cogPG.PG003 448
πῦρ θερμαίνει ἐξοῦ κοινοῦ συμπεριεχομένη ἡἡμοτέρα διάνοια , ἕτερον μανθάνει δι´ αὐτοῦ , ὅπερ ἐπὶ τῶν ἀγγέλων οὐκ ἔστιν · ἀλλὰ παντὸς ὑλικοῦ , δηλονότι αἰσθητοῦ , καὶ πλήθους μερικῶν τινων γνώσεων . καθαρεύοντες , ἐνοειδῶς οὐχ ἅπαντα τὰ θεῖα νοοῦσιν , ἀλλ´ ὅσα νοεῖσθαι τούτοις παφύκασι , διὰ τὴν ἁπὸ Θεοῦ πρὸς αὐτοὺς λλαμψιν , ᾗτινι καὶ καταγλαὶζονται , καὶ πρὸς τὸ ἐνιαῖον ἀνατυποῦνται · τοῦτο γάρ ἐστιν αὐτῶν τὸ θεοειδές . Διὰ ταύτην τὴν θείαν σοφίαν καὶ αἱ ψυχαὶ τὸ λογικὸν ἔχουσι . Διὰ τί δὲ οὐ τὸ νοερὸν εἶπεν , ἀλλὰ τὸ λογικὸν , ἢ δῆλον ἐκ τοῦ πλεονάζοντος · πάντα γὰρ τὰ τῇδε σα οἴδασι αἱ ψυχαὶ διεξοδικῶς δι´ ἀποδείξεων , ἔτι δὲ καὶ διὰ μερικῶν αἰσθήσεων οἴδασι . Τὰ δὲ νοητὰ νοεῖ ἡ ψυχὴ οὐ καθὸ ψυχὴ λόγον ἔχουσα , ἀλλὰ καθὸ νοῦς · τότε γὰρ οἶδεν ὁ νοῦς τὰ νοητὰ , ὅτε μὴ μόνον τῶν αἰσθητῶν , ἀλλὰ καὶ τῆς ψυχῆς καὶ ἑαυτοῦ ἐξίσταται . Τοῦτο δηλοῖ καὶ ὁ θεῖος Ἀπόστολος , Ὁ ψυΧικὸς ἄνθρωπος , λέγων , οὐ δέχεται τὸ τοῦ πνεύματος . Ἀπολείπονται οὖν αἱ ψυχαὶ τῶν ἐνιαίων καὶ ἀγγελικῶν νοῶν τῷ ποικίλῳ καὶ μεριστῷ τῆς παν . τοδαποῦς γνώσεως . Εἶτα , ἑπειδὴ αἱ κατὰ τὰς ψυχῶν γνώσεις , διὰ λόγου γινόμεναι , εἰς τὸ ἕν συνελίττονται οῦτο γάρ ἐστι καὶ τὸ καθ᾽ αὐτὸ καὶ τὸ καθόλου τῆς ἀποδείξεως · ἀξιοῦνται καὶ αἱ ψυχαὶ τῶν ἰσαγγέλων . Διὰ τοῦτο , νόησαι δὲ καὶ ἑνιαίως , ὡς ἂν εἴποι τις , νοοῦσιν · ἣ καὶ ἄλλως , ὅτε μὴ διὰ λόγου , ἀλλὰ δι´ ἐπιπόνου καὶ κατ´ ἁρετὴν ἕξεως , ὃ καὶ κρεῖττον , εἰς τὸ ἑνιαῖον τῆς γνώσεως φθάνουσι · καθὼς ἐστίν ἰδεῖν ἐν τοῖς μεγάλοις καὶ θείοις πατράσιν ἡμῶν , τοῖς μὴ ἀπὸ μαθήσεως , ἀλλ´ ἀπὸ καθαρότητος τῆς δι´ ἀρετὴν , εἰς μεγάλας θεωρίας ἐλθοῦσι , καὶ γνώσεις θειοτέρας ἢ κατὰ ἄνθρωπον . Ἔτι οὐκ ἂν ἁμάρτῃ τις καὶ περὶ τῶν αἰσθήσεων ἀποφηνάμενος , ὅτι τελευταῖον ἀπήχημα τῆς θείας σοφίας εἰσίν · ἔχουσι γὰρ καὶ αὗται ἕξιν τινὰ ἀντιληπτικὴν τῶν ὑποκειμένων καὶ γνωστικὴν , εἰ καὶ σωματικῶν αἰσθητηρίων , δι´ ὧν τῆς ψυχῆς παρακύψαι , ἐνδέονται . Οἱ δὲ δαίμονες , καθὸ νοῦν καὶ αὐτοὶ ἔχουσιν , ἐκ τῆς σοφίας τοῦ Θεοῦ τοῦτον κέκτηνται · ἀλογήσαντες δὲ , καὶ μὴ μείναντες ὄπερ ἦσαν , ἔκπτωσιν σοφίας μᾶλλον ὑπέμειναν . Ἐφίεται μὲν γὰρ ἐξ ἀλογίας καὶ θέλει τὸ ἰσόθεον ὁ δαιμόνιος νοῦς , οὐκ οἶδε δὲ ὅπως τούτου τυχεῖν ἔνεστιν , οὐ φύσει , παθὼν τὴν ἄγνοιαν , ἀλλ´ ἑκουσίως τὸ παρὰ φύσιν αἱρούμενος . Ὥστεκαὶ ἐπεὶ ἠλογημένος ἐστλν ὁτῶν δαιμονίων νοῦς , οὐσοφὸς , ἀλλὰ σοφίας ἐκπεπτωκὼς ῥηθήσεται . Ἀλλ´ ὅτι μὲν ἡ θεία σοφία παντὸς νοῦ καὶ λόγου , καὶ πάσης αἰσθήσεως ὑποστάτις ἐστὶ καὶ αἰτία εἴρηται , πῶς δὲ αὐτὸς ὁ ὑπέρσοφος Θεὸς νοεῖ τὰ κοητὰ , ἢ τὰ αἰσθητὰ , μηδὲ νοερὰς ἔχων ἐνεργείας , ταὶ πάσης αἰσθήσεως ὑπεριδρυμένος ; Καίτοι φασὶ τὰ βεῖα καὶ ἱερὰ Εὐαγγέλια , Κύριε , σὺ πάντα οἶδας . Ῥητέον οὖν , ὅπερ ἔφην πολλόκις , ὅτι τὰ κατὰ στέρησιν λεγόμενα ἐπὶ Θεοῦ , καὶ τὰ ἐναντία ὑπεροχικῶς νοοῦνται , τὸ ἄλογον , τὸ ἄνουν , τὸ ἀναφὲς , τὸ ἀόρατον , ὥστε ὁ θεῖος νοῦς πάντα συνέχει , κατά τινα ἐξῃρημένην γνῶσιν προειληφὼς τὴν πάντων εἴδησιν , ὡς αἴτιος πάντων , καὶ πάντα εἰδὼς ἔνδοθεν , καὶ οὐκ
Lemmas: πῦρ θερμαίνω εξού κοινός συμπεριέχω ἡμέτερος διάνοια , ἕτερος μανθάνω δις αὐτός , ὅσπερ ἐπί ὁ ἄγγελος οὐ εἰμί · ἀλλά πᾶς ὑλικός , δηλονότι αἰσθητής , καί πλῆθος μερικός τίνω γνῶσις . καθαρεύω , ἐνοειδῶς οὐ ἅπας ὁ θεῖον νοέω , ἀλ ὅσος νοέω οὗτος παφύκασι , διά ὁ ἀπό Θεός πρός αὐτός λλαμψιν , ὅστις καί καταγλαΐζω , καί πρός ὁ ἐνιαῖος ἀνατυπόω · οὗτος γάρ εἰμί αὐτός ὁ θεοειδής . Ζεύς οὗτος ὁ θεῖος σοφία καί ὁ ψυχή ὁ λογικός ἔχω . Ζεύς τίς δέ οὖον ὁ νοερός εἶπον , ἀλλά ὁ λογικός , ἢ δῆλος ἐκ ὁ πλεονάζω · πᾶς γάρ ὁ ὅδε σός οἶδα ὁ ψυχή διεξοδικός δις ἀπόδειξις , ἔτι δέ καί διά μερικός αἴσθησις οἶδα . ὁ δέ νοητός νοέω ὁ ψυχή οὖον καθό ψυχή λόγος ἔχω , ἀλλά καθό νόος · τότε γάρ οἶδα ὁ νόος ὁ νοητός , ὅτε μή μόνος ὁ αἰσθητής , ἀλλά καί ὁ Ψυχή καί ἑαυτοῦ ἐξίστημι . οὗτος δηλόω καί ὁ θεῖος ἀπόστολος , ὁ ψυχικός ἄνθρωπος , λέγω , οὖον δέχομαι ὁ ὁ πνεῦμα . ἀπολείπω οὖν ὁ ψυχή ὁ ενιαίος καί ἀγγελικός νοέω ὁ ποικίλος καί μεριστός ὁ πᾶς . τοδαπος γνῶσις . εἶτα , ἐπειδή ὁ κατά ὁ Ψυχή γνῶσις , διά λόγος γίγνομαι , εἰς ὁ εἷς συνελίσσω οῦτο γάρ εἰμί καί ὁ κατά αὐτός καί ὁ καθόλου ὁ ἀπόδειξις · ἀξιόω καί ὁ ψυχή ὁ ἰσάγγελος . Ζεύς οὗτος , νοέω δέ καί ενιαίως , ὡς εἄν εἶπον τις , νοέω · ὅς καί ἄλλως , ὅτε μή διά λόγος , ἀλλά δις ἐπίπονος καί κατ´ ἀρετή ἕξις , ὅς καί ἀγαθός , εἰς ὁ ἑνιαῖος ὁ γνῶσις φθάνω · καθώς εἰμί ὁράω ἐν ὁ μέγας καί θεῖον πατήρ ἐγώ , ὁ μή ἀπό μάθησις , ἀλ ἀπό καθαρότης ὁ δις ἀρετή , εἰς μέγας θεωρία ἔρχομαι , καί γνῶσις θεῖος ἢ κατά ἄνθρωπος . ἔτι οὐ εἄν ἁμαρτάνω τις καί περί ὁ αἴσθησις ἀποφαίνω , ὅτι τελευταῖος ἀπήχημα ὁ θεῖος σοφία εἰμί · ἔχω γάρ καί οὗτος ἕξις τις ἀντιληπτικός ὁ ὑπόκειμαι καί γνωστικός , εἰμί καί σωματικός αἰσθητήριον , δις ὅς ὁ Ψυχή παρακύπτω , ἐνδέω . ὁ δέ δαίμων , καθό νόος καί αὐτός ἔχω , ἐκ ὁ σοφία ὁ Θεός οὗτος κτάομαι · ἀλογέω δέ , καί μή μένω ὅπερ εἰμί , ἔκπτωσις σοφία μᾶλλον ὑπομένω . ἐφίημι μέν γάρ ἐκ ἀλογία καί ἐθέλω ὁ ἰσόθεος ὁ δαιμόνιος νόος , οὐ οἶδα δέ ὅπως οὗτος τυγχάνω ἔνειμι , οὖον φύσις , πάσχω ὁ ἄγνοια , ἀλ ἑκούσιος ὁ παρά φύσις αἱρέω . Ὥστεκαὶ ἐπεί ἀλογέω ἐστλν εἰκός δαιμόνιος νόος , οὐσοφὸς , ἀλλά σοφία ἐκπίπτω εἴρω . Ἀλ ὅτι μέν ὁ θεῖος σοφία πᾶς νόος καί λόγος , καί πᾶς αἴσθησις ὑποστάτις εἰμί καί αἰτία εἴρω , πῶς δέ αὐτός ὁ ὑπέρσοφος θεός νοέω ὁ κοητὰ , ἢ ὁ αἰσθητός , μηδέ νοερός ἔχω ἐνέργεια , ὁ πᾶς αἴσθησις ὑπεριδρύω ; καίτοι φημί ὁ βαίνω καί ἱερόv εὐαγγέλιον , κύριος , σύ πᾶς οἶδα . ῥητέος οὖν , ὅσπερ φημί πολλόκις , ὅτι ὁ κατά στέρησις λέγω ἐπί Θεός , καί ὁ ἐναντίος ὑπεροχικός νοέω , ὁ ἄλογος , ὁ ἄνοος , ὁ ἀναφής , ὁ ἀόρατος , ὥστε ὁ θεῖος νόος πᾶς συγχέω , κατά τις ἐκλέγω γνῶσις προλαμβάνω ὁ πᾶς εἴδησις , ὡς αἴτιος πᾶς , καί πᾶς εἰδοί ἔνδοθεν , καί οὐ