catenae-novum-testamentum.supplementum-et-varietas-lectionis-ad-commentarium-chrysostomi-in 3.20.17
20 , 17 . ἔθος ἀεί . Τίνος δὲ χάριν μετὰ τριάκοντα ἔτη ἐπὶ τὸ βάπτισμα ἤλυθεν ὁ κύριος ἡμῶν καὶ Θεὸς Ἰησοῦς ὁ Χριστός ; διὰ τὸ ταύτην εἶναι τὴν ἡλικίαν τὴν πάντα δέξασθαι δυναμένην τὰ ἁμαρτήματα · οὐδὲ γὰρ ἀεὶ πάντα ἡμῖν ἐπιτίθεται τὰ πάθη , ἀλλ’ ἐν μὲν πρώτῃ ἡλικίᾳ πολὺ τὸ ἀνόητον καὶ μικρόψυχον , ἐν δὲ τῇ μετ’ ἐκείνην σφοδροτέρα ἡ ἡδονή · καὶ μετὰ ταῦτα πάλιν ἡ τῶν χρημάτων ἐπιθυμία · διὰ τοῦτο πᾶσαν τὴν ἡλικίαν ἀναμείνας , καὶ διὰ πάσης πληρώσας τὸν νόμον , οὕτως ἐπὶ τὸ βάπτισμα ἔρχεται · καὶ γὰρ λύειν ἔμελλεν τὸν νόμον μετὰ τὸ βάπτισμα , καὶ ἵνα μὴ τινὲς εἴπωσιν , ὅτι διὰ τὸ μὴ δύνασθαι αὐτὸν πληρῶσαι ἔλυσεν αὐτὸν , ὅπερ ἦν ἔσχατον αὐτῷ κατόρθωμα , τουτέστιν τὸ βάπτισμα , καθὼς αὐτός φησιν πρὸς τὸν Ἰωάννην , “ οὕτω πρέπον ἡμῖν ἐστὶν πληρῶσαι πᾶσαν δικαι - “ οσύνην , ” τοῦτο πληρώσας τὸν νόμον ὅλον ἐτήρησεν , δικαιοσύνην γὰρ τὴν ἐκπλήρωσιν καλεῖ τῶν ἐντολῶν πασῶν . Διατί δὲ βάπτισμα τοῦτο ἐπενοήθη , ὁ βαπτιστὴς δηλοῖ λέγων · “ ὅτι ἐγὼ οὐκ ᾔδειν αὐτὸν , ἀλλ’ ἵνα φανερωθῇ τῷ Ἰσραὴλ , διὰ “ τοῦτο ἦλθον ἐν ὕδατι βαπτίζων . ” Εἰ δέ τις εἴποι , καὶ εἰ αὕτη μόνη ἡ αἰτία , πῶς φησιν ὁ Λουκᾶς περὶ αὐτοῦ , ὅτι ἤλυθεν εἰς περίχωρον τοῦ Ἰορδάνου κηρύσσων βάπτισμα μετανοίας εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν ; γινωσκέτω ὅτι οὐκ εἶχεν ἄφεσιν ἁμαρτιῶν τοῦτο τὸ βάπτισμα . τὸ γὰρ δῶρον τοῦτο τοῦ μετὰ ταῦτα δοθέντος ἐστὶν , καὶ ἡμετέρου νῦν ὄντος βαπτίσματος · ἐν τούτῳ γὰρ συνετάφημεν τῷ Χριστῷ . ἀλλ’ ἐπειδὴ οὐκ ἤθελον οἱ Ἰουδαῖοι καταγινώσκειν τῶν οἰκείων ἁμαρτημάτων , ὡσανεὶ διὰ τούτου αὐτοὺς ἔπειθεν ὁμολογεῖν καὶ μετανοεῖν ἐπὶ τοῖς ἁμαρτήμασιν , ἵνα εὐκολώτερον τὴν μετὰ ταῦτα ἄφεσιν δέξωνται . εἰ γὰρ μὴ κατέγνωσαν ἑαυτῶν , οὐκ ἃν οὐδὲ τὴν χάριν ᾔτησαν . μὴ ζητοῦντες δὲ , οὐκ ἃν οὐδὲ τῆς ἀφέσεως ἔτυχον . μετὰ δὲ ταύτης καὶ ἑτέραν αἰτίαν χρὴ νοεῖν τοῦ βαπτίσματος . ἔστιν δὲ αὕτη · ὅτι οὐκ ἦν ἶσον περιιέναι τὰς οἰκίας τὸν βαπτιστὴν , καὶ περιάγειν τὸν Χριστὸν τῆς χειρὸς λαβόμενον , καὶ λέγειν εἰς τοῦτον πιστεύσατε · ὡς πάντων μᾶλλον παραγενομένων καὶ ἀκουόντων τὴν μακαρίαν ἐκείνην φωνὴν ἐνεχθεῖσαν , καὶ τὰ ἄλλα ἐπιτελεσθέντα θεασαμενους ἀπάντα , οὐτῶ πιστεύσαι . Διὰ τοῦτο οὖν προτρέπεται πάντας ὁ Ἰωάννης ἐπὶ τὸ βάπτισμα , καὶ γὰρ ἡ τοῦ βαπτίσματος ὑπόληψις καὶ ἡ τοῦ πράγματος ὑπόθεσις πᾶσαν τὴν πόλιν εἷλκεν , καὶ πρὸς τὸν Ἰορδάνην ἐκάλει . παραγενομένους δὲ αὐτοὺς καταστέλλει μηδὲν μέγα περὶ ἑαυτῶν φαντάζεσθαι , μηδὲ ἐπὶ τοῖς προγόνοις ἐγκαυχᾶσθαι , τοσούτων ὄντας ὑπευθύνους κακῶν , ἀλλὰ μᾶλλον δέχεσθαι τὸν παραγενόμενον · καὶ γὰρ συνεσκίαστο τὰ κατὰ τὸν Χριστὸν τέως , καὶ ἐδόκει τεθνάναι παρὰ πολλοῖς διὰ τὴν εἰς Βηθλεὲμ γεγενημένην σφαγήν . εἰ γὰρ καὶ δώδεκα ἐτῶν γενόμενος ἐξέφηνεν ἑαυτὸν , ἀλλὰ ταχέως καὶ συνεσκίασεν πάλιν · διὰ τοῦτο λαμπροτέρων ἔδει τῶν προοιμίων , καὶ ὑψηλοτέρας ἀρχῆς , καὶ γὰρ περὶ τῶν οὐρανῶν καὶ τῆς βασιλείας τῆς ἐκεῖ αὐτοῖς ἔλεγεν .
Lemmas: 20 , 17 . ἔθος ἀεί . τίς δέ χάρις μετά τριάκοντα ἔτος ἐπί ὁ βάπτισμα ἔρχομαι ὁ κύριος ἐγώ καί θεός Ἰησοῦς ὁ Χριστός ; διά ὁ οὗτος εἰμί ὁ ἡλικία ὁ πᾶς δέχομαι δύναμαι ὁ ἁμάρτημα · οὐδέ γάρ ἀεί πᾶς ἐγώ ἐπιτίθημι ὁ πάθος , ἀλλά ἐν μέν πρῶτος ἡλικία πολύς ὁ ἀνόητος καί μικρόψυχος , ἐν δέ ὁ μετά ἐκεῖνος σφοδρός ὁ ἡδονή · καί μετά οὗτος πάλιν ὁ ὁ χρῆμα ἐπιθυμία · διά οὗτος πᾶς ὁ ἡλικία ἀναμένω , καί διά πᾶς πληρόω ὁ νόμος , οὕτως ἐπί ὁ βάπτισμα ἔρχομαι · καί γάρ λύω μέλλω ὁ νόμος μετά ὁ βάπτισμα , καί ἵνα μή τις εἶπον , ὅτι διά ὁ μή δύναμαι αὐτός πληρόω λύω αὐτός , ὅσπερ εἰμί ἔσχατος αὐτός κατόρθωμα , τουτέστιν ὁ βάπτισμα , καθώς αὐτός φημί πρός ὁ Ἰωάννης , “ οὗτος πρέπω ἐγώ εἰμί πληρόω πᾶς δίκη - “ οσυνη , ” οὗτος πληρόω ὁ νόμος ὅλος τηρέω , δικαιοσύνη γάρ ὁ ἐκπλήρωσις καλέω ὁ ἐντολή πᾶς . διατί δέ βάπτισμα οὗτος ἐπινοέω , ὁ βαπτιστής δηλόω λέγω · “ ὅτι ἐγώ οὐ οἶδα αὐτός , ἀλλά ἵνα φανερόω ὁ Ἰσραήλ , διά “ οὗτος ἔρχομαι ἐν ὕδωρ βαπτίζω . ” εἰμί δέ τις εἶπον , καί εἰμί οὗτος μόνος ὁ αἰτία , πῶς φημί ὁ Λουκᾶς περί αὐτός , ὅτι ἔρχομαι εἰς περίχωρος ὁ Ἰορδάνης κηρύσσω βάπτισμα μετάνοια εἰς ἄφεσις ἁμαρτία ; γιγνώσκω ὅτι οὐ ἔχω ἄφεσις ἁμαρτία οὗτος ὁ βάπτισμα . ὁ γάρ δῶρον οὗτος ὁ μετά οὗτος δίδωμι εἰμί , καί ἡμέτερος νῦν εἰμί βάπτισμα · ἐν οὗτος γάρ συνθάπτω ὁ Χριστός . ἀλλά ἐπεί οὐ ἐθέλω ὁ Ἰουδαῖος καταγιγνώσκω ὁ οἰκέω ἁμάρτημα , ὡσανεί διά οὗτος αὐτός πείθω ὁμολογέω καί μετανοέω ἐπί ὁ ἁμάρτημα , ἵνα εὔκολος ὁ μετά οὗτος ἄφεσις δέχομαι . εἰμί γάρ μή καταγιγνώσκω ἑαυτοῦ , οὐ ἄν οὐδέ ὁ χάρις αἰτέω . μή ζητέω δέ , οὐ ἄν οὐδέ ὁ ἄφεσις τυγχάνω . μετά δέ οὗτος καί ἕτερος αἴτιος χρή νοέω ὁ βάπτισμα . εἰμί δέ οὗτος · ὅτι οὐ εἰμί ἴσος περίειμι ὁ οἰκίον ὁ βαπτιστής , καί περιάγω ὁ Χριστός ὁ χείρ λαμβάνω , καί λέγω εἰς οὗτος πιστεύω · ὡς πᾶς μᾶλλον παραγίγνομαι καί ἀκούω ὁ μακάριος ἐκεῖνος φωνή φέρω , καί ὁ ἄλλος ἐπιτελέω θεάομαι ἀπαντάω , οὐτάω πιστεύω . Ζεύς οὗτος οὖν προτρέπω πᾶς ὁ Ἰωάννης ἐπί ὁ βάπτισμα , καί γάρ ὁ ὁ βάπτισμα ὑπόληψις καί ὁ ὁ πρᾶγμα ὑπόθεσις πᾶς ὁ πόλις ἕλκω , καί πρός ὁ Ἰορδάνης καλέω . παραγίγνομαι δέ αὐτός καταστέλλω μηδείς μέγας περί ἑαυτοῦ φαντάζω , μηδέ ἐπί ὁ πρόγονος ἐγκαυχάομαι , τοσοῦτος εἰμί ὑπεύθυνος κακός , ἀλλά μᾶλλον δέχομαι ὁ παραγίγνομαι · καί γάρ συσκιάζω ὁ κατά ὁ Χριστός τέως , καί δοκέω θνήσκω παρά πολύς διά ὁ εἰς Βηθλεέμ γίγνομαι σφαγή . εἰμί γάρ καί δώδεκα ἔτος γίγνομαι ἐκφαίνω ἑαυτοῦ , ἀλλά ταχέως καί συσκιάζω πάλιν · διά οὗτος λαμπρός ἐσθίω ὁ προοίμιον , καί ὑψηλός ἀρχή , καί γάρ περί ὁ οὐρανός καί ὁ βασίλεια ὁ ἐκεῖ αὐτός λέγω .