cogPG.PG118 617
νόμῳ καὶ μετὰ τὸν νόμον , εἰς τοὺς ζῶντας , εἰς τοὺς τετελευτηκότας , εἰς τοὺς Ἰουδαίους , εἰς τοὺς Ἕλληνας , εἰς τοὺς βαρβάρους , εἰς πάντα τὰ ἔθνη , εἰς τὰ οὐράνια , εἰς τὰ ἐπίγεια . Εἰρήνην γὰρ εἰργάσατο ἐν αὐτοῖς ὃ Χριστὸς , πρότερον ἐκπεπολεμωμένοις οὗσιν εἰς ἀλλήλους τοῖς ἀγγέλοις καὶ τοῖς ἁνθρώποις . Εὔχεται οὑν αὐτοῖς ταῦτα καταλαβέσθαι , καὶ οὖν ταῦτα μόνον , ἀλλὰ καὶ τὸ βάθος αὐτῆς καὶ τὸ ὕψος , ὅτι μέχρι τῶν τοῦ ἄδου ταμιείων τὴν ἄφατον αὐτοῦ δύναμιν καὶ εὐεργεσίαν ἐπεδείξατο , ἐκεῖνον μὲν καταργήσα , καὶ αἰχμαλωτίσας , τοὺς δὲ αἰχμαλώτους ἀναῤῥυσάμενος καὶ ἐλευθερώσας . Εἶτα καὶ τὸ ὕψος , ὅτι ὁ καταβὰς αὐτός ἐστι καὶ ὁ ἀναβὰς , ὅτι ὑπεράνω τῶν οὐρανῶν ἀνήγαγε τὴν ἀπαρχὴν ἡμῶν , ὅτι ὑπεράνω πάσης ἀρχῆς καὶ ἐξουσίας καὶ δυνάμεως καὶ κυριότητος . Ὁρᾶς ὕψος ἄφατον τῆς οἰκονομίας Χριστοῦ καὶ τῆς γνώσεως αὐτοῦ . Ταῦτα ἐπεύχεται αὐτοῖς ὁ Παῦλος κατανοῆσαι , ταῦτα καταλαβέσθαι . Ἃν δὲ ταῦτα καταλάβωνται , τί ; Τότε γνώσονται τὴν εἰς ἡμᾶς ὑπερβάλλουσαν ἀγάπην αὐτοῦ . Ἄν δὲ γνῶμεν , τί ; Τίς ἀντερεῖ τὸ μὴ οὐχὶ χρεώστας εἶναι πληρωθῆναι ἐν παντὶ πληρώματι Θεοῦ ; Οἱον δλον αὐτὸν διὰ τῶν ἔργα τὸν οὕτως ἀγαπήσαντα εἰσδέξασθαι ; Τί δὲ τὸ πλάτος τῆς γεγενημένης οἰκονομίας , τὸ μέγεθος παρεδήλωσεν , ἐπειδὴ ταῦτα μεγέθους δηλωτικά . « Καὶ ὕψος . » Οἷον τοῦ μυστηρίου . « γνῶναι τε . » Ἀπὸ κοινοῦ τὸ , ἵνα ἐξισχύσητε , οἷον , ἵνα ἐξισχύσητε καταλαβέσθαι καὶ γνῶναι . Τὴν ὑπερβάλλουσαν τῆς γνώσεως . Καὶ ἵνα , φησὶ , γνῶτε τὴν ὑπερβάλλουσαν πᾶσαν ἀνθρωπίνην γνῶσιν ἀγάπην τοῦ Χριστοῦ . Καὶ οἷον τῆς γνώσεως ὑπεράνω . Ἔστι μὲν γὰρ , φησίν , ὑπεράνω γνώσεως , πλὴν ὑμεῖς γνώσεσθε , εἰ τὸν Χριστὸν σχοίητε ἐνοικοῦντα , ἵνα ἐκ τούτου πληρωῆτε εἰς πᾶν τὸ πλήρωμα τοῦ Θεοῦ . Πλήρωμα δὲ τοῦ Θεοῦ ἐστιν , ἢ τὸ γνῶναι ὡς ἐν Πατρὶ καὶ Υἱῷ καὶ Πνεύματι ἁγίῳ προσκυνεῖται ἡμῖν ὁ Θεὸς , ἢ ἵνα ἦτε , φησί , πεπληρωμένοι πάσης ἀρετῆς , ἧς πλήρης ὁΘεός.«Τῶ δὲ δυναμένῳ . » Τῷ δὲδυναμένῳ Θεῷ οὖν μόνον καθὰ λέγομεν , ἀλλὰ καὶ ὑπερεκπερισσοῦ ποιῆσαι πάντα , καὶ οὖν μόνον πάντα , ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ ἅπαντα , αὐτῷ , φησὶν , ἡ δόξα , Ἀμήν . Ὅρα δὲ δύο ὑπερβολάς . Τὸὔ πὲρ πάντα ποιῆσαι τὰ εἰρημένα , καὶ ὑπερεκπερισσοῦ ποιῆσαι ἃ ποιεῖ Ἔνι γὰρ καὶ πλείονα ποιοῦντα τῶν αἱτηθέντων κεφάλαια , μὴ πλουσίως μήτε δαψιλῶς ἕκαστον ποιῆσαι . « Κατὰ τὴν δύναμιν τὴν ἐνεργουμένην . » Καὶ ὅτι ἐκπερισσοῦ ὧν αἰτούμεθα ἢ νοοῦμεν δυνατός ἐστι ποιῆσαι , δῆλον ἐκ τῆς ἐνεργούσης ἐν ἡμῖν δυνάμεως αὐτοῦ . Τίς γὰρ τοῦτο προσεδόκησε περὶ τῶν ἐθνῶν , ὅτι οἱ τοσοῦτον ἀπεῤῥωγότες Θεοῦ , ἐν τοῖς υἱθετηθεῖσίν εἰσιν ; « Αὐτῷ ἡ δόξα ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ . » Ἐπειδὴ δεῖ τὸν τοσαῦτα δωρησάμενον δοξάζεσθαι . Ὥστε καὶ ἡ δοξολογία δεῖγμα ὑπάρχει τοῦ μεγέθους τῶν ὑπηργμένων ἡμῖν περὶ πᾶσαν ἐλπίδα καὶ προσδοκίαν ἀνθρωπίνην ἀγαθῶν . Καλῶς δὲ , ἡ δόξα αὐτοῦ ἐν ταῖς Ἐκκλησίαις . Ἐπειδὴ · γὰρ αὐται διηνεκῶς μένουσιν , ἐν ταύταις εἴη , φησὶν , ἡ δόξα τοῦ Θεοῦ , ἵνα ἡμῖν ᾗ διηνεκῶς δοξαζόμενος , καὶ εἰς πάσας ἔλθῃ τοῦτο γενεάς.-[ΜΚΟΜ . ) Ἡ ὅτι τῇ Ἐκκλησίᾳ
Lemmas: νόμος καί μετά ὁ νόμος , εἰς ὁ ζῶ , εἰς ὁ τελευτάω , εἰς ὁ Ἰουδαῖος , εἰς ὁ Ἕλλην , εἰς ὁ βάρβαρος , εἰς πᾶς ὁ ἔθνος , εἰς ὁ οὐράνιος , εἰς ὁ ἐπίγειος . Εἰρήνη γάρ ἐργάζομαι ἐν αὐτός ὅς Χριστός , πρότερος ἐκπολεμόω εἰμί εἰς ἀλλήλων ὁ ἄγγελος καί ὁ ἄνθρωπος . εὔχομαι ἐν αὐτός οὗτος καταλαμβάνω , καί οὖν οὗτος μόνος , ἀλλά καί ὁ βάθος αὐτός καί ὁ ὕψος , ὅτι μέχρι ὁ ὁ ἀείδω ταμιεῖον ὁ ἄφατος αὐτός δύναμις καί εὐεργεσία ἐπιδείκνυμι , ἐκεῖνος μέν καταργώ , καί αἰχμαλωτίζω , ὁ δέ αἰχμάλωτος ἀναλύω καί ἐλευθερόω . εἶτα καί ὁ ὕψος , ὅτι ὁ καταβαίνω αὐτός εἰμί καί ὁ ἀναβαίνω , ὅτι ὑπεράνω ὁ οὐρανός ἀνάγω ὁ ἀπαρχή ἐγώ , ὅτι ὑπεράνω πᾶς ἀρχή καί ἐξουσία καί δύναμις καί κυριότης . ὁράω ὕψος ἄφατος ὁ οἰκονομία Χριστός καί ὁ γνῶσις αὐτός . οὗτος ἐπεύχομαι αὐτός ὁ Παῦλος κατανοέω , οὗτος καταλαμβάνω . ἄν δέ οὗτος καταλαμβάνω , τίς ; τότε γιγνώσκω ὁ εἰς ἐγώ ὑπερβάλλω ἀγάπη αὐτός . ἄν δέ γιγνώσκω , τίς ; Τῖς ἀντιλέγω ὁ μή οὐ χρεώστης εἰμί πληρόω ἐν πᾶς πλήρωμα Θεός ; οἱος δλον αὐτός διά ὁ ἔργον ὁ οὕτως ἀγαπάω εἰσδέχομαι ; τις δέ ὁ πλάτος ὁ γίγνομαι οἰκονομία , ὁ μέγεθος παραδηλόω , ἐπεί οὗτος μέγεθος δηλωτικός . « καί ὕψος . » οἷος ὁ μυστήριον . « γιγνώσκω τε . » ἀπό κοινός ὁ , ἵνα ἐξισχύω , οἷος , ἵνα ἐξισχύω καταλαμβάνω καί γιγνώσκω . ὁ ὑπερβάλλω ὁ γνῶσις . καί ἵνα , φημί , γιγνώσκω ὁ ὑπερβάλλω πᾶς ἀνθρώπινος γνῶσις ἀγάπη ὁ Χριστός . καί οἷος ὁ γνῶσις ὑπεράνω . εἰμί μέν γάρ , φημί , ὑπεράνω γνῶσις , πλήν σύ γιγνώσκω , εἰμί ὁ Χριστός ἔχω ἐνοικέω , ἵνα ἐκ οὗτος πληρόω εἰς πᾶς ὁ πλήρωμα ὁ Θεός . πλήρωμα δέ ὁ Θεός εἰμί , ἢ ὁ γιγνώσκω ὡς ἐν πατήρ καί υἱός καί πνεῦμα ἅγιος προσκυνέω ἐγώ ὁ θεός , ἢ ἵνα εἰμί , φημί , πληρόω πᾶς ἀρετή , ὅς πλήρης Θώς δέ δύναμαι . » ὁ δύναμαι Θεός οὖν μόνος καθά λέγω , ἀλλά καί ὑπερεκπερισσοῦ ποιέω πᾶς , καί οὖν μόνος πᾶς , ἀλλά καί ὑπέρ ἅπας , αὐτός , φημί , ὁ δόξα , ἀμήν . Ὅρας δέ δύο ὑπερβολή . Τουό περ πᾶς ποιέω ὁ εἴρω , καί ὑπερεκπερισσοῦ ποιέω ὁ ποιέω ἐν γάρ καί πλείων ποιέω ὁ αἰτέω κεφάλαιος , μή πλούσιος μήτε δαψιλής ἕκαστος ποιέω . « κατά ὁ δύναμις ὁ ἐνεργέω . » καί ὅτι ἐκπερισσοῦ ὅς αἰτέω ἢ νοέω δυνατός εἰμί ποιέω , δῆλος ἐκ ὁ ἐνεργέω ἐν ἐγώ δύναμις αὐτός . Τῖς γάρ οὗτος προσδοκάω περί ὁ ἔθνος , ὅτι ὁ τοσοῦτος ἀπολήγω Θεός , ἐν ὁ εὐθετέω εἰμί ; « αὐτός ὁ δόξα ἐν ὁ ἐκκλησία . » ἐπεί δεῖ ὁ τοσοῦτος δωρέω δοξάζω . ὥστε καί ὁ δοξολογία δεῖγμα ὑπάρχω ὁ μέγεθος ὁ ὑπάρχω ἐγώ περί πᾶς ἐλπίς καί προσδοκία ἀνθρώπινος ἀγαθός . καλῶς δέ , ὁ δόξα αὐτός ἐν ὁ ἐκκλησία . ἐπεί · γάρ αὐτός διηνεκής μένω , ἐν οὗτος εἰμί , φημί , ὁ δόξα ὁ Θεός , ἵνα ἐγώ ὅς διηνεκής δοξάζω , καί εἰς πᾶς ἔρχομαι οὗτος Μενᾶς . ) ὁ ὅτι ὁ ἐκκλησία