claudius-aelianus.de-natura-animalium 13.17
περὶ τὰς καλουμένας νήσους Τυρρηνικὰς θηρῶσιν οἱ κατὰ τὴν ἁλιείαν ἔχοντες τὸν ἐκεῖθι κητώδη ἰχθύν , καὶ καλοῦσιν αὐτὸν αὐλωπίαν , καὶ περιηγήσασθαί γε τούτου τὰ ἴδια οὐ χεῖρόν ἐστι . μέγεθος μὲν ἡττᾶται τῶν μεγίστων θύννων ὁ μέγιστος αὐλωπίας , ῥώμην δὲ καὶ ἀλκὴν τὰ πρῶτα φέροιτο ἂν πρὸς ἐκείνους ἀντικρινόμενος . ἄλκιμον μὲν γὰρ ἰχθύων φῦλόν ἐστι καὶ οἱ θύννοι , ἀλλὰ τῷ παραταξαμένῳ καὶ προθύμως ἀνταγωνισαμένῳ μετὰ τὴν πρώτην ὁρμὴν ἀφίσταται τοῦ κράτους τοῦ αἵματος αὐτῷ πηγνυμένου , καὶ παρειμένος ὤκιστα εἶτα ἑάλω . διακαρτερεῖ γε μὴν ὁ αὐλωπίας ἐπὶ μακρόν , ὅταν ἐπίθηταί οἱ κατὰ τὸ καρτερόν , καὶ ὡς πρὸς ἀντίπαλον ἀνθίσταται τὸν ἁλιέα , καὶ κρατεῖ τὰ πλεῖστα , ἐπὶ μᾶλλον ἑαυτὸν πιέσας καὶ κάτω νεύσας τὴν κεφαλὴν καὶ ὠθήσας κατὰ τοῦ βυθοῦ · πέφυκέ τε τὴν γένυν ἰσχυρὸς καὶ τὸν αὐχένα καρτερός , καὶ ῥώμης ἔχει κάλλιστα . ὅταν δὲ αἱρεθῇ , ἰδεῖν ὡραιότατός ἐστι , τοὺς μὲν ὀφθαλμοὺς ἔχων ἀνεῳγότας καὶ περιφερεῖς καὶ μεγάλους , οἵους Ὅμηρος τοὺς τῶν βοῶν ᾅδει · ἡ δὲ γένυς , ὥσπερ οὖν εἶπον , καρτερὰ οὖσα , ὅμως καὶ ἐς ὥραν οἱ συμμάχεται . καὶ τὰ μὲν νῶτα αὐτῷ κυανοῦ μεμίμηται χρόαν τοῦ βαθυτάτου , ὑπέζωσταί γε μὴν λευκὴν τὴν νηδύν · ἄρχεται δὲ ἀπὸ τῆς κεφαλῆς αὐτῷ γραμμὴ χρυσῖτις τὴν χρόαν , κατιοῦσα δὲ ἐς τὸ οὐραῖον μέρος ἀπολήγει ἐς κύκλον . εἰπεῖν δὲ καὶ τὴν δολερὰν ἐπʼ αὐτοῖς θήραν , ἥνπερ οὖν ἀκούσας οἶδα , ἐθέλω . προελόμενοι χώρους ἐκ πολλοῦ , ἐς οὓς ἀθροίζεσθαι τοὺς αὐλωπίας ὑπολαμβάνουσιν , εἶτα μέντοι κορακίνους ταῖς ὑποχαῖς πολλοὺς συλλαβόντες , τὴν ἑαυτῶν ἄκατον ἐπʼ ἀγκυρῶν ὁρμίσαντες καὶ συνεχῶς κτύπον τινὰ ὑποδρῶντες διατείνουσι τοὺς κορακίνους ἅμμασι σφηκοῦντες . οἱ δὲ ἀκούοντες τοῦ κτύπου καὶ τὸ δέλεαρ ὁρῶντες ἄλλος ἀλλαχόθεν ἀνανέουσι καὶ ἀθροίζονται καὶ περιέρχονται τὴν ἁλιάδα , πραΰνονταί τε ἐς τοσοῦτον τῷ κρότῳ καὶ τῷ πλήθει τῆς τροφῆς , ὡς καὶ προτεινόντων τὰς χεῖρας παραμένειν . ἀνέχονται δὲ ἀνθρωπίνης ἐπιψαύσεως , ὡς μὲν κρίνειν ἐμέ , τῇ βορᾷ δεδουλωμένοι , ἤδη δέ , ὡς οἱ θηρατικοί φασι , καὶ τῇ ἀλκῇ θαρροῦντες . εἰσὶ δὲ ἐν αὐτοῖς καὶ χειροήθεις , οὕσπερ οὖν οἱ ἁλιεῖς ὡς εὐεργέτας καὶ ἑταίρους γνωρίζουσιν , εἶτα μέντοι τὰ πρὸς αὐτοὺς ἔχουσιν ἔνσπονδα . ἕπονται δὲ τούτοις οἷον ἡγεμόσι καὶ ἄλλοι ξένοι , καὶ τούτους μὲν ὡς ἂν εἴποι τις ἐπήλυδας καὶ θηρῶσι καὶ ἀποκτείνουσι , πρός γε μὴν τοὺς τιθασούς , οἵπερ οὖν ἐοίκασι ταῖς παλευτρίαις πελειάσιν , ἀθηρία τε αὐτοῖς ἐστι καὶ ἐκεχειρία . οὐδʼ ἂν ἁλιέα σοφὸν τοσαύτη ποτὲ καταλάβοι ἀπορία , ὡς ἐξ ἐπιβουλῆς ἑλεῖν αὐλωπίαν ἥμερον · ἐκ γάρ τινων αἰτιῶν αἱρεθεὶς κατὰ τύχην καὶ λυπεῖ . ἁλίσκεται δὲ ἢ ἀγκίστρῳ περιπαρεὶς ἢ τρωθεὶς ἐς θάνατον . ὁρῶμεν δὲ καὶ τοὺς ὀρνιθοθήρας μὴ ἂν τῶν ἐλλοχώντων ὀρνίθων ἀποκτείναντάς τινας ἢ ἐπὶ πράσει ἢ ἐπὶ δείπνῳ . καὶ ἄλλαι δὲ θῆραι τῶνδε τῶν ἰχθύων εἰσίν .
Lemmas: περί ὁ καλέω νῆσος Τυρρηνικός θηράω ὁ κατά ὁ ἁλιεία ἔχω ὁ ἐκεῖθι κητώδης ἰχθῦς , καί καλέω αὐτός αὐλωπίας , καί περιηγέομαι γε οὗτος ὁ ἴδιος οὐ κακός εἰμί . μέγεθος μέν ἡσσάομαι ὁ μέγας θύννος ὁ μέγας αὐλωπίας , ῥώμη δέ καί ἀλκή ὁ πρῶτος φέρω ἄν πρός ἐκεῖνος ἀντικρίνω . ἄλκιμος μέν γάρ ἰχθῦς φῦλον εἰμί καί ὁ θύννος , ἀλλά ὁ παρατάσσω καί πρόθυμος ἀνταγωνίζομαι μετά ὁ πρῶτος ὁρμή ἀφίστημι ὁ κράτος ὁ αἷμα αὐτός πήγνυμι , καί παρίημι ὠκύς εἶτα ἁλίσκομαι . διακαρτερέω γε μήν ὁ αὐλωπίας ἐπί μακρός , ὅταν ἐπιτίθημι ἕ κατά ὁ καρτερός , καί ὡς πρός ἀντίπαλος ἀνθίστημι ὁ ἁλιεύς , καί κρατέω ὁ πολύς , ἐπί μάλα ἑαυτοῦ πιέζω καί κάτω νεύω ὁ κεφαλή καί ὠθέω κατά ὁ βυθός · φύω τε ὁ γένυς ἰσχυρός καί ὁ αὐχήν καρτερός , καί ῥώμη ἔχω καλός . ὅταν δέ αἱρέω , ὁράω ὡραῖος εἰμί , ὁ μέν ὀφθαλμός ἔχω ἀνογιῴσγω καί περιφερής καί μέγας , οἷος Ὅμηρος ὁ ὁ βοῦς ἀείδω · ὁ δέ γένυς , ὥσπερ οὖν λέγω , καρτερός εἰμί , ὅμως καί εἰς ὥρα ἕ συμμάχομαι . καί ὁ μέν νῶτον αὐτός κυάνεος μιμάομαι χροιά ὁ βαθύς , ὑφεζσέομαι γε μήν λευκός ὁ νηδύς · ἄρχω δέ ἀπό ὁ κεφαλή αὐτός γραμμή χρυσίτης ὁ χροιά , κατέρχομαι δέ εἰς ὁ οὐραῖος μέρος ἀπολήγω εἰς κύκλος . λέγω δέ καί ὁ δολερός ἐπί αὐτός θήρα , ὅς οὖν ἀκούω οἶδα , ἐθέλω . προαιρέω χῶρος ἐκ πολύς , εἰς ὅς ἀθροίζω ὁ αὐλωπίας ὑπολαμβάνω , εἶτα μέντοι κορακῖνος ὁ ὑποχή πολύς συλλαμβάνω , ὁ ἑαυτοῦ ἄκατος ἐπί ἄγκυρα ὁρμίζω καί συνεχής κτύπος τις ὑποδράω διατείνω ὁ κορακῖνος ἅμμα σφηκόω . ὁ δέ ἀκούω ὁ κτύπος καί ὁ δέλεαρ ὁράω ἄλλος ἀλλαχόθεν ἀνανέω καί ἀθροίζω καί περιέρχομαι ὁ ἁλιάς , πραΰνω τε εἰς τοσοῦτος ὁ κρότος καί ὁ πλῆθος ὁ τροφή , ὡς καί προτείνω ὁ χείρ παραμένω . ἀνέχω δέ ἀνθρώπινος ἐπίψαυσις , ὡς μέν κρίνω ἐγώ , ὁ βορά δουλόω , ἤδη δέ , ὡς ὁ θηρατικός φημί , καί ὁ ἀλκή θαρσέω . εἰμί δέ ἐν αὐτός καί χειροήθης , ὅς οὖν ὁ ἁλιεύς ὡς εὐεργέτης καί ἑταῖρος γνωρίζω , εἶτα μέντοι ὁ πρός αὐτός ἔχω ἔνσπονδος . ἕπομαι δέ οὗτος οἷος ἡγεμών καί ἄλλος ξένος , καί οὗτος μέν ὡς ἄν λέγω τις ἔπηλυς καί θηράω καί ἀποκτείνω , πρός γε μήν ὁ τιθασός , ὅς οὖν ἔοικα ὁ παλεύτρια πελειάς , ἀθηρία τε αὐτός εἰμί καί ἐκεχειρία . οὐδέ ἄν ἁλιεύς σοφός τοσοῦτος ποτέ καταλαμβάνω ἀπορία , ὡς ἐκ ἐπιβουλή αἱρέω αὐλωπίας ἥμερος · ἐκ γάρ τις αἰτία αἱρέω κατά τύχη καί λυπέω . ἁλίσκομαι δέ ἤ ἄγκιστρον περιπείρω ἤ τιτρώσκω εἰς θάνατος . ὁράω δέ καί ὁ ὀρνιθοθήρας μή ἄν ὁ ἐλλοχάω ὄρνις ἀποκτείνω τις ἤ ἐπί πρᾶσις ἤ ἐπί δεῖπνον . καί ἄλλος δέ θήρα ὅδε ὁ ἰχθῦς εἰμί .