claudius-aelianus.de-natura-animalium 10.48
Λυκάονι τῷ βασιλεῖ τῆς Ἠμαθίας γίνεται παῖς , ὄνομα Μακεδών , ἐξ οὗ καὶ ἡ χώρα κέκληται μετὰ ταῦτα τὸ ἀρχαῖον ὄνομα οὐκέτι φυλάξασα . τούτῳ δὲ ἄρα παῖς ἀνδρεῖος ἦν καὶ κάλλει διαπρεπής , Πίνδος ὄνομα · ἦσαν δέ οἱ καὶ ἄλλοι παῖδες , ἀνόητοι δὲ οὗτοι τὴν ψυχὴν καὶ τὸ σῶμα οὐ ῥωμαλέοι , οἵπερ οὖν χρόνῳ ὕστερον βασκήναντες τἀδελφῷ τῆς τε ἀρετῆς καὶ τῆς ἄλλης εὐδαιμονίας ἐκεῖνον μὲν διέφθειραν , ἑαυτοὺς δὲ ἐπαπώλεσαν διδόντες δίκην κατὰ τὴν Δίκην . αἰσθόμενος γὰρ ὅδε ὁ Πίνδος τὴν ἐκ τῶν ἀδελφῶν ἐς ἑαυτὸν ἐπιβουλήν , τὴν πατρῴαν ἀρχὴν ἀπέλιπεν , ᾤκει δὲ ἐν χώρῳ , καὶ ἦν τῇ τε ἄλλῃ ῥωμαλέος , καὶ οὖν καὶ κυνηγετικὸς ἦν . καί ποτε ἐθήρα νεβρούς . καὶ οἳ μὲν ἔθεον ᾗ ποδῶν εἶχον , ὃ δὲ μεταδιώκων εἶτα μέντοι τὸν ἵππον ἀνὰ κράτος ἤλαυνε , καὶ τῶν μὲν συνθηρατῶν ἀποσπᾷ πολύ , οἱ νεβροὶ δὲ ἐς φάραγγα κοίλην τε καὶ βαθυτάτην ἐσδύντες καὶ ἑαυτοὺς σώσαντες ἀπὸ τῆς ὄψεως τοῦ διώκοντος ἠφανίσθησαν . οὐκοῦν ἀποπηδήσας τοῦ ἵππου ὁ Πίνδος ἐκεῖνον μὲν τοῦ ῥυμοῦ πρός τι τῶν παρεστώτων ἐξῆψε δένδρων , αὐτὸς δὲ οἷος ἦν τὴν φάραγγα διερευνᾶν καὶ μαστεύειν τοὺς προειρημένους . εἶτα ἀκούει φωνῆς , καὶ ἔλεγεν αὕτη ʽτῶν νεβρῶν μὴ ἅψαἰ . οὐκοῦν ἐπεὶ πολλὰ περιβλέψας οὐδὲν ἐθεάσατο , ἔδεισε τὸ φώνημα ὡς ἔκ τινος αἰτίας κρείττονος προσπεσόν . καὶ τότε μὲν ᾤχετο ἀπιὼν καὶ τὸν ἵππον ἀπάγων , τῇ δὲ ὑστεραίᾳ μόνος ἀφικνεῖται , καὶ πάρεισι μὲν ἐς τὴν φάραγγα οὐδαμῶς μνήμῃ τε τῆς φωνῆς τῆς προσπεσούσης αὐτοῦ ταῖς ἀκοαῖς καὶ δέει . στρέφοντι δʼ ἐν ἑαυτῷ βουλὴν καὶ διαποροῦντι τίς ἦν ἄρα ὁ τῇ προτεραίᾳ ἀναστείλας αὐτὸν τῆς ἐπὶ τὴν ἄγραν ὁρμῆς , καὶ περιβλέποντι οἷα εἰκὸς ἢ νομέας ὀρείους ἢ θηρατὰς ἑτέρους , μέγα τι χρῆμα ὁρᾶται δράκων τὸ μὲν πλεῖστον τοῦ σώματος ἐπισύρων , ὀλίγην δὲ ἀνατείνας ὡς πρὸς αὐτὸ τὴν δέρην ʽκαὶ ἦν ἡ δέρη σὺν τῇ κεφαλῇ ὑπὲρ τέλειον ἄνδρα τὸ μέγεθοσʼ , εἶτα ὀφθεὶς ἐξέπληξεν . οὐ μὴν ἐς φυγὴν ὁ Πίνδος ἐξώρμησεν , ἀλλʼ ἀθροίσας ἑαυτὸν σοφίᾳ περιέρχεται τὸν θῆρα · τῶν γὰρ ὀρνίθων ὧν θηράσας ἔτυχε προσήγαγε , καὶ προύτεινέν οἱ ξένια ταῦτα καὶ ἑαυτοῦ ζωάγρια . ὁ δέ , οἷα δήπου τοῖς δώροις μειλιχθεὶς καὶ καταγοητευθεὶς ὡς ἂν εἴποις , ᾤχετο ἀπιών . ταῦτα τὸν νεανίαν ἧσε , καὶ τὸ ἐντεῦθεν ἀπέφερε τῷ δράκοντι μισθὸν σωτηρίας , ὡς ἄνθρωπος ἀγαθός , ὧν εἶχε θηραμάτων ἀπαρχὰς κεχαρισμένας ἢ τῆς ἄγρας τῆς ὀρείου ἢ τῆς πτηνῆς . καὶ τῷ μὲν τὰ τῆς προειρημένης δωροφορίας ἐνεργότατα ἦν , ὑπήρχετο δὲ καὶ τὰ ἐκ τοῦ δαίμονος εὐθενεῖσθαι τῷ Πίνδῳ , καὶ ὁσημέραι χωρεῖν ἐς τὸ σοβαρώτερον · θηρῶντι γὰρ ἀπήντων εὐθηρίαι , ὅσαι τε τῶν ἐν ταῖς ὕλαις ζῴων , τῶν τε ὀρνίθων ὅσαι . ἦν οὖν αὐτῷ καὶ περιβολή , καὶ διεῖρπε μέντοι καὶ κλέος ὡς ὁμόσε τοῖς θηρίοις ἰόντος καὶ ἀτρέπτως αἱροῦντος αὐτά · ἦν δὲ καὶ ἰδεῖν μέγας καὶ οἷος ἐκπλῆξαι τῷ τε ὄγκῳ τοῦ σώματος καὶ τῇ εὐεξίᾳ προσέτι , τῇ δὲ ὥρᾳ τὸ θῆλυ πᾶν ἀναφλέγων καὶ ἐς ἑαυτὸν ἐξάπτων ἦν δῆλος . καὶ ἐφοίτων ἐπὶ θύρας τὰς ἐκείνου οἷα δήπου βεβακχευμέναι ὅσον μὲν τῶν γυναικῶν ἦν χῆρον , αἵ γε μὴν συνοικοῦσαι τοῖς γεγαμηκόσι φρουρούμεναι μὲν τῷ νόμῳ , τῷ κλέει δὲ τοῦ κάλλους τοῦ κατὰ τὸν Πίνδον δεδουλωμέναι προυτίμων συνοικεῖν ἐκείνῳ ἢ θεαὶ γεγονέναι . καὶ ἐτεθήπεσάν γε αὐτὸν οἱ πολλοὶ τῶν ἀνδρῶν καὶ ἐφίλουν , ἐχθροὶ δὲ οἱ ἀδελφοὶ μόνοι ἦσαν . καί ποτε θηρῶντα ἐλλοχῶσι μόνον , καὶ ποταμοῦ γε ἦν ἡ θήρα πλησίον , εἶτα ἐρήμῳ συμμάχων οἱ τρεῖς ἐπιστάντες ἔπαιον τοῖς ξίφεσιν αὐτόν , ὃ δὲ ἐβόα . ἀκούει ταῦτα ὁ ἑταῖρος αὐτοῦ δράκων · ὀξυήκοον δὲ καὶ ὀξυωπέστατον τὸ ζῷόν ἐστιν . οὐκοῦν πρόεισι τῆς ἑαυτοῦ κοίτης , καὶ τοῖς ἀνοσίοις περιπλακεὶς ἀπέκτεινεν αὐτοὺς ἐς πνῖγμα ἄγχων · αὐτὸς δὲ οὐ κατέλυσε τὴν φυλακήν , ἔστε οἱ προσήκοντες τῷ νεανίᾳ ποθοῦντες αὐτὸν ἀφίκοντο , καὶ ἐνέτυχον κειμένῳ . καὶ ὠλοφύροντο μέν , προσελθεῖν δὲ ἐπὶ κηδεύσει τοῦ νεκροῦ οὐκ ἐτόλμων δέει τοῦ φρουροῦ . ὃ δὲ συνεὶς φύσει τινὶ ἀπορρήτῳ ὅτι ἀναστέλλει αὐτούς , ᾤχετο ἀπιὼν κατὰ πολλὴν τὴν σχολήν , ἀπολιπὼν ἐκεῖνον τῆς τελευταίας ἐκ τῶν προσηκόντων χάριτος τυχεῖν . οὐκοῦν καὶ ἐτάφη μεγαλοπρεπῶς καὶ ὁ γείτων τῷ φόνῳ ποταμὸς ἐκλήθη Πίνδος ἐκ τοῦ νεκροῦ καὶ τοῦ κατʼ αὐτὸν τάφου . ἴδιον μὲν δὴ τῶν ζῴων ἐκτίνειν χάριτας τοῖς εὐεργέταις , ᾗπερ οὖν καὶ ἄνω λέλεκται , καὶ νῦν δὲ οὐχ ἥκιστα .
Lemmas: Λυκάων ὁ βασιλεύς ὁ Ἠμαθίη γίγνομαι παῖς , ὄνομα Μακεδών , ἐκ ὅς καί ὁ χώρα καλέω μετά οὗτος ὁ ἀρχαῖος ὄνομα οὐκέτι φυλάσσω . οὗτος δέ ἄρα παῖς ἀνδρεῖος εἰμί καί κάλλος διαπρεπής , Πίνδος ὄνομα · εἰμί δέ ὁ καί ἄλλος παῖς , ἀνόητος δέ οὗτος ὁ ψυχή καί ὁ σῶμα οὐ ῥωμαλέος , ὅς οὖν χρόνος ὕστερον βασκαίνω ἀδελφός ὁ τε ἀρετή καί ὁ ἄλλος εὐδαιμονία ἐκεῖνος μέν διαφθείρω , ἑαυτοῦ δέ ἐπαπόλλυμι δίδωμι δίκη κατά ὁ Δίκη . αἰσθάνομαι γάρ ὅδε ὁ Πίνδος ὁ ἐκ ὁ ἀδελφός εἰς ἑαυτοῦ ἐπιβουλή , ὁ πατρῷος ἀρχή ἀπολείπω , οἰκέω δέ ἐν χῶρος , καί εἰμί ὁ τε ἄλλος ῥωμαλέος , καί οὖν καί κυνηγετικός εἰμί . καί ποτέ θηράω νεβρός . καί ὁ μέν θέω ᾗ πούς ἔχω , ὁ δέ μεταδιώκω εἶτα μέντοι ὁ ἵππος ἀνά κράτος ἐλαύνω , καί ὁ μέν συνθηρατής ἀποσπάω πολύς , ὁ νεβρός δέ εἰς φάραγξ κοῖλος τε καί βαθύς ἐδύω καί ἑαυτοῦ σῴζω ἀπό ὁ ὄψις ὁ διώκω ἀφανίζω . οὐκοῦν ἀποπηδάω ὁ ἵππος ὁ Πίνδος ἐκεῖνος μέν ὁ ῥυμός πρός τις ὁ παρίστημι ἐξάπτω δένδρον , αὐτός δέ οἷος εἰμί ὁ φάραγξ διερευνάω καί μαστεύω ὁ προλέγω . εἶτα ἀκούω φωνή , καί λέγω οὗτος ἔτης νεβρός μή ἅπτω . οὐκοῦν ἐπεί πολύς περιβλέπω οὐδείς θεάομαι , δείδω ὁ φώνημα ὡς ἐκ τις αἰτία κρατύς προσπίπτω . καί τότε μέν οἴχομαι ἀπέρχομαι καί ὁ ἵππος ἀπάγω , ὁ δέ ὑστεραῖος μόνος ἀφικνέομαι , καί πάρειμι μέν εἰς ὁ φάραγξ οὐδαμῶς μνήμη τε ὁ φωνή ὁ προσπίπτω αὐτός ὁ ἀκοή καί δέος . στρέφω δέ ἐν ἑαυτοῦ βουλή καί διαπορέω τίς εἰμί ἄρα ὁ ὁ προτεραῖος ἀναστέλλω αὐτός ὁ ἐπί ὁ ἄγρα ὁρμή , καί περιβλέπω οἷος ἔοικα ἤ νομεύς ὄρειος ἤ θηρατής ἕτερος , μέγας τις χρῆμα ὁράω δράκων ὁ μέν πολύς ὁ σῶμα ἐπισύρω , ὀλίγος δέ ἀνατείνω ὡς πρός αὐτός ὁ δειρή οἶκα εἰμί ὁ δειρή σύν ὁ κεφαλή ὑπέρ τέλειος ἀνήρ ὁ μέγεθος , εἶτα ὁράω ἐκπλήσσω . οὐ μήν εἰς φυγή ὁ Πίνδος ἐξορμάω , ἀλλά ἀθροίζω ἑαυτοῦ σοφία περιέρχομαι ὁ θήρ · ὁ γάρ ὄρνις ὅς θηράω τυγχάνω προσάγω , καί προτείνω ἕ ξένιος οὗτος καί ἑαυτοῦ ζωάγρια . ὁ δέ , οἷος δήπου ὁ δῶρον μειλίσσω καί καταγοητεύω ὡς ἄν λέγω , οἴχομαι ἀπέρχομαι . οὗτος ὁ νεανίας ἥδω , καί ὁ ἐντεῦθεν ἀποφέρω ὁ δράκων μισθός σωτηρία , ὡς ἄνθρωπος ἀγαθός , ὅς ἔχω θήραμα ἀπαρχή χαρίω ἤ ὁ ἄγρα ὁ ὄρειος ἤ ὁ πτηνός . καί ὁ μέν ὁ ὁ προλέγω δωροφορία ἐνεργός εἰμί , ὑπέρχομαι δέ καί ὁ ἐκ ὁ δαίμων εὐθηνέω ὁ Πίνδος , καί ὁσημέραι χωρέω εἰς ὁ σοβαρός · θηράω γάρ ἀπαντάω εὐθηρία , ὅσος τε ὁ ἐν ὁ ὕλη ζῷον , ὁ τε ὄρνις ὅσος . εἰμί οὖν αὐτός καί περιβολή , καί διέρπω μέντοι καί κλέος ὡς ὁμόσε ὁ θηρίον ἔρχομαι καί ἄτρεπτος αἱρέω αὐτός · εἰμί δέ καί ὁράω μέγας καί οἷος ἐκπλήσσω ὁ τε ὄγκος ὁ σῶμα καί ὁ εὐεξία προσέτι , ὁ δέ ὥρα ὁ θῆλυς πᾶς ἀναφλέγω καί εἰς ἑαυτοῦ ἐξάπτω εἰμί δῆλος . καί φοιτάω ἐπί θύρα ὁ ἐκεῖνος οἷος δήπου βακχεύω ὅσος μέν ὁ γυνή εἰμί χήρα , ὁ γε μήν συνοικέω ὁ γαμήσκω φρουρέω μέν ὁ νόμος , ὁ κλέω δέ ὁ κάλλος ὁ κατά ὁ Πίνδος δεδουλόω προτιμάω συνοικέω ἐκεῖνος ἤ θεά γίγνομαι . καί ἐτεθαπέω γε αὐτός ὁ πολύς ὁ ἀνήρ καί φιλέω , ἐχθρός δέ ὁ ἀδελφός μόνος εἰμί . καί ποτέ θηράω ἐλλοχάω μόνος , καί ποταμός γε εἰμί ὁ θήρα πλησίον , εἶτα ἐρῆμος σύμμαχος ὁ τρεῖς ἐφίστημι παίω ὁ ξίφος αὐτός , ὁ δέ βοάω . ἀκούω οὗτος ὁ ἑταῖρος αὐτός δράκων · ὀξυήκοος δέ καί ὀξυωπής ὁ ζῷον εἰμί . οὐκοῦν πρόειμι ὁ ἑαυτοῦ κοίτη , καί ὁ ἀνόσιος περιπλέκω ἀποκτείνω αὐτός εἰς πνῖγμα ἄγχω · αὐτός δέ οὐ καταλύω ὁ φυλακή , ἔστε ὁ προσήκω ὁ νεανίας ποθέω αὐτός ἀφικνέομαι , καί ἐντυγχάνω κεῖμαι . καί ὀλοφύρομαι μέν , προσέρχομαι δέ ἐπί κήδευσις ὁ νεκρός οὐ τολμάω δέος ὁ φρουρός . ὁ δέ συνίημι φύσις τις ἀπόρρητος ὅτι ἀναστέλλω αὐτός , οἴχομαι ἀπέρχομαι κατά πολύς ὁ σχολή , ἀπολείπω ἐκεῖνος ὁ τελευταῖος ἐκ ὁ προσήκω χάρις τυγχάνω . οὐκοῦν καί θάπτω μεγαλοπρεπής καί ὁ γείτων ὁ φόνος ποταμός καλέω Πίνδος ἐκ ὁ νεκρός καί ὁ κατά αὐτός τάφος . ἴδιος μέν δή ὁ ζῷον ἐκτίνω χάρις ὁ εὐεργέτης , ᾗ οὖν καί ἄνω λέγω , καί νῦν δέ οὐ ἦκα .