cogPG.PG087_1 26
οἰκοδομεῖν ἀρχόμενος πρῶτον ποιεῖ τὸ θεμέλιον . Ἡ ἀρχή τοῦ κόσμου φησὶ τὴν τοῦ ποιήσαντος τέχνην · ἀρχὴ γὰρ τεχνικῶν ἔργων ἡ τέχνη , ὡς ἡ σοφία τοῦ Βεσελεὴλ τοῦ περὶ τὴν σκηνὴν κόσμου . Ἡ Ἐν ἀρχῇ φησι τὸ πρὸς τέλος ἀγαθὸν γεγονέναι σημαίνων ·· εἴγε παιδευτήριόν ἐστι ψυχῶν , ὡς ἐλεημοσύνης ἀρχή τοῦ Θεοῦ λέγομεν τὴν ἀποδοχὴν , καὶ τὴν ἐκεῖθεν μακαριότητα . ἴσως δὲ ἀρχή τὸ ἄχρονον καὶ τὸ ἀκαριαῖον ἐκάλεσε τῆς δημιουργίας . Ὡς γὰρ ἀρχὴ ᾅδου οὐχ ὁδός , ἀμερής γὰρ ἡ ἀρχή · οὐδὲ τοῦ χρόνου ὴ ἀρχὴ χρόνος . Εἰ γὰρ χρόνος εἰς τὰ τοῦ χρόνου διαιρεθήσεται μέρη , καὶ ἕξει πάλιν ἀρχήν , καὶ τοῦτο ἐπ´ ἄπειρον · ἀρχή δὲ ἀρχῆς προσεπινοεῖν ἄγαν ἀλόγιστον . Δηλοῖ οὖν ὡς ἅμα δὲ Θεὸς ἠβουλήθη καὶ γέγονε τὰ γενόμενα . Σημαίνει δέ ποτε τὸ τῆς ἀρχῆς ὄνομα τὴν βασιλείαν , ἵνα ᾖ καὶ ἐνταῦθα ὅτι βα · σιλεὺς ὢν καὶ ἐξουσιαστὴς πεποίηκε τόδε τὸ πᾶν οὐκ ἀλλαχόθεν τὴν ὕλην λαβὼν ἀλλ´ , ἅμα τοῖς εἴδεσι καὶ τὴν ὑποκειμένην ὕλην εἰς τὸ εἶναι παρήγαγεν . Ἐν δὲ τῷ Ἑβραϊκῷ ἡ ἀρχὴ κεφαλὴν σημαίνει καὶ δύναται οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν πρῶτα ὄντα τῶν ὁρωμένων δημιουργήματα κεφαλὴν καλεῖν , ὥσπερ κεφαλὴ σώματος οὐ τῆ θέσει μόνον , ἀλλὰ καὶ τῇ αἰσθήσει καὶ τῇ ζωῇ ἡγεμονικώτερα . Τῆς μὲν οὖν κτίσεως ὁ Μωϋσῆς λέγει τὰ πρῶτα γεγονότα , τὸν δὲ ποιήσαντα πρὸ πάντων ἠβουλήθη νοεῖσθαι τῶν γεγονότων , οὐ μετρικῷ τινι διαστήματι προῦπάρχοντα . Οὐ δυνατὸν γὰρ ἀδίῳ μετρηθῆναι τὴν ὕπαρξιν . Ἐδιδάχθη δὲ τοῦ Θεοῦ ὸ ἀίδιον , ἐν Χωρὴβ εἰπόντος αὐτῷ · « Ἐγὼ εἰμὶ ὁ Ξν , » μεθ´ ὃ τὴν παροῦσαν γραφὴν παρεστήσατο . ΜΙὴ μαθὼν γὰρ τὸν Θεὸν , πῶς ἂν ἔφη τοῦ παντὸς δνικιοορνόν · ἢ πῶς τοὺς ἀγνοοῦντας ἐδίδασκεν ὅτι ἐποίησεν ὁ Θεός ; Νῦν δὲ ὡς εἰδόσι , φησὶν , ὡς ὁ εὸς ὃν ἔγνωτε δι´ ἐμοῦ ὡς ἀδιός ἐστιν , ὡς ὠν , ὡς μόνος , οὗτος δόξαν αὐτῷ τὸν οὐρανὸν ἐποίησε καὶ τὴν γῆν . Καὶ τὸν χρόνον δὲ ἡμῖν μετὰ πάσης ἀριθμεῖ τῆς ἀκριβείας , ὡς ἂν γνοίημεν τοῦ τε Θεοῦ τὸ ἀπεριόριστον , καὶ τῆς κτίσεως τὸ περιωρισμένον , τὸν χρόνον ἕχοντες , ἀφ´ οὗ τοῦ εἴναι εἵληφε τὴν ἀρχήν . Ὁθεν . ἐποίησε , φησὶν , καὶ οὐκ , ἦν , ὅπερ ἐπὶ τοῦ Θοῦ Λόγου φησὶν ὁ Ἰωάννης . ἀιδίοις μὲν γὰρ κομόττει τὸ Πν , κτίσματι δὲ τὸ ἐγένετο . Ὅθεν περὶ τοὖ Βαπτιστοῦ προῖὼν φησίν · « Ἐγένετο ἄνθρωπος ἀσεσταλμένος ὑπὸ Θεοῦ · » Εἰ δὲ προῖών φησιν ὁ ἈΙωῦσῆς · « Ἡ δὲ γῆ ἦν ἀόρατος , » θαυμαστὸν οὐδέν · ἡν γὰρ γενομένη · μετὰ γὰρ τὸ , ἐποίησε , φηαὶ τὸ , ἧν ἀόρατος . Τὸ δὲ Ἑβραῖκὸν τὸ ἐποίησε σημαίνει καὶ τὸ ἔκτισεν καὶ τὸ ἀνέδειξεν ὅπερ ἔοικε μᾶλλον δηλοῦν ἡ Γραφὴ , ὡς ἐξ οὐκ ὄντων ἀνἐδειξε . Τὸ γὰρ ἐποίησεν ἐπειδὴ λέγεται καὶ ἐπὶ τῶν ἔκ τινος γιγνομένων , οἷον ὅτι ἐκ σιῦήρου δρέπανον ἥ τι τοιοῦτον ὁ τεχνίτης ἐποίησε , δέδωκέ τισι λαβὴν τοῦ λέγειν , ὡς Μωϋσῆς ἐξ Αἰγυπτίων μαθὼν ἐξ ὕλης προῦποκειμένης γεγονέναι τὸ πᾶν , εἰκότως εἰπεν ἐποίησεν · ὧν ἀγνοοῦντες τὴν συκοφαντίαν οἱ ἑρμηνεύσαντες ,
Lemmas: οἰκοδομέω ἄρχω πρῶτος ποιέω ὁ θεμέλιος . ὁ ἀρχή ὁ κόσμος φημί ὁ ὁ ποιέω τέχνη · ἀρχή γάρ τεχνικός ἔργον ὁ τέχνη , ὡς ὁ σοφία ὁ Βεσελεήλ ὁ περί ὁ σκηνή κόσμος . ὁ ἐν ἀρχή φημί ὁ πρός τέλος ἀγαθός γίγνομαι σημαίνω ·· εἰ παιδευτήριον εἰμί Ψυχή , ὡς ἐλεημοσύνη ἀρχή ὁ Θεός λέγω ὁ ἀποδοχή , καί ὁ ἐκεῖθεν μακαριότης . ἴσως δέ ἀρχή ὁ ἄχρονος καί ὁ ἀκαριαῖος καλέω ὁ δημιουργία . ὡς γάρ ἀρχή ᾍδης οὐ ὁδός , ἀμερής γάρ ὁ ἀρχή · οὐδέ ὁ χρόνος ἤ ἀρχή χρόνος . εἰμί γάρ χρόνος εἰς ὁ ὁ χρόνος διαιρέω μέρος , καί ἔχω πάλιν ἀρχή , καί οὗτος ἐπι ἤπειρος · ἀρχή δέ ἀρχή προσεπινοέω ἄγαν ἀλόγιστος . δηλόω οὖν ὡς ἅμα δέ θεός βούλομαι καί γίγνομαι ὁ γίγνομαι . σημαίνω δέ ποτός ὁ ὁ ἀρχή ὄνομα ὁ βασίλειος , ἵνα εἰμί καί ἐνταῦθα ὅτι βάω · σιλαας εἰμί καί ἐξουσιαστής ποιέω ὅδε ὁ πᾶς οὐ ἀλλαχόθεν ὁ ὕλη λαμβάνω ἀλ , ἅμα ὁ εἶδος καί ὁ ὑπόκειμαι ὕλη εἰς ὁ εἰμί παράγω . ἐν δέ ὁ ἑβραικός ὁ ἀρχή κεφαλή σημαίνω καί δύναμαι οὐρανός καί ὁ γῆ πρῶτος εἰμί ὁ ὁράω δημιούργημα κεφαλή καλέω , ὥσπερ κεφαλή σῶμα οὖον τῆ θέσις μόνος , ἀλλά καί ὁ αἴσθησις καί ὁ ζωή ἡγεμονικός . ὁ μέν οὖν κτίσις ὁ Μωϋσῆς λέγω ὁ πρῶτος γίγνομαι , ὁ δέ ποιέω πρό πᾶς βούλομαι νοέω ὁ γίγνομαι , οὖον μετρικός τις διάστημα προϋπάρχων . οὖον δυνατός γάρ ἀδίῳ μετρέω ὁ ὕπαρξις . διδάσκω δέ ὁ Θεός ο ἀίδιος , ἐν Χωρήβ εἶπον αὐτός · « ἐγώ εἰμί ὁ Ξν , » μεθ´ ὅς ὁ πάρειμι γραφή παρίστημι . εἷς μανθάνω γάρ ὁ θεός , πῶς εἄν φημί ὁ πᾶς δνικιοορνόν · ἢ πῶς ὁ ἀγνοέω διδάσκω ὅτι ποιέω ὁ Θεός ; νῦν δέ ὡς οἶδα , φημί , ὡς ὁ ἑός ὅς γιγνώσκω δις ἐγώ ὡς α̅δ̅ι̅ο̅ς̅ εἰμί , ὡς εἰμί , ὡς μόνος , οὗτος δόξα αὐτός ὁ οὐρανός ποιέω καί ὁ γῆ . καί ὁ χρόνος δέ ἐγώ μετά πᾶς ἀριθμέω ὁ ἀκρίβεια , ὡς εἄν γιγνώσκω ὁ τε Θεός ὁ ἀπεριόριστος , καί ὁ κτίσις ὁ περιορίζω , ὁ χρόνος ἔχω , ἀφή ὅς ὁ εἶμι λαμβάνω ὁ ἀρχή . ὅθεν . ποιέω , φημί , καί οὐ , εἰμί , ὅσπερ ἐπί ὁ τίθημι Λόγος φημί ὁ Ἰωάννης . ἀίδιος μέν γάρ κομώ ὁ ΠΝ , κτίσμα δέ ὁ γίγνομαι . ὅθεν περί Τουό βαπτιστής προῖων φημί · « γίγνομαι ἄνθρωπος ἀσεσταλμένος ὑπό Θεός · » εἰμί δέ πρόειμι φημί ὁ αιωυσος · « ὁ δέ γῆ εἰμί ἀόρατος , » θαυμαστός οὐδείς · ἐάν γάρ γίγνομαι · μετά γάρ ὁ , ποιέω , φημί ὁ , ἧμαι ἀόρατος . ὁ δέ Ἑβραῖος ὁ ποιέω σημαίνω καί ὁ κτίζω καί ὁ ἀναδείκνυμι ὅσπερ ἔοικα μᾶλλον δηλόω ὁ γραφή , ὡς ἐκ οὐ εἰμί αναδεικνύω . ὁ γάρ ποιέω ἐπεί λέγω καί ἐπί ὁ ἐκ τις γίγνομαι , οἷος ὅτι ἐκ σιυαροω δρεπάνη ὅς τίς τοιοῦτος ὁ τεχνίτης ποιέω , δίδωμι τις λαβή ὁ λέγω , ὡς Μωϋσῆς ἐκ Αἰγύπτιος μανθάνω ἐκ ὕλη προυποκειμενος γίγνομαι ὁ πᾶς , εἰκότως εἶπον ποιέω · ὅς ἀγνοέω ὁ συκοφαντία ὁ ἑρμηνεύω ,