claudius-aelianus.de-natura-animalium 14.20
λέγουσι δὲ ἄνδρες ἁλιείας ἐπιστήμονες , τὴν τοῦ ἱπποκάμπου γαστέρα εἴ τις ἐν οἴνῳ κατατήξειεν ἕψων καὶ τοῦτον δοίη τινὶ πιεῖν , φάρμακον εἶναι τὸν οἶνον ἄηθες ὡς πρὸς τὰ ἄλλα φάρμακα ἀντικρινόμενον · τὸν γάρ τοι πιόντα αὐτοῦ πρῶτον μὲν καταλαμβάνεσθαι λυγγὶ σφοδροτάτῃ , εἶτα βήττειν ξηρὰν βῆχα , καὶ στρεβλοῦσθαι μέν , ἀναπλεῖν δὲ αὐτῷ οὐδὲ ἕν , διογκοῦσθαι δὲ καὶ διοιδάνειν τὴν ἄνω γαστέρα , θερμά τε τῇ κεφαλῇ ἐπιπολάζειν ῥεύματα , καὶ διὰ τῆς ῥινὸς κατιέναι φλέγμα καὶ ἰχθυηρᾶς ὀσμῆς προσβάλλειν · τοὺς δὲ ὀφθαλμοὺς ὑφαίμους αὐτῷ γίνεσθαι καὶ πυρώδεις , τὰ βλέφαρα δὲ διογκοῦσθαι . ἐμέτων δὲ ἐπιθυμίαι ἐξάπτονταί φασιν , ἀναπλεῖ δὲ οὐδὲ ἕν . εἰ δὲ ἐκνικήσειεν ἡ φύσις , τὸν μὲν τὸ ἐς θάνατον σφαλερὸν παριέναι , ἐς λήθην δὲ ὑπολισθάνειν καὶ παράνοιαν . ἐὰν δὲ ἐς τὴν κάτω γαστέρα διολίσθῃ , μηδὲν ἔτι εἶναι , πάντως δὲ ἀποθνήσκειν τὸν ἑαλωκότα . οἱ δὲ περιγενόμενοι ἐς παράνοιαν ἐξοκείλαντες ὕδατος ἱμέρῳ πολλῷ καταλαμβάνονται , καὶ ὁρᾶν διψῶσιν ὕδωρ καὶ ἀκούειν λειβομένου · καὶ τοῦτό γε αὐτοὺς καταβαυκαλᾷ καὶ κατευνάζει . καὶ διαρίβειν φιλοῦσιν ἢ παρὰ τοῖς ἀενάοις ποταμοῖς ἢ αἰγιαλῶν πλησίον ἢ παρὰ κρήναις ἢ λίμναις τισί , καὶ πιεῖν μὲν οὐ πάνυ τι γλίχονται , ἐρῶσι δὲ νήχεσθαι καὶ τέγγειν τὼ πόδε ἢ ἀπονίπτειν τὼ χεῖρε . οἳ δὲ οὐκ αὐτὴν τὴν τοῦ ἱπποκάμπου γαστέρα τούτων αἰτίαν εἶναί φασιν , ἀλλὰ νέμεσθαί τι φυκίον τὸ ζῷον πικρὸν δεινῶς , οὗ τὴν ποιότητα ἐς ἐκείνην μεταχωρεῖν . εὑρέθη δὲ ἄρα καὶ ἐς σωτηρίαν ἱππόκαμπος ἐπιτήδειος ἀγχινοίᾳ παλαιοῦ μὲν ἁλιέως , σοφοῦ δὲ τὰ θαλάττια . ἦν Κρὴς ἁλιεὺς γέρων , καὶ παῖδας νεανίας εἶχε καὶ τούτους ἁλιέας . οὐκοῦν συνηνέχθη τὸν μὲν πρεσβύτην ἱπποκάμπους θηρᾶσαι μετὰ καὶ ἄλλων ἰχθύων , τοὺς δὲ νεανίας δηχθῆναι ὑπὸ κυνὸς λυττώσης , τῷ πρώτῳ δηχθέντι τῶν ἄλλων ἀμυνάντων καὶ τῷ αὐτῷ πάθει περιπεσόντων . οἳ μὲν οὖν ἔκειντο Ῥιθύμνης τῆς Κρητικῆς πρὸς ταῖς ᾐόσιν ʽἔστι δὲ αὕτη κώμη , ὥς φασινʼ , οἱ δὲ θεώμενοι συνήλγουν τῷ πάθει , καὶ τὴν κύνα ἀποκτεῖναι προσέταττον καὶ τὸ ἧπαρ δοῦναι τοῖς νεανίαις ὡς φάρμακον τοῦ κακοῦ καταφαγεῖν , οἳ δὲ ἐς τῆς Ῥοκκαίας οὕτω καλουμένης Ἀρτέμιδος ἄγειν καὶ αἰτεῖν ἴασιν παρὰ τῆς θεοῦ . ὁ δὲ γέρων καὶ μάλα ἀδεῶς τε καὶ ἀτρέπτως ταῦτα μὲν ἐπαινεῖν τοὺς συμβουλεύσαντας εἴα , τῶν δὲ ἱπποκάμπων τὰς γαστέρας ἐκκαθάρας , τὰς μὲν ὤπτησε καὶ ἔδωκεν αὐτοῖς προσενέγκασθαι , τὰς δὲ συντρίψας ἐς ὄξος καὶ μέλι , καὶ τὰ ἕλκη περιπλάσας τούτοις τὰ τοῦ δήγματος , εἶτα τῆς τῶν νεανιῶν ἐκράτησε λύττης τῷ πόθῳ τοῦ ὕδατος , ὅνπερ οὖν οἱ ἱππόκαμποι αὐτοῖς ὑπεξῆπτον . καὶ τόνδε τὸν τρόπον τοὺς παῖδας ἰάσατο , ὀψὲ μέντοι .
Lemmas: λέγω δέ ἀνήρ ἁλιεία ἐπιστήμων , ὁ ὁ ἱππόκαμπος γαστήρ εἰ τις ἐν οἶνος κατατήχω ἕψω καί οὗτος δίδωμι τις πίνω , φάρμακον εἰμί ὁ οἶνος ἀήθης ὡς πρός ὁ ἄλλος φάρμακον ἀντικρίνω · ὁ γάρ τοι πέρχομαι αὐτός πρῶτος μέν καταλαμβάνω λύγξ σφοδρός , εἶτα βήσσω ξηρός βήξ , καί στρεβλόω μέν , ἀναπλέω δέ αὐτός οὐδέ εἷς , διογκόω δέ καί διοιδάνω ὁ ἄνω γαστήρ , θερμός τε ὁ κεφαλή ἐπιπολάζω ῥεῦμα , καί διά ὁ ῥίς κατέρχομαι φλέγμα καί ἰχθυηρός ὀσμή προσβάλλω · ὁ δέ ὀφθαλμός ὕφαιμος αὐτός γίγνομαι καί πυρώδης , ὁ βλέφαρον δέ διογκόω . ἔμετος δέ ἐπιθυμία ἐξάπτω φημί , ἀναπλέω δέ οὐδέ εἷς . εἰ δέ ἐκνικάω ὁ φύσις , ὁ μέν ὁ εἰς θάνατος σφαλερός παρέρχομαι , εἰς λήθη δέ ὑπολισθάνω καί παράνοια . ἐάν δέ εἰς ὁ κάτω γαστήρ διολισθάνω , μηδείς ἔτι εἰμί , πάντως δέ ἀποθνῄσκω ὁ ἁλίσκομαι . ὁ δέ περιγίγνομαι εἰς παράνοια ἐξοκέλλω ὕδωρ ἵμερος πολύς καταλαμβάνω , καί ὁράω διψάω ὕδωρ καί ἀκούω λείβω · καί οὗτος γε αὐτός καταβαυκαλάω καί κατευνάζω . καί διαρίπτω φιλέω ἤ παρά ὁ ἀέναος ποταμός ἤ αἰγιαλός πλησίον ἤ παρά κρήνη ἤ λίμνη τις , καί πίνω μέν οὐ πάνυ τις γλίχομαι , ἐράω δέ νήχω καί τέγγω ὁ πούς ἤ ἀπονίζω ὁ χείρ . ὁ δέ οὐ αὐτός ὁ ὁ ἱππόκαμπος γαστήρ οὗτος αἰτία εἰμί φημί , ἀλλά νέμω τις φυκίον ὁ ζῷον πικρός δεινός , ὅς ὁ ποιότης εἰς ἐκεῖνος μεταχωρέω . εὑρίσκω δέ ἄρα καί εἰς σωτηρία ἱππόκαμπος ἐπιτήδειος ἀγχίνοια παλαιός μέν ἁλιεύς , σοφός δέ ὁ θαλάσσιος . εἰμί Κρής ἁλιεύς γέρων , καί παῖς νεανίας ἔχω καί οὗτος ἁλιεῖς . οὐκοῦν συμφέρω ὁ μέν πρεσβύτης ἱππόκαμπος θηράω μετά καί ἄλλος ἰχθῦς , ὁ δέ νεανίας δάκνω ὑπό κύων λυττάω , ὁ πρῶτος δήγω ὁ ἄλλος ἀμύνω καί ὁ αὐτός πάθος περιπίπτω . ὁ μέν οὖν κεῖμαι Ῥίθυμνα ὁ Κρητικός πρός ὁ ἠιών εἶμι δέ οὗτος κώμη , ὡς φασίνα , ὁ δέ θεάομαι συναλγέω ὁ πάθος , καί ὁ κύων ἀποκτείνω προστάσσω καί ὁ ἧπαρ δίδωμι ὁ νεανίης ὡς φάρμακον ὁ κακός κατεσθίω , ὁ δέ εἰς ὁ Ῥοκκαία οὕτως καλέω Ἄρτεμις ἄγω καί αἰτέω ἴασις παρά ὁ θεός . ὁ δέ γέρων καί μάλα ἀδεής τε καί ἄτρεπτος οὗτος μέν ἐπαινέω ὁ συμβουλεύω ἐάω , ὁ δέ ἱππόκαμπος ὁ γαστήρ ἐκκαθαίρω , ὁ μέν ὀπτάω καί δίδωμι αὐτός προσφέρω , ὁ δέ συντρίβω εἰς ὄξος καί μέλι , καί ὁ ἕλκος περιπλάσσω οὗτος ὁ ὁ δῆγμα , εἶτα ὁ ὁ νεανίης κρατέω λύσσα ὁ πόθος ὁ ὕδωρ , ὅς οὖν ὁ ἱππόκαμπος αὐτός ὑπεξάπτω . καί ὅδε ὁ τρόπος ὁ παῖς ἰάομαι , ὀψέ μέντοι .