cogPG.PG118 237
νης . Ὡστε ὁ λὲν νόμος ἄγιος , καὶ ἡ ἐντολὴ ἁγία καὶ δικαία καὶ ἀγαθή . Τὸ οὖν ἀγαθὸν , ἐμοὶ γέγονε θάνατος ; Μὴ γένοιτο ! Ἀλλὰ ἡ ἁμαρτία , Ἵνα φανῇ ἀμαρτία , διὰ τοῦ ἀγαθοῦ μοι κατεργαζομένη θάνατον . Ἵνα γένηται καθ´ ὑπερβολὴν ἁμαρτωλὸς ἡ ἁμαρτία διὰ τῆς ἐντολῆς . Ἄγιος ὁ νόμος , ὅτι ἐφύλαττεν ἁπὸ ἀκαθαρσίας τοὺς φυλάττοντας αὐτόν . Δίκαιος , ὅτι τοὺς μὲν κατορθοῦντας ἠμείβετο δωρεαῖς , τοῖς δὲ παραβαίνουσιν ἐπετίθει τὰς τιμωρίας . Ἀγαθὸς , ὅτι οὐχ ἡδόμενος ταῖς τιμωρίαις ἢ ὀργῇ χρώμενος ἐκόλαζεν , ἀλλὰ τῆς αὐτῶν ἕνεκα σωτηρίας καὶ ὡφελείας καὶ βελτιώσεως · καὶ ἔτι ὅτι μικρὰ κατορθοῦσι , μεγάλα ἐχαρίζετο , καὶ ἀμαρτάνοντα περιεῖπε , καὶ οὐ κατ´ ἀξίαν τῶν πλημμελημάτων ἑκόλαζεν . Αὐτὸς δὲ τέως παραδραμών ταῦτα , ἐκ τούτων συμπεραίνει , ἅγιον καὶ δίκαιον καὶ ἀγαθὸν εἶναι τὸν νόμον , ἤτοι τὴν ἐντολὴν , ἐξ ἑνὸς μὲν , ὅτι ἐδίδαξε με γνωρίσαι τὴν ἀμαρτίαν καὶ ἐπέταξε φυγεῖν αὐτήν · ἐξ ἑτέρου δὲ , ὅτι κηδόμενος καὶ φροντίζων τοῦτο ἐποίησεν · εἰς γὰρ ζωὴν ἐμοὶ καὶ σωτηρίαν ταῦτα ἐποίησεν . Ἄγιος οὐν , ὅτι ἐδίδαξε , καὶ φυγεῖν ἀπὸ τῆς ἀκαθαρσίας αὐτῆς ἐπέταξε · δίκαιος δὲ , ὅτι διδάξας , οὕτως τὴν τιμωρίαν τοὺς μὴ φυλάξαντας ἀπαιτεῖ . Ἀγαθὸς δὲ πάλιν , ὅτι ζωήν μοι προνοούμενος , ταῦτα ἐπὶ ἐτέλει . Καὶ ἄλλως . « Ὁ μὲν νόμος ἅγιος . » Οὐ γὰρ τῆς τοῦ νόμου φύσεως ἦν τὸ βεβλάφθαι με , ἀλλὰ τῆς ἡμῶν , φησὶ , κακίας καὶ ῥᾳθυμίας , ἀνθ´ ὡν οὐκ ἐφυλάξαμεν τὰ ἐπιταχθέντα.-[ΘΕΟΑΩΡ . ] « Καὶ ἡ ἐντολὴ ἁγία . » Νόμον τὸν Μωσαϊκὸν λέγει , ἐντολὴν , δὲ , τὴν τῷ Ἀδὰμ δεδομένην . Ἀγίαν μὲν ὡς τὸ δέον διδάξασαν . δικαίαν δὲ , ὡς ὀρθῶς τοῖς παραβάταις τὴν ψῆφον ἐπενεγκοῦσαν · ἀγαθήν δὲ , ὡς ζωὴν τοῖς φυλάσσουσιν εὐτρεπίζουσαν . « Ἀλλὰ ἡ ἁμαρτία . » - [ ΦΩΤ . Ἐπειδὴ τῆς ἁμαρτίας ἠθέλησε τὸ μέγεθος δεῖξαι , μεῖζον δὲ ταύτης εἰς κακίαν οὐκ ἦν εὑρεῖν , δι´ αὐτῆς ταύτης τὸ μέγεθος αὐτῆς ἐνδεικνύμενος , φησὶ σίν , « Ἀλλ´ ἡ ἀμαρτία , ἵνα φανῇ ἁμαρτία , » τουτέστιν ἵνα ἐκκαλυφθῇ αὐτῆς ὁ πᾶς τῆς κακίας πλοῦτος , καὶ ἡ ἰσχὺς αὐτῆς ἡ ἐν αὐτῇ . Οἱον , Ἵνα , ὅπερ ἐστὶν , ὅλη ὡς ὅλη γίνηται ἐκφανής . Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν ἄλλων ὑπερβολήν τινα θέλοντες παραστῆσαι , δυνάμεθα ἄλλο τι ἐπιφέρειν τῷ διασυρομένω ὑφ´ ἡμῶν , οἷον , Μιαρὸς ἦν ἐπὶ τοσοῦτον ὁ Κάϊν , ὅτι ἀδελφοκτόνος ἐγένετο , ὅτι καὶ Θεὸν πρῶτος ἐψεύσατο , καὶ τὰ ὅμοια . Καὶ πάλιν · Οὐδὲ μετὰ τὴν τῶν τεραστίων ἐπίδειξιν παρεκλήθη Φαραὼ ἀπολῦσαι τοὺς Ἰσραηλίτας , ἵνα φανῇ αὐτοῦ τὸ ὡμὸν καὶ ἀτίθασσον τῆς γνώμης καὶ θεομισές . Καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως . Ἔστι γὰρ εὑρεῖν τι χεῖρον τῶν ὑποκειμένων , οὓς καὶ μετασχόντες οἱ πονηρευόμενοι , τὰς κατ´ ἐκεῖνο προσηγορίας ἐπιδέχονται . Ἐπὶ δὲ τῆς ἁμαρτίας , ἐπεὶ ταύτης , ὡς ἔφημεν , οὐκ ἔστι χεῖρον εὐρεῖν , αὐτὴν
Lemmas: νέος . ὡστε ὁ Λεν νόμος ἅγιος , καί ὁ ἐντολή ἅγιος καί Δίκαιος καί Ἀγαθή . ὁ οὖν ἀγαθός , ἐγώ γίγνομαι θάνατος ; μή γίγνομαι ! ἀλλά ὁ ἁμαρτία , ἵνα φαίνω ἁμαρτία , διά ὁ ἀγαθός ἐγώ κατεργάζομαι θάνατος . ἵνα γίγνομαι καθ´ ὑπερβολή ἁμαρτωλός ὁ ἁμαρτία διά ὁ ἐντολή . Ἄγις ὁ νόμος , ὅτι φυλάσσω ἀπό ἀκαθαρσία ὁ φυλάσσω αὐτός . Δίκαιος , ὅτι ὁ μέν κατορθόω ἀμείβω δωρεά , ὁ δέ παραβαίνω ἐπιτίθημι ὁ τιμωρία . Ἀγαθός , ὅτι οὐ ἥδομαι ὁ τιμωρία ἢ ὀργή χράω κολάζω , ἀλλά ὁ αὐτός ἕνεκα σωτηρία καί ὡφελεία καί βελτίωσις · καί ἔτι ὅτι μικρός κατορθόω , μέγας χαρίζομαι , καί ἁμαρτάνω περί-εἶπον , καί οὖον κατ´ ἄξιος ὁ πλημμέλημα κολάζω . αὐτός δέ τέως παρατρέχω οὗτος , ἐκ οὗτος συμπεραίνω , ἅγιος καί Δίκαιος καί ἀγαθός εἰμί ὁ νόμος , ἤτοι ὁ ἐντολή , ἐκ εἷς μέν , ὅτι διδάσκω ἐγώ γνωρίζω ὁ ἁμαρτία καί ἐπιτάσσω φεύγω αὐτός · ἐκ ἕτερος δέ , ὅτι κήδω καί φροντίζω οὗτος ποιέω · εἰς γάρ ζωή ἐγώ καί σωτηρία οὗτος ποιέω . Ἄγις ὀν , ὅτι διδάσκω , καί φεύγω ἀπό ὁ ἀκαθαρσία αὐτός ἐπιτάσσω · δίκαιος δέ , ὅτι διδάσκω , οὕτως ὁ τιμωρία ὁ μή φυλάσσω ἀπαιτέω . Ἀγαθός δέ πάλιν , ὅτι ζωή ἐγώ προνοέω , οὗτος ἐπί τελέω . καί ἄλλως . « ὁ μέν νόμος ἅγιος . » οὖον γάρ ὁ ὁ νόμος φύσις εἰμί ὁ βλάπτω ἐγώ , ἀλλά ὁ ἐγώ , φημί , κακία καί ῥᾳθυμία , ἄνθ ὡς οὐ φυλάσσω ὁ ἐπιταχθέντα.-[ΘΕΟΑΩΡ . ] « καί ὁ ἐντολή ἅγιος . » Νόμος ὁ Μωσαϊκός λέγω , ἐντολή , δέ , ὁ ὁ Ἀδάμ δίδωμι . Ἀγίας μέν ὡς ὁ δήω διδάσκω . Δίκαιος δέ , ὡς ὀρθῶς ὁ παραβάτης ὁ ψῆφος ἐπιφέρω · ἀγαθός δέ , ὡς ζωή ὁ φυλάσσω εὐτρεπίζω . « ἀλλά ὁ ἁμαρτία . » - [ Φ . ἐπεί ὁ ἁμαρτία ἐθέλω ὁ μέγεθος δείκνυμι , μείζων δέ οὗτος εἰς κακία οὐ εἰμί εὑρίσκω , δις αὐτός οὗτος ὁ μέγεθος αὐτός ἐνδείκνυμι , φημί βρόχος , « Ἀλ ὁ ἁμαρτία , ἵνα φαίνω ἁμαρτία , » τουτέστιν ἵνα ἐκκαλύπτω αὐτός ὁ πᾶς ὁ κακία πλοῦτος , καί ὁ ἰσχύς αὐτός ὁ ἐν αὐτός . οἱος , ἵνα , ὅσπερ εἰμί , ὅλος ὡς ὅλος γίγνομαι ἐκφανής . ἐπί μέν γάρ ὁ ἄλλος ὑπερβολή τις ἐθέλω παρίστημι , δύναμαι ἄλλος τίς ἐπιφέρω ὁ διασύρω ὑφ´ ἐγώ , οἷος , μιαρός εἰμί ἐπί τοσοῦτος ὁ Κάϊν , ὅτι ἀδελφοκτόνος γίγνομαι , ὅτι καί θεός πρῶτος ψεύδω , καί ὁ ὅμοιος . καί πάλιν · οὐδέ μετά ὁ ὁ τεράστιος ἐπίδειξις παρακαλέω Φαραώ ἀπολύω ὁ Ἰσραηλίτης , ἵνα φαίνω αὐτός ὁ ὠμός καί ατιταχυς ὁ γνώμη καί θεομισής . καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως . εἰμί γάρ εὑρίσκω τίς χείρων ὁ ὑπόκειμαι , ὅς καί μετέχω ὁ πονηρεύομαι , ὁ κατ´ ἐκεῖνος προσηγορία ἐπιδέχομαι . ἐπί δέ ὁ ἁμαρτία , ἐπεί οὗτος , ὡς φημί , οὐ εἰμί χείρων εὑρίσκω , αὐτός