cogPG.PG067 263
« Μακάριος ὅ κατὰ πάντα παραπλήσιος ὢν τῷ Αἰγυπτίῳ , ἐν τούτῳ διήλλασσεν , ὅτι πρὸς τοὺς ἐντυγχάνοντας ἱλαρός τε ἦν , καὶ τῷ χαριεντίζεσθαι τοὺς νέους ἦγεν πρὸς ἄσκησιν . Τούτων Εὐάγριος γενόμενος μαθητὴς , τὴν δι´ ἔργων φιλοσοφίαν ἐκτήσατο , πρότερον λόγῳ μόνῳ φιλόσοφος ὤν . Ὃς ἐν τῇ Κωνσταντίνου πόλει ὑπὸ Γρηγορίου τοῦ Ναζιανζηνοῦ εἰς τὴν τοῦ διακόνου προχειρισθεὶς τάξιν , εἶτα ἅμα αὐτῷ εἰς τὴν Αἴγυπτον κατελθὼν , καὶ τοῖς προλεχθεῖσιν ἐντυχών ἀνδράσι , τὸν ἐκείνων βίον ἐζήλωσε . Καὶ τοσαῦτα τεράστια ἐν ταῖς χερσὶν αὐτοῦ γέγονεν , ὅσα καὶ ἐν ταῖς τῶν αὐτοῦ καθηγητῶν . Τούτῳ καὶ βιβλία ἄγαν σπουδαῖα συγγέγραπται . Ὧν τὸ μὲν , Μοναχὸς , ἢ περὶ πρακτικῆς ἐπιγέγραπται · τὸ δὲ , Γνωστικὸς , ἢ πρὸς τὸν καταξιωθέντα γνώσεως . Κεφάλαια δὲ αὐτοῦ πεντήκοντα . Τὸ δὲ , Ἀντιῤῥητικὸς , ἀπὸ τῶν θείων Γραφῶν πρὸς τοὺς πειράζοντας δαίμονας , ἐν ὀκτὼ διῃρημένον μέρεσι , κατὰ τὸν ἀριθμὸν τῶν ὀκτὼ λογισμῶν . Καὶ ἑξακόσια προγνωστικὰ προβλήματα · ἔτι μὴν καὶ στιχηρὰ δύο · ἓν πρὸς τοὺς ἐν τοῖς κοινοβίοις ἢ ἐν συνοδίαις μοναχούς · καὶ ἓν πρὸς τὴν παρθένον . Ἄ τινα ὅπως ἐστὶ θαυμαστὰ , οἱ ἐντυγχάνοντες εἰσονται . εὔκαιρόν δὲ , ὡς ἡχοῦμαι , μικρὰ τῶν αὐτῷ μνημονευθέντων περὶ τῶν μοναχῶν τούτοις συνάψαι . Φησὶ γὰρ κατὰ λέξιν τάδε · Ἀναγκαῖον καὶ τὰς ὁδοὺς τῶν προοδευσάντων μοναχῶν ὀρθῶς διερωτᾷν , καὶ πρὸς αὐτὰς κατορθοῦσθαι . Πολλὰ γάρ ἐστιν ὑπ´ αὐτῶν ῥηθέντα τε καὶ πραχθέντα καλῶς . Ἐν οἷς καὶ τοῦτό τις ἔφησεν , ὅτι τὴν ξηροτέραν καὶ μὴ ἀνώμαλον δίαιταν ἀγάπῃ συζευχθεῖσαν , θᾶττον διάγειν τὸν μοναχὸν εἰς τὸν τῆς ἀπαθείας λιμένα . Ὁ δὲ αὐτὸς ταρασσόμενόν τινα νύκτωρ τῶν ἀδελφῶν τῶν φασμάτων ἀπήλλαξεν , ἀσθενοῦσι μετὰ νηστείας ὑπηρετῆσαι προστάξας . Οὐδενὶ γὰρ οὕτως , ἐρωτηθεὶς ἔφησεν , ὡς ἐλέῳ τὰ τοιαῦτα κατασβέννυται πάθη . Τῷ δικαίω Ἀντωνίῳ προσῆλθέν τις τῶν τότε σοφῶν , καὶ ΠΦς διακαρτερεῖς , εἶπεν , ὡ Ιάτερ , τῆς ἐκ τῶν βιβλίων παραμυθίας ἐστερημένος ; Τὸ ἐμὸν βιβλίον , ἔφη ὁ Ἀντώνιος , ὦ φιλόσοφε , ἡ φύσις τῶν γεγονότων ἐστὶ καὶ πάρεστιν ὅτε βούλομαι τοὺς λόγους ἀναγινώσκειν τοὺς τοῦ Θεοῦ . Ἡρώτησέ με τὸ σκεῦος τῆς ἐκλογῆς , ὁ Αἰγύπτιος γόρων Μακάριος , τί δής
Lemmas: « Μακάριος ὅς κατά πᾶς παραπλήσιος εἰμί ὁ Αἰγύπτιος , ἐν οὗτος διαλλάσσω , ὅτι πρός ὁ ἐντυγχάνω ἱλαρός τε εἰμί , καί ὁ χαριεντίζομαι ὁ νέος ἄγω πρός ἄσκησις . οὗτος Εὐάγριος γίγνομαι μαθητής , ὁ δις ἔργον φιλοσοφία κτάομαι , πρότερος λόγος μόνος φιλόσοφος εἰμί . ὅς ἐν ὁ Κωνσταντῖνος πόλις ὑπό Γρηγόριος ὁ Ναζιανζηνοῦ εἰς ὁ ὁ διάκονος προχειρίζω τάξις , εἶτα ἅμα αὐτός εἰς ὁ Αἴγυπτος κατέρχομαι , καί ὁ προλέγω ἐντυγχάνω ἀνήρ , ὁ ἐκεῖνος βίος ζηλόω . καί τοσοῦτος τεράστιος ἐν ὁ χείρ αὐτός γίγνομαι , ὅσος καί ἐν ὁ ὁ αὐτός καθηγητής . οὗτος καί βιβλίον ἄγαν σπουδαῖος συγγράφω . ὅς ὁ μέν , Μοναχός , ἢ περί πρακτικός ἐπιγράφω · ὁ δέ , γνωστικός , ἢ πρός ὁ καταξιόω γνῶσις . κεφάλαιος δέ αὐτός πεντήκοντα . ὁ δέ , αντιρρητικός , ἀπό ὁ θεῖον Γραφής πρός ὁ πειράζω δαίμων , ἐν ὀκτώ διαιρέω μέρος , κατά ὁ ἀριθμός ὁ ὀκτώ λογισμός . καί ἑξακόσιοι προγνωστικός πρόβλημα · ἔτι μήv καί στιχηρός δύο · εἷς πρός ὁ ἐν ὁ κοινόβιος ἢ ἐν συνοδία μοναχός · καί εἷς πρός ὁ παρθένος . ὅς τις ὅπως εἰμί θαυμαστός , ὁ ἐντυγχάνω εἶμι . εὔκαιρος δέ , ὡς ἠχέω , μικρός ὁ αὐτός μνημονεύω περί ὁ μοναχός οὗτος συνάπτω . φημί γάρ κατά λέξις ὅδε · ἀναγκαῖος καί ὁ ὁδός ὁ προοδεύω μοναχός ὀρθῶς διερωτάω , καί πρός αὐτός κατορθόω . πολύς γάρ εἰμί ὑπό αὐτός εἴρω τε καί πράσσω καλῶς . ἐν ὅς καί οὗτος τις φημί , ὅτι ὁ ξηρός καί μή ἀνώμαλος δίαιτα ἀγάπη συζεύγνυμι , ταχύς διάγω ὁ μοναχός εἰς ὁ ὁ ἀπάθεια λιμήν . ὁ δέ αὐτός ταράσσω τις νύκτωρ ὁ ἀδελφός ὁ φάσμα ἀπαλλάσσω , ἀσθενέω μετά νηστεία ὑπηρετέω προστάσσω . οὐδείς γάρ οὕτως , ἐρωτάω φημί , ὡς ἔλεος ὁ τοιοῦτος κατασβέννυμι πάθος . ὁ Δίκαιος Ἀντώνιος προσέρχομαι τις ὁ τότε σοφός , καί ΠΦς διακαρτερέω , εἶπον , εἰμί Ιάτερ , ὁ ἐκ ὁ βιβλίον παραμυθία στερέω ; ὁ ἐμός βιβλίον , φημί ὁ Ἀντώνιος , εἰμί φιλόσοφος , ὁ φύσις ὁ γίγνομαι εἰμί καί πάρειμι ὅτε βούλομαι ὁ λόγος ἀναγιγνώσκω ὁ ὁ Θεός . ἐρωτάω ἐγώ ὁ σκεῦος ὁ ἐκλογή , ὁ Αἰγύπτιος γόρα Μακάριος , τίς δήω