cogPG.PG087_1 753
γʹ . Βαρὺ λίθος · καὶ δυσβάστακτον ἄμμος · ὀργὴ δέ ἄφρονος , βαρυτέρα ἀμφοτέρων . Βαρὺ καὶ ἡ τού λογιστικοῦ διὰ φρονήσεως στέρησιν πώρωσις · καὶ δυσβάστακτον ἡ περὶ τὸ ἐπιθυμητικὸν διὰ´ ἔνδειαν σωφροσύνης , τῇ ἐπιῤῥοῆ τῆς τῶν παθῶν ἅλμης κάθυγρον , ἡδονή · τὸ συνειδὸς ἐπιτρίβουσαί τε καὶ καταθλίβουσαι · κἀντεῦθεν ἀλύπως φέρεσθαι μὴ δυνάμεθα · ἀλλ´ ἡ τοῦ θυμικοῦ ἀλόγιστος ἐνέργεια , ἀνθρώπου τοῦ μὴ ἐχέφρονι λογισμῷ , οἰά τινι λογισμῷ , ἢ χαλινῷ , τῆς τυραννικῆς κατὰ τῶν ὁμοφυῶν ὁρμῆς τοῦτο ὡς ἀγέρωχόν τινα ἵππον ἀναχαιτίζοντος , ἐπαχθεστέρα καὶ ἀμφοτέρων ἐστί · σιὸ καὶ μεῖζον τὸ τοιούτου φορτίου ἀποσκευαστικὸν φάρμακον , ἡ ἐντολὴ τῆς ἀγάπης ὑπὸ τοῦ Κυρίου ἐδόθη . δʹ . Ἀνελεήμων θυμὸς , καὶ ὀξεῖα ὀργῇ · ἀλλʹ οὐδὲ ὑφίσταπαι ζῆλος . Ὑπάρχει ἀσυμπαθὴς πρὸς ἀνθρώπους θυμὸς καὶ ὀργὴ φερομένη σφοδρὰ κατ´ αὐτῶν ἐκ μικρᾶς ἀφορμῆς · ἀλλ´ οὐδαμῶς ἐκ τούτων συνίσταται ζῆλος , ὡς μὴ κατά τινα αἰτίαν εὔλογον κινουμένων · θυμοῦ γὰρ ὀργῆς , εἰ μὴ λόγος προκαθηγεῖται , πῶς ἂν ὑποσταίη ὁ κατ´ ἐπίγνωσιν ζῆλος ; εʹ . Κρείσσους ἔλεγχοι ἀποκαλυπτόμενοι κρυπτομένης φιλίας . Κρείττονές εἰσιν ὑπὲρ ἀληθείας παῤῥησιαζόμενοι λόγοι , καὶ τοῖς φιλουμένοις φανεροποιοῦντες , διορθώσεως χάριν , πὰ αὐτων ἐλαττώματα · κἂν ἐν τῷ ἀποξέειν τὸν τῆς κακίας ἰχῶρα δριμύττωσιν , ὑπὲρ τὴν συστελλομένην ἀγάπην , διὰ τὸ ἐπαχθὲς τῶν ἐλέγχων , καὶ μὴ ἐξ ἔργων διαδεικνυμένην · ὅτι ἐκεῖνοι μὲν τὴν ἀχλὺν τῆς ἀγνοίας τῶν ὑπ´ αὐτῶν ἐλεγχομένων , διασκεδάζουσι · καὶ φῷς γνώσεως αὐτοῖς ἀνατέλλουσιν ὑπ´ ὄψιν αὐτῶν ἄγοντες τὰ τούτων ψυχικὰ τραύματα , ὡς ἂν τῆς Νρθσνούσης τεύξωνται θεραπείας , αὕτη δὲ ὑποστελλομένη ἀνεπιμελήτους τοὺς ἀπαγομένους ἐᾷ , μὶ δημίαν ἐπάγουσᾳ τούτοις ὡφέλειαν . ϛʹ . Ἀξιοπιστότερά ἐστι τραύματα φίλου , ἢ ἑκρύσια φιλήματα ἐχθροῦ . Τοῦ ἁγαπῶντος ἡμᾶς Θεοῦ , καὶ μὴ θέλοντος τὸν θάνατον τοῦ ἀμαρτωλοῦ , ὡς τὸ ἐπιστρέψαι καὶ ζῆν αὐτὸν . αἱ παιδεῖαι πλέρν ἀσυγκρίτως εἰσὶν ἄξιαι πιστεύεσθαι συμφέρειν ἡμῖν , κἂν ἀκουσίως πρὸς κάθαρσιν ἡμῶν ἐπισυμβαίνωσιν , ὑπὲρ τὰς φιλουμένας ἡμῖν τῶν καθ´ ἡδονὴν ἑκουσίων παθῶν ὑποθήκας τοῦ τὴν ἡμετέραν ἀπώλειαν θέλοντος δαίμονος · καὶ γὰρ οἱ μὲν κατὰ συγχώρησιν Θεοῦ , πρὸς ἡμετέραν διόρθωσιν ἀκούσιοι πειρασμοὶ , σωτηρίας ἡμῖν εἰσι πρόξενοι · οἱ δὲ παρὰ τοῦ πονηροῦ , πρὸς ἡμετέραν ἀπώλειαν ἑκούσιοι , αἰωνίου κολάσεως · ἐγκρατευσώμεθα γοῦν τῆς ἡδονῆς , καὶ ὑπομείνωμεν τὴν ὀδύνην , ὅση δύταμις · ὅπως ἀπαλλαγῶμεν πάσης παθῶν ἐπινοίας , καὶ κακουργίας δαιμονιώδους , καὶ τῆς ἀνωλέθρου ζωης ἐπιτύχωμεν . ζʹ . Ψυχὴ ἐν πλησμονῇ οὖσα , κηρίοις ἐμπαίζει · ψυχῆ δὲ ἐν ἐνδείᾳ , καὶ τὰ πικρὰ πλυκέα βαίνο · ται . Ὥσπερ ὁ βρωμάτων πλησθεὶς , καὶ πρὸς αὐτὸ τὸ ἡδύτατον μετὰ κηρίου μέλι ἀνορεκτῶν , τούτου καταφρονεῖ · τῷ δὲ ἐνδεεῖ τοῦ ἄρτου , καὶ τὰ των βρωμάτων ἀηδῆ ἡδέα δοκεῖ · οὕτω καὶ ἡ τῇ των
Lemmas: γε . Βαρύς λίθος · καί δυσβάστακτος ἄμμος · ὀργή δέ ἄφρων , βαρύς ἀμφότερος . Βαρύς καί ὁ ὅς λογιστικός διά φρόνησις στέρησις πώρωσις · καί δυσβάστακτος ὁ περί ὁ ἐπιθυμητικός διά ἔνδεια σωφροσύνη , ὁ επιρροή ὁ ὁ πάθος ἅλμη κάθυγρος , ἡδονή · ὁ σύνοιδα ἐπιτρίβω τε καί καταθλίβω · ἐντεῦθεν ἄλυπος φέρω μή δύναμαι · ἀλ ὁ ὁ θυμικός ἀλόγιστος ἐνέργεια , ἄνθρωπος ὁ μή ἐχέφρων λογισμός , οἶος τις λογισμός , ἢ χαλινός , ὁ τυραννικός κατά ὁ ὁμοφυής ὁρμή οὗτος ὡς ἀγέρωχος τις ἵππος ἀναχαιτίζω , ἐπαχθής καί ἀμφότερος εἰμί · σιὸ καί μείζων ὁ τοιοῦτος φορτίον αποσκευαστικος φάρμακον , ὁ ἐντολή ὁ ἀγάπη ὑπό ὁ κύριος δίδωμι . δέ . νηλεής θυμός , καί ὀξύς ὀργή · ἀλλά οὐδέ ὑφίστημι ζῆλος . ὑπάρχω ἀσυμπαθής πρός ἄνθρωπος θυμός καί ὀργή φέρω σφοδρός κατ´ αὐτός ἐκ μικρός ἀφορμή · ἀλ οὐδαμῶς ἐκ οὗτος συνίστημι ζῆλος , ὡς μή κατά τις αἴτιος εὔλογος κινέω · θυμός γάρ ὀργή , εἰμί μή λόγος προκαθηγέομαι , πῶς εἄν ὑφίστημι ὁ κατ´ ἐπίγνωσις ζῆλος ; εἰ . κρείσσων ἔλεγχος2 αποκαλύπτω κρύπτω φίλιος . κρείσσων εἰμί ὑπέρ ἀλήθεια παρρησιάζομαι λόγος , καί ὁ φιλέω φανεροποιέω , διόρθωσις χάρις , πη αὐτῖς ἐλάττωμα · κἀν ἐν ὁ ἀποξέω ὁ ὁ κακία ἰχώρ δριμύσσω , ὑπέρ ὁ συστέλλω ἀγάπη , διά ὁ ἐπαχθής ὁ ἐλέγχω , καί μή ἐκ ἔργον διαδείκνυμι · ὅτι ἐκεῖνος μέν ὁ ἀχλύς ὁ ἄγνοια ὁ ὑπό αὐτός ἐλέγχω , διασκεδάζω · καί φάος γνῶσις αὐτός ἀνατέλλω ὑπό ὄψις αὐτός ἄγω ὁ οὗτος ψυχικός τραῦμα , ὡς εἄν ὁ νρθσνουω τεύχω θεραπεία , οὗτος δέ ὑποστέλλω ανεπιμέλητος ὁ ἀπάγω ἐάω , μή δήμιος ἐπάγω οὗτος ὠφέλεια . ϛυʹ . ἀξιόπιστος εἰμί τραῦμα φίλος , ἢ εκρυθεος φίλημα ἐχθρός . ὁ ἀγάπη ἐγώ Θεός , καί μή ἐθέλω ὁ θάνατος ὁ ἁμαρτωλός , ὡς ὁ ἐπιστρέφω καί ζῶ αὐτός . ὁ παιδεία πλέρν ἀσύγκριτος εἰμί ἄξιος πιστεύω συμφέρω ἐγώ , κἀν ἀεκούσιος πρός κάθαρσις ἐγώ ἐπισυμβαίνω , ὑπέρ ὁ φιλέω ἐγώ ὁ καθ´ ἡδονά ἑκούσιος πάθος ὑποθήκη ὁ ὁ ἡμέτερος ἀπώλεια ἐθέλω δαίμων · καί γάρ ὁ μέν κατά συγχώρησις Θεός , πρός ἡμέτερος διόρθωσις ἀεκούσιος πειρασμός , σωτηρία ἐγώ εἰμί Πρόξενος · ὁ δέ παρά ὁ πονηρός , πρός ἡμέτερος ἀπώλεια ἑκούσιος , αἰώνιος κόλασις · ἐγκρατεύομαι γοῦν ὁ ἡδονή , καί ὑπομένω ὁ ὀδύνη , ὅσος δύταμις · ὅπως ἀπαλλάσσω πᾶς πάθος ἐπίνοια , καί κακουργία δαιμονιώδης , καί ὁ ἀνώλεθρος ζωή ἐπιτυγχάνω . γῆ . Ψυχή ἐν πλησμονή εἰμί , κηρίον ἐμπαίζω · Ψυχή δέ ἐν ἔνδεια , καί ὁ πικρός πλυκέα Βαίνος · ὁ . ὥσπερ ὁ βρῶμα πίμπλημι , καί πρός αὐτός ὁ ἡδύς μετά κηρίον μέλι ἀνορεκτέω , οὗτος καταφρονέω · ὁ δέ ἐνδεής ὁ ἄρτος , καί ὁ ὁ βρῶμα ἀηδής ἡδύς δοκέω · οὗτος καί ὁ ὁ ὁ