catenae-novum-testamentum.catena-in-lucam-typus-b-e-codd-paris-coislin-23-oxon-bodl 4
Περὶ Ἄννης τῆς προφήτιδος . Ἡ δὲ προφῆτις Ἄννα ἡ τοσαύτης ἀξιωθεῖσα μαρτυρίας ὑπὸ τοῦ Εὐαγγελιστοῦ , ἀνθωμολογεῖτο τῷ Θεῷ , τουτέστιν ηὐχαρίστει τὴν σωτηρίαν ὁρῶσα , τοῦ τε κόσμου , τοῦ τε Ἰσραὴλ ἐπιστᾶσαν . Ελάλει δὲ περὶ αὐτοῦ , ὅτι αὐτὸς εἴη ὁ λυτρωτὴς , αὐτὸς εἴη ὁ Σωτῆρ’ , οὗτος ἡμῖν εἰς χαρὰν περιτρέψει τὴν κατήφειαν . “ Ὑπέστρεψαν δὲ εἰς τὴν Γαλιλαίαν , εἰς τὴν πόλιν ἑαυτῶν “ Ναζαρὲτ , ” ἐπειδὴ εἰ καὶ ἡ Βηθλεὲμ ἦν αὐτῶν πόλις , ἀλλὰ καὶ τὴν Ναζαρὲτ πόλιν ἑαυτῶν ἐπεγράφοντο , ὡς ἐκεῖ τὴν οἴκησιν αὐτῶν πηξάμενοι . Κυρίλλου Ἀλεξανδρείασ . Ἄθρει δή μοι τῆς οἰκονομίας τὸ βάθος , ἀνθρώπινον ὑπομένει τόκον · καί τοι τὸ ἄναρχον ἐν χρόνῳ θεικῶς ἔχων ὁ Λόγος · ἐν αὐξήσει σώματος , ὁ παντέλειος ὡς Θεὸς , ἐν ἁδρότητι μελῶν ὁ ἀσώματος · πληροῦται σοφίας αὐτὸς ὢν ἡ πᾶσα σοφία . καὶ πρὸς τοῦτο φαμὲν , ὅρα διὰ τούτων τὸν ἐν μορφῇ τοῦ Πατρὸς , ἐν ὁμοιώσει τῇ πρὸς ἡμᾶς , τὸν πλούσιον , ἐν πτωχείᾳ , ἐν ταπεινώσει τὸν ὑψηλὸν , τὸν τὸ πλῆρες ἔχοντα θεικῶς ἐν τῷ λέγεσθαι λαβεῖν , οὕτω κεκένωκεν ἑαυτὸν Θεὸς ὣν ὁ Λόγος · τὰ γὰρ ἀνθρωπίνως περὶ αὐτοῦ γεγραμμένα τὸν τῆς κενώσεως διαδείκνυσι τρόπον . οὐ γάρ ἐστι τῶν ἐνδεχομένων εἰς ἰδίαν φύσιν ὑποστῆναί τι τοιοῦτον ἐκ τοῦ Θεοῦ Πατρὸς φύντα Λόγον . Γέγονε δὲ σὰρξ , ἤγουν ἄνθρωπος καθ’ ἡμᾶς · τίκτεται ἐκ γυναικὸς κατὰ σάρκα τὰ ἀνθρώπινα ὑπομεμενηκώς . ἦν μὲν γὰρ ἱκανὸς ὁ Θεὸς ὣν ὁ Λόγος , εἰς μέτρον ἀνδρὸς τελείου καὶ ἐκ μητρὸς αὐτῆς τὴν ἰδίαν ἀναβιβάσας σάρκα . ἀλλ’ οὐκ ἦν μακρὸν τερατοποιήσας τὸ δρώμενον . Ἐπεὶ δὲ οὐκ ἄσαρκος ἀλλὰ σεσαρκωμένος εἰσαγαγὼν τὸν Θεὸν Λόγος , ὁ Εὐαγγελιστὴς ἔφη , “ ηὔξανε καὶ ἐκραταιοῦτο , ” καὶ τὰ ἑξῆς . διὰ τοῦτο περὶ τὸν κατὰ σάρκα χρὴ νοεῖν ταῦτα · σωματικῶς γὰρ ηὔξανε καὶ ἐκραταιοῦτο , τῶν μελῶν συναδρυνομένων τῇ αὐξήσει . Ἐπληροῦτο δὲ σοφίας καὶ χάριτος , οὐκ ἐν τῷ προλαμβάνειν · ἀεὶ γὰρ τὸ πλῆρες εἶχεν ὡς Θεὸς , ἀλλὰ τοῦ Θεοῦ Λόγου τῇ τοῦ σώματος ἡλικίᾳ συνεκτείνοντο κατὰ βραχὺ τῆς σοφίας καὶ τῆς χάριτος τὴν ἔκφανσιν . Ἐπερωτᾷ δὲ τοὺς διδασκάλους ὁ Κύριος τὰ τοῦ νόμου πάντως , καὶ τὰ νομικὰ πα . ραγγέλματα . καὶ ᾔδει μὲν ἡ παναγία Θεοτόκος μὴ τέκνον αὐτὸν εἶναι τοῦ Ἰωσὴφ , ἀλλὰ διὰ τὴν ὑποψίαν τῶν Ἰουδαίων νομιζόντων ἐκ πορνείας αὐτὸν γεγενῆσθαι , φησὶ πρὸς αὐτὸν , ὅτι “ ἰδοὺ ὁ πατὴρ “ σοῦ κἀγὼ ὀδυνώμενοι ἐζητοῦμέν σε . ” Τοῦ Ἁγιοῦ Κυρίλλου Ἀλεξανδρείασ . Εἰπὼν ὁ Εὐαγγελιστὴς , ὅτι “ προέκοπτε σοφίᾳ καὶ χάριτι παρά τε Θεῷ καὶ ἀνθρώ - “ ποις , ” δείκνυσι τὸν ἑαυτοῦ λόγον ἀληθῆ . Ἀποφέρει γὰρ αὐτὸν εἰς Ἱερουσαλὴμ , ἅμα τῇ ἁγίᾳ παρθένῳ , ἑορτῆς εἰς τοῦτο καλούσης , εἶτά φησιν , ἀπομεῖναι μὲν αὐτὸν , ἐγκαταλειφθῆναι δὲ μετὰ ταῦτα ἐν τῷ ἱερῷ μεταξὺ τῶν διδασκάλων καθήμενον , ἐρωτῶντα δὲ καὶ ἀποκρινόμενον , δῆλον δὲ ὅτι τὰ πάλαι τῷ νόμῳ διηγορευμένα · εἶτα θαυμαζόμενος ὑπὸ πάντων ἐπὶ ταῖς ἐρωτήσεσι καὶ ταῖς ἀπολογίαις . Ὁρᾷς ἐν σοφίᾳ καὶ χάριτι προκόπτοντα , διὰ τοῦ γινώσκεσθαι πολλοῖς , ὅτι τοιοῦτός ἐστι . Ὠριγένουσ . Ὁ μακάριος Λουκᾶς ὅσα φῶς ἡμῖν ὅτι παρθένου υἱὸς ὁ Σωτῆρ’ ἦν , οὐκ ἐξ ἀνδρός . Πρὸς τι οὖν πατέρα εἶπε τὸν μὴ σπείραντα μηδὲ αἴτιον αὐτῷ γενόμενον τῆς γενέσεως ; Ἁπλούστερον μὲν λέγοιτο ἃν , ὅτι εἰ ἐτίμησεν αὐτὸν τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον τῇ τοῦ πατρὸς προσηγορίᾳ , ἐπειδήπερ ἀνεθρέψατο αὐτό ; εἰ δὲ δεῖ τι εἰπεῖν καὶ βαθύτερον , ἐροῦμεν , ἐπεὶ ἡ γενεαλογία ἐγενεαλόγησε τὸν Ἰωσὴφ ἀπὸ Δαβίδ · ἔδοξε δὲ περιττὴ εἶναι ἡ γενεαλογία ἐρχομένη ἐπὶ τὸν Ἰωσὴφ μὴ γεννήσαντα τὸν Σωτῆρα . ἵνα ἡ γενεαλογία λόγον ἔχῃ ἐπιτήδειον , πατὴρ ἀνηγορεύθη Ἰωσὴφ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ . Ἆρα δὲ ὅτι ἀπόλωλεν ὡς παῖς , κατεζήτουν , ἣ ὅτι πεπλάνηται ; ἄπαγε . οὔτε γὰρ τῆς πανσόφου θεοτόκου Μάριας ἦν τοῦτο , τῆς μυρίας δεξαμένης περὶ αὐτοῦ θείας ἀποκαλύψεις , οὐδὲ τοῦ Ἰωσήφ · ἀλλ’ ὥσπερ ἐάν τις ζητῇ γραφὴν , ὀδυνωμένως αὐτὴν ζητεῖ , οὐχ ὥσπερ πλανημένην οὐδὲ ὡς ἐσφαλμένην , ἀλλ’ ὡς ἔχουσαν μὲν τὸν ἀληθῆ καὶ μυστικὸν λόγον , μήπως δὲ πεφανερωμένην , οὕτω κἀκεῖνοι ἐζήτουν τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν , μήπως ἀπέστη ἀπ’ αὐτῶν , μήπως καταλέλοιπεν αὐτούς · ὁ δὲ Κύριος ἡμῶν καὶ Θεὸς ἀφεὶς ἀνθρωπίνην δοῦναι ἀπόκρισιν , θείας ἅπτεται ἀποκρίσεως , παρεμφαίνων ὅτι Θεὸς εἴη σεσαρκωμένος . Ἐπειδὴ γὰρ ἡ παρθένος καὶ θεοτόκος τὸν ἐπικληθέντα αὐτοῦ πατέρα Ἰωσὴφ ἔλεγεν αὐτοῦ πατέρα , αὐτός φησιν , ὅτι ἐμὸς πατὴρ , οὐχ ὁ Ἰωσὴφ , ἀλλ’ ὁ Θεὸς , ὅτι ὁ τοῦ ναοῦ δεσπότης · εἰς τὸν ναὸν γὰρ τοῦ Θεοῦ ὣν , ἔφη , “ οὐκ ᾔδειτε , ὅτι ἐν τοῖς τοῦ Πατρός μου δεῖ εἶναί με ” οὐ συνῆκαν δὲ τὸ ῥῆμα οἱ περὶ τὴν ἁγίαν θεοτόκον , ὃ ἐλάλησεν αὐτοῖς ὁ Κύριος , ἐπειδὴ οὐκ ἦν ἀνθρωπίνης διανοίας τὸ οὕτω λεπτὸν συνιδεῖν μυστήριον . Διὰ τοῦτο δὲ “ ἦν ὑποτασσόμενος αὐτοῖς , ” παράδειγμα διδοὺς πᾶσιν υἱοῖς , ἵνα τιμῶσι τοὺς ἑαυτῶν γονεῖς καὶ ὑποτάσσεσθαι αὐτοῖς . Διετήρει δὲ ἡ μήτηρ αὐτοῦ ἡ παναγία παρθένος καὶ θεοτό - κος , ποῖα ῥήματα ; ὅσα ὁ Ἄγγελος εἶπεν , ὅσα οἱ ποιμένες , ὅσα Συμεὼν καὶ ἡ Ἄννα , καὶ ὅσα νῦν αὐτὸς πρὸς αὐτούς · εἰ γὰρ καὶ μὴ τελείως ἔγνωσαν τὰ εἰρημένα πη αὐτοῦ , πλὴν συνῆκεν ἡ παναγία θεοτόκος , ὅτι θεῖα ὑπῆρχον καὶ ὑπὲρ αὐτῶν . οὐδὲ γὰρ ὡς παιδίου ἤκουσε δωδεκαετοῦς , ἀλλ’ ἐτήρει τὰ ῥήματα ὡς τελείου . Πάλιν πρὸς τὴν αὔξησιν τοῦ σώματος προκοπὴν λέγει ὁ Εὐαγγελιστὴς , τουτέστι ὅτι καὶ ὁ Ἰησοῦς προέκοπτεν , ὥσπερ ὁ πολλοῖς ἐν γνώσει κατὰ προσθήκην γενόμενος τῆς περὶ αὐτοῦ θεοπρεποῦς ὑπολήψεως , ἣν σὺν εὐδοκίᾳ τοῦ Πατρὸς ἐπεδείκνυτο , συμπροσόντων τῶν χρόνων τῆς ἡλικίας , τὴν ἔλλαμψιν τῆς θεότητος .
Lemmas: περι Ἄννα ὁ προφῆτις . ὁ δέ προφῆτις Ἄννα ὁ τοσοῦτος ἀξιόω μαρτυρία ὑπό ὁ εὐαγγελιστής , ἀνθομολογέομαι ὁ Θεός , τουτέστιν εὐχαριστέω ὁ σωτηρία ὁράω , ὁ τε κόσμος , ὁ τε Ἰσραήλ ἐφίστημι . λαλέω δέ περί αὐτός , ὅτι αὐτός εἰμί ὁ λυτρωτής , αὐτός εἰμί ὁ σωτήρ , οὗτος ἐγώ εἰς χαρά περιτρέπω ὁ κατήφεια . “ ὑποστρέφω δέ εἰς ὁ Γαλιλαία , εἰς ὁ πόλις ἑαυτοῦ “ Ναζαρά , ” ἐπεί εἰμί καί ὁ Βηθλεέμ εἰμί αὐτός πόλις , ἀλλά καί ὁ Ναζαρά πόλις ἑαυτοῦ ἐπιγράφω , ὡς ἐκεῖ ὁ οἴκησις αὐτός πήγνυμι . Κύριλλος Ἀλεξάνδρεια . ἀθρέω δή ἐγώ ὁ οἰκονομία ὁ βάθος , ἀνθρώπινος ὑπομένω τόκος · καί ὅς ὁ ἄναρχος ἐν χρόνος θεῖος ἔχω ὁ Λόγος · ἐν αὐξάνω σῶμα , ὁ παντέλειος ὡς θεός , ἐν ἁδροτής μέλος ὁ ἀσώματος · πληρόω σοφία αὐτός εἰμί ὁ πᾶς σοφία . καί πρός οὗτος φημί , ὁράω διά οὗτος ὁ ἐν μορφή ὁ πατήρ , ἐν ὁμοιόω ὁ πρός ἐγώ , ὁ πλούσιος , ἐν πτωχεία , ἐν ταπείνωσις ὁ ὑψηλός , ὁ ὁ πλήρης ἔχω θεῖος ἐν ὁ λέγω λαμβάνω , οὗτος κενόω ἑαυτοῦ θεός ἐάν ὁ Λόγος · ὁ γάρ ἀνθρώπινος περί αὐτός γράφω ὁ ὁ κένωσις διαδείκνυμι τρόπος . οὖον γάρ εἰμί ὁ ἐνδέχομαι εἰς ἴδιος φύσις ὑφίστημι τίς τοιοῦτος ἐκ ὁ Θεός πατήρ φύς Λόγος . γίγνομαι δέ σάρξ , ἤγουν ἄνθρωπος κατά ἐγώ · τίκτω ἐκ γυνή κατά σάρξ ὁ ἀνθρώπινος ὑπομένω . εἰμί μέν γάρ ἱκανός ὁ θεός ἐάν ὁ Λόγος , εἰς μέτρον ἀνήρ τέλειος καί ἐκ μήτηρ αὐτός ὁ ἴδιος ἀναβιβάζω σάρξ . ἀλλά οὐ εἰμί μακρός τερατοποιέω ὁ δράω . ἐπεί δέ οὐ ἄσαρκος ἀλλά σαρκόω εἰσάγω ὁ θεός Λόγος , ὁ εὐαγγελιστής φημί , “ αὐξάνω καί κραταιόω , ” καί ὁ ἑξῆς . διά οὗτος περί ὁ κατά σάρξ χρή νοέω οὗτος · σωματικός γάρ αὐξάνω καί κραταιόω , ὁ μέλος συναδρυνομένων ὁ αὐξάνω . πληρόω δέ σοφία καί χάρις , οὐ ἐν ὁ προλαμβάνω · ἀεί γάρ ὁ πλήρης ἔχω ὡς θεός , ἀλλά ὁ Θεός Λόγος ὁ ὁ σῶμα ἡλικία συνεκτείνω κατά βραχύς ὁ σοφία καί ὁ χάρις ὁ ἔκφανσις . ἐπερωτάω δέ ὁ διδάσκαλος ὁ Κύριος ὁ ὁ νόμος πάντως , καί ὁ νομικός πῃ . ραγγέλματα . καί οἶδα μέν ὁ παναγία Θεοτόκος μή τέκνον αὐτός εἰμί ὁ Ἰωσήφ , ἀλλά διά ὁ ὑποψία ὁ Ἰουδαῖος νομίζω ἐκ πορνεία αὐτός γίγνομαι , φημί πρός αὐτός , ὅτι “ ἰδού ὁ πατήρ “ σύ ἐγώ ὀδυνάω ζητέω σύ . ” ὁ Αγιού Κύριλλος Ἀλεξάνδρεια . εἶπον ὁ εὐαγγελιστής , ὅτι “ προκόπτω σοφία καί χάρις παρά τε Θεός καί ἀνθρώ - “ Πόις , ” δείκνυμι ὁ ἑαυτοῦ λόγος ἀληθής . ἀποφέρω γάρ αὐτός εἰς Ἱεροσόλυμα , ἅμα ὁ ἅγιος παρθένος , ἑορτή εἰς οὗτος καλέω , εἶτά φημί , ἀπομένω μέν αὐτός , ἐγκαταλείπω δέ μετά οὗτος ἐν ὁ ἱερός μεταξύ ὁ διδάσκαλος κάθημαι , ἐρωτάω δέ καί ἀποκρίνω , δῆλος δέ ὅτι ὁ πάλαι ὁ νόμος διαγορεύω · εἶτα θαυμάζω ὑπό πᾶς ἐπί ὁ ἐρώτησις καί ὁ ἀπολογία . ὁράω ἐν σοφία καί χάρις προκόπτω , διά ὁ γιγνώσκω πολύς , ὅτι τοιοῦτος εἰμί . Ὠριγένης . ὁ μακάριος Λουκᾶς ὅσος φάος ἐγώ ὅτι παρθένος υἱός ὁ σωτήρ εἰμί , οὐ ἐκ ἀνήρ . πρός τίς οὖν πατήρ εἶπον ὁ μή σπείρω μηδέ αἴτιος αὐτός γίγνομαι ὁ γένεσις ; ἁπλόος μέν λέγω ἄν , ὅτι εἰμί τιμάω αὐτός ὁ πνεῦμα ὁ Ἅγιον ὁ ὁ πατήρ προσηγορία , ἐπεί ἀνατρέφω αὐτός ; εἰμί δέ δεῖ τίς εἶπον καί βαθύς , εἴρω , ἐπεί ὁ γενεαλογία γενεαλογέω ὁ Ἰωσήφ ἀπό Δαβίδ · δοκέω δέ περισσός εἰμί ὁ γενεαλογία ἔρχομαι ἐπί ὁ Ἰωσήφ μή γεννάω ὁ Σωτήρ . ἵνα ὁ γενεαλογία λόγος ἔχω ἐπιτήδειος , πατήρ ἀναγορεύω Ἰωσήφ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός . ἆρα δέ ὅτι ἀπόλλυμι ὡς παῖς , καταζητέω , ὅς ὅτι πλανάω ; ἀπάγω . οὔτε γάρ ὁ πάνσοφος θεοτόκος Μάρις εἰμί οὗτος , ὁ μυρίος δέχομαι περί αὐτός θεῖος ἀποκάλυψις , οὐδέ ὁ Ἰωσήφ · ἀλλά ὥσπερ ἐάν τις ζητέω γραφή , ὀδυνάω αὐτός ζητέω , οὐ ὥσπερ πλανάω οὐδέ ὡς σφάλλω , ἀλλά ὡς ἔχω μέν ὁ ἀληθής καί μυστικός λόγος , μήπως δέ φανερόω , οὗτος ἐκεῖνος ζητέω ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , μήπως ἀφίστημι ἀπό αὐτός , μήπως καταλείπω αὐτός · ὁ δέ Κύριος ἐγώ καί θεός ἀφίημι ἀνθρώπινος δίδωμι ἀπόκρισις , θεῖος ἅπτω ἀπόκρισις , παρεμφαίνω ὅτι θεός εἰμί σαρκόω . ἐπεί γάρ ὁ παρθένος καί θεοτόκος ὁ ἐπικαλέω αὐτός πατήρ Ἰωσήφ λέγω αὐτός πατήρ , αὐτός φημί , ὅτι ἐμός πατήρ , οὐ ὁ Ἰωσήφ , ἀλλά ὁ θεός , ὅτι ὁ ὁ ναός δεσπότης · εἰς ὁ ναός γάρ ὁ Θεός ἐάν , φημί , “ οὐ οἶδα , ὅτι ἐν ὁ ὁ πατήρ ἐγώ δεῖ εἰμί ἐγώ ” οὖον συνίημι δέ ὁ ῥῆμα ὁ περί ὁ ἅγιος θεοτόκος , ὅς λαλέω αὐτός ὁ Κύριος , ἐπεί οὐ εἰμί ἀνθρώπινος διάνοια ὁ οὗτος λεπτόν συνοράω μυστήριον . Ζεύς οὗτος δέ “ εἰμί ὑποτάσσω αὐτός , ” παράδειγμα δίδωμι πᾶς υἱός , ἵνα τιμάω ὁ ἑαυτοῦ γονεύς καί ὑποτάσσω αὐτός . διατηρέω δέ ὁ μήτηρ αὐτός ὁ παναγία παρθένος καί θεοτό - κος , ποῖος ῥῆμα ; ὅσος ὁ Ἄγγελος εἶπον , ὅσος ὁ ποιμήν , ὅσος Συμεών καί ὁ Ἄννα , καί ὅσος νῦν αὐτός πρός αὐτός · εἰμί γάρ καί μή τέλειος γιγνώσκω ὁ εἴρω πῇ αὐτός , πλήν συνίημι ὁ παναγία θεοτόκος , ὅτι θεῖον ὑπάρχω καί ὑπέρ αὐτός . οὐδέ γάρ ὡς παιδίον ἀκούω δωδεκαετής , ἀλλά τηρέω ὁ ῥῆμα ὡς τέλειος . πάλιν πρός ὁ αὔξησις ὁ σῶμα προκοπή λέγω ὁ εὐαγγελιστής , τουτέστι ὅτι καί ὁ Ἰησοῦς προκόπτω , ὥσπερ ὁ πολύς ἐν γνῶσις κατά προσθήκη γίγνομαι ὁ περί αὐτός θεοπρεπής ὑπόληψις , ὅς σύν εὐδοκία ὁ πατήρ ἐπιδείκνυμι , συμπρόσειμι ὁ χρόνος ὁ ἡλικία , ὁ ἔλλαμψις ὁ θεότης .