cogPG.PG067 265
« ἀπατηθείς . Ταῦτα μὲν ὁ Εὐάγριος ἐν τῷ ἐπιγραφομένῳ αὐτοῦ Πρακτικῷ κατὰ λέξιν ἀπεμνημόνευσεν . Ἐν δὲ τῷ Γνωστικῷ αὐτοῦ τοιαῦτά φησι · Τέσσαρας ἀρετάς . καὶ τὰς θεωρίας αὐτῶν , παρὰ τοῦ δικαίου Γρηγορίου μεμαθήκαμεν εἶναι · φρόνησιν καὶ ἀνδρείαν , σωφροσύνην καὶ δικαιοσύνην . Καὶ φρονήσεως μὲν ἔργον ἔλεγεν εἶναι , τὸ θεωρεῖν τὰς νοερὰς καὶ ἀγίας δυνάμεις , δίχα τῶν λόγων . Τούτους γὰρ ὑπὸ τῆς σοφίας δηλοῦσθαι παραδέδωκεν . Ἀνδρείας δὲ , τὸ ἐγκαρτερεῖν τοῖς ἀληθέσι καὶ πολεμούμενον , καὶ μὴ ἐμβατεύειν εἰς τὰ μὴ ὄντα . Τὸ δὲ παρὰ τοῦ πρώτου γεωργοῦ δέχεσθαι σπέρματα , καὶ ἀπωθεῖσθαι τὸν ἐπισπορέα , τῆς σωφροσύνης ἴδιον ἀπεκρίνατο εἶναι . ικαιοσύνης δὲ πάλιν , τὸ κατ´ ἀξίαν ἑκάστου λόγον ἀποδιδόναι , τὰ μὲν σκοτεινῶς ἀπαγγέλλουσαν · τὰ δὲ δι´ αἰνιγμάτων σημαίνουσαν · τινὰ δὲ καὶ φανεροῦσαν πρὸς ὡφέλειαν τῶν ἁπλουστέρων . Τῆς ἀληθείας στύλος ὁ Καππαδόκης Βασίλειος , Τὴν μὲν ἀπ´ ἀνθρώπων , φησὶν , ἐπισυμβαίνουσαν γνῶσιν προσεχὴς μελέτη καὶ γυμνασία κρείσσονα ποιεῖ · τὴν δὲ ἐκ Θεοῦ χάριτος ἐγγινομένην , δικαιοσύνη καὶ ἀοργησία καὶ ἔλεος . Καὶ τὴν μὲν προτέραν δυνατὸν καὶ τοὺς ἐμπαθεῖς ὑποδέξασθαι · τῆς δὲ δευτέρας οἱ ἀπαθεῖς μόνοι εἰσὶ δεκτικοὶ , οἶ καὶ παρὰ τὸν καιρὸν τῆς προσευχῆς τὸ οἰκεῖον φέγγος τοῦ νοῦ περιλάμπον αὐτοὺς θεωροῦσι . Τῶν Αἰγυπτίων ὁ ἅγιος φωστὴρ Ἀθανάσιος · Τὴν τράπεζαν , φησὶ , Μωϋσῆς εἰς τὸ βόρειον μέρος στῆσαι προστάσσεται . Γινωσκέτωσαν οἱ Γνωστικοὶ , τίς ὁ πνέων ἐστὶ κατ´ αὐτῶν , καὶ πάντα πειρασμὸν γενναίως ὑπομενέτωσαν , καὶ μετὰ προθυμίας τοὺς προσιόντας τρεφέτωσαν . Ἔλεγε δὲ ὁ τῆς Θμουῖτῶν Ἐκκλησίας ἄγγελος Σαραπίων , ὅτι . ὁ νοῦς μὲν πεπωκὼς πνευματικὴν γνῶσιν τελείως καθαίρεται · ἀγάπη δὲ τὰ φλεγμαίνοντα μόρια τοῦ θυμοῦ θεραπεύει · πονηρὰς δὲ ἐπιθυμίας ἐπιρρεούσας ἵστησιν ἐγκράτεια . Τοὺς περὶ Προνοίας καὶ κρίσεως κατὰ σαυτὸν ἀεὶ γύμναζε λόγους , φησίν ὁ μέγας καὶ γνωστικὸς διδάσκαλος Δίδυμος , καὶ τούτων τὰς ὕλας διὰ μνήμης φέρειν πειράθητι . Ἄπαντες γὰρ σχεδὸν ἐν τούτοις προσπταίουσι . Καὶ τοὺς μὲν περὶ κρίσεως λόγους , ἐν τῇ διαφορᾷ τῶν σωμάτων καὶ κατὰ τὸν κόσμον εὐρήσεις · τοὺς δὲ περὶ Προνοίας , ἐν τοῖς τρόποις τοῖς ἀπὸ κακίας καὶ ἀγνωσίας ἐπὶ τὴν ἀρετὴν ἢ ἐπὶ τὴν γνῶσιν ἡμᾶς ἐπανάγουσι . Τοσαῦτα μὲν ἐκ τῶν Εὐαγρίου ἐνταῦθα παρεθέμεθα . Ἐγένετο δὲ καὶ ἄλλος ἀνὴρ θαυμάσιος ἑν τοῖς μοναχοῖς , ᾧ ὄνομα Ἀμμώνιος , ὅστις οὐτως ἦν ἀπερίεργος , ὥστε ἐν τῇ Ῥώμῃ ἅμα Ἀθανασίῳ γενόμενος , μηδὲν ἑλέσθαι ἱστορῆσαι τῶν ἔργων τῆς πόλεως · μόνον δὲ ἰδεῖν τὸ Πέτρου καὶ Παύλου μαρτύρισν .
Lemmas: « ἀπατάω . οὗτος μέν ὁ Εὐάγριος ἐν ὁ ἐπιγράφω αὐτός πρακτικός κατά λέξις ἀπομνημονεύω . ἐν δέ ὁ γνωστικός αὐτός τοιοῦτος φημί · τέσσαρες ἀρετή . καί ὁ θεωρία αὐτός , παρά ὁ Δίκαιος Γρηγόριος μανθάνω εἰμί · φρόνησις καί ἀνδρεῖος , σωφροσύνη καί δικαιοσύνη . καί φρόνησις μέν ἔργον λέγω εἰμί , ὁ θεωρέω ὁ νοερός καί Ἀγίας δύναμις , δίχα ὁ λόγος . οὗτος γάρ ὑπό ὁ σοφία δηλόω παραδίδωμι . Ἀνδρείας δέ , ὁ ἐγκαρτερέω ὁ ἀληθής καί πολεμόω , καί μή ἐμβατεύω εἰς ὁ μή εἰμί . ὁ δέ παρά ὁ πρῶτος γεωργός δέχομαι σπέρμα , καί ἀπωθέω ὁ ἐπισπορεύς , ὁ σωφροσύνη ἴδιος ἀποκρίνω εἰμί . ικαιοσυνιημι δέ πάλιν , ὁ κατ´ ἄξιος ἕκαστος λόγος ἀποδίδωμι , ὁ μέν σκοτεινός ἀπαγγέλλω · ὁ δέ δις αἴνιγμα σημαίνω · τις δέ καί φανερόω πρός ὠφέλεια ὁ ἁπλόος . ὁ ἀλήθεια στύλος ὁ Καππαδόκης Βασίλειος , ὁ μέν ἀπ´ ἄνθρωπος , φημί , ἐπισυμβαίνω γνῶσις προσεχής μελέτη καί γυμνασία κρατύς ποιέω · ὁ δέ ἐκ Θεός χάρις ἐγγίγνομαι , δικαιοσύνη καί ἀοργησία καί ἔλεος . καί ὁ μέν πρότερος δυνατός καί ὁ ἐμπαθής ὑποδείκνυμι · ὁ δέ δύο ὁ ἀπαθής μόνος εἰμί δεκτικός , οἶς καί παρά ὁ καιρός ὁ προσευχή ὁ οἰκέω φέγγος ὁ νόος περιλάμπω αὐτός θεωρέω . ὁ Αἰγύπτιος ὁ ἅγιος φωστήρ Ἀθανάσιος · ὁ τράπεζα , φημί , Μωϋσῆς εἰς ὁ βόρειος μέρος ἵστημι προστάσσω . γιγνώσκω ὁ γνωστικός , τίς ὁ πνέω εἰμί κατ´ αὐτός , καί πᾶς πειρασμός γενναῖος ὑπομένω , καί μετά προθυμία ὁ πρόσειμι τρέφω . Ἐλέγω δέ ὁ ὁ Θμουίτης ἐκκλησία ἄγγελος Σαραπίων , ὅτι . ὁ νόος μέν πίνω πνευματικός γνῶσις τέλειος καθαίρω · ἀγάπη δέ ὁ φλεγμαίνω μόριον ὁ θυμός θεραπεύω · πονηρός δέ ἐπιθυμία ἐπιρρέω ἵστημι ἐγκράτεια . ὁ περί Πρόνοια καί κρίσις κατά σαυτοῦ ἀεί γυμνάζω λόγος , φημί ὁ μέγας καί γνωστικός διδάσκαλος Δίδυμος , καί οὗτος ὁ Ὕλας διά μνήμη φέρω πειράω . ἀπάντομαι γάρ σχεδόν ἐν οὗτος προσπταίω . καί ὁ μέν περί κρίσις λόγος , ἐν ὁ διαφορά ὁ σῶμα καί κατά ὁ κόσμος εὑρίσκω · ὁ δέ περί Πρόνοια , ἐν ὁ τρόπος ὁ ἀπό κακία καί ἀγνωσία ἐπί ὁ ἀρετή ἢ ἐπί ὁ γνῶσις ἐγώ ἐπανάγω . τοσοῦτος μέν ἐκ ὁ Εὐάγριος ἐνταῦθα παρατίθημι . γίγνομαι δέ καί ἄλλος ἀνήρ θαυμάσιος ἑν ὁ μοναχός , ὅς ὄνομα Ἀμμώνιος , ὅστις οὕτως εἰμί ἀπερίεργος , ὥστε ἐν ὁ Ῥώμη ἅμα Ἀθανάσιος γίγνομαι , μηδείς αἱρέω ἱστορέω ὁ ἔργον ὁ πόλις · μόνος δέ ὁράω ὁ Πέτρος καί Παῦλος μαρτύρισν .