catenae-novum-testamentum.catena-in-matthaeum-catena-integra-e-cod-paris-coislin-gr-23 7
Περ τοῦ ἑκατοντάρχου . ΠροσῆΛθεν αὐτῷ ἑκατόνταρχος , παρακαλῶν αὐτὸν καὶ λέγων . Ὁ μὲν λεπρὸς καταβάντι ἀπὸ τοῦ ὄρους προσῆλθεν · ὁ δὲ ἑκατόνταρχος , οὕτως εἰσελθόντι εἰς Καπερνάουμ . τίνος ἕνεκεν οὔτε οὗτος οὔτε ἐκεῖνος εἰς τὸ ὄρος ἀνέβησαν ; οὐ διὰ ῥαθυμίαν · καὶ γὰρ ἀμφοτέρων ἡ πίστις θερμὴ , ἄλλως τε μὴ ἐκκόψαι τὴν διδασκαλίαν . οὐκ ἤγαγε δὲ τὸν ἀσθενοῦντα πρὸς τὸν Χριστόν · διὰ τὸ μεγάλην αὐτὸν ἔχειν πίστιν · ἤδει γὰρ σαφῶς ὅτι καὶ ἐπίταγμα ἀρκεῖ μόνον εἰς τὴν ἀνάστασιν τοῦ κειμένου · καὶ ὁ Κύριος δὲ διὰ τοῦτο , ὅπερ μηδαμοῦ πρότερον ἐποίησεν , ἐνταῦθα ποιεῖ , πανταχοῦ ἑπόμενος τῇ προαιρέσει τῶν ἱκετευόντων · ἐνταῦθα αὐτὸς ἐπαγγέλλεται παραγενέσθαι εἰς τὴν οἰκίαν , καὶ θεραπεῦσαι τὸν ἀσθενοῦντα · ποιεῖ δὲ τοῦτο r , ἵνα μάθωμεν τὴν ἀρετὴν τοῦ ἑκατοντάρχου . εἰ γὰρ μὴ τοῦτο ἐπηγγείλατο , ἀλλ’ εἶπεν , ὕπαγε , ἰάθη ὁ παῖς σου , οὐδὲν ἃν τούτων ἔγνωμεν · τι γάρ . φησιν ὁ ἑκατόνταρχος ; “ οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς καὶ τὰ ἐξῆς · ἀκούσωμεν s ὅσοι τὸν Χριστὸν μέλλομεν ὑποδέχεσθαι , καὶ ζηλώσωμεν , καὶ μετὰ τοσαύτης σπουδῆς δεξώμεθα · καὶ γὰρ ὅταν πένητα ὑποδεξώμεθα πεινῶντα καὶ γυμνὸν , ἐκεῖνον καὶ ὑπεδεξάμεθα καὶ ἐθρέψαμεν · διὰ τι δὲ ἐθαύμασεν αὐτοῦ τὴν πίστιν ἐπὶ τοῦ τοσούτου πλήθους , καὶ κρείττονα εἶναι αὐτὸν παντὸς τοῦ πλήθους τῶν Ἰουδαίων ἀπεφήνατο , καὶ τὰς τῆς βασιλείας δώσει τιμὰς , τὴν ἐν τοῖς κόλποις τῶν πατριαρχῶν ἀνάκλισιν t διδούς ; ἵνα καὶ τοῖς ἄλλοις ὑπόδειγμα δώσῃ , ὥστε αὐτὸν ζηλοῦν , καὶ παιδευθῶμεν πιστεύειν οὕτως · ὅθεν καὶ κατὰ τὴν πίστιν αὐτοῦ , ἰάθη ὁ παῖς ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης . χρὴ δὲ γινώσκειν , ὅτι αὐτός ἐστιν ὁ παρὰ τῷ Λουκᾷ μνημονευόμενος · ὁ δὲ παρὰ τῷ Ἰωάννῃ ἕτερος . Ἀλλὰ μόνον εἰπὲ λόγῳ , καὶ ἰαθήσεται ὁ παῖς μου . Σευήρου Ἀντιοχείασ ἐν Ὑπακοῆι . Ὁ πλάσας κατὰ μόνας τὰς καρδίας ἡμῶν Ἰησοῦς ὁ Θεὸς , εἰδὼς τὸν ἐναποκείμενον τῆς πίστεως θησαυρὸν τῇ τοῦ ἑκατοντάρχου ψυχῇ , ἑκὼν πρὸς τὸ ταπεινὸν ὑποβὰς , εἶπεν · ἐγὼ ἐλθὼν εἰς τὸν οἰκόν σου θεραπεύσω τὸν παῖδα σου · καὶ τοῦτο τὸ ῥῆμα πᾶσαν αὐτοῦ τὴν καρδίαν ἐξήντλησεν · ἐπίστευσε γὰρ αὐτὸν εἶναι Θεὸν ἀληθῆ , καὶ ἐβόησεν · “ εἰπὲ λόγῳ καὶ ἰαθήσεται ὁ παῖς μου . ” εἰ γὰρ ἐγὼ στρατιώτης ὣν , καὶ ὑπὸ ἐξουσίαν βασιλέως τελῶν , τοῖς δορυφόροις ἐντέλλομαι , πῶς οὐ μᾶλλον αὐτὸς ὁ τῶν ἄνω καὶ ἀγγελικῶν δυνάμεων ποιητὴς , ὃ θέλεις ἐρεῖς , καὶ γενήσεται ; Ὠριγένουσ . Καὶ ζωῆς καὶ θανάτου εἶχεν ὁ ἑκατόνταρχος τὸν Ἰησοῦν ἐξουσιαστήν · διὸ καὶ ἐθαυμάσθη · οὐδένα ἐν τῇ Ἱερουσαλὴμ εὑρίσκομεν καταθαρρήσαντα τῷ θανάτῳ . Οὐδὲ ἐν τῷ Ἰσραὴλ τοσαύτην πίστιν εὗρον . Ὁρᾷς πῶς ἕκαστον τῶν μαρτυρησάντων αὐτῷ τὴν ἐξουσίαν θαυμάζει · ἵνα δὲ καὶ ἐκ τοῦ ἐναντίου τοῦτο μάθῃς · ἐπειδὴ ἡ Μάρθα τούτων οὐδὲν εἶπεν , ἀλλὰ τοὐναντίον · ὅτι ὅσα ἃν αἰτήσῃ τὸν Θεὸν δώσει σοι , οὐ μόνον οὐκ ἐπῃνέθη , καίτοι γνώριμος οὖσα , καὶ ἀγαπητὴ , καὶ τῶν σφόδρα περὶ αὐτὸν ἐσπουδακότων , ἀλλὰ καὶ ἐπετιμήθη , καὶ διορθώθη παρ’ αὐτοῦ , ὡς οὐ καλῶς εἰρηκυῖα · καὶ γὰρ ἔλεγεν αὐτῇ · “ οὐκ εἶπον σοι ὅτι ἐὰν πιστεύσῃς , ὄψει “ τὴν δόξαν τοῦ Θεοῦ ; ” ὡς μηδέπω πιστεύσασαν ἦν ἐγκαλῶν . Ἀλλοσ . Ἆρα τὸ μεγάλα περὶ αὐτοῦ φαντάζεσθαι , τοῦτο μάλιστα πίστεως καὶ βασιλείας καὶ τῶν ἄλλων πρόξενον ἀγαθῶν · οὐδὲ γὰρ μέχρι λόγων γέγονεν αὐτῷ ὁ ἔπαινος , ἀλλὰ καὶ τῶν νοσούντων ὑγιᾶ ἀπέδωκεν ἀντὶ τῆς πίστεως , καὶ λαμπρὸν αὐτῷ πλέκει τὸν στέφανον , καὶ μεγάλα ἐπαγγέλλεται δωρεᾶς . Ὅτι πολλοὶ ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν ἥξουσι , καὶ ἀνακλιθήσονται μετὰ Ἀβραάμ . Ωριγένουσ . Εἰ στενὴ καὶ τεθλιμμένη ἐστὶν ἡ ὁδὸς , καὶ ὀλίγοι εἰσὶν οἱ εὑρίσκοντες αὐτήν · διὰ ποίας οἱ πολλοὶ εἰσελεύσονται ; περὶ γὰρ τῆς πλατείας καὶ εὐρυχώρου λέγει , ὅτι πολλοὶ δι’ αὐτῆς ἔρχονται . ὁ μὲν τοῦ Σωτῆρος λόγος εἴρηται · ἐπειδὴ ὀλίγοι ἀπὸ τοῦ Ἰσραὴλ διασώζονται · οὐ πολλοὶ γὰρ ἐπίστευον εἰς αὐτὸν , ἀλλ’ ὀλίγοι · διὸ ἔλεγε · “ μὴ φοβοῦ , τὸ μικρὸν ποίμνιον , ” καὶ τὰ ἑξῆς · προφητικῶς δὲ ἐλέχθη “ πολλοὶ ἥξουσιν ” ὡς περὶ τῶν μελλόντων πιστεύειν u ἀπὸ τῶν ἐθνῶν , “ ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ “ δυσμῶν · ” αὐτοὺς δὲ τοὺς Ἰσραηλίτας ἐκβαλλομένους εἰς τὸ σκότος τὸ ἐξώτερον . Καὶ μετ’ ὀλίγα — Τὸ δὲ “ ἀνακλιθήσονται “ ἐν κόλπῳ Ἀβραὰρμ ” καὶ τὰ ἑξῆς , τάχα περὶ τοῦ “ ὡμοιώθη ἡ “ βασιλεία ἀνθρώπῳ ποιήσαντι γάμους τῷ υἱῷ αὐτοῦ , καὶ “ ἀπέστειλε τοὺς δούλους αὐτοῦ καὶ τὰ ἑξῆς · καὶ πάλιν , “ οἱ “ υἱοὶ τῆς βασιλείας ἐκβαλλόμενοι , κατὰ τοὺς Ἰσραηλίτας , “ ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν , τὰ ἔθνη .
Lemmas: Περ ὁ ἑκατόνταρχος . πρόσειμι αὐτός ἑκατόνταρχος , παρακαλέω αὐτός καί λέγω . ὁ μέν λεπρός καταβαίνω ἀπό ὁ ὄρος πρόσειμι · ὁ δέ ἑκατόνταρχος , οὕτως εἰσέρχομαι εἰς Καπερναούμ . τίς ἕνεκα οὔτε οὗτος οὔτε ἐκεῖνος εἰς ὁ ὄρος ἀναβαίνω ; οὖον διά ῥᾳθυμία · καί γάρ ἀμφότερος ὁ πίστις θερμός , ἄλλως τε μή ἐκκόπτω ὁ διδασκαλία . οὐ ἄγω δέ ὁ ἀσθενέω πρός ὁ Χριστός · διά ὁ μέγας αὐτός ἔχω πίστις · ἦδος γάρ σαφῶς ὅτι καί ἐπίταγμα ἀρκέω μόνος εἰς ὁ ἀνάστασις ὁ κεῖμαι · καί ὁ Κύριος δέ διά οὗτος , ὅσπερ μηδαμοῦ πρότερος ποιέω , ἐνταῦθα ποιέω , πανταχοῦ ἕπω ὁ προαίρεσις ὁ ἱκετεύω · ἐνταῦθα αὐτός ἐπαγγέλλω παραγίγνομαι εἰς ὁ οἰκίον , καί θεραπεύω ὁ ἀσθενέω · ποιέω δέ οὗτος r , ἵνα μανθάνω ὁ ἀρετή ὁ ἑκατόνταρχος . εἰμί γάρ μή οὗτος ἐπαγγέλλω , ἀλλά εἶπον , ὑπάγω , ἰάομαι ὁ παῖς σύ , οὐδείς ἄν οὗτος γιγνώσκω · τίς γάρ . φημί ὁ ἑκατόνταρχος ; “ οὐ εἰμί ἱκανός καί ὁ ἑξῆς · ἀκούω s ὅσος ὁ Χριστός μέλλω ὑποδέχομαι , καί ζηλόω , καί μετά τοσοῦτος σπουδή δέχομαι · καί γάρ ὅταν πένης ὑποδείκνυμι πεινάω καί γυμνός , ἐκεῖνος καί ὑποδείκνυμι καί τρέφω · διά τίς δέ θαυμάζω αὐτός ὁ πίστις ἐπί ὁ τοσοῦτος πλῆθος , καί ἀγαθός εἰμί αὐτός πᾶς ὁ πλῆθος ὁ Ἰουδαῖος ἀποφαίνω , καί ὁ ὁ βασίλεια δίδωμι τιμή , ὁ ἐν ὁ κόλπος ὁ πατριάρχης ἀνάκλισις t δίδωμι ; ἵνα καί ὁ ἄλλος ὑπόδειγμα δίδωμι , ὥστε αὐτός ζηλόω , καί παιδεύω πιστεύω οὕτως · ὅθεν καί κατά ὁ πίστις αὐτός , ἰάομαι ὁ παῖς ἀπό ὁ ὥρα ἐκεῖνος . χρή δέ γιγνώσκω , ὅτι αὐτός εἰμί ὁ παρά ὁ Λουκᾶς μνημονεύω · ὁ δέ παρά ὁ Ἰωάννης ἕτερος . ἀλλά μόνος εἶπον λόγος , καί ἰάομαι ὁ παῖς ἐγώ . Σευῆρος Ἀντιόχεια ἐν ὑπακοή . ὁ πλάσσω κατά μόνος ὁ Καρδία ἐγώ Ἰησοῦς ὁ θεός , εἰδοί ὁ ἐναπόκειμαι ὁ πίστις θησαυρός ὁ ὁ ἑκατόνταρχος Ψυχή , ἑκών πρός ὁ ταπεινός ὑποβαίνω , εἶπον · ἐγώ ἔρχομαι εἰς ὁ οἶκος σύ θεραπεύω ὁ παῖς σύ · καί οὗτος ὁ ῥῆμα πᾶς αὐτός ὁ Καρδία ἐξαντλέω · πιστεύω γάρ αὐτός εἰμί θεός ἀληθής , καί βοάω · “ εἶπον λόγος καί ἰάομαι ὁ παῖς ἐγώ . ” εἰμί γάρ ἐγώ στρατιώτης ἐάν , καί ὑπό ἐξουσία βασιλεύς τέλος , ὁ δορυφόρος ἐντέλλω , πῶς οὖον μᾶλλον αὐτός ὁ ὁ ἄνω καί ἀγγελικός δύναμις ποιητής , ὅς ἐθέλω εἴρω , καί γίγνομαι ; Ὠριγένης . καί ζωή καί θάνατος ἔχω ὁ ἑκατόνταρχος ὁ Ἰησοῦς ἐξουσιαστής · διό καί θαυμάζω · οὐδείς ἐν ὁ Ἱεροσόλυμα εὑρίσκω καταθαρρέω ὁ θάνατος . οὐδέ ἐν ὁ Ἰσραήλ τοσοῦτος πίστις εὑρίσκω . ὁράω πῶς ἕκαστος ὁ μαρτυρέω αὐτός ὁ ἐξουσία θαυμάζω · ἵνα δέ καί ἐκ ὁ ἐναντίος οὗτος μανθάνω · ἐπεί ὁ Μάρθα οὗτος οὐδείς εἶπον , ἀλλά ἐναντίος · ὅτι ὅσος ἄν αἰτέω ὁ θεός δίδωμι σύ , οὖον μόνος οὐ ἐπαινέω , καίτοι γνώριμος εἰμί , καί ἀγαπητός , καί ὁ σφόδρα περί αὐτός σπουδάζω , ἀλλά καί ἐπιτιμάω , καί διορθόω παρά αὐτός , ὡς οὖον καλῶς εἴρω · καί γάρ λέγω αὐτός · “ οὐ εἶπον σύ ὅτι ἐάν πιστεύω , ὁράω “ ὁ δόξα ὁ Θεός ; ” ὡς μηδέπω πιστεύω εἰμί ἐγκαλέω . ἄλλος . ἆρα ὁ μέγας περί αὐτός φαντάζω , οὗτος μάλιστα πίστις καί βασίλεια καί ὁ ἄλλος Πρόξενος ἀγαθός · οὐδέ γάρ μέχρι λόγος γίγνομαι αὐτός ὁ ἔπαινος , ἀλλά καί ὁ νοσέω ὑγιής ἀποδίδωμι ἀντί ὁ πίστις , καί λαμπρός αὐτός πλέκω ὁ στέφανος , καί μέγας ἐπαγγέλλω δωρεά . ὅτι2 πολύς ἀπό ἀνατολή καί δυσμή ἥκω , καί ἀνακλίνω μετά Ἀβραάμ . Ὠριγένης . εἰμί στενός καί θλίβω εἰμί ὁ ὁδός , καί ὀλίγος εἰμί ὁ εὑρίσκω αὐτός · διά Ποίας ὁ πολύς εἰσέρχομαι ; περί γάρ ὁ πλατύς καί εὐρύχωρος λέγω , ὅτι πολύς διά αὐτός ἔρχομαι . ὁ μέν ὁ Σωτήρ λόγος εἴρω · ἐπεί ὀλίγος ἀπό ὁ Ἰσραήλ διασῴζω · οὖον πολύς γάρ πιστεύω εἰς αὐτός , ἀλλά ὀλίγος · διό λέγω · “ μή φοβέω , ὁ μικρός ποίμνη , ” καί ὁ ἑξῆς · προφητικός δέ λέγω “ πολύς ἥκω ” ὡς περί ὁ μέλλω πιστεύω u ἀπό ὁ ἔθνος , “ ἀπό ἀνατολή καί “ δυσμή · ” αὐτός δέ ὁ Ἰσραηλίτης ἐκβάλλω εἰς ὁ σκότος ὁ ἐξώτερος . καί μετά ὀλίγος — ὁ δέ “ ἀνακλίνω “ ἐν κόλπος Ἀβραὰρμ ” καί ὁ ἑξῆς , τάχα περί ὁ “ ὁμοιόω ὁ “ βασίλειος ἄνθρωπος ποιέω γάμος ὁ υἱός αὐτός , καί “ ἀποστέλλω ὁ δοῦλος αὐτός καί ὁ ἑξῆς · καί πάλιν , “ ὁ “ υἱός ὁ βασίλεια ἐκβάλλω , κατά ὁ Ἰσραηλίτης , “ ἀπό ἀνατολή καί δυσμή , ὁ ἔθνος .