cogPG.PG101 426
τὸ τύπτειν , καίειν , διδάσκειν καὶ τὰ παραπλήσια · τοῦ δὲ ἐνεργεῖν μὲν μὴ εἰς ἄλλο δέ τι ὡς τὸ θεωρεῖν , κιθαρίζειν καὶ τὰ ὅμοια · ἑκάτερον δὲ τούτων ἔχει διαφορὰς τέσσαρας · ἢ γὰρ φύσει ποιεῖ , ὡς τὸ πῦρ θερμαίνειν λέγεται καὶ τὸ ζῶον φωνεῖν · ἢ προαιρέσει , ὡς τὸ πλουτίζειν , ἐπαινεῖν καὶ δοξάζειν · ἢ τέχνη , ὡς τὸ οἰκοδομεῖν οἰκίαν καὶ τὰ ὅμοια · ἢ τύχῃ , ὡς τὸ λθον πεσόντα πλῆξαί τινα ἢ πατάξαι ἢ ἀφεῖναι ἠχώ . Ἔτι τοῦ ποιεῖν τοῦ μὲν ὑπολείπεται ποίημα μετὰ τὴν ποίησιν , οἷον , ὡς μετὰ τὸ οἰκοδομεῖν ἡ οἰκία , τοῦ δὲ οὐδέν · μετὰ γὰρ τὸ κιθαρίζειν οὐδὲν ποίημα ἀπὸ τοῦ κιθαρίζειν ὑπολείπεται . Ἔτι τὸ ποιεῖν , ἢ ἐν σώματι ἢ ἐν ψυχῇ , ἢ ἐν τῷ συναμφοτέρῳ ἢ περὶ τὰ ἐκτός · ἐν ψυχῇ μὲν , ὡς τὸ διδάσκειν ἢ ἐθίζειν ἀρετήν τινα ἢ κακίαν · ἐν σώματι δὲ , ὡς τὸ καίειν , τέμνειν · ἐν τῷ συναμφοτέρῳ δὲ , ὡς τὸ ὑγιάζειν · τοῦ συνάμφω γὰρ τοῦτο καὶ οὔτε τῆς ψυχῆς οὔτε ἰδίᾳ τοῦ σώματος · περὶ δὲ τὰ ἐκτὸς , ὡς τὸ πλουτίζειν καὶ τὰ ὅμοια . Ἔτι τὸ ποιεῖν ἢ τελειωτικόν ἐστιν ἢ φθαρτικόν · τελειωτικὸν μὲν , ὡς τὸ ὑγιάζειν · φθαρτικὸν δὲ , ὡς τὸ νοσερὸν παρασκευάζειν τὸ σῶμα . Ἔτι τὸ ποιεῖν ἢ ποιοῦτον ἀποτελεῖ , οἷόνπερ ἐστιν ἐκεῖνο , ὡς τὸ θερμαῖνον θερμὸν ἢ οὐ τοιοῦτον , ὥσπερ τὸ τέμνον τομήν · εἰ δὲ τοῦτο , σύστοιχον δέ ἐστι τῷ ποιοῦντι τὸ ποιεῖν , καὶ τὸ ποιεῖν ἄρα τοιαύτην ἕξει διαφοράν . Κβʹ . Ἐπιδέχεται δὲ τὸ ποιεῖν τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ῆττον · θερμαίνειν γὰρ ἔστι μᾶλλον καὶ ἧττον · καὶ ὑύχειν ὡσαύτως · οὐκ ἐπὶ πᾶσι δὲ τοῦτο συμβαίνει·αὐκ ἔστι γὰρ οἰκοδομεῖν μᾶλλον καὶ ἦττον , μέλτιον μέντοι ἢ χεῖρον ἔστιν οἰκοδομεῖν . Δεύτερον δὲ ἴδιον τοῦ ποιεῖν τὸ ἔχειν ἐναντιότητα · καὶ γὰρ τὸ θεριμαίνειν ἐναντίον ἐστὶ τῷ ψύχειν , καὶ τὸ λυπεῖν τῷ ἡδύνειν · οὐκ ἐπὶ πολλῶν δὲ τοῦτο συμβαῖνον ἴδοι τις ἄν · τῷ γὰρ τέμνειν ἢ καίειν ἢ τοῖς τοιούτοις οὐδέν ἐστιν ἐναντίον Τρίτον ἴδιον τὸ ὁμοίως λέγεσθαι καὶ ἀνομοίως · ὁμοίως γὰρ θερμαίνειν λέγομεν καὶ ἀνομοίως , καὶ ὑγιάζειν ὁμοίως καὶ ἀνομοίως , καὶ οἰκοδομεῖν ὁμοίως καὶ ἀνομοίως καὶ σχεδὸν παντὶ τῷ ποιεῖν ἐφαρμόζει τοῦτο τὸ ἴδιον · εἰ καὶ μὴ μόνῳ · ἀρμόζει γὰρ καὶ τῷ πάσχειν . Τέταρτον ἴδιον τὸ μὴ καθ´ ἕνα τρόπον ἀνάγεσθαι τὰ ὑπ´ αὐτὴν ἀναγόμενα · τὸ μὲν γὰρ θερμαίνειν , πρώτως ἀνάγεται ὑπὸ τὸ ποιεῖν καὶ ἔστι δὴ κυρίως ποιεῖν · τὸ δὲ θερμαῖνον ἀνάγεσθαι λέγεται ὑπὸ τὸ ποιεῖν , ὅτι πρώτως ὑπὸ τὸ ποιοῦν ἀνάγεται , ὅπερ ἐστὶ σύστοιχον τοῦ ποιεῖν · ὡσαύτως δὲ καὶ τὸ θερμῆναν ἀνάγεσθαι λέγεται ὑπὸ τὸ ποιεῖν , ὅτι ὑπὸ τὸ ποιῆσαν πρώτως ἀνάγεται , ὃ καὶ αὐτὸ σύστοιχόν ἐστι τοῦ ποιεῖν · καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὡσαύτως · καὶ ἔχεις ἐντεῦθεν ἐν πορίσματος μοίρᾳ , ὅτι οὐ κατηγοροῦνται πάντως αἱ κατηγορίαι ὡς τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη · ἐπεὶ πῶς ἂν οἷόν τε ἦ λέγειν τὸ θερμαῖνον καὶ τὸ θερμῆναν ὑπλτὸ ποιεῖν ἀνάγεσθαι ; ὅτι δὲ ὑπὸ ταύτην ἀνάγονται τὴν κατηγορίαν τὰ εἰρημένα , δῆλον προχειριζομένῳ τὰς ἄλλας κατηγορίας · τὸ γὰρ θερμαῖνον οὐτε ΡΑΤΗΟΙ . ΔΗ . ΣΙ .
Lemmas: ὁ τύπτω , καίω , διδάσκω καί ὁ παραπλήσιος · ὁ δέ ἐνεργέω μέν μή εἰς ἄλλος δέ τίς ὡς ὁ θεωρέω , κιθαρίζω καί ὁ ὅμοιος · ἑκάτερος δέ οὗτος ἔχω διαφορά τέσσαρες · ἢ γάρ φύσις ποιέω , ὡς ὁ πῦρ θερμαίνω λέγω καί ὁ ζῷον φωνέω · ἢ προαίρεσις , ὡς ὁ πλουτίζω , ἐπαινέω καί δοξάζω · ἢ τέχνη , ὡς ὁ οἰκοδομέω οἰκίον καί ὁ ὅμοιος · ἢ τυγχάνω , ὡς ὁ λανθάνω πίπτω πλήσσω τις ἢ πατάσσω ἢ ἀφίημι ἠχώ . ἔτι ὁ ποιέω ὁ μέν ὑπολείπω ποίημα μετά ὁ ποίησις , οἷος , ὡς μετά ὁ οἰκοδομέω ὁ οἰκίον , ὁ δέ οὐδείς · μετά γάρ ὁ κιθαρίζω οὐδείς ποίημα ἀπό ὁ κιθαρίζω ὑπολείπω . ἔτι ὁ ποιέω , ἢ ἐν σῶμα ἢ ἐν Ψυχή , ἢ ἐν ὁ συναμφότεροι ἢ περί ὁ ἐκτός · ἐν Ψυχή μέν , ὡς ὁ διδάσκω ἢ ἐθίζω ἀρετή τις ἢ κακία · ἐν σῶμα δέ , ὡς ὁ καίω , τέμνω · ἐν ὁ συναμφότεροι δέ , ὡς ὁ ὑγιάζω · ὁ συνάμφω γάρ οὗτος καί οὔτε ὁ Ψυχή οὔτε ἴδιος ὁ σῶμα · περί δέ ὁ ἐκτός , ὡς ὁ πλουτίζω καί ὁ ὅμοιος . ἔτι ὁ ποιέω ἢ τελειωτικός εἰμί ἢ φθαρτικός · τελειωτικός μέν , ὡς ὁ ὑγιάζω · φθαρτικός δέ , ὡς ὁ νοσερός παρασκευάζω ὁ σῶμα . ἔτι ὁ ποιέω ἢ ποιόω ἀποτελέω , οἷόνπερ εἰμί ἐκεῖνος , ὡς ὁ θερμαίνω θερμός ἢ οὖον τοιοῦτος , ὥσπερ ὁ τέμνω τομή · εἰμί δέ οὗτος , σύστοιχος δέ εἰμί ὁ ποιέω ὁ ποιέω , καί ὁ ποιέω ἄρα τοιοῦτος ἔχω διαφορά . κβʹ . ἐπιδέχομαι δέ ὁ ποιέω ὁ μᾶλλον καί ὁ κακός · θερμαίνω γάρ εἰμί μᾶλλον καί κακός · καί υυχεω ὡσαύτως · οὐ ἐπί πᾶς δέ οὗτος συμβαίνω εἰμί γάρ οἰκοδομέω μᾶλλον καί ἀίσσω , μέλτιον μέντοι ἢ χείρων εἰμί οἰκοδομέω . Δεύτερος δέ ἴδιος ὁ ποιέω ὁ ἔχω ἐναντιότης · καί γάρ ὁ θεριμαινεος ἐναντίος εἰμί ὁ ψύχω , καί ὁ λυπέω ὁ ἡδύνω · οὐ ἐπί πολύς δέ οὗτος συμβαίνω ὁράω τις ἄν · ὁ γάρ τέμνω ἢ καίω ἢ ὁ τοιοῦτος οὐδείς εἰμί ἐναντίος Τρίτος ἴδιος ὁ ὁμοίως λέγω καί ἀνομοίως · ὁμοίως γάρ θερμαίνω λέγω καί ἀνομοίως , καί ὑγιάζω ὁμοίως καί ἀνομοίως , καί οἰκοδομέω ὁμοίως καί ἀνομοίως καί σχεδόν πᾶς ὁ ποιέω ἐφαρμόζω οὗτος ὁ ἴδιος · εἰμί καί μή μόνος · ἁρμόζω γάρ καί ὁ πάσχω . Τέταρτος ἴδιος ὁ μή καθ´ εἷς τρόπος ἀνάγω ὁ ὑπό αὐτός ἀνάγω · ὁ μέν γάρ θερμαίνω , πρῶτος ἀνάγω ὑπό ὁ ποιέω καί εἰμί δή κύριος ποιέω · ὁ δέ θερμαίνω ἀνάγω λέγω ὑπό ὁ ποιέω , ὅτι πρῶτος ὑπό ὁ ποιέω ἀνάγω , ὅσπερ εἰμί σύστοιχος ὁ ποιέω · ὡσαύτως δέ καί ὁ θερμαίνω ἀνάγω λέγω ὑπό ὁ ποιέω , ὅτι ὑπό ὁ ποιέω πρῶτος ἀνάγω , ὅς καί αὐτός σύστοιχος εἰμί ὁ ποιέω · καί ἐπί ὁ ἄλλος ὡσαύτως · καί ἔχω ἐντεῦθεν ἐν πόρισμα μοῖρα , ὅτι οὖον κατηγορέω πάντως ὁ κατηγορία ὡς ὁ γένος καί ὁ εἶδος · ἐπεί πῶς εἄν οἷος τε εἰμί λέγω ὁ θερμαίνω καί ὁ θερμαίνω ὑπλτὸ ποιέω ἀνάγω ; ὅτι δέ ὑπό οὗτος ἀνάγω ὁ κατηγορία ὁ εἴρω , δῆλος προχειρίζω ὁ ἄλλος κατηγορία · ὁ γάρ θερμαίνω οὐ ΟΡ . δΗ . ΣΙ .