cogPG.PG006 769
αΖ . Ἐκ τοῦ αὐτοῦ λόγου . Αα Εἰ τοίνυν πρῶτος ὁ τόπος , καὶ ὕστερα τὰ ἐν τῷ τόπῳ φυσικῇ ἀνάγκῃ , καθὼς εἶπεν ὁ Ἡσίοδος , καὶ ὁ Ἀριστοτέλης προσεμαρτύρησε τῇ τοῦ λόγου ὀρθότητι · πῷς οὐκ ἔστι τῶν ἀδυνάτων , τὸ τὸν ὄντα ἐν τῷ τόπῳ οὐρανὸν λέγειν ἀγένητον ; Τοῦτο γὰρ ἴσον ἐστὶ τῷ λέγειν , πρὸ τοῦ ἀγενήτου εἶναι τὸ γενητόν . 2Ε . Ἐκ τοῦ αὐτοῦ λόγου . Πρῶτον μὲν οὖν δεῖ κατανοῆσαι , ὅτι οὐκ ἂν ἐζητεῖτο ὁ τόπος , εἰ μὴ ἡ κένησις ἦν ἡ κατὰ τὸν τόπον . Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ τὸν οὐρανὸν οἰόμεθα μάλιστα ἐν τῷ τόπῳ , ὅτι ἀεὶ ἐν κινήσει . » Εἰ ἀδύνατόν ἐστι τὸ ἀγένητον πρὸς τὸ εἶναι τε καὶ πρὸς τὸ κινηθῆναι δεῖσθαι τοῦ γενητοῦ , ἀδύνατον ἄρα τὸν οὐρανὸν εἶναι ἀγένητον . Ἐπιδέεται γὰρ τοῦ τόπου πρὸς τὸ εἶναί τε καὶ πρὸς τὸ κινηθῆναι . αθ . Ἐκ τοῦ αὐτοῦ λόγου « Μέγεθος μὲν γὰρ ἕχει ὁ τόπος , σῶμα δὲ οὐθέν · Εἰ μὲν πεπερασμένα ἔχει ὁ τόπος τὰ διαστήματα καὶ τὸ μέγεθος , γενητὸς ἄρα ὁ τόπος · εἰ δὲ ἄπειρα , ἢ ἄρα δυνάμει ἢ ἐνεργείᾳ . Ἀλλὰ εἰ μὲν δυνάμει , ἔστι γενητὸς ἄρα ὁ τόπος ὥσπερ ὁ χρόνος καὶ ὁ τοῦ χρόνου ἀριθμός · εἰ δὲ ἐνεργείᾳ , ψευδὴς ἄρα ὁ λόγος ὁ λέγων μηδὲν ἐνεργείᾳ δύνασθαι εἶναι ἄπειρον . Εἰ κατὰ μὲν πρόνοιάν τινός ἐστιν ὁ τόπος ὅ ἐστι , καὶ ἔχει ὃ ἔχει , γενητὸς ἄρα ὁ τόπος , καὶ τῆς προνοίας δεύτορος · εἰ δὲ ἀγενήτως τε καὶ ἀνάρχως ἐστὶν ὁ τόπος ὅ ἐστι , καὶ ἔχει ὃ ἔχει , ἀγένητος ἄρα ὁ τόπος , καὶ πρῶτος τῶν ἐν τόπῳ πάντων , ἐν οἷς ἐστιν ὁ οὐρανὸς καὶ τὰ ἐν τῷ οὐρανῷ φαινόμενα . Οὗ γὰρ ἄνευ τῶν ἀλλων οὐδέν ἐστιν , ἐκεῖνο δὴ τῶν ἄλλων ἀνάγκη πρῶτον εἶναι . « Ὡς γὰρ εἴ τι ἀλλοιοῦται , ἔστι τοῦτο ὃ νῦν μὲν λευκὸν , πάλαι δὲ μέλαν , διό φαμεν εἶναί τι τὴν ὕλην · οὕτω καὶ ὁ τόπος διὰ τῆς τοιαύτης τινὸς εἶναι δοκεῖ φαντασίας · πλὴν , ἐκεῖνο μὲν , διότι ὃ ἦν ἀὴρ , τοῦτο νῦν ὕδωρ · ὁ δὲ τόπος , ὅτι οὗ ἦν ὁ ἀήρ , ἐνταῦθά ἐστι νῦν ὕδωρ . » Εἰ ὃν ἔχει λόγον ὁ τόπος πρὸς τὰ ἐν αὐτῷ , τοῦτον ἔχει ἡ ὕλη πρὸς τὰ ἐν αὐτῇ διὰ τῆς ὁμοίας φαντασίας · ἄληπτος δ´ ὁ τόπος , καὶ ἡ ὕλη · οὐδὲν ἄρα ἐστὶν ἡ ὕλη τῶν ἐν αὐτῇ ἀλλοιουμένων τε καὶ γιγνομένων , καὶ οὐκ οὐσία . Πῶς οὖν ἐτέθη ἡ ὅλη οὐσία εἶναι τῶν ἀπλῶς γιγνομένων ; ΔΒ . Ἐκ τοῦ αὐτοῦ λόγου . Πᾶν σῶμα ἢ κατὰ φορὰν ἢ κατ´ αὔξησιν κινητὸν , καθ´ αὐτὸ πού · ὁ δὲ οὐρανὸς , ὥσπερ εἴρηται , οὐ ποὺ ὅλως , οὐδὲ ἔν τινι τόπῳ ἐστὶν , εἰ γε μηδὲν αὐτὸν περιέχει σῶμα . » Εἰ τὸ κατὰ φορὰν κινητὸν καθ´ αὐτὸ ποὺ , κατὰ φορὰν δὲ κινητὸς ὁ οὐρανὸς , καὶ καθ´ αὐτὸ ἄρα ἀνάγκη εῖναι ποὺ τὸν οὐρανόν . Εἰ δὲ μὴ τὸ δεύτερον , οὐδ´ ἄρα τὸ πρῶτον · ἀχώριστα γὰρ ἀλλήλων · καὶ τῆ
Lemmas: αζʹ . ἐκ ὁ αὐτός λόγος . ἀάω εἰμί τοίνυν πρῶτος ὁ τόπος , καί ὕστερος ὁ ἐν ὁ τόπος φυσικός ἀνάγκη , καθώς εἶπον ὁ Ἡσίοδος , καί ὁ Ἀριστοτέλης προσμαρτυρέω ὁ ὁ λόγος ὀρθότης · πῶς οὐ εἰμί ὁ ἀδύνατος , ὁ ὁ εἰμί ἐν ὁ τόπος οὐρανός λέγω ἀγένητος ; οὗτος γάρ ἴσος εἰμί ὁ λέγω , πρό ὁ ἀγένητος εἰμί ὁ γενητός . Ε . ἐκ ὁ αὐτός λόγος . Πρῶτος μέν οὖν δεῖ κατανοέω , ὅτι οὐ εἄν ζητέω ὁ τόπος , εἰμί μή ὁ κένησις εἰμί ὁ κατά ὁ τόπος . Ζεύς γάρ οὗτος καί ὁ οὐρανός οἴομαι μάλιστα ἐν ὁ τόπος , ὅτι ἀεί ἐν κινέω . » εἰμί ἀδύνατος εἰμί ὁ ἀγένητος πρός ὁ εἰμί τε καί πρός ὁ κινέω δήω ὁ γενητός , ἀδύνατος ἄρα ὁ οὐρανός εἰμί ἀγένητος . ἐπιδέω γάρ ὁ τόπος πρός ὁ εἰμί τε καί πρός ὁ κινέω . αθʹ . ἐκ ὁ αὐτός λόγος « μέγεθος μέν γάρ ἕχω ὁ τόπος , σῶμα δέ οὐδείς · εἰμί μέν περαίνω ἔχω ὁ τόπος ὁ διάστημα καί ὁ μέγεθος , γενητός ἄρα ὁ τόπος · εἰμί δέ ἤπειρος , ἢ ἄρα δύναμις ἢ ἐνέργεια . ἀλλά εἰμί μέν δύναμις , εἰμί γενητός ἄρα ὁ τόπος ὥσπερ ὁ χρόνος καί ὁ ὁ χρόνος ἀριθμός · εἰμί δέ ἐνέργεια , ψευδής ἄρα ὁ λόγος ὁ λέγω μηδείς ἐνέργεια δύναμαι εἰμί ἤπειρος . εἰμί κατά μέν πρόνοια τις εἰμί ὁ τόπος ὅς εἰμί , καί ἔχω ὅς ἔχω , γενητός ἄρα ὁ τόπος , καί ὁ πρόνοια δεύτορος · εἰμί δέ ἀγένητος τε καί ἄναρχος εἰμί ὁ τόπος ὅς εἰμί , καί ἔχω ὅς ἔχω , ἀγένητος ἄρα ὁ τόπος , καί πρῶτος ὁ ἐν τόπος πᾶς , ἐν ὅς εἰμί ὁ οὐρανός καί ὁ ἐν ὁ οὐρανός φαίνω . οὗ γάρ ἄνευ ὁ ἀλλος οὐδείς εἰμί , ἐκεῖνος δή ὁ ἄλλος ἀνάγκη πρῶτος εἰμί . « ὡς γάρ εἰμί τίς ἀλλοιόω , εἰμί οὗτος ὅς νῦν μέν λευκός , πάλαι δέ μέλας , διό φημί εἰμί τίς ὁ ὕλη · οὗτος καί ὁ τόπος διά ὁ τοιοῦτος τις εἰμί δοκέω φαντασία · πλήν , ἐκεῖνος μέν , διότι ὅς εἰμί ἀήρ , οὗτος νῦν ὕδωρ · ὁ δέ τόπος , ὅτι ὅς εἰμί ὁ ἀήρ , ἐνταῦθα εἰμί νῦν ὕδωρ . » εἰμί ὅς ἔχω λόγος ὁ τόπος πρός ὁ ἐν αὐτός , οὗτος ἔχω ὁ ὕλη πρός ὁ ἐν αὐτός διά ὁ ὅμοιος φαντασία · ἄληπτος δδʹ ὁ τόπος , καί ὁ ὕλη · οὐδείς ἄρα εἰμί ὁ ὕλη ὁ ἐν αὐτός ἀλλοιόω τε καί γίγνομαι , καί οὐ οὐσία . Πῶς οὖν τίθημι ὁ ὅλος οὐσία εἰμί ὁ ἀπλόος γίγνομαι ; ΔΒ . ἐκ ὁ αὐτός λόγος . Πᾶν σῶμα ἢ κατά φορά ἢ κατ´ αὔξησις κινητός , καθ´ αὐτός πού · ὁ δέ οὐρανός , ὥσπερ εἴρω , οὖον πού ὅλως , οὐδέ ἐν τις τόπος εἰμί , εἰμί γε μηδείς αὐτός περιέχω σῶμα . » εἰμί ὁ κατά φορά κινητός καθ´ αὐτός πού , κατά φορά δέ κινητός ὁ οὐρανός , καί καθ´ αὐτός ἄρα ἀνάγκη εἰμί πού ὁ οὐρανός . εἰμί δέ μή ὁ δύο , οὐδός ἄρα ὁ πρῶτος · ἀχώριστος γάρ ἀλλήλων · καί τῆ