claudius-aelianus.de-natura-animalium 5.11
μέλει τῷ βασιλεῖ τῶν μελιττῶν κεκοσμῆσθαι τὸ σμῆνος τὸν τρόπον τοῦτον . τὰς μὲν προστάττει ὑδροφορεῖν , τὰς δὲ ἔνδον κηρία διαπλάττειν , τήν γε μὴν τρίτην μοῖραν ἐπὶ τὴν νομὴν προϊέναι · εἶτα μέντοι ἀμείβουσι τὰ ἔργα ἐκ περιόδου κάλλιστά πως ἀποκριθεῖσαι . αὐτὸς δὲ ὁ βασιλεύς , ἀπόχρη οἱ τούτων πεφροντικέναι καὶ νομοθετεῖν ὅσα προεῖπον κατὰ τοὺς μεγάλους ἄρχοντας , οὓς οἱ φιλόσοφοι φιλοῦσιν ὀνομάζειν πολιτικούς τε καὶ βασιλικοὺς τοὺς αὐτούς · τὰ δὲ ἄλλα ἡσυχάζει καὶ τοῦ αὐτουργεῖν ἀφεῖται . ἐὰν δὲ ᾖ λῷον ταῖς μελίτταις μεταστῆναι , τηνικαῦτα καὶ ὁ ἄρχων ἀπαλλάττεται . καὶ ἐὰν μὲν ἔτι νέος ᾖ , ἡγεῖται , αἱ δὲ λοιπαὶ ἕπονται · ἐὰν δὲ πρεσβύτερος , φοράδην ἔρχεται , κομιζουσῶν αὐτὸν μελιττῶν ἄλλων . αἱ μέλιτται δὲ ὑπὸ συνθήματι ἐς ὕπνον τρέπονται . ὅταν δὲ δοκῇ καιρὸς εἶναι καθεύδειν , ὁ βασιλεὺς μιᾷ προστάττει ὑποσημῆναι καταδαρθάνειν . καὶ ἣ μὲν πεισθεῖσα τοῦτο ἐκήρυξεν , αἳ δὲ ἐς κοῖτον τρέπονται ἐντεῦθεν , τέως βομβοῦσαι . ἕως μὲν οὖν περίεστιν ὁ βασιλεύς , εὐθενεῖται τὸ σμῆνος , καὶ ἀταξία πᾶσα ἠφανίσθη , καὶ οἱ μὲν κηφῆνες ἀγαπητῶς ἐν τοῖς ἑαυτῶν κυττάροις ἡσυχάζουσιν , αἱ δὲ πρεσβύτεραι διαιτῶνται ἰδίᾳ , καὶ αἱ νέαι ἰδίᾳ , καὶ καθʼ ἑαυτὸν ὁ βασιλεύς , καὶ αἱ σχαδόνες ἐφʼ ἑαυτῶν εἰσι , καὶ ἡ τροφὴ καὶ αἱ ἄφοδοι χωρίς · ἐπειδὰν δὲ ὁ βασιλεὺς ἀπόληται , ἀταξίας τε καὶ ἀναρχίας μεστὰ πάντα · οἵ τε γὰρ κηφῆνες τοῖς τῶν μελιττῶν κυττάροις ἐντίκτουσι , τά τε λοιπὰ ἐν ἀλλήλοις φυρόμενα εὐθενεῖσθαι τῷ σμήνει τὸ λοιπὸν οὐκ ἐπιτρέπει · διαφθείρονται δὲ τελευτῶσαι ἐρημίᾳ ἄρχοντος . βίον δὲ καθαρὸν ζῇ μέλιττα , καὶ ζῴου οὐκ ἂν οὐδενὸς πάσαιτό ποτε · καὶ οὐ δεῖται Πυθαγόρου συμβούλου οὐδὲ ἕν , ἀπόχρη δὲ ἄρα σῖτον αὐτῇ εἶναι τὰ ἄνθη . ἔστι δὲ καὶ σωφροσύνην ἀκροτάτη . χλιδὴν γοῦν καὶ θρύψιν μεμίσηκε . καὶ τὸ μαρτύριον , τὸν χρισάμενον μύρῳ διώκει τε καὶ ἐλαύνει ὡς πολέμιον ἀνήκεστα δράσαντα . οἶδε δὲ καὶ τὸν ἐλθόντα ἐξ ἀκολάστου ὁμιλίας , καὶ διώκει καὶ ἐκεῖνον οἷα δήπου ἔχθιστον . καὶ ἀνδρείας δὲ εὖ ἥκουσι καὶ ἄτρεπτοί εἰσιν . οὐδὲ ἓν γοῦν ζῷον ἀποδιδράσκουσιν , οὐδὲ μὴν κάκῃ εἴκουσι , χωροῦσι δὲ ὁμόσε . καὶ πρὸς μὲν τοὺς μὴ ἐνοχλοῦντας μηδὲ ἄρχοντας ἀδίκων μηδὲ τῷ σμήνει προσιόντας κακούργως καὶ σὺν ἐπιβουλῇ εἰρηναῖα αὐταῖς καὶ ἔνσπονδά ἐστι , πόλεμος δὲ ἀκήρυκτος τὸ ᾀδόμενον τοῦτο ἐπὶ τοὺς λυποῦντας ἐξάπτεται , καὶ ὅστις ἥκει κεραΐσων τὸ μέλι αὐταῖς , ἐς τοὺς ἐχθροὺς ἠρίθμηται οὗτος . παίουσι δὲ καὶ τοὺς σφῆκας κακῶς . λέγει δὲ Ἀριστοτέλης ὅτι καὶ ἱππεῖ ποτε ἐντυχοῦσαι πρὸς τῷ σμήνει ἀπέκτειναν αὐτὸν ἐπιθέμεναι κατὰ τὸ καρτερὸν αἱ μέλιτται αὐτῷ ἵππῳ . ἤδη μέντοι καὶ πρὸς ἀλλήλας διαφέρονται , καὶ αἱ δυνατώτεραι κρατοῦσι τῶν ἡττόνων . κρατοῦσι δὲ ὡς ἀκούω αὐτῶν οἵ τε φρῦνοι καὶ οἱ ἐκ τῶν τελμάτων βάτραχοι οἵ τε μέροπες καὶ αἱ χελιδόνες , πολλάκις γε μὴν καὶ οἱ σφῆκες . ὅστις δὲ τούτων ἐκράτησε , Καδμείαν ὥς γε εἰπεῖν τὴν νίκην ἐνίκησε · παιόμενοι γὰρ καὶ κεντούμενοι κακῶς ἀπαλλάττουσιν · εἰσὶ γὰρ οὐ μεῖον τῷ θυμῷ ἢ τοῖς κέντροις ὡπλισμέναι . οὐκ ἀμοιροῦσι δὲ οὐδὲ τῆς ἐς τὸ προμηθὲς σοφίας , καὶ Ἀριστοτέλης τεκμηριοῖ ὃ λέγω . ἔστι δὲ τοιοῦτον . ἐλθοῦσαι μέλιτται ἐπί τι σμῆνος οὐκ οἰκεῖον ἀλλὰ ἕτερον , εἶτα τὸ μηδέν σφισι προσῆκον ἐκεράιζον μέλι . αἳ δὲ καίτοι συλώμεναι τὸν σφέτερον πόνον , ὅμως ἐνεκαρτέρουν ἡσυχῆ ἀτρεμοῦσαι , εἶτα μέντοι τὸ μέλλον ἐγκρατῶς ἐκαραδόκουν . ἐπεὶ δὲ ὁ μελιττουργὸς τὰς πολλὰς τῶν ἐχθρῶν ἀπέκτεινεν , αἱ ἔνδον καταγνοῦσαι ὅτι ἄρα δύνανται ἀξιόπιστοι εἶναι πρὸς τὴν μάχην τὴν ἰσοπαλῆ , προελθοῦσαι κᾆτʼ ἠμύναντο , καὶ δίκας ἀπῄτησαν ὑπὲρ ὧν ἐσυλήθησαν οὐδαμῶς μεμπτάς .
Lemmas: μέλω ὁ βασιλεύς ὁ μέλισσα κοσμέω ὁ σμῆνος ὁ τρόπος οὗτος . ὁ μέν προστάσσω ὑδροφορέω , ὁ δέ ἔνδον κηρίον διαπλήσσω , ὁ γε μήν τρίτος μοῖρα ἐπί ὁ νομή προέρχομαι · εἶτα μέντοι ἀμείβω ὁ ἔργον ἐκ περίοδος καλός πως ἀποκριτίθημι . αὐτός δέ ὁ βασιλεύς , ἀποχράω ἕ οὗτος φροντίζω καί νομοθετέω ὅσος προλέγω κατά ὁ μέγας ἄρχω , ὅς ὁ φιλόσοφος φιλέω ὀνομάζω πολιτικός τε καί βασιλικός ὁ αὐτός · ὁ δέ ἄλλος ἡσυχάζω καί ὁ αὐτουργέω ἀφίημι . ἐάν δέ εἰμί λωΐων ὁ μέλισσα μεθίστημι , τηνικαῦτα καί ὁ ἄρχω ἀπαλλάσσω . καί ἐάν μέν ἔτι νέος εἰμί , ἡγέομαι , ὁ δέ λοιπός ἕπομαι · ἐάν δέ πρέσβυς , φοράδην ἔρχομαι , κομίζω αὐτός μέλισσα ἄλλος . ὁ μέλισσα δέ ὑπό σύνθημα εἰς ὕπνος τρέπω . ὅταν δέ δοκέω καιρός εἰμί καθεύδω , ὁ βασιλεύς εἷς προστάσσω ὑποσημαίνω καταδαρθάνω . καί ὁ μέν πείθω οὗτος κηρύσσω , ὁ δέ εἰς κοῖτος τρέπω ἐντεῦθεν , τέως βομβέω . ἕως μέν οὖν περίειμι ὁ βασιλεύς , εὐθενέω ὁ σμῆνος , καί ἀταξία πᾶς ἀφανίζω , καί ὁ μέν κηφήν ἀγαπητός ἐν ὁ ἑαυτοῦ κύτταρον ἡσυχάζω , ὁ δέ πρέσβυς διαιτάω ἴδιος , καί ὁ νέος ἴδιος , καί κατά ἑαυτοῦ ὁ βασιλεύς , καί ὁ σχαδών ἐπί ἑαυτοῦ εἰμί , καί ὁ τροφή καί ὁ ἄφοδος χωρίς · ἐπειδάν δέ ὁ βασιλεύς ἀπόλλυμι , ἀταξία τε καί ἀναρχία μεστός πᾶς · ὁ τε γάρ κηφήν ὁ ὁ μέλισσα κύτταρον ἐντίκτω , ὁ τε λοιπός ἐν ἀλλήλων φύρω εὐθηνέω ὁ σμῆνος ὁ λοιπός οὐ ἐπιτρέπω · διαφθείρω δέ τελευτάω ἐρημία ἄρχω . βίος δέ καθαρός ζάω μέλισσα , καί ζῷον οὐ ἄν οὐδείς πάομαι ποτέ · καί οὐ δέω Πυθαγόρας σύμβουλος οὐδέ εἷς , ἀποχράω δέ ἄρα σῖτος αὐτός εἰμί ὁ ἄνθος . εἰμί δέ καί σωφροσύνη ἄκρος . χλιδή γοῦν καί θρύψις μισέω . καί ὁ μαρτύριον , ὁ χρίω μύρον διώκω τε καί ἐλαύνω ὡς πολέμιος ἀνήκεστος δράω . οἶδα δέ καί ὁ ἔρχομαι ἐκ ἀκόλαστος ὁμιλία , καί διώκω καί ἐκεῖνος οἷος δήπου ἐχθρός . καί ἀνδρεία δέ εὖ ἥκω καί ἄτρεπτος εἰμί . οὐδέ εἷς γοῦν ζῷον ἀποδιδράσκω , οὐδέ μήν κάκη εἴκω , χωρέω δέ ὁμόσε . καί πρός μέν ὁ μή ἐνοχλέω μηδέ ἄρχων ἄδικος μηδέ ὁ σμῆνος προσέρχομαι κακοῦργος καί σύν ἐπιβουλή εἰρηναῖος αὐτός καί ἔνσπονδος εἰμί , πόλεμος δέ ἀκήρυκτος ὁ ἀείδω οὗτος ἐπί ὁ λυπέω ἐξάπτω , καί ὅστις ἥκω κεραΐζω ὁ μέλι αὐτός , εἰς ὁ ἐχθρός ἀριθμάνω οὗτος . παίω δέ καί ὁ σφήξ κακός . λέγω δέ Ἀριστοτέλης ὅτι καί ἱππεύς ποτέ ἐντυγχάνω πρός ὁ σμῆνος ἀποκτείνω αὐτός ἐπιθέω κατά ὁ καρτερός ὁ μέλισσα αὐτός ἵππος . ἤδη μέντοι καί πρός ἀλλήλων διαφέρω , καί ὁ δυνατός κρατέω ὁ ἥσσων . κρατέω δέ ὡς ἀκούω αὐτός ὁ τε φρῦνος καί ὁ ἐκ ὁ τέλμα βάτραχος ὁ τε μέροψ καί ὁ χελιδών , πολλάκις γε μήν καί ὁ σφήξ . ὅστις δέ οὗτος κρατέω , Καδμεῖος ὡς γε λέγω ὁ νίκη νικάω · παίω γάρ καί κεντέω κακός ἀπαλλάσσω · εἰμί γάρ οὐ μείων ὁ θυμός ἤ ὁ κέντρον ὡπλίσιυμι . οὐ ἀμοιρέω δέ οὐδέ ὁ εἰς ὁ προμηθής σοφία , καί Ἀριστοτέλης τεκμηριόω ὅς λέγω . εἰμί δέ τοιοῦτος . ἔρχομαι μέλισσα ἐπί τις σμῆνος οὐ οἰκεῖος ἀλλά ἕτερος , εἶτα ὁ μηδείς σφεῖς προσήκω κεραίζω μέλι . ὁ δέ καίτοι συλάω ὁ σφέτερος πόνος , ὅμως ἐγκαρτερέω ἡσυχῆ ἀτρεμέω , εἶτα μέντοι ὁ μέλλω ἐγκρατής καραδοκέω . ἐπεί δέ ὁ μελιττουργός ὁ πολύς ὁ ἐχθρός ἀποκτείνω , ὁ ἔνδον καταγνέω ὅτι ἄρα δύναμαι ἀξιόπιστος εἰμί πρός ὁ μάχη ὁ ἰσοπαλής , προέρχομαι εἶτα ἀμύνω , καί δίκη ἀπαιτέω ὑπέρ ὅς συλάω οὐδαμῶς μεμπτός .