catenae-novum-testamentum.catena-in-matthaeum-catena-integra-e-cod-paris-coislin-gr-23 14
Περὶ τοῦ Ματθαίου . Καὶ παράγων ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖθεν , ἴδεν ἄνθρωπον καθήμενον ἐπὶ τὸ τελώνιον . τίνος ἕνεκεν οὐ μετὰ Πέτρου καὶ τῶν ἄλλων ἐκάλεσε τὸν Ματθαῖον ; ἐπειδήπερ τὰς καρδίας ἐπιστάμενος , καὶ τὰ ἀπόρρητα τῆς ἑκάστου διανοίας εἰδὼς , τότε τοῦτο ἐποίησεν , ὅτε ἠπίστατο ἥξοντα · διὰ δὴ τοῦτο καὶ Παῦλον μετὰ τὴν ἀνάστασιν ἡλίευσεν . οὐκ ἀποκρύπτεται δὲ τὸν ἑαυτοῦ βίον , ἀλλὰ καὶ τὸ ὄνομα τίθησι , τῶν ἄλλων Εὐαγγελιστῶν κρυψάντων αὐτὸν προσηγορίᾳ ἑτέρᾳ · καὶ ὅτι ἐπὶ τὸ τελωνεῖον ἐκάθητο , ἵνα δείξη τοῦ καλέσαντος τὴν δύναμιν καὶ τὴν ἀγαθότητα · ὅτι οὐκ ἀποστάντα αὐτὸν πρότερον τῆς πονηρᾶς ταύτης καπηλείας , ἀλλ’ ἐπιτήδευμα ἔχοντα ἀναισχυντίας γέμον καὶ ἰταμότητος καὶ κέρδεος y οὐκ ἔχον πρόφασιν εὔλογον · καὶ ἁρπαγὴν σχῆμα ἔχουσαν ἔννομον , ἐκ μέσων αὐτὸν ἀνέσπασε τῶν κακῶν · ἀλλ’ ὥσπερ εἴδομεν τοῦ καλέσαντος τὴν ἀγαθότητα , οὕτω καταμάθωμεν καὶ τοῦ κληθέντος τὴν ὑπακοήν · οὔτε γὰρ ἀντέτεινεν , οὔτε ἀμφισβητήτως εἶπεν · ἄρα μὴ ἀπατηλῇ z κλήσει ἐμὲ τὸν τοιοῦτον καλεῖ ; καὶ γὰρ ἀκαιρίας αὕτη πάλιν ὑπῆρχεν ἡ ταπεινοφροσύνη · καλέσας τοίνυν αὐτὸν καὶ τιμῇ μεγίστῃ τετιμηκὼς , τραπέζης αὐτῷ κοινωνήσας εὐθέως · ἐν τούτῳ αὐτὸν καὶ ὑπὲρ τῶν μελλόντων εὐέλπιδα ποιῶν , καὶ εἰς πλείονα παρρησίαν ἐνάγων · οὐ γὰρ χρόνῳ μακρῷ , ἀλλὰ ἀθρόον ἐξιάσατο τὴν κακίαν · καὶ οὐκ αὐτῷ συνανάκειται μόνον , ἀλλὰ καὶ ἑτέροις πολλοῖς τοιούτοις · διὰ τί δὲ τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ἐνδιαβάλλουσι τὸν Κύριον οἱ Φαρισαῖοι , ὡς μετὰ τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν ἐσθίοντα ; κακούργῳ σκέψει βουλόμενοι ἀποχωρῆσαι αὐτοὺς τοῦ διδασκάλου · αὐτὸς δὲ οὐ μόνον οὐκ a ἔγκλημα εἶναι , ἀλλὰ καὶ πολλῆς φιλανθρωπίας ὑπερβολὴν , τὸ μετὰ τοιούτων ἐσθίειν δείκνυσι · διὸ καὶ φησίν · “ οὐ χρείαν ἔχουσιν οἱ ἰσχύοντες ἰατροῦ ” καὶ τὰ ἑξῆς . Τὸ δὲ , “ πορευθέντες μάθετε τι ἐστιν ἔλεον θέλω καὶ οὐ θυσίαν σημαίνει ὅτι οὐ κεκωλυμένον ἔργον ἐστὶ τὸ ἁμαρτωλοὺς διορθοῦσθαι , ἀλλὰ καὶ νομοθετημένον , καὶ μᾶλλον τῆς θυσίας κρεῖττον · ὅθεν καὶ τὴν παλαιὰν εἰσάγει συνῳδὰ αὐτῷ φθεγγομένην καὶ νομοθετοῦσαν · ἅμα δὲ καὶ τὴν τῶν γραφῶν ἄγνοιαν αὐτοῖς ὀνειδίζων ταῦτα ἔλεγεν · καὶ ὅτι πάσης τῆς λοιπῆς ἀμελοῦντες ἀρετῆς , ἐν ταῖς θυσίαις τὸ πᾶν ἐτίθεντο · ἐγὼ γάρ , φησι , τοσοῦτον ἀπέχω τοῦ βδελύξασθαι τοὺς ἁμαρτωλοὺς , ὅτι καὶ δι’ αὐτοὺς παραγέγονα μόνους · τοῦτο γὰρ δηλοῖ τὸ “ οὐκ ἦλθον καλέσαι δικαίους , ἀλλὰ “ ἁμαρτωλοὺς εἰς μετάνοιαν . ” τίνος ἕνεκεν τῶν μαθητῶν Ἰωάννου ἐγκαλεσάντων , ὅτι “ ἡμεῖς μὲν καὶ οἱ Φαρισαῖοι νηστεύομεν “ πολλὰ ” καὶ τὰ ἑξῆς · καὶ ἐν τούτῳ τὴν ἐπιείκειαν αὐτοῦ καὶ πολλὴν μακροθυμίαν ἐνδεικνύμενος , οὐκ ἐπιτιμᾷ · ἀναμιμνήσκει δὲ αὐτοὺς τῶν Ἰωάννου ῥημάτων , δι’ ὧν ἔλεγεν · “ ὁ ἔχων τὴν “ νύμφην , ” καὶ τὰ ἑξῆς . ὃ δὲ λέγει τοιοῦτόν ἐστιν · ὁ παρὼν καιρὸς τῆς ἐμῆς σὺν αὐτοῖς διαγωγῆς χαρᾶς καὶ εὐφροσύνης ἐστίν · “ ἐλεύσονται δὲ ἡμέραι ” καὶ τὰ ἑξῆς . τὸν τοῦ πάθους διὰ τούτου μηνύων καιρόν · ἣ μᾶλλον τὸν τοῦ κηρύγματος , ὅτι τοῦ πάθους τριήμερος ἦν . Εἰπὼν “ ὅτι οὐδεὶς ἐπιβάλλει ἐπίβλημα ῥάκκους , ” ἐδήλωσε διὰ τούτου , ὅτι οὔπω γεγόνασιν ἰσχυροὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ , ἀλλ’ ἔτι πολλῆς δέονται συγκαταβάσεως · διὰ τὸ μήπω ὑπὸ τοῦ Πνεύματος τοῦ Ἁγίου ἀνακαινισθῆναι αὐτούς · οὕτω δὲ διακειμένοις οὐ χρὴ βάρος ἐπιτιθέναι αὐτοῖς ἐπιταγμάτων · ταῦτα δὲ ἔλεγεν νόμους τιθεὶς καὶ κανόνας τοῖς ἑαυτοῦ μαθηταῖς · ἵνα ὅτ’ ἃν μέλλωσι μαθητὰς λαμβάνειν , μετὰ πολλῆς αὐτοῖς προσφέρωνται b τῆς ἡμερότητος . Οὐδὲ βάλλουσιν οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς παλαιούς . Ἀσκῶν δὲ μέμνηται καὶ οἴνου · ἐπειδὴ περὶ γαστριμαργίας ἦν ὁ λόγος καὶ τραπέζης · διὰ τοῦτο ἀπὸ τῶν αὐτῶν λαμβάνει τὰ ὑποδείγματα , καὶ ὅτι οὐδὲν αὐστηρὸν ἐπιτάττειν χρὴ καὶ βάρος ἔχον τοῖς ἀρχομένοις , ἀλλ’ ὅσα δυνατὸν ποιεῖν , καὶ ταχέως καὶ ἐπ’ ἐκεῖνα ἥξουσιν · ὁ γὰρ πρὸ καιροῦ , φησι , ζητῶν τοῦ προσήκοντος τὰ ὑψηλὰ ἐντιθέναι δόγματα , οὐδὲ τοῦ καιροῦ καλοῦντος λοιπὸν ἐπιτηδείους εὑρήσει , ἀχρήστους ἐργασάμενος ἅπαξ . Ωριφένουσ . Ἀσκοὶ παλαιοὶ εἰσιν οἱ τῇ νομικῇ πολιτείᾳ πεποιωμένοι c . οἶνος δὲ νέος ἡ διὰ Χριστοῦ χάρις . Ἱσιλώρου . τοὺς σαπέντας τῇ παλαιότητι καὶ τὴν νέαν χάριν ἀθετήσαντας ἀσκοὺς παλαιοὺς ὁ κύριος προσηγόρευσεν , ὡς διαρρηγνυμένους καὶ τὸν καινὸν λόγον τῆς βασιλείας οὐκ ἔχοντας . Κυρίλλου . Οἱ Φαρισαῖοι ἐοικότες ἱματίῳ κατερρωγότι ἣ ἀσκοῖς παλαιοῖς , οὐ δύνανται δέξασθαι τὴν νεάζουσαν διδασκαλίαν .
Lemmas: περι ὁ Ματθαῖος . καί παράγω ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖθεν , ὁράω ἄνθρωπος κάθημαι ἐπί ὁ τελώνιον . τίς ἕνεκα οὖον μετά Πέτρος καί ὁ ἄλλος καλέω ὁ Ματθαῖος ; ἐπεί ὁ Καρδία ἐπίσταμαι , καί ὁ ἀπόρρητος ὁ ἕκαστος διάνοια εἰδοί , τότε οὗτος ποιέω , ὅτε ἐπίσταμαι ἥκω · διά δή οὗτος καί Παῦλος μετά ὁ ἀνάστασις ἁλιεύω . οὐ ἀποκρύπτω δέ ὁ ἑαυτοῦ βίος , ἀλλά καί ὁ ὄνομα τίθημι , ὁ ἄλλος εὐαγγελιστής κρύπτω αὐτός προσηγορία ἕτερος · καί ὅτι ἐπί ὁ τελώνιον κάθημαι , ἵνα δείκνυμι ὁ καλέω ὁ δύναμις καί ὁ ἀγαθότης · ὅτι οὐ ἀφίστημι αὐτός πρότερος ὁ πονηρός οὗτος καπηλεία , ἀλλά ἐπιτήδευμα ἔχω ἀναισχυντία γέμω καί ἰταμότης καί κέρδος y οὐ ἔχω πρόφασις εὔλογος · καί ἁρπαγή σχῆμα ἔχω ἔννομος , ἐκ μέσος αὐτός ἀνασπάω ὁ κακός · ἀλλά ὥσπερ ὁράω ὁ καλέω ὁ ἀγαθότης , οὗτος καταμανθάνω καί ὁ καλέω ὁ ὑπακοή · οὔτε γάρ ἀντιτείνω , οὔτε ἀμφισβήτητος εἶπον · ἄρα μή ἀπατηλός z κλῆσις ἐγώ ὁ τοιοῦτος καλέω ; καί γάρ ἀκαιρία οὗτος πάλιν ὑπάρχω ὁ ταπεινοφροσύνη · καλέω τοίνυν αὐτός καί τιμή μέγας τιμάω , τράπεζα αὐτός κοινωνέω εὐθύς · ἐν οὗτος αὐτός καί ὑπέρ ὁ μέλλω εὔελπις ποιέω , καί εἰς πλείων παρρησία ἐνάγω · οὖον γάρ χρόνος μακρός , ἀλλά ἀθρόος ἐξιάομαι ὁ κακία · καί οὐ αὐτός συνανάκειμαι μόνος , ἀλλά καί ἕτερος πολύς τοιοῦτος · διά τίς δέ ὁ μαθητής αὐτός ἐνδιαβάλλω ὁ κύριος ὁ Φαρισαῖος , ὡς μετά τελώνης καί ἁμαρτωλός εἰσθέω ; κακοῦργος σκέψις βούλομαι ἀποχωρέω αὐτός ὁ διδάσκαλος · αὐτός δέ οὖον μόνος οὐ a ἔγκλημα εἰμί , ἀλλά καί πολύς φιλανθρωπία ὑπερβολή , ὁ μετά τοιοῦτος ἐσθίω δείκνυμι · διό καί φημί · “ οὖον χρεία ἔχω ὁ ἰσχύω ἰατρός ” καί ὁ ἑξῆς . ὁ δέ , “ πορεύω μανθάνω τίς εἰμί ἔλεος ἐθέλω καί οὖον θυσία σημαίνω ὅτι οὖον κωλύω ἔργον εἰμί ὁ ἁμαρτωλός διορθόω , ἀλλά καί νομοθετημένος , καί μᾶλλον ὁ θυσία ἀγαθός · ὅθεν καί ὁ παλαιός εἰσάγω συνῳδός αὐτός φθέγγομαι καί νομοθετέω · ἅμα δέ καί ὁ ὁ γραφεύς ἄγνοια αὐτός ὀνειδίζω οὗτος λέγω · καί ὅτι πᾶς ὁ λοιπός ἀμελέω ἀρετή , ἐν ὁ θυσία ὁ πᾶς τίθημι · ἐγώ γάρ , φημί , τοσοῦτος ἀπέχω ὁ βδελύσσομαι ὁ ἁμαρτωλός , ὅτι καί διά αὐτός παραγίγνομαι μόνος · οὗτος γάρ δηλόω ὁ “ οὐ ἔρχομαι καλέω Δίκαιος , ἀλλά “ ἁμαρτωλός εἰς μετάνοια . ” τίς ἕνεκα ὁ μαθητής Ἰωάννης ἐγκαλέω , ὅτι “ ἐγώ μέν καί ὁ Φαρισαῖος νηστεύω “ πολύς ” καί ὁ ἑξῆς · καί ἐν οὗτος ὁ ἐπιείκεια αὐτός καί πολύς μακροθυμία ἐνδείκνυμι , οὐ ἐπιτιμάω · ἀναμιμνήσκω δέ αὐτός ὁ Ἰωάννης ῥῆμα , διά ὅς λέγω · “ ὁ ἔχω ὁ “ νύμφη , ” καί ὁ ἑξῆς . ὅς δέ λέγω τοιοῦτος εἰμί · ὁ πάρειμι καιρός ὁ ἐμός σύν αὐτός διαγωγεύς χαρά καί Εὐφρόσυνος εἰμί · “ ἔρχομαι δέ ἡμέρα ” καί ὁ ἑξῆς . ὁ ὁ πάθος διά οὗτος μηνύω καιρός · ὅς μᾶλλον ὁ ὁ κήρυγμα , ὅτι ὁ πάθος τριήμερος εἰμί . εἶπον “ ὅτι οὐδείς ἐπιβάλλω ἐπίβλημα ῥάκος , ” δηλόω διά οὗτος , ὅτι οὔπω γίγνομαι ἰσχυρός ὁ μαθητής αὐτός , ἀλλά ἔτι πολύς δήω συγκατάβασις · διά ὁ μήπω ὑπό ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ἀνακαινίζω αὐτός · οὗτος δέ διάκειμαι οὖον χρή βάρος ἐπιτίθημι αὐτός ἐπίταγμα · οὗτος δέ λέγω νόμος τίθημι καί κανών ὁ ἑαυτοῦ μαθητής · ἵνα ὅτι ἄν μέλλω μαθητής λαμβάνω , μετά πολύς αὐτός προσφέρω b ὁ ἡμερότης . οὐδέ βάλλω οἶνος νέος εἰς ἀσκός παλαιός . ἀσκέω δέ μιμνήσκω καί οἶνος · ἐπεί περί γαστριμαργία εἰμί ὁ λόγος καί τράπεζα · διά οὗτος ἀπό ὁ αὐτός λαμβάνω ὁ ὑπόδειγμα , καί ὅτι οὐδείς αὐστηρός ἐπιτάσσω χρή καί βάρος ἔχω ὁ ἄρχω , ἀλλά ὅσος δυνατός ποιέω , καί ταχέως καί ἐπί ἐκεῖνος ἥκω · ὁ γάρ πρό καιρός , φημί , ζητέω ὁ προσήκω ὁ ὑψηλός ἐντίθημι δόγμα , οὐδέ ὁ καιρός καλέω λοιπός ἐπιτήδειος εὑρίσκω , ἄχρηστος ἐργάζομαι ἅπαξ . Ωριφένους . Ἀσκός παλαιός εἰμί ὁ ὁ νομικός πολιτεία ποιόω c . οἶνος δέ νέος ὁ διά Χριστός χάρις . ισιλωρος . ὁ σήπω ὁ παλαιότης καί ὁ νέος χάρις ἀθετέω ἀσκός παλαιός ὁ κύριος προσαγορεύω , ὡς διαρρήγνυμι καί ὁ καινός λόγος ὁ βασίλεια οὐ ἔχω . Κύριλλος . ὁ Φαρισαῖος ἔοικα ἱμάτιον καταρρήγνυμι ὅς ἀσκέω παλαιός , οὖον δύναμαι δέχομαι ὁ νεάζω διδασκαλία .