cogPG.PG101 115
διαπλάσαι τὸ ῥῆμα προέλοιτο · ἐκ γὰρ τῶν προειρημένων , εὐφωρότατον ἔχει τὴν διάκρισιν · οἷον εἰ τρόπαιον ὁ σταυρὸς , τίς ὁ στήσας τὸ τρόπαιον · εἰ μὲν ὁ νικήσας , τί μάτην τὸ Ἰουδαίων ἔθνος εἰς χριστοκτονίαν διαβάλλεται ; εἰ δ´ αὐτοὶ τοῦτον ἐπὶ ήξαντο · οὐδὲ γὰρ ἀμφισβητήσιμον τοῦτο · πῶς ὁ Χριστὸς κατὰ τοῦ διαβόλου τρόπαιον στῆσαι λέγεται ; Ὡσαύτως δὲ καὶ εἴ τις λαβὼν τῷ λόγῳ τὰ τοῦ ᾅδου βασιλείας , δηλονότι τὸν βασιλέα συνεπάγεται . Λέγει δέ που καὶ Παῦλος ὁ τῆς ἀληθείας κῆρυξ , ὡς ἐβασίλευσεν ὁ θανάτος ἀπὸ Ἀδὰμ μέχρι Μωϋσέως , οὐ μόνον ὧν ἦν τὸ ἀμάρτημα καθ᾽´ ὁμοιότητα τοῦ Ἀδαμἁλλὰ καὶ ἐπὶ τοὺς κατ´ ἐκείνην τὴν μίμησιν ἁμαρτήσαντας · εἰ δὲ βασιλεὺς , τῷ δὲ βασιλεῖ νόμος τε τὸ ἀξίωμα καὶ ἡ τῶν ὑπηκόων ἐγχειρίζεται ψῆρος , ᾧ δὲ ταῦτα περίεστι , πῶς ἂν εἴη λόγον ἔχον τῆς στῆ δικαίως ἐβασίλευε τιμῆς , ἀντὶ τοῦ γέρας προσλαμβάνειν , ὑπέχειν τὴν στέρησιν ; καὶ γὰρ ἑκάτερον τῶν εἰρημένων , ἴσως μὲν καὶ αὐτόθεν , τὴν ἀπορίαν τοῖς ἀκριβέστερον ὁρῶσιν οὐδὲν ἦττον ἢ τὴν λύσιν προβάλλεται · μάλιστα δὲ ἐκ τῶν προειρημένων , ῥᾳδίαν ἔλκουσι τὴν ἀπάντησιν · καὶ γὰρ ἐπίδηλον τρόπαιον μὲν λέγεσθαι τὸν σταυρὸν , ἀπὸ τοῦ κατὰ τοὺς πολέμους τροπαίου τῆς φωνῆς μετενεχθείσης · ἐπεί γε λαμπρῶς καθεῖλεν ὁ Χριστὸς δι´ αὐτοῦ τὸν ἐχθρόν · οὐ διότι δὲ τὸν σταυρὸν ἔστησεν · οὐδὲ γὰρ αὐτὸς ἔστησεν , ἐπήξατο μὲν γὰρ αὐτὸν τὸ θεομάχον ἔθνος , οὐχ ὡς τρόπαιον δὲ κατὰ τοῦ ἐχθροῦ , ἀλλ´ ὡς ποῶ κοινοῦ Σωτῆρος κολαστήριον · ὁ δὲ τὴν ἐκείνων κακουργίαν εἰς τὴν κατὰ τοῦ ἐχθροῦ νίκην ἀντιστρέψας , οἷα δὴ τροπαίῳ τῷ σταυρῷ προσεχρήσατο · οὕτε γοῦν τὸ τῶν Ἰουδαίων ἄγος τὸ τρόπαιον ἔστησεν , οὐ μὴν ἀλλ´ οὐδ´ ὁ Σωτὴρ τοῦ γένους ἑαυτῷ τὸν σταυρὸν συνεπήξατο , ἀλλ´ ἐκείνων ἐπὶ κολάσει τοῦ Δεσπότου πτιξαμένων , αὐτὸς ἐπὶ σωτηρίᾳ τῆς ἡμετέρας φύσεως εἰς τρόπαιον μετετάξατο · καὶ ἅδου δὲ βασίλεια λέγεται , καὶ βασιλεὺς ὁ θάνατος , οὐχ ὅτι θεσμοῖς καὶ γνώμῃ τῶν ἀρχομένων τὴν κατ´ αὐτῶν ἔσχε κυριότητα , ταῦτα γὰρ τῷ κυρίως σημαινομένῳ διὰ τῆς τοῦ βασιλέως φωνῆς ἕπεται , ἀλλ´ ἐπειδήπερ τῶν ἐπὶ γῆς ὁ βασιλεύων τὸ κράτος ἀδέσποτον φέρει κατὰ τῶν ὑπὸ χεῖρα · τοῦτο δὲ ὁ θάνατος διὰ τῆς παραβάσεως ἤρπασεν · ταύτῃ δὲ καὶ βασιλεὺς εἶναι , καὶ τὰ τούτου βασίλεια λέγεσθαι μεταθεμένοις τὸ ὄνομα δύναται · καὶ ἦν μὲν αὐτῶν πρὸ τοῦ σταυροῦ καθ᾽ ἡμων , ἄμαχος ἡ τοιαύτη ἀρχὴ , πᾶσαν ἀναστάσεως ἐλπίδα περικόπτουσά τε καὶ νεκροποιοῦσα , τοῦ δὲ δεσποτικοῦ πάθους τῆς ἰσχύος αὐτὸν παντελῶς ἀφελομένου , εἰκότως καὶ κατὰ λόγον φαμὲν ἐσκυλεῦσθαι τὰ παιλτου βασίλεια . ʹ . ἔνεστιν οὖν , οἷμαι , γνώμῃ τε χαιρούσῃ καὶ παῤῥησιαζομένῃ γλώσσῃ λέγειν , ὅπως τε θελητόν ἐστι καὶ ἀθέλητον ὁ θάνατος τοῦ Υἱοῦ τῷ Πατρί · καὶ ὅπως ἑκάτερον αὐτῶν περὶ τὸν πολέμιον ὁρᾶται λεγό μενον · καὶ ὡς μὲν ὑπὲρ ἡμῶν σταυρὸν ὑπέστη , καὶ τὸ οἰκεῖον ὁ φιλάνθρωπος αἷμα ἐξέχεεν , οὐ προς ήνεγκε δὲ τοῦτό τινι · οὐ γὰρ αὐτῷ σκοπὸς ἦν προς ενεγκεῖν , ἀλλ´ ἐν τῷ πάθει τὸ ἀπολωλὸς ἀνασώσα . σθαι · οὐ προσήνεγκεν οὖν , εἰ μή τινι κατὰ μεταφο
Lemmas: διαπλάσσω ὁ ῥῆμα προαιρέω · ἐκ γάρ ὁ προερέω , εὔφωρος ἔχω ὁ διάκρισις · οἷος εἰμί τρόπαιον ὁ σταυρός , τίς ὁ ἵστημι ὁ τρόπαιον · εἰμί μέν ὁ νικάω , τίς μάτην ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος εἰς χριστοκτονία διαβάλλω ; εἰμί δδʹ αὐτός οὗτος ἐπί ἄγω · οὐδέ γάρ ἀμφισβητήσιμος οὗτος · πῶς ὁ Χριστός κατά ὁ διάβολος τρόπαιον ἵστημι λέγω ; ὡσαύτως δέ καί εἰμί τις λαμβάνω ὁ λόγος ὁ ὁ ᾍδης βασίλεια , δηλονότι ὁ βασιλεύς συνεπάγομαι . λέγος δέ ποῦ καί Παῦλος ὁ ὁ ἀλήθεια κῆρυξ , ὡς βασιλεύω ὁ θάνατος ἀπό Ἀδάμ μέχρι Μωϋσῆς , οὖον μόνος ὅς εἰμί ὁ ἁμάρτημα καθά ὁμοιότης ὁ Ἀδαμἁλλὰ καί ἐπί ὁ κατ´ ἐκεῖνος ὁ μίμησις ἁμαρτάνω · εἰμί δέ βασιλεύς , ὁ δέ βασιλεύς νόμος τε ὁ ἀξίωμα καί ὁ ὁ ὑπήκοος ἐγχειρίζω Ψῆρος , ὅς δέ οὗτος περίειμι , πῶς εἄν εἰμί λόγος ἔχω ὁ ἵστημι δικαίως βασιλεύω τιμή , ἀντί ὁ γέρας προσλαμβάνω , ὑπέχω ὁ στέρησις ; καί γάρ ἑκάτερος ὁ εἴρω , ἴσως μέν καί αὐτόθεν , ὁ ἀπορία ὁ ἀκριβής ὁράω οὐδείς ἀίσσω ἢ ὁ λύσις προβάλλω · μάλιστα δέ ἐκ ὁ προερέω , ῥᾴδιος ἕλκω ὁ ἀπάντησις · καί γάρ ἐπίδηλος τρόπαιον μέν λέγω ὁ σταυρός , ἀπό ὁ κατά ὁ πόλεμος τρόπαιον ὁ φωνή μεταφέρω · ἐπεί γε λαμπρῶς καθαιρέω ὁ Χριστός δις αὐτός ὁ ἐχθρός · οὖον διότι δέ ὁ σταυρός ἵστημι · οὐδέ γάρ αὐτός ἵστημι , πήγνυμι μέν γάρ αὐτός ὁ θεομάχος ἔθνος , οὐ ὡς τρόπαιον δέ κατά ὁ ἐχθρός , ἀλ ὡς ποιέω κοινός Σωτήρ κολαστήριον · ὁ δέ ὁ ἐκεῖνος κακουργία εἰς ὁ κατά ὁ ἐχθρός Νίκη ἀντιστρέφω , οἷος δή τρόπαιον ὁ σταυρός προσχράω · ἵημι γοῦν ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἄγος ὁ τρόπαιον ἵστημι , οὖον μήv ἀλ οὐδός ὁ Σωτήρ ὁ γένος ἑαυτοῦ ὁ σταυρός συμπήγνυμι , ἀλ ἐκεῖνος ἐπί κολάζω ὁ δεσπότης πτίσσω , αὐτός ἐπί σωτηρία ὁ ἡμέτερος φύσις εἰς τρόπαιον μετατάσσω · καί ἅδος δέ βασίλεια λέγω , καί βασιλεύς ὁ θάνατος , οὐ ὅτι θεσμός καί γνώμη ὁ ἄρχω ὁ κατ´ αὐτός ἔχω κυριότης , οὗτος γάρ ὁ κύριος σημαίνω διά ὁ ὁ βασιλεύς φωνή ἕπω , ἀλ ἐπεί ὁ ἐπί γῆ ὁ βασιλεύω ὁ κράτος ἀδέσποτος φέρω κατά ὁ ὑπό χείρ · οὗτος δέ ὁ θάνατος διά ὁ παράβασις ἁρπάζω · οὗτος δέ καί βασιλεύς εἰμί , καί ὁ οὗτος βασίλεια λέγω μετατίθημι ὁ ὄνομα δύναμαι · καί εἰμί μέν αὐτός πρό ὁ σταυρός κατά Ἡμων , ἄμαχος ὁ τοιοῦτος ἀρχή , πᾶς ἀνάστασις ἐλπίς περικόπτω τε καί νεκροποιέω , ὁ δέ δεσποτικός πάθος ὁ ἰσχύς αὐτός παντελῶς ἀφαιρέω , εἰκότως καί κατά λόγος φημί σκυλεύω ὁ πέλτης βασίλεια . ʹ . ἔνειμι οὖν , οἴομαι , γνώμη τε χαίρω καί παρρησιάζομαι γλῶσσα λέγω , ὅπως τε ἐθέλω εἰμί καί ἀθελέω ὁ θάνατος ὁ υἱός ὁ πατήρ · καί ὅπως ἑκάτερος αὐτός περί ὁ πολέμιος ὁράω λεγό μένω · καί ὡς μέν ὑπέρ ἐγώ σταυρός ὑφίστημι , καί ὁ οἰκέω ὁ φιλάνθρωπος αἷμα ἐκχέω , οὖον προς φέρω δέ οὗτος τις · οὖον γάρ αὐτός σκοπός εἰμί προς φέρω , ἀλ ἐν ὁ πάθος ὁ ἀπόλλυμι ἀνασῴζω . ἕπομαι · οὖον προσφέρω οὖν , εἰμί μή τις κατά μετάφημι