chrysippus-philosophy.fragmenta-logica-et-physica 221
Sextus adv . math . VIII 244 . βραχέα δ’ ἴσως δεήσει καὶ περὶ τοῦ ἀρέσκοντος αὐτοῖς προλαβεῖν , καθ’ ὃ ἀξίωμα θέλουσιν εἶναι τὸ σημεῖον , καὶ διὰ τοῦτο νοητόν . ὑπογράφοντες τοίνυν φασὶ σημεῖον εἶναι ἀξίωμα ἐν ὑγιεῖ συνημμένῳ καθηγούμενον , ἐκκαλυπτικὸν τοῦ λήγοντος . κρίσεις δὲ τοῦ ὑγιοῦς συνημμένου πολλὰς μὲν καὶ ἄλλας εἶναί φασιν , μίαν δ’ ἐξ ἁπασῶν ὑπάρχειν — — τὴν ἀποδοθησομένην . πᾶν γὰρ συνημμένον ἤ ἀπὸ ἀληθοῦς ἀρχόμενον εἰς ἀληθὲς λήγει , ἢ ἀπὸ ψεύδους ἀρχόμενον ἐπὶ ψεῦδος λήγει , ἢ ἀπ’ ἀληθοῦς ἐπὶ φεῦδος , ἢ ἀπὸ ψεύδους ἐπ’ ἀληθές . ἀπὸ μὲν οὖν ἀληθοῦς ἀρχόμενον ἐπ’ ἀληθὲς λήγει τὸ ⟨ εἰ ⟩ εἰσὶ θεοί , προνοίᾳ θεῶν διοικεῖται ὁ κόσμος , ἀπὸ ψεύδους δὲ ἐπὶ ψεῦδος τὸ εἰ πέταται ἡ γῆ , πτέρυγας ἔχει ἡ γῆ , ἀπὸ ψεύδους δὲ ἐπ’ ἀληθὲς τό εἰ πέταται ἡ γῆ , ἔστιν ἡ γῆ , ἀπὸ δὲ ἀληθοῦς ἐπὶ ψεῦδος τὸ εἰ κινεῖται οὗτος , περιπατεῖ οὗτος μὴ περιπατοῦντος μὲν αὐτοῦ , κινουμένου δέ . τεσσάρων οὖν οὐσῶν τοῦ συνημμένου συζυγιῶν , — — κατὰ μὲν τοὺς πρώτους τρεῖς τρόπους φασὶν ἀληθὲς τοῦτο γίνεσθαι － καθ' ἕνα δὲ μόνον γίνεσθαι ψεῦδος , ὅταν ἀπ’ ἀληθοῦς ἀρχόμενον λήγῃ ἐπὶ ψεῦδος . τούτων δὲ οὕτως ἐχόντων ἀναζητητέον , φασί , τὸ σημεῖον οὐκ ἐν τῷ μοχθηρῷ τούτῳ συνημμένῳ ἀλλ’ ἐν τῷ ὑγιεῖ · εἴρηται γὰρ ἀξίωμα τὸ ἐν ὑγιεῖ συνημμένῳ καθηγούμενον . ἀλλ’ ἐπεὶ οὐχ ἓν ἦν ὑγιὲς συνημμένον , τρία δέ , καθάπερ τὸ ἀπ’ ἀληθοῦς ἀρχόμενον καὶ ἐπ’ ἀληθὲς λῆγον καὶ τὸ ἀπὸ ψεύδους ἐπὶ ψεῦδος καὶ τὸ ἀπὸ ψεύδους ἐπ’ ἀληθές , σκεπτέον πότερόν ποτε ἐν πᾶσι ζητητέον τοῖς ὑγιέσι συνημμένοις τὸ σημεῖον ἢ ἐν τισὶν ἢ ἐν τινί . οὐκοῦν εἰ τὸ σημεῖον ἀληθὲς εἶναι δεῖ καὶ ἀληθοῦς παραστατικόν , οὔτε ἐν τῷ ἀπὸ ψεύδους ἀρχομένῳ καὶ ἐπὶ ψεῦδος λήγοντι οὔτε ἐν τῷ ἀπὸ ψεύδους ἐπ’ ἀληθὲς ὑποκείσεται . λείπεται οὖν ⟨ ἐν ⟩ ἐκείνῳ μόνον αὐτὸ τυγχάνειν τῷ ἀπὸ τοῦ ἀληθοῦς τε ἀρχομένῳ καὶ ἐπ’ ἀληθὲς λήγοντι , ὡς ἂν καὶ αὐτοῦ ὑπάρχοντος καὶ τοῦ σημειωτοῦ συνυπάρχειν ὀφείλοντος αὐτῷ . τοίνυν ὅταν λέγηται τὸ σημεῖον ἀξίωμα εἶναι ἐν ὑγιεῖ συνημμένῳ καθηγούμενον , δεήσει ἐν μόνῳ ἀκούειν αὐτὸ καθηγούμενον συνημμένῳ τῷ ἀπ’ ἀληθοῦς τε ἀρχομένῳ καὶ ἐπ’ ἀληθὲς λήγοντι . － καὶ μὴν οὐκ εἴτι ἡγεῖται ἀξίωμα ἐν ὑγιεῖ συνημμένῳ ἀπ’ ἀληθοῦς τε ἀρχομένῳ καὶ ἐπ’ ἀληθὲς λήγοντι , τοῦτό ἐστι σημεῖον · ( sequitur exemplum ) δεῖ ἄρα τὸ σημεῖον — — καὶ ἐκκαλυπτικὴν ἔχειν φύσιν τοῦ λήγοντος , οἷόν ἐστι τὸ ἐν τοῖς τοιούτοις συνημμένοις εἰ γάλα ἔχει ἐν μαστοῖς ἥδε , κεκύηκεν ἥδε καὶ εἰ βρογχεῖον ἔπτυκεν οὗτος , ἕλκος ἔχει ἐν πνεύμονι οὗτος . τουτὶ γὰρ τὸ συνημμένον ὑγιές ἐστιν , ἀρχόμενον μὲν ἀπ’ ἀληθοῦς — — λῆγον δ’ ἐπ’ ἀληθές — — μετὰ τοῦ ἐκκαλυπτικὸν εἶναι τὸ πρῶτον τοῦ δευτέρου · ἐκείνῳ γὰρ προσβάλλοντες κατάληψιν τούτου ποιούμεθα . Ἔτι , φασί , τὸ σημεῖον παρὸν παρόντος εἶναι δεῖ σημεῖον . ἔνιοι γὰρ ἐξαπατώμενοι καὶ παρὸν παρῳχημένου θέλουσιν εἶναι σημεῖον , ὡς ἐπὶ τοῦ εἰ οὐλὴν ἔχει οὗτος , ἕλκος ἔσχηκεν οὗτος . εἰ μὲν γάρ οὐλὴν ἔχει , παρόν ἐστι , φαίνεται γάρ , τὸ δὲ ἕλκος ἐσχηκέναι παρῳχημένον , οὐκέτι γάρ ἐστιν ἕλκος · καὶ παρὸν μέλλοντος , ὡς τὸ περιεχόμενον τῷ τοιούτῳ συνημμένῳ εἰ καρδίαν τέτρωται οὗτος , ἀποθανεῖται οὗτος . τὸ μὲν γὰρ τραῦμα τῆς καρδίας εἶναί φασιν ἤδη , τὸν δὲ θάνατον μέλλειν · ἀγνοοῦσι δὴ οἱ τὰ τοιαῦτα λέγοντες ὅτι ἄλλ’ ἐστι τὰ παρῳχημένα καὶ τὰ μέλλοντα , τὸ μέντοι σημεῖον καὶ τὸ σημειωτὸν κἀν τούτοις παρὸν παρόντος ἐστίν . ἔν τε γὰρ τῷ προτέρῳ － τὸ μὲν ἕλκος γέγονεν ἤδη καὶ παρῴχηκεν , τὸ δὲ ἕλκος ἐσχηκέναι τοῦτον ἀξίωμα καθεστηκὸς ἐνέστηκεν , περὶ γεγονότος τινὸς λεγόμενον · ἔν τε τῷ εἰ καρδίαν τέτρωται οὗτος , ἀποθανεῖται οὗτος , ὁ μὲν θάνατος μέλλει , τὸ δὲ ἀποθανεῖσθαι τοῦτον ἀξίωμα ἐνέστηκεν , περὶ μέλλοντος λεγόμενον , παρὸ καὶ νῦν ἐστιν ἀληθές . ὥστε καὶ ἀξίωμά ἐστι τὸ σημεῖον , καὶ ἐν ὑγιεῖ συνημμένῳ καθηγεῖται , τῷ ἀρχομένῳ ἀπὸ ἀληθοῦς καὶ λήγοντι ἐπ’ ἀληθές , ἐκκαλυπτικόν τέ ἐστι τοῦ λήγοντος , καὶ διὰ παντὸς παρὸν παρόντος ἐστί σημεῖον . Τούτων δ’ ὑποδεδειγμένων κατὰ τὰς αὐτῶν ἐκείνων τεχνολογίας etc .
Lemmas: Sextus adv . math . VIII 244 . βραχύς δέ ἴσως δήω καί περί ὁ ἀρέσκω αὐτός προλαμβάνω , κατά ὅς ἀξίωμα ἐθέλω εἰμί ὁ σημεῖον , καί διά οὗτος νοητός . ὑπογράφω τοίνυν φημί σημεῖον εἰμί ἀξίωμα ἐν ὑγιής συνάπτω καθηγέομαι , ἐκκαλυπτικός ὁ λήγω . κρίσις δέ ὁ ὑγιής συνάπτω πολύς μέν καί ἄλλος εἰμί φημί , εἷς δέ ἐκ ἅπας ὑπάρχω — — ὁ ἀποδίδωμι . πᾶς γάρ συνάπτω ἤ ἀπό ἀληθής ἄρχω εἰς ἀληθής λήγω , ἢ ἀπό ψεῦδος ἄρχω ἐπί ψεῦδος λήγω , ἢ ἀπό ἀληθής ἐπί φεῦς , ἢ ἀπό ψεῦδος ἐπί ἀληθής . ἀπό μέν οὖν ἀληθής ἄρχω ἐπί ἀληθής λήγω ὁ ⟨ εἰμί ⟩ εἰμί θεός , πρόνοια θεός διοικέω ὁ κόσμος , ἀπό ψεῦδος δέ ἐπί ψεῦδος ὁ εἰμί πέτομαι ὁ γῆ , πτέρυξ ἔχω ὁ γῆ , ἀπό ψεῦδος δέ ἐπί ἀληθής ὁ εἰμί πέτομαι ὁ γῆ , εἰμί ὁ γῆ , ἀπό δέ ἀληθής ἐπί ψεῦδος ὁ εἰμί κινέω οὗτος , περιπατέω οὗτος μή περιπατέω μέν αὐτός , κινέω δέ . τέσσαρες οὖν εἰμί ὁ συνάπτω συζυγία , — — κατά μέν ὁ πρῶτος τρεῖς τρόπος φημί ἀληθής οὗτος γίγνομαι － κατά εἷς δέ μόνος γίγνομαι ψεῦδος , ὅταν ἀπό ἀληθής ἄρχω λήγω ἐπί ψεῦδος . οὗτος δέ οὕτως ἔχω ἀναζητητέον , φημί , ὁ σημεῖον οὐ ἐν ὁ μοχθηρός οὗτος συνάπτω ἀλλά ἐν ὁ ὑγιής · εἴρω γάρ ἀξίωμα ὁ ἐν ὑγιής συνάπτω καθηγέομαι . ἀλλά ἐπεί οὐ εἷς εἰμί ὑγιής συνάπτω , τρεῖς δέ , καθάπερ ὁ ἀπό ἀληθής ἄρχω καί ἐπί ἀληθής λήγω καί ὁ ἀπό ψεῦδος ἐπί ψεῦδος καί ὁ ἀπό ψεῦδος ἐπί ἀληθής , σκεπτέος πότερον ποτός ἐν πᾶς ζητητέος ὁ ὑγιής συνάπτω ὁ σημεῖον ἢ ἐν τις ἢ ἐν τις . οὐκοῦν εἰμί ὁ σημεῖον ἀληθής εἰμί δεῖ καί ἀληθής παραστατικός , οὔτε ἐν ὁ ἀπό ψεῦδος ἄρχω καί ἐπί ψεῦδος λήγω οὔτε ἐν ὁ ἀπό ψεῦδος ἐπί ἀληθής ὑπόκειμαι . λείπω οὖν ⟨ ἐν ⟩ ἐκεῖνος μόνος αὐτός τυγχάνω ὁ ἀπό ὁ ἀληθής τε ἄρχω καί ἐπί ἀληθής λήγω , ὡς εἄν καί αὐτός ὑπάρχω καί ὁ σημειωτός συνυπάρχω ὀφείλω αὐτός . τοίνυν ὅταν λέγω ὁ σημεῖον ἀξίωμα εἰμί ἐν ὑγιής συνάπτω καθηγέομαι , δήω ἐν μόνος ἀκούω αὐτός καθηγέομαι συνάπτω ὁ ἀπό ἀληθής τε ἄρχω καί ἐπί ἀληθής λήγω . － καί μήv οὐ ἔτι ἡγέομαι ἀξίωμα ἐν ὑγιής συνάπτω ἀπό ἀληθής τε ἄρχω καί ἐπί ἀληθής λήγω , οὗτος εἰμί σημεῖον · ( sequitur exemplum ) δεῖ ἄρα ὁ σημεῖον — — καί ἐκκαλυπτικός ἔχω φύσις ὁ λήγω , οἷος εἰμί ὁ ἐν ὁ τοιοῦτος συνάπτω εἰμί γάλα ἔχω ἐν μαστός ὅδε , κύω ὅδε καί εἰμί βρογχεῖον πτύω οὗτος , ἕλκος ἔχω ἐν πνεύμων οὗτος . οὗτος γάρ ὁ συνάπτω ὑγιής εἰμί , ἄρχω μέν ἀπό ἀληθής — — λήγω δέ ἐπί ἀληθής — — μετά ὁ ἐκκαλυπτικός εἰμί ὁ πρῶτος ὁ δύο · ἐκεῖνος γάρ προσβάλλω κατάληψις οὗτος ποιέω . ἔτι , φημί , ὁ σημεῖον πάρειμι πάρειμι εἰμί δεῖ σημεῖον . ἔνιοι γάρ ἐξαπατάω καί πάρειμι παροίχομαι ἐθέλω εἰμί σημεῖον , ὡς ἐπί ὁ εἰμί οὐλή ἔχω οὗτος , ἕλκος ἔχω οὗτος . εἰμί μέν γάρ οὐλή ἔχω , πάρειμι εἰμί , φαίνω γάρ , ὁ δέ ἕλκος ἔχω παροίχομαι , οὐκέτι γάρ εἰμί ἕλκος · καί πάρειμι μέλλω , ὡς ὁ περιέχω ὁ τοιοῦτος συνάπτω εἰμί Καρδία τιτρώσκω οὗτος , ἀποθνῄσκω οὗτος . ὁ μέν γάρ τραῦμα ὁ Καρδία εἰμί φημί ἤδη , ὁ δέ θάνατος μέλλω · ἀγνοέω δή ὁ ὁ τοιοῦτος λέγω ὅτι ἄλλος εἰμί ὁ παροίχομαι καί ὁ μέλλω , ὁ μέντοι σημεῖον καί ὁ σημειωτός ἐν οὗτος πάρειμι πάρειμι εἰμί . ἐν τε γάρ ὁ πρότερος － ὁ μέν ἕλκος γίγνομαι ἤδη καί παροίχομαι , ὁ δέ ἕλκος ἔχω οὗτος ἀξίωμα καθίστημι ἐνίστημι , περί γίγνομαι τις λέγω · ἐν τε ὁ εἰμί Καρδία τιτρώσκω οὗτος , ἀποθνῄσκω οὗτος , ὁ μέν θάνατος μέλλω , ὁ δέ ἀποθνῄσκω οὗτος ἀξίωμα ἐνίστημι , περί μέλλω λέγω , παρὸ καί νῦν εἰμί ἀληθής . ὥστε καί ἀξίωμα εἰμί ὁ σημεῖον , καί ἐν ὑγιής συνάπτω καθηγέομαι , ὁ ἄρχω ἀπό ἀληθής καί λήγω ἐπί ἀληθής , ἐκκαλυπτικός τε εἰμί ὁ λήγω , καί διά πᾶς πάρειμι πάρειμι εἰμί σημεῖον . οὗτος δέ ὑποδείκνυμι κατά ὁ αὐτός ἐκεῖνος τεχνολογία etc .