catenae-novum-testamentum.catena-in-lucam-typus-b-e-codd-paris-coislin-23-oxon-bodl 67
Περὶ τοῦ πώλου . Καὶ ἐγένετο ὡς ἤγγισεν εἰς Βηφθαγὴ καὶ Βηθανίαν πρὸς τὸ ὄρος τὸ καλούμενον Ἐλαιῶν . Ωριγύνουσ . Ἡ μὲν Βηθανία ἑρμηνεύεται οἶκος ὑπακοῆς , δὲ Βηθφαγῆ σιαγόνες , ἱερατικός τις ὣν τόπος · καὶ γὰρ σιαγόνες τοῖς ἱερεῦσι ἐδίδοντο , ὡς ἐν τῷ νόμῳ ἀναγέγραπται · ὅπου οὖν ὑπακοὴ , καὶ ἱερὸς τόπος , ἐκεῖ ἀποστέλλει ὁ Κύριος τοὺς Ἀποστόλους λύσοντας “ πῶλον δεδεμένον , ἐν ᾧτ’ οὐδεὶς πώποτε ἀνθρώπων “ ἐκάθισεν , ” ἀντὶ τοῦ οὐδέποτε ἄνθρωπος λογ(??)λὸς ἐπεκάθισεν , ἣ Μωϋσέως λόγος , ἣ Ἡσαΐου , οὐδὲ ἄλλου τινὸς τῶν προφητῶν . ὅτε δὲ ἦλθεν ὁ Χριστὸς , εἶπε τοῖς μαθηταῖς , ἵνα ἀπελθόντες λύσωσι τὸν πῶλον . Εἶπε δὲ αὐτοῖς , “ ἐάν τις ὑμᾶς ἐρωτᾷ , τί λύετε τὸν πῶλον , “ ἐρεῖτε , ὅτι ὁ Κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει . ” πολλοὶ γὰρ ἦσαν οἱ κύριοι τοῦ ὄνου πρὸ τοῦ κυριευθῆναι ὑπὸ τοῦ Σωτῆρος · ἴσμεν δὲ ὅτι ὁ τοῦ Κυρίου ἅπαξ γενόμενος , οὐ δύναται πολλοὺς κυρίους ἔχειν · ὅταν τῇ κακίᾳ δουλεύῃ τις , πολλῶν παθῶν δοῦλός ἐστιν ὁ ἄνθρωπος . Κυρίλλου Ἀλεξανδρείασ . Ἄγεται ὁ πῶλος , ἀπεσταλμένων παρὰ Χριστοῦ · ὑπηρετοῦσι γὰρ πρὸς τοῦτο αὐτὸ δύο τάγματα , προφῆται δὲ οὗτοι καὶ Ἀπόστολοις , δι’ ὧν σαγηνεύονται εἰς πίστιν τὰ ἔθνη . Ἄγεται τοίνυν ἀπό τινος κώμης , ἵνα δι’ αὐτοῦ τὴν ἄγροικον τῶν ἐθνῶν δείξῃ φρένα · οὐκ ἐν νόμῳ τεθραμμένων , ζησάντων δὲ μᾶλλον ἀτημελῶς καὶ ἀρτίως καὶ ἀγρίως , πλὴν μετέστη ἐπὶ τὸ ἥμερον · γέγονε γὰρ ὑπὸ Χριστῷ τῷ πάντα διδάσκοντι . ἕτερός γε μὴν τῶν ἁγίων Εὐαγγελιστῶν καὶ παῖδας ἔφη βαία φοινίκων ἀνατείνοντας προτρέχειν αὐτοῦ , καὶ ὁμοῦ τοῖς μαθηταῖς συντιθέναι τὴν δοξολογίαν , ἵνα καὶ δι’ αὐτῶν τὸν νέον καὶ ἐξ ἐθνῶν , ὥσπερ ἐν πίνακι γεγραμμένον , ἴ’ δῶμεν λαόν . Γέγραπται γὰρ , “ καὶ ὁ λαὸς ὁ κτιζόμενος αἰνέσει τὸν Κύριον . ” Τοῦ ἀγίου Τίυου . Ὁ Κύριος τίς , ἀπολελυμένον δὲ ἡ προσηγορία , βασιλεύων ἤθελε φαίνεσθαι τῷ πλήθει · ἰσοκέφαλος δὲ ἦν ἡ θέα · μεταστέλλεται πολλῶν , ἵνα καθισθέντα ἴδωσιν οἱ πολλοί · προέλαβε τὸ πλῆθος καὶ βοᾷ “ εὐλογημένος ὁ “ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου , ” “ δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῷ , καὶ ἐπὶ “ γῆς εἰρήνη , ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία . ” Διά τι ; ἄνθρωποι γὰρ μετ’ Ἀγγέλων · ὁ γὰρ ἄνω βασιλεὺς κατέβη κάτω , καὶ πεποίηκε μίαν ὑπακοήν . Σημεῖον τὸ γινόμενον . οὐ γὰρ ἀπὸ τοῦ ὄρους τῶν Ἐλαιῶν εἰς Ἰερουσαλὴμ εἰσιόντι τῷ Κυρίῳ χρεία τις ἐπ’ ὄνου καθέζεσθαι , ὃς εἰς τὴν Ἰουδαίαν καὶ Γαλιλαίαν ἅπασαν διῄει πεζὸς , ἀλλὰ τὸ ἔποχον αὐτὸν ἐπὶ τοῦ πώλου θεωρεῖσθαι , δηλοῖ τὸ ἐπὶ τοῦ νέου λαοῦ καθέζεσθαι τὸν οὐράνιον ἡγεμόνα καὶ βασιλέα τῆς Ἱερουσαλήμ . Τὸ γὰρ νέον τῆς κλήσεως ἐδήλωσεν ὁ πῶλος , ἀλλὰ καὶ τὸ πάλαι μὴ καθαρὸν τῶν νῦν καλουμένων . ἀκριβέστατα δὲ ὁ Ματθαῖος τὴν ὑποτύπωσιν τῶν πραγμάτων γεγενημένην ἔδειξεν , οὐ μόνον τοῦ πώλου μνημονεύων , ἀλλὰ καὶ τῆς ὄνου , ὅτι καὶ ὁ Ισραὴλ ὕστερον ἀκολουθήσει τῷ νέῳ λαῷ , καθά ποτε ἡ μήτηρ τῷ πώλῳ · ὅτι γὰρ ἐπὶ τῷ πώλῳ ἐκαθέσθη δηλοῦσιν οἱ λοιποὶ , οἳ καὶ μόνου τοῦ πώλου μνημονεύοντες ἀγομένου πρὸς τὸν Ἰησοῦν . ὁ δὲ Ματθαῖος εἰπὼν καὶ τὴν ὄνον ἀχθεῖσαν καὶ ἐπάνω αὐτῷ καθεσθέντα τὸν Κύριον , οὐ δήπου συνωρίδα γενομένην τοῦ τε πώλου καὶ τῆς μητρὸς λέγει , πῶς γάρ ; ἀλλ’ ἑπομένην τὴν ὄνον . Δεδεμένος δὲ ὁ πῶλος καὶ ἡ ὄνος τοὺς προσδεδεμένους τοῖς ἀνθρωπίνοις πράγμασιν ἔδειξε λαοὺς , καὶ μὴ ἀνέτους ὄντας εἰς τὸ δέξασθαι τὴν ἐπίβασιν τοῦ Κυρίου , ἀνιεμένους δὲ διὰ τὸ θεῖον ἐπίταγμα τοῦ Κυρίου μηδενὸς ἀποκωλύσαι δυνηθέντος , καὶ εἰ βούλονται κωλύειν τινὲς , ὡς αὐτοὶ δεσπόται , ἀλλ’ ἐάν τις ὑμῖν εἴπῃ , τί φησιν ; “ ἐρεῖτε ὅτι “ ὁ Κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει . ” θεία δὲ κλῆσις ἐν τούτῳ δεδήλωται . Ἐδάκρυσε δὲ ἐπὶ τὴν Ἱερουσαλὴμ ὁ Κύριος , φιλάνθρωπος ὣν , ἵνα διὰ τούτου μάθωμεν ὅτι λελύπηται περὶ αὐτῆς , εἴπερ ὅλως χρή τι τοιοῦτο εἰπεῖν περὶ τοῦ πάντων ἐπέκεινα Θεοῦ . Πῶς γὰρ ἄλλως ἔγνωμεν ἃν ἡμεῖς ὅτι κακοὺς ὄντας ἠλέει , εἰ μὴ διὰ πράγματος ἀνθρωπίνου , τοῦτο κατέστησεν ἐνεργὲς , ὅθεν καὶ μετὰ τριάκοντα πέντε ἔτη τῆς ἀναλήψεως ἡ ἅλωσις αὐτῆς γέγονεν , ἀναβολὴν ποιουμένου τοῦ φιλανθρώπου Θεοῦ τῆς τιμωρίας ἐν τοσούτοις ἔτεσι , καὶ μακροθυμοῦντος πρὸς τὸ ἐπιστρέψαι τοὺς πεπλανημένους διὰ τῆς τῶν ἁγίων Ἀποστόλων διδασκαλίας , εἰς τὴν τῆς πίστεως ἀληθινὴν ἐπίγνωσιν , καὶ ἀπολλαγῆναι τῆς μελλούσης ὀργῆς ἔρχεσθαι ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας · διὸ καὶ οἱ πεισθέντες μὲν ἐρρύσθησαν , οἱ δὲ ἀπειθήσαντες ἀπώλοντο . τὸ γὰρ , “ εἰ “ ἔγνως καὶ σὺ τὰ πρὸς εἰρήνην , ” τοῦτό ἐστιν , ὅτι τὰ χρήσιμα καὶ ἀναγκαῖα πρὸς τὸ εἰρηνεῦσαι Θεῷ εἰ ἐπέγνως ἅτινά ἐστιν , ἡ πίστις , καὶ ἡ εἰς Κύριον ὑπακοὴ , καὶ τὸ ἀπέχεσθαι τῶν τύπων καὶ τῆς ἐν νόμῳ λατρείας , οὐκ ἃν τοιαῦταί σε θλίψεις περιέμενον , ἀλλ’ ἐκρύβη , φησὶν , ἀπὸ ὀφθαλμῶν σου · ἑκουσίως γὰρ οὐκ ἠθέλησεν εἰδέναι , ἤγουν συνιέναι τὰς θεοπνεύστους γραφὰς τὰς δηλούσας τὸ περὶ ἐμοῦ μυστήριον . Καιρὸν δὲ λέγει τῆς ἐπισκοπῆς σου , ἣν αὐτὸς ἐποιήσατο , κατελθὼν ἐπισκεψάμενος αὐτὴν , καὶ θεῖα διδάγματα διδάξας ἐν αὐτῇ , καὶ πλείστας θαυματουργίας ἐργασάμενος .
Lemmas: περι ὁ πῶλος . καί γίγνομαι ὡς ἐγγίζω εἰς Βηφθαγὴ καί Βηθανία πρός ὁ ὄρος ὁ καλέω Ἐλαιῶν . ωριγυνοος . ὁ μέν Βηθανία ἑρμηνεύω οἶκος ὑπακοή , δέ Βηθφαγῆ σιαγών , ἱερατικός τις ἐάν τόπος · καί γάρ σιαγών ὁ ἱερεύς δίδωμι , ὡς ἐν ὁ νόμος ἀναγράφω · ὅπου οὖν ὑπακοή , καί ἱερός τόπος , ἐκεῖ ἀποστέλλω ὁ Κύριος ὁ ἀπόστολος λύω “ πῶλος δήω , ἐν οὖς οὐδείς πώποτε ἄνθρωπος “ καθίζω , ” ἀντί ὁ οὐδέποτε ἄνθρωπος λογ(??)λὸς ἐπικαθίζω , ὅς Μωϋσῆς λόγος , ὅς Ἠσαΐας , οὐδέ ἄλλος τις ὁ προφήτης . ὅτε δέ ἔρχομαι ὁ Χριστός , εἶπον ὁ μαθητής , ἵνα ἀπέρχομαι λύω ὁ πῶλος . εἶπον δέ αὐτός , “ ἐάν τις σύ ἐρωτάω , τίς λύω ὁ πῶλος , “ εἴρω , ὅτι ὁ Κύριος αὐτός χρεία ἔχω . ” πολύς γάρ εἰμί ὁ κύριος ὁ ὄνος πρό ὁ κυριεύω ὑπό ὁ Σωτήρ · οἶδα δέ ὅτι ὁ ὁ κύριος ἅπαξ γίγνομαι , οὖον δύναμαι πολύς κύριος ἔχω · ὅταν ὁ κακία δουλεύω τις , πολύς πάθος δοῦλος εἰμί ὁ ἄνθρωπος . Κύριλλος Ἀλεξάνδρεια . ἄγω ὁ πῶλος , ἀποστέλλω παρά Χριστός · ὑπηρετέω γάρ πρός οὗτος αὐτός δύο τάγμα , προφήτης δέ οὗτος καί ἀπόστολος , διά ὅς σαγηνεύω εἰς πίστις ὁ ἔθνος . ἄγω τοίνυν ἀπό τις κώμη , ἵνα διά αὐτός ὁ ἄγροικος ὁ ἔθνος δείκνυμι φρήν · οὐ ἐν νόμος τρέφω , ζῶ δέ μᾶλλον ἀτημελῶς καί ἄρτιος καί ἄγριος , πλήν μεθίστημι ἐπί ὁ ἥμερος · γίγνομαι γάρ ὑπό Χριστός ὁ πᾶς διδάσκω . ἕτερος γε μήv ὁ ἅγιος εὐαγγελιστής καί παῖς φημί Βαία Φοῖνιξ ἀνατείνω προτρέχω αὐτός , καί ὁμοῦ ὁ μαθητής συντίθημι ὁ δοξολογία , ἵνα καί διά αὐτός ὁ νέος καί ἐκ ἔθνος , ὥσπερ ἐν πίναξ γράφω , εἷς δήω λαός . γράφω γάρ , “ καί ὁ λαός ὁ κτίζω αἴνεσις ὁ κύριος . ” ὁ ἅγιος Τίυου . ὁ Κύριος τίς , ἀπολύω δέ ὁ προσηγορία , βασιλεύω ἐθέλω φαίνω ὁ πλῆθος · ἰσοκέφαλος δέ εἰμί ὁ θέα · μεταστέλλομαι πολύς , ἵνα καθίζω ὁράω ὁ πολύς · προλαμβάνω ὁ πλῆθος καί βοάω “ εὐλογέω ὁ “ ἐρχόμενος ἐν ὄνομα κύριος , ” “ δόξα ἐν ὕψιστος Θεός , καί ἐπί “ γῆ εἰρήνη , ἐν ἄνθρωπος εὐδοκία . ” Ζεύς τίς ; ἄνθρωπος γάρ μετά Ἄγγελος · ὁ γάρ ἄνω βασιλεύς καταβαίνω κάτω , καί ποιέω εἷς ὑπακοή . σημεῖον ὁ γίγνομαι . οὖον γάρ ἀπό ὁ ὄρος ὁ Ἐλαιῶν εἰς Ἱεροσόλυμα εἴσειμι ὁ κύριος χρεία τις ἐπί ὄνος καθέζομαι , ὅς εἰς ὁ Ἰουδαῖος καί Γαλιλαία ἅπας δίειμι πεζός , ἀλλά ὁ ἔποχον αὐτός ἐπί ὁ πῶλος θεωρέω , δηλόω ὁ ἐπί ὁ νέος λαός καθέζομαι ὁ οὐράνιος ἡγεμών καί βασιλεύς ὁ Ἱερουσαλήμ . ὁ γάρ νέος ὁ κλῆσις δηλόω ὁ πῶλος , ἀλλά καί ὁ πάλαι μή καθαρός ὁ νῦν καλέω . ἀκριβής δέ ὁ Ματθαῖος ὁ ὑποτύπωσις ὁ πρᾶγμα γίγνομαι δείκνυμι , οὖον μόνος ὁ πῶλος μνημονεύω , ἀλλά καί ὁ ὄνος , ὅτι καί ὁ Ἰσραήλ ὕστερος ἀκολουθέω ὁ νέος λαός , καθά ποτός ὁ μήτηρ ὁ πῶλος · ὅτι γάρ ἐπί ὁ πῶλος καθέζομαι δηλόω ὁ λοιπός , ἕ καί μόνος ὁ πῶλος μνημονεύω ἄγω πρός ὁ Ἰησοῦς . ὁ δέ Ματθαῖος εἶπον καί ὁ ὄνος ἄγω καί ἐπάνω αὐτός κατά-ἕζομαι ὁ κύριος , οὖον δήπου συνωρίς γίγνομαι ὁ τε πῶλος καί ὁ μήτηρ λέγω , πῶς γάρ ; ἀλλά ἕπομαι ὁ ὄνος . δήω δέ ὁ πῶλος καί ὁ ὄνος ὁ προσδέω ὁ ἀνθρώπινος πρᾶγμα δείκνυμι λαός , καί μή ἄνετος εἰμί εἰς ὁ δέχομαι ὁ ἐπίβασις ὁ κύριος , ἀνίημι δέ διά ὁ θέω ἐπίταγμα ὁ κύριος μηδείς ἀποκωλύω δύναμαι , καί εἰμί βούλομαι κωλύω τις , ὡς αὐτός δεσπότης , ἀλλά ἐάν τις σύ εἶπον , τίς φημί ; “ εἴρω ὅτι “ ὁ Κύριος αὐτός χρεία ἔχω . ” θεῖος δέ κλῆσις ἐν οὗτος δηλόω . δάκρυ δέ ἐπί ὁ Ἱεροσόλυμα ὁ Κύριος , φιλάνθρωπος ἐάν , ἵνα διά οὗτος μανθάνω ὅτι λυπέω περί αὐτός , εἴπερ ὅλως χρή τίς τοιοῦτος εἶπον περί ὁ πᾶς ἐπέκεινα Θεός . Πῶς γάρ ἄλλως γιγνώσκω ἄν ἐγώ ὅτι κακός εἰμί ἐλεέω , εἰμί μή διά πρᾶγμα ἀνθρώπινος , οὗτος καθίστημι ἐνεργός , ὅθεν καί μετά τριάκοντα πέντε ἔτος ὁ ἀνάληψις ὁ ἅλωσις αὐτός γίγνομαι , ἀναβολή ποιέω ὁ φιλάνθρωπον Θεός ὁ τιμωρία ἐν τοσοῦτος ἔτος , καί μακροθυμέω πρός ὁ ἐπιστρέφω ὁ πλανάω διά ὁ ὁ ἅγιος ἀπόστολος διδασκαλία , εἰς ὁ ὁ πίστις ἀληθινός ἐπίγνωσις , καί ἀπολαγχάνω ὁ μέλλω ὀργή ἔρχομαι ἐπί ὁ υἱός ὁ ἀπείθεια · διό καί ὁ πείθω μέν ἐρύω , ὁ δέ ἀπειθέω ἀπόλλυμι . ὁ γάρ , “ εἰμί “ γιγνώσκω καί σύ ὁ πρός εἰρήνη , ” οὗτος εἰμί , ὅτι ὁ χρήσιμος καί ἀναγκαῖος πρός ὁ εἰρηνεύω Θεός εἰμί ἐπιγιγνώσκω ὅστις εἰμί , ὁ πίστις , καί ὁ εἰς κύριος ὑπακοή , καί ὁ ἀπέχω ὁ τύπος καί ὁ ἐν νόμος λατρεία , οὐ ἄν τοιοῦτος σύ θλῖψις περιμένω , ἀλλά κρύπτω , φημί , ἀπό ὀφθαλμός σύ · ἑκούσιος γάρ οὐ ἐθέλω οἶδα , ἤγουν συνίημι ὁ θεόπνευστος γραφή ὁ δηλόω ὁ περί ἐγώ μυστήριον . Καιρός δέ λέγω ὁ ἐπισκοπή σύ , ὅς αὐτός ποιέω , κατέρχομαι ἐπισκοπέω αὐτός , καί θεῖον δίδαγμα διδάσκω ἐν αὐτός , καί πλεῖστος θαυματουργία ἐργάζομαι .