cogPG.PG006 731
τοὺς τοῦτο λέγοντας · εἰ δέ τὸ βάθος κατανοήσουσιν ἀκριβῶς τῶν λεχθέντων , εὐρήσουσιν ἀκριβῶς καὶ σαφῶς ἀγέννητον τούτους τὸν κόσμον ἀποφαινομένους . Αὐτοὶ γὰρ λέγοντες τήν τε παραδειγματικὴν καὶ ποιητικὴν αἰτίαν ἀγέννητον εἰν αι , δηλονότι καὶ τὸν κόσμον δημισύργημα τούτων ὄντα , σαφῶς ἀγέννητον ἀποφαίνοιυσιΕἰ κεῖται τοῖς παλαιοῖς τὸ γεννητὸν εἶναι τὸν κόσμον , καὶ ἐπιπολαίως μὲν νοούμενον τὸ κείμενον μένει ἀμετάβλητον , βαθέως δὲ νοούμενον , εἰς τὸ ἀντικείμενον μεταπίπτει , διὰ τί μὴ τὴν παραδειγματικήν τε καὶ ποιητικὴν αἰτίαν τὴν κειμένην τοῖς παλαιοῖς , ταῖς ὁμοίαις προσοχαῖς , τοῦ ἐπιπολαίως τῷ βαθέως χρησαμένου , εἰς ἀντικείμενον μεταβαλλομέναις χρησάμενος ὁ ἀποκρινάμενος , τὸν γεννητὸν κόσμον τὸν κείμενον τοῖς παλαιοῖς εἰς τὸν ἀγέννητον μετέβαλεν , ἵνα τοὺς τοῦτο εἰρηκότας δικαίας μέμψεως ἀπαλλάξῃ ; Εἰ δὲ τοῦτο ποιεῖν ἄτοπον , χρὴ ταῖς τῶν πραγμάτων φύσεσι νοῆσαι τῶν παλαιῶν τοὺς λόγους , καὶ μὴ ταῖς διαφόροις προσοχαῖς μεταβαλλουσαις τὰ κείμενα εἰς τὰ ἀντικείμενα . Εἰ ἄλλο τὸ παράδειγμα καὶ ἄλλοτὸ κατὰ τὸ παράδειγμα · ἀπλοῦν γὰρ τὸ παράδειγμα , σύνθετον δὲ τὸ κατὰ τὸ παράδειγμα · τὸ δὲ οὔτως ἄλλο καὶ ἄλλο ἐξ ἀνάγκης ἄλλοτε καὶ ἄλλοτε · τὸ δὲ ἄλλοτε καὶ ἄλλοτε , πρότερον καὶ ὕστερον , οὐ δύναται ἅμα εἶναι τῇ φύσει · οὐκ ἄρα ἄμα τῇ φύσει τὸ παράδειγμα καὶ τὸ κατὰ τὸ παράδειγμα . Ὁ ἀποκρινάμενός ποτε μὲν κοινὸν δημιούργημα λέγει τὸν κόσμον τῆς τε παραδειγματικῆς αἰτίας καὶ τῆς ποιητικῆς , καί φησι · δῆλον ὅτι καὶ τὸν κόσμον δημεούργημα τούτων ὅντα · ποτὲ δὲ τῆς μὲν ποιητικῆς δημιούργημα , τῆς δὲ παραδειγματικῆς εἰκόνα . Καὶ δῆλον ἐκ τούτου , ὅτι οὔτε τῷ δημιουργῷ πρὸς τὶ ἐστὶ , καθὸ εἰκὼν ὁ κόσμος , οὔτε τῷ παραδείγματι , καθὸ δημιούργημα . Ἀλλ´ εἰ τοῦτο , οὐκ ἄρα ἀληθὲς τὸ τούτων εἶναι δημιούργημα τὸν κόσμον . Εἰ τῷ παραδείγματι δημιουργεῖ δημιουργὸς τὸν κόσμον , βουλόμενος αὐτὸν δημιουργεῖ · ἀλλ´ εἰ τῷ εἶναι αὐτὸν δημιουργεῖ , περιττὸν τὸ παράδειγμα , τοῦ εἶναι τὸν Θεὸν ἀρκοῦντος πρὸς ποίησιν τοῦ ποιουμένου , καὶ παράγει τὸ βούλημα . Οὐ γὰρ γίνεται βουλητὰ ἃ καὶ μὴ βουλομένου τοῦ ποιοῦντος ἐγίνετο . Τοιοῦτον γὰρ τὸ ἔργον τῶν τῷ εἶναι ποιούντων . Ὁ Θεὸς μὲν αὐτός ἐστιν ἀγέννητος , τὸ δὲ παράδειγμα ἐγέννησεν ἐκ τῆς ἑαυτοῦ διανοίας , τὸν δὲ κόσμον ἐδημιούργησεν ἐκ τῆς ὕλης κατὰ τὸ παράδειγμα . Ἀλλ´ εἰ κατὰ τὸν ἀποκρινάμενον , ἐπειδὴ δημιούργημα τοῦ ἀγεννήτου δημιουργοῦ ἐστιν ὁ κόσμος , διὰ τοῦτο καὶ αὐτὸς ἀγέννητός ἐστιν , ἔσται ἄρα καὶ τὸ παράδειγμα ἀγέννητον , ἐπεὶ γέννημα τοῦ ἀγεννήτου ἐστίν . Εἰ δὲ ἄτοπον τὸ λέγειν ἀγέννητον τὸ γέννημα , ἄτοπον ἄρα καὶ τὸ λέγειν ἀγέννητον τὸ γεννητόν . Εἰ διὰ , τὸ εἶναι τὸν δημιουργὸν ἀγέννητον , ἀνάγκη καὶ τὸ δημιούργημα εἶναι ἀγέννητον . δῆλον , ὅτι τούτῳ τῷ τρόπω ἀνάγκη εἶναι καὶ ἀδημιούργητον τὸ δημιούργημα · ἀδημιούργητος γὰρ ὁ δημιουργός . Εἰ δὲ τοῦτο ἄτοπον , ἄτοπον ἄρα καὶ τὸ οησαήξχρυηρι μαυὰ αια κατα τὸν πεαηγματιλέγειν
Lemmas: ὁ οὗτος λέγω · εἰμί δέ ὁ βάθος κατανοέω ἀκριβῶς ὁ λέγω , εὑρίσκω ἀκριβῶς καί σαφῶς ἀγέννητος οὗτος ὁ κόσμος ἀποφαίνω . αὐτός γάρ λέγω ὁ τε παραδειγματικός καί ποιητικός αἴτιος ἀγέννητος ἐν ὁ , δηλονότι καί ὁ κόσμος δημισύργημα οὗτος εἰμί , σαφῶς ἀγέννητος ἀποφαίνω κεῖμαι ὁ παλαιός ὁ γεννητός εἰμί ὁ κόσμος , καί ἐπιπόλαιος μέν νοέω ὁ κεῖμαι μένω ἀμετάβλητος , βαθύς δέ νοέω , εἰς ὁ ἀντίκειμαι μεταπίπτω , διά τίς μή ὁ παραδειγματικός τε καί ποιητικός αἴτιος ὁ κεῖμαι ὁ παλαιός , ὁ ὅμοιος προσοχή , ὁ ἐπιπόλαιος ὁ βαθύς χράω , εἰς ἀντίκειμαι μεταβάλλω χράω ὁ ἀποκρίνω , ὁ γεννητός κόσμος ὁ κεῖμαι ὁ παλαιός εἰς ὁ ἀγέννητος μεταβάλλω , ἵνα ὁ οὗτος λέγω Δίκαιος μέμψις ἀπαλλάσσω ; εἰμί δέ οὗτος ποιέω ἄτοπος , χρή ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις νοέω ὁ παλαιός ὁ λόγος , καί μή ὁ διάφορος προσοχή μεταβάλλω ὁ κεῖμαι εἰς ὁ ἀντίκειμαι . εἰμί ἄλλος ὁ παράδειγμα καί ἄλλος κατά ὁ παράδειγμα · ἀπολόω γάρ ὁ παράδειγμα , συντίθημι δέ ὁ κατά ὁ παράδειγμα · ὁ δέ οὔτως ἄλλος καί ἄλλος ἐκ ἀνάγκη ἄλλοτε καί ἄλλοτε · ὁ δέ ἄλλοτε καί ἄλλοτε , πρότερος καί ὕστερος , οὖον δύναμαι ἅμα εἰμί ὁ φύσις · οὐ ἄρα ἄμη ὁ φύσις ὁ παράδειγμα καί ὁ κατά ὁ παράδειγμα . ὁ ἀποκρίνω ποτός μέν κοινός δημιούργημα λέγω ὁ κόσμος ὁ τε παραδειγματικός αἴτιος καί ὁ ποιητικός , καί φημί · δῆλος ὅτι καί ὁ κόσμος δημεούργημα οὗτος ὅντα · ποτέ δέ ὁ μέν ποιητικός δημιούργημα , ὁ δέ παραδειγματικός εἰκών . καί δῆλος ἐκ οὗτος , ὅτι οὔτε ὁ δημιουργός πρός τίς εἰμί , καθό εἰκών ὁ κόσμος , οὔτε ὁ παράδειγμα , καθό δημιούργημα . Ἀλ εἰμί οὗτος , οὐ ἄρα ἀληθής ὁ οὗτος εἰμί δημιούργημα ὁ κόσμος . εἰμί ὁ παράδειγμα δημιουργέω δημιουργός ὁ κόσμος , βούλομαι αὐτός δημιουργέω · ἀλ εἰμί ὁ εἰμί αὐτός δημιουργέω , περισσός ὁ παράδειγμα , ὁ εἰμί ὁ θεός ἀρκέω πρός ποίησις ὁ ποιέω , καί παράγω ὁ βούλημα . οὖον γάρ γίγνομαι βουλητός ὁ καί μή βούλομαι ὁ ποιέω γίγνομαι . τοιοῦτος γάρ ὁ ἔργον ὁ ὁ εἰμί ποιέω . ὁ θεός μέν αὐτός εἰμί ἀγέννητος , ὁ δέ παράδειγμα γεννάω ἐκ ὁ ἑαυτοῦ διάνοια , ὁ δέ κόσμος δημιουργέω ἐκ ὁ ὕλη κατά ὁ παράδειγμα . Ἀλ εἰμί κατά ὁ ἀποκρίνω , ἐπεί δημιούργημα ὁ ἀγέννητος δημιουργός εἰμί ὁ κόσμος , διά οὗτος καί αὐτός ἀγέννητος εἰμί , εἰμί ἄρα καί ὁ παράδειγμα ἀγέννητος , ἐπεί γέννημα ὁ ἀγέννητος εἰμί . εἰμί δέ ἄτοπος ὁ λέγω ἀγέννητος ὁ γέννημα , ἄτοπος ἄρα καί ὁ λέγω ἀγέννητος ὁ γεννητός . εἰμί διά , ὁ εἰμί ὁ δημιουργός ἀγέννητος , ἀνάγκη καί ὁ δημιούργημα εἰμί ἀγέννητος . δῆλος , ὅτι οὗτος ὁ τρόπος ἀνάγκη εἰμί καί ἀδημιούργητος ὁ δημιούργημα · ἀδημιούργητος γάρ ὁ δημιουργός . εἰμί δέ οὗτος ἄτοπος , ἄτοπος ἄρα καί ὁ οησαήξχρυηρι Μαῦα Αἶα κατά ὁ πεαηγματιλεγω