cogPG.PG087_1 27
ἐποίησεν , εἶπαν . Δέον εἰπεῖν τὸ ἀνέδειξεν ὕπερ εἰκός εἰπεῖν Μωϋσέα πρὸς τοὺς τὴν ὕλην εἰσάγοντας ἀνθιστάμενον · ὡς γὰρ μὴ ...... προῦπάρχειν εἰδὼς ἀντὶ ὕλης οὐρανὸν καὶ γῆν καὶ τὴν ἄβυσσον προγεγονότα λαβὼν , τὴν ἐξ αὐτῶν εἰσηγήσατο διακόσμησιν . Τοιγαροῦν ἡ πρώτη ἡμέρα πολὺ διαφέρει τῶν ἄλλων τῶν μετ´ αὐτήν · ἐν ταύτῃ μὲν γὰρ τὰ γενόμενα ἐκ μὴ ὄντων ἐποίησεν ὁ Θεὸς , ἐπὶ δὲ τῶν ἄλλων οὐδὲν ἐξ οὐκ ὄντων ἐποίησεν , ἀλλ´ ἐξ ὡν κατὰ τὴν πρώτην εἰργάσατο . Θαυμαστὸν δὲ πῶς πρῶτον ἐποίησε τὸν οὐρανὸν , εἶτα τὴν γῆν , πρῶτον τὸν ὄροφον , εἶτα τὸ ἔδαφος . Ἀλλ´ οὐ παράδοξον · οὐ γὰρ ἀνάγκῃ φύσειος ὑπόκειται , οὐδὲ ἀκολουθίᾳ τέχνης δουλεύει . Τὸν δὲ τοσοῦτον οὐρανὸν τὸν μέγαν τε καὶ φαιδρὸν καὶ διαρκῆ καὶ ἐπὶ τοσοῦτον ἑστηκότα χρόνον Ὁ Θεὸς ὡσανεὶ παίζων τις καλύβην ποιήσειεν , οὕτω μετ´ εὐκολίας ἐποίησε . Καὶ τοῦτο ἐμφαίνων Ἠσαΐας ἔλεγεν · « Ὁ στήσας τὸν οὐρανὸν ὡσεὶ καμάραν , καὶ διατείνας αὐτὸν ὡς σκηνὴν ἐπὶ τῆς γῆς . » Ἐκ τούτου δὲ τοῦ ὁητοῦ τινες , μᾶλλον δὲ οἱ πλείους ἡμισφαίριον εἶναι τὸν οὐρανὸν ἀπεφήναντο , ἄλλων αὐτὸν σφαίραν ὑποθεμένων . Περὶ δὲ τοῦ σχήματος αὐτοῦ καὶ τῆς στάσεώς φησιν ὁ Ἀπόστολος · « Καὶ σκηνῆς τῆς ἀληθινῆς . ἣν ἔπηξεν ὁ Κύριος καὶ οὐκ ἄνθρωπος . » Ποῦ τοίνυν οἱ λέγοντες δονεῖσθαι τὸν οὐρανὸν , καὶ σφαιροειδῆ τουτον ἀποφαινόμενοι ; τούτων γὰρ ἑκάτερον ἐν τοῖς εἰρημένοις ; ἀνήρηται . Ὅτι δὲ ἀρχὴν ἔχει καὶ τέλος οἱ προφῆται σημαίνουσι , λεγούσης τῆς Γραφῆς · « Ὁ ἤλιος ἐξῆλθεν ἐπὶ τὴν γῆν , » ἀλλ´ οὐκ , ἀνῆλθεν . » Καὶ πάλιν · « Ἀπ´ ἄκρου τοῦ οὐρανοῦ ἡ ἔξοδος αὐτοῦ , » οὐχ , ἡ ἄνοδος . Ἡ σφαῖρα δὲ ὄρον οὐκ ἔχει . Καὶ ὁ Σωτὴρ δέ φησιν«Ὅταν ἔλθῃ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ δόξῃ αὐτοῦ ἀποστελεῖ τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ μετὰ σάλπενγος καὶ φωνῆς μεγάλης , καὶ συνάξουσι τοὺς ἐκλεκτούς μου ἀπ´ ἄκρου τοῦ οὐρανοῦ ἕως ἄκρου αὐτοῦ . » Καὶ Μωϋσῆς δέ φησιν · « Ἀπὸ τῆς ἡμέρας ἥς ἔκτισεν ὁ Θεὸς ἄνθρωπον ἐπὶ τῆς γῆς , καὶ ἕως ἄκρου τοῦ οὐρανοῦ . » Καὶ Ἠσαΐας · « Κύριος Σαβαὼθ ἐντέταλται ἔθνη ὁπλομάχῳ ἔρχεσθαι ἐκ γῆς πόῤῥω ἀπ´ ἄκρου θεμελίου οὐρανοῦ . » Ἀλλὰ μὴν οὐδὲ ἔμψυχος , κἂν ἡ Γραφὴ πρωσοποποιεῖ τὸν ἅπαντα κόσμον ὑπὲρ τοῦ γενέσθαι τὸν λόγον ἐμφατικώτερον , ποταμοὺς
Lemmas: ποιέω , εἶπον . Δέος εἶπον ὁ ἀναδείκνυμι ὑπέρ εἰκός εἶπον Μωϋσῆς πρός ὁ ὁ ὕλη εἰσάγω ἀνθίστημι · ὡς γάρ μή ...... προϋπάρχω εἰδοί ἀντί ὕλη οὐρανός καί γῆ καί ὁ ἄβυσσος προγίγνομαι λαμβάνω , ὁ ἐκ αὐτός εἰσηγέομαι διακόσμησις . τοιγάρ ὁ πρῶτος ἡμέρα πολύς διαφέρω ὁ ἄλλος ὁ μετέ αὐτός · ἐν οὗτος μέν γάρ ὁ γίγνομαι ἐκ μή εἰμί ποιέω ὁ θεός , ἐπί δέ ὁ ἄλλος οὐδείς ἐκ οὐ εἰμί ποιέω , ἀλ ἐκ ὡς κατά ὁ πρῶτος ἐργάζομαι . Θαυμαστός δέ πῶς πρῶτος ποιέω ὁ οὐρανός , εἶτα ὁ γῆ , πρῶτος ὁ ὄροφος , εἶτα ὁ ἔδαφος . Ἀλ οὖον παράδοξος · οὖον γάρ ἀνάγκη φύσιος ὑπόκειμαι , οὐδέ ἀκολουθία τέχνη δουλεύω . ὁ δέ τοσοῦτος οὐρανός ὁ μέγας τε καί φαιδρός καί διαρκής καί ἐπί τοσοῦτος ἵστημι χρόνος ὁ θεός ὡσανεί παίζω τις καλύβη ποιέω , οὗτος μετέ εὐκολία ποιέω . καί οὗτος ἐμφαίνω Ἠσαΐας λέγω · « ὁ ἵστημι ὁ οὐρανός ὡσεί καμάρα , καί _ αὐτός ὡς σκηνή ἐπί ὁ γῆ . » ἐκ οὗτος δέ ὁ ὁρητός τις , μᾶλλον δέ ὁ πλείων ἡμισφαίριον εἰμί ὁ οὐρανός ἀποφαίνω , ἄλλος αὐτός σφαῖρα ὑποτίθημι . περι δέ ὁ σχῆμα αὐτός καί ὁ στάσις φημί ὁ ἀπόστολος · « καί σκηνή ὁ ἀληθινός . ὅς πήγνυμι ὁ Κύριος καί οὐ ἄνθρωπος . » πός τοίνυν ὁ λέγω δονέω ὁ οὐρανός , καί σφαιροειδής οὗτος ἀποφαίνω ; οὗτος γάρ ἑκάτερος ἐν ὁ εἴρω ; ἀναράω . ὅτι2 δέ ἀρχή ἔχω καί τέλος ὁ προφήτης σημαίνω , λέγω ὁ γραφή · « ὁ ἥλιος ἐξέρχομαι ἐπί ὁ γῆ , » ἀλ οὐ , ἀνέρχομαι . » καί πάλιν · « Ἀπ´ ἄκρος ὁ οὐρανός ὁ ἔξοδος αὐτός , » οὐ , ὁ ἄνοδος . ὁ σφαῖρα δέ ὄρον οὐ ἔχω . καί ὁ Σωτήρ δέ φησιν«οος ἔρχομαι ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἐν ὁ δόξα αὐτός ἀποστέλλω ὁ ἄγγελος αὐτός μετά σάλπενγος καί φωνή μέγας , καί συνάγω ὁ ἐκλεκτός ἐγώ ἀπ´ ἄκρος ὁ οὐρανός ἠώς ἄκρος αὐτός . » καί Μωϋσῆς δέ φημί · « ἀπό ὁ ἡμέρα ἥς κτίζω ὁ θεός ἄνθρωπος ἐπί ὁ γῆ , καί ἠώς ἄκρος ὁ οὐρανός . » καί Ἠσαΐας · « Κύριος Σαβαώθ ἐντέλλω ἔθνος ὁπλομάχος ἔρχομαι ἐκ γῆ πόρρω ἀπ´ ἄκρος θεμέλιος οὐρανός . » ἀλλά μήv οὐδέ ἔμψυχος , κἀν ὁ γραφή πρωσοποποιεω ὁ ἅπας κόσμος ὑπέρ ὁ γίγνομαι ὁ λόγος ἐμφατικός , ποταμός