cogPG.PG003 182
τὰ ἄνω καὶ οἱ θεῖοι ἄγγελοι , ὅπου γε καὶ τῶν ἀν . θρώπων οἱ τὰ ἄνω ζητοῦντες ὡς φοίνικες ἀνθεῖν λέγονται , καὶ ὡς κὲὅροι πληθύνεσθαι , καὶ διὰ τὸ κατὰ φύσιν ἀρχικὸν καὶ ἡγεμονικὸν τῶν ἀνθρώπων , κατ´ εἰκόνα πλασθέντων Θεοῦ καὶ ὁμοίωσινπερὶ ὤν λέγεται · Καὶ ἀρχέτωσαν τῶν ἰχθύων καὶ τῶν πετεινῶν τοῦ οὐρανοῦ , καὶ διὰ τὸ αἰσθητικὸν μὲν ὀλίγον ἔχειν τὸν ἄνθρωπον , ὡς πρὸς τὰς λοιπὰς τῶν ἀλόγων ζώων δυνάμεις , κρατητικὸν δὲ πάντων τῇ τοῦ νοῦ δυνάμει , καὶ τῇ κατὰ λογικὴν ἐπιστήμην ἐπικρατείᾳ . Τοῦτο δέ ἐστι τοιοῦτον , ὅτι οἱ ἄνθρωποι ὀλίγον τὸ κατ´ αἴσθησιν ἔχουσι πρὸς τὰ ἄλλα ζῶα · τὰ μὲν γὰρ ἄλογα τὸ πᾶν αἴσθησίς εἰσι · δι´ ἦς καὶ διοικοῦνται ἀνόητα ὄντα . Ἐν ἡμῖν δὲ βραχὺ τὸ αἰσθητικόν · οὐ γὰρ δι´ αὐτοῦ συνιστάμεθα , ἀλλὰ διὰ τοῦ νοεροῦ . Ἐπὶ δὲ τῶν ἀγγέλων οὐδὲ τὸ βραχύτατόν ἐστι τῶν αἰσθήσεων , ἀλλὰ τόπος βραχὺς ἐκείνων τὰ καθ´ ἡμᾶς . Ὡς γὰρ οἰ ἄγγελοι , μὴ κεχρημένοι τοῖς καθ´ ἡμᾶς αἰσθητηρίοις , κατὰ πολὺ ὑπερέχουσι τῷ περιόντι τῆς νοερᾶς δυνάμεως · οὕτω καὶ οἱ ἄνθρωποι τῇ τοῦ νοῦ ὑπεροχῇ , καὶ τῇ λογικῇ ἐπιστήμῃ , τῆς ἀλόγου φύσεως κρατοῦσι . Τὰ γοῦν ἄλογα , μὴ ἔχοντα τὸν νοῦν , εἰκότως δρασγικώτερα καὶ ὀξύτερα κατὰ τὰς αἰσθήσεις εἰσίν , ὥσπερ καὶ τὰ φυτὰ , μὴ ἔχοντα αἴσθησιν , κατὰ τὰς φυσικὰς ἐνεργείας , τὴν θρεπτικὴν , τὴν αὐξητικὴν , καὶ τὴν τοῦ γεννᾷν τὸ ὅμοιον , ἐνεργεστέρας ἔχουσι . Διὰ τοῦτο γὰρ καὶ ζώου κολοβωθέντος κατά τι , οὐ δύναται ἀναθῆλαι τὸ λεῖπον μέρος · φυτοῦ δὲ μέρους ἐκκοπέντος , ἡ ἀναθήλησις πλείων γίνεται , ὡς πλεοναζούσης ἐν τούτοις τῆς φυτικῆς δυνάμεως . Διὰ ταῦτα τοίνυν πάντα τὸ ἀνθρωπόμορφον ἀναγράφουσι , καὶ διὰ τὸ φύσει τῆς ψυχῆς ἀδούλωτον καὶ αὐτεξούσιον , ὃ καὶ αὐτὸ ποσὸν τοῖς ἀγγέλοις γινώσκεται , Ἔστι δὲ καὶ καθ´ ἕκαστον τῶν ἀνθρωπίνων μερῶν εἰκόνας ἀρμοδίους ἐξευρεῖν πρὸς τὰ οὐράνια τάγματα . Καὶ πρῶτον ἐκ τῶν αἰσθήσεων . Ὅθεν καὶ αἱ μὲν ὀπτικαὶ δυνάμεις , ἐπεὶ διειδεῖς εἰσι , καὶ ἁπαλὸν , καὶ ὑγρὸν , καὶ οὐκ ἀντίτυπον τὸ αἰσθητήριον ἔχουσι , τὴν πρὸς τὰ θεῖα τῶν ἀγγέλων δηλοῦσι διειδεστάτην ἀνάνευσιν , καὶ τὴν ἁπαλὴν , καὶ ὑγρὰν , καὶ οὐκ ἀντίτυπον ὑποδοχὴν τῶν θείων ἐλλάμψεων , τὴν ὁξυκίνητον , καὶ καθαρὰν , καὶ ἀναπτπταμένην πρὸς τὴν ὑποδοχὴν τοῦ θείου φωτός . Διὰ τῆς ὀσφρήσεως δυνάμεις τὸ ἀντιληπτικὸν τῆς εὐώδους διαδόσεως , καὶ τῶν μὴ τοιούτων διακοιπικὸν ν ἐπιστήμῃ · οὐκ ἤκουσας γὰρ , ὅτι καὶ Θεῷ λογίζεται βδέλυγμα τὸ παρὰ τῶν ἀναξίων προσφερόμενον θυμίαμα ; Τοῦτο ἡγοῦνται βδέλυγμα καὶ τὰ οὐράνια τάγματα , καὶ ὁλικῶς ἀποφεύγουσι . Τὰ ὧτα τὸ μετοχικὸν δηλοῦσι , καὶ τὸ γνωστικῶς ὑποδεκτικὸν τῆς θείας ἐπιπνοίας · ἡ γὰρ πνοὴ διὰ τῶν ὥτων γινώσκεται . πνοὴν δὲ λέγει τὸ θεῖον καὶ πνευματικὸν χάρισμα , καθὼς καὶ ἐν τῷ Ἰὼβ εὔρηται λέγοντι · Πνοὴ δέ Παντοκράτορος ἡ διδάσκουσά με .
Lemmas: ὁ ἄνω καί ὁ θεῖος ἄγγελος , ὅπου γε καί ὁ εἰς . τρωπάω ὁ ὁ ἄνω ζητέω ὡς Φοῖνιξ ἀνθέω λέγω , καί ὡς ὅρος πληθύνω , καί διά ὁ κατά φύσις ἀρχικός καί ἡγεμονικός ὁ ἄνθρωπος , κατ´ εἰκών πλάσσω Θεός καί ὁμοίωσινπερὶ εἰμί λέγω · καί ἄρχω ὁ ἰχθύς καί ὁ πετεινός ὁ οὐρανός , καί διά ὁ αἰσθητικός μέν ὀλίγος ἔχω ὁ ἄνθρωπος , ὡς πρός ὁ λοιπάς ὁ ἄλογος ζῷον δύναμις , κρατητικός δέ πᾶς ὁ ὁ νόος δύναμις , καί ὁ κατά λογικός ἐπιστήμη ἐπικράτεια . οὗτος δέ εἰμί τοιοῦτος , ὅτι ὁ ἄνθρωπος ὀλίγος ὁ κατ´ αἴσθησις ἔχω πρός ὁ ἄλλος ζῷον · ὁ μέν γάρ ἄλογος ὁ πᾶς αἴσθησις εἰμί · δις εἰμί καί διοικέω ἀνόητος εἰμί . ἐν ἐγώ δέ βραχύς ὁ αἰσθητικός · οὖον γάρ δις αὐτός συνίστημι , ἀλλά διά ὁ νοερός . ἐπί δέ ὁ ἄγγελος οὐδέ ὁ βραχύς εἰμί ὁ αἴσθησις , ἀλλά τόπος βραχύς ἐκεῖνος ὁ καθ´ ἐγώ . ὡς γάρ ὁ ἄγγελος , μή χράομαι ὁ καθ´ ἐγώ αἰσθητήριον , κατά πολύς ὑπερέχω ὁ περίειμι ὁ νοερός δύναμις · οὗτος καί ὁ ἄνθρωπος ὁ ὁ νόος ὑπεροχή , καί ὁ λογικός ἐπιστήμη , ὁ ἄλογος φύσις κρατέω . ὁ γοῦν ἄλογος , μή ἔχω ὁ νόος , εἰκότως δρασγικώτερα καί ὀξύς κατά ὁ αἴσθησις εἰμί , ὥσπερ καί ὁ φυτόν , μή ἔχω αἴσθησις , κατά ὁ φυσικός ἐνέργεια , ὁ θρεπτικός , ὁ αὐξητικός , καί ὁ ὁ γεννάω ὁ ὅμοιος , ἐνεργός ἔχω . Ζεύς οὗτος γάρ καί ζῷον κολοβόω κατά τίς , οὖον δύναμαι ἀναθάλλω ὁ λείπω μέρος · φυτός δέ μέρος ἐκκόπτω , ὁ ἀναθήλησις πλείων γίγνομαι , ὡς πλεονάζω ἐν οὗτος ὁ φυτικός δύναμις . Ζεύς οὗτος τοίνυν πᾶς ὁ ἀνθρωπόμορφος ἀναγράφω , καί διά ὁ φύσις ὁ Ψυχή ἀδούλωτος καί αὐτεξούσιος , ὅς καί αὐτός ποσός ὁ ἄγγελος γιγνώσκω , εἰμί δέ καί καθ´ ἕκαστος ὁ ἀνθρώπινος μέρος εἰκών αρμόδιος ἐξευρίσκω πρός ὁ οὐράνιος τάγμα . καί πρῶτος ἐκ ὁ αἴσθησις . ὅθεν καί ὁ μέν ὀπτικός δύναμις , ἐπεί διειδής εἰμί , καί ἁπαλός , καί ὑγρός , καί οὐ ἀντίτυπος ὁ αἰσθητήριον ἔχω , ὁ πρός ὁ θεῖον ὁ ἄγγελος δηλόω διειδής ἀνάνευσις , καί ὁ ἁπαλός , καί ὑγρός , καί οὐ ἀντίτυπος ὑποδοχή ὁ θεῖον ἔλλαμψις , ὁ ὀξυκινέω , καί καθαρός , καί ἀναπέσσω πρός ὁ ὑποδοχή ὁ θεῖον φάος . Ζεύς ὁ ὄσφρησις δύναμις ὁ ἀντιληπτικός ὁ εὐώδης διάδοσις , καί ὁ μή τοιοῦτος διακοιπικὸν Ν ἐπιστήμη · οὐ ἀκούω γάρ , ὅτι καί Θεός λογίζομαι βδέλυγμα ὁ παρά ὁ Ἀναξίων προσφέρω θυμίαμα ; οὗτος ἡγέομαι βδέλυγμα καί ὁ οὐράνιος τάγμα , καί ὁλικός ἀποφεύγω . ὁ ἄτη ὁ μετοχικός δηλόω , καί ὁ γνωστικός ὑποδεκτικός ὁ θεῖος ἐπίπνοια · ὁ γάρ πνοή διά ὁ οὖς γιγνώσκω . πνοή δέ λέγω ὁ θέω καί πνευματικός χάρισμα , καθώς καί ἐν ὁ Ἰώβ εὑρίσκω λέγω · πνοή δέ Παντοκράτωρ ὁ διδάσκω ἐγώ .