cogPG.PG003 461
παραχωρεῖν , ἵνα ἢ ποθοῦντας ὑπαλείφῃ , ἢ καὶ παραπίπτειν μέλλουσι βοηθῇ , καὶ ἐνιδρύῃ αὐτοὺς ἐν τῇ καλῇ καὶ ἀμειλίκτῳ στάσει . Ἀμελικτον δὲ στάσιν φησὶ τὴν ἀνένδοτον πρὸς τὸν γαργαλισμὸν τῶν γηλνων ἔνστασιν , καὶ τὸ μὴ κατακάμπτεσθαι πρὸς τὰ ὑλικὰ διὰ τῶν πειρασμῶν Χ . Ἡ τοιαύτη θεία δικαιοσύνη καὶ σωτηρία ὑμνεῖται , ὡς δικαίως διασώζουσα τοὺς ἑκάστης φύσεις λόγους , καὶ αἰτία οὖσα τῆς ἰδιοπραγίας ἑκάστου . Ἰδιοπραγίαν δὲ ὠνόμασε τὴν ἑκάστου τῶν ὄντων κατὰ φύσιν ἰδιάζουσαν κίνησιν · οὐδὲ γὰρ τὰ ἀγγέλων ἀνθρώποις πράττειν δυνατὸν , ἢ τὰ πυρὸς ὕδατι , καὶ τὸ ἔμπαλιν . Εἰ δέ τις λέγοι καὶ κατ´ ἄλλον τρόπον σωτηρίαν τὸν Θεὸν , ὡς ἀναρπάζοντα ἀπὸ τῶν χειρόνων τὰ πάντα,είρονα δέ φησι τὰ τῆς φύσεως ἑκάστου ἀλλότρια καὶ ἀνάξια , ἢ μᾶλλον τὴν ὕλην αὐτὴν τὴν ἀνείδεον · καὶ τοῦτον ὡς θεῖον ἀποδεξόμεθα ὑμνῳδόν . Ταύτην γὰρ σωτηρίαν τῶν Ξλων ἀξιώσομεν εἶναι τὴν τὰ πάντα ἀμετάθλητα . καὶ ἀῤῥεπῆ πρὸς τὰ χείρω διασώζουσαν , καὶ πᾶσαν ἀνισότητα καὶ ἀλλοτριοπραξίαν ἐξορίζουσαν , καὶ τὰς ἑκάστου ἀναλογίας συνιστάνουσαν . Εἰ γὰρ ἐκλείψει τὸ ὑγρὸν ἐκ τοῦ ὕδατος , οὐχ ὕδωρ ἔσται · εἰ ἐπὶ πλέον ἐγγενήσεται , ἄλλο τι γενήσεται · ἐπεὶ καὶ ἀπολύτρωσις λεχθείη ἡ τοιαύτη σωτηρία , ὅτι ἀπολυτροῦνται τὰ σωζόμενα τῆς τῶν οἰκείων ἀγαβῶν ἀποπτώσεως , καὶ οὐκ ἐῶνται πρὸς τὸ μὴ εἶναι διαπεσεῖν · καὶ ὅτι , εἴ τι πρὸς τὸ πλημμελὲς ἀποσφαλείη , τοῦ τοιούτου πάθους ἀπολυτροῦται πατρικῶς ὑπεριδρύουσα , καὶ τοῦ καλοῦ ἀνιστῶσα , μᾶλλον δὲ καὶ πρὸ τοῦ πεσεῖν εἰς τὸ χεῖρον ἐν τῷ καλῷ ἰδρύουσα , καὶ τὸ ὑπεκρυὲν ἀναπληροῦσα , καὶ πάντων τῶν βλαβῶν ἀπολύουσα . Ἀλλὰ περὶ μὲν τούτων καὶ τῆς δικαιοσύνης εἴρηται , καθ´ ἣν δὴ δικαιοσύνην ἡ πάντων ἰσότης μετρεῖται καὶ ὁρίζεται , καὶ πᾶσα ἀνισότης ἡ κατὰ τὴν στέρησιν τῆς ἰσότητος ἐξορίζεται . Ὃρα δὲ , ποία ἀνισότης ἐξορίζεται , δηλονότι ἡ κατὰ στέρησιν τῆς ἰσότητος · ἔστι γὰρ ἀνισότης καὶ ἡ ἐν τῷ παντὶ τῶν ὅλων πρὸς ὅλα διαφορὰ , καθ´ ἡν διαφέρει ἔκαστον ἑκάστου . Τὴν γοῦν τοιαύτην ἀνισότητα ἡ τοῦ Θεοῦ δικαιοσύνη φρουρεῖ , καὶ οὐκ ἐξορίζει · οὐ γὰρ ἀπλῶς τὴν ἀνισότητα ἐξορίζεσθαί φησιν , ἀλλὰ τὴν ἐν τοῖς καθ´ ἕκαστον , τουτέστι τὸ μὴ ἴσως καὶ ὁμοίως ἔκαστον τῶν γεγονότων ἐν ταὐτότητι τῇ κατὰ φύσιν . διαμένειν . Δύο δὲ τρόπους καθ´ οὓς ἀνισότης λέγεται εἰδὼς , τοὺς δύο διατρανοῖ , καί φησιν , ὅτι κατὰ τοῦτο δικαιοσύνη λέγεται ὁ Θεὸς , καθὸ καὶ τὴν ἰσότητα πῶν πάντων ἐπιμετρεί , καὶ τὴν ἀνισότητα ἑνὸς ἑκάστου ἐξορίζει . Ἀνισότητα δὲ λέγει τὴν κατὰ στέρησιν τῆς ἰσότητος συμβαίνουσαν , τουτέστι τὴν πλεονεξίαν . Ἐπιφέρει δὲ καὶ τὸν ἕτερον τρόπον τῆς ἀνισότητος · καὶ γὰρ οἶδέ τινας τὰ μὲν νοητὰ καὶ ἀσώματα εἴδη , καὶ τὰς ἑνάδας , τουτέστι τὰς ἀπλᾶς οὐσίας , ἰσότητα καὶ ταὐτότητα ὀνομάσαντας · σὰ δὲ αἰσθητὰ , ἃ καὶ μεριστά εἰσι καὶ ἐν μεταβολῇ καὶ διαφορᾷ πρὸς ἄλληλα , ἀνισότητα καὶ ἐτερότητα .
Lemmas: παραχωρέω , ἵνα ἢ ποθέω ὑπαλείφω , ἢ καί παραπίπτω μέλλω βοηθέω , καί ἐνιδρύω αὐτός ἐν ὁ καλός καί ἀμείλικτος στάσις . αμελικτω δέ στάσις φημί ὁ ἀνένδοτος πρός ὁ γαργαλισμός ὁ γηλνων ἔνστασις , καί ὁ μή κατακάμπτω πρός ὁ ὑλικός διά ὁ πειρασμός Χ . ὁ τοιοῦτος θεῖος δικαιοσύνη καί σωτηρία ὑμνέω , ὡς δικαίως διασῴζω ὁ ἕκαστος φύσις λόγος , καί αἰτία εἰμί ὁ ἰδιοπραγία ἕκαστος . ἰδιοπραγία δέ ὀνομάζω ὁ ἕκαστος ὁ εἰμί κατά φύσις ἰδιάζω κίνησις · οὐδέ γάρ ὁ ἄγγελος ἄνθρωπος πράσσω δυνατός , ἢ ὁ πυρός ὕδωρ , καί ὁ ἔμπαλιν . εἰμί δέ τις λέγω καί κατ´ ἄλλος τρόπος σωτηρία ὁ θεός , ὡς ἀναρπάζω ἀπό ὁ χείρων ὁ πάντα,είρονα δέ φημί ὁ ὁ φύσις ἕκαστος ἀλλότριος καί ἀνάξιος , ἢ μᾶλλον ὁ ὕλη αὐτός ὁ ἀνείδεος · καί οὗτος ὡς θέω ἀποδείκνυμι ὑμνῳδός . οὗτος γάρ σωτηρία ὁ Ξλων ἀξιόω εἰμί ὁ ὁ πᾶς ἀμετάθλητα . καί ἀῤῥεπῆ πρός ὁ χείρων διασῴζω , καί πᾶς ἀνισότης καί ἀλλοτριοπραξία ἐξορίζω , καί ὁ ἕκαστος ἀναλογία συνίστημι . εἰμί γάρ ἔκλειψις ὁ ὑγρός ἐκ ὁ ὕδωρ , οὐ ὕδωρ εἰμί · εἰμί ἐπί πλέω ἐγγίγνομαι , ἄλλος τίς γίγνομαι · ἐπεί καί ἀπολύτρωσις λέγω ὁ τοιοῦτος σωτηρία , ὅτι ἀπολυτρόω ὁ σῴζω ὁ ὁ οἰκέω ἀγαυός ἀπόπτωσις , καί οὐ ἐάω πρός ὁ μή εἰμί διαπίπτω · καί ὅτι , εἰμί τίς πρός ὁ πλημμελής ἀποσφάλλω , ὁ τοιοῦτος πάθος ἀπολυτρόω πατρικός ὑπεριδρύω , καί ὁ καλός ἀνίστημι , μᾶλλον δέ καί πρό ὁ πίπτω εἰς ὁ χείρων ἐν ὁ καλός ἱδρύω , καί ὁ ὑπεκρύω ἀναπληρόω , καί πᾶς ὁ βλάβη ἀπολύω . ἀλλά περί μέν οὗτος καί ὁ δικαιοσύνη εἴρω , καθ´ ὅς δή δικαιοσύνη ὁ πᾶς Ἰσότης μετρέω καί ὁρίζω , καί πᾶς ἀνισότης ὁ κατά ὁ στέρησις ὁ ἰσότης ἐξορίζω . Ὅρας δέ , ποῖος ἀνισότης ἐξορίζω , δηλονότι ὁ κατά στέρησις ὁ ἰσότης · εἰμί γάρ ἀνισότης καί ὁ ἐν ὁ πᾶς ὁ ὅλος πρός ὅλος διαφορά , καθ´ ἐάν διαφέρω ἕκαστος ἕκαστος . ὁ γοῦν τοιοῦτος ἀνισότης ὁ ὁ Θεός δικαιοσύνη φρουρέω , καί οὐ ἐξορίζω · οὖον γάρ ἀπλόος ὁ ἀνισότης ἐξορίζω φημί , ἀλλά ὁ ἐν ὁ καθ´ ἕκαστος , τουτέστι ὁ μή ἴσως καί ὁμοίως ἕκαστος ὁ γίγνομαι ἐν ταὐτότης ὁ κατά φύσις . διαμένω . δύο δέ τρόπος καθ´ ὅς ἀνισότης λέγω εἰδοί , ὁ δύο διατρανόω , καί φημί , ὅτι κατά οὗτος δικαιοσύνη λέγω ὁ θεός , καθό καί ὁ ἰσότης ποῦ πᾶς επιμετρώ , καί ὁ ἀνισότης εἷς ἕκαστος ἐξορίζω . ἀνισότης δέ λέγω ὁ κατά στέρησις ὁ ἰσότης συμβαίνω , τουτέστι ὁ πλεονεξία . ἐπιφέρω δέ καί ὁ ἕτερος τρόπος ὁ ἀνισότης · καί γάρ οἶδα τις ὁ μέν νοητός καί ἀσώματος εἶδος , καί ὁ ἑνάς , τουτέστι ὁ ἁπλόος οὐσία , ἰσότης καί ταὐτότης ὀνομάζω · σός δέ αἰσθητός , ὁ καί μεριστός εἰμί καί ἐν μεταβολή καί διαφορά πρός ἀλλήλων , ἀνισότης καί ετερότητα .