cogPG.PG087_1 50
καὶ ὥσπερ ἐπιλέκτῳ τῆς γῆς καταστάντες ἐπὶ τρυφῇ · ἧς ἑκόντες ἡμεῖς ἐκπεπτώκαμεν . Δείκνυται δὲ ὅτι τάξεως ἕνεκα ὁ ἀριθμὸς τῶν ἡμερῶν τρήτων παρείληπται καὶ πρὸς τὴν ἡμετέραν ἀσθένειαν , ἄλλως μὴ δυναμένων νοεῖν τῶν ἀθρόως γενομένων τὴν ποίησιν . Ὡς γὰρ τὰ σώματα ἅμα τῇ ὑποστάσει καὶ χρῶμα καὶ μέγεθος ἔχει , καὶ οὐκ ἐν χρόνῳ διεστῶτι ἀλλήλων ὑφέστηκε χωρισμένα , τῇ δὲ ἐπινοίᾳ τὸ μὲν αὐτῶν πρότερόν ἐστι , τὸ δὲ δεύτερον , οὕτω καὶ ἐν τάξει γενόμενος ὁ κόσμος οὐ χρόνῳ ἀλλὰ τῇ ἁρμονίᾳ συντετέλεσται · οὐδὲ γὰρ τὸ μὲν γέγονε τοῦ κόσμου , τὸ δὲ λεῖπον ἐτύγχανεν . Ὅθεν καὶ εἱ φωστῆρες ἐν τῇ τετάρτῃ ἡμέρᾳ γενόμενοι , διὰ τὸν περὶ αὐτοὺς λόγον ἅτε τιμίους ὄντας , ἐν ταύτη λέγονται γεγενῆσθαι . Ἡ γὰρ τετρὰς δυνάμει οὖσα δεκἀς , τι μία ὑπάρχει · μονὰς γὰρ καὶ δυὰς καὶ τριὰς καὶ τετρὰς ἀλλήλαις συντεθεῖσαι , τὴν δεκάδα ποιοῦσι · διὰ πάσης δὲ τῆς Γραφῆς ἡ δεκὰς ὑμνεῖται · καὶ γὰρ δέκα λόγους Μωϋσῆς δέδωκε , καὶ δεκάται παρέχονται . Τινές δὲ καὶ χρονικῇ τάξει γεγονέναι πάντα φασὶ πρὸς τὴν διδασκαλίαν τῶν λογικῶν δυνάμεων , ὡς εἴρηται πρότερον . Δηλοῖ δὲ τὴν ἄλλου μετ´ ἄλλο γέκεσιν καὶ ὁ χρόνος ἐκ τῆς πρώτης ἡμέρας εἰς ἔτι νῦν ἀριθμούμενος · ὥσπερ δὲ μετὰ τὰ φυτὰ καὶ βλαττήματα , γέγονεν ἥλιος , ἵνα μὴ τούτων αἴτιος ὑποπτεύηται , οὕτω πολλῷ μᾶλλον μετὰ τὴν τοῦ φωτὸς παρελήλυθε γένεσιν , μὴ καὶ λάθῃ χορηγὸς τούτου δοκῶν , καὶ δι´ αὐτὸ προσκυνούμενος . Καὶ πῶς εἰς φῶσιν ὁ ἥλιος γίνεται , εἴ γε τοῦ φωτὸς φόσις παρήχθη ; ᾧ δὲ μέντοι τὸ ταύτης δοχεῖον , μστερ ἄλλο πῦρ τε καὶ λύχνος · τοῦ γὰρ ἀθλου φωτὸς ἐκείνου τοῦτο σῶμα γεγένηται · ἐπεὶ καὶ τὰ σύνθετα διαιρεῖται εἴς τε τὸ ὑποκείμενον καὶ τὴν ἐν τούτοις ποιότητα . ἅπαξ δὲ συντεθὲν βουλήσει Θεοῦ τό τε φῶς καὶ τὸ ὑποκείμενον , ἡμῖν μέν ἐστιν ἀδιαίρετα , πλὴν λόγων , τῷ δὲ συνθέντι διαιρετὰ , ὥσπερ ἐπὶ βάτου τὴν καυστικὴν ἀφείλετο δύναμιν καταλιπὼν τὴν φωτικὴν , τῷ θαύματι τὸν . Μίωσην ἐπιστρέψαι βουλόμενος . Τοῦτο καὶ ὁ ψαλμʹς , « Ἄρα φωνὴ Κυρίου διατέμνοντος φλόγα πυρός . » Ἡλίου μὲν μόνον καὶ πυρὸς ἐνέργεια , φῶς · ἡμέρα δὲ αέρος πεφωτισμένον τοσόνδε διάστημα · δίχα δὲ τῶν οὐσιῶν τὰς ἐνεργείας οὔδε παραφέρειν Θεὸς , ἀπεὶ καὶ κατὰ τὴν Αἴγυπτον ὅτε σκότος ψηλαφητὸν ἐγένετο ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας , πᾶσι τοῖς υἱοῖς Ἰσραὴλ φῶς ἦν . Καὶ κατ´ ἀρχὰς τοίνυν τὸ ἀστραπαῖον φῶς ἐκεῖνο ἡμέρας διάστημα τρισσάκις παρἔτεινε .
Lemmas: καί ὥσπερ ἐπίλεκτος ὁ γῆ καθίστημι ἐπί τρυφή · ὅς ἑκών ἐγώ ἐκπίπτω . δείκνυμι δέ ὅτι τάξις ἕνεκα ὁ ἀριθμός ὁ ἡμέρα τρέω παραλαμβάνω καί πρός ὁ ἡμέτερος ἀσθένεια , ἄλλως μή δύναμαι νοέω ὁ ἀθρόος γίγνομαι ὁ ποίησις . ὡς γάρ ὁ σῶμα ἅμα ὁ ὑπόστασις καί χρῶμα καί μέγεθος ἔχω , καί οὐ ἐν χρόνος διίστημι ἀλλήλων ὑφίστημι χωρισμένος , ὁ δέ ἐπίνοια ὁ μέν αὐτός πρότερος εἰμί , ὁ δέ δύο , οὗτος καί ἐν τάξις γίγνομαι ὁ κόσμος οὖον χρόνος ἀλλά ὁ ἁρμονία συντελέω · οὐδέ γάρ ὁ μέν γίγνομαι ὁ κόσμος , ὁ δέ λείπω τυγχάνω . ὅθεν καί εἰ φωστήρ ἐν ὁ τέταρτος ἡμέρα γίγνομαι , διά ὁ περί αὐτός λόγος ἅτε τίμιος εἰμί , ἐν οὗτος λέγω γίγνομαι . ὁ γάρ τετράς δύναμις εἰμί δεκάς , τίς εἷς ὑπάρχω · μονή γάρ καί δυάς καί τριάς καί τετράς ἀλλήλων συντίθημι , ὁ δεκάς ποιέω · διά πᾶς δέ ὁ γραφή ὁ Δεκὰς ὑμνέω · καί γάρ δέκα λόγος Μωϋσῆς δίδωμι , καί δεκάτη παρέχω . τις δέ καί χρονικός τάξις γίγνομαι πᾶς φημί πρός ὁ διδασκαλία ὁ λογικός δύναμις , ὡς εἴρω πρότερος . δηλόω δέ ὁ ἄλλος μετέ ἄλλος γέκεσιν καί ὁ χρόνος ἐκ ὁ πρῶτος ἡμέρα εἰς ἔτι νῦν ἀριθμέω · ὥσπερ δέ μετά ὁ φυτόν καί βλαττήματα , γίγνομαι ἥλιος , ἵνα μή οὗτος αἴτιος ὑποπτεύω , οὗτος πολύς μᾶλλον μετά ὁ ὁ φάος παρέρχομαι γένεσις , μή καί λανθάνω χορηγός οὗτος δοκέω , καί δις αὐτός προσκυνέω . καί πῶς εἰς φημί ὁ ἥλιος γίγνομαι , εἰμί γε ὁ φάος Φόσις παράγω ; ὅς δέ μέντοι ὁ οὗτος δοχεῖον , μστερ ἄλλος πῦρ τε καί λύχνος · ὁ γάρ ἆθλος φάος ἐκεῖνος οὗτος σῶμα γίγνομαι · ἐπεί καί ὁ σύνθετος διαιρέω εἰς τε ὁ ὑπόκειμαι καί ὁ ἐν οὗτος ποιότης . ἅπαξ δέ συντίθημι βούλομαι Θεός ὁ τε φάος καί ὁ ὑπόκειμαι , ἐγώ μέν εἰμί ἀδιαίρετος , πλήν λόγος , ὁ δέ συντίθημι διαιρετός , ὥσπερ ἐπί βάτος ὁ καυστικός ἀφαιρέω δύναμις καταλείπω ὁ φωτικὴν , ὁ θαῦμα ὁ . μιαίνω ἐπιστρέφω βούλομαι . οὗτος καί ὁ ψαλμʹς , « ἄρας φωνή κύριος διατέμνω φλόξ πῦρ . » Ἡλίας μέν μόνος καί πυρός ἐνέργεια , φάος · ἡμέρα δέ ἀήρ πεφωτισμένος τοσόσδε διάστημα · δίχα δέ ὁ οὐσία ὁ ἐνέργεια οὐδέ παραφέρω θεός , ἄπειμι καί κατά ὁ Αἴγυπτος ὅτε σκότος ψηλαφητός γίγνομαι ἐπί τρεῖς ἡμέρα , πᾶς ὁ υἱός Ἰσραήλ φάος εἰμί . καί κατ´ ἀρχή τοίνυν ὁ ἀστραπαῖος φάος ἐκεῖνος ἡμέρα διάστημα τρισσάκις παρατείνω .