cogPG.PG101 70
τε καὶ δημιουργία · καθ´ ὃ σημαινόμενον εἴρηται , « Καὶ τῇ ζʹ ἡμέρᾳ κατέπαυσεν ὀΘεός · » καὶ γὰρ τὰς φύσεις τῶν ὅντων ἀπάντων ἐν ἐπτὰ τελεσάμενός τε καὶ οὐσιώσας ἡμέραις ὁ Δημιουργὸς οὐκέτι παραχωγὴν οὐδεμίαν ἐπεδείξατο . Δευτέρα δὲ ἡ ἐξ ἐκείνου μέχρι τοῦ νῦν τῶν ἅπαξ ἐφεστώτων ἐνεργουμένη διαμονή τε καὶ συντήρησις καὶ μηδαμῆ παρακωτοῦσα εἰς ὁλόκληρον εἶδος παραπολέσθαι καὶ πρὸς τὸ μὴ ὃν χωρῆσαι · ἡ δὲ τοιαύτη ἐνέργεια καὶ συντήρησις , πρόνοιά τε Θεοῦ καὶ κηδεμονία καλεῖται · καὶ ταύτης τῆς ἐνεργείας τε καὶ ἐργασίας οὐδεμίαν οὐδέποτε κατάπαυσιν , μέχρις ἂν τὸ περίγειον τόδε σύγκριμα τὴν ὑπόστασιν ἔχῃ , ὁ ἀληθὴς ἐξεπίσταται λόγος . Ἔτι δὲ τρίτην ὁρῶμεν τοῦ Δημιουργοῦ ἐργασίαν , ἐξ ἦς ἑκάστη φύσις τὰ οἰκεῖα πράττουσα οὐδὲν ἀνόμοιον ἢ ἀλλότριον αὐτῆς προβάλλεται , ἀλλ´ ἑκάστη πρὸς τὸ οἰκεῖον καὶ ἐμφερὲς διαπλαττομένη καὶ μορφοποιοῦσα τὸ γέννημα ἀνόθευτον τὴν διαδοχὴν ἐπιδείκνυται · εἴη δ´ ἂν καὶ ἡ τοιαύτη ἐργασία εἰς τὸν τῆς προνοίας καὶ κηδεμονίας ἀνηγμένη λόγον . Πλὴν τῶν εἰρημένων τριῶν ἐργασιῶν , ἡ μὲν περὶ οὐσιώσεως ,, ἡ δὲ περὶ διαμονῆς , ἡ δὲ περὶ ὁμοιότητος τὸν σκοπὸν ἀπευθύνει . Εἰς τὸν αὐτὸν δὲ συναχθείη λόγον καὶ τῆς τάξεως τῶν ὑποστάντων ἡ ἀναλλοίωτός τε καὶ ἀμετακίνητος διαδοχή · ἥλιός τέ γε καὶ σελήνη τὰς ἀνατολάς τε καὶ δύσεις , συνόδους τε καὶ ἀποστάσεις , καὶ τὰς ἄλλας ἐνεργείας , ἂς ὁ δημιουργικὸς αὐτοῖς ἐναπέθετο λόγος οὐκ ἂν ἀμείβοντες , οὐδὲ τὴν ἐξ ἀρχῆς αὐτοῖς παγεῖσαν εὕτακτον τοῦ δρόμου περιφοράν φωραθεῖεν διαφθείροντες · οὐδ´ ὁ λοιπὸς τῶν ἀστέρων χορὸς τὸν ἐξ ἀρχῆς αὐτοῖς ἐνδοθέντα τῆς τε περιφορᾶς καὶ τῆς τάξεως εἰρμὸν , φάσεώς τε καὶ κρύψεως , οὐκ ἂν ἀλοῖεν ἀμειβόμενοί τε καὶ διαλύοντες · νύκτες τε ταῖς ἡμέραις ὑποχωροῦσαι , καὶ τὸ ἀνάαλιν αἱ ἡμέραι ταῖς νυξιν ἐξιστάμεναι , ἀνόθευτόν τε καὶ ἀπαραποίητον τὴν εὔτακτον ἀναλογίαν διεσώσαντο · ὡσαύτως καὶ ὡρῶν αἱ φύσεις τὰς διαδοχὰς ὰλλήλαις παραπέμπουσαι , οὐδεμίαν καινοτομίαν ἐδέξαντο , ἀλλὰ τὴν ἀρχαίαν καὶ θαυμασίαν ταύτην μεταβολὴν , ἀμετάβλητον καὶ ἀμετακίνητον συνετής ρησαν · καὶ ταύτην τὴν ἐν τοῖς οὖσιν εὐταξίαν τε καὶ ιναλογίαν , δῆλον ὡς ὁ τῆς προνοίας συνέχει τε καὶ συγκροτεῖ λόγος · ἐργασία δ´ ἂν εἴη καὶ τοῦτο τοῦ σάντα ἐν σοωία δημιουργήσαντος Θεου . στι δέ τις ἐπὶ τούτοις καὶ ἑτέρα ἐργασία , φιλανθρωπία δεσποτικὴ τῷ ἀνθρωπίνῳ μάλιστα ἐπιθεωρουμένη γένει · διπλῆ δὲ αὕτη · ἡ μὲν γὰρ τέμνεται περὶ σῶμα δι´ ἦς λῶβαί τε καὶ πάθη μυρία ἄλλα ποῦ πλάσματος ἀπελαύνεται , ἃ δὴ παραγεγονὼς ὁ κοινὸς τοῦ γένους Σωτὴρ ἔπραττέ τε καὶ ἐνήργει , παντοδαπῶς παθημάτων καὶ νόσων τὸ ἀνθρώπινον ἐλευθερῶν · ἡ δὲ περὶ ψυχήν · ταύτην γὰρ πολλοῖς ἁμαρτήμασι συγκεχωσμένην καὶ κατάστικτον ὅλην γεγενημένην ταῖς τοῦ πονηροῦ μυρίαις αἰκίαις , ὁ αὐτὸς ἡμῶν πλάστης καὶ Δημιουργὸς ἀποκαθηράμενός τε καὶ ἀποξέσας διὰ τῆς αὐτοῦ ὑπὲρ νοῦν καὶ λόγον ἐπιδημίας , εἴς τε τὸ ἀρχαῖον ἀξίωμα ἐπανἡγαγε , καὶ τὸ κατ´ εἰκόνα πάλιν ἀναλαβὼν ἰσχύν τε καὶ χαράν παρέσχετο · αὕτη τοιγαροῦν ἡ περὶ τὸ πλάσμα τῶν χειρῶν αὐτοῦ ἐργασία τυφλοῖς τὸ βλέπειν
Lemmas: τε καί δημιουργία · καθ´ ὅς σημαίνω εἴρω , « καί ὁ γῆ ἡμέρα καταπαύω Θεός · » καί γάρ ὁ φύσις ὁ εἰμί ἀπαντάω ἐν ἑπτά τελέω τε καί οὐσιόω ἡμέρα ὁ Δημιουργός οὐκέτι παραχωγὴν οὐδείς ἐπιδείκνυμι . δεύτερος δέ ὁ ἐκ ἐκεῖνος μέχρι ὁ νῦν ὁ ἅπαξ ἐφίστημι ἐνεργέω διαμονή τε καί συντήρησις καί μηδαμῆ παρακωτουω εἰς ὁλόκληρος εἶδος παραπόλλυμι καί πρός ὁ μή ὅς χωρέω · ὁ δέ τοιοῦτος ἐνέργεια καί συντήρησις , πρόνοια τε Θεός καί κηδεμονία καλέω · καί οὗτος ὁ ἐνέργεια τε καί ἐργασία οὐδείς οὐδέποτε κατάπαυσις , μέχρι εἄν ὁ περίγειον ὅδε σύγκριμα ὁ ὑπόστασις ἔχω , ὁ ἀληθής ἐξεπίσταμαι λόγος . ἔτι δέ τρίτος ὁράω ὁ Δημιουργός ἐργασία , ἐκ εἰμί ἕκαστος φύσις ὁ οἰκεῖος πράσσω οὐδείς ἀνόμοιος ἢ ἀλλότριος αὐτός προβάλλω , ἀλ ἕκαστος πρός ὁ οἰκέω καί ἐμφερής διαπλήσσω καί μορφοποιώ ὁ γέννημα ἀνόθευτος ὁ διαδοχή ἐπιδείκνυμι · εἰμί δδʹ εἄν καί ὁ τοιοῦτος ἐργασία εἰς ὁ ὁ πρόνοια καί κηδεμονία ἀνάγω λόγος . πλήν ὁ εἴρω τρεῖς ἐργασία , ὁ μέν περί οὐσίωσις ,, ὁ δέ περί διαμονή , ὁ δέ περί ὁμοιότης ὁ σκοπός ἀπευθύνω . εἰς ὁ αὐτός δέ συνάγω λόγος καί ὁ τάξις ὁ ὑφίστημι ὁ ἀναλλοίωτος τε καί ἀμετακίνητος διαδοχή · ἥλιος τε γε καί σελήνη ὁ ἀνατολή τε καί δύσις , σύνοδος τε καί ἀπόστασις , καί ὁ ἄλλος ἐνέργεια , ὅς ὁ δημιουργικός αὐτός ἐναπέθω λόγος οὐ εἄν ἀμείβω , οὐδέ ὁ ἐκ ἀρχή αὐτός πήγνυμι εὔτακτος ὁ δρόμος περιφορά φωράω διαφθείρω · οὐδός ὁ λοιπός ὁ ἀστήρ χορός ὁ ἐκ ἀρχή αὐτός ἐνδίδωμι ὁ τε περιφορά καί ὁ τάξις εἱρμός , φάσις τε καί κρύψις , οὐ εἄν ἀλέω ἀμείβω τε καί διαλύω · νύξ τε ὁ ἡμέρα ὑποχωρέω , καί ὁ ἄναλις ὁ ἡμέρα ὁ νύξ ἐξίστημι , ἀνόθευτος τε καί ἀπαραποίητος ὁ εὔτακτος ἀναλογία διασῴζω · ὡσαύτως καί ὥρα ὁ φύσις ὁ διαδοχή ἀλλήλων παραπέμπω , οὐδείς καινοτομία δέχομαι , ἀλλά ὁ ἀρχαῖος καί θαυμάσιος οὗτος μεταβολή , ἀμετάβλητος καί ἀμετακίνητος συνετός ῥήγνυμι · καί οὗτος ὁ ἐν ὁ εἰμί εὐταξία τε καί ιναλογίαν , δῆλος ὡς ὁ ὁ πρόνοια συγχέω τε καί συγκροτέω λόγος · ἐργασία δδʹ εἄν εἰμί καί οὗτος ὁ Σάντα ἐν σοωία δημιουργέω Θεός . εἰμί δέ τις ἐπί οὗτος καί ἕτερος ἐργασία , φιλανθρωπία δεσποτικός ὁ ἀνθρώπινος μάλιστα ἐπιθεωρέω γένος · διπλόος δέ οὗτος · ὁ μέν γάρ τέμνω περί σῶμα δις εἰμί λώβη τε καί πάθος μυρίος ἄλλος ποῦ πλάσμα ἀπελαύνω , ὁ δή παραγίγνομαι ὁ κοινός ὁ γένος Σωτήρ πράσσω τε καί ἐνεργέω , παντοδαπής πάθημα καί νόσος ὁ ἀνθρώπινος ἐλευθερόω · ὁ δέ περί Ψυχή · οὗτος γάρ πολύς ἁμάρτημα συγχώννυμι καί κατάστικτος ὅλος γίγνομαι ὁ ὁ πονηρός μυρίος αἰκία , ὁ αὐτός ἐγώ πλάστης καί Δημιουργός ἀποκαθαίρω τε καί ἀποξέω διά ὁ αὐτός ὑπέρ νόος καί λόγος ἐπιδημία , εἰς τε ὁ ἀρχαῖος ἀξίωμα ἐπανάγω , καί ὁ κατ´ εἰκών πάλιν ἀναλαμβάνω ἰσχύς τε καί χαρά παρέχω · οὗτος τοιγάρ ὁ περί ὁ πλάσμα ὁ χείρ αὐτός ἐργασία τυφλός ὁ βλέπω