cogPG.PG003 412
Ἀρα ἡ ψυχὴ τῶν κακῶν αἰτία ; οὐ κατὰ διαίρεσιν τὴν ἐρώτησιν ἐποιήσατο , ἵνα ἦν τὸ ἢ διαζευκτικὸν εἰς τὸ , Ἡ ἀγαθὴ μέν ἡ ψυχ · ἀλλ´ εὐθὺς ἐνέστη πρὸς τὴν ἐρώτησιν , καὶ τέθεικε τὸ ἢ διασαφητικὸν , λέγων · Ἡ δηλονότι ἀγαθὴ μὲν ἡ φύσις τῆς ψυχῆς , ταῖς δὲ ἐνεργείαις ποτὲ μὲν καλῶς ἔχει , ποτὲ δὲ οὐ καλῶς · ὅπερ ἐστὶ τὸ μεταβλητὴν αὐτὴν εἶναι . Θεὶς γοῦν τοῦτο ὡς ἀληθὲς , καὶ διασαφήσας , πρὸς τὸ πρῶτον μάχεται , ὅτι οὐ φύσει κακὴ , ἢ αἰτία κακῶν ἡ ψυχή . ΧΧΧΙ . Ἔτι , τῷ ἀγαθῷ τὸ κακὸν ἐναντίον · τοῦ γοῦν ἀγαθοῦ αἴτιον ἓν , τοῦ δὲ κακοῦ πολλά , Σημείωσαι δὲ , ὅτι ἐπὶ τοῦ ἀγαθοῦ τὸ αἴτιον μὴ μόνον ἐστὶ λέγειν τὸ ποιητικὸν , ἀλλὰ καὶ τὸ εἰδικὸν , καὶ τὸ τὸ ν εἶναι , καθὼς καὶ ἀνωτέρω ἔλεγε , καθὸ λέγεται καὶ ὡρισμένον . Αἰτία δὲ τοῦ κακοῦ ἐπεὶ οὐκ ἔχομεν εἰπεῖν εἰδικὰὐδὲ γάρ ἐστί τι κατὰ φύσιν τὸ κακὸν , ὡς ἃν καὶ ὁρισθείη καὶ εἰδοποιηθείη , καὶ τὸ τὸ ἦν εἶναι ἕξει · διὰ τοῦτο οὐ τὰ εἰδικὰ , ἄλλὰ τὰ ποιητικὰ βούλεται λέγειν · ταῦτα δέ εἰσιν ἅπερ ἀνωτέρω ἐλλείψεις μερικὰς ἔφη . Εἶτα ἵνα μή τις ὑπολάβῃ , ὅτι τὰ ποιητικὰ ταῦτα τῶν κακῶν δυνάμεις εἰσὶ καὶ λόγοι καὶ εἴδη , καθ´ οὓς εἰδοποιηθείη , φησὶν , ὅτι οὐ δυνάμεις εἰσὶν , ἀλλ´ ἀδυναμία καὶ μίξις τῶν ἀνομοίων ἀσύμμετρος . Ἐλλείμματος γὰρ ἐπισυμβάντος τῷ ὑποκειμένῳ κατὰ τὴν ἀρετὴν , ἱδοὺ παρυφίσταταί τις κακία , καὶ ἕτι πλείων , καὶ ὅτι πλείων , καὶ τοῦτο ἐπ´ ἄπειρον , καὶ τὸ παντελὲς ἡ κακία οὐχ ἕξει ποτέ . Καλῶς δὲ τέθειται τὸ ἀσύμμετρος · ἡ γὰρ σύμμετρος μίξις τῶν ἀνομοίων εἰδοποιημένον τὸ ἐστι καὶ ὡρισμένον , καὶ διὰ τοῦτο αὕτη οὐ κακὸν , ἀλλ´ ἀγαθὸν , καθὼς ἔστιν ἰδεῖν ἐπὶ τῆς ὑγιείας , συμμετρίας οὔσης τῶν ἐναντίων χυμῶν · καὶ ἐπὶ τῆς συμφωνίας , Κτις πολυμιγῶν καὶ δίχα φρονούντων ἕνωσις λέγεται , τῶν γοῦν κατὰ φύσιν ἀεὶ ὡσαύτως ἐχόντων , ὡς ὡρισμένων κατὰ τὸν τῆς φύσεως αὐτῶν λόγον . Οὐ γὰρ ἐκ γιγάρτου ποτὲ ἐλαία ἀναφύσεται , ἀλλ´ ἄμπελος , οὐδ´ ἐκ τοῦ πυρῆνος ἄμπελος , ἀλλ´ ἐλαία . Τὰ κακὰ ἀόριστά εἰσι , καὶ ἐν ἄλλοις καὶ ἄλλοις ἀπείροις · καὶ τῶν κακῶν ἐστιν ἀρχὴ καὶ τέλος τὸ ἀγαθόν · καὶ κακὸν γὰρ ποιοῦντες , ἀγαθὸν ποιεῖν νομίζομεν · εἴ τι γὰρ πράττομεν , τὸ ἀγαθὸν ποθοῦντες πράττομεν · εἰ γὰρ ἐδόκει πάντη κακὸν , οὐκ ἂν ἦν ὁρμὴ καὶ ἔφεσις ἡμῶν πρὸς ἐκεῖνο · διὰ τοῦτο γοῦν οὐχ ὑπόστασιν ἔχει τὸ κακὸν πρὸς ὃ Βλέπων τις ἴσως ἐποίει · ἀλλ´ εἰ ἄρα παρυπόστασιν , τοῦ ἀγαθοῦ ἕνεκα , καὶ οὐχ ἑαυτοῦ γιγνόμενον . , ἄΧΚΧΙi . Τῷ κακῷ τὸ εἶναι κατὰ συμβεβηκός ἐστι , καὶ οὐ καθ´ αὐτό · οὐδὲ γὰρ ἐφιέμενοι τοῦ κακοῦ , ποιοῦμεν ὁ ποιοῦμεν , ἀλλ´ ἐφιέμεθα μὲν τοῦ ἀγαθοῦ , γίνεται δὲ τὸ κακόν · ὥστε διὰ τὸ ἀγαθὸν τὸ κακὸν γίνεται . Θαυμασίως τοίνυν δείκνυσι τὸ κακὸν ἀνυτλστατον καὶ στέσησιν αὐτὸ τῶν ἐν τάξει καὶ φύσει λέγων · ἡ δὲ στέρησις οὐκ αὐτοῦ ὑπόστασις , ἀλλὰ τὸ πεφυκὸς καὶ ἐπιβάλλον παρεῖναι μὴ παρόν · ὅθεν καὶ ἁμαρτίαν , τουτέστιν ἀτευξίαν καὶ ἀπόπτωσιν τοῦ προσήκοντος , αὐτὸ τὸ τῆς στερήσεως καλεῖ καὶ ἄσκοπον ,
Lemmas: Ἀρά ὁ ψυχή ὁ κακός αἰτία ; οὖον κατά διαίρεσις ὁ ἐρώτησις ποιέω , ἵνα εἰμί ὁ ἢ διαζευκτικός εἰς ὁ , ὁ ἀγαθός μέν ὁ ψυχ · ἀλ εὐθύς ἐνίστημι πρός ὁ ἐρώτησις , καί τίθημι ὁ ἢ διασαφητικός , λέγω · ὁ δηλονότι ἀγαθός μέν ὁ φύσις ὁ Ψυχή , ὁ δέ ἐνέργεια ποτέ μέν καλῶς ἔχω , ποτέ δέ οὖον καλῶς · ὅσπερ εἰμί ὁ μεταβλητός αὐτός εἰμί . τίθημι γοῦν οὗτος ὡς ἀληθής , καί διασαφέω , πρός ὁ πρῶτος μάχομαι , ὅτι οὖον φύσις κακός , ἢ αἰτία κακός ὁ ψυχή . ΧΧΧΙ . ἔτι , ὁ ἀγαθός ὁ κακός ἐναντίος · ὁ γοῦν ἀγαθός αἴτιος εἷς , ὁ δέ κακός πολύς , σημειόω δέ , ὅτι ἐπί ὁ ἀγαθός ὁ αἴτιος μή μόνος εἰμί λέγω ὁ ποιητικός , ἀλλά καί ὁ εἰδικός , καί ὁ ὁ Ν εἰμί , καθώς καί ἀνωτέρω λέγω , καθό λέγω καί ὁρίζω . αἴτιος δέ ὁ κακός ἐπεί οὐ ἔχω εἶπον εἰδικός γάρ εἰμί τίς κατά φύσις ὁ κακός , ὡς ἄν καί ὁρίζω καί εἰδοποιέω , καί ὁ ὁ εἰμί εἰμί ἔχω · διά οὗτος οὖον ὁ εἰδικός , ἀλλά ὁ ποιητικός βούλομαι λέγω · οὗτος δέ εἰμί ὅσπερ ἀνωτέρω ἔλλειψις μερικός φημί . εἶτα ἵνα μή τις ὑπολαμβάνω , ὅτι ὁ ποιητικός οὗτος ὁ κακός δύναμις εἰμί καί λόγος καί εἶδος , καθ´ ὅς εἰδοποιέω , φημί , ὅτι οὖον δύναμις εἰμί , ἀλ ἀδυναμία καί μίξις ὁ ἀνόμοιος ἀσύμμετρος . ἔλλειμμα γάρ ἐπισυμβαίνω ὁ ὑπόκειμαι κατά ὁ ἀρετή , ἰδού παρυφίστημι τις κακία , καί ἔτι πλείων , καί ὅτι πλείων , καί οὗτος ἐπι ἤπειρος , καί ὁ παντελής ὁ κακία οὐ ἔχω ποτός . καλῶς δέ τίθημι ὁ ἀσύμμετρος · ὁ γάρ σύμμετρος μίξις ὁ ἀνόμοιος εἰδοποιέω ὁ εἰμί καί ὁρίζω , καί διά οὗτος οὗτος οὖον κακός , ἀλ ἀγαθός , καθώς εἰμί ὁράω ἐπί ὁ ὑγίεια , συμμετρία εἰμί ὁ ἐναντίος χυμός · καί ἐπί ὁ συμφωνία , Κιτς πολυμιγής καί δίχα φρονέω ἕνωσις λέγω , ὁ γοῦν κατά φύσις ἀεί ὡσαύτως ἔχω , ὡς ὁρίζω κατά ὁ ὁ φύσις αὐτός λόγος . οὖον γάρ ἐκ γίγαρτον ποτέ ἐλαία ἀναφύω , ἀλ ἄμπελος , οὐδός ἐκ ὁ πυρήν ἄμπελος , ἀλ ἐλαία . ὁ κακός ἀόριστος εἰμί , καί ἐν ἄλλος καί ἄλλος ἤπειρος · καί ὁ κακός εἰμί ἀρχή καί τέλος ὁ ἀγαθός · καί κακός γάρ ποιέω , ἀγαθός ποιέω νομίζω · εἰμί τίς γάρ πράσσω , ὁ ἀγαθός ποθέω πράσσω · εἰμί γάρ δοκέω πάντῃ κακός , οὐ εἄν εἰμί ὁρμή καί ἔφεσις ἐγώ πρός ἐκεῖνος · διά οὗτος γοῦν οὐ ὑπόστασις ἔχω ὁ κακός πρός ὅς Βλέπων τις ἴσως ποιέω · ἀλ εἰμί ἄρα παρυπόστασις , ὁ ἀγαθός ἕνεκα , καί οὐ ἑαυτοῦ γίγνομαι . , Ἴ . ὁ κακός ὁ εἰμί κατά συμβεβηκός εἰμί , καί οὖον καθ´ αὐτός · οὐδέ γάρ ἐφίημι ὁ κακός , ποιέω ὁ ποιέω , ἀλ ἐφίημι μέν ὁ ἀγαθός , γίγνομαι δέ ὁ κακός · ὥστε διά ὁ ἀγαθός ὁ κακός γίγνομαι . θαυμάσιος τοίνυν δείκνυμι ὁ κακός ἀνυτλστατον καί ἵστημι αὐτός ὁ ἐν τάξις καί φύσις λέγω · ὁ δέ στέρησις οὐ αὐτός ὑπόστασις , ἀλλά ὁ φύω καί ἐπιβάλλον πάρειμι μή πάρειμι · ὅθεν καί ἁμαρτία , τουτέστιν ἀτευξία καί ἀπόπτωσις ὁ προσήκω , αὐτός ὁ ὁ στέρησις καλέω καί ἄσκοπος ,