cogPG.PG006 544
τῷ λεπτῷ τὸ λεπτὸν συγκεράσας . Τὸ γὰρ πνεῦμα λεπτὸν καὶ τὸ ὕδωρ λεπτὸν , ὅπως τὸ μὲν πνεῦμα τρέφῃ τὸ ὕδωρ , τὸ δὲ ὕδωρ σὺν τῷ πνεύματι τρέφῃ τὴν κτίσιν διικνούμενον πανταχόσε . Ἔν μὲν τὸ πνεῦμα φωτὸς τύπον ἐπέχον ἐμεσίτευεν τοῦ ὕδατος καὶ τοῦ οὐρανοῦ , ἵνα τρόπῳ τινὶ μὴ κοινωνῇ τὸ σκότος τῷ οὐρανῷ ἐγγυτέρω ὄντι τοῦ Θεοῦ , πρὸ τοῦ εἰπεῖν τὸν Θεόν · Γενηθήτω φῶς . Ὥσπεροῦν καμάρα ὁ οὐρανὸς ὢν συνεῖχε τὴν ὕλην , βώλῳ ἐοικυῖαν . Καὶ γὰρ εἴρηκεν περὶ τοῦ οὐρανοῦ ἕτερος προφήτης ὀνόματι Ἡσαΐας , λέγων · Θεὸς οὖτος ὁ κοιήσας τὸν οὐρανόν ὡς καμάραν , καὶ θιατείνας ὡς σκηνὴν κατοικεῖσθαι . Ἡ διάταξις οὖν Θεοῦ τοῦτό ἐστιν ὁ λόγος αὐτοῦ , φαίνων ὥσπερ λύχνος ἐν οἰκήματι συνεχομένῳ , ἐφώτισε τὴν ὑπὸ´ οὐρανὸν , χωρὶς μὲν τοῦ κόσμου ποιήσας · καὶ τὸ μὲν φῶς ὁ Θεὸς ἐκάλεσεν ἡμέραν , τὸ δὲ σκότος νύκτα . Ἐπεί τοί γε ἄνθρωπος οὐκ ἂν ᾔδει καλεῖν τὸ φῶς ἡμέραν , ἢ τὸ σκότος νύκτα · ἀλλ´ οὐδὲ μὲν τὰ λοιπὰ , εἰ μὴ τὴν ὀνομασίαν εἰλήφει ἀπὸ τοῦ ποιήσαντος αὐτὰ θεοῦ . Τῇ μὲν οὖν πρώτῃ ὑποθέσει τῆς ἱστορίας καὶ γενέσεως τοῦ κόσμου εἴρηκεν ἡ ἁγία Γραφὴ οὐ περὶ τούτου τοῦ στερεώματος , ἀλλὰ περὶ ἑτέρου οὐρανῦ τοῦ ἀοράτου ἡμῖν ὄντος , μεθ´ ὃν οὐτος ὁ ὁρατὸς ἡμῖν οὐρανὸς κέκληται στερέωμα , ἐφ´ ῷ ἀνείληπται τὸ ἥμισυ τοῦ ὕδατος ὅπως ᾖ τῇ ἀνθρωπότητι εἰς ὑετοὺς καὶ ὄμβρους καὶ δρόσους . Τὸ δὲ ἥμισυ ὕδατος ὑπελείφθη ἐν τῇ γῇ εἰς ποταμοὺς , καὶ πηγὰς καὶ θαλάσσας . Ἔτι οὖν συνέχοντος τοῦ ὕδατος τὴν γῆν , μάλιστα κοίλους τόπους , ἐποίησεν ὁ Θεὸς , διὰ τοῦ Λόγου αὑτοῦ , τὸ ὕδωρ συναχθῆναι εἰς συναγωγὴν μίαν , καὶ ὁρατὴν γενηθῆναι τὴν ξηρὰν , πρότερον γεγονυῖαν αὐτὴν ἀόρατον . Ὁρατὴ οὖν ἡ γῆ γενομένη ἔτι ὑπῆρχεν ἀκατασκεύαστος . κατεσκεύασεν οὐν αὐτὴν καὶ κατεκόσμησεν ὁ Θεὸς διὰ παντοδαπῶν χλοῶν καὶ σπερμάτων καὶ φυτῶν .
Lemmas: ὁ λεπτός ὁ λεπτόν συγκεράννυμι . ὁ γάρ πνεῦμα λεπτόν καί ὁ ὕδωρ λεπτόν , ὅπως ὁ μέν πνεῦμα τρέφω ὁ ὕδωρ , ὁ δέ ὕδωρ σύν ὁ πνεῦμα τρέφω ὁ κτίσις διικνέομαι πανταχόσε . ἐν μέν ὁ πνεῦμα φάος τύπος ἐπέχω μεσιτεύω ὁ ὕδωρ καί ὁ οὐρανός , ἵνα τρόπος τις μή κοινωνέω ὁ σκότος ὁ οὐρανός ἐγγυτέρω εἰμί ὁ Θεός , πρό ὁ εἶπον ὁ Θεός · γίγνομαι φάος . Ὥσπεροῦν καμάρα ὁ οὐρανός εἰμί συνόχωκα ὁ ὕλη , βῶλος ἔοικα . καί γάρ εἴρω περί ὁ οὐρανός ἕτερος προφήτης ὄνομα Ἠσαΐας , λέγω · θεός οὗτος ὁ κοιαειδω ὁ οὐρανός ὡς καμάρα , καί θιατειναω ὡς σκηνή κατοικέω . ὁ διάταξις οὖν Θεός οὗτος εἰμί ὁ λόγος αὐτός , φαίνων ὥσπερ λύχνος ἐν οἴκημα συνέχω , φωτίζω ὁ ὑπό οὐρανός , Χωρὶς μέν ὁ κόσμος ποιέω · καί ὁ μέν φάος ὁ θεός καλέω ἡμέρα , ὁ δέ σκότος νύξ . ἐπεί ὅς γε ἄνθρωπος οὐ εἄν οἶδα καλέω ὁ φάος ἡμέρα , ἢ ὁ σκότος νύξ · ἀλ οὐδέ μέν ὁ λοιπάς , εἰμί μή ὁ ὀνομασία λαμβάνω ἀπό ὁ ποιέω αὐτός θεός . ὁ μέν οὖν πρῶτος ὑπόθεσις ὁ ἱστορία καί γένεσις ὁ κόσμος εἴρω ὁ ἅγιος γραφή οὖον περί οὗτος ὁ στερέωμα , ἀλλά περί ἕτερος οὐρανός ὁ ἀόρατος ἐγώ εἰμί , μεθ´ ὅς οὐτος ὁ ὁρατός ἐγώ οὐρανός καλέω στερέωμα , ἐφίημι ῷ ἀναλαμβάνω ὁ ἥμισυς ὁ ὕδωρ ὅπως εἰμί ὁ ἀνθρωπότης εἰς ὑετός καί ὄμβρος καί δρόσος . ὁ δέ ἥμισυς ὕδωρ ὑπολείπω ἐν ὁ γῆ εἰς ποταμός , καί πηγή καί θάλασσα . ἔτι οὖν συνέχω ὁ ὕδωρ ὁ γῆ , μάλιστα κοῖλος τόπος , ποιέω ὁ θεός , διά ὁ Λόγος αὐτός , ὁ ὕδωρ συνάγω εἰς συναγωγή εἷς , καί ὁρατός γίγνομαι ὁ ξηρός , πρότερος γίγνομαι αὐτός ἀόρατος . ὁρατός οὖν ὁ γῆ γίγνομαι ἔτι ὑπάρχω ἀκατασκεύαστος . κατασκευάζω ὀν αὐτός καί κατακοσμέω ὁ θεός διά παντοδαπής χλόη καί σπέρμα καί φυτός .