cogPG.PG101 305
ἐστὶν εὐφημίας καὶ δόξης ὑπεράνω , κατεσκίδασεν · ἁμαρτίας μὲν γάρ ἐστιν ἔνοχος , τουτέστω , παροινίας καὶ ὕβρεως δίκην ὀφείλων . Καὶ ὁ τὸ ἴδιον ἐπαρώμενος θρήσκευμα , εἰ καὶ ψευδωνύμως τὴν κλῆσιν ἑφέλκοιτο τῆς θεότητος , διπλῆς δὲ καὶ πολλαπλῆς τιμωρίας ὑπόχρεως , ὁ τὸν τοῦ παντὸς Δημιουργὸν καὶ Θεὸν ὕβρεσιν πλύνων , καὶ ἀραῖς τετολμηκὼς ὑπάγειν . Δι´ ὃ λίθοις τοῦ ζῇν ἡ βλάσφημος ἐκείνη κεφαλὴ ἀξία ἐκκόπτεσθαι , τῆς ἀκολάστου γλώσσης τὴν δίκην ὑπέχουσα . ϛʹ . Οὕτω μὲν οἱ πρότεροι τὸ ῥητὸν διασαφοῦσιν · οἱ δὲ μετ´ ἐκείνους , ὧδε διηγοῦνται τὸν νοῦν · « Ἄνθρωπος , ὃς καταράσηται Θεὸν αὐτοῦ , ἁμαρτίαν λήώεται , » αὐτόθεν ἐστί , φασὶ , σαφὴς ἡ διάνοια . Ὁ γὰρ τὸν ἀληθῆ Θεὸν ἐπαρώμενος , ἢ ἄλλως ἐμπαροινῶν αὐτῷ , ἔνοχός ἐστιν ἁμαρτίας · ἡ δὲ εἰς τιμωρίαν ἀπαραίτητον τελευτᾷ . Τὸ δὲ α , « Ὁιομάζων τὸ ὄνομα Κυρίου τοῦ Θεοῦ · » τοιοῦτον εἶναι ἀπείρητο ποῖς Ἰουδαίοις τὸ τοῦ Θεοῦ ὄνομα · ἀλλ´ ὅτι παρὰ τὴν , Θεὸς , φωνὴν νομιζόμενον διὰ χειλέων ὅλως προφέρεσθαι · ἅφραστον δὲ καὶ ἀνέκφορον παντελῶς , πλὴν ὅσα γε τοῖς ἀρχιερεῦσι μόνοις , ἐπὶ τιμῇ καὶ σεβὰ σμιότηι τοῦ Θείου , διετετήρητο . Διὸ οὐδὲ γράμμασι τοῖς παρ´ αὐτοῖς διεγράφετο , ξένοις δέ τισι καὶ παρηλλαγμένοις γραμμάτων τύποις χαρακτηρίζοντες , οἵ δὴ μυστικωτέροις συμβόλοις , αὐτὸ παρυπέφαινον τέσσαρα δὲ τὰ γράμματα ἦν ἐξοὗ καὶ τετράγραμμον αὐτοῖς ἐπωνομάζετο . Ἐν ἴσῳ τοίνυν , φασὶν , ὑπῆρχε . παρ´ Ἰουδαίοις ἀράσασθαί τε τὸν Θεὸν , καὶ ὀνομάσαι · τουτέστιν , τὸ ἄφραστον ὄνομα αὐτοῦ διὰ χειλέων , καὶ μάλιστα κοιναῖς προσενεγκεῖν ἀκοαῖς . Διὸ καὶ ἑκατέρῳ θάνατος ἐπέκειτο ἡ ζημία . ζʹ . Ἀλλὰ ταύτῃ μὲν καὶ οὗτοι . Τοῦτο δὲ τὸ ὄνομα καὶ χρυσοῦ πετάλῳ ἐγχαραττόμενον , καὶ τῇ ἀρχιερατικῇ ταινίᾳ δεσμοῖς ἀρμοζόμενον , τὸ τοῦ ἀρχιερέως ἐφρούρει τε καὶ ἐκόσμει μέτωπον · ἅμα μὲν φοβερὸν καὶ σεβάσμιον τοῖς ὁρῶσι δεικνύς · ἅμα δὲ . καὶ παρεγγυώμενον ἀεὶ δεῖν τὸν ἀρχιερατὸν Ἀ νοῦν συνηνῶ σθαι τῷ Θεῷ , καὶ μηδέποτε τῆς ἐκεῖθεν συναφείας καὶ μακαριότητος διασπώμενον , ἐπὶ τὰ γήῖνα , καὶ ἅπερ ἐστὶ τῆς ματαιότητος , καταφέρεσθαι . Τί δή ποτ´ οὖν ἐστι τοῦτο τὸ ὄνομα , αὐτὸς ὁ τῶν ὅλων Θεὸς διδάσκει . Ἐπερωτήσαντι γὰρ τῷ Μωσεῖ , τί τὸ ὄνομα αὐτοῦ , ἔφη , « Ἐγώ εἰμι ὁ ὤν · » καὶ πάλιν , ἐπιβεβαιῶν ὡς τοῦτο αὐτοῦ εἴη ὄνομα , ὃ προεξέφηνεν , « Ἐνὼ , φησὶ , Κύριος ὥφθην πρὸς Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακώβ · » εἶτα , « Καὶ τὸ ὄνομά μου οὐκ ἐδήλωσα αὐτοῖς · » ἵνα εἴπῃς σ , μείζονός σε φιλοτιμίας , ἢ τοὺς πατριάρχας , τοὺς σοὺς προγόνους , ἠξίωσα · τὸ γὰρ ὄνομά μου , ὅπερ ἐκείνοις οὐκ ἐδήλωσα , καίτοι τῷ Ἰακὼβ , καὶ προσλιπαρήσαντι , τοῦτό σοι διεσάωῃσα ἀποφηνάμενος , « Ἐγώ εἰμί · ὥν . » Τοῦτο δὲ παρὰ μὲν Ἑβραίοις λέγεται Αἰά ·
Lemmas: εἰμί Εὐφημία καί δόξα ὑπεράνω , κατεσκίδασεν · ἁμαρτία μέν γάρ εἰμί ἔνοχος , τουτεστον , παροινία καί ὕβρις δίκη ὀφείλω . καί ὁ ὁ ἴδιος ἐπαράομαι θρήσκευμα , εἰμί καί ψευδώνυμος ὁ κλῆσις ἐφέλκω ὁ θεότης , διπλόος δέ καί πολλαπλός τιμωρία ὑπόχρεως , ὁ ὁ ὁ πᾶς Δημιουργός καί θεός ὕβρις πλύνω , καί ἀρή τολμάω ὑπάγω . Δις ὅς λίθος ὁ ζάω ὁ βλάσφημος ἐκεῖνος κεφαλή ἄξιος ἐκκόπτω , ὁ ἀκόλαστος γλῶσσα ὁ δίκη ὑπέχω . ϛυʹ . οὕτως μέν ὁ πρότερος ὁ ῥητός διασαφέω · ὁ δέ μετέ ἐκεῖνος , ὧδε διηγέομαι ὁ νόος · « Ἄνθρωπος , ὅς καταράομαι θεός αὐτός , ἁμαρτία λανθάνω , » αὐτόθεν εἰμί , φημί , σαφής ὁ διάνοια . ὁ γάρ ὁ ἀληθής θεός ἐπαράομαι , ἢ ἄλλως ἐμπαροινέω αὐτός , ἔνοχος εἰμί ἁμαρτία · ὁ δέ εἰς τιμωρία ἀπαραίτητος τελευτάω . ὁ δέ ὅς , « οιομαζω ὁ ὄνομα κύριος ὁ Θεός · » τοιοῦτος εἰμί ἀπό-ἐρῶ Πόις Ἰουδαῖος ὁ ὁ Θεός ὄνομα · ἀλ ὅτι παρά ὁ , θεός , φωνή νομίζω διά χεῖλος ὅλως προφέρω · ἄφραστος δέ καί ἀνέκφορος παντελῶς , πλήν ὅσος γε ὁ ἀρχιερεύς μόνος , ἐπί τιμή καί Σεβάς σμιότηι ὁ Θείας , διατηρέω . Διὸ οὐδέ γράμμα ὁ παρ´ αὐτός διαγράφω , ξένος δέ τις καί παραλλάσσω γράμμα τύπος χαρακτηρίζω , ὁ δή μυστικός σύμβολον , αὐτός παρυφαίνω τέσσαρες δέ ὁ γράμμα εἰμί εξού καί τετράγραμμος αὐτός ἐπονομάζω . ἐν ἴσος τοίνυν , φημί , ὑπάρχω . παρ´ Ἰουδαῖος ἀράομαι τε ὁ θεός , καί ὀνομάζω · τουτέστιν , ὁ ἄφραστος ὄνομα αὐτός διά χεῖλος , καί μάλιστα κοινός προσφέρω ἀκοή . Διὸ καί ἑκάτερος θάνατος ἐπίκειμαι ὁ ζημία . γῆ . ἀλλά οὗτος μέν καί οὗτος . οὗτος δέ ὁ ὄνομα καί χρυσός πέταλος ἐγχαράσσω , καί ὁ Ἀρχιερατική ταινία δεσμός ἁρμόζω , ὁ ὁ ἀρχιερεύς φρουρέω τε καί κοσμέω μέτωπον · ἅμα μέν φοβερός καί σεβάσμιος ὁ ὁράω δείκνυμι · ἅμα δέ . καί παρεγγυάω ἀεί δήω ὁ αρχιεραω ὅς νόος συναινέω ἕπομαι ὁ Θεός , καί μηδέποτε ὁ ἐκεῖθεν συνάφεια καί μακαριότης διασπάω , ἐπί ὁ γήινος , καί ὅσπερ εἰμί ὁ ματαιότης , καταφέρω . τις δή ποτ οὖν εἰμί οὗτος ὁ ὄνομα , αὐτός ὁ ὁ ὅλος θεός διδάσκω . ἐπερωτάω γάρ ὁ Μωσῆς , τίς ὁ ὄνομα αὐτός , φημί , « ἐγώ εἰμί ὁ εἰμί · » καί πάλιν , ἐπιβεβαιόω ὡς οὗτος αὐτός εἰμί ὄνομα , ὅς προεκφαίνω , « νάω , φημί , Κύριος ὁράω πρός Ἀβραάμ καί Ἰσαάκ καί Ἰακώβ · » εἶτα , « καί ὁ ὄνομα ἐγώ οὐ δηλόω αὐτός · » ἵνα εἶπον Σ , μέγας σύ φιλοτιμία , ἢ ὁ πατριάρχης , ὁ σός πρόγονος , ἀξιόω · ὁ γάρ ὄνομα ἐγώ , ὅσπερ ἐκεῖνος οὐ δηλόω , καίτοι ὁ Ἰακώβ , καί προσλιπαρέω , οὗτος σύ διασῴζω ἀποφαίνω , « ἐγώ εἰμί · ἀνά . » οὗτος δέ παρά μέν Ἑβραῖος λέγω Αἶα ·