chrysippus-philosophy.fragmenta-moralia 712
Ἐσπουδάσθη δὲ παρὰ πολλοῖς τῶν φιλοσόφων ἡ σκέψις οὐ μετρίως · προτείνεται δὲ οὕτως · εἰ μεθυσθήσεται ὁ σοφός ; Ἔστι τοίνυν τὸ μεθύειν διττόν , ἓν μὲν ἴσον τι τῷ οἰνοῦσθαι · ἕτερον δὲ ἴσον τῷ ληρεῖν ἐν οἴνῳ . Τῶν δὲ ἐπιχειρησάντων τῇ προτάσει οἱ μὲν ἔφασαν μήτε ἀκράτῳ πλείονι χρήσεσθαι τὸν σοφὸν μήτε ληρήσειν · τὸ μὲν γὰρ ἁμάρτημα , τὸ δὲ ἁμαρτήματος εἶναι ποιητικόν , ἑκάτερον δὲ ἀλλότριον κατορθοῦντος . Οἱ δὲ τὸ μὲν οἰνοῦσθαι καὶ σπουδαίῳ προσῆκον ἀπεφήναντο , τὸ δὲ ληρεῖν ἀνοίκειον . Τὴν γὰρ ἐν αὐτῷ φρόνησιν ἱκανὴν εἶναι τοῖς βλάπτειν ἐπιχειροῦσιν ἀντιστατῆσαι καὶ τὸν ἐπὶ τῇ ψυχῇ νεωτερισμὸν αὐτῶν καθελεῖν · δύναμιν δὲ περιβεβλῆσθαι φρόνησιν παθῶν σβεστήριον , εἴτε ὑπὸ φλεγμαίνοντος ἔρωτος οἴστρῳ ἀνεῤῥιπισμένων , εἴτε ὑπὸ πολλοῦ καὶ ζέοντος ἐξημμένων οἴνου , δι’ ἣν ὑπεράνω στήσεται . Ἐπεὶ καὶ τῶν κατὰ ποταμοῦ βαθέος ἢ θαλάττης δυομένων οἱ μὲν ἄπειροι τοῦ ναυτίλλεσθαι διαφθείρονται , οἱ δὲ τοῦ πράγματος ἐπιστήμονες τάχιστα διασῴζονται . － － Τὰ μὲν οὖν ὡσανεὶ προοίμια τῆς σκέψεως τοιαῦτά ἐστι . τὸν δὲ περὶ αὐτῆς λόγον ἤδη περαίνωμεν , διπλοῦν ὡς εἰκὸς ὄντα · τὸν μὲν ὅτι ὁ σοφὸς μεθυσθήσεται κατασκευάζοντα , τὸν δὲ τοὐναντίον ὅτι οὐ μεθυσθήσεται βεβαιούμενον . Τοῦ δὲ προτέρου τὰς πίστεις ἁρμόττον λέγειν πρότερον , ποιησαμένους ἐνθένδε τὴν ἀρχήν · τῶν πραγμάτων τὰ μὲν ὁμώνυμα , τὰ δὲ συνώνυμα εἶναι συμβέβηκεν ( Sequitur longior de homonymia et synonymia disputatio ) . τὸν ἄκρατον ὥσπερ οἶνον , οὕτως καὶ μέθυ οἱ παλαιοὶ ἐκάλουν · πολλαχοῦ γοῦν τῆς ποιήσεώς ἐστι τουτὶ τοὔνομα ἐμφερόμενον , ὥστ’ εἰ τὰ συνωνυμοῦντα καθ’ ἑνὸς ὑποκειμένου λέγεται , οἶνος καὶ μέθυ , καὶ τὰ ἀπὸ τούτων οὐδὲν ὅτι μὴ φωναῖς διοίσει μόνον , τό τε οἰνοῦσθαι καὶ τὸ μεθύειν [ ἕν ] . ἑκάτερον δὲ πλείονος οἴνου χρῆσιν ἐμφαίνει , ἣν πολλῶν ἕνεκα αἰτιῶν οὐκ ἂν ἀποστρέφοιτο ὁ σπουδαῖος . Εἰ δὲ οἰνωθήσεται , καὶ μεθυσθήσεται , χεῖρον οὐδὲν ἐκ τῆς μέθης διατεθείς ; ἀλλὰ ταὐτὸν ὅπερ καὶ [ ὁ ] ἐκ ψιλῆς τῆς οἰνώσεως παθών . Μία μὲν ἀπόδειξις περὶ τοῦ τὸν σοφὸν μεθυσθῆναι λέλεκται , δευτέρα δέ ἐστι τοιαύτη . ( Cetera a Chrysippo aliena . )
Lemmas: σπουδάζω δέ παρά πολύς ὁ φιλόσοφος ὁ σκέψις οὖον μέτριος · προτείνω δέ οὕτως · εἰμί μεθύσκω ὁ σοφός ; εἰμί τοίνυν ὁ μεθύω διττός , εἷς μέν ἴσος τίς ὁ οἰνόω · ἕτερος δέ ἴσος ὁ ληρέω ἐν οἶνος . ὁ δέ ἐπιχειρέω ὁ πρότασις ὁ μέν φημί μήτε ἄκρατος πλείων χράω ὁ σοφός μήτε ληρέω · ὁ μέν γάρ ἁμάρτημα , ὁ δέ ἁμάρτημα εἰμί ποιητικός , ἑκάτερος δέ ἀλλότριος κατορθόω . ὁ δέ ὁ μέν οἰνόω καί σπουδαῖος προσήκω ἀποφαίνω , ὁ δέ ληρέω ἀνοίκειος . ὁ γάρ ἐν αὐτός φρόνησις ἱκανός εἰμί ὁ βλάπτω ἐπιχειρέω ἀνθίστημι καί ὁ ἐπί ὁ Ψυχή νεωτερισμός αὐτός καθαιρέω · δύναμις δέ περιβάλλω φρόνησις πάθος σβεστήριος , εἴτε ὑπό φλεγμαίνω Ἔρως οἶστρος ἀνεῤῥιπισμένων , εἴτε ὑπό πολύς καί ζέω ἐξάπτω οἶνος , διά ὅς ὑπεράνω ἵστημι . ἐπεί καί ὁ κατά ποταμός βαθύς ἢ θάλασσα δύω ὁ μέν ἤπειρος ὁ ναυτίλλομαι διαφθείρω , ὁ δέ ὁ πρᾶγμα ἐπιστήμων ταχύς διασῴζω . － － ὁ μέν οὖν ὡσανεί προοίμιον ὁ σκέψις τοιοῦτος εἰμί . ὁ δέ περί αὐτός λόγος ἤδη περαίνω , διπλόος ὡς εἰκός εἰμί · ὁ μέν ὅτι ὁ σοφός μεθύσκω κατασκευάζω , ὁ δέ ἐναντίος ὅτι οὖον μεθύσκω βεβαιόω . ὁ δέ πρότερος ὁ πίστις ἁρμόζω λέγω πρότερος , ποιέω ἐνθένδε ὁ ἀρχή · ὁ πρᾶγμα ὁ μέν ὁμώνυμος , ὁ δέ συνώνυμος εἰμί συμβαίνω ( Sequitur longior de homonymia et synonymia disputatio ) . ὁ ἄκρατος ὥσπερ οἶνος , οὕτως καί μέθυ ὁ παλαιός καλέω · πολλαχοῦ γοῦν ὁ ποίησις εἰμί οὗτος ὄνομα ἐμφέρω , ὥστε εἰμί ὁ συνωνυμέω κατά εἷς ὑπόκειμαι λέγω , οἶνος καί μέθυ , καί ὁ ἀπό οὗτος οὐδείς ὅτι μή φωνή διαφέρω μόνος , ὁ τε οἰνόω καί ὁ μεθύω [ εἷς ] . ἑκάτερος δέ πλείων οἶνος χρῆσις ἐμφαίνω , ὅς πολύς ἕνεκα αἰτία οὐ εἄν ἀποστρέφω ὁ σπουδαῖος . εἰμί δέ οἰνόω , καί μεθύσκω , χείρων οὐδείς ἐκ ὁ μέθη διατίθημι ; ἀλλά αὐτός ὅσπερ καί [ ὁ ] ἐκ ψιλός ὁ οἴνωσις πάθος . Μία μέν ἀπόδειξις περί ὁ ὁ σοφός μεθύσκω λέγω , δύο δέ εἰμί τοιοῦτος . ( Cetera a Chrysippo aliena . )