cogPG.PG101 412
οὐσίαν προτίθησιν ἐν κατηγορίαις , οὔτως φησίν · Οὐσία ἐστὶν ἡ κυριώτατα καὶ πρώτως καὶ μάλιστα λεγομένη , ἢ μήτε καθ´ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται , μήτε ἐν ὑποκειμένῳ τινί ἐστιν , οἷαν Σωκράτης , Πλάτων καὶ τὰ ὅμοια ; τὴν δὲ καθόλου οὐσίαν , ἡν καὶ δευτέραν οὐσίαν καλεῖ , οὕτως ἀπο´ δωσι · Δεύτεραι οὐσίαι εἰσὶν . ἐν οἷς εἴδεσιν αἰ πρώτως λεγόμεναι οὐσίαι , τουτστιν αἱ ἄτομοι οὐσίαι , ὑπάρχουσιν · οἷον ὁ καθῥλου ἄνθρωπος καὶ τὸ καθόλου ζῶον · ἐν γὰρ τούτοις ἑστὶ πεοιειλημμένα τὰ καθέκαστα , οἷον Πλάτων καὶ Ἀλκιβιάδης , ἃ καλεῖ αὐτὸς πρώτας οὐσίας , διά τε τὸ ἡμῖν γνωριμότερα εἶναι καὶ σαφέστερα , καὶ διὰ τὸ πάντα τὰ ἄλλα κατὰ τούτων κατηγορεῖσθαι καὶ οἱονεὶ πως ἑδράζεσθαι · αἱ μὲν γὰρ αὐτῶν συνωνύμως κατηγοροῦνται , ὡς αἱ καθόλου οὐσίαι , τὰ δὲ ὁμωνύμως , ὡς τὰ συμβεβηκότα · ὥστε εἰ μὴ ἦν ἡ μερικὴ οὐσία , τρόπον γέ τινα , οὔτε ἡ καθόλου οὐσία οὔτε τὰ συμβεβηκότα ὑφίστατο ἄν · δι´ ἃ πρέποι ἂν , φησὶ , πρώτας οὐσίας καλεῖσθαι τὰ μερικά . Μὴ λανθανέτω δὲ ὑμᾶς ὅπερ σχεδόν τι τοὺς πλείστους διέλαθεν , ὡς τὰ ἄτομα πρῶται οὐσίαι λεγόμεναι καὶ τὰ καθόλου δεύτεραι οὐσίαι λεγόμεναι οὐχὶ συνωνύμως οὕτε πρὸς αὐτὰς οὔτε πρὸς τὴν οὐσίαν , ἦς ὅ τε λόγος καὶ ἡ διαίρεσις ἀποδέδοται , τὸ τῆς οὐσίας ὄνομα ἀπηνέγκαντο · τῷ μέντοι κοινῷ λόγῳ τῆς γενικῆς οὐσίας οὐσίαι καλούμεναι ἑαυταῖς τε κἀκείνῃ συνωνύμως ὀνομάζονται · ὅτι δὲ δεύτεραιοὐσίαι καὶ πρῶται οὐσίαι ταῦτα λεγόμενα οὐχὶ συνωνύμως οὕτε ἑαυταῖς οὔτε τῇ γενικῇ οὐσίᾳ λέγονται , πολλὰ λέγειν ἔχων , ἐκεῖνο τέως διὰ τὸ φιλοσύντομον ἐρῶ · ὡς αὐτὸ δὴ τοῦτο τὸ μὴ ἀπλῶς αὐτὰς καλεῖσθαι οὐσίας , ἀλλὰ μετὰ προσθήκης τὴν μὲν πρώτην , τὴν δὲ δευτέραν , σαφὴς ἀπόδειξίς ἐστιν , ὅτι μὴ κατὰ τὴν αὐτὴν ἔννοιαν ἑκατέρα τούτων κέκληται οὐσία , καὶ πολλῷ πλέον τί καθ´ ἑτέραν πάλιν ἡγεμονική . ἀʹ . Εἰ δὲ καλῶς ὁ Ἀριστοτέλης ἢ μὴ τὴν μὲν πρώτην οὐσίαν , τὴν δὲ δευτέραν ἐκάλεσεν , ἐν ἄλλοις ἡμῖν οὐ παρέργως εἴρηται . Ἐκεῖνο δὲ εἰδέναι χρὴ , ὃ μικροῦ παρέδραμεν ἡμᾶς , ὡς ἔστιν ἕτερόν τι παρὰ τὰ κατηριθμημένα σημαινόμενα οὐσίας πρόχειρον ἐν τῇ χρήσει · τοῦτο δέ ἐστι τὸ προσεχέστατον τοῖς ἀτόμοις εἶδος · καθὸ καὶ τόνδε τὸν ἄνθρωπον καὶ τόνδε τὸν ἴππον ὁμοουσίους ὄντας τῷ κοινῷ τῆς οὐσίας λόγῳ ὅμως εἰς ἐκεῖνο ἀναφέροντες τὸ σημαινόμενον ἑτερουσίους ἴσμεν τε καὶ ὀνομάζομεν · ποῦτο δὲ αὐτὸ καὶ φύσιν εἰθίσμεθα λέγειν , καθ´ ἣν ἔννοιαν
Lemmas: οὐσία προτίθημι ἐν κατηγορία , οὔτως φημί · οὐσία εἰμί ὁ κύριος καί πρῶτος καί μάλιστα λέγω , ἢ μήτε καθ´ ὑπόκειμαι τις λέγω , μήτε ἐν ὑπόκειμαι τις εἰμί , οἷος Σωκράτης , Πλάτων καί ὁ ὅμοιος ; ὁ δέ καθόλου οὐσία , ἐάν καί δύο οὐσία καλέω , οὕτως ἀπολέγω δήω · δεύτερος οὐσία εἰμί . ἐν ὅς εἶδος ὁ πρῶτος λέγω οὐσία , τουτστιν ὁ ἄτομος οὐσία , ὑπάρχω · οἷος ὁ καθῥλου ἄνθρωπος καί ὁ καθόλου ζῷον · ἐν γάρ οὗτος εἰμί πεοιειλημμενος ὁ καθέκαστα , οἷος Πλάτων καί Ἀλκιβιάδης , ὁ καλέω αὐτός πρῶτος οὐσία , διά τε ὁ ἐγώ γνώριμος εἰμί καί σαφής , καί διά ὁ πᾶς ὁ ἄλλος κατά οὗτος κατηγορέω καί οἱονεί πως ἑδράζω · ὁ μέν γάρ αὐτός συνώνυμος κατηγορέω , ὡς ὁ καθόλου οὐσία , ὁ δέ ὁμώνυμος , ὡς ὁ συμβεβηκός · ὥστε εἰμί μή εἰμί ὁ μερικός οὐσία , τρόπος γε τις , οὔτε ὁ καθόλου οὐσία οὔτε ὁ συμβεβηκός ὑφίστημι ἄν · δις ὁ πρέπω εἄν , φημί , πρῶτος οὐσία καλέω ὁ μερικός . μή λανθάνω δέ σύ ὅσπερ σχεδόν τίς ὁ πλεῖστος διαλανθάνω , ὡς ὁ ἄτομος πρῶτος οὐσία λέγω καί ὁ καθόλου δύο οὐσία λέγω οὐ συνώνυμος ἵημι πρός αὐτός οὔτε πρός ὁ οὐσία , εἰμί ὅς τε λόγος καί ὁ διαίρεσις ἀποδίδωμι , ὁ ὁ οὐσία ὄνομα ἀποφέρω · ὁ μέντοι κοινός λόγος ὁ γενικός οὐσία οὐσία καλέω ἑαυτοῦ τε ἐκεῖνος συνώνυμος ὀνομάζω · ὅτι δέ δευτεραιουσια καί πρῶτος οὐσία οὗτος λέγω οὐ συνώνυμος ἵημι ἑαυτοῦ οὔτε ὁ γενικός οὐσία λέγω , πολύς λέγω ἔχω , ἐκεῖνος τέως διά ὁ φιλοσύντομος εἴρω · ὡς αὐτός δή οὗτος ὁ μή ἀπλόος αὐτός καλέω οὐσία , ἀλλά μετά προσθήκη ὁ μέν πρῶτος , ὁ δέ δύο , σαφής ἀπόδειξις εἰμί , ὅτι μή κατά ὁ αὐτός ἔννοια ἑκάτερος οὗτος καλέω οὐσία , καί πολύς πλέω τίς καθ´ ἕτερος πάλιν ἡγεμονικός . ἀΐ . εἰμί δέ καλῶς ὁ Ἀριστοτέλης ἢ μή ὁ μέν πρῶτος οὐσία , ὁ δέ δύο καλέω , ἐν ἄλλος ἐγώ οὖον πάρεργον εἴρω . ἐκεῖνος δέ οἶδα χρή , ὅς μικρός παρατρέχω ἐγώ , ὡς εἰμί ἕτερος τίς παρά ὁ καταριθμέω σημαίνω οὐσία πρόχειρον ἐν ὁ χρῆσις · οὗτος δέ εἰμί ὁ προσεχής ὁ ἄτομος εἶδος · καθό καί ὅδε ὁ ἄνθρωπος καί ὅδε ὁ ἵππος ὁμοούσιος εἰμί ὁ κοινός ὁ οὐσία λόγος ὅμως εἰς ἐκεῖνος ἀναφέρω ὁ σημαίνω ἑτερούσιος οἶδα τε καί ὀνομάζω · Πούτο δέ αὐτός καί φύσις ἐθίζω λέγω , καθ´ ὅς ἔννοια