cogPG.PG118 17
Αἰ τῇδε τῇ βίδλῳ περιεχόμεναι ἐξηγήσεις , οὖτω Ζαυμαστήν τινα βρανυλογίαν καὶ σαφήνειαν , καὶ βήλωσιν ἀναφαίνουσι τῶν ἀεὶ ἐν τῇ θείᾳ Γραφῇ ζησουμένων , ὥστε πείθεσθαί με ῥᾳδίως , ταύτας τῶν παλαιοτέρων ἐκείνων , ἀφ´ ὡν εἰς ἓν ὡσπερεὶ σῶμα συνηθροίσθησαν , τοσούτῳ διαφέρειν , ὅσῳ τὸ μέλι τῶν ἀνθέων τιμιώτερον . Καὶ γὰρ καὶ ὁ τὰ τοιαῦτα συλλέξας , τὴν μέλιτταν μιμησάμενος , ἀφ ἑκάστου τῶν πρὸ αὐτοῦ γραψαμένων , ὥσπερ ἐκείνη ἀπὸ τῶν πανταχοῦ βλαστησάντων ἀνθέων , τὰ κάλλιστα ἀποδρεψάμενος , ἐκ πολλῶν τούτων ὡσεὶ ἀδόντων καὶ ὑμνούντων ἐν τῷ ἱερῷ τὸν Θεὸν , ἔνα χορὸν τοῦτον τὸν θαυμαστὸν συνεστήσατο . Ὅτι δὲ Οἰκουμένιός τις ὀνόματι ὁ τοιοῦτος , ἐντεῦθεν ἤδη δύναιτο ἄντις μαθεῖν . Εὗρον γὰρ ἐν τῇ εἰς τὴν πρὸς Κολοσσαεῖς Ἐπιστολὴν ἐξηγήσει κατὰ τὴν ἐσχάτην σελίδα τοιαύτην μαρτυρίαν . Ἐκ τὸν ἀντιγράφου , φησί , μὴ εὐρὼν καλῶς τὰς παραγραφὰς τὸν μακαρίου Ἰωάννου τῆς πρὸς Κολοσσαεῖς Ἐπιστολῆς συνέγραψα αὐτὰς ὅπως ἠδυνάμην . Εἰ οὐν εὐρεθῇ τι ἐν αὐτοῖς ἢ κοῦφον ἢ ἐπιλήψιμον , ἴστω ὁ ἀναγινώσκων , ἐμὸν εἶναι τὸ τοιοῦτον πταῖσμα . Ταύτῃ δὲ τῇ μαρτυρίᾳ καὶ πᾶσα εἰς τὴν πρὸς Κολοσσαεῖς Ἐπιστολὴν ἐρμηνεία τελειοῦται . Ἔχει δέ γε αὕτη ὄνομα προτιθέμενον τὸ Οἰκουμενίου . Ὥστε ἐκ τούτου τεκμαίρεσθαι , μᾶλλον δὲ ἀναμφίβολον ἤδη ἔχειν , τὸν Οἰκουμενίου τούτου , κἂν γοῦν εἰς τὰς Παύλου ἐπιστολὰς , τὸν πόνον εἰναι . Οὗτος γὰρ ἀνὴρ πᾶσαν τὴν Χρυσοστόμου πραγματείαν , ὡς καὶ παντὶ τῷ ἀναγινώσκοντι ῥάδιον καθορᾷν , εἰς βραχὺ συστειλάμενος , ταύτῃ καὶ τῶν ἄλλων ἀγίων τὰς ἐξηγήσεις προσέθηκε , τὸ ὄνομα ἑκάστου τῇ ἐπιγραφῇ προμηνύσας , οἴον Κυρίλλου , Γενναδίου , Θεοὺωρήτου , Γρηγορίου , Βασιλείου , Σεβηριανοῦ , καὶ τῶν τοιούτων , ἐξαιρέτως δὲ Φωτίου τινὸς , ἀφ´ οὗ ὅσαι μετεκομίσθησαν ἐξηγήσεις , τὸν σκοποῦ , κατά γε ἐμὲ , μάλιστα πάντων τυγχάνουσιν . ἴσθι μὲν οὖν ἔνθα ἂν μὴ εὕροις ὄνομα ἐπιγεγραμμένον μηδὲν , τὴν τοιαύτην ἑρμηνείαν εἶναι τὸν Χρυσοστόμου εἰς ὀλίγα συνεαταλμένην ὑπὸ τούτου , ὡς εἴρηται . Ἔνθα δὲ καὶ τὸν Χρυσοστόμου αὐτοῦ , ὅπερ σηανιάκις ἔστιν ἰδεῖν , τὸ ὄνομα εὕροις προτιθέμενον , μηδὲν ἐκεῖ τὸν ἄνδρα συστείλασθαι ἢ μεταβαλέσθαι ἐκ τῆς ἐξηγήσεως , ἀλλ´ ἦ αὐτὰ τὰ τὸν Χρυσοστόμου ῥήματα κατὰ λέξιν μόνον μεταγράψαι . Εἰ δέ που καὶ αὐτοῦ τὸν Οἰκουμενίου τὸ ὄνομα ἴδοις τὸν πᾶσαν τὴν συλλογὴν ταύτην ἐκπονήσαντος , μὴ θαυμάσῃς . ἂ γὰρ αὐτὸς ἐπινοήσας καὶ ἐφευρὼν ἐτύγχανε , καὶ μὴ ἀφ´ ἑτέρων τῶν πρὸ αὐτοῦ μαθὼν , τούτοις τὸ ἴδιον ὄνομα προτιθέναι προσήκειν ἡγήσατο , ἵνα μὴ σύγχυσίς τις τῷ ἀναγινώσκοντι γένηται , πάντα οσα ἀνεπίγραφα ἑνὸς , οἷον Χρυσοστόμου εἶναι νομίσαντι ἂν , καίπερ ὄντων τινῶν καὶ ἑτέρου , οἷον αὐτοῦ . εἰ μή γε αὐτὸς τὸ ἴδιον ὄνομα προγράψας ἐσήμανε . Τὰ μέν τοι εἴς τε τὰς πράξεις , εἴς τε τὰς Καθολικὰς λεγομένας Ἐπιστολὰς συγγραφέντα ἔχει ἀμφισβήτησίν τινα , πότερον τὸν αὐτοῦ Οἰκουμενίου συγγράψαντος καὶ συλλέξαντός ἐστιν , ἢ οὔ . Ἀλλ´ ἐγὼ τὸν αὐτοῦ οὐχ ἧττον εἶναι καὶ ταῦτα νομίζω , πολλοῖς τεκμηρίοις ἑπόμενος , ἅτινα ἐν τῷ παρόντι οὐκ ἄν εἴποιμι , ἵνα μὴ ἐν σχήματι ἐπιστολῆς πέραν τὸν δέοντος μακρολογήσω . Τὰ δὲ εἰς τὴν Ἀποκάλυψιν τὸν μακαρίου Ἰωάννου , συνετέθη μὴν ὑπὸ Ἀνδρέου τὸν τῆς Καισαρείας Καππαδοκίας ἐπισκόπου , ἀλλ´ εἰς σύνοψιν καὶ βραχύτητα συνεπτύχθη τὸ ὕστερον ὑπὸ Ἀρέθα τινὸς τῆς αὐτῆς πόλεως ἐπισκόπου , ὡς καὶ ἡ ἐπιγραφὴ μηνύει ῥητῶς . Ἀντίγραφον μὲν οὖν τι πᾶσαν τὴν τοιαύτην πραγματείαν περιέχον κτησάμενος Ἰωάννης Ματθαῖος ὁ Γίβερτος ὁ τῆς Οὐηρώνης ἐπίσκοπος , τοῦτό μοι παρέδωκε , κελεύσας ἐπανορθοῦν , καὶ τῶν ἐν αὐτῷ πταισμάτων , εἴ τινα εὕροιμι ἂν , ἐκκαθαίρειν ἀκριβῶς . Ὅπερ ἔγωγε λίαν ἀσμένως παραδεξάμενος , καὶ κελεύσαντι ἐκείνῳ ὑπακούσας , ὡς εἰκὸς , τὸ προσταχθὲν ἐξήνυσα κατὰ τὸ ἐμοὶ δυνατόν . Ἔπειτα τοῖς βιβλιογράφοις , οὓς ὁ αὐτὸς Γίβερτος οἴκοι ἔχει μεγίστοις ὑφ´ ἑαυτοῦ δαπανήμασι τρεφομένους , ἐξέδωκα , ἵνα τῇ ἑαυτῶν τέχνῃ πολλαπλασιάσωσι . Δεῖ δὴ τῶν ἀναγινωσκόντων ἕκαστον πλείστην τῷ φιλανθρωποτάτῳ Θεῷ
Lemmas: ὁ ὅδε ὁ βίδλῳ περιέχω ἐξήγησις , οὗτος Ζαυμαστήν τις βρανυλογιος καί σαφήνεια , καί βάλλω ἀναφαίνω ὁ ἀεί ἐν ὁ θεῖος γραφή ζῶ , ὥστε πείθω ἐγώ ῥᾳδίως , οὗτος ὁ παλαιός ἐκεῖνος , ἀφή ὡς εἰς εἷς ὡσπερεί σῶμα συναθροίζω , τοσοῦτος διαφέρω , ὅσος ὁ μέλι ὁ ἄνθος τίμιος . καί γάρ καί ὁ ὁ τοιοῦτος συλλέγω , ὁ μέλισσα μιμέομαι , ἀπό ἕκαστος ὁ πρό αὐτός γράφω , ὥσπερ ἐκεῖνος ἀπό ὁ πανταχοῦ βλαστάνω ἄνθος , ὁ καλῶς ἀποδρέπτομαι , ἐκ πολύς οὗτος ὡσεί ἀείδω καί ὑμνέω ἐν ὁ ἱερός ὁ θεός , νάω χορός οὗτος ὁ θαυμαστός συνίστημι . ὅτι2 δέ Οἰκουμένιος τις ὄνομα ὁ τοιοῦτος , ἐντεῦθεν ἤδη δύναμαι Ἄντις μανθάνω . εὗρος γάρ ἐν ὁ εἰς ὁ πρός Κολοσσαεύς Ἐπιστολή ἐξήγησις κατά ὁ ἔσχατος σελίς τοιοῦτος μαρτυρία . ἐκ ὁ ἀντίγραφος , φημί , μή εὑρίσκω καλῶς ὁ παραγραφή ὁ μακάριος Ἰωάννης ὁ πρός Κολοσσαεύς Ἐπιστολή συγγράφω αὐτός ὅπως δύναμαι . εἰμί ὀν εὑρίσκω τίς ἐν αὐτός ἢ κοῦφος ἢ ἐπιλήψιμος , οἶδα ὁ ἀναγιγνώσκω , ἐμός εἰμί ὁ τοιοῦτος πταῖσμα . Ταύτη δέ ὁ μαρτυρία καί πᾶς εἰς ὁ πρός Κολοσσαεύς Ἐπιστολή ἑρμηνεία τελειόω . ἔχις δέ γε οὗτος ὄνομα προτίθημι ὁ Οἰκουμένιος . ὥστε ἐκ οὗτος τεκμαίρομαι , μᾶλλον δέ ἀναμφίβολος ἤδη ἔχω , ὁ Οἰκουμένιος οὗτος , κἀν γοῦν εἰς ὁ Παῦλος ἐπιστολή , ὁ πόνος εἰναι . οὗτος γάρ ἀνήρ πᾶς ὁ Χρυσόστομος πραγματεία , ὡς καί πᾶς ὁ ἀναγιγνώσκω ῥούδιον καθοράω , εἰς βραχύς συστέλλω , οὗτος καί ὁ ἄλλος Ἀγίων ὁ ἐξήγησις προστίθημι , ὁ ὄνομα ἕκαστος ὁ ἐπιγραφή προμηνύω , οἷος Κύριλλος , Γεννάδιος , Θεοὺωρήτου , Γρηγόριος , Βασίλειος , Σεβηριανός , καί ὁ τοιοῦτος , ἐξαίρετος δέ Φώτιος τις , ἀφή ὅς ὅσος μετακομίζω ἐξήγησις , ὁ σκοπός , κατά γε ἐγώ , μάλιστα πᾶς τυγχάνω . εἰμί μέν οὖν ἔνθα εἄν μή εὑρίσκω ὄνομα ἐπιγράφω μηδείς , ὁ τοιοῦτος ἑρμηνεία εἰμί ὁ Χρυσόστομος εἰς ὀλίγος συνεαταλμένην ὑπό οὗτος , ὡς εἴρω . ἔνθα δέ καί ὁ Χρυσόστομος αὐτός , ὅσπερ σηανιάκις εἰμί ὁράω , ὁ ὄνομα εὑρίσκω προτίθημι , μηδείς ἐκεῖ ὁ ἀνήρ συστέλλω ἢ μεταβάλλω ἐκ ὁ ἐξήγησις , ἀλ εἰμί αὐτός ὁ ὁ Χρυσόστομος ῥῆμα κατά λέξις μόνος μεταγράφω . εἰμί δέ ποῦ καί αὐτός ὁ Οἰκουμένιος ὁ ὄνομα ὁράω ὁ πᾶς ὁ συλλογή οὗτος ἐκπονέω , μή θαυμάζω . ὅς γάρ αὐτός ἐπινοέω καί ἐφευρίσκω τυγχάνω , καί μή ἀφή ἕτερος ὁ πρό αὐτός μανθάνω , οὗτος ὁ ἴδιος ὄνομα προτίθημι προσήκω ἡγέομαι , ἵνα μή σύγχυσις τις ὁ ἀναγιγνώσκω γίγνομαι , πᾶς ὅσος ἀνεπίγραφος εἷς , οἷος Χρυσόστομος εἰμί νομίζω εἄν , καίπερ εἰμί τις καί ἕτερος , οἷος αὐτός . εἰμί μή γε αὐτός ὁ ἴδιος ὄνομα προγράφω σημαίνω . ὁ μέν ὅς εἰς τε ὁ πρᾶξις , εἰς τε ὁ καθολικός λέγω Ἐπιστολή συγγράφω ἔχω ἀμφισβήτησις τις , πότερος ὁ αὐτός Οἰκουμένιος συγγράφω καί συλλέγω εἰμί , ἢ οὖον . Ἀλ ἐγώ ὁ αὐτός οὐ κακός εἰμί καί οὗτος νομίζω , πολύς τεκμήριον ἕπω , ὅστις ἐν ὁ πάρειμι οὐ ἄν εἶπον , ἵνα μή ἐν σχῆμα ἐπιστολή πέραν ὁ δήω μακρολογώ . ὁ δέ εἰς ὁ ἀποκάλυψις ὁ μακάριος Ἰωάννης , συντίθημι μήv ὑπό Ἀνδρέας ὁ ὁ Καισάρεια Καππαδοκία ἐπίσκοπος , ἀλ εἰς σύνοψις καί βραχύτης συμπτύσσω ὁ ὕστερος ὑπό Ἀρέθας τις ὁ αὐτός πόλις ἐπίσκοπος , ὡς καί ὁ ἐπιγραφή μηνύω ῥητός . ἀντιγράφω μέν οὖν τίς πᾶς ὁ τοιοῦτος πραγματεία περιέχω κτάομαι Ἰωάννης Ματθαῖος ὁ Γίβερτος ὁ ὁ Οὐηρώνης ἐπίσκοπος , οὗτος ἐγώ παραδίδωμι , κελεύω ἐπανορθόω , καί ὁ ἐν αὐτός πταῖσμα , εἰμί τις εὑρίσκω εἄν , ἐκκαθαίρω ἀκριβῶς . ὅπερ ἔγωγε λίαν ἄσμενος παραδέχομαι , καί κελεύω ἐκεῖνος ὑπακούω , ὡς εἰκός , ὁ προσστάζω ἐξανύω κατά ὁ ἐγώ δυνατός . ἔπειτα ὁ βιβλιογράφος , ὅς ὁ αὐτός Γίβερτος οἴκοι ἔχω μέγας ὑφ´ ἑαυτοῦ δαπάνημα τρέφω , ἐκδίδωμι , ἵνα ὁ ἑαυτοῦ τέχνη πολλαπλασιάζω . Δεύς δή ὁ ἀναγιγνώσκω ἕκαστος πλεῖστος ὁ φιλάνθρωπος Θεός