειν τυχὸν τοῦ ζώου ἐστίν κατὰ τὸ σῶμα · οὕτω καὶ τὸ διανοεῖσθαι τοῦ ζώου ἐστὶ κατὰ ψυχήν . Διὸ τοῦ ζώου φθειρομένου , ὅσων τούτων ἔξει ἡ ψυχὴ , ὅπερ ἐκ τῆς συμπλοκῆς τῆς πρὸς τὸ σῶμα αὐτῇ ἐπογένετο · ὥστε οὐδὲ μνημονεύει . Καὶ γὰρ ἐνταῦθα μὲν παραῤῥέουσά ἐστιν ἡ γνῶσις αὐτῆς , καὶ δεῖται μνήμης εἰς κατοχὴν τῶν ἐγνωσμένων . Μετὰ δὲ τὸ σῶμα , ἀπε ἀστῶσαν ἕχουσα τὴν γνῶσιν , καὶ αὐτοῖς προσβάλλουσα τοῖς Κπράγμασι , μνήμης οὐ δεῖται · μνήμη γάρ ἐστιν ἡ τῶν πάλαι ἐγνωσμένων . τι φησὶν Ἀριστοτέλης , ὅταν μὴ ἄργῃ ὁ νοῦς , ἀλλὰ παρὰ φύσιν ἔχει ὁ ἄνθρωπος , τότε τῆς τάξεως ἀντιστραφείσης , ἕπονται ταῖς κράσεσι τοῦ σώματος αἱ τῆς ψυχῆς δυνάμεις . Ὃταν δὲ ὁ νοῦς ἄρχῃ , τότε κατὰ φύσιν ἔχοντος τοῦ ἀνθρώπου , οὐκέτι ταῖς κράσεσι τοῦ σώματος ἀκολουθοῦσιν α τῆς ψυχῆς δυνάμεις , ἀλλ´ ἴπεται τῆ ψυχῇ τὸ σῶμα . ὸσι τὴν Θαλοῦ δόξαν περὶ ψυχῆς ἀνατρέπων , ὅστις λέγε παντὶ σώματι μεμίχθαι τὴν ψυχὴν ὡς παρεῖναι σῶμα ἔμψυχον . Πρῶτον μὲν , τί δή ποτε , φησὶν , ἀν παντὶ σώμστι οὕσης ψυχῆς , τὰ μὲν ἐστὶ ζῶα , τὰ δὲ οὖ ; εἶτα , διαεί τῶν ἀπλῶν οὐδὲν ἐστι ζῶον ; καί τοι ἔδει μᾶλλον ταῦτα . Ἐν γὰρ πυρὶ οὖσα , καὶ ἐν ἀέρι , ἅτε καθαρωτέροις καὶ λεπτομερεστέροις σώμασιν απτε ἂὲλτιον ἂν εἴη ἐν τούτοις ἡ ψυχήτῶν συνθέτων , θεν καὶ μᾶλλον διαφαίνεσοαι ἐαυτῆς ὥφειλον αἱ ἐνέργειαι . Καὶ ἄλλα δὲ πλείω συνοπάνει τῇ ὑπολήψει ταύτῃ ἐπόμενα ἄτοπα . Ὅτι ἐπεὶ πλείους καὶ διάφοροι τῆς ψυχῆς ἐνέργειαι , ζητεῖ ὁ Ἀριστοτέλης , πότερον μιᾶς οὖσης καὶ ἀμερίστου τῆς ψυχῆς , κατ´´ οὐσίαν ἐκ ταύτης αἱ διάφοροι δυνάμεις καὶ ἐνέργειαι προίρχονται · ὡς τὴν αὐτὴν εἶναι κατ´ οὐσίαν , καὶ μίαν τῷ ἀριθμῶ , καὶ θρεπτικὴν , καὶ αόξητικὴν , καὶ γεννητικὴν , καὶ λογικὴν , καὶ θυμικὴν , καὶ ἐπιθυμητικήν . Καὶ καθά . πιρ ἡ τοῦ πωρὸς οὐσία μία καὶ ἡ αὐτή ἐστιν · ἐξ ἧς ἡ καυστική τε καὶ ἔηραντικὴ , καὶ φωτιστικά πρόεισι δύναμίς τε καὶ ἐνέργεια , ἢ τις ἄλλη δύναμις ψυχικὴ , ἡ μεριστή ἐστιν ἡ ψυχὴ , καὶ κατὰ ἄλλο καὶ Χλλο μόριον αὐτῆς εκάστη τῶν ἐνεργειῶν τούτων γίνεται . Φησὶ δὲ ὁ Ἀριστοτέλης οὐκ ἀρεσκόμενος τῷ δόγμετι , ἀλλ´ ἐγκαλῶν τῷ Τιμαίῳ παρὰ τὰ μόρια τοῦ σώματος διαιροῦντι καὶ τὴν ψυχήν . Καὶ γὰρ οὐδ´ αὐτὸς βούλεται μίαν οὐσίαν εἶναι τῆς ψυχῆς . ἀλλ´ ἐκ διαφόρων μὲν οὐσιῶν συγκεῖσθαι ταύτην · ἡνωμένων ἂὲ ἀλλήλαις καὶ συνεχῶν οὕτως , ὡς μίαν γίνεσθαι ὐτῶν συμπάθειαν . Διαβαίνει γάρ τι καὶ ἐκ τοῦ λόγου εἰς τὰ πάθη , καὶ ἐξ ἐκείνων εἴς τὸν λόγον . Τότε γὰρ ὁποτετάχθαι τὰ πάθη , καὶ εἴκειν τῷ λόγῳ , ἅνωθεν ἐκ τῆς τοῦ λόγου συλλήψεως αὐτοῖς ἀφήκει . Τότε κρὸς τὰς οἰκείας ἐνεργείας ἐμποδίζεσοαι τὸν λόγον , ἐκ τῆς πρὸς τὰ πάθη σχέσεως αὐτῶν
Lemmas: πάλιν ἰδιαζόντως ὁ ψυχή ὁ ἄλογος καί ὁ φυτικός . πολύσημος τοίνυν ὁ Ψυχή παρά Ἀριστοτέλης λαμβάνω , δεῖ ἕκαστος σημαίνω ὁ οἰκεῖος ἀφορίζω καί ἀπονέμω · καί μή συγχέω διά ὁ ὁμωνυμία ὁ φωνή καί ὁ πρᾶγμα ὁ διφρημένον καί ασογχυος . ὡς γάρ ὁ ὁράω τυγχάνω ὁ ζῷον εἰμί κατά ὁ σῶμα · οὗτος καί ὁ διανοέομαι ὁ ζῷον εἰμί κατά Ψυχή . Διὸ ὁ ζῷον φθείρω , ὅσος οὗτος ἔξειμι ὁ ψυχή , ὅσπερ ἐκ ὁ συμπλοκή ὁ πρός ὁ σῶμα αὐτός ἐπιγίγνομαι · ὥστε οὐδέ μνημονεύω . καί γάρ ἐνταῦθα μέν παραρρέω εἰμί ὁ γνῶσις αὐτός , καί δήω μνήμη εἰς κατοχή ὁ γιγνώσκω . μετά δέ ὁ σῶμα , θέραψ ἀστῶσαν ἔχω ὁ γνῶσις , καί αὐτός προσβάλλω ὁ Κπράγμασι , μνήμη οὖον δήω · μνήμη γάρ εἰμί ὁ ὁ πάλαι γιγνώσκω . τίς φημί Ἀριστοτέλης , ὅταν μή Ἄργη ὁ νόος , ἀλλά παρά φύσις ἔχω ὁ ἄνθρωπος , τότε ὁ τάξις ἀντιστρέφω , ἕπω ὁ κρᾶσις ὁ σῶμα ὁ ὁ Ψυχή δύναμις . ὅταν δέ ὁ νόος ἄρχω , τότε κατά φύσις ἔχω ὁ ἄνθρωπος , οὐκέτι ὁ κρᾶσις ὁ σῶμα ἀκολουθέω ὅς ὁ Ψυχή δύναμις , ἀλ ἴπτω τῆ Ψυχή ὁ σῶμα . ἄκμων ὁ Θαλῆς δόξα περί Ψυχή ἀνατρέπω , ὅστις λέγω πᾶς σῶμα μίγνυμι ὁ ψυχή ὡς πάρειμι σῶμα ἔμψυχος . Πρῶτος μέν , τίς δή ποτός , φημί , εἰς πᾶς σῶμα ὗσις Ψυχή , ὁ μέν εἰμί ζῷον , ὁ δέ οὖον ; εἶτα , διάημι ὁ ἀπολάω οὐδείς εἰμί ζῷον ; καί ὅς ἐσθίω μᾶλλον οὗτος . ἐν γάρ πῦρ εἰμί , καί ἐν ἀήρ , ἅτε καθαρός καί λεπτομερής σῶμα ἅπτω ἂὲλτιον εἄν εἰμί ἐν οὗτος ὁ ψύχω συντίθημι , τίθημι καί μᾶλλον διαφαίνω ἑαυτοῦ ὀφείλω ὁ ἐνέργεια . καί ἄλλος δέ πλείων συνοπάνει ὁ ὑπολαμβάνω οὗτος ἐπόμενα ἄτοπος . ὅτι2 ἐπεί πλείων καί διάφορος ὁ Ψυχή ἐνέργεια , ζητέω ὁ Ἀριστοτέλης , πότερος εἷς εἰμί καί ἀμέριστος ὁ Ψυχή , κατ´´ οὐσία ἐκ οὗτος ὁ διάφορος δύναμις καί ἐνέργεια προέρχομαι · ὡς ὁ αὐτός εἰμί κατ´ οὐσία , καί εἷς ὁ ἀριθμέω , καί θρεπτικός , καί αόξητικὴν , καί γεννητικός , καί λογικός , καί θυμικός , καί ἐπιθυμητικός . καί καθά . πιρ ὁ ὁ πωρός οὐσία εἷς καί ὁ αὐτός εἰμί · ἐκ ὅς ὁ καυστικός τε καί ἔηραντικὴ , καί φωτιστικός πρόειμι δύναμις τε καί ἐνέργεια , ἢ τις ἄλλος δύναμις ψυχικός , ὁ μεριστός εἰμί ὁ ψυχή , καί κατά ἄλλος καί Χλλο μόριον αὐτός ἕκαστος ὁ ἐνέργεια οὗτος γίγνομαι . φημί δέ ὁ Ἀριστοτέλης οὐ ἀρέσκω ὁ δόγμα , ἀλ ἐγκαλέω ὁ Τίμαιος παρά ὁ μόριον ὁ σῶμα διαιρέω καί ὁ Ψυχή . καί γάρ οὐδός αὐτός βούλομαι εἷς οὐσία εἰμί ὁ Ψυχή . ἀλ ἐκ διάφορος μέν οὐσία σύγκειμαι οὗτος · ἑνόω ἀεί ἀλλήλων καί συνεχής οὕτως , ὡς εἷς γίγνομαι αὐτός συμπάθεια . διαβαίνω γάρ τίς καί ἐκ ὁ λόγος εἰς ὁ πάθος , καί ἐκ ἐκεῖνος εἰς ὁ λόγος . τότε γάρ οποτασσω ὁ πάθος , καί εἴκω ὁ λόγος , ἄνωθεν ἐκ ὁ ὁ λόγος σύλληψις αὐτός ἀφήκω . τότε Κρος ὁ οἰκεῖος ἐνέργεια ἐμποδίζω ὁ λόγος , ἐκ ὁ πρός ὁ πάθος σχέσις αὐτός