ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
clemens-alexandrinus.stromata 8.3.5
Ὡσαύτως δὲ καὶ τὴν ἀπόδειξιν πάντες ἄνθρωποι ὁμολογήσαιεν ἂν λόγον εἶναι τοῖς ἀμφισβητουμένοις ἐκ τῶν ὁμολογουμένων ἐκπορίζοντα τὴν πίστιν . οὐ μόνον δὲ ἀπόδειξις καὶ πίστις καὶ γνῶσις . ἀλλὰ καὶ πρόγνωσις λέγεται διχῶς , ἣ μὲν ἐπιστημονική τε καὶ βεβαία , ἄλλη δὲ μόνον ἐλπιστική . κυριώτατα μὲν οὖν ἀπόδειξις λέγεται ἡ τὴν ἐπιστημονικὴν πίστιν ἐντιθεῖσα ταῖς τῶν μανθανόντων ψυχαῖς , δοξαστικὴ δὲ ἡ ἑτέρα , ὡς καὶ ἄνθρωπος ὁ μὲν ὄντως ἄνθρωπος ὁ τὰς κοινὰς φρένας κεκτημένος . ὃ δὲ ἄγριος καὶ θηριώδης . οὕτω τοι καὶ ὁ κωμικὸς ἔλεγεν · ὡς χαρίεν ἐστὶ[ν ] ἄνθρωπος , [ ἔστ᾿ ] ἂν ἄνθρωπος ᾖ . καὶ ἐπὶ βοὸς καὶ ἵππου καὶ κυνὸς ὁ αὐτὸς λόγος παρὰ τὴν ἀρετὴν τοῦ ζῴου ἢ κακίαν . εἰς γὰρ τὴν τοῦ γένους τελειότητα βλέποντες ἐπὶ τὰ κυριώτατα τῶν σημαινομένων ἐρχόμεθα . αὐτίκα ἰατρὸν νοοῦμεν ᾧ μηδὲν τῆς ἰατρικῆς δυνάμως ἐνδεῖ , γνωστικὸν δὲ ᾧ μηδὲν λείπει τῆς ἐπιστημονικῆς εἰδήσεως .
Lemmas: ὡσαύτως δέ καί ὁ ἀπόδειξις πᾶς ἄνθρωπος ὁμολογέω ἄν λόγος εἰμί ὁ ἀμφισβητέω ἐκ ὁ ὁμολογέω ἐκπορίζω ὁ πίστις . οὐ μόνος δέ ἀπόδειξις καί πίστις καί γνῶσις . ἀλλά καί πρόγνωσις λέγω διχῶς , ὁ μέν ἐπιστημονικός τε καί βέβαιος , ἄλλος δέ μόνος ἐλπιστικός . κύριος μέν οὖν ἀπόδειξις λέγω ὁ ὁ ἐπιστημονικός πίστις ἐντίθημι ὁ ὁ μανθάνω ψυχή , δοξαστικός δέ ὁ ἕτερος , ὡς καί ἄνθρωπος ὁ μέν ὄντως ἄνθρωπος ὁ ὁ κοινός φρήν κτάομαι . ὁ δέ ἄγριος καί θηριώδης . οὕτως τοι καί ὁ κωμικός λέγω · ὡς χαρίεις εἰμί ] ἄνθρωπος , [ εἰμί ] ἐάν ἄνθρωπος εἰμί . καί ἐπί βοῦς καί ἵππος καί κύων ὁ αὐτός λόγος παρά ὁ ἀρετή ὁ ζῷον ἤ κακία . εἰς γάρ ὁ ὁ γένος τελειότης βλέπω ἐπί ὁ κύριος ὁ σημαίνω ἔρχομαι . αὐτίκα ἰατρός νοέω ὅς μηδείς ὁ ἰατρικός δυνάμως ἐνδέω , γνωστικός δέ ὅς μηδείς λείπω ὁ ἐπιστημονικός εἴδησις .
clemens-alexandrinus.stromata 8.3.6
Καὶ διαφέρει ἔνδειξις συλλογισμοῦ ᾗ τὸ μὲν ἐνδεικνύμενον ἑνός ἐστι δηλωτικὸν ἓν ὑπάρχον καὶ αὐτό , ὡς τοῦ μηκέτι εἶναι παρθένον ἔνδειξιν εἶναι τὸ κυεῖν φαμεν , τὸ δὲ συλλογισμῷ λαμβανόμενον ἓν ὑπάρχον ἕπεται πλείοσιν , ὡς τοῦ Πύθωνα προδιδόναι Βυζαντίους , εἰ οὕτως ἔτυχεν . οὐχ ἕν , ἀλλὰ πλείω λαμβάνεται τὰ δηλωτικά . καὶ τὸ μὲν περαίνειν ἐξ ὁμολογουμένων συλλογίζεσθαί ἐστιν , τὸ δέ γε ἐξ ἀληθῶν τι περαίνειν ἀποδεικνύειν ἐστίν , ὥστ᾿ εἶναι σύνθετόν τινα τῆς ἀποδείξεως τὴν ὄνησιν ἔκ τε τοῦ τὰ λαμβανόμενα πρὸς τὰ ζητούμενα ἀληθῆ λαμβάνειν κἀκ τοῦ τὸ συμπέρασμα αὐτοῖς ἀκόλουθον ἐπιφέρεσθαι . εἰ δ᾿ ἤτοι μὴ ὑπάρχοι τὸ πρότερον ἢ μὴ ἕποιτο αὐτῷ τὸ δεύτερον , οὐκ ἀπέδειξεν μέν , συνελογίσατο δέ . τὸ μὲν γὰρ οἰκεῖον ἐπενεγκεῖν συμπέρασμα τοῖς λήμμασιν συλλογίσασθαι μόνον ἐστίν , τὸ δὲ καὶ τῶν λημμάτων ἕκαστον ὑπάρχειν ἀληθὲς οὐ συλλογίσασθαι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἀποδεδειχέναι . περαίνειν δ᾿ ἐστίν , ὡς καὶ ἐκ τοῦ ὀνόματος δῆλον , τὸ ἄγειν ἐπὶ τὸ πέρας . ἔστι δὲ δήπου πέρας ἐν ἑκάστῳ λόγῳ τὸ ζητούμενον , ὃ δὴ καὶ συμπέρασμα καλεῖται . οὐδεὶς δὲ ἁπλοῦς καὶ πρῶτος λόγος ὀνομάζεται συλλογισμός , κἂν ἀληθὴς ᾖ , ἀλλ᾿ ἔστι τοὐλάχιστον ἐκ τριῶν τοιούτων σύνθετον , δυεῖν μὲν ὡς λημμάτων , ἑνὸς δὲ ὡς συμπεράσματος . Ἤτοι δὲ πάντα ἀποδείξεως δεῖται ἢ καί τινα ἐξ αὑτῶν ἐστι πιστά .
Lemmas: καί διαφέρω ἔνδειξις συλλογισμός ὅς ὁ μέν ἐνδείκνυμι εἷς εἰμί δηλωτικός εἷς ὑπάρχω καί αὐτός , ὡς ὁ μηκέτι εἰμί παρθένος ἔνδειξις εἰμί ὁ κυέω φημί , ὁ δέ συλλογισμός λαμβάνω εἷς ὑπάρχω ἕπομαι πολύς , ὡς ὁ Πύθων προδίδωμι Βυζάντιος , εἰ οὕτως τυγχάνω . οὐ εἷς , ἀλλά πολύς λαμβάνω ὁ δηλωτικός . καί ὁ μέν περαίνω ἐκ ὁμολογέω συλλογίζομαι εἰμί , ὁ δέ γε ἐκ ἀληθής τις περαίνω ἀποδείκνυμι εἰμί , ὥστε εἰμί σύνθετος τις ὁ ἀπόδειξις ὁ ὄνησις ἐκ τε ὁ ὁ λαμβάνω πρός ὁ ζητέω ἀληθής λαμβάνω ἐκ ὁ ὁ συμπέρασμα αὐτός ἀκόλουθος ἐπιφέρω . εἰ δέ ἤτοι μή ὑπάρχω ὁ πρότερος ἤ μή ἕπομαι αὐτός ὁ δεύτερος , οὐ ἀποδείκνυμι μέν , συλλογίζομαι δέ . ὁ μέν γάρ οἰκεῖος ἐπιφέρω συμπέρασμα ὁ λῆμμα συλλογίζομαι μόνος εἰμί , ὁ δέ καί ὁ λῆμμα ἕκαστος ὑπάρχω ἀληθής οὐ συλλογίζομαι μόνος , ἀλλά καί ἀποδείκνυμι . περαίνω δέ εἰμί , ὡς καί ἐκ ὁ ὄνομα δῆλος , ὁ ἄγω ἐπί ὁ πέρας . εἰμί δέ δήπου πέρας ἐν ἕκαστος λόγος ὁ ζητέω , ὅς δή καί συμπέρασμα καλέω . οὐδείς δέ ἁπλόος καί πρῶτος λόγος ὀνομάζω συλλογισμός , ἐάν ἀληθής εἰμί , ἀλλά εἰμί ἐλαχύς ἐκ τρεῖς τοιοῦτος σύνθετος , δύο μέν ὡς λῆμμα , εἷς δέ ὡς συμπέρασμα . ἤτοι δέ πᾶς ἀπόδειξις δέω ἤ καί τις ἐκ ἑαυτοῦ εἰμί πιστός .
clemens-alexandrinus.stromata 8.3.7
ἀλλ᾿ εἰ μὲν τὸ πρότερον , ἑκάστης ἀποδείξεως ἀπόδειξιν αἰτοῦντες εἰς ἄπειρον ἐκβησόμεθα καὶ οὕτως ἀνατραπήσεται ἡ ἀπόδειξις · εἰ δὲ τὸ δεύτερον . ταῦτα αὐτὰ τὰ ἐξ αὑτῶν πιστὰ τῶν ἀποδείξεων ἀρχαὶ γενήσονται . αὐτίκα οἱ φιλόσοφοι ἀναποδείκτους ὁμολογοῦσι τὰς τῶν ὅλων ἀρχάς . ὥστ᾿ εἴπερ ἐστὶν ἀπόδειξις , ἀνάγκη πᾶσα πρότερον εἶναί τι πιστὸν ἐξ ἑαυτοῦ . ὃ δὴ πρῶτον καὶ ἀναπόδεικτον λέγεται . ἐπὶ τὴν ἀναπόδεικτον ἄρα πίστιν ἡ πᾶσα ἀπόδειξις ἀνάγεται . εἶεν δ᾿ ἂν καὶ ἄλλαι τῶν ἀποδείξεων ἀρχαὶ μετὰ τὴν ἐκ πίστεως πηγήν . τὰ πρὸς αἴσθησίν τε καὶ νόησιν ἐναργῶς φαινόμενα . τὰ μὲν γὰρ πρὸς αἴσθησιν συμβάντα ἐστὶν ἁπλᾶ τε καὶ ἄλυτα . τὰ δὲ πρὸς νόησιν ἁπλᾶ τε καὶ λογικὰ πρῶτα . τὰ δὲ ἐξ αὐτῶν γεννώμενα σύνθετα μέν , οὐδὲν δ᾿ ἧττον ἐναργῆ καὶ πιστὰ καὶ λογικώτερα τῶν πρώτων . ἀκολούθου καὶ μαχομένου οὖν * ἐστιν ἥνπερ ἰδίαν λόγου δύναμιν πεφυκυῖαν ἅπαντες ἔχομεν φύσει . ἐὰν οὖν τις εὑρεθῇ λόγος τοιοῦτος οἷος ἐκ τῶν ἤδη πιστῶν τοῖς οὔπω πιστοῖς ἐκπορίζεσθαι τὴν πίστιν δυνάμενος , αὐτὸν τοῦτον εἶναι φήσομεν οὐσίαν ἀποδείξεως . εἴρηται δὲ ὡς καὶ τὸ τῆς πίστεως καὶ τὸ τῆς ἀποδείξεως γένος διττόν , τὸ μὲν πειθὼ μόνον ταῖς ψυχαῖς τῶν ἀκουόντων . τὸ δὲ ἐπιστήμην ἀπεργαζόμενον . εἰ μὲν οὖν ἐκ τῶν πρὸς αἴσθησιν καὶ νόησιν ἐναργῶν ἄρξαιτό τις . κἄπειτα τὸ οἰκεῖον ἐπενέγκοι συμπέρασμα , ὄντως ἀποδείκνυσιν , εἰ δ᾿ ἐξ ἐνδόξων μόνον , οὐ μὴν πρώτων γε . τουτέστιν οὔτε πρὸς αἴσθησιν οὔτε πρὸς νόησιν ἐναργῶν , εἰ μὲν οἰκεῖον ἐπιφέροι συμπέρασμα , συλλογιεῖται μέν , οὐ μὴν ἐπιστημονικήν γε ποιήσεται τὴν ἀπόδειξιν , εἰ δ᾿ οὐκ οἰκεῖον , οὐδὲ συλλογιεῖται τὴν ἀρχήν .
Lemmas: ἀλλά εἰ μέν ὁ πρότερος , ἕκαστος ἀπόδειξις ἀπόδειξις αἰτέω εἰς ἄπειρος ἐκβαίνω καί οὕτως ἀνατρέπω ὁ ἀπόδειξις · εἰ δέ ὁ δεύτερος . οὗτος αὐτός ὁ ἐκ ἑαυτοῦ πιστός ὁ ἀπόδειξις ἀρχή γίγνομαι . αὐτίκα ὁ φιλόσοφος ἀναπόδεικτος ὁμολογέω ὁ ὁ ὅλος ἀρχή . ὥστε εἴπερ εἰμί ἀπόδειξις , ἀνάγκη πᾶς πρότερος εἰμί τις πιστός ἐκ ἑαυτοῦ . ὅς δή πρῶτος καί ἀναπόδεικτος λέγω . ἐπί ὁ ἀναπόδεικτος ἄρα πίστις ὁ πᾶς ἀπόδειξις ἀνάγω . εἰμί δέ ἄν καί ἄλλος ὁ ἀπόδειξις ἀρχή μετά ὁ ἐκ πίστις πηγή . ὁ πρός αἴσθησις τε καί νόησις ἐναργής φαίνω . ὁ μέν γάρ πρός αἴσθησις συμβαίνω εἰμί ἁπλόος τε καί ἄλυτος . ὁ δέ πρός νόησις ἁπλόος τε καί λογικός πρῶτος . ὁ δέ ἐκ αὐτός γεννάω σύνθετος μέν , οὐδείς δέ ἥσσων ἐναργής καί πιστός καί λογικός ὁ πρῶτος . ἀκόλουθος καί μάχομαι οὖν * εἰμί ὅς ἴδιος λόγος δύναμις φύω ἅπας ἔχω φύσις . ἐάν οὖν τις εὑρίσκω λόγος τοιοῦτος οἷος ἐκ ὁ ἤδη πιστός ὁ οὔπω πιστός ἐκπορίζω ὁ πίστις δύναμαι , αὐτός οὗτος εἰμί φημί οὐσία ἀπόδειξις . λέγω δέ ὡς καί ὁ ὁ πίστις καί ὁ ὁ ἀπόδειξις γένος δισσός , ὁ μέν πειθώ μόνος ὁ ψυχή ὁ ἀκούω . ὁ δέ ἐπιστήμη ἀπεργάζομαι . εἰ μέν οὖν ἐκ ὁ πρός αἴσθησις καί νόησις ἐναργής ἄρχω τις . ἔπειτα ὁ οἰκεῖος ἐπιφέρω συμπέρασμα , ὄντως ἀποδείκνυμι , εἰ δέ ἐκ ἔνδοξος μόνος , οὐ μήν πρῶτος γε . τουτέστι οὔτε πρός αἴσθησις οὔτε πρός νόησις ἐναργής , εἰ μέν οἰκεῖος ἐπιφέρω συμπέρασμα , συλλογίζομαι μέν , οὐ μήν ἐπιστημονικός γε ποιέω ὁ ἀπόδειξις , εἰ δέ οὐ οἰκεῖος , οὐδέ συλλογίζομαι ὁ ἀρχή .
clemens-alexandrinus.stromata 8.3.8
Διαφέρει δ᾿ ἀναλύσεως ἀπόδειξις · ἕκαστον μὲν γὰρ τῶν ἀποδεικνυμένων διά τινων ἀποδεικνυμένων ἀποδείκνυται , προαποδεδειγμένων κἀκείνων ὑφ᾿ ἑτέρων , ἄχρις ἂν εἰς τὰ ἐξ ἑαυτῶν πιστὰ ἀναδράμωμεν ἢ εἰς τὰ πρὸς αἴσθησίν τε καὶ νόησιν ἐναργῆ , ὅπερ ἀνάλυσις ὀνομάζεται · ἀπόδειξις δέ ἐστιν . ὅταν ἀπὸ τῶν πρώτων τις εἰς τὸ ζητούμενον ἀφικνῆται διὰ πάντων τῶν ἐν μέσῳ . χρὴ τοίνυν τὸν ἀποδεικτικὸν ἄνδρα τῆς μὲν ἀληθείας [ ὡς ] τῶν λημμάτων πολλὴν ποιήσασθαι πρόνοιαν , τῶν δὲ ὀνομάτων ἀφροντιστεῖν , εἴτε ἀξιώματα τις ἐθέλοι καλεῖν εἴτε προτάσεις εἴτε λήμματα . ὁμοίως δὲ καὶ τοῦ τίνων ὑποκειμένων τί περαίνεται πολλὴν ὡσαύτως πεποιῆσθαι τὴν πρόνοιαν , εἴτε δὲ περαίνοντα λόγον εἴτε περαντικὸν εἴτε συλλογιστικὸν ἐθέλοι τις ὀνομάζειν αὐτόν , ἥκιστα φροντίζειν . δύο γὰρ ταῦτα ἐν ἅπασι χρῆναί φημι τὸν ἀποδεικτικὸν φυλάττειν , τὰ μὲν λήμματα ἀληθῆ λαμβάνειν , ἀκόλουθον δ᾿ αὐτοῖς ἐπιφέρειν τὸ συμπέρασμα , ὅπερ τινὲς καὶ ἐπιφορὰν καλοῦσιν . τὸ ἐπιφερόμενον τοῖς λήμμασιν . Περὶ παντὸς τοῦ ζητουμένου καθ᾿ ἕκαστον πρόβλημα διαφόρων μὲν δεῖ τῶν λημμάτων , οἰκείων δὲ τῷ προβληθέντι , καὶ τὸ προβληθὲν αὐτὸ εἰς λόγον μεταλαμβάνειν ἀναγκαῖον . τόν τε λόγον τοῦτον ὁμολογούμενον ἅπασιν εἶναι προσήκει · τῶν δὲ λημμάτων μὴ οἰκείων τῷ προβλήματι λαμβανομένων οὐκ ἐνδέχεται καλῶς * * οὐδὲν αὐτῷ ἐξευρεῖν ἀγνοουμένης ὅλου τοῦ προβλήματος . ὃ καὶ ζήτημα καλεῖται , τῆς φύσεως . ἐν πᾶσιν οὖν τοῖς ζητουμένοις ἔστι τι προγινωσκόμενον ( ὃ πάντως ἐξ ἑαυτοῦ πιστὸν ὂν ἀναποδείκτως πιστεύεται ) . ὃ χρὴ ποιεῖσθαι τῆς ζητήσεως αὐτῶν ὁρμητήριον καὶ τῶν εὑρῆσθαι δοκούντων κριτήριον .
Lemmas: διαφέρω δέ ἀνάλυσις ἀπόδειξις · ἕκαστος μέν γάρ ὁ ἀποδείκνυμι διά τις ἀποδείκνυμι ἀποδείκνυμι , προαποδείκνυμι ἐκεῖνος ὑπό ἕτερος , ἄχρι ἄν εἰς ὁ ἐκ ἑαυτοῦ πιστός ἀνατρέχω ἤ εἰς ὁ πρός αἴσθησις τε καί νόησις ἐναργής , ὅς ἀνάλυσις ὀνομάζω · ἀπόδειξις δέ εἰμί . ὅταν ἀπό ὁ πρῶτος τις εἰς ὁ ζητέω ἀφικνέομαι διά πᾶς ὁ ἐν μέσος . χρή τοίνυν ὁ ἀποδεικτικός ἀνήρ ὁ μέν ἀλήθεια [ ὡς ] ὁ λῆμμα πολύς ποιέω πρόνοια , ὁ δέ ὄνομα ἀφροντιστέω , εἴτε ἀξίωμα τις ἐθέλω καλέω εἴτε πρότασις εἴτε λῆμμα . ὅμοιος δέ καί ὁ τίς ὑπόκειμαι τίς περαίνω πολύς ὡσαύτως ποιέω ὁ πρόνοια , εἴτε δέ περαίνω λόγος εἴτε περαντικός εἴτε συλλογιστικός ἐθέλω τις ὀνομάζω αὐτός , ἦκα φροντίζω . δύο γάρ οὗτος ἐν ἅπας χρή φημί ὁ ἀποδεικτικός φυλάσσω , ὁ μέν λῆμμα ἀληθής λαμβάνω , ἀκόλουθος δέ αὐτός ἐπιφέρω ὁ συμπέρασμα , ὅς τις καί ἐπιφορά καλέω . ὁ ἐπιφέρω ὁ λῆμμα . περί πᾶς ὁ ζητέω κατά ἕκαστος πρόβλημα διάφορος μέν δέω ὁ λῆμμα , οἰκεῖος δέ ὁ προβάλλω , καί ὁ προβάλλω αὐτός εἰς λόγος μεταλαμβάνω ἀναγκαῖος . ὁ τε λόγος οὗτος ὁμολογέω ἅπας εἰμί προσήκω · ὁ δέ λῆμμα μή οἰκεῖος ὁ πρόβλημα λαμβάνω οὐ ἐνδέχομαι καλός * * οὐδείς αὐτός ἐξευρίσκω ἀγνοέω ὅλος ὁ πρόβλημα . ὅς καί ζήτημα καλέω , ὁ φύσις . ἐν πᾶς οὖν ὁ ζητέω εἰμί τις προγιγνώσκω ( ὅς πάντως ἐκ ἑαυτοῦ πιστός εἰμί ἀναπόδεικτος πιστεύω ) . ὅς χρή ποιέω ὁ ζήτησις αὐτός ὁρμητήριον καί ὁ εὑρίσκω δοκέω κριτήριον .
clemens-alexandrinus.stromata 8.4.9
Πᾶσα γὰρ ζήτησις ἐκ προϋπαρχούσης εὑρίσκεται γνώσεως · εἶναι δὲ δυνατὸν τὴν γνῶσιν τὴν προϋπάρξασαν τοῦ ζητουμένου παντὸς ποτὲ μὲν τῆς οὐσίας ψιλῶς ἀγνοουμένων [ δὲ ] τῶν ἔργων αὐτῆς . οἷον λίθων , φυτῶν , ζῴων , ὧν τὰς ἐνεργείας ἀγνοοῦμεν , ἢ παθῶν ἢ δυνάμεων ἢ ἁπλῶς εἰπεῖν [ ἓν ] τῶν ὑπαρχόντων τοῖς οὖσιν · ἐνίοτε δὲ γιγνώσκεσθαι μέν τι τούτων τῶν δυνάμεων ἢ παθῶν ἤ τινα τούτων , ὡς τῆς ψυχῆς τὰς ἐπιθυμίας καὶ τὰ πάθη , ἀγνοεῖσθαι δὲ καὶ ζητεῖσθαι τὴν οὐσίαν · ἐν πολλοῖς δέ , τῆς νοήσεως αὐτῆς τῆς ἡμετέρας ὑποτιθεμένης ἑαυτῇ ταῦτα πάντα , τὴν ζήτησιν εἶναι . τίνι τῶν οὐσιῶν ἂν οὕτω μὲν ὑπάρχῃ · ἀμφοτέρων γάρ , τῆς τε οὐσίας τῆς τε ἐνεργείας , τὰς ἐπινοίας ἐν τῇ διανοίᾳ λαβόντες οὕτως ἐπὶ τὴν ζήτησιν ἐρχόμεθα . ἔστιν δὲ ὧν καὶ τὰς ἐνεργείας εἰδότες ἅμα ταῖς οὐσίαις ἀγνοοῦμεν τὰ παθήματα . Ἔστιν οὖν ἡ μέθοδος τῆς εὑρέσεως τοιαύτη · ἀρκτέον γὰρ ἐξ αὐτοῦ τοῦ γνωρίζειν τὰ προβλήματα . πολλάκις γοῦν ἐξαπατᾷ τὸ τῆς λέξεως σχῆμα καὶ συγχεῖ καὶ ταράττει τὴν διάνοιαν , ὥστε μὴ ῥᾳδίως εὑρίσκειν ἐκ ποίας ἐστὶ διαφορᾶς , οἷον εἰ [ μὴ ] ζῷον τὸ κυούμενον · ἔχοντες γὰρ καὶ ζῴου τι νόημα καὶ κυουμένου ζητοῦμεν εἰ τῷ κυουμένῳ ζῴῳ εἶναι ὑπάρχει , τοῦτο δ᾿ ἐστίν , εἰ τῇ κυουμένῃ οὐσίᾳ τό τε κινεῖσθαι δύνασθαι καὶ ἔτι τὸ αἰσθάνεσθαι ὑπάρχει . ὥστε ἐνεργειῶν ἐστι καὶ παθῶν ἡ ζήτησις ἐπὶ προγινωσκομένης οὐσίας .
Lemmas: πᾶς γάρ ζήτησις ἐκ προϋπάρχω εὑρίσκω γνῶσις · εἰμί δέ δυνατός ὁ γνῶσις ὁ προυπάρχω ὁ ζητέω πᾶς ποτέ μέν ὁ οὐσία ψιλός ἀγνοέω [ δέ ] ὁ ἔργον αὐτός . οἷος λίθος , φυτόν , ζῷον , ὅς ὁ ἐνέργεια ἀγνοέω , ἤ πάθος ἤ δύναμις ἤ ἁπλῶς λέγω [ εἷς ] ὁ ὑπάρχω ὁ εἰμί · ἐνίοτε δέ γιγνώσκω μέν τις οὗτος ὁ δύναμις ἤ πάθος ἤ τις οὗτος , ὡς ὁ ψυχή ὁ ἐπιθυμία καί ὁ πάθος , ἀγνοέω δέ καί ζητέω ὁ οὐσία · ἐν πολύς δέ , ὁ νόησις αὐτός ὁ ἡμέτερος ὑποτίθημι ἑαυτοῦ οὗτος πᾶς , ὁ ζήτησις εἰμί . τίς ὁ οὐσία ἐάν οὕτως μέν ὑπάρχω · ἀμφότερος γάρ , ὁ τε οὐσία ὁ τε ἐνέργεια , ὁ ἐπίνοια ἐν ὁ διάνοια λαμβάνω οὕτως ἐπί ὁ ζήτησις ἔρχομαι . εἰμί δέ ὅς καί ὁ ἐνέργεια οἶδα ἅμα ὁ οὐσία ἀγνοέω ὁ πάθημα . εἰμί οὖν ὁ μέθοδος ὁ εὕρεσις τοιοῦτος · ἄρχω γάρ ἐκ αὐτός ὁ γνωρίζω ὁ πρόβλημα . πολλάκις γοῦν ἐξαπατάω ὁ ὁ λέξις σχῆμα καί συγχέω καί ταράσσω ὁ διάνοια , ὥστε μή ῥᾴδιος εὑρίσκω ἐκ ποῖος εἰμί διαφορά , οἷος εἰ [ μή ] ζῷον ὁ κυέω · ἔχω γάρ καί ζῷον τις νόημα καί κυέω ζητέω εἰ ὁ κυέω ζῷον εἰμί ὑπάρχω , οὗτος δέ εἰμί , εἰ ὁ κυέω οὐσία ὁ τε κινέω δύναμαι καί ἔτι ὁ αἰσθάνομαι ὑπάρχω . ὥστε ἐνέργεια εἰμί καί πάθος ὁ ζήτησις ἐπί προγιγνώσκω οὐσία .
clemens-alexandrinus.stromata 8.4.10
εὐθέως οὖν τὸν προβάλλοντα ἀντερωτητέον τί ποτε καλεῖ ζῷον · μάλιστα γὰρ τοῦτο ποιητέον , ἐπειδὰν εἰς διαφόρους χρήσεις ἠγμένον ἴδωμεν τοὔνομα · καὶ διερευνητέον εἴτε ἀμφισβητούμενόν ἐστι τὸ σημαινόμενον ἐκ τῆς προσηγορίας εἴθ᾿ ὁμολογούμενον ἅπασιν . εἰ γὰρ ζῷον εἴποι καλεῖν ὅτιπερ ἂν αὐξάνῃ καὶ τρέφηται , πάλιν αὖ προσανερωτήσομεν εἰ καὶ τὰ φυτὰ νομίζει ζῷα , κἄπειτα φάντος μὲν οὕτως ἐπιδεικνύειν ἤδη χρὴ [ τι ] τὸ κυούμενον αὐξανόμενόν τε καὶ τρεφόμενον . Πλάτων γὰρ καὶ τὰ φυτὰ ζῷα καλεῖ » τοῦ τρίτου τῆς ψυχῆς εἴδους « . τοῦ ἐπιθυμητικοῦ , μόνου μετέχοντα , Ἀριστοτέλης δὲ τῆς φυτικῆς τε καὶ θρεπτικῆς ψυχῆς μετέχειν οἴεται τὰ φυτά . ζῷα δ᾿ ἤδη προσαγορεύειν οὐκ ἀξιοῖ · τὸ γὰρ δὴ τῆς ἑτέρας ψυχῆς τῆς αἰσθητικῆς μετέχον τοῦτο μόνον ἀξιοῖ καλεῖσθαι ζῷον . οὐ μὴν οἵ γε Στωϊκοὶ τὴν φυτικὴν δύναμιν ἤδη ψυχὴν ὀνομάζουσιν . ἀποφήσαντος δὲ τοῦ προβαλόντος εἶναι ζῷα καὶ τὰ φυτά , δείξομεν ἑαυτῷ μαχόμενα λέγειν . τῷ γὰρ τρέφεσθαί τε καὶ αὐξάνεσθαι τὸ ζῷον ὁρισάμενος . ἀλλὰ καὶ τὸ φυτὸν οὐκ εἶναι ζῷον ἀποφηνάμενος , οὐδὲν ἄλλο ἔοικεν λέγειν ἢ ὅτι τὸ τρεφόμενόν τε καὶ αὐξανόμενον καὶ ζῷόν ἐστι καὶ οὐ ζῷον . τί οὖν βούλεται μαθεῖν , εἰπάτω , ἆρά γε εἰ αὔξεται καὶ τρέφεται τὸ κατὰ γαστρὸς ἢ εἰ αἰσθήσεώς τινος ἢ καὶ τῆς καθ᾿ ὁρμὴν κινήσεως αὐτῷ μέτεστιν . κατὰ μὲν γὰρ Πλάτωνα τὸ φυτὸν ἔμψυχόν τε καὶ ζῷον , κατὰ δὲ Ἀριστοτέλη ζῷον μὲν οὔπω , λείπει γὰρ αὐτῷ τὸ αἰσθητικόν , ἔμψυχον δὲ ἤδη · ἔστι γοῦν αὐτῷ τὸ ζῷον οὐσία ἔμψυχος αἰσθητική · κατὰ δὲ τοὺς Στωϊκοὺς οὔτε ἔμψυχον οὔτε ζῷόν ἐστι τὸ φυτόν · ἔμψυχος γὰρ οὐσία τὸ ζῷον .
Lemmas: εὐθύς οὖν ὁ προβάλλω ἀντερωτάω τίς ποτέ καλέω ζῷον · μάλα γάρ οὗτος ποιέω , ἐπειδάν εἰς διάφορος χρῆσις ἄγω ὁράω ὄνομα · καί διερευνητέον εἴτε ἀμφισβητέω εἰμί ὁ σημαίνω ἐκ ὁ προσηγορία εἴτε ὁμολογέω ἅπας . εἰ γάρ ζῷον λέγω καλέω ὅστις ἄν αὐξάνω καί τρέφω , πάλιν αὖ προσανερωτάω εἰ καί ὁ φυτόν νομίζω ζῷον , ἔπειτα φημί μέν οὕτως ἐπιδείκνυμι ἤδη χρή [ τίς ] ὁ κυέω αὐξάνω τε καί τρέφω . Πλάτων γάρ καί ὁ φυτόν ζῷον καλέω » ὁ τρίτος ὁ ψυχή εἶδος « . ὁ ἐπιθυμητικός , μόνος μετέχω , Ἀριστοτέλης δέ ὁ φυτικός τε καί θρεπτικός ψυχή μετέχω οἴομαι ὁ φυτόν . ζῷον δέ ἤδη προσαγορεύω οὐ ἀξιόω · ὁ γάρ δή ὁ ἕτερος ψυχή ὁ αἰσθητικός μετέχω οὗτος μόνος ἀξιόω καλέω ζῷον . οὐ μήν ὁ γε Στωϊκός ὁ φυτικός δύναμις ἤδη ψυχή ὀνομάζω . ἀπόφημι δέ ὁ προβάλλω εἰμί ζῷον καί ὁ φυτόν , δείκνυμι ἑαυτοῦ μάχομαι λέγω . ὁ γάρ τρέφω τε καί αὐξάνω ὁ ζῷον ὁρίζω . ἀλλά καί ὁ φυτόν οὐ εἰμί ζῷον ἀποφαίνω , οὐδείς ἄλλος ἔοικα λέγω ἤ ὅτι ὁ τρέφω τε καί αὐξάνω καί ζῷον εἰμί καί οὐ ζῷον . τίς οὖν βούλομαι μανθάνω , λέγω , ἆρα γε εἰ αὐξάνω καί τρέφω ὁ κατά γαστήρ ἤ εἰ αἴσθησις τις ἤ καί ὁ κατά ὁρμή κίνησις αὐτός μέτειμι . κατά μέν γάρ Πλάτων ὁ φυτόν ἔμψυχος τε καί ζῷον , κατά δέ Ἀριστοτέλης ζῷον μέν οὔπω , λείπω γάρ αὐτός ὁ αἰσθητικός , ἔμψυχος δέ ἤδη · εἰμί γοῦν αὐτός ὁ ζῷον οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός · κατά δέ ὁ Στωϊκός οὔτε ἔμψυχος οὔτε ζῷον εἰμί ὁ φυτόν · ἔμψυχος γάρ οὐσία ὁ ζῷον .
clemens-alexandrinus.stromata 8.4.11
εἰ τοίνυν ἔμψυχον τὸ ζῷον , ἡ ψυχὴ δὲ φύσις αἰσθητική . δῆλον ὡς αἰσθητικὸν ἤδη τὸ ἔμψυχον . Εἰ μὲν οὖν ἀντερωτηθεὶς ὁ ζητήσας , εἰ ζῷον τὸ κατὰ γαστρός , εἴποι καλεῖν ζῷον [ ἐπὶ ] τὸ τρεφόμενον καὶ αὖξον , ἔχει τὴν ἀπόκρισιν · εἰ δὲ φάσκοι τοῦτ᾿ εἶναι ὃ ζητεῖ , πότερον αἰσθητικὸν ἤδη τὸ κυούμενον ἢ καὶ καθ᾿ ὁρμήν τινά ἐστι κινητικὸν ἑαυτοῦ , ἤδη σαφὴς γίνεται ἡ διερεύνησις τοῦ πράγματος . οὐ μενούσης ἔτι τῆς περὶ τοὔνομα ἀπάτης · μὴ ἀποκρινόμενος δὲ πρὸς τὸ ἀντερωτηθὲν μηδὲ βουλόμενος τί ποτέ ἐστιν εἰπεῖν ὃ νοῶν ἢ κατὰ τίνος ἐπιφέρων πράγματος τὸ ζῷον ὄνομα τὴν πρότασιν ἐποιήσατο , κελεύων δ᾿ ἡμᾶς αὐτοὺς διελέσθαι , ἐριστικὸς ὑπάρχων ἂν γνωρισθείη . εἰ δὲ δυοῖν τρόποιν ὑπαρχόντοιν , ἑτέρου μὲν τοῦ κατ᾿ ἐρώτησίν τε καὶ ἀπόκρισιν , ἑτέρου δὲ τοῦ κατὰ διέξοδον , ἤρνηται τὸ ἕτερον , ἐπακουσάτω πάντα τὰ εἰς τὸ πρόβλημα διεξιόντων ἡμῶν · εἶτ᾿ ἐπειδὰν τελεώσωμεν , ἐξέσται αὐτῷ τότε περὶ ἑνὸς ἑκάστου ἐν μέρει διαλαμβάνειν .
Lemmas: εἰ τοίνυν ἔμψυχος ὁ ζῷον , ὁ ψυχή δέ φύσις αἰσθητικός . δῆλος ὡς αἰσθητικός ἤδη ὁ ἔμψυχος . εἰ μέν οὖν ἀντερωτάω ὁ ζητέω , εἰ ζῷον ὁ κατά γαστήρ , λέγω καλέω ζῷον [ ἐπί ] ὁ τρέφω καί αὐξάνω , ἔχω ὁ ἀπόκρισις · εἰ δέ φάσκω οὗτος εἰμί ὅς ζητέω , πότερος αἰσθητικός ἤδη ὁ κυέω ἤ καί κατά ὁρμή τις εἰμί κινητικός ἑαυτοῦ , ἤδη σαφής γίγνομαι ὁ διερεύνησις ὁ πρᾶγμα . οὐ μένω ἔτι ὁ περί ὄνομα ἀπάτη · μή ἀποκρίνω δέ πρός ὁ ἀντερωτάω μηδέ βούλομαι τίς ποτέ εἰμί λέγω ὅς νοέω ἤ κατά τίς ἐπιφέρω πρᾶγμα ὁ ζῷον ὄνομα ὁ πρότασις ποιέω , κελεύω δέ ἐγώ αὐτός διαιρέω , ἐριστικός ὑπάρχω ἄν γνωρίζω . εἰ δέ δύο τρόπος ὑπάρχω , ἕτερος μέν ὁ κατά ἐρώτησις τε καί ἀπόκρισις , ἕτερος δέ ὁ κατά διέξοδος , ἀρνέομαι ὁ ἕτερος , ἐπακούω πᾶς ὁ εἰς ὁ πρόβλημα διεξέρχομαι ἐγώ · εἶτα ἐπειδάν τελειόω , ἔξεστι αὐτός τότε περί εἷς ἕκαστος ἐν μέρος διαλαμβάνω .
clemens-alexandrinus.stromata 8.4.12
εἰ δὲ διακόπτειν ἐπιχειροίη τὴν ἐξέτασιν πυνθανόμενος , δῆλός ἐστιν οὐδὲ ἀκούειν βουλόμενος . Ἀλλ᾿ εἰ μὲν ἀποκρίνεσθαι ἕλοιτο , πάντων πρῶτον ἐρωτητέον αὐτὸν ἐφ᾿ ὅ τι φέρει πρᾶγμα τὸ ζῷον ὄνομα , κἀπειδὰν τοῦτο ἀποκρίνηται , πάλιν ἐρωτητέον ὅ τι ποτὲ αὐτῷ σημαίνει τὸ κυούμενον ἢ τὸ κατὰ γαστρός , εἰ τὰ μὴ διαπεπλασμένα ἤδη [ καὶ τὰ ζῷα ] καὶ τὸ σπέρμα αὐτὸ τὸ> καταβεβλημένον τὸ κατὰ γαστρὸς αὐτῷ σημαίνειν βούλεται ἢ μόνα τὰ διηρθρωμένα τε καὶ ἤδη διαπεπλασμένα , τὰ ἔμβρυα καλούμενα . ἀποκριναμένου δὲ καὶ πρὸς τοῦτο περαίνειν ἤδη τὸ προκείμενον ἐφεξῆς καὶ διδάσκειν χρή . Εἰ δὲ ἡμᾶς λέγειν βούλοιτο αὐτὸς μὴ ἀποκρινάμενος , ἀκουσάτω · ἐπεὶ σὺ μὴ βούλει λέγειν καθ᾿ ὅτου σημαινομένου λέγεις ὃ προὔβαλες ( οὕτω γὰρ ἂν οὐ περὶ σημαινομένων ἐγὼ ἐποιούμην τὸν λόγον , ἀλλ᾿ ὑπὲρ αὐτῶν ἤδη τῶν πραγμάτων ἐσκοπούμην ) , γίνωσκε τοιοῦτόν τι ποιήσας οἷον εἰ καὶ προὔβαλες εἰ ζῷον ὁ κύων . εἰκότως γὰρ ἂν εἴποιμι · ποίου κυνός ; ἐγὼ γὰρ καὶ περὶ τοῦ χερσαίου καὶ τοῦ θαλαττίου καὶ τοῦ κατ᾿ οὐρανὸν ἄστρου , ἀλλὰ καὶ Διογένους καὶ τῶν ἄλλων ἐφεξῆς δίειμι κυνῶν . οὐ γὰρ ἂν μαντευσαίμην πότερον ὑπὲρ πάντων ἐρωτᾷς ἢ τινός . ὅπερ οὖν ἐξ ὑστέρου ποιήσεις , τοῦτ᾿ ἤδη μαθεῖν περὶ ποίου ζητεῖς , σαφῶς εἰπέ . εἰ δὲ περὶ ὀνόματα στρέφῃ , τὸ κυούμενον αὐτὸ δὴ τοῦτο τοὔνομα παντὶ δῆλον ὅτι μήτε ζῷόν ἐστι μήτε φυτόν , ἀλλ᾿ ὄνομά τε καὶ φωνὴ καὶ σῶμα καὶ ὂν καὶ τὶ καὶ πάντα μᾶλλον ἢ ζῷον . καὶ εἴπερ τοῦτο προὔβαλες , ἔχεις τὴν ἀπόκρισιν .
Lemmas: εἰ δέ διακόπτω ἐπιχειρέω ὁ ἐξέτασις πυνθάνομαι , δῆλος εἰμί οὐδέ ἀκούω βούλομαι . ἀλλά εἰ μέν ἀποκρίνω αἱρέω , πᾶς πρῶτος ἐρωτάω αὐτός ἐπί ὅς τις φέρω πρᾶγμα ὁ ζῷον ὄνομα , ἐπειδάν οὗτος ἀποκρίνω , πάλιν ἐρωτάω ὅς τις ποτέ αὐτός σημαίνω ὁ κυέω ἤ ὁ κατά γαστήρ , εἰ ὁ μή διαπλάσσω ἤδη [ καί ὁ ζῷον ] καί ὁ σπέρμα αὐτός ὅς καταβάλλω ὁ κατά γαστήρ αὐτός σημαίνω βούλομαι ἤ μόνος ὁ διαρθρόω τε καί ἤδη διαπλάσσω , ὁ ἔμβρυον καλέω . ἀποκρίνω δέ καί πρός οὗτος περαίνω ἤδη ὁ πρόκειμαι ἐφεξῆς καί διδάσκω χρή . εἰ δέ ἐγώ λέγω βούλομαι αὐτός μή ἀποκρίνω , ἀκούω · ἐπεί σύ μή βούλομαι λέγω κατά ὅστις σημαίνω λέγω ὅς προβάλλω ( οὕτως γάρ ἄν οὐ περί σημαίνω ἐγώ ποιέω ὁ λόγος , ἀλλά ὑπέρ αὐτός ἤδη ὁ πρᾶγμα σκοπέω ) , γιγνώσκω τοιοῦτος τις ποιέω οἷος εἰ καί προβάλλω εἰ ζῷον ὁ κύων . ἔοικα γάρ ἄν λέγω · ποῖος κύων ; ἐγώ γάρ καί περί ὁ χερσαῖος καί ὁ θαλάσσιος καί ὁ κατά οὐρανός ἄστρον , ἀλλά καί Διογένης καί ὁ ἄλλος ἐφεξῆς διέρχομαι κύων . οὐ γάρ ἄν μαντεύομαι πότερος ὑπέρ πᾶς ἐρωτάω ἤ τις . ὅς οὖν ἐκ ὕστερος ποιέω , οὗτος ἤδη μανθάνω περί ποῖος ζητέω , σαφής λέγω . εἰ δέ περί ὄνομα στρέφω , ὁ κυέω αὐτός δή οὗτος ὄνομα πᾶς δῆλος ὅτι μήτε ζῷον εἰμί μήτε φυτόν , ἀλλά ὄνομα τε καί φωνή καί σῶμα καί εἰμί καί τίς καί πᾶς μάλα ἤ ζῷον . καί εἴπερ οὗτος προβάλλω , ἔχω ὁ ἀπόκρισις .
clemens-alexandrinus.stromata 8.4.13
Οὐ μὴν οὐδὲ τὸ σημαινόμενον ἐκ τοῦ › κυούμενον ‹ ὀνόματός ἐστι ζῷον , ἀλλ᾿ ἐκεῖνο μὲν ἀσώματόν τέ ἐστι καὶ λεκτὸν καὶ πρᾶγμα καὶ νόημα καὶ πάντα μᾶλλον ἢ ζῷον . ἄλλη δέ τιςἂν εἴη τοῦ ζῴου φύσις · ἐναργῶς γὰρ ἐδείκνυτο τοῦ πράγματος αὐτοῦ τοῦ ζητουμένου . λέγω δὲ τοῦ ἐμβρύου τῆς φύσεως ὁποία τίς ἐστιν , ἕτερον ὑπάρχον πρόβλημα τὸ περὶ τῶν σημαινομένων ἐκ τοῦ › ζῷον ‹ ὀνόματος . λέγω τοίνυν , εἰ τοῦτο λέγεις ζῷον τὸ δυνάμενον αἰσθέσθαι τε καὶ κινηθῆναι καθ᾿ ὁρμήν , ζῷόν ἐστιν οὐχ ἁπλῶς τὸ κινούμενον καθ᾿ ὁρμὴν καὶ αἰσθανόμενον · δύναται γὰρ καὶ κοιμᾶσθαι ἢ μὴ παρόντων τῶν αἰσθητῶν μὴ αἰσθάνεσθαι , τὸ δὲ δυνάμενον ἤτοι ὁρμᾶν ἢ καὶ αἰσθάνεσθαι πεφυκὸς ζῴου γνώρισμα . τοιοῦτον γάρ τι σημαίνεται ἐκ τούτων . πρῶτον μέν , εἰ τὸ κυούμενον ἤδη αἰσθάνεσθαι ἢ καθ᾿ ὁρμὴν κινεῖσθαι δύναται . ὅπερ πρόκειται σκοπεῖσθαι . ἕτερον δέ , εἰ τὸ κυούμενον αἰσθέσθαι ποτὲ ἢ κινηθῆναι δυνήσεται καθ᾿ ὁρμήν . καθ᾿ ὃ σημαινόμενον οὐδεὶς ζητεῖ ἐναργὲς ὄν . ἐζήτητο δὲ πότερον ζῷόν ἐστιν ἤδη τὸ ἔμβρυον ἢ φυτὸν ἔτι . κἄπειτα μετελήφθη τοῦ ζῴου τοὔνομα εἰς λόγον . ἵν᾿ ᾐ σαφές . αἰσθήσει σὴ καὶ κινήσει τῇ καθ᾿ ὁρμὴν εὑρόντες αὐτὸ διαφέρον τοῦ μὴ ζῴου . πάλιν τοῦτο διωρισάμεθα τῶν παρακειμένων αὐτῷ πραγμάτων ἕτερον μὲν εἶναι φάμενοι τὸ δυνάμει τοιοῦτον . ὃ μήπω μέν ἐστιν αἰσθανόμενόν τε καὶ κινούμενον . ἔσται δέ ποτε τοιοῦτον , ἕτερον δὲ τὸ κατ᾿ ἐνέργειαν ὑπάρχον ἤδη τοιοῦτον . τούτου δὲ τὸ μὲν ἤδη ἐνεργοῦν . τὸ δὲ ἐνεργεῖν μὲν δυνάμενον . ἡσυχάζον δὲ ἢ κοιμώμενον . τοῦτο δέ ἐστι τὸ ζητούμενον . οὐ γὰρ ἐκ τοῦ τρέφεσθαι τὸ ἔμβρυον ζῷον εἶναι λεκτέον , ὃ τῆς οὐσίας ἐστὶν ἀποχωρούντων τοῦ ζητουμένου , τοῖς δ᾿ ἄλλως συμβεβηκόσιν προσεχόντων τὸν νοῦν .
Lemmas: οὐ μήν οὐδέ ὁ σημαίνω ἐκ ὁ › κυέω ‹ ὄνομα εἰμί ζῷον , ἀλλά ἐκεῖνος μέν ἀσώματος τε εἰμί καί λεκτός καί πρᾶγμα καί νόημα καί πᾶς μάλα ἤ ζῷον . ἄλλος δέ τις εἰμί ὁ ζῷον φύσις · ἐναργής γάρ δείκνυμι ὁ πρᾶγμα αὐτός ὁ ζητέω . λέγω δέ ὁ ἔμβρυον ὁ φύσις ὁποῖος τις εἰμί , ἕτερος ὑπάρχω πρόβλημα ὁ περί ὁ σημαίνω ἐκ ὁ › ζῷον ‹ ὄνομα . λέγω τοίνυν , εἰ οὗτος λέγω ζῷον ὁ δύναμαι αἰσθάνομαι τε καί κινέω κατά ὁρμή , ζῷον εἰμί οὐ ἁπλῶς ὁ κινέω κατά ὁρμή καί αἰσθάνομαι · δύναμαι γάρ καί κοιμάω ἤ μή πάρειμι ὁ αἰσθητός μή αἰσθάνομαι , ὁ δέ δύναμαι ἤτοι ὁρμάω ἤ καί αἰσθάνομαι φύω ζῷον γνώρισμα . τοιοῦτος γάρ τις σημαίνω ἐκ οὗτος . πρῶτος μέν , εἰ ὁ κυέω ἤδη αἰσθάνομαι ἤ κατά ὁρμή κινέω δύναμαι . ὅς πρόκειμαι σκοπέω . ἕτερος δέ , εἰ ὁ κυέω αἰσθάνομαι ποτέ ἤ κινέω δύναμαι κατά ὁρμή . κατά ὅς σημαίνω οὐδείς ζητέω ἐναργής εἰμί . ζητέω δέ πότερος ζῷον εἰμί ἤδη ὁ ἔμβρυον ἤ φυτόν ἔτι . ἔπειτα μεταλαμβάνω ὁ ζῷον ὄνομα εἰς λόγος . ἵνα εἰμί σαφής . αἴσθησις σός καί κίνησις ὁ κατά ὁρμή εὑρίσκω αὐτός διαφέρω ὁ μή ζῷον . πάλιν οὗτος διορίζω ὁ παράκειμαι αὐτός πρᾶγμα ἕτερος μέν εἰμί φημί ὁ δύναμις τοιοῦτος . ὅς μήπω μέν εἰμί αἰσθάνομαι τε καί κινέω . εἰμί δέ ποτέ τοιοῦτος , ἕτερος δέ ὁ κατά ἐνέργεια ὑπάρχω ἤδη τοιοῦτος . οὗτος δέ ὁ μέν ἤδη ἐνεργέω . ὁ δέ ἐνεργέω μέν δύναμαι . ἡσυχάζω δέ ἤ κοιμάω . οὗτος δέ εἰμί ὁ ζητέω . οὐ γάρ ἐκ ὁ τρέφω ὁ ἔμβρυον ζῷον εἰμί λεκτέος , ὅς ὁ οὐσία εἰμί ἀποχωρέω ὁ ζητέω , ὁ δέ ἄλλος συμβαίνω προσέχω ὁ νόος .
clemens-alexandrinus.stromata 8.4.14
Κοινὴ δ᾿ ἐπὶ πᾶσι τοῖς εὑρίσκεσθαι λεγομένοις τέτακται ἡ ἀπόδειξις , ἥτις ἐστὶ λόγος ἐξ ἑτέρων ἕτερόν τι πιστούμενος . ἐξ ὦν δὲ χρὴ πιστοῦσθαι τὸ ζητούμενον , ὁμολογεῖσθαί τε καὶ γινώσκεσθαι δεῖ τῷ μανθάνοντι . ἀρχὴ δὲ τούτων ἁπάντων ἐστὶ τὸ πρὸς αἴσθησίν τε καὶ νόησιν ἐναργές . ἡ μὲν οὖν πρώτη ἀπόδειξις ἐκ τούτων [ ἁπάντων ] σύγκειται , ἡ δ᾿ ἐκ τῶν ἤδη φθασάντων ἀποδεδεῖχθαι διὰ τῆσδε πάλιν ἕτερόν τι περαίνουσα πιστὴ μὲν οὐδὲν ἧττόν ἐστι τῆς προτέρας , οὐ μὴν καὶ πρώτη ὀνομάζεσθαι δύναται , διότι μηδ᾿ ἐκ πρώτων περαίνεται προτάσεων . τὸ μὲν οὖν πρῶτον εἶδος τῆς τῶν ζητουμένων διαφορᾶς τριῶν ὄντων ἐδείχθη , λέγω δὲ τὸ ( τῆς οὐσίας γινωσκομένης ) ἀγνοεῖσθαί τι τῶν ἔργων ἢ παθῶν αὐτῆς , δευτέρα δ᾿ ἦν διαφορὰ προβλημάτων ἐφ᾿ οὗ τὰ μὲν ἔργα καὶ πάθη γινώσκομεν ἅπαντες , ἀγνοοῦμεν δὲ τὴν οὐσίαν , οἷον ἐν τίνι τοῦ σώματος μορίῳ τὸ ἡγεμονικόν ἐστι τῆς ψυχῆς .
Lemmas: κοινός δέ ἐπί πᾶς ὁ εὑρίσκω λέγω τάσσω ὁ ἀπόδειξις , ὅστις εἰμί λόγος ἐκ ἕτερος ἕτερος τις πιστόω . ἐκ ὅς δέ χρή πιστόω ὁ ζητέω , ὁμολογέω τε καί γιγνώσκω δέω ὁ μανθάνω . ἀρχή δέ οὗτος ἅπας εἰμί ὁ πρός αἴσθησις τε καί νόησις ἐναργής . ὁ μέν οὖν πρῶτος ἀπόδειξις ἐκ οὗτος [ ἅπας ] σύγκειμαι , ὁ δέ ἐκ ὁ ἤδη φθάνω ἀποδείκνυμι διά ὅδε πάλιν ἕτερος τις περαίνω πιστός μέν οὐδείς ἥσσων εἰμί ὁ πρότερος , οὐ μήν καί πρῶτος ὀνομάζω δύναμαι , διότι μηδέ ἐκ πρῶτος περαίνω πρότασις . ὁ μέν οὖν πρῶτος εἶδος ὁ ὁ ζητέω διαφορά τρεῖς εἰμί δείκνυμι , λέγω δέ ὁ ( ὁ οὐσία γιγνώσκω ) ἀγνοέω τις ὁ ἔργον ἤ πάθος αὐτός , δεύτερος δέ εἰμί διαφορά πρόβλημα ἐπί ὅς ὁ μέν ἔργον καί πάθος γιγνώσκω ἅπας , ἀγνοέω δέ ὁ οὐσία , οἷος ἐν τίς ὁ σῶμα μόριον ὁ ἡγεμονικός εἰμί ὁ ψυχή .
clemens-alexandrinus.stromata 8.5.15
ἡ δὲ αὐτὴ ἐπιχείρησις τῆς ἀποδείξεως κἀπὶ τοῦ τρίτου προβλήματος . φασὶν οὖν τινες μὴ ἐγχωρεῖν πλείους ἀρχὰς ἑνὸς εἶναι ζῴου . ὁμογενεῖς μὲν οὖν ἀρχὰς οὐκ ἐγχωρεῖ πλείους ὑπάρχειν ἑνὸς ζῴου , διαφερούσας δὲ τοῖς γένεσιν οὐδὲν ἄτοπον . Πρὸς τοὺς Πυρρωνείους . Εἰ φησιν ἡ ἐποχὴ βέβαιον εἶναι μηδέν , δῆλον ὅτι ἀφ᾿ ἑαυτῆς ἀρξαμένη πρῶτον ἀκυρώσει ἑαυτήν . ἢ τοίνυν δίδωσιν ἀληθές τι εἶναι καὶ οὐ περὶ πάντων ἐφεκτέον , ἢ ἐνίσταται μηδὲν εἶναι ἀληθὲς λέγουσα , καὶ δῆλον ὅτι οὐδ᾿ αὐτὴ πρότερον ἀληθεύσει . ἤτοι γὰρ αὐτὴ ἀληθεύει ἢ οὐκ ἀληθεύει . ἀλλ᾿ εἰ μὲν ἀληθεύει , δίδωσιν ἄκουσά τι εἶναι ἀληθές , εἰ δὲ μὴ ἀληθεύει , ἀληθῆ ἀπολείπει ἅπερ ἀνελεῖν ἐβούλετο . ἐν ᾧ γὰρ ψευδὴς δείκνυται ἡ ἀναιροῦσα ἐποχή . ἐν τούτῳ τὰ ἀναιρούμενα ἀληθῆ δείκνυται , ὡς ὁ ὄνειρος ὁ λέγων ψευδεῖς εἶναι πάντας τοὺς ὀνείρους . ἑαυτῆς γὰρ ἀναιρετικὴ οὖσα τῶν ἄλλων γίνεται κυρωτική . καὶ ὅλως εἰ ἔστιν ἀληθής , ἀφ᾿ ἑαυτῆς ποιήσεται τὴν ἀρχήν , οὐκ ἄλλου τινὸς οὖσα ἐποχή , ἀλλ᾿ ἑαυτῆς πρῶτον . Ἔπειτα εἰ καταλαμβάνει τις ὅτι ἄνθρωπός ἐστιν ἢ ὅτι ἐπέχει . δῆλός ἐστι μὴ ἐπέχων . πῶς δ᾿ ἂν καὶ τὴν ἀρχὴν εἰς τὴν ἀμφισβήτησιν ἀφίκετο περὶ πάντων ἐπέχων ; πῶς δ᾿ ἂν καὶ ἀπεκρίνετο πρὸς τὸ ἐρωτηθέν ; περὶ γὰρ αὐτοῦ τούτου δῆλός ἐστιν οὐκ ἐπέχων . ναὶ μὴν καὶ ἀποφαίνεται ὅτι ἐπέχει , δι᾿ ὃ καὶ εἰ δεῖ πειθόμενον αὐτοῖς περὶ πάντων ἐπέχειν . περὶ αὐτῆς πρότερον τῆς ἐποχῆς ἐφέξομεν . εἴτε πειστέον αὐτῇ εἴτε καὶ μή .
Lemmas: ὁ δέ αὐτός ἐπιχείρησις ὁ ἀπόδειξις ἐπί ὁ τρίτος πρόβλημα . φημί οὖν τις μή ἐγχωρέω πολύς ἀρχή εἷς εἰμί ζῷον . ὁμογενής μέν οὖν ἀρχή οὐ ἐγχωρέω πολύς ὑπάρχω εἷς ζῷον , διαφέρω δέ ὁ γένεσις οὐδείς ἄτοπος . πρός ὁ Πυρρώνειος . εἰ φημί ὁ ἐποχή βέβαιος εἰμί μηδείς , δῆλος ὅτι ἀπό ἑαυτοῦ ἄρχω πρῶτος ἀκυρόω ἑαυτοῦ . ἤ τοίνυν δίδωμι ἀληθής τις εἰμί καί οὐ περί πᾶς ἐφεκτέον , ἤ ἐνίστημι μηδείς εἰμί ἀληθής λέγω , καί δῆλος ὅτι οὐδέ αὐτός πρότερος ἀληθεύω . ἤτοι γάρ αὐτός ἀληθεύω ἤ οὐ ἀληθεύω . ἀλλά εἰ μέν ἀληθεύω , δίδωμι ἄκων τις εἰμί ἀληθής , εἰ δέ μή ἀληθεύω , ἀληθής ἀπολείπω ὅς ἀναιρέω βούλομαι . ἐν ὅς γάρ ψευδής δείκνυμι ὁ ἀναιρέω ἐποχή . ἐν οὗτος ὁ ἀναιρέω ἀληθής δείκνυμι , ὡς ὁ ὄνειρος ὁ λέγω ψευδής εἰμί πᾶς ὁ ὄνειρος . ἑαυτοῦ γάρ ἀναιρετικός εἰμί ὁ ἄλλος γίγνομαι κυρωδικός . καί ὅλος εἰ εἰμί ἀληθής , ἀπό ἑαυτοῦ ποιέω ὁ ἀρχή , οὐ ἄλλος τις εἰμί ἐποχή , ἀλλά ἑαυτοῦ πρῶτος . ἔπειτα εἰ καταλαμβάνω τις ὅτι ἄνθρωπος εἰμί ἤ ὅτι ἐπέχω . δῆλος εἰμί μή ἐπέχω . πῶς δέ ἄν καί ὁ ἀρχή εἰς ὁ ἀμφισβήτησις ἀφικνέομαι περί πᾶς ἐπέχω ; πῶς δέ ἄν καί ἀποκρίνω πρός ὁ ἐρωτάω ; περί γάρ αὐτός οὗτος δῆλος εἰμί οὐ ἐπέχω . ναί μήν καί ἀποφαίνω ὅτι ἐπέχω , διά ὅς καί εἰ δέω πείθω αὐτός περί πᾶς ἐπέχω . περί αὐτός πρότερος ὁ ἐποχή ἐπέχω . εἴτε πείθω αὐτός εἴτε καί μή .
clemens-alexandrinus.stromata 8.5.16
Ἔτι εἰ τοῦτο αὐτό ἐστι τὸ ἀληθὲς τὸ μὴ εἰδέναι τὸ ἀληθές τὸ μὴ εἰδέναι τὸ ἀληθές , οὐδὲ τὴν ἀρχὴν ἀληθές τι παρ᾿ ἐκείνου δίδοται . εἰ δὲ καὶ τοῦτο ἀμφισβητήσιμον ἐρεῖ τὸ ἀγνοεῖν τἀληθές , ἐν αὐτῷ τούτῳ δίδωσιν εἶναι τὸ ἀληθὲς γνώριμον , ἐν ᾧ τὴν περὶ αὐτοῦ ἐποχὴν φαίνεται μὴ βεβαιῶν . Αἵρεσίς ἐστι πρόσκλισις δογμάτων ἤ , ὥς τινες , πρόσκλισις δόγμασι πολλοῖς ἀκολουθίαν πρὸς ἄλληλα καὶ τὰ φαινόμενα περιέχουσι πρὸς τὸ εὖ ζῆν συντείνουσα . καὶ τὸ μὲν δόγμα ἐστὶ κατάληψίς τις λογική . κατάληψις δὲ ἕξις καὶ συγκατάθεσις τῆς διανοίας . Οὐ μόνον οἱ ἐφεκτικοί . ἀλλὰ καὶ πᾶς δογματικὸς ἔν τισιν ἐπέχειν εἴωθεν ἤτοι παρὰ γνώμης ἀσθένειαν ἢ παρὰ πραγμάτων ἀσάφειαν ἢ παρὰ τὴν τῶν λόγων ἰσοσθένειαν . Αἱ τῶν ζητήσεων ἔφοδοι καὶ ἀρχαὶ περὶ ταῦτα καὶ ἐν τούτοις εἰσίν .
Lemmas: ἔτι εἰ οὗτος αὐτός εἰμί ὁ ἀληθής ὁ μή οἶδα ὁ ἀληθής ὁ μή οἶδα ὁ ἀληθής , οὐδέ ὁ ἀρχή ἀληθής τις παρά ἐκεῖνος δίδωμι . εἰ δέ καί οὗτος ἀμφισβητήσιμος λέγω ὁ ἀγνοέω ἀληθής , ἐν αὐτός οὗτος δίδωμι εἰμί ὁ ἀληθής γνώριμος , ἐν ὅς ὁ περί αὐτός ἐποχή φαίνω μή βεβαιόω . αἵρεσις εἰμί πρόσκλισις δόγμα ἤ , ὡς τις , πρόσκλισις δόγμα πολύς ἀκολουθία πρός ἀλλήλων καί ὁ φαίνω περιέχω πρός ὁ εὖ ζάω συντείνω . καί ὁ μέν δόγμα εἰμί κατάληψις τις λογικός . κατάληψις δέ ἕξις καί συγκατάθεσις ὁ διάνοια . οὐ μόνος ὁ ἐφεκτικός . ἀλλά καί πᾶς δογματικός ἐν τις ἐπέχω εἴωθα ἤτοι παρά γνώμη ἀσθένεια ἤ παρά πρᾶγμα ἀσάφεια ἤ παρά ὁ ὁ λόγος ἰσοσθένεια . ὁ ὁ ζήτησις ἔφοδος καί ἀρχή περί οὗτος καί ἐν οὗτος εἰμί .
clemens-alexandrinus.stromata 8.6.17
Προτακτέον δὴ καὶ τῶν ὅρων καὶ τῶν ἀποδείξεων καὶ διαιρέσεων ποσαχῶς λέγεται τὸ ζητούμενον τά τε ὁμώνυμα χειριστέον καὶ τὰ συνώνυμα εὐκρινῶς τακτέον κατὰ τὰς σημασίας . ἔπειτα ζητητέον εἰ τῶν πρὸς ἕτερα θεωρουμένων ἐστὶν τὸ προκείμενον ἢ καθ᾿ αὑτὸ λαμβάνεται . ἐπὶ τούτοις . εἰ ἔστι , τί ἐστι , τί αὐτῷ συμβέβηκεν , ἢ καὶ οὕτως . εἰ ἔστι . τί ἐστι . διότι ἐστίν . πρὸς δὲ τὴν τούτων θεωρίαν ἡ τῶν καθ᾿ ἕκαστα γνῶσις καὶ ἡ τῶν καθόλου συνυποβάλλει καὶ τὰ πρότερα καὶ αἱ ἐπὶ τὰς διαφορὰς [ αἱ ] διαιρέσεις αὐτῶν . ἡ μὲν οὖν ἐπαγωγὴ φέρει τὸ καθόλου καὶ τὸν ὁρισμόν , αἱ δὲ διαιρέσεις τὰ εἴδη καὶ τὸ τί ἦν εἶναι καὶ τὸ ἄτομον , ἡ δὲ θεωρία τοῦ ποσαχῶς τὴν λῆψιν τοῦ οἰκείου , αἱ δὲ διαπορήσεις τὰς κατ᾿ αὐτὰς διαφορὰς καὶ τὰς ἀποδείξεις καὶ ἄλλως τὴν θεωρίαν συναύξουσι τά τε παρεπόμενα αὐτῇ . ἐκ πάντων δὲ ἐπιστήμη τε παρίσταται καὶ ἀλήθεια . πάλιν τὸ κεφαλαιωθὲν ἐκ τῆς διαιρέσεως ὅρος γίνεται · λαμβάνεται γὰρ καὶ πρότερος τῆς διαιρέσεως καὶ ὕστερος ὁ διορισμός · πρότερος μὲν ὅταν συγχωρηθῇ ἢ προτεθῇ . ὕστερος δὲ ὅταν ἀποδειχθῇ . καὶ κατὰ τὴν αἴσθησιν δὲ ἐκ τοῦ καθ᾿ ἕκαστα κεφαλαιοῦται τὸ καθόλου . ἀρχὴ γὰρ τῆς ἐπαγωγῆς ἡ αἴσθησις . πέρας δὲ τὸ καθόλου . ἡ μὲν οὖν ἐπαγωγὴ οὐ τὸ τί ἐστι δείκνυσιν . ἀλλ᾿ ὅτι ἐστὶν ἢ οὐκ ἔστιν . ἡ διαίρεσις δὲ ὅ τι ἐστὶ παρίστησιν . ὅ τε διορισμὸς ὁμοίως τῇ διαιρέσει τὴν οὐσίαν καὶ τὸ τί ἐστι διδάσκει , οὐχὶ δὲ τὸ εἰ ἔστιν , ἥ τε ἀπόδειξις τὰ τρία , τό τε εἰ ἔστιν καὶ τὸ τί ἐστιν καὶ τὸ διὰ τί ἐστιν , σαφηνίζει . εἰσὶ δὲ ἔνιον καὶ τῆς αἰτίας ἐμπεριεκτικοὶ ὅροι .
Lemmas: προτάσσω δή καί ὁ ὅρος καί ὁ ἀπόδειξις καί διαίρεσις ποσαχῶς λέγω ὁ ζητέω ὁ τε ὁμώνυμος χειρίζω καί ὁ συνώνυμος εὐκρινής τάττω κατά ὁ σημασία . ἔπειτα ζητέω εἰ ὁ πρός ἕτερος θεωρέω εἰμί ὁ πρόκειμαι ἤ κατά ἑαυτοῦ λαμβάνω . ἐπί οὗτος . εἰ εἰμί , τίς εἰμί , τίς αὐτός συμβαίνω , ἤ καί οὕτως . εἰ εἰμί . τίς εἰμί . διότι εἰμί . πρός δέ ὁ οὗτος θεωρία ὁ ὁ κατά ἕκαστος γνῶσις καί ὁ ὁ καθόλου συνυποβάλλω καί ὁ πρότερος καί ὁ ἐπί ὁ διαφορά [ ὁ ] διαίρεσις αὐτός . ὁ μέν οὖν ἐπαγωγή φέρω ὁ καθόλου καί ὁ ὁρισμός , ὁ δέ διαίρεσις ὁ εἶδος καί ὁ τίς εἰμί εἰμί καί ὁ ἄτομος , ὁ δέ θεωρία ὁ ποσαχῶς ὁ λῆψις ὁ οἰκεῖος , ὁ δέ διαπόρησις ὁ κατά αὐτός διαφορά καί ὁ ἀπόδειξις καί ἄλλος ὁ θεωρία συναυξάνω ὁ τε παρέπομαι αὐτός . ἐκ πᾶς δέ ἐπιστήμη τε παρίστημι καί ἀλήθεια . πάλιν ὁ κεφαλαιόω ἐκ ὁ διαίρεσις ὅρος γίγνομαι · λαμβάνω γάρ καί πρότερος ὁ διαίρεσις καί ὕστερος ὁ διορισμός · πρότερος μέν ὅταν συγχωρέω ἤ προτίθημι . ὕστερος δέ ὅταν ἀποδείκνυμι . καί κατά ὁ αἴσθησις δέ ἐκ ὁ κατά ἕκαστος κεφαλαιόω ὁ καθόλου . ἀρχή γάρ ὁ ἐπαγωγή ὁ αἴσθησις . πέρας δέ ὁ καθόλου . ὁ μέν οὖν ἐπαγωγή οὐ ὁ τίς εἰμί δείκνυμι . ἀλλά ὅτι εἰμί ἤ οὐ εἰμί . ὁ διαίρεσις δέ ὅς τις εἰμί παρίστημι . ὁ τε διορισμός ὅμοιος ὁ διαίρεσις ὁ οὐσία καί ὁ τίς εἰμί διδάσκω , οὐ δέ ὁ εἰ εἰμί , ὁ τε ἀπόδειξις ὁ τρεῖς , ὁ τε εἰ εἰμί καί ὁ τίς εἰμί καί ὁ διά τίς εἰμί , σαφηνίζω . εἰμί δέ νέω καί ὁ αἰτία ἐμπεριεκτικός ὅρος .
clemens-alexandrinus.stromata 8.6.18
Ἐπεὶ δὲ ἐπίστασθαι ἔστιν ὅταν ἴδωμεν τὴν αἰτίαν , αἰτίαι δὲ τέσσαρες , ἡ ὕλη , τὸ κινοῦν , τὸ εἶδος , τὸ τέλος , τετραχῶς ἔσται ὁ διορισμός . ληπτέον οὖν πρῶτον τὸ γένος , ἐν ᾧ ἐστι τῶν ἐπάνω τὰ ἐγγύτατα , μετὰ τοῦτο τὴν προσεχῆ διαφοράν . ἡ δὲ συνέχεια τῶν διαφορῶν τεμνομένη καὶ ἀποδιαιρουμένη τὸ τί ἦν εἶναι ἐκπληροῖ . οὐκ ἀνάγκη δὲ πάσας λέγειν ἑκάστου τὰς διαφοράς , ἀλλὰ τὰς εἰδοποιούσας . ἡ γεωμετρικὴ ἀνάλυσις καὶ σύνθεσις τῇ διαλεκτικῇ διαιρέσει καὶ ὁρισμῷ ἔοικεν , καὶ ἀπὸ μὲν τῆς διαιρέσεως ἐπὶ τὰ ἁπλούστερα καὶ ἀρχικώτερα ἀνατρέχομεν . τὸ γοῦν γένος τοῦ ζητουμένου πράγματος διαιροῦμεν εἰς τὰ ἐνυπάρχοντα αὐτῷ εἴδη , οἷον ἐπὶ τοῦ ἀνθρώπου τὸ ζῷον γένος ὂν εἰς τὰ ἐμφαινόμενα εἴδη διαιροῦμεν . τὸ θνητὸν καὶ ἀθάνατον , καὶ οὕτως ἀεὶ τὰ σύνθετα δοκοῦντα εἶναι γένη εἰς τὰ ἁπλούστερα εἴδη τέμνοντες ἐπὶ τὸ [ μὴ ] ζητούμενον καὶ μηκέτι τομὴν ἐπιδεχόμενον παραγινόμεθα . τὸ γὰρ ζῷον εἰς τὸ θνητὸν καὶ ἀθάνατον διελόντες , εἶτα μέντοι τὸ θνητὸν εἰς τὸ χερσαῖον καὶ ἔνυδρον , καὶ πάλιν τὸ χερσαῖον εἰς τὸ πτηνὸν καὶ πεζόν . καὶ οὕτως τὸ προσεχὲς τῷ ζητουμένῳ εἶδος , ὃ καὶ περιλαμβάνει τὸ ζητούμενον , διαιροῦντες ἀφιξόμεθα τέμνοντες ἐπὶ τὸ ἁπλούστατον εἶδος . ὅπερ ἄλλο μὲν οὐδέν , μόνον δὲ τὸ ζητούμενον περιλαμβάνει . πάλιν γὰρ τὸ πεζὸν εἰς λογικὸν καὶ ἄλογον διαιρούμεθα . κἄπειτα τὰ προσεχῆ τῶν ἐκ τῆς διαιρέσεως λαμβανομένων εἰδῶν τῷ ἀνθρώπῳ ἐκλεγόμενοι καὶ ἐπισυνθέντες εἰς ἕνα λόγον τὸν ὅρον τοῦ ἀνθρώπου ἀποδίδομεν , ὅς ἐστι ζῷον θνητόν , χερσαῖον , πεζόν . λογικόν .
Lemmas: ἐπεί δέ ἐπίσταμαι εἰμί ὅταν ὁράω ὁ αἰτία , αἰτία δέ τέσσαρες , ὁ ὕλη , ὁ κινέω , ὁ εἶδος , ὁ τέλος , τετραχῶς εἰμί ὁ διορισμός . λαμβάνω οὖν πρῶτος ὁ γένος , ἐν ὅς εἰμί ὁ ἐπάνω ὁ ἐγγύς , μετά οὗτος ὁ προσεχής διαφορά . ὁ δέ συνέχεια ὁ διαφορά τέμνω καί ἀποδιαιρέω ὁ τίς εἰμί εἰμί ἐκπληρόω . οὐ ἀνάγκη δέ πᾶς λέγω ἕκαστος ὁ διαφορά , ἀλλά ὁ εἰδοποιέω . ὁ γεωμετρικός ἀνάλυσις καί σύνθεσις ὁ διαλεκτικός διαίρεσις καί ὁρισμός ἔοικα , καί ἀπό μέν ὁ διαίρεσις ἐπί ὁ ἁπλόος καί ἀρχικός ἀνατρέχω . ὁ γοῦν γένος ὁ ζητέω πρᾶγμα διαιρέω εἰς ὁ ἐνυπάρχω αὐτός εἶδος , οἷος ἐπί ὁ ἄνθρωπος ὁ ζῷον γένος εἰμί εἰς ὁ ἐμφαίνω εἶδος διαιρέω . ὁ θνητός καί ἀθάνατος , καί οὕτως ἀεί ὁ σύνθετος δοκέω εἰμί γένος εἰς ὁ ἁπλόος εἶδος τέμνω ἐπί ὁ [ μή ] ζητέω καί μηκέτι τομή ἐπιδέχομαι παραγίγνομαι . ὁ γάρ ζῷον εἰς ὁ θνητός καί ἀθάνατος διαιρέω , εἶτα μέντοι ὁ θνητός εἰς ὁ χερσαῖος καί ἔνυδρος , καί πάλιν ὁ χερσαῖος εἰς ὁ πτηνός καί πεζός . καί οὕτως ὁ προσεχής ὁ ζητέω εἶδος , ὅς καί περιλαμβάνω ὁ ζητέω , διαιρέω ἀφικνέομαι τέμνω ἐπί ὁ ἁπλόος εἶδος . ὅς ἄλλος μέν οὐδείς , μόνος δέ ὁ ζητέω περιλαμβάνω . πάλιν γάρ ὁ πεζός εἰς λογικός καί ἄλογος διαιρέω . ἔπειτα ὁ προσεχής ὁ ἐκ ὁ διαίρεσις λαμβάνω εἶδος ὁ ἄνθρωπος ἐκλέγω καί ἐπισυντίθημι εἰς εἷς λόγος ὁ ὅρος ὁ ἄνθρωπος ἀποδίδωμι , ὅς εἰμί ζῷον θνητός , χερσαῖος , πεζός . λογικός .
clemens-alexandrinus.stromata 8.6.19
Ὅθεν ὕλης μὲν τάξιν ἐπέχει ἡ διαίρεσις τῷ ὅρῳ , τὴν ἁπλότητα τοῦ ὀνόματος ἀναζητοῦσα , τεχνίτου δὲ καὶ δημιουργοῦ ὁ ὅρος ἐπισυντιθεὶς καὶ κατασκευάζων καὶ τὴν γνῶσιν τοῦ ὄντος παριστάς . οὔτ᾿ αὐτῶν τῶν πραγμάτων οὔτε τῶν ἰδεῶν οἱ ὅροι , ἀλλὰ γὰρ ὧν πραγμάτων [ ὧν ] ἔχομεν καθολικὰς διανοίας , τούτων τῶν διανοιῶν τοὺς ἑρμηνευτικοὺς λόγους εἶναί φαμεν · τούτων γὰρ τῶν διανοιῶν καὶ αἱ διαιρέσεις γίνονται . τῶν δὲ διαιρέσεων ἣ μέν τις εἰς εἴδη διαιρεῖ τὸ διαιρούμενον ὡς γένος . ἣ δέ τις εἰς μέρη ὡς ὅλον , ἣ δὲ εἰς τὰ συμβεβηκότα . ἡ μὲν οὖν τοῦ ὅλου εἰς τὰ μέρη διαίρεσις ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον κατὰ μέγεθος ἐπινοεῖται . ἡ δὲ εἰς τὰ συμβεβηκότα οὐδέποτε ὅλη δύναται διαληφθῆναι , εἴ γε καὶ οὐσίαν ἑκάστῳ δεῖ πάντως τῶν ὄντων ὑπάρχειν . ὅθεν ἀδόκιμοι ἄμφω αὗται αἱ διαιρέσεις , μόνη δὲ εὐδοκιμεῖ ἡ τοῦ γένους εἰς εἴδη τομή , ὑφ᾿ ἧς χαρακτηρίζεται ἥ τε ταὐτότης ἡ κατὰ γένος ἥ τε ἑτερότης ἡ κατὰ τὰς ἰδικὰς διαφοράς . τὸ εἶδος ἀεὶ ἔν τινι μέρει θεωρεῖται , οὐ μὴν ἀνάπαλιν , εἴ τι μέρος ἐστί τινος . τοῦτο καὶ εἶδος γενήσεται . ἡ γὰρ χεὶρ μέρος μέν ἐστι τοῦ ἀνθρώπου . εἶδος δὲ οὐκ ἔστιν . καὶ τὸ μὲν γένος ἐν τοῖς εἴδεσιν ἐνυπάρχει , τὸ γὰρ ζῷον καὶ ἐν τῷ ἀνθρώπῳ καὶ ἐν τῷ βοΐ . τὸ δὲ ὅλον ἐν τοῖς μέρεσιν οὐκ ἐνυπάρχει , οὐ γὰρ ὁ ἄνθρωπος ἐν τοῖς ποσὶν ὑπάρχει . διὸ κυριώτερον τὸ εἶδος τοῦ μέρους . καὶ ὅσα τοῦ γένους κατηγορεῖται . ταῦτα πάντα καὶ τοῦ εἴδους κατηγορηθήσεται .
Lemmas: ὅθεν ὕλη μέν τάξις ἐπέχω ὁ διαίρεσις ὁ ὅρος , ὁ ἁπλότης ὁ ὄνομα ἀναζητέω , τεχνίτης δέ καί δημιουργός ὁ ὅρος ἐπισυντίθημι καί κατασκευάζω καί ὁ γνῶσις ὁ εἰμί παρίστημι . οὔτε αὐτός ὁ πρᾶγμα οὔτε ὁ ἰδέα ὁ ὅρος , ἀλλά γάρ ὅς πρᾶγμα [ ὅς ] ἔχω καθολικός διάνοια , οὗτος ὁ διάνοια ὁ ἑρμηνευτικός λόγος εἰμί φημί · οὗτος γάρ ὁ διάνοια καί ὁ διαίρεσις γίγνομαι . ὁ δέ διαίρεσις ὁ μέν τις εἰς εἶδος διαιρέω ὁ διαιρέω ὡς γένος . ὁ δέ τις εἰς μέρος ὡς ὅλος , ὁ δέ εἰς ὁ συμβαίνω . ὁ μέν οὖν ὁ ὅλος εἰς ὁ μέρος διαίρεσις ὡς ἐπί ὁ πολύς κατά μέγεθος ἐπινοέω . ὁ δέ εἰς ὁ συμβαίνω οὐδέποτε ὅλος δύναμαι διαλαμβάνω , εἰ γε καί οὐσία ἕκαστος δέω πάντως ὁ εἰμί ὑπάρχω . ὅθεν ἀδόκιμος ἄμφω οὗτος ὁ διαίρεσις , μόνος δέ εὐδοκιμέω ὁ ὁ γένος εἰς εἶδος τομή , ὑπό ὅς χαρακτηρίζω ὁ τε ταὐτότης ὁ κατά γένος ὁ τε ἑτερότης ὁ κατά ὁ ἰδικός διαφορά . ὁ εἶδος ἀεί ἐν τις μέρος θεωρέω , οὐ μήν ἀνάπαλιν , εἰ τις μέρος εἰμί τις . οὗτος καί εἶδος γίγνομαι . ὁ γάρ χείρ μέρος μέν εἰμί ὁ ἄνθρωπος . εἶδος δέ οὐ εἰμί . καί ὁ μέν γένος ἐν ὁ εἶδος ἐν-ὑπάρχω , ὁ γάρ ζῷον καί ἐν ὁ ἄνθρωπος καί ἐν ὁ βοῦς . ὁ δέ ὅλος ἐν ὁ μέρος οὐ ἐν-ὑπάρχω , οὐ γάρ ὁ ἄνθρωπος ἐν ὁ πούς ὑπάρχω . διό κύριος ὁ εἶδος ὁ μέρος . καί ὅσος ὁ γένος κατηγορέω . οὗτος πᾶς καί ὁ εἶδος κατηγορέω .
clemens-alexandrinus.stromata 8.6.20
Ἄριστον μὲν οὖν εἰς δύο διαιρεῖν εἴδη τὸ γένος , εἰ δὲ μή , εἰς τρία . τὰ τοίνυν εἴδη γενικώτερον μὲν διαιρούμενα χαρακτηρίζεται τῷ τε ταὐτῷ καὶ θατέρῳ , ἔπειτα δὲ διὰ τῶν γενικῶς σημαινομένων διαιρούμενα χαρακτηρίζεται . ἕκαστον γὰρ τῶν εἰδῶν ἤτοι οὐσία ἐστὶν ( ὥσπερ ὅταν λέγωμεν · τῶν ὄντων τὰ μὲν σώματά ἐστι . τὰ δὲ ἀσώματα ) ἢ ποσὸν ἢ ποιὸν ἢ πρός τι ἢ ποῦ ἢ πότε ἢ κεῖσθαι ἢ ἔχειν ἢ ποιεῖν ἢ πάσχειν . παντὸς οὑτινοσοῦν ἐπιστήμων τίς ἐστι . τούτου καὶ τὸν ὅρον ἀποδώσει , ὡς ὅ γε μὴ δυνάμενος λόγῳ περιλαβεῖν καὶ ὁρίσασθαι ὁτιοῦν . τούτου ἐπιστήμων οὐκ ἄν ποτε εἴη . ἐκ δὲ τῆς τοῦ ὅρου ἀγνοίας καὶ τὰς πολλὰς ἀμφισβητήσεις γίνεσθαι καὶ τὰς ἀπάτας συμβαίνει . εἰ γὰρ ὁ τὸ πρᾶγμα εἰδὼς ἔχει κατὰ διάνοιαν τὴν εἴδησιν αὐτοῦ , δύναται δὲ καὶ λόγῳ σαφηνίσαι ὃ διανοεῖται , ἡ δὲ τῆς διανοίας ἑρμηνεία ὅρος ἐστίν . ἀναγκαῖόν ἐστι τὸν εἰδότα τὸ πρᾶγμα δύνασθαι αὐτοῦ καὶ τὸν ὅρον ἀποδιδόναι .
Lemmas: ἀγαθός μέν οὖν εἰς δύο διαιρέω εἶδος ὁ γένος , εἰ δέ μή , εἰς τρεῖς . ὁ τοίνυν εἶδος γενικός μέν διαιρέω χαρακτηρίζω ὁ τε αὐτός καί ἕτερος , ἔπειτα δέ διά ὁ γενικός σημαίνω διαιρέω χαρακτηρίζω . ἕκαστος γάρ ὁ εἶδος ἤτοι οὐσία εἰμί ( ὥσπερ ὅταν λέγω · ὁ εἰμί ὁ μέν σῶμα εἰμί . ὁ δέ ἀσώματος ) ἤ ποσός ἤ ποιός ἤ πρός τις ἤ ποῦ ἤ πότε ἤ κεῖμαι ἤ ἔχω ἤ ποιέω ἤ πάσχω . πᾶς ὅστις ἐπιστήμων τις εἰμί . οὗτος καί ὁ ὅρος ἀποδίδωμι , ὡς ὁ γε μή δύναμαι λόγος περιλαμβάνω καί ὁρίζω ὁστισοῦν . οὗτος ἐπιστήμων οὐ ἄν ποτέ εἰμί . ἐκ δέ ὁ ὁ ὅρος ἄγνοια καί ὁ πολύς ἀμφισβήτησις γίγνομαι καί ὁ ἀπάτη συμβαίνω . εἰ γάρ ὁ ὁ πρᾶγμα οἶδα ἔχω κατά διάνοια ὁ εἴδησις αὐτός , δύναμαι δέ καί λόγος σαφηνίζω ὅς διανοέω , ὁ δέ ὁ διάνοια ἑρμηνεία ὅρος εἰμί . ἀναγκαῖος εἰμί ὁ οἶδα ὁ πρᾶγμα δύναμαι αὐτός καί ὁ ὅρος ἀποδίδωμι .
clemens-alexandrinus.stromata 8.6.21
Προσλαμβάνεται δὲ ὅροις καὶ ἡ διαφορά , σημείου τάξιν ἐπέχουσα τῷ ὅρῳ . τῷ γοῦν τοῦ ἀνθρώπου ὅρῳ τὸ γελαστικὸν προστεθὲν ποιεῖ τὸ ὅλον ζῷον λογικόν , θνητόν , χερσαῖον , πεζόν , γελαστικόν . σημεῖα γάρ ἐστι τὰ κατὰ διαφορὰν προσαγόμενα τῷ ὅρῳ οἰκείων πραγμάτων , τὴν δὲ φύσιν αὐτῶν τῶν πραγμάτων οὐκ ἐνδείκνυται . αὐτίκα ἰδίου ἀπόδοσίν φασιν εἶναι τὴν διαφοράν . καὶ καθὸ τῶν ἄλλων ἁπάντων διαφέρει τὸ ἔχον τὴν διαφοράν , ἣ μόνῳ ὑπάρχει καὶ ἀντικατηγορεῖται τοῦ πράγματος ἐν τοῖς ὅροις , ἀνάγκη τὸ πρῶτον γένος ὡς ἀρχηγὸν καὶ ὑποστατὸν [ δεῖ ] παραλαμβάνειν . ἐν μὲν οὖν τοῖς μακροτέροις ὅροις τὸ πλῆθος τῶν εἰδῶν τῶν ἐξευρισκομένων διὰ τῶν δέκα κατηγοριῶν , ἐν δὲ τοῖς ἐλαχίστοις τὰ προηγούμενα τῶν προσεχῶν εἰδῶν ληφθέντα τὴν οὐσίαν καὶ φύσιν διασημαίνει τοῦ πράγματος , ὁ δὲ ἐλάχιστος ἐκ τριῶν συνέστηκεν , τοῦ γένους καὶ δυεῖν τῶν ἀναγκαιοτάτων εἰδῶν . γίνεται δὲ τοῦτο διὰ συντομίαν . φαμὲν οὖν , ἄνθρωπός ἐστι τὸ ζῷον λογικόν γελαστικόν . τό τε ἐξαιρέτως συμβεβηκὸς τῷ ὁριζομένῳ προσπαραληπτέον , ἢ τὴν ἰδίαν ἀρετὴν αὐτοῦ ἢ τὸ ἴδιον ἔργον αὐτοῦ καὶ τοιούτων τινῶν ἄλλων . ἐξηγητικὸς οὖν ὁ ὅρος ὢν τῆς τοῦ πράγματος οὐσίας περιλαβεῖν μὲν ἀκριβῶς τὴν φύσιν τοῦ πράγματος ἀδυνατεῖ , διὰ δὲ τῶν κυριωτάτων εἰδῶν τὴν δήλωσιν τῆς οὐσίας ποιεῖται καὶ σχεδὸν ἐν ποιότητι ὁ ὅρος τὴν οὐσίαν ἔχει .
Lemmas: προσλαμβάνω δέ ὅρος καί ὁ διαφορά , σημεῖον τάξις ἐπέχω ὁ ὅρος . ὁ γοῦν ὁ ἄνθρωπος ὅρος ὁ γελαστικός προστίθημι ποιέω ὁ ὅλος ζῷον λογικός , θνητός , χερσαῖος , πεζός , γελαστικός . σημεῖον γάρ εἰμί ὁ κατά διαφορά προσάγω ὁ ὅρος οἰκεῖος πρᾶγμα , ὁ δέ φύσις αὐτός ὁ πρᾶγμα οὐ ἐνδείκνυμι . αὐτίκα ἴδιος ἀπόδοσις φημί εἰμί ὁ διαφορά . καί καθό ὁ ἄλλος ἅπας διαφέρω ὁ ἔχω ὁ διαφορά , ὅς μόνος ὑπάρχω καί ἀντικατηγορέω ὁ πρᾶγμα ἐν ὁ ὅρος , ἀνάγκη ὁ πρῶτος γένος ὡς ἀρχηγός καί ὑποστατός [ δέω ] παραλαμβάνω . ἐν μέν οὖν ὁ μακρός ὅρος ὁ πλῆθος ὁ εἶδος ὁ ἐξευρίσκω διά ὁ δέκα κατηγορία , ἐν δέ ὁ ἐλαχύς ὁ προηγέομαι ὁ προσεχής εἶδος λαμβάνω ὁ οὐσία καί φύσις διασημαίνω ὁ πρᾶγμα , ὁ δέ ἐλαχύς ἐκ τρεῖς συνίστημι , ὁ γένος καί δύο ὁ ἀναγκαῖος εἶδος . γίγνομαι δέ οὗτος διά συντομία . φημί οὖν , ἄνθρωπος εἰμί ὁ ζῷον λογικός γελαστικός . ὁ τε ἐξαιρετός συμβαίνω ὁ ὁρίζω προσπαραληπτέον , ἤ ὁ ἴδιος ἀρετή αὐτός ἤ ὁ ἴδιος ἔργον αὐτός καί τοιοῦτος τις ἄλλος . ἐξηγητικός οὖν ὁ ὅρος εἰμί ὁ ὁ πρᾶγμα οὐσία περιλαμβάνω μέν ἀκριβής ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα ἀδυνατέω , διά δέ ὁ κύριος εἶδος ὁ δήλωσις ὁ οὐσία ποιέω καί σχεδόν ἐν ποιότης ὁ ὅρος ὁ οὐσία ἔχω .
clemens-alexandrinus.stromata 8.7.22
Τὰ ποιητικὰ τῆς ἐποχῆς αἴτια δύο ἐστὶν τὰ ἀνωτάτω , ἓν μὲν τὸ πολύτροπον καὶ ἄστατον τῆς ἀνθρωπίνης γνώμης . ὅπερ γεννητικὸν εἶναι πέφυκεν τῆς διαφωνίας ἤτοι τῆς ἀλλήλων πρὸς ἀλλήλους ἢ τῆς ἑαυτῶν πρὸς ἑαυτούς , δεύτερον δὲ ἡ ἐν τοῖς οὖσι διαφωνία , ἣ καὶ εἰκότως ἐμποιητικὴ καθέστηκε τῆς ἐποχῆς . μήτε γὰρ πάσαις ταῖς φαντασίαις πιστεύειν δυνηθέντες διὰ τὴν μάχην μήτε πάσαις ἀπιστεῖν διὰ τὸ καὶ τὴν λέγουσαν πάσας ἀπίστους ὑπάρχειν ἐξ ἁπασῶν οὖσαν συμπεριγράφεσθαι πάσαις μήτε τισὶ μὲν πιστεύειν , τισὶ δὲ ἀπιστεῖν διὰ τὴν ἰσότητα , κατήχθημεν εἰς ἐποχήν . τούτων δὲ αὐτῶν τῶν ἀρχικωτάτων τῆς ἐποχῆς τὸ μὲν ἀβέβαιον τῆς διανοίας γεννητικόν ἐστι διαφωνίας , ἡ δὲ διαφωνία προσεχὲς αἴτιον τῆς ἐποχῆς , ὅθεν πλήρης μὲν ὁ βίος δικαστηρίων τε καὶ βουλευτηρίων καὶ ἐκκλησιῶν καὶ καθόλου τῆς περὶ τὰ λεγόμενα ἀγαθὰ καὶ κακὰ αἱρέσεως καὶ φυγῆς , ἅπερ ἠπορημένης ἐστὶ διανοίας καὶ πρὸς τὴν τῶν ἀντικειμένων πραγμάτων ἰσοθένειαν μετοκλαζούσης τεκμήρια . πλήρεις δ᾿ αἱ θῆκαι τῶν βιβλίων καὶ αἱ συντάξεις καὶ αἱ πραγματεῖαι τῶν διαφωνούντων ἐν τοῖς δόγμασι καὶ πεπεικότων ἑαυτοὺς τὴν ἐν τοῖς οὖσιν ἀλήθειαν γινώσκειν .
Lemmas: ὁ ποιητικός ὁ ἐποχή αἴτιος δύο εἰμί ὁ ἄνω , εἷς μέν ὁ πολύτροπος καί ἄστατος ὁ ἀνθρώπινος γνώμη . ὅς γεννητικός εἰμί φύω ὁ διαφωνία ἤτοι ὁ ἀλλήλων πρός ἀλλήλων ἤ ὁ ἑαυτοῦ πρός ἑαυτοῦ , δεύτερος δέ ὁ ἐν ὁ εἰμί διαφωνία , ὅς καί ἔοικα ἐμποιητικός καθίστημι ὁ ἐποχή . μήτε γάρ πᾶς ὁ φαντασία πιστεύω δύναμαι διά ὁ μάχη μήτε πᾶς ἀπιστέω διά ὁ καί ὁ λέγω πᾶς ἄπιστος ὑπάρχω ἐκ ἅπας εἰμί συμπεριγράφω πᾶς μήτε τις μέν πιστεύω , τις δέ ἀπιστέω διά ὁ ἰσότης , κατάγω εἰς ἐποχή . οὗτος δέ αὐτός ὁ ἀρχικός ὁ ἐποχή ὁ μέν ἀβέβαιος ὁ διάνοια γεννητικός εἰμί διαφωνία , ὁ δέ διαφωνία προσεχής αἴτιος ὁ ἐποχή , ὅθεν πλήρης μέν ὁ βίος δικαστήριον τε καί βουλευτήριον καί ἐκκλησία καί καθόλου ὁ περί ὁ λέγω ἀγαθός καί κακός αἵρεσις καί φυγή , ὅς ἐπορέομαι εἰμί διάνοια καί πρός ὁ ὁ ἀντίκειμαι πρᾶγμα ἰσοθένειαν μετοκλάζω τεκμήριον . πλήρης δέ ὁ θήκη ὁ βιβλίον καί ὁ σύνταξις καί ὁ πραγματεία ὁ διαφωνέω ἐν ὁ δόγμα καί πείθω ἑαυτοῦ ὁ ἐν ὁ εἰμί ἀλήθεια γιγνώσκω .
clemens-alexandrinus.stromata 8.8.23
Τρία ἐστὶ περὶ τὴν φωνήν · τά τε ὀνόματα σύμβολα ὄντα τῶν νοημάτων κατὰ τὸ προηγούμενον , κατ᾿ ἐπακολούθημα δὲ καὶ τῶν ὑποκειμένων . δεύτερον δὲ τὰ νοήματα ὁμοιώματα καὶ ἐκτυπώματα τῶν ὑποκειμένων ὄντα ( ὅθεν ἅπασι καὶ τὰ νοήματα τὰ αὐτά ἐστι διὰ τὸ τὴν αὐτὴν ἀπὸ τῶν ὑποκειμένων ἅπασιν ἐγγίνεσθαι τύπωσιν . οὐκέτι δὲ καὶ τὰ ὀνόματα διὰ τὰς διαλέκτους τὰς διαφόρους ) · τρίτον δὲ τὰ ὑποκείμενα πράγματα , ἀφ᾿ ὧν ἡμῖν τὰ νοήματα ἐντυποῦνται . τὰ μὲν οὖν ὀνόματα τῇ γραμματικῇ εἰς τὰ καθολικὰ στοιχεῖα κδ᾿ ἀνάγεται · ὡρισμένα γὰρ χρὴ εἶναι τὰ στοιχεῖα · τῶν γὰρ καθ᾿ ἕκαστα ἀπείρων ὄντων μὴ εἶναι ἐπιστήμην , ἴδιον δὲ ἐπιστήμης καθολικοῖς ἐπερείδεσθαι θεωρήμασι καὶ ὡρισμένοις . ὅθεν τὰ καθ᾿ ἕκαστα εἰς τὰ καθόλου ἀνάγεται . ἡ δὲ τῶν φιλοσόφων πραγματεία περὶ τε τὰ νοήματα καὶ τὰ ὑποκείμενα καταγίνεται . ἐπεὶ δὲ τούτων τὰ καθ᾿ ἕκαστα ἄπειρα , στοιχεῖά τινα καὶ τούτων εὑρέθη . ὑφ᾿ ἃ πᾶν τὸ ζητούμενον ὑπάγεται . καὶ εἰ μὲν φαίνοιτο ὑφ᾿ ἕν τι ὑποδεδυκὸς τῶν στοιχείων ἢ καὶ πλείω , ἀποφανούμεθα αὐτὸ εἶναι , εἰ δὲ πάντα διαφύγοι , μηδαμῇ εἶναι . τῶν λεγομένων τὰ μὲν μετὰ συμπλοκῆς λέγεται , ὡς τὸ » ἄνθρωπος τρέχει « , τὰ δὲ> ἄνευ συμπλοκῆς λέγεται , ὡς τὸ » ἄνθρωπος « καὶ ὡς τὸ » τρέχει « καὶ ὅσα λόγον οὐκ ἀποτελεῖ οὐδὲ τἀληθὲς ἢ τὸ ψεῦδος ἔχει . τῶν δὲ μὴ μετὰ συμπλοκῆς λεγομένων τὰ μὲν οὐσίαν σημαίνει , τὰ δὲ ποιόν , τὰ δὲ ποσόν , τὰ δὲ πρός τι , τὰ δὲ ποῦ , τὰ δὲ ποτέ , τὰ δὲ κεῖσθαι , τὰ δὲ ἔχειν , τὰ δὲ ποιεῖν , τὰ δὲ πάσχειν , ἃ δὴ καὶ στοιχεῖα τῶν ὄντων φαμὲν τῶν ἐν ὕλῃ καὶ μετὰ τὰς ἀρχάς . ἔστι γὰρ λόγῳ θεωρητὰ ταῦτα , τὰ δὲ ἄυλα νῷ μόνῳ ληπτά ἐστι κατὰ τὴν πρώτην ἐπιβολήν .
Lemmas: τρεῖς εἰμί περί ὁ φωνή · ὁ τε ὄνομα σύμβολον εἰμί ὁ νόημα κατά ὁ προηγέομαι , κατά ἐπακολούθημα δέ καί ὁ ὑπόκειμαι . δεύτερος δέ ὁ νόημα ὁμοίωμα καί ἐκτύπωμα ὁ ὑπόκειμαι εἰμί ( ὅθεν ἅπας καί ὁ νόημα ὁ αὐτός εἰμί διά ὁ ὁ αὐτός ἀπό ὁ ὑπόκειμαι ἅπας ἐγγίγνομαι τύπωσις . οὐκέτι δέ καί ὁ ὄνομα διά ὁ διάλεκτος ὁ διάφορος ) · τρίτος δέ ὁ ὑπόκειμαι πρᾶγμα , ἀπό ὅς ἐγώ ὁ νόημα ἐντυπόω . ὁ μέν οὖν ὄνομα ὁ γραμματικός εἰς ὁ καθολικός στοιχεῖον κδʹ ἀνάγω · ὁρίζω γάρ χρή εἰμί ὁ στοιχεῖον · ὁ γάρ κατά ἕκαστος ἄπειρος εἰμί μή εἰμί ἐπιστήμη , ἴδιος δέ ἐπιστήμη καθολικός ἐπερείδω θεώρημα καί ὁρίζω . ὅθεν ὁ κατά ἕκαστος εἰς ὁ καθόλου ἀνάγω . ὁ δέ ὁ φιλόσοφος πραγματεία περί τε ὁ νόημα καί ὁ ὑπόκειμαι καταγίγνομαι . ἐπεί δέ οὗτος ὁ κατά ἕκαστος ἄπειρος , στοιχεῖον τις καί οὗτος εὑρίσκω . ὑπό ὅς πᾶς ὁ ζητέω ὑπάγω . καί εἰ μέν φαίνω ὑπό εἷς τις ὑποδύω ὁ στοιχεῖον ἤ καί πολύς , ἀποφαίνω αὐτός εἰμί , εἰ δέ πᾶς διαφεύγω , μηδαμῇ εἰμί . ὁ λέγω ὁ μέν μετά συμπλοκή λέγω , ὡς ὁ » ἄνθρωπος τρέχω « , ὁ δέω ἄνευ συμπλοκή λέγω , ὡς ὁ » ἄνθρωπος « καί ὡς ὁ » τρέχω « καί ὅσος λόγος οὐ ἀποτελέω οὐδέ ἀληθής ἤ ὁ ψεῦδος ἔχω . ὁ δέ μή μετά συμπλοκή λέγω ὁ μέν οὐσία σημαίνω , ὁ δέ ποιός , ὁ δέ ποσός , ὁ δέ πρός τις , ὁ δέ ποῦ , ὁ δέ ποτέ , ὁ δέ κεῖμαι , ὁ δέ ἔχω , ὁ δέ ποιέω , ὁ δέ πάσχω , ὅς δή καί στοιχεῖον ὁ εἰμί φημί ὁ ἐν ὕλη καί μετά ὁ ἀρχή . εἰμί γάρ λόγος θεωρητός οὗτος , ὁ δέ ἄυλος νόος μόνος ληπτός εἰμί κατά ὁ πρῶτος ἐπιβολή .