clemens-alexandrinus.stromata 1.5.29
μία μὲν οὖν ἡ τῆς ἀληθείας ὁδός , ἀλλ’ εἰς αὐτὴν καθάπερ εἰς ἀέναον ποταμὸν ἐκρέουσι τὰ ῥεῖθρα ἄλλα ἄλλοθεν . ἐνθέως οὖν ἄρα εἴρηται · ἄκουε , υἱέ μου , καὶ δέξαι ἐμοὺς λόγους , φησίν , ἵνα σοι γένωνται πολλαὶ ὁδοὶ βίου · ὁδοὺς γὰρ σοφίας διδάσκω σε , ὅπως μὴ ἐκλίπωσίν σε αἱ πηγαί , αἱ τῆς αὐτῆς ἐκβλύζουσαι γῆς . οὐ δὴ μόνον ἑνός τινος δικαίου ὁδοὺς πλείονας σωτηρίους κατέλεξεν , ἐπιφέρει δὲ ἄλλας πολλῶν πολλὰς δικαίων ὁδούς , μηνύων ὧδέ πως · αἱ δὲ ὁδοὶ τῶν δικαίων ὁμοίως φωτὶ λάμπουσιν . εἶεν δ’ ἂν καὶ αἱ ἐντολαὶ καὶ αἱ προπαιδεῖαι ὁδοὶ καὶ ἀφορμαὶ τοῦ βίου . Ἱερουσαλὴμ Ἱερουσαλήμ , ποσάκις ἠθέλησα ἐπισυναγαγεῖν τὰ τέκνα σου ὡς ὄρνις τοὺς νεοσσούς . Ἱερουσαλὴμ δὲ ὅρασις εἰρήνης ἑρμηνεύεται . δηλοῖ τοίνυν προφητικῶς τοὺς εἰρηνικῶς ἐποπτεύσαντας πολυτρόπως εἰς κλῆσιν πεπαιδαγωγῆσθαι . τί οὖν ; ἠθέλησε μέν , οὐκ ἠδυνήθη δέ · ποσάκις δὲ ἢ ποῦ ; δίς , διά τε προφητῶν καὶ διὰ τῆς παρουσίας . πολύτροπον μὲν οὖν τὴν σοφίαν ἡ ποσάκις ἐνδείκνυται λέξις , καὶ καθ’ ἕνα ἕκαστον τρόπον ποιότητός τε καὶ ποσότητος πάντως σῴζει τινὰς ἔν τε τῷ χρόνῳ ἔν τε τῷ αἰῶνι , ὅτι πνεῦμα κυρίου πεπλήρωκε τὴν οἰκουμένην . κἄν τις βιαζόμενος λέγῃ · μὴ πρόσεχε φαύλῃ γυναικί , μέλι γὰρ ἀποστάζει ἀπὸ χειλέων γυναικὸς πόρνης , τὴν Ἑλληνικὴν εἶναι παιδείαν , ἐπακουσάτω τῶν Ἑξῆς · ἣ πρὸς καιρὸν λιπαίνει σὸν φάρυγγα , φησί , φιλοσοφία δὲ οὐ κολακεύει . τίνα τοίνυν αἰνίσσεται τὴν ἐκπορνεύσασαν ; ἐπιφέρει ῥητῶς · τῆς γὰρ ἀφροσύνης οἱ πόδες κατάγουσι τοὺς χρωμένους αὐτῇ μετὰ θανάτου εἰς Ἅιδην , τὰ δὲ ἴχνη αὐτῆς οὐκ ἐρείδεται . μακρὰν οὖν ποίησον ἀπὸ τῆς ἄφρονος ἡδονῆς τὴν σὴν ὁδόν , μὴ ἐπιστῇς θύραις οἴκων αὐτῆς , ἵνα μὴ προῇ ἄλλοις τὴν σὴν ζωήν . καὶ ἐπιμαρτυρεῖ · εἶτα μεταμελήσει σοι ἐπὶ γήρως , ἡνίκα ἂν κατατριβῶσί σου σάρκες σώματος . τοῦτο γὰρ τέλος τῆς ἄφρονος ἡδονῆς . καὶ ταῦτα μὲν ταύτῃ · ὁπηνίκα δ’ ἂν φῇ · μὴ πολὺς ἴσθι πρὸς ἀλλοτρίαν , χρῆσθαι μέν , οὐκ ἐνδιατρίβειν δὲ καὶ ἐναπομένειν τῇ κοσμικῇ παιδείᾳ παραινεῖ · προπαιδεύει γὰρ τῷ κυριακῷ λόγῳ τὰ κατὰ τοὺς προσήκοντας καιροὺς ἑκάστῃ γενεᾷ συμφερόντως δεδομένα . ἤδη γάρ τινες τοῖς φίλτροις τῶν θεραπαινίδων δελεασθέντες ὠλιγώρησαν τῆς δεσποίνης , φιλοσοφίας , καὶ κατεγήρασαν οἳ μὲν αὐτῶν ἐν μουσικῇ , οἳ δὲ ἐν γεωμετρίᾳ , ἄλλοι δὲ ἐν γραμματικῇ , οἱ πλεῖστοι δὲ ἐν ῥητορικῇ .
Lemmas: εἷς μέν οὖν ὁ ὁ ἀλήθεια ὁδός , ἀλλά εἰς αὐτός καθά εἰς ἀέναος ποταμός ἐκρέω ὁ ῥεῖθρον ἄλλος ἄλλοθεν . ἔνθεος οὖν ἄρα λέγω · ἀκούω , υἱός ἐγώ , καί δέχομαι ἐμός λόγος , φημί , ἵνα σύ γίγνομαι πολύς ὁδός βίος · ὁδός γάρ σοφία διδάσκω σύ , ὅπως μή ἐκλείπω σύ ὁ πηγή , ὁ ὁ αὐτός ἐκβλύζω γῆ . οὐ δή μόνος εἷς τις δίκαιος ὁδός πολύς σωτήριος καταλέγω , ἐπιφέρω δέ ἄλλος πολύς πολύς δίκαιος ὁδός , μηνύω ὧδε πως · ὁ δέ ὁδός ὁ δίκαιος ὅμοιος φώς λάμπω . εἰμί δέ ἄν καί ὁ ἐντολή καί ὁ προπαιδεία ὁδός καί ἀφορμή ὁ βίος . Ἱεροσόλυμα Ἱεροσόλυμα , ποσάκις ἐθέλω ἐπισυνάγω ὁ τέκνον σύ ὡς ὄρνις ὁ νεοσσός . Ἱεροσόλυμα δέ ὅρασις εἰρήνη ἑρμηνεύω . δηλόω τοίνυν προφητικός ὁ εἰρηνικός ἐποπτεύω πολύτροπος εἰς κλῆσις παιδαγωγέω . τίς οὖν ; ἐθέλω μέν , οὐ δύναμαι δέ · ποσάκις δέ ἤ ποῦ ; δίς , διά τε προφήτης καί διά ὁ παρουσία . πολύτροπος μέν οὖν ὁ σοφία ὁ ποσάκις ἐνδείκνυμι λέξις , καί κατά εἷς ἕκαστος τρόπος ποιότης τε καί ποσότης πάντως σῴζω τις ἐν τε ὁ χρόνος ἐν τε ὁ αἰών , ὅτι πνεῦμα κύριος πληρόω ὁ οἰκουμένη . ἐάν τις βιάζω λέγω · μή προσέχω φαῦλος γυνή , μέλι γάρ ἀποστάζω ἀπό χεῖλος γυνή πόρνη , ὁ Ἑλληνικός εἰμί παιδεία , ἐπακούω ὁ ἑξῆς · ὅς πρός καιρός λιπαίνω σός φάρυγξ , φημί , φιλοσοφία δέ οὐ κολακεύω . τίς τοίνυν αἰνίσσομαι ὁ ἐκπορνεύω ; ἐπιφέρω ῥητός · ὁ γάρ ἀφροσύνη ὁ πούς κατάγω ὁ χράω αὐτός μετά θάνατος εἰς ᾍδης , ὁ δέ ἴχνος αὐτός οὐ ἐρείδω . μακρός οὖν ποιέω ἀπό ὁ ἄφρων ἡδονή ὁ σός ὁδός , μή ἐφίστημι θύρα οἶκος αὐτός , ἵνα μή προέρχομαι ἄλλος ὁ σός ζωή . καί ἐπιμαρτυρέω · εἶτα μεταμέλομαι σύ ἐπί γῆρας , ἡνίκα ἄν κατατρίβω σύ σάρξ σῶμα . οὗτος γάρ τέλος ὁ ἄφρων ἡδονή . καί οὗτος μέν ταύτῃ · ὁπηνίκα δέ ἄν φημί · μή πολύς οἶδα πρός ἀλλότριος , χράω μέν , οὐ ἐνδιατρίβω δέ καί ἐναπομένω ὁ κοσμικός παιδεία παραινέω · προπαιδεύω γάρ ὁ κυριακός λόγος ὁ κατά ὁ προσήκω καιρός ἕκαστος γενεά συμφερόντως δίδωμι . ἤδη γάρ τις ὁ φίλτρον ὁ θεραπαινίς δελεάζω ὀλιγωρέω ὁ δέσποινα , φιλοσοφία , καί καταγηράσκω ὁ μέν αὐτός ἐν μουσική , ὁ δέ ἐν γεωμετρία , ἄλλος δέ ἐν γραμματικός , ὁ πολύς δέ ἐν ῥητορικός .