cogPG.PG067 36
τοίνυν ὁρῶν ὁ βασιλεὺς ταραττομένην τὴν Ἐκκλησίαν , σύνοδον οἰκουμενικὴν συνεκρότει , τοὺς πανταχόθεν ἐπισκόπους διὰ γραμμάτων εἰς Νίκαιαν τῆς Βιθυνίας ἀπαντῆσαι παρακαλῶν . Παρῆσάν τε ἐκ πολλῶν ἐπαρχιῶν καὶ πόλεων οἱ ἐπίσκοποι · περὶ ὧν ὁ Παμφίλου Εὐσέβιος ἐν τῷ τρίτῳ βιβλίῳ τῶν εἰς τὸν Κωνσταντίνου βίον . τἀδε κατὰ λέξιν φησίν · Τῶν γοῦν ἐκκλησιῶν ἁπασῶν , αἱ τὴν Εὐρώπην ἅπασαν , Λιβύην τε καὶ τὴν Ἀσίαν ἐπλήρουν , ὁμοῦ συνῆκτο τῶν τοῦ Θεοῦ λειτουργῶν τὰ ἀκροθίνια . Εἰς τε οἰκος εὐκτήριος , ὥσπερ ἐκ Θεοῦ πλατυνόμενος , ἔνδον ἐχώρει κατὰ τὸ αὐτὸ Σύρους τε καὶ Κίλικας , Φοίνικάς τε καὶ Ἀραβίους , καὶ Παλαιστινοὺς , καὶ ἐπὶ τούτοις Αἰγυπτίους , Θηβαίους , Λίβυας , τούς τε ἐκ μέσης τῶν ποταμῶν ὁρμωμένους · ἤδη δὲ καὶ Πέρσης ἐπίσκοπος τῇ συνόδῳ παρῆν · οὕτε Σκύθης ἀπελιμπάνετο τῆς χορείας . Πόντος τε καὶ Ἀσία , Φρυγία τε καὶ Παμφυλία , τοὺς παρὰ´ αὐτοῖς παρεῖχον ἐκκρίτους . Ἀλλὰ καὶ Θρᾷκες καὶ Μακεδόνες , Ἀχαιοί τε καὶ Ἰπειρῶται , τούτων τε οἱ ἔτι προσωτάτω οἰκοῦντες ἀπήντων . Αὐτός τε Ἰσπανῶν ὁ πάνυ βοώμενος , εἶς ἦν τοῖς πολλοῖς ἅμα συνεδρεύων . Τῆς δέ γε βασιλευούσης πόλεως , ὁ μὲν προεστὼς , διὰ γῆρας ὑστέρει · πρεσθύτεροι δὲ αὐτοῦ παρόντες , τὴν αὐτοῦ τάξιν ἐπλήρουν . Τοιοῦτον μόνον ἐξ αἰωνος , εἷς βασιλεὺς Κωνσταντῖνος , Χριστῷ στέφανον δεσμῷ συνάψας εἰρήνης , τῷ αὐτοῦ Σωτῆρι τῆς κατ´ ἐχθρῶν καὶ πολεμίων νίκης θεοπρεπὲς ἀνετίθη χαριστήριον , εἰκόνα χορείας ἀποστολικῆς ταύτην καθ´ ἡμᾶς συστησάμενος . Ἐπεὶ κατ´ ἐκείνους συνῆχθαι λόγος , ἀπὸ παντὸς Ηὕνους τῶν ὑπὸ τὸν οὐρανὸν ἄνδρας εὐλαβεῖς , ἐν οἷς ἐτύγχανον Ιώρθοι καὶ Μῆδοι καὶ Ἐλαμίται ,, καὶ οἱ κατοικοῦντες Λεσοποταμίαν , Ἰρυδαίαν τε καὶ Καππαδοκίαν , Πόνεον τε καὶ τὴν Ἀσίαν . θνγίαν τε καὶ Παμφυλίαν , Αἵγυπεον καὶ τὰ μέρη τῆς Λιβύης , τῆς κατὰ Κυρήνην · οἷ τε ἐπιἑημοῦντες Ῥωμαῖοι , Ἰουδμῖοί τε καὶ προσήλυτοι , Κῌῆεες καὶ Ἄραβες . Πλὴν ὅσον ἐκείνοις μὲν ὑστέρει , τὸ μὴ ἐκ Θεοῦ λειτουργῶν συνεστάναι τοὺς πάντας · ἐπὶ δὲ τῆς παρούσης χορείας , ἐπισκόπων μὲν πληθὺς τριακοσίων ἀριθμὸν ὑπερακοντίζουσα ἦν · ἑπομένων δὲ τούτοις πρεσβυτέρων καὶ διακόνων , ἀκολούθων τε πλείστων ὅσων ἑτέρων , οὐδὲ ἦν ἀριθμός . Τῶν δὲ τοῦ Θεοῦ λειτουργῶν οἱ μὲν διέπρεπον σοφίας λόγω · οἱ δὲ βίου στεῤῥότητι , καὶ καρτερίας ὑπομονῇ · οἱ δὲ τῷ μέσῳ τρόπῳ κατεκοσμοῦντο . ἴσαν δὲ τούτων οἱ´ μὲν χρόνου μήκει τετιμημένοι · οἱ δὲ νεότητι καὶ ψυχῆς ἀκμῇ διαλάμποντες · οἱ δὲ ἄρτι παρελθόντες ἐπὶ τὸν τῆς λειτουργίας δρόμον . Οἷς δὴ πᾶσι βασιλεὺς ἐφ ἑκάστης ἡμέρας τὰ σιτηρέσια δαψιλῶς χορηγεῖσθαι διετάξατο . Καὶ τοιαῦτα μὲν περὶ τῶν ἐκεῖ συνελθόντων Εὐσέβιος . Ἐπιτελέσας δὲ ὁ βασιλεὺς ἐπινίκιον κατὰ Λικιννίου ἑορτὴν , ἀπήντα καὶ αὐτὸς
Lemmas: τοίνυν ὁράω ὁ βασιλεύς ταράσσω ὁ ἐκκλησία , σύνοδος οἰκουμενικός συγκροτέω , ὁ πανταχόθεν ἐπίσκοπος διά γράμμα εἰς Νίκαια ὁ Βιθυνία ἀπαντάω παρακαλέω . πάρειμι τε ἐκ πολύς ἐπαρχία καί πόλις ὁ ἐπίσκοπος · περί ὅς ὁ Πάμφιλος Εὐσέβιος ἐν ὁ τρίτος βιβλίον ὁ εἰς ὁ Κωνσταντῖνος βίος . ὅδε κατά λέξις φημί · ὁ γοῦν ἐκκλησία ἅπας , ὁ ὁ Εὐρώπη ἅπας , Λιβύη τε καί ὁ Ἀσία πληρόω , ὁμοῦ σύνειμι ὁ ὁ Θεός λειτουργός ὁ ἀκροθίνιον . εἰς τε οἶκος εὐκτήριος , ὥσπερ ἐκ Θεός πλατύνω , ἔνδον χωρέω κατά ὁ αὐτός Σύρος τε καί Κίλιξ , Φοῖνιξ τε καί Ἀράβιος , καί Παλαιστινός , καί ἐπί οὗτος Αἰγύπτιος , Θηβαῖος , Λίβυς , ὁ τε ἐκ μέσος ὁ ποταμός ὁρμάω · ἤδη δέ καί Πέρσης ἐπίσκοπος ὁ σύνοδος πάρειμι · ἵημι Σκύθης ἀπολείπω ὁ χορεία . Πόντος τε καί Ἀσία , Φρυγία τε καί Παμφυλία , ὁ παρά αὐτός παρέχω ἔκκριτος . ἀλλά καί Θρᾷξ καί Μακεδών , Ἀχαιός τε καί Ἰπειρῶται , οὗτος τε ὁ ἔτι προσωτέρω οἰκέω ἀπαντάω . αὐτός τε Ἱσπανός ὁ πάνυ βοάω , εἰμί εἰμί ὁ πολύς ἅμα συνεδρεύω . ὁ δέ γε βασιλεύω πόλις , ὁ μέν προίστημι , διά γῆρας ὑστερέω · πρεσθυτερεω δέ αὐτός πάρειμι , ὁ αὐτός τάξις πληρόω . τοιοῦτος μόνος ἐκ αἰών , εἷς βασιλεύς Κωνσταντῖνος , Χριστός στέφανος δεσμός συνάπτω εἰρήνη , ὁ αὐτός Σωτήρ ὁ κατ´ ἐχθρός καί πολέμιος Νίκη θεοπρεπής ἀνατίθημι χαριστήριος , εἰκών χορεία ἀποστολικός οὗτος καθ´ ἐγώ συνίστημι . ἐπεί κατ´ ἐκεῖνος συνάγω λόγος , ἀπό πᾶς ηυνοος ὁ ὑπό ὁ οὐρανός ἀνήρ εὐλαβής , ἐν ὅς τυγχάνω Ιώρθοι καί Μῆδος καί Ἐλαμίτης ,, καί ὁ κατοικέω λεσοποταμια , ιρυδαις τε καί Καππαδοκία , πονέω τε καί ὁ Ἀσία . θνγίαν τε καί Παμφυλία , Αἴγυπος καί ὁ μέρος ὁ Λιβύη , ὁ κατά Κυρήνη · οἷ τε ἐπιἑημοῦντες Ῥωμαῖος , Ἰουδμῖοί τε καί προσήλυτος , Κῌῆεες καί Ἄραψ . πλήν ὅσος ἐκεῖνος μέν ὑστερέω , ὁ μή ἐκ Θεός λειτουργός συνίστημι ὁ πᾶς · ἐπί δέ ὁ πάρειμι χορεία , ἐπίσκοπος μέν πληθύς τριακόσιοι ἀριθμός ὑπερακοντίζω εἰμί · ἕπομαι δέ οὗτος πρέσβυς καί διάκονος , ἀκόλουθος τε πλεῖστος ὅσος ἕτερος , οὐδέ εἰμί ἀριθμός . ὁ δέ ὁ Θεός λειτουργός ὁ μέν διαπρέπω σοφία λόγος · ὁ δέ βίος στερρότης , καί καρτερία ὑπομονή · ὁ δέ ὁ μέσος τρόπος κατακοσμέω . εἶμι δέ οὗτος οἷ μέν χρόνος μῆκος τιμάω · ὁ δέ νεότης καί Ψυχή ἀκμή διαλάμπω · ὁ δέ ἄρτι παρέρχομαι ἐπί ὁ ὁ λειτουργία δρόμος . οἷς δή πᾶς βασιλεύς ἐπί ἕκαστος ἡμέρα ὁ σιτηρέσιον δαψιλής χορηγέω διατάσσω . καί τοιοῦτος μέν περί ὁ ἐκεῖ συνέρχομαι Εὐσέβιος . ἐπιτελέω δέ ὁ βασιλεύς ἐπινίκιος κατά Λικίννιος ἑορτή , ἀπαντάω καί αὐτός