ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
cogPG.PG087_1 263
Καὶ ἐαλήρωσαν αὐτοῦ τεσσωράκοντα ἡμέρας . Ὁ ἀριθμὸς οὗτος κατὰ νόμον Αἰγύπτιον . Νῦν γὰρ τοιακοστὰ ποιοῦοι . Καὶ τὸν Ἀαρὼν καὶ Μωϋσῆν τριάκοντα ἡμέρας ἐπένθησαν μόνας , ὡς ἐν Ἀριθμοῖς καὶ Δευτερονομίῳ φησίν . Ἐν τῷ μνημείῳ ὧ ὥρυξα ἐγὼ ἐμαυτῷ ἐν γῇ Χαναὰν , ἐκεῖ θάψεις . Καὶ μὴν Ἀβραὰμ ὥρυξεν · ἀλλ´ οἰκειοῦται τὰ τοῦ πατρὸς , ὥσπερ ἄνω τὰ τῶν υίῶν , λέγων · « Ἐν μαχαίρᾳ μου , καὶ ἐν τόξῳ . » Καὶλπαρεγένοντο ἐπὶ´ ἄλωνα Ἀτὰδ , ὁ ἐστι κέραν τοῦ Ἰορδάνου · καὶ ἐκόψαντο αὐτὸν κοπετὸν μέγαν καὶ ἰσχυρὸν σφόδρα . διέστηκεν ὁ τόπος Ἱεριχοῦς τρισὶ σημείοις , ὡς ἀπὸ δύω σημείων τοῦ Ἰορδάνου . Καὶ νῦν καλεῖται Βηθαγλά . Ὅπερ ἐρμηνεύεται τόπος κύκλου , διὰ τὸ ἐκεῖ κοπτομένους τὸν Ἰακὼβ κυκλοῦν . Μἡ φοβεῖαθε · τοῦ γὰρ Θεοῦ εἰμι ἐγώ . Ὡς εὐσεβής , καὶ ἐν συμφοραῖς , καὶ ἐν εὐπραγίαις μέμνηται τοῦ Θεοῦ Ὁ Ἰωσὴο ἐπτακαίδεκα ἔτη ἐποίησεν ἐν γῇ Χαναὰν καὶ δέκα ἐτῶν εἵλκυσε δουλείαν . Τρία δὲ ἔτη ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ διέτριψε , καὶ ὀγδοήκοντα ἔτη ἠν δεύτερος τῷ βασιλεῖ , καὶ ἐξουσιάζων ἐν πάσῃ γῇ Αἰγύπτου . Ἡμεῖς δὲ τὸν τῶν ἀγαθῶν δοτῆρα Θεὸν , καὶ τοῦ ἀγίου Πνεύματος χορηγὸν , τὸν ἀποκαλύπτοντα τοῖς ἀξίοις τὴν ἐναποκειμένην τῇ θείᾳ Γραφῇ γνῶσιν , δοξάσωμεν . Ἐν Χριστῷ Ἱησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν , μεθ´ οὗ αὐτῷ δόξα σύν ἀγίῳ Πνεύματι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . Ἀμήν . ΟΑΡ . Ι . ΚΕΦΑΛ . Αʹ . Τοῖς κατεχομένοις ὑπὸ τοῦ νοητοῦ Φαραὼ τὴν ἀπ´ αὐτοῦ δίδωσιν ἔξοδον ἐπιστρέφουσιν ὁ φιλοικτίρμων Θεὸς , οὐκ ἐῶν ἔτι πηλῷ καὶ πλινθείᾳ συνέχεσθαι , πρὸς δὲ γῆν μεταφέρων τὴν ῥέουσαν μέλι καὶ γάλα , Πῶς τοίνυν ἔστιν ἐξελθεῖν , καὶ πῶς ὀδευτέον , δηλουμένοις ἀκολουθήσωμεν .
Lemmas: καί ἐαλήρωσαν αὐτός τεσσωρακοειντα ἡμέρα . ὁ ἀριθμός οὗτος κατά νόμος Αἰγύπτιος . νῦν γάρ τοιακοστη ποιέω . καί ὁ Ἀαρών καί Μωϋσῆς τριάκοντα ἡμέρα πενθέω μόνος , ὡς ἐν Ἀριθμοί καί Δευτερονόμιον φημί . ἐν ὁ μνημεῖον ἵημι ὀρύσσω ἐγώ ἐμαυτοῦ ἐν γῆ Χαναάν , ἐκεῖ θάπτω . καί μήv Ἀβραάμ ὀρύσσω · ἀλ οἰκειόω ὁ ὁ πατήρ , ὥσπερ ἄνω ὁ ὁ υἱός , λέγω · « ἐν μάχαιρα ἐγώ , καί ἐν τόξον . » Καὶλπαρεγένοντο ἐπί ἄλων Ἀτάδ , ὁ εἰμί κεράω ὁ Ἰορδάνης · καί κόπτω αὐτός κοπετός μέγας καί ἰσχυρός σφόδρα . διΐστημι ὁ τόπος Ἱεριχώ τρεῖς σημεῖον , ὡς ἀπό δύο σημεῖον ὁ Ἰορδάνης . καί νῦν καλέω Βηθαγλά . ὅπερ ἑρμηνεύω τόπος κύκλος , διά ὁ ἐκεῖ κόπτω ὁ Ἰακώβ κυκλόω . μή φοβέω · ὁ γάρ Θεός εἰμί ἐγώ . ὡς εὐσεβής , καί ἐν συμφορά , καί ἐν εὐπραγία μιμνήσκω ὁ Θεός ὁ Ἰωσὴο ἑπτακαίδεκα ἔτος ποιέω ἐν γῆ Χαναάν καί δέκα ἔτος ἕλκω δουλεία . τρία δέ ἔτος ἐν ὁ δεσμωτήριον διατρίβω , καί ὀγδοήκοντα ἔτος ἐάν δύο ὁ βασιλεύς , καί ἐξουσιάζω ἐν πᾶς γῆ Αἴγυπτος . ἐγώ δέ ὁ ὁ ἀγαθός δοτήρ θεός , καί ὁ ἅγιος πνεῦμα χορηγός , ὁ ἀποκαλύπτω ὁ ἄξιος ὁ ἐναπόκειμαι ὁ θεῖος γραφή γνῶσις , δοξάζω . ἐν Χριστός Ἱησοῦ ὁ κύριος ἐγώ , μεθ´ ὅς αὐτός δόξα σῦς ἅγιος πνεῦμα εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν . ΟΑΡ . Ι . ΚΕ . ὅς . ὁ κατέχω ὑπό ὁ νοητός Φαραώ ὁ ἀπ´ αὐτός δίδωμι ἔξοδος ἐπιστρέφω ὁ φιλοικτίρμων θεός , οὐ ἐάω ἔτι πηλός καί πλινθεία συνέρχομαι , πρός δέ γῆ μεταφέρω ὁ ῥέω μέλι καί γάλα , Πῶς τοίνυν εἰμί ἐξέρχομαι , καί πῶς οδευτις , δηλέομαι ἀκολουθέω .
cogPG.PG087_1 264
Ἀριθμεῖ τοὺς μετὰ Ἰακὼβ , ἔργῳ δεικνὺς τὴν τοῦ Θεοῦ πληρωθεῖσαν ἐπαγγελίαν πρὸς Ἀβραὰμ , ἵνα τὸ πλῆθος ὁρῶντες , τὴν αἰτίαν γνωρίσωμεν Χυδαῖοι ἀγένοντο , τουτέστιν εἰς πλῆθος ἐχύθησαν . Ὅθεν Ἀκύλας , ἐχέοντο , φησίν · ὁ δὲ Σύμμαχος , ἐξεῖρψαν , ὡς ἐπὶ τῶν ἐκ γῆς ἀναδιδομένων Τὸ , Ἐβδελύσσοντο οἱ Αἰγύπτιοι ἀπὸ των υἱῶν Ἰσραὴλ , ὁ Ἔβραῖος , ἐβλίβοντο , φησί , δηλονότι πληΘυνομένους ὁρῶντες , Οαο ἰεαἰ οοιηειι : « Εἰ ΠΙΙἱρΙΙοανιὲ εοε ιρττα , » Αλα ἰὴίοῦρτριαιε οει · Εἰ ἀκομίεια ερὲ ἱεννα αὐτὴ εἴε . Πόλεις ὀχυρὰς , ἢ τειχήρεις φησὶν , ἢ μεγάλας , ὡς τῷ πλήθει τῶν ἐνοικούντων αὐτὰς ὠχυρῶσθαι . Ὁγὰρ Ἀκύλας , σκηνωμάτων , ἐξέδωκε . Εῦ δὲ ἐποίει ὁ Θαὸς ταῖς μαίαις . Τοῦτο συντακτέον πρὸς τὸ , « Καὶ ἐποίησαν ἑαυταῖς οἰκίας . » Τὰ γὰρ ἄλλα διὰ μέσου , Διὰ τῶν οἰκιῶν , τὰς κτήσεις , καὶ τὴν τῆς ὑπάρξως καὶ τοῦ γένους περιουσίαν δηλοῖ .
Lemmas: ἀριθμέω ὁ μετά Ἰακώβ , ἔργον δείκνυμι ὁ ὁ Θεός πληρόω ἐπαγγελία πρός Ἀβραάμ , ἵνα ὁ πλῆθος ὁράω , ὁ αἴτιος γνωρίζω χυδαῖος ἄγω , τουτέστιν εἰς πλῆθος χέω . ὅθεν Ἀκύλας , χέω , φημί · ὁ δέ Σύμμαχος , ἐκλέγω , ὡς ἐπί ὁ ἐκ γῆ ἀναδίδωμι ὁ , βδελύσσομαι ὁ Αἰγύπτιος ἀπό ὁ υἱός Ἰσραήλ , ὁ Ἑβραῖος , ἐβλίβοντο , φημί , δηλονότι πληθυνομενος ὁράω , Ο εἰμί οοιηειι : « εἰμί ΠΙΙἱρΙΙοανιὲ εἰμί ιρττα , » ἅλς ιηιουρτριαει οὐ · εἰμί ἀκομίεια ἀθήρ ἱεννα αὐτός οἰδάνω . Πόλις ὀχυρός , ἢ τειχήρης φημί , ἢ μέγας , ὡς ὁ πλῆθος ὁ ἐνοικέω αὐτός ὀχυρόω . Ὁγὰρ Ἀκύλας , σκήνωμα , ἐκδίδωμι . εὖ δέ ποιέω ὁ Θαὸς ὁ μαῖα . οὗτος συντακτέον πρός ὁ , « καί ποιέω ἑαυτοῦ οἰκίον . » ὁ γάρ ἄλλος διά μέσος , Ζεύς ὁ οἰκίον , ὁ κτήσεις , καί ὁ ὁ ὑπάρχω καί ὁ γένος περιουσία δηλόω .
cogPG.PG087_1 265
ΟΑΡ . ΙΙ .
Lemmas: ΟΑΡ . ΙΙ .
cogPG.PG087_1 266
Ἐξῆλθε πρὸς τοὺς ἀδελφοὺς αὐτοῦ τοὺς υἱοὺς Ἰσραήλ . Πεπαίδευται Μωϋσῆς πάσῃ σοφίᾳ Αἰγυπτίων ὡς ὁ πρωτομάρτυς φησὶ Στέφανος . Ἔδει γὰρ πρὸ τοῦ μέλλοντος τῶν Αἰγυπτίων πολέμου τἀκείὡν κατασκοπῆσαι σαθρά . Διὸ καὶ τοῦτον ὑπουληθῆναι τοῖς Αἰγυπτίοις ὁ Θεὸς ᾠκονόμησεν . Οὐκ ἀγνώμων δὲ περὶ τοὺς εὐεργέτας ὁ Μωϋσῆς . Οὐ γὰρ τῇ λαβούσῃ . τῷ δὲ ὑποβαλόντι ταύτῃ Θεῷ τὴν χάριν ὡμολόγησε , βασιλείας αὐτὸν , καὶ τῶν ἐν Αἰγύπτῳ προτιμήσας λαμπρῶν . Εἰ δὲ μὴ προὔκειτο Θεὸς , οὐ ν ἄλλον τῆς Αἰγυπτίας προὐτίμησε . Νῦν δὲ ἦν αὐτὸς ὁ καὶ διὰ τῶν ἐχθρῶν σώσας αὐτὸν , ὑπὲρ ὃν οὐ δεῖ ἀγαπᾷν πατέρα ἢ μητέρα . Οἱ μὲν γὰρ , ὑπουργοὶ πρὸς τὴν γένεσιν · ὁ δὲ , κτίζων Θεός . Ὅς καὶ ποταμῷ παραβληθέντα τοῦτον διέσωσε , καὶ τὴν Αἰγυπτίαν ἐξήγαγεν εἰς καιρὸν , καὶ πρὸς τὸν τόπον , εἰς τὸ παιδίον ἀναλαβεῖν . δει δὲ καὶ πρὸς ἀνθρώπους εὐγνωμονεῖν , ὅτε καὶ τὰ τῆς εὐσεβείας συνέτρεχεν . Ἐξῆλθε γὰρ τῶν ἀδελφῶν εἰς ἐπίσκεψιν . » Μηδεὶς οὖν ἀγαπάτω τοῦ Θεοῦ τοὺς ἐχθροὺς , μὴ καὶ λάθῃ μισῶν τὸν Θεόν . Ἐσκόπει τοίνυν , ὡς αὐτὸς μέν ἐστιν ἐν πλούτῳ τε καὶ τρυφῇ , ὁ δὲ τοῦ
Lemmas: ἐξέρχομαι πρός ὁ ἀδελφός αὐτός ὁ υἱός Ἰσραήλ . παιδεύω Μωϋσῆς πᾶς σοφία Αἰγύπτιος ὡς ὁ πρωτομάρτυς φημί Στέφανος . δέω γάρ πρό ὁ μέλλω ὁ Αἰγύπτιος πόλεμος ὁράω κατασκοπέω σαθρός . Διὸ καί οὗτος ὑπολύω ὁ Αἰγύπτιος ὁ θεός οἰκονομέω . οὐ ἀγνώμων δέ περί ὁ εὐεργέτης ὁ Μωϋσῆς . οὖον γάρ ὁ λαμβάνω . ὁ δέ ὑποβάλλω οὗτος Θεός ὁ χάρις ὁμολογέω , βασίλεια αὐτός , καί ὁ ἐν Αἴγυπτος προτιμάω λαμπρός . εἰμί δέ μή πρόκειμαι θεός , οὖον Ν ἄλλος ὁ Αἰγύπτιος προτιμάω . νῦν δέ εἰμί αὐτός ὁ καί διά ὁ ἐχθρός σῴζω αὐτός , ὑπέρ ὅς οὖον δεῖ ἀγαπάω πατήρ ἢ μήτηρ . ὁ μέν γάρ , ὑπουργός πρός ὁ γένεσις · ὁ δέ , κτίζω Θεός . ὅς καί ποταμός παραβάλλω οὗτος διασῴζω , καί ὁ Αἰγύπτιος ἐξάγω εἰς καιρός , καί πρός ὁ τόπος , εἰς ὁ παιδίον ἀναλαμβάνω . δεῖ δέ καί πρός ἄνθρωπος εὐγνωμονέω , ὅτε καί ὁ ὁ εὐσέβεια συντρέχω . ἐξέρχομαι γάρ ὁ ἀδελφός εἰς ἐπίσκεψις . » μηδείς οὖν ἀγαπάω ὁ Θεός ὁ ἐχθρός , μή καί λανθάνω μισέω ὁ Θεός . σκοπέω τοίνυν , ὡς αὐτός μέν εἰμί ἐν πλοῦτος τε καί τρυφή , ὁ δέ ὁ
cogPG.PG087_1 267
Θεοῦ λαὸς τὰ τέκνα τοῦ Ἀβραὰμ ἐν πηλῶ , Ὅτε νῦν εἰ ἦν ἄλλος , ᾐδέσθη ἂν ἴσως , ὅτι καὶ Ἰουδαῖός ἐστιν , εἰπεῖν · Ἀλλὰ προτιμᾷ τὴν εὐσέβειαν . Ὁ δὴ προγνοὺς ὁ Θεὸς , τοσαύτης αὐτὸν ἐκ παιδὸς κηδεμονίας ἠξίωσεν . Ἀδελφοὺς δὲ καλεῖ , οὐ διὰ τὴν σάρκα τοσοῦτον , ὅσον διὰ τὴν ἐκ πατέρων εὐσέρειαυ Τηλώσας ἀπέκτεινε τὸν Αἰγύπτιον , ὥς φασί τινες , ὡμότατον ἐργοδιώκτην ὑπάρχοντα . Οὐ γὰρ ἧν ἄξιον ἀπλῶς φόνου τὸ μάχεσθαι . Ἀλλὰ ἐνόμισε δίκαιον τὸν ἐπ´ ὀλέθρῳ ζῶντα τῶν ἀνθρώπων ἀπόλλυσθαι . Εἰ δὲ καὶ ἧν ὁ τυχὼν ὁ Αἰγύπτιος , ἀλλ´ οὖν τὸν ὑπὲρ τοῦ λαοῦ ζῆλον εἰς τὸν ἐμπεσόντα διὰ προθυμίαν ἐπλήρωσε . Διὰ Θεὸν δὲ πᾶν γινόμενον , κἂν ᾗ φόνος , εἰς ἄκρον εὐσεβείας λογίζεται . Ἔχεις τοὺς δύω φόνους τοῦ Φινεὲς , δι´ οὓς παρὰ τὴν τάξιν ἱερωσύνης αἰωνίας λξίωται , τοσοῦτον ἰσχύσας , ὀργιζομένου Θεοῦ , ὅσον τοῦ πατρὸς Ἀαρὼν τὸ θυμίαμα . Ἔχεις Ἡλιοῦ τοὺς φόνους , καὶ τὴν ἀνάληψιν . Ἔχεις Σαμουὴλ τὸν τοσοῦτον ἱερέα , διὰ τὴν πρόσταξιν τοῦ Θεοῦ ἣν παρέβη Σαοὺλ , χερσὶν ἰδίαις μελίσαντα τὸν Ἄγαγ . Ἀλλὰ καὶ Πέτρος ὁ κορυφαῖος Ἀνανίαν καὶ Σάπφειραν ἀπέκτεινεν . Ἐφ´ ὧν ἀπάντων οὐκ ὡμότης πέφυκεν , ἀλλ´ εὐσέβεια . Ἡν δὲ σύμβολον τὸ γενόμενον , ὅτι μέλλει Θεὸς διὰ Μωσέως Αἰγυπτίους ἀποκτενεῖν , καὶ σώζειν τὸν Ἰσραήλ . μαχομένους εὐρὼν ἀδελφοὺς , ἀντὶ φόνου νουθεαίαν προσήγαγεν . Ὅπερ ἐδήλου τὸ καὶ κριτὴν αὐτὸν ἔσεσθαι τῷ λαῷ μετὰ τὴν τῶν Αἰγυπτίων ἀναίρεσιν . Ὃ δὴ καὶ ἄκων ἐδήλωσεν ὁ πληθυντικῶς εἰπὼν , « Τίς σε κατέστησεν ἄρχοντα καὶ δικαστὴν ἐφ ἡμᾶς ; » Αὐτὸς δὲ ἦν , ὡς ἔοικεν , ὃν εὐεργέτησεν ἀποκτείνας ὁ Μωϋσῆς τὸν Αἰγύπτιον · οὐδεὶς γὰρ ἄλλος παρῆν · πλὴν εἰ μὴ φίλος ὡν οὐτος τοῦ ἐκδικηθέντος , ἀκήκοε τὸ γεγονὸς παρ´ αὐτοῦ .
Lemmas: Θεός λαός ὁ τέκνον ὁ Ἀβραάμ ἐν πηλός , ὅτε νῦν εἰμί εἰμί ἄλλος , αἰδέομαι εἄν ἴσως , ὅτι καί Ἰουδαῖος εἰμί , εἶπον · ἀλλά προτιμάω ὁ εὐσέβεια . ὁ δή προγιγνώσκω ὁ θεός , τοσοῦτος αὐτός ἐκ παῖς κηδεμονία ἀξιόω . ἀδελφός δέ καλέω , οὖον διά ὁ σάρξ τοσοῦτος , ὅσος διά ὁ ἐκ πατήρ εὐσέρειαυ Τηλώσας ἀποκτείνω ὁ Αἰγύπτιος , ὅς φημί τις , ὁμός ἐργοδιώκτης ὑπάρχω . οὖον γάρ ἧμαι ἄξιος ἀπλόος φόνος ὁ μάχομαι . ἀλλά νομίζω Δίκαιος ὁ ἐπι ὄλεθρος ζῶ ὁ ἄνθρωπος ἀπόλλυμι . εἰμί δέ καί ἧμαι ὁ τυγχάνω ὁ Αἰγύπτιος , ἀλ οὖν ὁ ὑπέρ ὁ λαός ζῆλος εἰς ὁ ἐμπίτνω διά προθυμία πληρόω . Ζεύς θεός δέ πᾶς γίγνομαι , κἀν ὅς φόνος , εἰς ἄκρος εὐσέβεια λογίζομαι . ἔχω ὁ δύο φόνος ὁ Φινεές , δις ὅς παρά ὁ τάξις ἱερωσύνη αἰώνιος λίσσομαι , τοσοῦτος ἰσχύω , ὀργίζω Θεός , ὅσος ὁ πατήρ Ἀαρών ὁ θυμίαμα . ἔχω Ηλιού ὁ φόνος , καί ὁ ἀνάληψις . ἔχω Σαμουήλ ὁ τοσοῦτος ἱερεύς , διά ὁ πρόσταξις ὁ Θεός ὅς παραβαίνω Σαῦλος , χείρ ἴδιος μελίζω ὁ ἄγω . ἀλλά καί Πέτρος ὁ κορυφαῖος Ἀνανίας καί Σάπφειρα ἀποκτείνω . Ἐφ´ ὅς ἀπαντάω οὐ ὠμότης φύω , ἀλ εὐσέβεια . ἐάν δέ σύμβολον ὁ γίγνομαι , ὅτι μέλλω θεός διά Μωσῆς Αἰγύπτιος ἀποκτείνω , καί σῴζω ὁ Ἰσραήλ . μάχομαι εὑρίσκω ἀδελφός , ἀντί φόνος νουθεαίαν προσάγω . ὅπερ δηλόω ὁ καί κριτής αὐτός εἰμί ὁ λαός μετά ὁ ὁ Αἰγύπτιος ἀναίρεσις . ὅς δή καί ἄκων δηλόω ὁ πληθυντικός εἶπον , « Τῖς σύ καθίστημι ἄρχω καί δικαστής ἐπί ἐγώ ; » αὐτός δέ εἰμί , ὡς ἔοικα , ὅς εὐεργετέω ἀποκτείνω ὁ Μωϋσῆς ὁ Αἰγύπτιος · οὐδείς γάρ ἄλλος πάρειμι · πλήν εἰμί μή φίλος ὡς οὐτος ὁ ἐκδικέω , ἀκούω ὁ γίγνομαι παρ´ αὐτός .
cogPG.PG087_1 268
Ἀλλὰ τίδράσει Μωῦσῆς ὑπὸ φίλων τε καὶ πολε μίων βαλλόμενος ; Ἐπὶ τὰ ἔθνη χωρεῖ , τὴν Ἀραβίαν καταλαβών , Χριστοῦ τύπος γενόμενος . Τοιγαροῦν αὐτὸν εἰδωλολάτρης ἱερεὺς ὑποδέχεται , καὶ τὴν πρὸς αὐτὸν συγγένειαν ἠσμενίσατο . Ὁδὲ Θεὸν ἀγαπῶν . προτιμᾷ τῶν βασιλείων τὴν ἔρημον , καὶ πενίαν τρυφῆς . Πάροικός εἰμι ἐν γῇ ἀλλορίᾳ . Οὐχ ὅτι πατρίδα τὴν Αἴγυπτον ἐπεγράφετο , ἀλλ´ ὅτι καὶ τῶν συγτενῶν ἐκεχώριστο , καὶ τῶν εὐσεβῶν γονέων , ἐθυικῷ πενθερῷ συνών . Ὁμοίως γαμβρὸν , τὸν πενθερὸν ἡ θεία καλεῖ Γραφή . Γαμβρὸς γὰρ ἑκάτερος ἀπὸ γάμου τὴν ἀγχιστείαν ἔχων . Ἔχεις δὲ ἐπ´ ἀμφοτέρων τὴν αὐτὴν προσηγορίαν ἐν τῇ τελευταίᾳ τῶν Κριτῶν ὑποθέσει ·
Lemmas: ἀλλά τιδραω Μωυσῆς ὑπό Φίλων τε καί πόλος Μίων βάλλω ; ἐπί ὁ ἔθνος χωρέω , ὁ Ἀραβία καταλαμβάνω , Χριστός τύπος γίγνομαι . τοιγάρ αὐτός εἰδωλολάτρης ἱερεύς ὑποδέχομαι , καί ὁ πρός αὐτός συγγένεια ἀσμενίζω . ὁδός θεός ἀγάπη . προτιμάω ὁ βασίλειος ὁ ἐρῆμος , καί πενία τρυφή . πάροικος εἰμί ἐν γῆ αλλοριον . οὐχ ὅτι πατρίς ὁ Αἴγυπτος ἐπιγράφω , ἀλ ὅτι καί ὁ συγτενῶν χωρίζω , καί ὁ εὐσεβής γονεύς , ἐθυικῷ πενθερός σύνειμι . ὅμοιος γαμβρός , ὁ πενθερός ὁ θεῖος καλέω γραφή . Γαμβρός γάρ ἑκάτερος ἀπό γάμος ὁ ἀγχιστεία ἔχω . ἔχω δέ ἐπι ἀμφότερος ὁ αὐτός προσηγορία ἐν ὁ τελευταῖος ὁ κριτής ὑπόθεσις ·
cogPG.PG087_1 269
ΛΡ . Ι Πότε γὰρ κατὰ καιρὸν ἄν τις στενάξειεν , η τελευτῶντος ἐν αὐτῷ τοῦ βασιλέως Αἰγύπτου ; Ὡς καὶ τοῦ Ὁζίου τελευτήσαντος , Ἡσαΐας εἶδε τὸν Κύριον . Ὥσπερ οὖν καὶ νῦν ἐπάγει , « Καὶ ἐγνώσθη αὐτοῖς , Εὶ δωλολατρήσαντες γὰρ , καὶ πηλίνοις ἔργοις κατεσχημένοι , ἠγνόουν τὸν Κύριον . ΚΕΦΑΛ . Γʹ . Ὥρθη δέ αὐτῷ ὁ ἄγγελος Κυρίου ἐν φλογὶ πυρὸς ἐκ τοῦ βάτου . Ὅφθη μὲν Μωσῇ οὐχ ὁ Κύριος , ἀλλ´ ὁ ἄγγελος · ἐκάλεσε δὲ αὐτὸν οὐκ ἔτι ὁ ἄγγελος , ἀλλ´ ὁ Κύριος . Κύριος μὲν γὰρ ἦν ὁ διατασσόμενος ,
Lemmas: ΛΡ . Ι πότος γάρ κατά καιρός ἄν τις στενάζω , ὁ τελευτή ἐν αὐτός ὁ βασιλεύς Αἴγυπτος ; ὡς καί ὁ Ὁζίου τελευτάω , Ἠσαΐας ὁράω ὁ κύριος . ὥσπερ οὖν καί νῦν ἐπάγω , « καί γιγνώσκω αὐτός , εί δωλολατρήσαντες γάρ , καί πήλινος ἔργον κατέχω , ἀγνοέω ὁ κύριος . ΚΕ . γε . ὄρνυμι δέ αὐτός ὁ ἄγγελος κύριος ἐν φλόξ πυρός ἐκ ὁ βάτος . ὁράω μέν Μωσῆς οὐ ὁ Κύριος , ἀλ ὁ ἄγγελος · καλέω δέ αὐτός οὐ ἔτι ὁ ἄγγελος , ἀλ ὁ Κύριος . Κύριος μέν γάρ εἰμί ὁ διατάσσω ,
cogPG.PG087_1 270
ἄγγελος δὲ ὁ τῷ θείῳ λόγῳ διακονούμενος . καὶ οὐδὲ ἄπαξ εὕροις δι´ ὅλης τῆς νομοθεσίας τὴν Γραφὴν σημειουμένην , ὅτι δὴ « Ὥφθη ὁ Θεὸς , ἢ ὁ Κύριος τῷ Μωσῇ . » Ὅπερ ἐξαίρετον ἐπὶ μόνον τῶν τριῶν πατριαρχῶν εἰρημένον φαίνεται . Ὡς ἐκ τούτων εἶναι πρόδηλον τὴν πᾶσαν νομοθεσίαν τοῖς κατὰ τὴν ἔρημον , οἱα δὴ νηπίοις τὰς ψυχὰς , καὶ εἰσαγομένοις ὥσπερ διὰ παιδαγωγῶν καὶ οἰκονόμων τῶν ἀγγέλων , παραδεδόσθαι ρωία αἱυη ΟεΠ , μὲν ϛαί [ α ἀὴΙοι , πετᾶΟ ἰοί αφεῖ , ἰὰ εἴη ΠυΙλῖυι . Παρατηρητέον δὲ , ὅτι οὐ πῦρ λαλεῖ τῷ Μωσῇ ἐν τῇ βάτῳ , οὐδὲ πῦρ νομοθετεῖ τῷ λαῷ ἐν τῷ ὄρει , ὰλλ´ ὁ Θεὸς ἐν πυρί . Ὥστε ὅταν λέγῃ κατωτέρω , Πῦρ καταναλίσκον Κύριος ὁ Θεὸς , » τὴν αἰτίαν ἐπάγει , δι´ ἣν αὐτὸν Κύριον ἐπωνόμασε . « Θεὸς γὰρ , φησὶ , ζηλωτὴς , » [ τουτέστιν ] ὁ ζῆλος τοῦ Θεοῦ ὑπὲρ ἡμῶν , ἤτοι καθ´ ἡμῶν σφοδρὸς , ὥσπερ Πῦρ καταναλίσκον .
Lemmas: ἄγγελος δέ ὁ ὁ θεῖον λόγος διακονέω . καί οὐδέ ἅπαξ εὑρίσκω δις ὅλος ὁ νομοθεσία ὁ γραφή σημειόω , ὅτι δή « ὁράω ὁ θεός , ἢ ὁ Κύριος ὁ Μωσῆς . » ὅπερ ἐξαίρω ἐπί μόνος ὁ τρεῖς πατριάρχης εἴρω φαίνω . ὡς ἐκ οὗτος εἰμί πρόδηλος ὁ πᾶς νομοθεσία ὁ κατά ὁ ἐρῆμος , οἶος δή νήπιος ὁ ψυχή , καί εἰσάγω ὥσπερ διά παιδαγωγός καί οἰκονόμος ὁ ἄγγελος , παραδίδωμι ρωία αἱυη ΟΠ , μέν ϛαί [ ὅς ἀὴΙοι , πετᾶΟ ἰός ἀφέω , ἰός εἰμί ΠυΙλῖυι . παρατηρητέον δέ , ὅτι οὖον πῦρ λαλέω ὁ Μωσῆς ἐν ὁ βάτος , οὐδέ πῦρ νομοθετέω ὁ λαός ἐν ὁ ὄρος , άλλος ὁ θεός ἐν πῦρ . ὥστε ὅταν λέγω κατωτέρω , πῦρ καταναλίσκω Κύριος ὁ θεός , » ὁ αἴτιος ἐπάγω , δις ὅς αὐτός κύριος ἐπονομάζω . « θεός γάρ , φημί , ζηλωτής , » [ τουτέστιν ] ὁ ζῆλος ὁ Θεός ὑπέρ ἐγώ , ἤτοι καθ´ ἐγώ σφοδρός , ὥσπερ πῦρ καταναλίσκω .
cogPG.PG087_1 272
Τί δέ φησι πρὸς τὸν Μωϋσῆν ὁ Θεός ; « Εἰδον καὶ ἤκουσα τὴν κάκωσιν τοῦ λαοῦ . » Ὡσεὶ ἔλεγεν , Ἡν . καὶ σὺ εἶδες , καὶ ἤκουσας . Οὐδὲ γὰρ σοὶ ταυτα ἤρεσεν ἀποκτείναντι τὸν Αἰγύπτιον ἤθελε μὲν οὖν καὶ Μωϋσῆς ἐλευθερῶσαι τὸν Ἰσραὴλ , ὁ καὶ τὸν Θεὸν προλαβών · πόσῳ γε μᾶλλον ἐξ ἐκείνου πεμπόμενος ; Ἡπόρει δὲ πῶς ἄρα τούτοιλς καὶ πείσειεν . Οὐ δέδοικε λίαν τοὺς Αἰγυπτίους , διὰ δὲ τούτους σκληροὺς ὄντας ταράττεται . Τοιγαροῦν οὐ περὶ ἐκείνων , περὶ δὲ τούτων φησίν , ἐροῦσι μοι , Τί ὄνομα αὐτῷ ;
Lemmas: τις δέ φημί πρός ὁ Μωϋσῆς ὁ Θεός ; « εἶδον καί ἀκούω ὁ κάκωσις ὁ λαός . » ὡσεί λέγω , ἐάν . καί σύ ὁράω , καί ἀκούω . οὐδέ γάρ σύ Ούτος ἀρέσκω ἀποκτείνω ὁ Αἰγύπτιος ἐθέλω μέν οὖν καί Μωϋσῆς ἐλευθερόω ὁ Ἰσραήλ , ὁ καί ὁ θεός προλαμβάνω · πόσος γε μᾶλλον ἐκ ἐκεῖνος πέμπω ; ἀπορέω δέ πῶς ἄρα τούτοιλς καί πείθω . οὖον δείδω λίαν ὁ Αἰγύπτιος , διά δέ οὗτος σκληρός εἰμί ταράσσω . τοιγάρ οὖον περί ἐκεῖνος , περί δέ οὗτος φημί , εἴρω ἐγώ , τις ὄνομα αὐτός ;
cogPG.PG087_1 273
ΚΟΑΡ Πv . « Εἰ ὀίτίρίιε Χενριο . » Θνιε νετιί · Εαεκίίε , Α Καὶ συσκευάσετε τοὺς Αἰγυπτίους . Ὁ Σύρος Ἐκτινάξατε , κενώσατε , φησίν . Ἀκύλας , Συλήσατε . ΚΕΦ ΙΛ . Δʹ . εἶπε δὲ αὐτῷ Κύριος · Τί τοῦτο τὸ ἐν τῇ χειρί σου ; Οὐχ ὡς αὐτὸ μὴ ὁρῶν , ἢ μανθάνειν βουλόμενος , ἀλλ´ ἐνάγων αὐτὸν ἐπὶ τὰ σύμβολα τὰ διὰ τῆς ῥάβδου . Ἵνα καὶ ἡ ἀρχὴ τῶν σημείων ἀπὸ ἔύλου γένηται . Ἀκούσας δὲ ὅτι ῥάβδος , ῥίπτειν ἐκέλευσεν · Τνα γὰρ μὴ μεταβληθείσης εἰς ὄφιν , ἀμφιβάλῃ μὴ καὶ ὄφιν κρατῶν ἐλάνθανε , πρότερον αὐτὸν ἐφίστησιν , ὅτι ῥάβδος ἦν . Καλῶς δὲ ὅπου ἡ ῥάβδος , ἐνταῦθα ὁ ὄφις . Ὅποα τὸ ξύλον , ἐνταῦθα ὁ ἐπίβουλος . Ἀλλ´ ἰδὼν , φεύγει . Ἵδει γὰρ τὸ πάλαι πάθος ἐξ οψεως .
Lemmas: ΑΡ Πv . « εἰμί ὀίτίρίιε Χενριο . » Θνιε νετιί · Εαεκίίε , Α καί συσκευάζω ὁ Αἰγύπτιος . ὁ Σύρος ἐκτινάσσω , κενώνω , φημί . Ἀκύλας , συλάω . Κεφ ΙΛ . δέ . εἶπον δέ αὐτός Κύριος · τις οὗτος ὁ ἐν ὁ χείρ σύ ; οὐχ ὡς αὐτός μή ὁράω , ἢ μανθάνω βούλομαι , ἀλ ἐνάγω αὐτός ἐπί ὁ σύμβολον ὁ διά ὁ ῥάβδος . ἵνα καί ὁ ἀρχή ὁ σημεῖον ἀπό Ὕλας γίγνομαι . ἀκέω δέ ὅτι ῥάβδος , ῥίπτω κελεύω · Τνα γάρ μή μεταβάλλω εἰς ὄφις , ἀμφιβάλλω μή καί ὄφις κράτος λανθάνω , πρότερος αὐτός ἐφίστημι , ὅτι ῥάβδος εἰμί . καλῶς δέ ὅπου ὁ ῥάβδος , ἐνταῦθα ὁ ὄφις . Ὅποα ὁ ξύλον , ἐνταῦθα ὁ ἐπίβουλος . Ἀλ εἶδον , φεύγω . ἶδος γάρ ὁ πάλαι πάθος ἐκ ὄψις .
cogPG.PG087_1 275
Τίς ἐποίησε δύσκωφον καὶ κωφόν ; Ζητεῖται , εἰ . τὰ καθολικὰ μόνον ποιήσας ὁ Θεὸς , ἀφ´ ἑαυτῆς τρέχειν τὴν φύσιν ἐποίησεν · ἢ κατὰ μέρος ἑκάστῳ τῶν τικτομένων παρίσταται . Εἰ γὰρ τοῦτο , τυφλοὺς αὐτὸς ποιεῖ , καὶ κωφοὺς , καὶ χωλούς . Ὅπερ ἀπεμφαίνει Θεοῦ . Ἀλλ´ ἡ φύσις παρ´ αὐτοῦ λαβοῦσα τὸν δρόμον , ἔσθ´ ὅτε πρὸς τὸ εὐθὺ διακόπτεται , πληττομένων τῶν ἐν κοιλίαις ἐμβρύων διὰ μάχης , ἢ πληγῶν , ἢ πηδημάτων μητρὸς , ἢ καὶ βλαπτικῆς τινος βρώσεως , δι´ ων ταῖς κατὰ μέρος ἀταξίαις , ἢ ῥᾳθυμίαις ἡ φύσις πηροῦται . Τὸ οὖν , « Ἐποίησα δύσκωφον καὶ κωφὸν , » οὐ τὸ πάθος , ἀλλὰ τὸν ἀνθρώπων δηλοῖ .
Lemmas: Τῖς ποιέω δύσκωφος καί κωφός ; ζητέω , εἰμί . ὁ καθολικός μόνος ποιέω ὁ θεός , ἀφή ἑαυτοῦ τρέχω ὁ φύσις ποιέω · ἢ κατά μέρος ἕκαστος ὁ τίκτω παρίστημι . εἰμί γάρ οὗτος , τυφλός αὐτός ποιέω , καί κωφός , καί χωλός . ὅπερ ἀπεμφαίνω Θεός . Ἀλ ὁ φύσις παρ´ αὐτός λαμβάνω ὁ δρόμος , ἐσθίω ὅτε πρός ὁ εὐθύς2 διακόπτω , πλήσσω ὁ ἐν κοιλία ἔμβρυον διά μάχη , ἢ πληγή , ἢ πήδημα μήτηρ , ἢ καί βλαπτικός τις βρῶσις , δις εἰμί ὁ κατά μέρος ἀταξία , ἢ ῥᾳθυμία ὁ φύσις πηρόω . ὁ οὖν , « ποιέω δύσκωφος καί κωφός , » οὖον ὁ πάθος , ἀλλά ὁ ἄνθρωπος δηλόω .
cogPG.PG087_1 276
Τὴν γὰρ ἔκβασιν ἡ Γραφὴ πολλάκις , ὡς αἰτίαν προΐσχεται · ὡς τό - « Ἵνα βλέποντες μὴ ἴδωσι , καὶ ἀκούοντες μὴ ἀκούσωσι . » Τητεῖται δὲ πάλιν , εἰ ὡς σῶμα ἀπὸ σώματος , οὕτως ἀπὸ ψυχῆς ψυχή · ἢ καθάπερ ἐπὶ τοῦ Ἀδὰμ , πρῶτον τὸ σῶμα καθ´ ἑαυτὸ διαπλάττεται , εἶτα ψυχὴ ἀθάνατος ἐπεισάγεται , μὴ πρότερον οὖσα , νῦν δὲ κτιζομένη παρά Θεοῦ Καὶ μᾶλλον τοῦτο δοκεῖ τοῖς πολλοῖς , τῆς Γραφῆς ποτὲ μὲν λεγούσης · « Ὁ πλάσσων κατὰ μόνας τὰς καρδίας αὐτῶν , τουτέστι ψυχάς · » ποτὲ δέ · « Ὁ πλάσσων πνεῦμα ἀνθρώπου ἐν αὐτῷ , » ὡς ἐν τῷ Ἀδάμ . Θεὸς μὲν οὖν δίδωσι τὰς ψυχάς · τῆς δὲ μοιχείας , ἢ πορνείας , τοὺς ἀνθρώπους αἰτιασώμεθα . Τοὺς γὰρ τεχθέντας οὕτως , ἐνδέχεται εὐσεβεῖς εἶναι καὶ σώφρονας , τοῖς πλημμελῶς γινομένοις κεχρημένου καλῶς τοῦ Θεοῦ . Καὶ συμβιβάσω σε . διδάξω σε , εἰς ἁρμονίαν ἄξω σε λόγων . Ἐτελεύτησεν ὁ βασιλεὺς Αἰγύπτου . Οὐ ἄλ λος ὁ τελευτήσας πρὶν φανῇ ὁ Θεὸς Μωσῇ , καὶ ἄλλος ὁ μετὰ ταῦτα · ἀλλὰ περὶ τοῦ αὐτοῦ ἀναλαμβάνειὍτι δὲ τοῦτό ἐστιν , ἐπάγει ὁ Θεός · Ράδιζε · τεθνήκασι γὰρ οἱ ητοῦντες τὴν ψυχήν σου.Εἰ δὲ ἄλλος ἦν οὗτος ὁ τελευτήσας , οὐκ ἂν ἐρρέθη τοῦτο κατιέναι μέλλοντι τῷ Μωσῇ , καὶ περὶ τὴν ὁδὸν ὄντι . ] Τοῦτο δὲ καὶ τῷ μακαρίω Ἰω . σὴφ τῷ ἀνδρὶ τῆς ἁγίας Παρθένου , φησὶν ὁ ἄγγελος . Ἐξὧν ἀπάντων δείκνυται , ὅτι τύπος ἀκριβής ὁ Μωσῆς τοῦ Κυρίου .
Lemmas: ὁ γάρ ἔκβασις ὁ γραφή πολλάκις , ὡς αἴτιος προΐσχω · ὡς ὁ - « ἵνα βλέπω μή ὁράω , καί ἀκούω μή ἀκούω . » τητειος δέ πάλιν , εἰμί ὡς σῶμα ἀπό σῶμα , οὕτως ἀπό Ψυχή ψυχή · ἢ καθάπερ ἐπί ὁ Ἀδάμ , πρῶτος ὁ σῶμα καθ´ ἑαυτοῦ διαπλήσσω , εἶτα ψυχή ἀθάνατος ἐπεισάγω , μή πρότερος εἰμί , νῦν δέ κτίζω παρά Θεός καί μᾶλλον οὗτος δοκέω ὁ πολύς , ὁ γραφή ποτέ μέν λέγω · « ὁ πλάσσω κατά μόνος ὁ Καρδία αὐτός , τουτέστι Ψυχή · » ποτέ δέ · « ὁ πλάσσω πνεῦμα ἄνθρωπος ἐν αὐτός , » ὡς ἐν ὁ Ἀδάμ . θεός μέν οὖν δίδωμι ὁ Ψυχή · ὁ δέ μοιχεία , ἢ πορνεία , ὁ ἄνθρωπος αἰτιάομαι . ὁ γάρ τίκτω οὕτως , ἐνδέχομαι εὐσεβής εἰμί καί σώφρων , ὁ πλημμελής γίγνομαι χράομαι καλῶς ὁ Θεός . καί συμβιβάζω σύ . διδάσκω σύ , εἰς ἁρμονία ἄγω σύ λόγος . τελευτάω ὁ βασιλεύς Αἴγυπτος . οὖον ἄλμα Λός ὁ τελευτάω πρίν φαίνω ὁ θεός Μωσῆς , καί ἄλλος ὁ μετά οὗτος · ἀλλά περί ὁ αὐτός ἀναλαμβάνω δέ οὗτος εἰμί , ἐπάγω ὁ Θεός · Ράδιζε · θνῄσκω γάρ ὁ ἀτοῦς ὁ Ψυχή Εἰμί δέ ἄλλος εἰμί οὗτος ὁ τελευτάω , οὐ εἄν εἴρω οὗτος κατέρχομαι μέλλω ὁ Μωσῆς , καί περί ὁ ὁδός εἰμί . ] οὗτος δέ καί ὁ μακάριος Ἰώ . σφός ὁ ἀνήρ ὁ ἅγιος παρθένος , φημί ὁ ἄγγελος . ἔχω ἀπαντάω δείκνυμι , ὅτι τύπος ἀκριβής ὁ Μωσῆς ὁ κύριος .
cogPG.PG087_1 278
Καὶ ἐπίστευσεν ὁ λαὸς καὶ ἐχάρη . Καλὴ ἡ πίστις , εἴπερ ἐνέμεινε , καὶ μὴ μετὰ ταῦτα γογγύζουσι . Οὗτοι γάρ εἰσιν ὁ πρὸς τὸν Πατέρα εἰπὼν Υἱὸς , ὡς Ἀπέρχομαι εἰς τὸν ἀμπελῶνα , τῇ μὲν φωνῇ πρόθυμος , τῷ δὲ ἔργῳ πολέμιος . ΔΔΑ ΟΑΡ . v . ΚΔΦΦΟΑΡ . νΙ .
Lemmas: καί πιστεύω ὁ λαός καί χαίρω . καλός ὁ πίστις , εἴπερ ἐμμένω , καί μή μετά οὗτος γογγύζω . οὗτος γάρ εἰμί ὁ πρός ὁ πατήρ εἶπον υἱός , ὡς ἀπέρχομαι εἰς ὁ ἀμπελών , ὁ μέν φωνή πρόθυμος , ὁ δέ ἔργον πολέμιος . ΔΑΔ ΟΑΡ . v . ΑΔ . Ν .
cogPG.PG087_1 279
Υἱοὶ Ῥουβήν πρωτοτόκου Ἰσραήλ . Διατὶ ἐνπαῦθα γενεαλογήσας ἀπὸ τοῦ Ῥουβεὶμ , ἐλθὼν εἰς Λευῒ κατέπαυσε ; Δῆλον , ὅτι διὰ τοῦτο ἄρχεται , ἵνα τὸν Λευΐ γενεαλογήσῃ , καὶ εἴπῃ περὶ Μωσέως καὶ Ἀαρών . Ἔλαβε δέ Ἀαρὼν τὴν Ἐλισαβὲθ θυγατέρα Ἀμειναδάβ ἀδελφὴν Ναασσὼν αὐτῳ γυναῖκα Σημειωτέον , ὡς οἱ ἱερεῖς , οὐ μόνον ἐκ φυλῆς Λευὶ κατήγοντο , καὶ μάλιστα οἱ ἀρχιερεῖς ἀλλὰ καὶ ἐκ τῆς φυλῆς Ἰούδα . Ἐκ φυλῆς γὰρ Ἰούδα ὁ Ναασσὼν , καὶ ὁ τούτου πατὴρ Ἀμιναδὰβ , ὡς ἐν τοῖς Ἀριθμοῖς μαθήσῃ . Οὗτοί εἰσιν οἱ προσδιαλεγόμενοι Φαραὼ βασιλεῖ Αἰγύπτου . Πρὶν ἀναστῆναι κριτὴν , ἢ βασιλέα , ἢ ἀρχιερέα . Ἡ δὲ φυλὴ ἐκράτει , καὶ ἀπὸ ταύτης ἔδει γενεαλογεῖν . Ὅταν οὖν ὁ Θεὸς λέγῃ , « Τετάρτη γενεᾷ ἐλεύσονται ὡδε , » ἀπὸ τῆς Λευὶ φυλῆς , ὡς ἀρχούσης δεῖ γενεαλογῆσαι . Ὃταν δὲ λέγῃ ἐνταυθα , « Πέμπτῃ γενεᾷ ἀνέβησαν οἱ υἱοὶ Ἰσραὴλ ἐξ Λἰγύπτου , » ἀπὸ τοῦ Ἰακὼβ ἀρκτέον . Ἐπεὶ μέγα ζήτημα κινεῖται , ὅπως ὁ Θεὸς μὲν λέγει , « Τετάρτῃ δὲ γενεᾷ ἀποστραφήσονται ὡδε , » τουτέστιν εἰς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας · ἀ δὲ Μωῦσῆς , πέμπτῃ γενεᾷ ἀνέβησαν ἐξ λἰγύπτου · ἡ δὲ πέμπτη ἔπεσεν ἐν τῆ ἐρήμω · ἡ ἕκτη δῆλον , ὅτι εἰσῆλθε . Κατὰ οὖν τὴν πέμπτην γενεὰν , ἀπὸ τοῦ Ἰακὼβ λέγει . ΟΛΡ . γiΙ .
Lemmas: υἱός Ῥουβήν πρωτοτόκος Ἰσραήλ . διατί ἐνπαῦθα γενεαλογέω ἀπό ὁ Ῥουβείμ , ἔρχομαι εἰς Λευΐ καταπαύω ; Δῆλος , ὅτι διά οὗτος ἄρχω , ἵνα ὁ Λευΐ γενεαλογέω , καί εἶπον περί Μωσῆς καί Ἀαρών . λαμβάνω δέ Ἀαρών ὁ Ἐλισαβέθ θυγάτηρ Ἀμειναδάβ ἀδελφή Ναασσών αὐτός γυνή σημειωτέος , ὡς ὁ ἱερεύς , οὖον μόνος ἐκ Φυλή Λευί κατάγω , καί μάλιστα ὁ ἀρχιερεύς ἀλλά καί ἐκ ὁ Φυλή Ἰούδας . ἐκ Φυλή γάρ Ἰούδας ὁ Ναασσών , καί ὁ οὗτος πατήρ Ἀμιναδάβ , ὡς ἐν ὁ Ἀριθμοί μανθάνω . οὗτος εἰμί ὁ προσδιαλέγομαι Φαραώ βασιλεύς Αἴγυπτος . πρίν ἀνίστημι κριτής , ἢ βασιλεύς , ἢ ἀρχιερεύς . ὁ δέ φυλή κρατέω , καί ἀπό οὗτος ἐσθίω γενεαλογέω . ὅταν οὖν ὁ θεός λέγω , « Τέταρτος γενεά ἔρχομαι ὧδε , » ἀπό ὁ Λευί Φυλή , ὡς ἄρχω δεῖ γενεαλογέω . ὅταν δέ λέγω ἐνταῦθα , « Πέμπτη γενεά ἀναβαίνω ὁ υἱός Ἰσραήλ ἐκ Λἰγύπτου , » ἀπό ὁ Ἰακώβ ἀρκτέος . ἐπεί μέγας ζήτημα κινέω , ὅπως ὁ θεός μέν λέγω , « τετάρτη δέ γενεά ἀποστρέφω ὧδε , » τουτέστιν εἰς ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία · ὅς δέ Μωυσῆς , πέμπτος γενεά ἀναβαίνω ἐκ λἰγύπτου · ὁ δέ πέμπτος πίπτω ἐν τῆ ἐρῆμος · ὁ ἕκτος δῆλος , ὅτι εἰσέρχομαι . κατά οὖν ὁ πέμπτος γενεά , ἀπό ὁ Ἰακώβ λέγω . ΟΡ . γiΙ .
cogPG.PG087_1 280
vεΑε.;ΤΟοημίπκε ακίε ἰοῖὲ ; Εοοε εσο εθενο οἱνφα , σμαει ἰ πακα πιεα , οἰο.Οα νίσιἰε ἀνῖηα ῆιαωννειί νίσμκ ΓΠααΩἐ ΠΙΓαοΙΑ . εΑΠ ἱοίὲ νίγαΦΠ . ΔΧΜΟὔἱε ρηί . Πῶς οὖν ὁμοίως ἔπραττον οἱ τῶν Αἰγυπτίων φαρμακοί ; Ἢ κατὰ φαντασίαν , ἢ Θεοῦ συγχωροῦντος , ἵνα μειζόνως κολάζοιντο · λύσεως γὰρ ζητουμένης , ἐπέσφιγγον τὰ δεσμά · καὶ ἅμα Φαραὼ μὴ διὰ μιας πληγῆς κολασθῇ , πολλῶν ἄξιος ἄν Τὸ δὲ τῆς διαφθορᾶς εἰς ἑβδόμην ἡμέραν διαμεμενηκέναι δοκεῖ . Πίρὸς ὅπερ ἀποροῦσιν οἱ τῆς Ἐκκλησίας ἐχθροί · Πῶς ἂν ἡ Αἴγυπτος οὖσα θερμοτάτη , χωρὶς ὕδατος πρὸς τοσαύτας ἡμέρας διήρκεσε ; Καὶ τί θαυμαστὸν , εἰ Θεοῦ δίκας αὐτοῖς εἰσπράττεσθαι βουλομένου , διήρκεσαν ; ἡ δὲ θεία Γραφὴ καὶ ἄλλην ἀποφαίνει διάνοιαν . Τραπέντων γὰρτῶν ἐπιπολῆς συνεστηκότων ὑδάτων , ὥρυξαν , φησὶν , οἱ Αἰγύπτιοι κύκλῳ τοῦ ποταμοῦ , ὥστε πιεῖν ἐντεῦθεν , ὡς μὴ τῶν ἐν βάθει διαφθαρέντων ὑδάτων μετασχόντων τοῦ φθοροποιοῦ γεγονότος ἀέρος . Ὅπερ ἐδήλωσεν ὁ θεῖος λέγων χρησμός · Λάζε τὴν ῥάβδον , καὶ ἔκτεινον τὴν χέρα σου
Lemmas: vεΑε.;ΤΟοημίπκε ἀκία ἰός ; Εοοε εἰμί θείνω οἱνφα , σμάω εἷς Πάκα πιεα , οἰο.Οα νίσιἰε ἀνίημι ῆιαωννειί νίσμκ Γα ΓΑ . ΕΑΠ ἱός νίγαΦΠ . Οὖ ῥαίνω . Πῶς οὖν ὁμοίως πράσσω ὁ ὁ Αἰγύπτιος φαρμακός ; ἤ κατά φαντασία , ἢ Θεός συγχωρέω , ἵνα μέγας κολάζω · λύσις γάρ ζητέω , ἐπισφίγγω ὁ δεσμός · καί ἅμα Φαραώ μή διά εἷς πληγή κολάζω , πολύς ἄξιος ἄν ὁ δέ ὁ διαφθορά εἰς ἕβδομος ἡμέρα διαμένω δοκέω . πίρος ὅσπερ ἀπορέω ὁ ὁ ἐκκλησία ἐχθρός · Πῶς εἄν ὁ Αἴγυπτος εἰμί θερμός , Χωρὶς ὕδωρ πρός τοσοῦτος ἡμέρα διαρκέω ; καί τίς θαυμαστός , εἰμί Θεός δίκη αὐτός εἰσπράσσω βούλομαι , διαρκέω ; ὁ δέ θεῖος γραφή καί ἄλλος ἀποφαίνω διάνοια . τρέπω γὰρτῶν ἐπιπολή συνίστημι ὕδωρ , ὀρύσσω , φημί , ὁ Αἰγύπτιος κύκλος ὁ ποταμός , ὥστε πίνω ἐντεῦθεν , ὡς μή ὁ ἐν βάθος διαφθείρω ὕδωρ μετέχω ὁ φθοροποιός γίγνομαι ἀήρ . ὅπερ δηλόω ὁ θεῖος λέγω χρησμός · Λάζος ὁ ῥάβδος , καί ἐκτείνω ὁ χείρ σύ
cogPG.PG087_1 281
ΟΑΡ . νΙi . ἀς τὰ ὕδαταΑἰνθατου , καὶ ἐπὶ τοὺς ποταμοὺς αὐτῶν , καὶ τὰ ἑξῆς . Ἐντεῦθεν καὶ ἡ περὶ τοῦ πόθεν ἔσχον ὕδωρ οἱ φαρμακοὶ τῶν Αἰγυπτίων ἀπορία λυθήσεται . Πρὸς δὲ τούτοις , οὐδέ φησιν ἡ Γραφὴ ἐπὶ ὅλαις ἐπτὰ ἡμέραις παραμεῖναι τὴν εἰς αἷμα μεταβολήν . Εἰκὸς γὰρ ἅμα τε γενέσθαι εἰς ἔνδειξιν τῆς θείας μεγαλουργίας , καὶ πρὸς τὴν οἰκείαν φύσιν , διὰ φιλανθρωπίαν , ἐπανελθεῖν . Ὥστε καὶ τοὺς φαρμακοὺς λαβόντας , μεταβαλεῖν . Διὸ καὶ ἐπιλέγει . ἡ Γραφή · « Καὶ ἐσκληρύνθη ἡ καρδία Φαραώ , καὶ οὐκ εἰσήκουσεν αὐτῶν . » Ὅπερ ἐπὶ τοῖς συμπεράσμασι τῶν λοιπῶν σημείων ἐπιφέρειν εἴωθε . Καὶ ἑξῆς δὲ ἐπισημαίνεται ὁ λόγος , φάσκων , « Καὶ οὐκ ἐπέστησε τὸν νοῦν αὐτοῦ οὐδὲ ἐπὶ τούτῳ , » οὐδὲ πεπαυμένης ἤδη τῆς εἰς αἷμα μεταβολῆς τῶν ὑδάτων . Εἰ γὰρ μὴ ἐπέπαυτο , εἰκὸς ἦν ἐπιστῆσαι τὸν νοῦν τῷ γεγονότι , καὶ τὸν Μωυσῆν ἱκετεῦσαι περὶ τοῦ παύσασθαι . Τοῦτο γὰρ ἐπὶ τῶν ἄλλων ποιεῖ . Πρὸς δὲ τῷ τοῦτο μὴ νῦν εἰπεῖν τὴν Γραφὴν , καὶ ἐπισημαίνεται ὅτι οὐκ ἐπέστησεν ὁ Φαραὼ τὸν νοῦν αὐτοῦ οὐδὲ ἐπὶ τούτῳ · δῆλον , ὡς οὐδὲ ἐπὶ τῆς εἰς δράκοντα τῆς ῥάβδου μεταβολῆς , διὰ τὴν μίμησιν των φαρμακῶν , καὶ νῦν οὐδὲν ἦττον καταφρονήσας ΚΕΦΑΛ . Ηʹ . Τάξαι πρός με πότε εὔξομαι περὶ σοῦ . Θαῤῥῶν ὁ Μωθσῆς ὑπισχνεῖτο τὰς πληγὰς ἀνακαλεῖσθαι , καὶ ἡμέραν ὁρίζει , καθ´ ἣν τοῦτο ἔσται . Προσευχόμενος δὲ , κατώρθου , δεικνὺς ὅτι οὔτε τῆς αὐτοῦ δυνάμεως ἦν τὰ γινόμενα · καὶ ὁμοίως εὐχερές τῷ θαυματουργοῦντι Θεῷ καὶ ἐπάγειν πληγὴν , καὶ ἀπάγειν . Αὐτῷ γὰρ ὑπακούει τὰ πάντα .
Lemmas: ΟΑΡ . νΙi . ἀ ὁ ὕδαταΑἰνθατου , καί ἐπί ὁ ποταμός αὐτός , καί ὁ ἑξῆς . ἐντεῦθεν καί ὁ περί ὁ πόθεν ἔχω ὕδωρ ὁ φαρμακός ὁ Αἰγύπτιος ἀπορία λύω . πρός δέ οὗτος , οὐδέ φημί ὁ γραφή ἐπί ὅλος ἑπτά ἡμέρα παραμένω ὁ εἰς αἷμα μεταβολή . εἰκώς γάρ ἅμα τε γίγνομαι εἰς ἔνδειξις ὁ θεῖος μεγαλοεργία , καί πρός ὁ οἰκεῖος φύσις , διά φιλανθρωπία , ἐπανέρχομαι . ὥστε καί ὁ φαρμακός λαμβάνω , μεταβάλλω . Διὸ καί ἐπιλέγω . ὁ γραφή · « καί σκληρύνω ὁ καρδία Φαραώ , καί οὐ εἰσακούω αὐτός . » ὅπερ ἐπί ὁ συμπέρασμα ὁ λοιπός σημεῖον ἐπιφέρω εἴωθα . καί ἑξῆς δέ ἐπισημαίνω ὁ λόγος , φάσκω , « καί οὐ ἐφίστημι ὁ νόος αὐτός οὐδέ ἐπί οὗτος , » οὐδέ παύω ἤδη ὁ εἰς αἷμα μεταβολεύς ὁ ὕδωρ . εἰμί γάρ μή παύω , εἰκός εἰμί ἐφίστημι ὁ νόος ὁ γίγνομαι , καί ὁ Μωυσῆς ἱκετεύω περί ὁ παύω . οὗτος γάρ ἐπί ὁ ἄλλος ποιέω . πρός δέ ὁ οὗτος μή νῦν εἶπον ὁ γραφή , καί ἐπισημαίνω ὅτι οὐ ἐφίστημι ὁ Φαραώ ὁ νόος αὐτός οὐδέ ἐπί οὗτος · δῆλος , ὡς οὐδέ ἐπί ὁ εἰς δράκων ὁ ῥάβδος μεταβολεύς , διά ὁ μίμησις ὁ φαρμακός , καί νῦν οὐδείς ἀίσσω καταφρονέω ΚΕ . ἤ . τάσσω πρός ἐγώ πότε εὔχομαι περί σύ . θαρσέω ὁ Μωθσῆς ὑπισχνέομαι ὁ πληγάς ἀνακαλέω , καί ἡμέρα ὁρίζω , καθ´ ὅς οὗτος εἰμί . προσεύχομαι δέ , κατορθόω , δείκνυμι ὅτι οὔτε ὁ αὐτός δύναμις εἰμί ὁ γίγνομαι · καί ὁμοίως εὐχερής ὁ θαυματουργέω Θεός καί ἐπάγω πληγή , καί ἀπάγω . αὐτός γάρ ὑπακούω ὁ πᾶς .
cogPG.PG087_1 283
· « Μενοῦνγε σὺ , ὦ ἄνθρωπε , τίς εἶ ὁ ἀνταπακρινόμενος τῷ Θεῳ ; » Ἡ τὸ δυσχερές τῆς ἀπορίας ἰδὼν , καὶ τὴν λύσιν μὴ θαῤῥῶν καταπιστεῦσαι γράμμασιν , ἢ μὴ κρίνων ἀποκρίσεως ἄξιον τὸν ἐνκαλοῦντα τῇ θείᾳ προνοίᾳ . Τοῦτο γὰρ οὐκ ἂν εἰπε τῷ ἔχοντι παῤῥησίαν ἀποκρίνασθαι τῷ Θεῷ · ὁποῖος ἦν ὁ Μωϋσῆς , ὃς ἐλάλει , φησὶν , ὁ δὲ Θεὸς ἀπεκρίνατο φωνῇ . Καὶ ὅτι ἐλάλει ὡς φίλος φίλῳ . Καὶ ὥζεσεν ἡ γη . Ἐπὶ τῇ πρώτῃ μάστιγι ἐπώζεσεν ὁ ποταμὸς , ἐπὶ δὲ τῇ τῶν βατράχων ἡ γῆ Σὰρξ γὰρ καὶ αίμα ἡσαν Αἰγύπτιοι · οὕτω δὲ καὶ ἡ γῆ · τὰ παχύτερα τῶν σωμάτων γενόμενοι . Ἐσαχύνθη γὰρ αὐτῶν ἡ καρδία . Ὅθεν ἐπεὶ προσώζεσαν καὶ ἐσάπησαν αὐτῶν οἱ μώλωπες τῆς ἁμαρτίας , διὰ ποῦτο ὥζεσεν αὐτῶν καὶ ὁ ποταμὸς καὶ ἡ γῆ
Lemmas: · « μέν σύ , εἰμί ἄνθρωπος , τίς εἰμί ὁ ἀνταπακρινόμενος ὁ θέω ; » ὁ ὁ δυσχερής ὁ ἀπορία εἶδον , καί ὁ λύσις μή θαρσέω καταπιστεύω γράμμα , ἢ μή κρίνω ἀπόκρισις ἄξιος ὁ ἐγκαλέω ὁ θεῖος πρόνοια . οὗτος γάρ οὐ εἄν εἶπον ὁ ἔχω παρρησία ἀποκρίνω ὁ Θεός · ὁποῖος εἰμί ὁ Μωϋσῆς , ὅς λαλέω , φημί , ὁ δέ θεός ἀποκρίνω φωνή . καί ὅτι λαλέω ὡς φίλος φίλος . καί ὄζω ὁ γη . ἐπί ὁ πρῶτος μάστιξ πιπώζτω ὁ ποταμός , ἐπί δέ ὁ ὁ βάτραχος ὁ γῆ σάρξ γάρ καί αίμα ἡμι Αἰγύπτιος · οὗτος δέ καί ὁ γῆ · ὁ παχύς ὁ σῶμα γίγνομαι . Ἐσαχύνθη γάρ αὐτός ὁ καρδία . ὅθεν ἐπεί προσόζλυμι καί σήπω αὐτός ὁ μώλωψ ὁ ἁμαρτία , διά Πούτο ὄζω αὐτός καί ὁ ποταμός καί ὁ γῆ
cogPG.PG087_1 284
Δάκτυλος Θεοῦ ἐστι τοῦτο , ἀντὶ τοῦ τῇ Θεοῦ ἐνερνεία ταῦτα γίνεται , καὶ οὐκ ἀνθρώπων · ὅτι ὅλως παρὰ Θεοῦ ἡ ἀφὴ αὕτη . Εἰ γὰρ μὴ ἠθέλησεν ὁ Θεὸς , οὐκ ἐφέροντο αἱ πληγαί · ἀλλ´ ἅπαξ ἅπαντα
Lemmas: Δάκτυλος Θεός εἰμί οὗτος , ἀντί ὁ ὁ Θεός ἐνερνεία οὗτος γίγνομαι , καί οὐ ἄνθρωπος · ὅτι ὅλως παρά Θεός ὁ ἀλφή οὗτος . εἰμί γάρ μή ἐθέλω ὁ θεός , οὐ φέρω ὁ πληγή · ἀλ ἅπαξ ἅπας
cogPG.PG087_1 285
ἀπώλεσεν , . Ἐπεὶ οὖν ἠρέμα ἐγίνοντο τὰ γινόμενα , δάκτυλον ἐκάλεσαν , ἀλλ´ οὐ χεῖρας . ὅμως καὶ τῳ δακτύλῳ παρεχώρησαν . Ἡ μὲν οὖν τρίτη μάστιξ , δάκτυλος εἴρηται · ἡ δὲ πέμπτη , ὡσανεὶ συμπληρωθέντων πέντε δακτύλων ἐξ ἐκάστης μάστιγος , χεὶρ ὡνόμασται · ἃς τὸ Πνεῦμα μα τὸ θεῖον ἐνήργησε . Λέγεται δὲ ἐν Εὐαγγελίῳ · « Εἰ δὲ ἐγὼ ἐν δακτύλῳ Θεοῦ ἐκβάλλω τὰ δαιμόνια , . » ὅπερ ἐρμηνεύων ἀλλαχοῦ , φησὶν , « Εἰ δὲ ἐγὼ ἐν Πνεύματι Θεοῦ ἐκβάλλω τὰ δαιμόνια . » Ὃρα ποσάκις ψεύδεται τὰς ὑποσχέσεις ὁ Φαραώ . ἕεύστης γάρ ἐστι , καὶ ἐν τῇ ἀληθείᾳ οὐχ ἕστηκε , κατὰ τὴν τοῦ Σωτῆρος φωνήν . Καί καραδοξασω ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ τὴν γῆνΓεσέμ . Νῦν πρῶτον ἡ Γεσὲμ τῶν Αἰγυπτίων πληγῶν διαστέλλεται . Οιια εεφκμίμν οοίίπμα σενίε οναίίοηίς οοὴανοπί , οοκειλίο κίηα αοίον οαρίείὸυε ποκ παρμίαίοΓίε ὑᾶ Ροεἱιιῖανε υἱαᾶεαίαν . Εεοε νααε Ποηιῖηῖ ενί ἱ ωπεκίῖε κῖε , φμα δοὺ ἡ χεὺρ Κυρίου ἔσται ἐν τοῖς κτήνεσί σου τοῖς ἐν τοῖς πεδίοις . Πρῶτον ἐν τοῖς κτήνεσιν ἵπποι
Lemmas: ἀπόλλυμι , . ἐπεί οὖν ἠρέμα γίγνομαι ὁ γίγνομαι , δάκτυλος καλέω , ἀλ οὖον χείρ . ὅμως καί ὁ δάκτυλος παραχωρέω . ὁ μέν οὖν τρίτος μάστιξ , δάκτυλος εἴρω · ὁ δέ πέμπτος , ὡσανεί συμπληρόω πέντε δάκτυλος ἐκ ἕκαστος μάστιξ , χείρ ὀνομάζω · ὅς ὁ πνεῦμα μή ὁ θέω ἐνεργέω . λέγω δέ ἐν Εὐαγγέλιος · « εἰμί δέ ἐγώ ἐν δάκτυλος Θεός ἐκβάλλω ὁ δαιμόνιος , . » ὅσπερ ἑρμηνεύω ἀλλαχοῦ , φημί , « εἰμί δέ ἐγώ ἐν πνεῦμα Θεός ἐκβάλλω ὁ δαιμόνιος . » Ὅρας ποσάκις ψεύδω ὁ ὑπόσχεσις ὁ Φαραώ . εευιστημι γάρ εἰμί , καί ἐν ὁ ἀλήθεια οὐ ἵστημι , κατά ὁ ὁ Σωτήρ φωνή . καί καραδοξασω ἐν ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος ὁ γῆνΓεσέμ . νῦν πρῶτος ὁ Γεσέμ ὁ Αἰγύπτιος πληγή διαστέλλω . Οιια εεφκμίμν οοίίπμα Σενιέ ὀναῖος οοὴανοπί , οοκειλίο κία ἀφίημι ὁρίζω ποκ παρμίαίοΓίε Ὕη ροειιιιανος υἱαᾶεαίαν . Εεοε νααε Ποηιῖηῖ ἐν Ι ωπεκίῖε κίω , ΦΜΑ δήω ὁ χείρ κύριος εἰμί ἐν ὁ κτῆνος σύ ὁ ἐν ὁ πεδίον . Πρῶτος ἐν ὁ κτῆνος ἵππος
cogPG.PG087_1 286
πατάσσονται , οἱ ψευδεῖς εἰς σωτηρίαν · δεύτερον τὰ ὑποζύγια τὰ ἐξ ὅλων ἀκάθαρτα · οὔτε γὰρ διχηλεῖ , οὔτε μηρυκᾶται · τρίτον αἱ κάμηλοι , διὰ μὲν τὴν μηρύκησιν ὡσανεὶ καθαραὶ τυγχάνουσαι , διὰ δὲ τὸ μὴ διχηλεῖν , ἀκάθαρτοι . Ἐξ ἡμισείας οὖν καθαρά τὰ τρίτα . Μεθ´ ἃ , τῆς πληγῆς ἀμαυροτέρας γενομένης , οἱ βόες τύπτονται τοῦ Φαραὼ , καὶ τελευταῖον πάντων τὸ πραότατον ἐν τοῖς κτήνεσι πρόβατον
Lemmas: πατάσσω , ὁ ψευδής εἰς σωτηρία · δύο ὁ ὑποζύγιον ὁ ἐκ ὅλος ἀκάθαρτος · οὔτε γάρ διχηλέω , οὔτε μηρυκάζω · τρίτος ὁ κάμηλος , διά μέν ὁ μηρύκησις ὡσανεί καθαρός τυγχάνω , διά δέ ὁ μή διχηλέω , ἀκάθαρτος . ἐς ἥμισυς οὖν καθαρός ὁ τρίτος . Μεθ´ ὁ , ὁ πληγή ἀμαυρός γίγνομαι , ὁ βοῦς τύπτω ὁ Φαραώ , καί τελευταῖος πᾶς ὁ πρᾶος ἐν ὁ κτῆνος πρόβατον
cogPG.PG087_1 287
Ἡμεῖς δὲ οὐκ οἴδαμεν τί λατρεύσομεν Κυρίω τῷ Θεῷ ἡμῶν . Ἵνα μὴ λέγῃ Φαραώ . Οὐκοῦν τὰ πρὸς θυσίαν ἐπιτήδεια λαβόντες , τὰ λοιπὰ καταλείθασε · ὁ δὲ ἄδηλον ἐπὶ τούτοις τὸ θεῖον νεῦμα φησιν .
Lemmas: ἐγώ δέ οὐ οἶδα τίς λατρεύω κύριος ὁ Θεός ἐγώ . ἵνα μή λέγω Φαραώ . οὐκοῦν ὁ πρός θυσία ἐπιτήδειος λαμβάνω , ὁ λοιπάς καταλέγω · ὁ δέ ἄδηλος ἐπί οὗτος ὁ θέω νεῦμα φημί .
cogPG.PG087_1 288
Τὰ προκείμενα ῥητὰ Μωϋσῆς εἶπε τῷ Φαραώ , δηλονότι πρὶν ἐξελθεῖν ἀπ´ αὐτοῦ μετὰ τὸ ἀπειληθῆναι αὐτόν . ἅπαξ γὰρ συνθέμενος μηκέτι βλέπειν αὐτοῦ τὸ πρόσωπον , οὐκ ἂν εἰσῆλθεν . Ἥδη δὲ ποῦτο προιιρήκει Θεὸς τῶ Μωϋσῇ . Κἀκείνην τὴν ἐντολὴν ἐνταῦθα πληροῖ , καὶ μάλιστα ὑπομνησθεὶς παρὰ Θεοῦ εἰπόντος , « Ἔτι μίαν πληγήν ἐπάξω ἐπὶ φαραὼ , σημαίνων τὴν τῶν πρωτοτόκων , » ἣν ἐξεδέχετο Μωῦσῆς . Ἀπὸ τῆς πράξεως ἐτέθη τῇ ἑορτῇ τοὔνομα . Καλεῖται γὰρ Φασὲ , ὅπερ ἐστὶ πλατέσι τοῖς βήμασι χρῆσθαι . Ὃ δή τινες ἐξελλήνισαν , διὰ τὸ Χριστοῦ πάθος οὕτως εἰρῆσθαι νομίσαντες , καὶ Πάσχα τὸ Ζασὲ πεποιήκασι . Καλῶς δὲ τὸ , « Ὁ μὴν οὗτος ὑμῖν . » Ἄλλος γὰρ ἄλλοις , ἡ διὰ τόπους , ἢ διὰ ὕδωρ , ἢ διὰ εἴδωλα Μᾶλλον δὲ τὸ , ὑμῖν , Μωϋσεῖ φησι καὶ τῷ Ἀαρὼν ὁ Θεός . Τοῦτο γὰρ οὐ προσέταξεν εἰπεῖν τῇ συναγωγή τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ , ἀλλὰ μόνα τὰ περὶ προβάτου . Τῷ γάρ ἀποταξὰμένῳ τῷ κόσμῳ , καὶ γενέσεως
Lemmas: ὁ πρόκειμαι ῥητός Μωϋσῆς εἶπον ὁ Φαραώ , δηλονότι πρίν ἐξέρχομαι ἀπ´ αὐτός μετά ὁ ἀπειλέω αὐτός . ἅπαξ γάρ συντίθημι μηκέτι βλέπω αὐτός ὁ πρόσωπον , οὐ εἄν εἰσέρχομαι . ἥδη δέ Πούτο προλέγω θεός ὁ Μωϋσῆς . ἐκεῖνος ὁ ἐντολή ἐνταῦθα πληρόω , καί μάλιστα ὑπομιμνῄσκω παρά Θεός εἶπον , « ἔτι εἷς πληγή ἐπάγω ἐπί φαραώ , σημαίνω ὁ ὁ πρωτοτόκος , » ὅς ἐκδέχομαι Μωυσῆς . ἀπό ὁ πρᾶξις τίθημι ὁ ἑορτή ὄνομα . καλέω γάρ φάσω , ὅσπερ εἰμί πλατύς ὁ βῆμα χράω . ὅς δή τις εξελληνίζω , διά ὁ Χριστός πάθος οὕτως εἴρω νομίζω , καί Πάσχα ὁ Ζασὲ ποιέω . καλῶς δέ ὁ , « ὁ μήv οὗτος σύ . » ἄλλος γάρ ἄλλος , ὁ διά τόπος , ἢ διά ὕδωρ , ἢ διά εἴδωλον μᾶλλος δέ ὁ , σύ , Μωϋσῆς φημί καί ὁ Ἀαρών ὁ Θεός . οὗτος γάρ οὖον προστάσσω εἶπον ὁ συναγωγή ὁ υἱός Ἰσραήλ , ἀλλά μόνος ὁ περί πρόβατον . ὁ γάρ ἀποτάσσω ὁ κόσμος , καί γένεσις
cogPG.PG087_1 289
ἐὰν εἰσίει κ Βειιῖπεὺαηι Γιρηὶ ρσοὴα - Α ἑτέρας κατάρχοντι , ἑτέρῳ τε γεγονότι παρὰ´ ὃ ἦν , ἀρμόσει τὸ , « Ὁμὴν οὗτος ἀρχὴ μηνῶν »
Lemmas: ἐάν εἰσίημι Κ Βειιῖπεὺαηι Γιρηὶ ρσοὴα - Α ἕτερος κατάρχω , ἕτερος τε γίγνομαι παρά ὅς εἰμί , ἁρμόζω ὁ , « ὁμός οὗτος ἀρχή μείς »
cogPG.PG087_1 291
Ὁρᾷς , ὅτι ἄνευ αἴματος οὐχ οἰόν τε ἦν γενέσθαι σωτηρίαν , οὕτε τοῖς πρώτοις , οὔτε τοῖς ἐσχάτοις . Καθάπερ οἱ ἀνδριάντες οἱ βασιλικοὶ , εἰ καὶ ἄψυχοι , ἀλλ´ ὅμως τοὺς καταφεύγοντας ἐμψύχους καὶ αἴσθησιν ἔχοντας ἀνθρώπους σώζουσιν , οὐκ ἐπειδὴ εἰκόνες εἰσὶν , ἀλλ´ ὅτι τοῦ βασιλέως · οὕτω δὴ καὶ τὸ αἵμα τοῦ ἀμνοῦ ἀνθρώπους ἔσωσεν , ἀλλ´ ὅτι τοῦ αἴματος τοῦ Χριστοῦ τύπος ἦν .
Lemmas: ὁράω , ὅτι ἄνευ αἶμα οὐ οἷος τε εἰμί γίγνομαι σωτηρία , ἵημι ὁ πρῶτος , οὔτε ὁ ἔσχατος . καθά ὁ ἀνδριάς ὁ βασιλικός , εἰμί καί ἄψυχος , ἀλ ὅμως ὁ καταφεύγω ἔμψυχος καί αἴσθησις ἔχω ἄνθρωπος σῴζω , οὐ ἐπεί εἰκών εἰμί , ἀλ ὅτι ὁ βασιλεύς · οὗτος δή καί ὁ αἷμα ὁ ἀμνός ἄνθρωπος σῴζω , ἀλ ὅτι ὁ αἶμα ὁ Χριστός τύπος εἰμί .
cogPG.PG087_1 295
Καὶ ὄψομαι τὸ αἷμα , καὶ σκεπάσω ὑμᾶς , . Ἵνα ψνῶμεν , ὡς μυστήριον τὸ τελούμενον , αἰτίαν λέγει μὴ ἐπιβάλλουσαν . Ἄρα γὰρ εἰ μὴ τὸ αἷμα ἔβλεπεν . οὐκ ἐγίνωσκεν Ἰουδαίου καὶ Αἰγυπτίου διάκρισιν · Καὶ μὴν παρῆν ἡ περιτομὴ , τὸ σημεῖον διακρίνουσα . Τοῦτο σύμφωνον τῷ παρὰ τῷ Ἰεζεκιήλ · « Ἐφ´ οὗ δὲ τὸ σημεῖόν ἐστι , μὴ ἀποκτείνητε . » Ἵνα εἴπωμεν , « Ἐσημειώθη ἐφ´ ἡμᾶς τὸ φῶς τοῦ προσὡπου σου Κύριε.ν Ἐκάλεσε δὲ Μωϋσῆς πᾶσαν γερουσίαν υἱῶν Ἰσραήλ . Τὸν μὲν πρῶτον περὶ τοῦ Πάσχα νόμον ὁ Κύριος ἐχρημάτισε πρὸς Μωϋσῆν τε καὶ Ἀαρών · τὸν δὲ δεύτερον Μωϋσῆς ἀπὸ τοῦ ἐν αὐτῷ πνεύμα . τοῦ οὐ πᾶσι τοῖς υἱοῖς Ἰσραὴλ , τῇ δὲ γερουσίᾳ μόνον ἐντέλλεται . Δοκεῖ δὲ καὶ τὸ καθ´ ἱστορίαν σημαίνειν τὸν ὕς.σωπον , ὦ περιθέντες σπόγγον ὄξους διψῶντι τῷ Σωτῆρι προσήνεγκαν .
Lemmas: καί ὁράω ὁ αἷμα , καί σκεπάζω σύ , . ἵνα νάω , ὡς μυστήριον ὁ τελέω , αἴτιος λέγω μή ἐπιβάλλω . ἄρας γάρ εἰμί μή ὁ αἷμα βλέπω . οὐ γιγνώσκω Ἰουδαῖος καί Αἰγύπτιος διάκρισις · καί μήv πάρειμι ὁ περιτομή , ὁ σημεῖον διακρίνω . οὗτος σύμφωνος ὁ παρά ὁ Ἰεζεκιήλ · « Ἐφ´ ὅς δέ ὁ σημεῖον εἰμί , μή ἀποκτείνω . » ἵνα εἶπον , « σημειόω ἐφίημι ἐγώ ὁ φάος ὁ πρόσωπον σύ Κύριος καλέω δέ Μωϋσῆς πᾶς γερουσία υἱός Ἰσραήλ . ὁ μέν πρῶτος περί ὁ Πάσχα νόμος ὁ Κύριος χρηματίζω πρός Μωϋσῆς τε καί Ἀαρών · ὁ δέ δύο Μωϋσῆς ἀπό ὁ ἐν αὐτός πνεύμα . ὁ οὖον πᾶς ὁ υἱός Ἰσραήλ , ὁ δέ γερουσία μόνος ἐντέλλω . δοκέω δέ καί ὁ καθ´ ἱστορία σημαίνω ὁ ὕς.σωπον , εἰμί περιτίθημι σπόγγος ὄξος διψάω ὁ Σωτήρ προσφέρω .
cogPG.PG087_1 296
Πάροικός ἐστιν Ἐκκλησίας , ὅστις πρὸς ἡμέρας Α αυνάγεται , μετὰ ταύτας καὶ μετὰ θείαν ἀκοήν τε καὶ μύησιν ἀποστάτης γενόμενος · ὃς οὐκ ἔδεται Κἀπὸ τοῦ προβάτου . Μισθωτὸς δὲ ὥσπερ ἐκεῖνος , οὗ μὴ τὰ πρόβατα ἴδια , καὶ διὰ τοῦτο τῷ λύκῳ παραχωρῶν . φιλεῖ γὰρ οὐχ ὅλῃ ταῦτα ψυχῇ · ἀλλὰ διὰ τοὺς μισθοὺς τοὺς ἔξωθεν δοκεῖ περιέπειν τὰ πρόβατα . Οὕτω καὶ ὁ μισθωτὸς ὁ ἐν υἱοῖς Ἰσραὴλ ὁ τῇ εὐσεβείᾳ προφάσει μισθὸν προσερχόμενος , πορισμὸν δοκῶν τὴν εὐσέβειαν , καὶ ; πλουτεῖν ἐντεῦθεν οἰόμενος . Τοιοῦτοι καὶ οἱ διὰ δόξαν ἀνθρώπων μετκόντες τὰς ἀρετάς . Ὁ γὰρ τέλειος , ὡς ὁ Πατὴρ ὁ οὐράνιος , αὐτὰς δι´ ἑαυτὰς ἐπιτηδεύει τὰς ἀρετὰς , καιοσύνην , οἱ κρίνοντες τὴν γῆν . » Τὸ γὰρ διά τι γιγνόμενον , ἔλαττόν ἐστιν ἐκείνου δι´ ὃ γίγνεται . Ὡς προτιμᾶσθαι τῆς ἀρετῆς τὸν μισθόν . Διόπερ ὁ τοιοῦτος οὐκ ἐσθίει τὸ Πάσχα τοῦ Χριστοῦ , τῆς δικαιοσύνης ἄλλο τι προτιμῶν .
Lemmas: πάροικος εἰμί ἐκκλησία , ὅστις πρός ἡμέρα Α αυνάγεται , μετά οὗτος καί μετά θεῖος ἀκοή τε καί μύησις ἀποστάτης γίγνομαι · ὅς οὐ ἐσθίω ἀπό ὁ πρόβατον . μισθωτός δέ ὥσπερ ἐκεῖνος , ὅς μή ὁ πρόβατον ἴδιος , καί διά οὗτος ὁ λύκος παραχωρέω . φιλέω γάρ οὐ ὅλος οὗτος Ψυχή · ἀλλά διά ὁ μισθός ὁ ἔξωθεν δοκέω περιέπω ὁ πρόβατον . οὕτως καί ὁ μισθωτός ὁ ἐν υἱός Ἰσραήλ ὁ ὁ εὐσέβεια πρόφασις μισθός προσέρχομαι , πορισμός δοκέω ὁ εὐσέβεια , καί ; πλουτέω ἐντεῦθεν οἴομαι . τοιοῦτος καί ὁ διά δόξα ἄνθρωπος μέτειμι ὁ ἀρετή . ὁ γάρ τέλειος , ὡς ὁ πατήρ ὁ οὐράνιος , αὐτός δις ἑαυτοῦ ἐπιτηδεύω ὁ ἀρετή , καίω , ὁ κρίνω ὁ γῆ . » ὁ γάρ διά τίς γίγνομαι , ἐλάσσων εἰμί ἐκεῖνος δις ὅς γίγνομαι . ὡς προτιμάω ὁ ἀρετή ὁ μισθός . διόπερ ὁ τοιοῦτος οὐ ἐσθίω ὁ Πάσχα ὁ Χριστός , ὁ δικαιοσύνη ἄλλος τίς προτιμάω .
cogPG.PG087_1 297
Καὶ ἐποίησαν οἰ υἱοὶ Ἰσραὴλ καθὰ ἐνετείλατο Κύριος τῷ Μωϋσῇ καὶ Ἀαρὼν πρὸς αὐτοὺς , οὕτως ἐποίησαν . Ὁ μὴ κατὰ τὸ γράμμα δεχόμενος , ἀκούων δὲ τοῦ βουλήματος τῆς Γραφῆς , οὗτός ἐστιν ὁ ] ποιῶν καθάπερ ἐλάλησε Κύριος τῷ Μωσεῖ καὶ Ἀαρών ,
Lemmas: καί ποιέω ὁ υἱός Ἰσραήλ καθά ἐντέλλω Κύριος ὁ Μωϋσῆς καί Ἀαρών πρός αὐτός , οὕτως ποιέω . ὁ μή κατά ὁ γράμμα δέχομαι , ἀκούω δέ ὁ βούλημα ὁ γραφή , οὗτος εἰμί ὁ ] ποιέω καθάπερ λαλέω Κύριος ὁ Μωσῆς καί Ἀαρών ,
cogPG.PG087_1 298
Καὶ ἔλαβε Μωϋσῆς τὰ ὀστᾶ Ἰωσὴφ μετὰ´ αιλ τοῦ . Τῷ μὲν Ἰσραὴλ ὄντι σαρκικῷ συνεβούλευσε λῆψιν χρημάτων · ἑαυτῷ δέ , λῆψιν ὀστῶν , προτιμότερα τῶν Αἰγυπτίων θησαυρῶν ἡγησάμενος τοῦ διτεαίου τὰ λείθανα · ὡς καὶ αὐτὸς Ἰωσὴφ τὰ τοῦ πατρὸς μετενήνοχε . Καὶ μολυσμὸν ἐντεῦθεν οὐχ ὑπελάμβανον , εἰ καὶ τοῖς παχυτέροις ὁ νόμος τοῦτό φησιν . Ἰδοὺ γὰρ αὐτὸς ὁ τὸν νόμον θεὶς Μωϋσῆς , οὐ μόνον ἐφάπτεται , ἀλλ´ οἱονεὶ κεκόμικεν ἐπὶ τῶν ὤμων ἀράμενος ἐπ´ ἔτη μʹ , οὐκ ἐγκληθεὶς , οὐ μεταγνοὺς ὁ ἐν ὅλω τῷ οἴκῳ πιστός , Ἰουδαίοις μὲν τὸ γράμμα , ἐαυτῷ δὲ τὸ πρᾶγμα διδούς . Ἐπίστευε γὰρ τῷ ὡς ζώντων ἔτι τῶν ἁγίων Θεῷ χρηματίζοντι . Ἀἰσχυνέσθωσαν οὖν ἡμῖν ἐγκαλοῦντες , ὅτι τοῖς μάρτυσι παραβάλλομεν τὸν νομοθέτην , ὁρῶντες ἐκκληθαστικὲ μᾶλλον ἢ νομικὰ διαπραττόμενον γὼ δὲ σκληρυνῶ τὴν καρδίαν Φαραώ . Οὐκ αὐτουργῶν τὴν σκληρότητα , ἀλλὰ δι´ ὧν τὰ ἐκ Θεοῦ γεγονότα περὶ τὸν κύκλον τῆς ὁδοῦ πρόφασιν λαμβάΣει Φαραὼ τῆς ἰδίας σκληρότητος , ἀδίκως τοῦτο ποιῶν . Οὔπω γὰρ τὴν τῶν τριῶν ἡμερῶν παρῆλθεν ὀδὸν , ἔνθα θύσειν ὁ Μωϋσῆς ἐπηγγείλατο . Οὐκ ἄρα πρόφασιν εὔλογον εἴληφε , Οὐ κοσθήσεσθε ἔτι ἱδεῖν αὐτοὺς εἰς τὸν αἰῶνα χρόνον . Χρόνῳ τὸ πρᾶγμα ὑπέβαλε μακρῷ , οὐκ αἰῦνι διηνεκεῖ . Εἶδον γὰρ αὖθις τοὺς Αἰγυπτίους οἱ Ἑβραῖοι ὡπλισμένους , ἀλλὰ μετὰ πολλὰς γενεάς .
Lemmas: καί λαμβάνω Μωϋσῆς ὁ ὀστέον Ἰωσήφ μετά αιλ ὁ . ὁ μέν Ἰσραήλ εἰμί σαρκικός συμβουλεύω λῆψις χρῆμα · ἑαυτοῦ δέ , λῆψις ὀστέον , πρότιμος ὁ Αἰγύπτιος θησαυρός ἡγέομαι ὁ διτεαίου ὁ λείθανα · ὡς καί αὐτός Ἰωσήφ ὁ ὁ πατήρ μεταφέρω . καί μολυσμός ἐντεῦθεν οὐ ὑπολαμβάνω , εἰμί καί ὁ παχύς ὁ νόμος οὗτος φημί . ἰδέ γάρ αὐτός ὁ ὁ νόμος τίθημι Μωϋσῆς , οὖον μόνος ἐφάπτω , ἀλ οἱονεί κομίζω ἐπί ὁ ὦμος ἀείρω ἐπι ἔτος εἷς , οὐ ἐγκαλέω , οὖον μεταγιγνώσκω ὁ ἐν ὅλος ὁ οἶκος πιστός , Ἰουδαῖος μέν ὁ γράμμα , αὐτός δέ ὁ πρᾶγμα δίδωμι . πιστεύω γάρ ὁ ὡς ζῶ ἔτι ὁ ἅγιος Θεός χρηματίζω . Αἰσχύνω οὖν ἐγώ ἐγκαλέω , ὅτι ὁ μάρτυς παραβάλλω ὁ νομοθέτης , ὁράω ἐκκληθαστικὲ μᾶλλον ἢ νομικός διαπράσσω ἐγώ δέ σκληρύνω ὁ Καρδία Φαραώ . οὐ αὐτουργός ὁ σκληρότης , ἀλλά δις ὅς ὁ ἐκ Θεός γίγνομαι περί ὁ κύκλος ὁ ὁδός πρόφασις λαμβάΣει Φαραώ ὁ ἴδιος σκληρότης , ἄδικος οὗτος ποιέω . οὔπω γάρ ὁ ὁ τρεῖς ἡμέρα παρέρχομαι ὁδός , ἔνθα θύω ὁ Μωϋσῆς ἐπαγγέλλω . οὐ ἄρα πρόφασις εὔλογος λαμβάνω , οὖον κοέω ἔτι ὁράω αὐτός εἰς ὁ αἰών χρόνος . Χρόνος ὁ πρᾶγμα ὑποβάλλω μακρός , οὐ αἰών διηνεκής . εἶδον γάρ αὖθις ὁ Αἰγύπτιος ὁ Ἑβραῖος ὁπλίζω , ἀλλά μετά πολύς γενεά .
cogPG.PG087_1 299
Τοῦτο λέγει , ὅτι Οὐκ ἔτι αὐτοὺς ὄψεσθε εἰς χρόνον τοῦ αἰῶνος τούτου . Ἔμελλον γὰρ πάντες ἀποθνήσκειν ἐν τῇ θαλάσσῃ . ἐτόλμησε δέ τις τῶν Ἑλλήνων εἰπεῖν , ὥς τινας τῶν Αἰγυπτίων εἶναι τοὺς Ἑβραίους , ποιμένας τῶν θρεμμάτων · εἶτα τοῖς δεσπόταις ἐπαναστάντας , ἐξελθεῖν τῆς Αἰγύπτου · οὔτε ἀπὸ τῶν Ἑβραῖκῶν ὀνομάτων , ὅσον τὸ διάφορον κατανοήσας .
Lemmas: οὗτος λέγω , ὅτι οὐ ἔτι αὐτός ὁράω εἰς χρόνος ὁ αἰών οὗτος . μέλλω γάρ πᾶς ἀποθνήσκω ἐν ὁ θάλασσα . τολμάω δέ τις ὁ Ἕλλην εἶπον , ὅς τις ὁ Αἰγύπτιος εἰμί ὁ Ἑβραῖος , ποιμήν ὁ θρέμμα · εἶτα ὁ δεσπότης ἐπανίστημι , ἐξέρχομαι ὁ Αἴγυπτος · οὔτε ἀπό ὁ εβραϊκός ὄνομα , ὅσος ὁ διάφορος κατανοέω .
cogPG.PG087_1 302
Τό · Ἐκεῖ ἔθετο δικαιώματα καὶ κρίσεις , » οὐ τὸν όμον φησίν · οὗτος γὰρ ὕστερον ἐν Χωρὴβ ἐδόθη · ἀλλ´ ἅπερ ἐδήλωσε διὰ τοῦ λέγειν , « Ἐπείραζεν , » ἀντὶ τοῦ , προκατήχει , καὶ προεγύμναζεν αὐτοὺς εἰς ὑπακοὴν τοῦ μηκέτι πειράζειν , παρακαλεῖν δὲ πρὸς τὴν σνήθη βοήθειαν τὸν Θεόν αελοηπ νiΓιυίο , περὶ αρΙε ΒοΦΙΦΠΦΗαΓεΙ · ἐν ρρεΓ ἰ τοὺς νοιοῖε ἰρεα οἱ ΡΙΦεεΙΙεβῖΙΠΗΠ ΔμκίΙΑΙΙ οοΠΙμεΓεΙΙί .
Lemmas: ὁ · ἐκεῖ τίθημι δικαίωμα καί κρίσις , » οὖον ὁ ὁμός φημί · οὗτος γάρ ὕστερος ἐν Χωρήβ δίδωμι · ἀλ ὅσπερ δηλόω διά ὁ λέγω , « πειράζω , » ἀντί ὁ , προκατηχέω , καί προγυμνάζω αὐτός εἰς ὑπακοή ὁ μηκέτι πειράζω , παρακαλέω δέ πρός ὁ σαίνω βοήθεια ὁ Θεός αελοηπ Ἴνιος , περί Αριέ ΦΒ · ἐν Γρες εἷς ὁ νοιοις ἱερεύς ὁ Ι Ι Ι .
cogPG.PG087_1 304
Τρῦτο τὸ ῥῆμα , ὃ συνέταξε Κύριος . Ἕθος τῇ Γραφῇ τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἔργων καλεῖν τοῖς ὀνόμασι τῶν αἰτίων . Ὅ γὰρ ἐποίησε Θεοῦ λόγος καὶ πρόσταγμα , τοῦτο Θεοῦ ῥῆμα καλεῖ . Καὶ τὸ μάννα δὲ οὐκ ὄνομα , ἀλλ´ ἡ ἐρώτησις ὄνομα γέγονε . Φακία πκιεειη αῖιααμπ , ἰοῦ . ΘγιΗΙαολμε Βαϋεί · Ωοἱφαίίε οοηηρειί ἴιεκεκηι . ὄέΙίαγίμη ὁ ΜείΙς , εἰο . ΑΠΙὰἰμΙ · ῆηάίαηκ ομι Οἰεο . ΘνΙΜΑΩΜΣ ΓΡΙ Πί ηείευΚε.Α ΣΓλεκ ΡΒΦἰοῖα . ὄνιηαοίε ἰιαειΙΙε Οεφκε α ἕκεε τηα Οήααπ . Καὶ πατάξεις τὴν πέτραν . Σημειωτέον , ὅτι τὸ τοῦ μάννα καὶ τῆς ὀρτυγομήτρας θαῦμα , προγενέ στερόν ἐστι τοῦ πατάξαι τὴν πέτραν , καὶ ὕδωρ ἐκβαλεῖν ἀπ´ αὐτῆς · ἐπειδήπερ ὁ οζʹ ψαλμὸς δοκεῖ προτάττειν τὸ τῆς πέτρας . Πάλιν δὲ διεγόγγυσεν ἡ αυνανωγὴ , καὶ τῆς ὁδοῦ τὴν ταλαιπωρίαν προβάλλε . ται . Ἐν δὲ τοῖς Ἀριθμοῖς καὶ τῶν ἡδέων κατὰ μέρος ἀντιπαρατίθησι μνήμην , λέγουσα · « Οὗ οὐ σπείρεται , οὐδὲ σῦκα , οὐδὲ ἄμπελοι , οὐδὲ ῥόαι , οὐδὲ ὕδωο ἔστι πιεῖν . » Καὶ ὅτι ταῦτα γέγονε μετὰ τελευτὴν Μαριὰμ ἐν μηνὶ τῷ πρώτῳ , τὰ κατὰ τὴν πέτοαν φημὶ , ἔνθα καὶ παραλαβεῖν προστάττεται μόνον τὸν Ἀαρών , καὶ λαλῆσαι πρὸς τὴν πέτραν · καὶ ὡς ἐδίσταζεν , εἰπών · « Μὴ ἐκ τῆς πέτρας ταύτης ἐξάξομεν . ὑμῖν ὕδωρ ; » Διὸ καὶ δις τὴν πέτραν ἐπάταξε , καί . τοι προσάπαξ ἀνατείνας ἐν Αἰγύπτῳ , καὶ μεταβαλὼν τὸ ὕὰωμ εἰς αἷμα . Διὸ καὶ ἐπετιμήθη σὺν τῷ ἀδελφῷ , μὴ εἰσαγαγεῖν τὸν λαὸν εἰς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας .
Lemmas: Τρῦτο ὁ ῥῆμα , ὅς συντάσσω Κύριος . ἔθος ὁ γραφή ὁ ἀποτέλεσμα ὁ ἔργον καλέω ὁ ὄνομα ὁ αἴτιος . ὅς γάρ ποιέω Θεός λόγος καί πρόσταγμα , οὗτος Θεός ῥῆμα καλέω . καί ὁ μάννα δέ οὐ ὄνομα , ἀλ ὁ ἐρώτησις ὄνομα γίγνομαι . Φάκιον πκιεειη αἰαῖος , ἰός . ΘγιΗΙαολμε Βαϋεί · Ωοἱφαίίε οοηηρειί οἰκέω . ὄέΙίαγίμη ὁ Μείς , ἵημι . απιοιδανω · ἐάω ομι οἴομαι . Μ γρυ πεῖ ηείευΚε.Α ΣΓλεκ Βία . ὄνιος ἰιαειΙΙε Οεφκε ὅς κέμαι τηʹ Οήααπ . καί πατάσσω ὁ πέτρα . σημειωτέος , ὅτι ὁ ὁ μάννα καί ὁ ὀρτυγομήτρα θαῦμα , προγενής στερεός εἰμί ὁ πατάσσω ὁ πέτρα , καί ὕδωρ ἐκβάλλω ἀπ´ αὐτός · ἐπεί ὁ όζος ψαλμός δοκέω προτάσσω ὁ ὁ πέτρα . πάλιν δέ διαγογγύζω ὁ αυνανωγὴ , καί ὁ ὁδός ὁ ταλαιπωρία προβάλλω . ὁ . ἐν δέ ὁ Ἀριθμοί καί ὁ ἡδύς κατά μέρος ἀντιπαρατίθημι μνήμη , λέγω · « οὗ οὖον σπείρω , οὐδέ σῦκον , οὐδέ ἄμπελος , οὐδέ ῥόος , οὐδέ ὕδω εἰμί πίνω . » καί ὅτι οὗτος γίγνομαι μετά τελευτή Μαρία ἐν μείς ὁ πρῶτος , ὁ κατά ὁ πέτος φημί , ἔνθα καί παραλαμβάνω προστάσσω μόνος ὁ Ἀαρών , καί λαλέω πρός ὁ πέτρα · καί ὡς διστάζω , εἶπον · « μή ἐκ ὁ πέτρα οὗτος ἐξάγω . σύ ὕδωρ ; » Διὸ καί δις ὁ πέτρα πατάσσω , καί . ὅς προσάπαξ ἀνατείνω ἐν Αἴγυπτος , καί μεταβάλλω ὁ ὕω εἰς αἷμα . Διὸ καί ἐπιτιμάω σύν ὁ ἀδελφός , μή εἰσάγω ὁ λαός εἰς ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία .
cogPG.PG087_1 306
Ῥαριδίν . Ἡν μὲν ὀ Ἀμαλὴκ τρίτος ἀπὸ Ἡσαῦ , ὡ ἐν τῇ Γενέσει φησὶν , ἀπὸ Θάμνας τῆς παλλακῆς . Ἐπειδὴ ἤμελλεν ὁ Ἰησοῦς διαδέχεσθαι τὸν Μωϋσέα , καὶ πόλεμον μέγιστον ἀναδέχεσθαι πρὸς τὰ ἔθνη τὰ τὴν Παλαιστίνην οἰκοῦντα , προγυμνάζει αὐτὸν ἔτι περιὼν ὁ Μωῦσῆς , καὶ τῇ δυνάμει τῶν οἰκείων εὐχῶν νικᾷν παρασκευάζει . Ἐν δὲ τοῖς Ἀριθμοῖς Ὠσῆν αὐτὸν καλεῖ , καὶ μετωνόμασεν αὐτὸν Μωϋσῆς Ἰησοῦν . Προληπτικῶς οὖν ἐνταῦθα λέγεται Ἰησοῦς ὡς καὶ τὴν ὕστερον κληθεῖσαν Ἰερουσαλὴμ προλαβὼν οὕτως ἐν τῷ Ἰησοῦ καλεῖ , πρότερον Ἰε βοῦς καλουμένην · καὶ τὴν Βαισὰν , Σκυθόπολιν .
Lemmas: Ῥαριδίν . ἐάν μέν ὁ Ἀμαλήκ τρίτος ἀπό Ἡσαῦ , εἰμί ἐν ὁ Γένεσις φημί , ἀπό θάμνα ὁ παλλακή . ἐπεί μέλλω ὁ Ἰησοῦς διαδέχομαι ὁ Μωϋσῆς , καί πόλεμος μέγας ἀναδέχομαι πρός ὁ ἔθνος ὁ ὁ Παλαιστίνη οἰκέω , προγυμνάζω αὐτός ἔτι περίειμι1 ὁ Μωυσῆς , καί ὁ δύναμις ὁ οἰκέω εὖχος νικάω παρασκευάζω . ἐν δέ ὁ Ἀριθμοί Ὠσῆς αὐτός καλέω , καί μετονομάζω αὐτός Μωϋσῆς Ἰησοῦς . προληπτικός οὖν ἐνταῦθα λέγω Ἰησοῦς ὡς καί ὁ ὕστερος καλέω Ἱεροσόλυμα προλαμβάνω οὕτως ἐν ὁ Ἰησοῦς καλέω , πρότερος εἶμι βοῦς καλέω · καί ὁ βαισαω , Σκυθόπολις .
cogPG.PG087_1 307
Ὅτι τύπος ἠν Ἰησοῦς ὁ τοῦ Ναυὴ τοῦ ἀληθινοῦ Ἰησοῦ . Ἀπὸ γὰρ τοῦ Ἰορδάνου ἄρχειν ἤρξατο τοῦ λαοῦ . Ὅθεν καὶ ὁ Χριστὸς βαπτισθεὶς ἤρξατο εὺαννελίνεσθαι . Καὶ ὅτι δώδεκα ἔστησε τοὺς διαιροῦντας τὴν κληρονομίαν · ὡς ὁ Κύριος δώδεκα καὶ τοὺς ἀποστόλους εἰς πᾶσαν τὴν οἰκουμένην ἀπέστειλε πιστεύσασαν . Ῥαὰβ τὴν πόρνην ἔσωσεν ὁ τυπικὸς , ὁ δὲ ἀληθής φησιν · « Ἰδοὺ οἱ τελῶναι καὶ αἱ πόρναι προάγουσιν ὑμᾶς εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ . » Ἀλαλάγματι ἐπὶ τοῦ τυπικοῦ ἔπεσε τὰ τείχη Ἱεριχοῦς , καὶ προῤῥήσει τοῦ ἀληθινοῦ , « Οὐκ ἀφέθη λίθος ἐπὶ λίθου ἐν τῷ ναῷ . » Καὶ τὸ τέλος πάντων , ὅτι αὐτὸς εἰσήγαγε τὸν λαὸν εἰς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας , οὐχ ὁ νομοθέτης Μωϋσῆς . Ἀτελὴς γὰρ ὁ νόμος , ἡ δὲ τοῦ Θεοῦ χάρις τελεία ,
Lemmas: ὅτι2 τύπος ἐάν Ἰησοῦς ὁ ὁ ναύω ὁ ἀληθινός Ἰησοῦς . ἀπό γάρ ὁ Ἰορδάνης ἄρχω ἄρχω ὁ λαός . ὅθεν καί ὁ Χριστός βαπτίζω ἄρχω ευαννελινω . καί ὅτι δώδεκα ἵστημι ὁ διαιρέω ὁ κληρονομία · ὡς ὁ Κύριος δώδεκα καί ὁ ἀπόστολος εἰς πᾶς ὁ οἰκέω ἀποστέλλω πιστεύω . Ῥαάβ ὁ πόρνη σῴζω ὁ τυπικός , ὁ δέ ἀληθής φημί · « ἰδέ ὁ τελώνης καί ὁ πόρνη προάγω σύ εἰς ὁ βασίλειος ὁ Θεός . » Ἀλάλαγμα ἐπί ὁ τυπικός πίπτω ὁ τεῖχος Ἱεριχώ , καί πρόρρησις ὁ ἀληθινός , « οὐ ἀφίημι λίθος ἐπί λίθος ἐν ὁ ναός . » καί ὁ τέλος πᾶς , ὅτι αὐτός εἰσάγω ὁ λαός εἰς ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία , οὐ ὁ νομοθέτης Μωϋσῆς . ἀτελής γάρ ὁ νόμος , ὁ δέ ὁ Θεός χάρις τέλειος ,
cogPG.PG087_1 308
ύτοὶ ἑωράκατε ὅσα πεποίηκα τοῖς Αἰγυπτίοις . Προκατηχεῖ τὸν λαὸν τῆς τοῦ νόμου δόσεως , προκαταρτίζων καὶ προτρεπόμενος ἀγαθῶν ὑποσχέσεσιν . Ἔσεσθε γάρ μοι , φησί , λαὸς περιούσιος , βασίλειον ἱεράτευμα , ἔθνος ἅγιον . Ἀλλ´ ἐπεὶ μὴ γεγόνασιν ἐκεῖνοι , εἰς τοὺς ἐν Χριστῷ τὸ τῆς χάριτος ἐπληρώθη θη , ὥς φησι καὶ Πέτρος ἐν τῇ Καθολικῇ . ποορρονηι ιαια ὴιλειὶ Ιἱα ριπωιῖiἱ ΜΙε οα Ιεετ , Πε ἰ εμα αεὼοῖῖοα εβετῖὲ Ρεγιιε . Ἱα ἀκούσῃ ὁ λαὸς λαλοῦντός μου πρὸς σέ , καὶ σοὶ πιστεύσωσιν εἰς τὸν αἰῶνα . Τύπος ἠν ἄρα τῆς ἐν τῷ ὄρει μεταμορφώσεως τοῦ Κυρίου , καὶ μαρτυρίας τοῦ Πατρός . φόβων δὲ κελεύει μὴ ἅψασθαι τοῦ ὄρους μηδένα , καὶ ὡς παῖδας δεδιττόμενος . [ Καὶ κάτεισιν ἐν εἴδει πυρὸς ὁ Θεὸς ] , δεικνὺς ὅτι ! πῦρ ἐκδέχεται τοὺς παρακούοντας · οὐχ ὅτι τῆς ὕλης χρῄζει ὁ Θεὸς βοηθοῦ , καθάπερ οἱ Μανιχαῖοί φασιν . τι γὰρ ἠβουλήθη , ἀγγέλου δυνάμει , ρπε´ χιλιάδας ἀνεῖλεν ἐν μιᾷ νυκτὶ , οὐ δεηθεὶς πυρὸς , οὐδὲ ἑτέρας τινὸς ὕλης τῶν στοιχείων .
Lemmas: ὗτος ὁράω ὅσος ποιέω ὁ Αἰγύπτιος . προκατηχέω ὁ λαός ὁ ὁ νόμος δόσις , προκαταρτίζω καί προτρέπω ἀγαθός ὑπόσχεσις . εἰμί γάρ ἐγώ , φημί , λαός περιούσιος , βασίλειος ἱεράτευμα , ἔθνος ἅγιος . Ἀλ ἐπεί μή γίγνομαι ἐκεῖνος , εἰς ὁ ἐν Χριστός ὁ ὁ χάρις πληρόω τίθημι , ὅς φημί καί Πέτρος ἐν ὁ καθολικός . ποορροναυς ιαια ἧλις Ιἱα ὁρίζω Μ ὄα Ιεετ , Μετά εἷς ἐμός αεὼοῖῖοα βαίνω Ρεγιιε . Ἰά ἀκούω ὁ λαός λαλέω ἐγώ πρός σός , καί σύ πιστεύω εἰς ὁ αἰών . Τύπος ἐάν ἄρα ὁ ἐν ὁ ὄρος μεταμόρφωσις ὁ κύριος , καί μαρτυρία ὁ πατήρ . φόβος δέ κελεύω μή ἅπτω ὁ ὄρος μηδείς , καί ὡς παῖς δειδίσσομαι . [ καί κατέρχομαι ἐν εἶδος πυρός ὁ θεός ] , δείκνυμι ὅτι ! πῦρ ἐκδέχομαι ὁ παρακούω · οὐ ὅτι ὁ ὕλη χρῄζω ὁ θεός βοηθός , καθάπερ ὁ Μανιχαῖος φημί . τίς γάρ βούλομαι , ἄγγελος δύναμις , ρπε´ χιλιάς ἀναιρέω ἐν εἷς νύξ , οὖον δέω πυρός , οὐδέ ἕτερος τις ὕλη ὁ στοιχεῖον .