catenae-novum-testamentum.catena-in-matthaeum-catena-integra-e-cod-paris-coislin-gr-23 52
Περὶ τῶν ἐπερωτησάντων διὰ τὸν κῆνσον . Διατὶ εἶπε τότε ; ἵνα δείξῃ αὐτοὺς περαιτέρω τῇ κακίᾳ προβαίνοντας · ὅτε γὰρ μάλιστα κατανυγῆναι ἔδει , ὅτε καταπλαγῆναι τὴν φιλανθρωπίαν , ὅτε φοβηθῆναι τὰ μέλλοντα , τότε ἑτέραν ἦλθον ὁδόν · ὥστε δι’ αὐτῆς εἰς κίνδυνον ἐμβαλεῖν αὐτόν · ἐπειδὴ γὰρ κατασχεῖν αὐτὸν οὐκ εἶχον , “ ἐφοβοῦντο γὰρ τοὺς ὄχλους ; δημοσίων ἀδικημάτων ποιῆσαι αὐτὸν ὑπεύθυνον βούλονται · εἰς γὰρ τὴν Ῥωμαίων ἀρχὴν τῶν πραγμάτων αὐτοῖς μετατεθέντων , καὶ φόρου λοιπὸν ὄντες ὑποτελεῖς , ἀποστείλαντες περὶ τούτου αὐτὸν ἐρωτῶσιν · ἐπειδὴ γὰρ εἶδον ὅτι πρὸ τούτου διὰ τοῦτο ἀπέθανον , τουτέστιν οἱ περὶ Θεῦ δὰν καὶ Ἰούδαν ἀποστασίαν μελετήσαντες , ἐβούλοντο καὶ αὐτὸν διὰ τῶν λόγων τούτων , εἰς τοιαύτην ὑποψίαν ἐμβαλεῖν . διὰ τοῦτο μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτῶν , καὶ τοὺς Ηρώδου στρατιώτας ἔπεμψαν , διπλοῦν ἑκατέρωθεν τὸν κρημνὸν ὀρύττοντες , καὶ πάντοθεν τὴν πᾶμα τιθέντες , ὅπως ἑκατέρωθεν ἐπιλάβωνται αὐτοῦ · ἵνα εἰ μὲν ὑπὲρ τῶν Ἡρωδιανῶν ἀποκρίνηται , αὐτοὶ ἐγκαλέσωσιν , εἰ δὲ ὑπὲρ αὐτῶν , ἐκεῖνοι κατηγορήσωσι · καί τοι γε ἦν δεδωκὼς τὰ δίδραγμα , ἀλλ’ οὐκ ᾔδεσαν τοῦτο ἐκεῖνοι · ἑκατέρωθεν μὲν οὖν προσδοκῶντες αἱρήσειν , ἐπεθύμουν μᾶλλον κατὰ τῶν Ἡρωδιανῶν εἰπεῖν τί · διὸ καὶ τοὺς μαθητὰς πέμπουσιν εἰς τοῦτο , ὠθοῦντας αὐτὸν τῇ παρουσίᾳ , ἵνα παραδώσωσι τῷ ἡγεμόνι , ὡς τύραννον . ἠρώτων δὲ ἐπὶ τῶν ὄχλων , ὡς μείζονα γενέσθαι τὴν μαρτυρίαν · καὶ τί λέγουσιν ; οἴδατε ὅτι πλάνος ἐστὶ , καὶ πλανᾷ τὸν ὄχλον · ἀλλὰ πάντα γίνονται , ἅπερ ἂν ἡ ἐπιβουλὴ ἀπαγορεύσῃ · τότε δὲ εἶπον , προσδοκῶντες αὐτὸν τῇ κολακείᾳ χαυνοῦν , καὶ πείθειν εἰπεῖν τι κατὰ τῶν κρατούντων νόμων · εἰπόντες δὲ τὸ “ οὐ μέλει σοι περὶ οὐδενὸς , καὶ οὐ βλέπεις εἰς πρόσωπον ἀνθρώ - “ που , ” περὶ Ἡρώδου καὶ Καίσαρος ᾐνίττοντο , καὶ οὐ λέγουσιν , εἰπὲ ἡμῖν τι τὸ καλὸν ἣ τι τὸ συμφέρον , ἀλλὰ τι σοι δοκεῖ ; ” καὶ τοῦτο πανούργως . αὐτὸς δὲ ἐπιπληκτικώτερον μὲν αὐτοῖς διαλέγεται , ἐπιστομίζει δὲ ἐν τῷ τὰ ἀπόρρητα εἰς μέσον ἀγαγεῖν · ταῦτα δὲ ἐποίει , ἀναστέλλων αὐτῶν τὴν κακίαν , ὥστε μὴ ἐπὶ πολὺ τοῖς τοιούτοις ἐπιχειρεῖν , καὶ βλάπτειν τὰς ἑαυτῶν ψυχάς · ἐπιζητήσας δὲ τὸ νόμισμα τοῦ κήνσου , διὰ τῆς ἐκείνων γλώττης ἐκφέρει τὴν ἀπόφασιν , καὶ αὐτοὺς ψηφίσασθαι παρασκευάζει , ὅτι ἔξεστι δοῦναι κῆνσον Καίσαρι , ὅπερ ἦν λαμπρὰ νίκη καὶ σαφής · οὐδὲ γὰρ ἀγνοῶν ἐρωτᾷ , “ τίνος ἡ εἰκὼν αὕτη καὶ ἡ ἐπιγραφή ; ” ἀλλὰ ταῖς οἰκείαις αὐτῶν ἀποκρίσεσιν ὑπευθύνους ποιῆσαι βουλόμενος · διὸ καὶ φησὶν , “ ἀπόδοτε τὰ Καίσαρος Καίσαρι · ” οὐ γάρ ἐστι τοῦτο δοῦναι · δείκνυται δὲ τοῦτο ἀπὸ τῆς εἰκόνος καὶ ἀπὸ τῆς ἐπιγραφῆς · ἵνα δὲ μὴ εἴπωσιν ὅτι ἀνθρώποις ἡμᾶς ὑποτάττεις , ἐπήγαγε “ καὶ τὰ τοῦ Θεοῦ τῷ Θεῷ . ” ἔξεστι γὰρ καὶ ἀνθρώποις τὰ αὐτῷ πληροῦν , καὶ Θεῷ διδόναι τὰ τῷ Θεῷ παρ’ ἡμῶν ὀφειλόμενα · διὸ καὶ ὁ Παῦλος φησί · “ ἀπόδοτε πᾶσι τὰς ὀφει - “ λὰς ” καὶ τὰ ἑξῆς . χρὴ δὲ γινώσκειν , ὅτι ἐκεῖνα λέγει ἀποδιδόναι τῷ Καίσαρι , τὰ μηδὲν τὴν εὐσέβειαν παραβλάπτοντα , ὡς ἐάν τι τοιοῦτον ᾖ , οὐκέτι Καίσαρος , ἀλλὰ τοῦ διαβόλου φόρος ἐστὶ καὶ τέλος . ταῦτα οὖν ἀκούσαντες , ἐπεστομίσθησαν καὶ ἐθαύμασαν τὴν σοφίαν αὐτοῦ καὶ γὰρ θεότητος αὐτοῖς παρέσχεν ἀπόδειξιν , τὰ ἀπόρρητα αὐτῶν ἐκκαλύψας , καὶ μετὰ ἐπιεικείας αὐτοὺς ἐπιστομίσας · οἱ δὲ οὐδὲ οὕτως ἐπίστευσαν , ἀλλὰ ἀφέντες αὐτὸν ἀπῆλθον .
Lemmas: περι ὁ ἐπερωτάω διά ὁ κῆνσος . διατί εἶπον τότε ; ἵνα δείκνυμι αὐτός περαιτέρω ὁ κακία προβαίνω · ὅτε γάρ μάλιστα κατανύσσω ἐσθίω , ὅτε καταπλήσσω ὁ φιλανθρωπία , ὅτε φοβέω ὁ μέλλω , τότε ἕτερος ἔρχομαι ὁδός · ὥστε διά αὐτός εἰς κίνδυνος ἐμβάλλω αὐτός · ἐπεί γάρ κατέχω αὐτός οὐ ἔχω , “ φοβέω γάρ ὁ ὄχλος ; δημόσιος ἀδίκημα ποιέω αὐτός ὑπεύθυνος βούλομαι · εἰς γάρ ὁ Ῥωμαῖος ἀρχή ὁ πρᾶγμα αὐτός μετατίθημι , καί φόρος λοιπός εἰμί ὑποτελής , ἀποστέλλω περί οὗτος αὐτός ἐρωτάω · ἐπεί γάρ εἶδον ὅτι πρό οὗτος διά οὗτος ἀποθνῄσκω , τουτέστιν ὁ περί θεῦ δήν καί Ἰούδας ἀποστασία μελετάω , βούλομαι καί αὐτός διά ὁ λόγος οὗτος , εἰς τοιοῦτος ὑποψία ἐμβάλλω . διά οὗτος μετά ὁ μαθητής αὐτός , καί ὁ Ἡρῴδης στρατιώτης πέμπω , διπλόος ἑκατέρωθεν ὁ κρημνός ὀρύσσω , καί πάντοθεν ὁ κτῆμα τίθημι , ὅπως ἑκατέρωθεν ἐπιλαμβάνω αὐτός · ἵνα εἰμί μέν ὑπέρ ὁ Ἡρωδιανός ἀποκρίνω , αὐτός ἐγκαλέω , εἰμί δέ ὑπέρ αὐτός , ἐκεῖνος κατηγορέω · καί ὅς γε εἰμί δίδωμι ὁ δίδραγμον , ἀλλά οὐ οἶδα οὗτος ἐκεῖνος · ἑκατέρωθεν μέν οὖν προσδοκάω αἱρέω , ἐπιθυμέω μᾶλλον κατά ὁ Ἡρωδιανός εἶπον τίς · διό καί ὁ μαθητής πέμπω εἰς οὗτος , ὠθέω αὐτός ὁ παρουσία , ἵνα παραδίδωμι ὁ ἡγεμών , ὡς τύραννος . ἐρωτάω δέ ἐπί ὁ ὄχλος , ὡς μείζων γίγνομαι ὁ μαρτυρία · καί τίς λέγω ; οἶδα ὅτι πλάνος εἰμί , καί πλανάω ὁ ὄχλος · ἀλλά πᾶς γίγνομαι , ὅσπερ εἄν ὁ ἐπιβουλή ἀπαγορεύω · τότε δέ εἶπον , προσδοκάω αὐτός ὁ κολακεία χαυνόω , καί πείθω εἶπον τίς κατά ὁ κρατέω νόμος · εἶπον δέ ὁ “ οὖον μέλος σύ περί οὐδείς , καί οὖον βλέπω εἰς πρόσωπον ἀνθρώ - “ ποῦ , ” περί Ἡρώδης καί Καῖσαρ αἰνίσσομαι , καί οὖον λέγω , εἶπον ἐγώ τίς ὁ καλός ὅς τίς ὁ συμφέρω , ἀλλά τίς σύ δοκέω ; ” καί οὗτος πανοῦργος . αὐτός δέ ἐπιπληκτικός μέν αὐτός διαλέγω , ἐπιστομίζω δέ ἐν ὁ ὁ ἀπόρρητος εἰς μέσος ἄγω · οὗτος δέ ποιέω , ἀναστέλλω αὐτός ὁ κακία , ὥστε μή ἐπί πολύς ὁ τοιοῦτος ἐπιχειρέω , καί βλάπτω ὁ ἑαυτοῦ Ψυχή · ἐπιζητέω δέ ὁ νόμισμα ὁ κῆνσος , διά ὁ ἐκεῖνος γλῶσσα ἐκφέρω ὁ ἀπόφασις , καί αὐτός ψηφίζω παρασκευάζω , ὅτι ἔξεστι δίδωμι κῆνσος Καῖσαρ , ὅσπερ εἰμί λαμπρός νίκη καί σαφής · οὐδέ γάρ ἀγνοέω ἐρωτάω , “ τίς ὁ εἰκών οὗτος καί ὁ ἐπιγραφή ; ” ἀλλά ὁ οἰκεῖος αὐτός ἀπόκρισις ὑπεύθυνος ποιέω βούλομαι · διό καί φημί , “ ἀποδίδωμι ὁ Καῖσαρ Καῖσαρ · ” οὖον γάρ εἰμί οὗτος δίδωμι · δείκνυμι δέ οὗτος ἀπό ὁ εἰκών καί ἀπό ὁ ἐπιγραφή · ἵνα δέ μή εἶπον ὅτι ἄνθρωπος ἐγώ ὑποτάσσω , ἐπάγω “ καί ὁ ὁ Θεός ὁ Θεός . ” ἔξεστι γάρ καί ἄνθρωπος ὁ αὐτός πληρόω , καί Θεός δίδωμι ὁ ὁ Θεός παρά ἐγώ ὀφείλω · διό καί ὁ Παῦλος φημί · “ ἀποδίδωμι πᾶς ὁ ὄφις - “ λὰς ” καί ὁ ἑξῆς . χρή δέ γιγνώσκω , ὅτι ἐκεῖνος λέγω ἀποδίδωμι ὁ Καῖσαρ , ὁ μηδείς ὁ εὐσέβεια παραβλάπτω , ὡς ἐάν τίς τοιοῦτος εἰμί , οὐκέτι Καῖσαρ , ἀλλά ὁ διάβολος φόρος εἰμί καί τέλος . οὗτος οὖν ἀκούω , ἐπιστομίζω καί θαυμάζω ὁ σοφία αὐτός καί γάρ θεότης αὐτός παρέχω ἀπόδειξις , ὁ ἀπόρρητος αὐτός ἐκκαλύπτω , καί μετά ἐπιείκεια αὐτός ἐπιστομίζω · ὁ δέ οὐδέ οὕτως πιστεύω , ἀλλά ἀφίημι αὐτός ἀπέρχομαι .