cogPG.PG087_1 169
κατενόει τὸ μῆκος · δηλοῖ δὲ τῶν θείων τὸ ὕψος , ὡς καὶ Παῦλός φησιν ἐν τῇ πρὸς Ἐφεσίους Ἐπιστολῇ · « Τί τὸ πλάτος καὶ μῆκος καὶ βάθος καὶ ὕψος · » ταῦτα οὖν ἅπαντα κατενόει , ἀπὸ τοῦ μείζονος καὶ περὶ τῶν ἄλλων μαρτυρούμενος . Ἔρχεται δὲ ἕως τόπου Συχὲμ , ἔνθα καὶ ἡ πηγὴ ἐτύγχανεν ἐφ´ ἧ ὁ Ἰησοῦς ἐκαθέσθη κοπιάσας · ὅπερ πιθανῶς ὑποβάλλει , ὅτι ἀπὸ τῆς μείζονος καὶ περὶ θεολογίαν ἀσχολίας , ὃ δηλοῦται διὰ τοῦ μήκους , ἦλθε καὶ εἰς τὸν περὶ τῆς ἐνανθρωπήσεως λόγον , κατὰ τὸ ὑπὸ Ἰησοῦ εἰρημένον · « Ἀβραὰμ ἐπεθύμησεν ἰδεῖν τὴν ἡμέραν , καὶ εἶδε καὶ ἐχάρη . » Ὥσθη δὲ Θεὸς Ἀβραὰμ , ἀόρατος ὤν · « Θεὸν γὰρ οὐδεὶς ἑώρακε πώποτε , » ὥς φησι τὸ Κὐαγγέλιον . Καὶ Παῦλος · « Ὃν εἶδεν οὐδεὶς ἀνθρώπων » κατὰ νούν καθαρὸν ὥσπερ ὁρᾶται τὰ νοητά · οὐ γὰρ εἴρηται , εἶδεν Ἀβραὰμ τὸν Θεόν · ἀνέφικτον γὰρ γενετῇ φύσει τὸ χρῆμα · Θεοῦ δὲ τοῦτο φιλανθρωπίας · φησὶ μέν γὰρ Ἡσαΐας · « Εἶδον τὸν Θεὸν καθήμενον . » Ἀλλ´ ἐκ τῶν πρὸς Ἀβραὰμ παιδευόμεθα ὅτι Θεοῦ ἑαυτὸν διδόντος εἰς κατανόησιν . ὁρᾶν γὰρ καὶ τὸ νοεῖν , ὡς ὁ Παῦλος · « Τὰ γὰρ ἀόρατα αὐτοῦ ἀπὸ κτίσεως κόσμου τοῖς ποιήμασι νοούμενα καθορᾶται » Καὶ Μωϋσῆς φησι · « Γνωστῶς ἴδω σε , » ὃν ἤδει κατὰ φύσιν ἀόρατον · καὶ ἐν μὲν τοῖς αἰσθητοῖς πρῶτον ὁρῶντες , εἶτα τὰ ἐκ τῆς αἰσθήσεως τύπου τῆς δια νοία γινομένου νοοῦμεν αὐτά · τὰ δὲ νοητὰ , ἑαυτὰ δίδωσιν εἰς κατανόησιν , τοῦ νοῦ μηδὲν προενεργήσαντος ἢ τὴν ἑαυτοῦ καθαρότητα · γίνεται δέ ποτὲ ταὶ ἀπὸ τῶν δημιουργημάτων , τοῦ Θεοῦ κατανόησις · ἐκ γὰρ καλλονῆς τῶν κτισμάτων ἀναλόγως ὁ κενε σιουργὸς αὐτῶν θεωρεῖται τῇ δημιουργίᾳ , ὡς ἐκ τῆς Ἐξαημέρου δῆλον , τῆς τοῦ Κυρίου προσηγορίας ἐπὶ νομοθεσίας λεγομένης · κατανοῶν γὰρ τὸν κόσμον , ἔγνω τὸν ποιητὴν , καταγνοὺς τῆς πολυθέου πλάνης ἣν ὁ Πατὴρ αὐτῷ παραδέδωκε . Καὶ ἀκολούθως ἑαυτὸν ὁ Θεὸς δίδωσιν αὐτῷ πρὸς κατανόησιν , τὴν ἐξ ἀκοῆς παίδευσιν τὴν , « Ἔξελθε ἐκ τῆς γῆς σου Ἡ δὲ ἀκοὴ τῶν ὑποβαλλομένων συγκατάθεσις εὐπειθής · ὀφθαλμὸν δὲ νοητέον τὴν μετὰ τὴν προκοπὴν κατάληψίν τε καὶ βεβαιότητα · διαφόρως γὰρ τὰ αὐτὰ γινώσκεται εἰσαγωγικώτερον προκόπτοντος · ἐκ δὲ τῆς κατανοήσεως προκόπτοντι , κατεπαγγέλλεται καὶ « τῷ σπέρματι δοῦναι τὴν γῆν . » Περὶ ἡς εἴρηται · « Μακάριοι οἱ πραεῖς , ὅτι αὐτοὶ κληρονο . μήσουσι τὴν γῆν , » δηλαδὴ καὶ ἐπουράνιον , ἥτις ἐστι γνῶσις Θεοῦ τελειοτάτη · ταύτην δίκαιοι κλης ρονομήσουσι καὶ κατασκηνώσουσι εἰς αἰῶνα ἐπ´ αὐ τήν · σπέρμα δὲ τὸ τέκνον καλεῖ · ὅπου μὲν γὰρ τέκνον , καὶ σπέρμα · οὐ μὴν πάντως τοὐναντίον · οὕτω καὶ ἐν τοῖς κατὰ ψυχήν · ἐν γοῦν Ἑαλμοῖς φησι · « Σπέρμα Ἀβραὰμ δοῦλοι αὐτοῦ , υἱοὶ Ἰακὼβ ἐκλεκτοὶ αὐτοῦ · » οὐ μὴν ἀνάπαλιν , ὡς φησιν ὁ Παῦλος · « Οὐ γὰρ πάντες οἱ ἐξ Ἰσραὴλ , οὗτοι οοὸροΟΟ
Lemmas: κατανοέω ὁ μῆκος · δηλόω δέ ὁ θεῖον ὁ ὕψος , ὡς καί Παῦλος φημί ἐν ὁ πρός Ἐφέσιος Ἐπιστολή · « τις ὁ πλάτος καί μῆκος καί βάθος καί ὕψος · » οὗτος οὖν ἅπας κατανοέω , ἀπό ὁ μείζων καί περί ὁ ἄλλος μαρτυρέω . ἔρχομαι δέ ἠώς τόπος Συχέμ , ἔνθα καί ὁ πηγή τυγχάνω ἐφίημι ἧ ὁ Ἰησοῦς καθέζομαι κοπιάω · ὅσπερ πιθανός ὑποβάλλω , ὅτι ἀπό ὁ μείζων καί περί θεολογία ἀσχολία , ὅς δηλόω διά ὁ μῆκος , ἔρχομαι καί εἰς ὁ περί ὁ ἐνανθρώπησις λόγος , κατά ὁ ὑπό Ἰησοῦς εἴρω · « Ἀβραάμ ἐπιθυμέω ὁράω ὁ ἡμέρα , καί ὁράω καί χαίρω . » ὠθέω δέ θεός Ἀβραάμ , ἀόρατος εἰμί · « θεός γάρ οὐδείς ὁράω πώποτε , » ὅς φημί ὁ κυαγγελλω . καί Παῦλος · « ὅς ὁράω οὐδείς ἄνθρωπος » κατά νόος καθαρός ὥσπερ ὁράω ὁ νοητός · οὖον γάρ εἴρω , ὁράω Ἀβραάμ ὁ Θεός · ἀνέφικτος γάρ γενέτης φύσις ὁ χρῆμα · Θεός δέ οὗτος φιλανθρωπία · φημί μέν γάρ Ἠσαΐας · « εἶδον ὁ θεός κάθημαι . » Ἀλ ἐκ ὁ πρός Ἀβραάμ παιδεύω ὅτι Θεός ἑαυτοῦ δίδωμι εἰς κατανόησις . ὁράω γάρ καί ὁ νοέω , ὡς ὁ Παῦλος · « ὁ γάρ ἀόρατος αὐτός ἀπό κτίσις κόσμος ὁ ποίημα νοέω καθοράω » καί Μωϋσῆς φημί · « γνωστός ὁράω σύ , » ὅς ἦδος κατά φύσις ἀόρατος · καί ἐν μέν ὁ αἰσθητός πρῶτος ὁράω , εἶτα ὁ ἐκ ὁ αἴσθησις τύπος ὁ διά νοῖος γίγνομαι νοέω αὐτός · ὁ δέ νοητός , ἑαυτοῦ δίδωμι εἰς κατανόησις , ὁ νόος μηδείς προφέρω ἢ ὁ ἑαυτοῦ καθαρότης · γίγνομαι δέ ποτέ ὁ ἀπό ὁ δημιούργημα , ὁ Θεός κατανόησις · ἐκ γάρ καλλονή ὁ κτίσμα ἀνάλογος ὁ κενός σιουργὸς αὐτός θεωρέω ὁ δημιουργία , ὡς ἐκ ὁ εξαήμερος δῆλος , ὁ ὁ κύριος προσηγορία ἐπί νομοθεσία λέγω · κατανοέω γάρ ὁ κόσμος , γιγνώσκω ὁ ποιητής , καταγιγνώσκω ὁ πολύθεος πλάνης ὅς ὁ πατήρ αὐτός παραδίδωμι . καί ἀκόλουθος ἑαυτοῦ ὁ θεός δίδωμι αὐτός πρός κατανόησις , ὁ ἐκ ἀκοή παίδευσις ὁ , « ἐξέρχομαι ἐκ ὁ γῆ σύ ὁ δέ ἀκοή ὁ ὑποβάλλω συγκατάθεσις εὐπειθής · ὀφθαλμός δέ νοητέον ὁ μετά ὁ προκοπή κατάληψις τε καί βεβαιότητα · διάφορος γάρ ὁ αὐτός γιγνώσκω εἰσαγωγικός προκόπτω · ἐκ δέ ὁ κατανόησις προκόπτω , κατεπαγγέλλομαι καί « ὁ σπέρμα δίδωμι ὁ γῆ . » περι εἰμί εἴρω · « Μακάριος ὁ πρᾶος , ὅτι αὐτός κληρονο . μήδομαι ὁ γῆ , » δηλαδή καί ἐπουράνιος , ὅστις εἰμί γνῶσις Θεός τέλειος · οὗτος Δίκαιος κλείς ρονομησους καί κατασκηνόω εἰς αἰών ἐπι αὖος ὁ · σπέρμα δέ ὁ τέκνον καλέω · ὅπου μέν γάρ τέκνον , καί σπέρμα · οὖον μήv πάντως ἐναντίος · οὗτος καί ἐν ὁ κατά Ψυχή · ἐν γοῦν ἁλμός φημί · « σπέρμα Ἀβραάμ δοῦλος αὐτός , υἱός Ἰακώβ ἐκλεκτός αὐτός · » οὖον μήv ἀνάπαλιν , ὡς φημί ὁ Παῦλος · « οὖον γάρ πᾶς ὁ ἐκ Ἰσραήλ , οὗτος οοοροος