catenae-novum-testamentum.catena-in-lucam-typus-b-e-codd-paris-coislin-23-oxon-bodl 77
Περὶ τῆς ἐξαιτήσεως τοῦ Σατανᾶ . Διὰ τι τοὺς ἄλλους ἀφεὶς πρὸς τὸν Πέτρον μόνον εἴρηκε , “ Σίμων , Σίμων , ἰδοὺ ὁ Σατανᾶς ἐξῃτήσατο ὑμᾶς σινιᾶσαι ὡς “ τὸν σῖτον ; ” ἵνα παιδεύσῃ αὐτὸν , μὴ ἑαυτῷ θαρρεῖν , ἀλλὰ τοῖς παρ’ αὐτοῦ χαρίσμασι σεμνύνεσθαι . Τί δέ ἐστι “ σινιᾶσαι ; ” θορυβῆσαι , ταράξαι , πειράσαι · ἔθος γὰρ τῷ Σατανᾷ , τοῖς εὐδοκιμοῦσιν ἐπιπηδᾷν , ὥσπερ καὶ τῷ Ἰώβ . Ἐν τῷ εἰπεῖν , ὅτι “ ἐγὼ ἐδεήθην περὶ σοῦ , ἵνα μὴ ἐκλίπῃ ἡ “ πίστις σου , ” ἔδειξεν ὅτι ὡς ἄνθρωπος πάλιν διαλέγεται , καίτοι Θεὸς ὣν τῇ φύσει , εἰ καὶ γέγονε σὰρξ , δεηθῆναι γὰρ κατὰ τὸ ἀνθρώπινον , φησίν · ὑπεμφαίνει δὲ διὰ τούτων ὡς εἴπερ ἐκδοθείη πρὸς πεῖραν τῷ Σατανᾷ , ἄπιστος γενήσεται παντελῶς , ὅπως γε καὶ μὴ ἐκδοθεὶς ἠσθένησε τῇ πίστει ἀρνησάμενος . Ἐπάγει δὲ τὸ “ ἐπιστρέψας στήριξον τοὺς ἀδελφούς σου , ” ἵνα μὴ εἰς ἀπόγνωσιν ἐμπέσῃ , μᾶλλον δὲ ἀγαθὴν ἐλπίδα κτήσεται . Τὸ γὰρ “ ἐπιστρέψας στήριξον τοὺς ἀδελφούς σου , ” τοῦτό ἐστι · γενοῦ στήριγμα καὶ διδάσκαλος τῶν διὰ πίστεως προσιόντων ἐμοί . οὐ γὰρ δὴ ἀποστερηθήσῃ , φησὶν , ἀρνησάμενος τοῦ ἀποστολικοῦ χαρίσματος , ὅπερ τῆς θείας ἐστὶ γαληνότητος καὶ τῆς ἀφάτου φιλανθρωπίας ὑπάρχει τεκμήριον . Περὶ ὧν γὰρ εἶπεν ὁ Πέτρος , ὅτι ἕτοιμός εἰμι ὑπὲρ σοῦ ἀποθανεῖν , καὶ ὧν ἤκουσε διὰ τοῦ τοπάρχου , προεγράφη . Τοῦ Χρυσοστόμου . Ἐντεῦθεν μανθάνομεν δόγμα μέγα , ὡς οὐκ ἀρκεῖ προθυμία ἀνθρώπου , ἃν μὴ τῆς ἄνω ἀπολαύῃ ῥοπῆς , καὶ πάλιν οὐδὲν κερδανοῦμεν ἀπὸ τῆς ἄνωθεν ῥοπῆς , προθυμίας οὐκ οὔσης · καὶ ταῦτα ἀμφότερα δείκνυσι Ἰούδας καὶ Πέτρος . οὐκ ἐναντία ἑαυτῷ νομοθετῶν ὁ Χριστός φησι · πρότερον μὲν ἔλεγε , “ μὴ κτήσησθε πήραν , ” καὶ τὰ ἑξῆς . Νῦν δέ φησιν “ ὁ ἔχων “ βαλλάντιον , ἀράτω ὁμοίως καὶ πήραν , καὶ ὁ μὴ ἔχων πωλησάτω “ τὸ ἱμάτιον αὐτοῦ καὶ ἀγορασάτω μάχαιραν · ” κατ’ ἀρχὰς μὲν γὰρ ἐκεῖνα προσέτασσε , ὅπως πεῖραν καὶ ἀπόδειξιν τῆς αὐτῶν δυνάμεως λαβόντες , ἐν τῷ μηδενὸς αὐτοὺς ὑστερεῖσθαι μετὰ θάρσους καὶ προθυμίας εἰς τὴν οἰκουμένην ἐξέλθωσιν ἅπασαν · πρὸς δὲ τὴν συμπλήρωσιν τῆς οἰκονομίας ἐρχόμενος , ταῦτα παρεκελεύετο ἵνα μὴ διὰ τέλους ἀργοὶ μένωσι , πενίας δὲ καὶ πείνας καὶ γυμνότητος πεῖραν λαβόντες , ἐν τούτοις τὴν οἰκείαν φιλοσοφίαν ἐνδείξονται , καὶ μὴ ὥσπερ δι’ ἀψύχων ὀργάνων ἐνεργεῖσθαι τὰ κατ’ αὐτοὺς νομίζωσιν · ἔτι δὲ καὶ ἵνα μὴ μετὰ ταῦτά τινες ἔχωσι λέγειν , ὅτι οὐδὲν παρ’ αὐτοῖς εἰσήνεγκαν ἐκεῖνοι , ἀλλὰ τὸ πᾶν τῆς τοῦ Θεοῦ ῥοπῆς ἐγένετο , πρὸς δὲ τούτοις ἵνα καὶ μετριάζειν μάθωσι , τοῦτο ποιεῖ , καὶ ὅπως μὴ μείζονα ἣ κατὰ ἄνθρωπον λάβωσι δόξαν . Διὰ δὴ ταῦτα καὶ πολλῶ πλείονα τούτων , ἀφεὶς αὐτοὺς πολλοῖς τῶν ἀδοκήτων περιπίπτειν , οὐκ ἠβουλήθη ὑπὸ τὴν ἀκρίβειαν τῆς νομοθεσίας τῆς προτέρας αὐτοὺς ἀφεῖναι , ἀλλ’ ἐχάλασε καὶ ἀνῆκε τῆς φιλοσοφίας τὸν τόνον ἐκείνοις , ὥστε μὴ βαρύν τινα καὶ ἀφόρητον αὐτοῖς γενέσθαι τὸν βίον , πολλαχοῦ ἐγκαταλιμπανομένοις καὶ τὸν ἀκριβῆ νόμον ἐκεῖνον ἀναγκαζομένοις τηρεῖν . Ἀγοράσαι δὲ μάχαιραν , φησὶ , τὴν ἔφοδον τῶν Ἰουδαίων τὴν κατ’ αὐτοῦ γνωρίσαι αὐτοῖς βουλόμενος , καὶ ὅτι μέλλουσιν αὐτὸν συλλαμβάνειν , καὶ τοῦτο φανερῶς μὲν οὐκ ἠθέλησεν εἰπεῖν , ὥστε μὴ θορυβῆσαι πάλιν αὐτούς · δι’ αἰνίγματος μέντοι τῆς μαχαίρας τὴν ἐνεστῶσαν αἰνίττεται ἐπιβουλὴν , καὶ ὅτι μέλλει πάσχειν παρὰ τῶν Ἰουδαίων ἅπερ ἔπαθε , καὶ τοῦτο ἐκ τῶν ἑξῆς δῆλον . Εἰπὼν γὰρ “ ἀγορασάτω μάχαιραν , ” ἐπήγαγεν , “ ὅτι δεῖ τὰ γε - “ γραμμένα περὶ ἐμοῦ τελεσθῆναι , ὅτι μετὰ ἀνόμων ἐλογίσθη · οὔτε οὖν τελείως παρεσιώπησεν , ἵνα μὴ τῇ ἀθρόᾳ ἐφόδῳ ταραχθῶσιν , οὔτε πάλιν τελείως ἐγνώρισεν , ἵνα μὴ δειλίᾳ τινὶ κατασχεθῶσιν . Εἰπόντων δὲ τῶν Ἀποστόλων , “ Κύριε , ἰδοῦ μάχαιραι ὧδε δύο , ” καὶ τὸ λεχθὲν μὴ συνιέντων , αὐτός φησιν , “ ἱκανόν ἐστι , ” καίτοι γε οὐκ ἦν ἱκανόν . Εἰ μὲν γὰρ ἀνθρωπίνης βοηθείας κεχρῆσθαι αὐτοὺς ἐβούλετο , οὐδὲ εἰ ἑκατὸν ἦσαν μάχαιραι , ἱκαναὶ ἦσαν · εἰ δὲ μὴ τοῦτο , καὶ δύο περιτταί · καὶ ὅμως οὐκ ἀπεκάλυψε τὸ αἴνιγμα . καὶ γὰρ πολλαχοῦ φαίνεται τοῦτο ποιῶν , ἐπειδὰν μὴ νοήσωσι τὸ λεχθὲν , παρατρέχει τοῦτο καὶ ἀφίησι , τῇ τῶν πραγμάτων ἐκβάσει τῶν μετὰ ταῦτα τὴν κατανόησιν τῶν εἰρημένων ἐπιτρέπων λοιπὸν , ὥσπερ καὶ ὅτε εἶπε , “ λύσατε τὸν ναὸν τοῦτον , ” καὶ τὰ ἑξῆς . Περὶ τοῦ προσεύξασθαι αὐτὸν πρὸ τοῦ πάθους προεγράφη εἰς τὸ κατὰ Ματθαῖον . Ινα δὲ δείξῃ , ὅτι ἀληθινὸς ἦν ἄνθρωπος , καὶ οὐκ ἀπὸ τῆς θεότητος ἡ ἀγωνία γέγονεν , ἵδρωσε , καὶ ἐγένετο αὐτοῦ ὁ ἱδρὼς ὤσει θρόμβοι αἵματος , ὅπερ μυστηρίου τινὸς ἐστὶ τεκμήριον . Οὐδὲ γὰρ εἰ σφόδρα δειλότατός ἐστι καὶ ἀγεννὴς , αἵματος ἔμελλε νοτίσιν ἐξ ἀγωνίας μόνης ὥσπερ ἰκμάσι ἱδρῶτος παρὰ φύσιν ὑγραίνεσθαι , ἀλλ’ εὐδόκησε τοῦτο γενέσθαι ἐν ἑαυτῷ , ὅπως τῆς ἡμετέρας φύσεως ὥσπερ ἀναξηράνῃ καὶ ἐξοικίσῃ τὴν τῆς δειλίας πηγὴν . Ὤφθη δὲ αὐτῷ Ἄγγελος ἐξ οὐρανοῦ ἐνισχύων αὐτὸν , οὐχ ὅτι τῆς ἰσχύος τοῦ Ἀγγέλου ἐπεδέετο , ὁ ὑπὸ πάσης ὑπουρανίου δυνάμεως φόβῳ καὶ τρόμῳ προσκυνούμενος καὶ δοξαζόμενος , ἀλλ’ ἵνα πληρωθῇ τὸ ἐν τῇ μεγάλῃ ᾠδῇ ὑπὸ τοῦ Μωϋσέως εἰρημένον , “ καὶ “ ἐνισχυσάτωσαν αὐτὸν πάντες υἱοὶ Θεοῦ , ” τουτέστι διὰ τὴν ὑπερβολὴν τῆς θαυμασιότητος δοξολογῶν αὐτὸν ὁ Ἄγγελος ἔλεγε πρὸς Κύριον · Σή ἐστιν ἡ ἰσχὺς , δέσποτα , σὺ γὰρ ἴσχυσας κατὰ θανάτου καὶ κατὰ τοῦ ᾅδου καὶ κατὰ τοῦ διαβόλου , ἐλευθέρωσας τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων ἐξ αὐτῶν . Φωνῇ παροιμίας λέγεται ἐπὶ τῶν σφόδρα λυπουμένων καὶ ἀγωνιώντων , “ αἵματι ἵδρω , ” ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῶν πικρῶς ὀδυρομένων , “ αἵματι κλαίει . ” εἰ μὲν οὖν κατὰ τοῦτόν τις πεπαρῳδῆσθαι νομίσ(??)ι τὸν τρόπον , οὐδὲ γὰρ τῶν τοιούτων μαθημάτων ὁ ἀνὴρ ἀνήκοος , οὐ γὰρ θρόμβους ἱδρὼς ἀπεφήνατο αἵματος · οὐ γὰρ καθ’ ὁμοιότητα τούτων εἴρηκε γενέσθαι τοὺς ἱδρῶτας · τοῦτο γὰρ σαφῶς δηλονότι “ ὡσεὶ θρόμβοι ” παρίστησι . θέλων δὲ μᾶλλον δηλῶσαι , ὡς οὐχὶ λεπταῖς τισὶ νοτίσι καὶ οἷον ἐνδείξεως χάριν ἐπιφαινομέναις , ἀλλ’ ὡς ἀληθῶς ἁδρῶν σιαγόνων δίκην ὅλον τοῖς ἱδρῶσι περιεστάζετο . a “ τοὺς τῶν αἱμάτων θρόμβους ὡσεὶ κόρον τοῦ γεγενημένου παρειληφέναι · ἐδήλου δὲ ἄρα ὥσπερ καὶ διὰ τῆς ἐντεταμένης προσευχῆς , καὶ τῆς πολλῆς ἀγωνίας καὶ τῆς τῶν ἱδρώτων παχύτητος , ὡς φύσει καὶ ἀληθῶς , ἀλλ’ οὐκ ἐπιδείξει καὶ φαντασίᾳ ἄνθρωπός τε ἐχρημάτισεν ὁ Σωτῆρ’ , καὶ τοῖς φυσικοῖς καὶ ἀδιαβλήτοις ὑπηρετήσατο πάθεσι . Περὶ τοῦ ἀναστῆναι αὐτὸν ἐκ τῆς προσευχῆς , καὶ ὅτι ἐφίλησεν αὐτὸν ὁ Ἰούδας , καὶ τὰ ἑξῆς , ἕως ἤγαγον αὐτὸν πρὸς Πιλάτον , προεγράφη εἰς τὸ κατὰ Ματθαῖον . Τίτου . Βοστρῶν . Τὸ “ μὴ εἰσελθεῖν εἰς πειρασμὸν ” μὴ πειρασθῆναι , ἀλλὰ τὸ μὴ ἔσω γενέσθαι τῶν πειρασμῶν καὶ κυριευθῆναι . Ἀπολιναρίου . Σημεῖον τὸ φίλημα δέδωκεν ὁ προδιδοὺς , τὸ καὶ μᾶλλον πλησιᾶσαι δύνασθαι κατὰ τὴν συνήθειαν , καὶ ὁ Κύριος φιλοῦντα μὲν αὐτὸν οὐκ ἀπεστράφη , τῇ τε συνήθει πραότητι καὶ προσελέγχων . Ἔδειξε δὲ αὐτῷ , ἵνα μὴ νομίζῃ λανθάνειν , ὅτι οὐκ ἐπὶ τούτῳ αὐτὸν δέχεται , ὅπερ σχηματίζεται διὰ τοῦ φιλήματος , ἀλλ’ ἐπ’ ἐκεῖνο , ἐφ’ ὅπερ ἥκει καὶ βούλεται τοῦ ἐπιτελέσαι . Τοῦ Χρυσοστόμου . Ἄξιον ζητῆσαι τίνος ἐβάστασαν , καὶ πόθεν ἦσαν ἐκεῖ μάχαιραι ; ἀπὸ δείπνου ἦσαν καὶ τραπέζης ἐξεληλυθότες · εἰκὸς οὖν καὶ μαχαίρας εἶναι ἐκεῖ διὰ τὸ ἀρνίον · τούτους δὲ ἀκούσαντας ὅτι ἥξουσι τινὲς ἐπ’ αὐτὸν λαβεῖν εἰς βοήθειαν ὡς πολεμήσοντας ὑπὲρ τοῦ διδασκάλου , ὃ τῆς ἐκείνης γνώσεως ἦν μόνον . Διὸ καὶ ἐπιτιμᾶται Πέτρος αὐτῇ χρησάμενος μετὰ σφοδρᾶς τῆς ἀπειλῆς · καὶ οὐκ ἀφῆκέν τινα βλάβην γενέσθαι Χριστός · ἰάσατο γὰρ αὐτὸν , καὶ θαῦμα ἐπεδείξατο , ἱκανὸν καὶ τὴν ἐπιείκειαν αὐτοῦ καὶ τὴν δύναμιν ἐμφῆναι , καὶ τὴν τοῦ μαθητοῦ φιλοστοργίαν τε καὶ πραότητα . Καὶ γὰρ ἐκεῖνο φιλοστόργως καὶ τοῦτο πειθηνίως . Ἀκούσας γὰρ “ βάλε τὴν μάχαιραν εἰς τὴν θήκην αὐτῆς , εὐθέως ἐπείσθη , καὶ μετὰ ταῦτα οὐδαμοῦ τοῦτο ποιεῖ . Ἀπολιναρίου . τοῦτό ἐστιν ὅτι συγχωρήσεως καιρὸς καὶ ἡ ἐξουσία του σκότους . Τίτου Βοστρῶν . Ὅτε θέλω κρατοῦμαι , φησὶν , ἐγὼ γὰρ νῦν θέλω , αὕτη ἐστὶν ὑμῶν ἡ ὥρα , καὶ ἡ ἐξουσία τῆς ἁμαρτίας ὑμῶν . Τοῦ Χρυσοστόμου . Ἰστέον ὅτι οὔτε ἤσθετο τοῦ πτώματος ὁ Πέτρος , καὶ τοῦτο δηλῶν ὁ Λουκᾶς φησιν , ὅτι ἐνέβλεψεν εἰς αὐτὸν ὀ χριστὸς , δείκνυς ὅτι οὐ μόνον ἠρνήσατο , ἀλλ’ οὐδὲ ἐπεμνήσθη οἴκοθεν , καὶ ταῦτα τοῦ ἀλεκτρυόνος φωνήσαντος · ἀλλ’ ἐδεήθη πάλιν τῆς τοῦ διδασκάλου ὑπομνήσεως , καὶ τὸ βλέμμα αὐτῷ γέγονε ἀντὶ φωνῆς , οὔπω περιδεὴς ἦν . ὁ δὲ Μάρκος φησὶν , ὅτε μὲν ἅπαξ ἠρνήσατο , τότε πρῶτον ἐφώνησεν ὁ ἀλεκτρύων , ὅτε δὲ τρίτον καὶ τελευταῖον , ἀκριβέστερον ἐξηγούμενος τοῦ μαθητοῦ τὴν ἀσθένειαν , καὶ τὸ σφόδρα αὐτὸν ἀποτεθνηκέναι τῷ δέει , καὶ ταῦτα πη αὐτοῦ τοῦ διδασκάλου μαθὼν ἔγραψε · καὶ γὰρ φοιτητὴς ἦν Πέτρου . σύμφωνα δὲ τὰ παρὰ τοῦ Ματθαίου καὶ Μάρκου , εἰ καὶ δοκεῖ ἐναντία εἶναι . Ἐπειδὴ γὰρ καθ’ ἑκάστην ἀγωγὴν καὶ τρίτον καὶ τέταρτον φωνεῖν εἴωθεν ὁ ἀλεκτρύων , δηλῶν ὁ Μάρκος ὅτι οὐδὲ ἡ φωνὴ αὐτὸν ἐπέσχε καὶ εἰς μνήμην ἤγαγε , τοῦτό φησιν · ὥστε ἀμφότερα ἀληθῆ . πρὶν ἣ γὰρ τὴν τρίτην ἀγωγὴν ἀπαρτίσαι τὸν ἀλέκτορα , τρίτον ἠρνήσατο , μόνου δὲ ὑπὸ τοῦ Χριστοῦ τῆς ἁμαρτίας ἀναμνησθεὶς , οὐδὲ κλαῦσαι ἐτόλμα φανερῶς , ἀλλ’ ἐξελθὼν ἔξω , ἔκλαυσε πικρῶς . Κυρίλλου Ἀλεξανδρείασ . Ἠσθένησε κατὰ τὴν πρόρρησιν τοῦ Χριστοῦ μακάριος Πέτρος , καὶ ἠρνήσατο τὸν τῶν ὅλων Σωτῆρα Χριστὸν , καὶ οὐχ ἅπαξ , ἀλλὰ τρὶς , καὶ ἐνώμοτον ἐποιεῖτο τὴν ἄρνησιν . Ἔφη γὰρ ὁ Ματθαῖος , “ ὅτι ἤρξατο καταναθεματίζειν “ καὶ ὀμνύειν , ὅτι οὐκ οἶδα τὸν ἄνθρωπον . ” Πειρῶνται μὲν οὖν τινὲς , ὀμωμοκέναι κατὰ τὸν Ματθαῖον , οὐκ οἶδεν ἄνθρωπον γεγονότα τὸν Ἰησοῦν , τοῦτο δὲ ἄπιστον . Πῶς γὰρ αὐτὸν οὐκ ἠρνήσατο τῆς μετὰ σαρκὸς οἰκονομίας ἀνατρέπων τὸ μυστήριον · ᾔδει γὰρ κα · ἡμᾶς γεγονότα , τουτέστιν ἄνθρωπον τὸν μονογενῆ τοῦ Θεοῦ Λόγον · καὶ γοῦν ὡμολόγησεν ἐναργῶς , “ ὅτι σὺ εἶ ὁ Χριστὸς ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ “ τοῦ ζῶντος , ” καὶ οὐχ ὡς ἕνα τῶν καθ’ ἡμᾶς Υἱὸν αὐτὸν εἶναι Θεοῦ διαβεβαιούμενος τὰ τοιάδε φησίν · ἀλλὰ καὶ τοῖς τῆς ἀνθρωπότητος μέτροις συμβεβηκότα θεωρῶν , τὸν ἐπέκεινα παντὸς γεννητοῦ , καὶ ἐκ τῆς τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς οὐσίαν ἀναλάμψαντα Λόγον , οὐκ ἀπέστη τοῦ εἶναι καὶ ὁμολογεῖν , ὡς ἔστιν αὐτὸς Υἱὸς τοῦ Θεοῦ τοῦ ζῶντος . καὶ οὐδήπω φαμὲν , ὅτι γέγονεν ἄρνησις , ἵνα μὴ ψαύσηται Χριστὸς , ἀλλ’ ὅτι τὸ ἐσόμενον οὐκ ἠγνοηκὼς , προαπήγγειλε τῷ μαθητῇ · ὅτι γὰρ ἀνθρωπίνης μικροψυχίας , ὡς ἔφην , γέγονε τὸ κακὸν , καὶ τοῖς τοῦ συνειδότος ἐλέγχοις ὁ μαθητὴς κατεκρίνετο , διδάξειεν ἃν εὐθὺς καὶ αὐτὸς ὁ θρῆνος , καὶ τὸ ἐπὶ τῇ μεταγνώσει δάκρυον · ἐξελθὼν γὰρ ἔξω , φησὶν , “ ἔκλαυσε πικρῶς , ” προσεσχηκότος αὐτῷ τοῦ Χριστοῦ , καὶ τοῦ πρὸς αὐτὸν γεγονότος λόγου καλέσαντος εἰς ἀνάμνησιν . Ἐπιστρέψας δὲ οὐ διήμαρτε τοῦ σκοποῦ , μεμένηκε γὰρ ὅπερ ἦν , γνήσιος μαθητὴς , πεπλούτηκε γὰρ τῆς ἀφέσεως τοῦ πλημμελήματος . Τοῦ Αὐτοῦ . Πρέποι ἃν εἰπεῖν ὅπερ ἔφη τις τῶν ἁγίων “ ἐξέστη ὁ οὐρανὸς ἐπὶ τοῦτο , καὶ ἔφριξεν ἐπὶ πλεῖον σφόδρα “ λέγει Κύριος . ” ὁ γῆς τε καὶ οὐρανοῦ Κύριος , ὁ τῶν ὅλων γενεσιουργὸς καὶ τεχνίτης , ὁ βασιλεὺς τῶν βασιλευόντων , καὶ Κύριος τῶν κυριευόντων , ὡς εἷς ἐξ ἡμῶν ἀτιμάζεται , καὶ διακαρτερεῖ τυπτομενος , καὶ τὸν ἐκ τῶν ἀσεβῶν ὑπομένει γέλωτα , τύπον ἡμῖν τῆς εἰς ἄκρον ἀνεξικακίας ἑαυτὸν παρατιθείς . Ὁ γὰρ ἐτάζων καρδίας καὶ νεφροὺς , ὁ προφητείας πάσης δοτὴρ , πῶς ἂν ἠγνόησε , τίς ἐστιν ὁ παίσας αὐτόν ; Ἀνισχούσης ἡμέρας τὸ δυσσεβὲς καὶ πάσης ἀνομίας μεστὸν συνήγερται βουλευτήριον , καὶ εἰς μέσον ὁ Μωϋσέως καὶ προφητῶν δεσπότης ἀθέσμως ἐξυβριζόμενος παρεκομίζετο · ἐπυνθάνοντο δὲ εἰ αὐτὸς ἔστιν ὁ Χριστός ἀλλ’ εἴποι τις ἃν πρὸς αὐτοὺς , εἰ μὲν ἀγνοῶν ἐρωτᾷς , οὐκ ἔδει σε πρὶν τὸ ἀληθὲς μαθεῖν , τύπτειν καὶ ὑβρίζειν αὐτὸν , μήπως Θεῷ προσκρούσῃς · εἰ δὲ ὑποπλάττεις τὴν ἄγνοιαν , εὖ εἰδὼς αὐτὸν ὄντα Χριστὸν , ἀκούσεις οὖν τοῦ ἱεροῦ γράμματος , “ Θεὸς οὐ μυκτηρίζεται , ” διὸ καὶ Χριστὸς πρὸς αὐτούς · “ ἐὰν ὑμῖν εἴπω ” καὶ τὰ ἑξῆς · ποῦ γὰρ ἀκούσαντες ἐπιστεύσατε ; ποῦ δὲ ἐρωτώμενοι ἐσιγήσατε ; Ἐλέγχοντος ἦν αὐτοὺς τὸ εἰρημένον , ὅτι οὐ παντελῶς διαλέληθεν αὐτοὺς τὸ πρᾶγμα διὰ τὴν ἐκ τῶν σημείων ἐπίγνωσιν . Πόθεν γὰρ τὸ λέγειν τοῦτον μόνον Χριστὸν , ὅπερ ἐφ’ ἑτέρῳ οὐκ εἰρήκασιν ; Ἐπιφέρει δὲ τὸ τῆς κρίσεως , ἀπειλῶν ὅτι ὄψονται αὐτὸν ἐν τῇ οὐρανίῳ δόξῃ φαινόμενον , ἀλλ’ ὅμως ἀκούσαντες οὐκ ἔπληξαν , οὐδὲ ἐφυλάξαντο , ἀλλὰ βλασφημίας εἶπαν εἶναι τὸν λόγον . Οὕτως οὐκ εἰς ὠφέλειαν τοῖς ἀνηκόοις αἱ τῶν μυστηρίων ἀποκαλύψεις , ἀλλ’ εἰς κατάκρισιν . Κυρίλλου Ἀλεξανδρείασ . Ἀπήγαγον Πιλάτῳ τὸν Ἰησοῦν · παρεδέθησαν καὶ αὐτοὶ ταῖς τῶν Ῥωμαίων στρατιαῖς , καὶ πεπλήρωται τὰ διὰ τῶν ἁγίων προφητῶν ἐπ’ αὐτοῖς προεπηγγελμένα , “ οὐαὶ τῷ ἀνόμῳ , πονηρὰ κατὰ τὰ ἔργα τῶν χειρῶν αὐτοῦ συμβή - “ σεται αὐτῷ · ” ὁ δὲ , “ καθὼς ἐποίησας , οὕτως ἔσται σοὶ τὸ ἀντα - “ πόδομά σου , ἀνταποδοθήσεταί σοι εἰς κεφαλήν σου . ” Τί δὲ δὴ καὶ Πιλάτῳ , φασὶ , τὰς κατὰ τοῦ πάντων Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ , συντιθέντες συκοφαντίας ; “ τοῦτον εὕρομεν διαστρέφοντα τὸ ἔθνος “ ἡμῶν , καὶ κωλύοντα φόρους διδόναι Καίσαρι . ” Ποῦ κεκώλυκε φόρους διδόναι Καίσαρι ; καίτοι πεπόμφατε πρὸς αὐτὸν ἐξ ἑαυτῶν τινας μετὰ τῶν καλουμένων Ἡρωδιανῶν πειράζοντάς τε καὶ λέγοντας , “ διδάσκαλε , ἔξεστι φόρους διδόναι Καίσαρι , ἣ οὔ ; ” εἶτα πρὸς ταῦτα Χριστός · ἐπιδείξατέ μοι , φησὶ , νόμισμα τοῦ κένσου , εἴρετό τε , τίνος ἔχει εἰκόνος ἐπιγραφὴν τὸ προσοισθὲν δηνάριον ; ὡς δὲ Καίσαρος ἔφασκον , ἀπόδοτε , φησὶ , “ τὰ Καίσαρος Καίσαρι “ καὶ τὰ τοῦ Θεοῦ τῷ Θεῷ . ” Ποῦ τοιγαροῦν κεκώλυκε φόρους διδόναι Καίσαρι ; ἀλλ’ εἰσῆν αὐτοῖς ὁ σκοπὸς τὸ καταγαγεῖν εἰς θάνατον τὸν ἀναφέροντα πρὸς ζωὴν , πλὴν ἠλέγχοντο καὶ ἀνδρὸς εἰδωλολάτρου γεγονότες δυσσεβέστεροι . Ὁ μὲν γὰρ Πιλάτος παντὸς αἰτιάματος ἀπήλλαττε τὸν Ἰησοῦν , καὶ τοῦτο οὐχ ἅπαξ , ἀλλὰ τρίς · οἱ δὲ ἐπίσχυον λέγοντες , ἀνασείει τὸν λαὸν , συκοφαντιῶν ἑτέρας συλλέγοντες ἀφορμάς · καὶ ὅτι μὲν ἐδίδασκε , φασὶν , σεσιγήκασι δὲ τῆς διδασκαλίας τὸν τρόπον , δεδιότες ποῦ μὴ ἄρα πῶς καὶ αὐτὸς ὁ Πιλάτος εὑρεθῇ τοῖς πιστεύουσιν ἐναρίθμιον , πλὴν καὶ ταῦτα ἃ λέγουσιν , ἐπετίμα Πιλάτος , ἀπολογούμενός τε καὶ λέγων , “ οὐδεμίαν αἰτίαν εὕρηκα ἐν αὐτῷ , ” καὶ τὰ ἑξῆς . Κατηγορεῖτο μὲν ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων ὁ Χριστός · ἦν δὲ ἄπιστος ἡ κατηγορία , τοῦ πράγματος φωνὴν ἐναντίαν τοῖς κατηγόροις ἀφιέντος · οὔτε γὰρ φόρον ἐκώλυσε Καίσαρι διδόναι ποτὲ , μᾶλλον μὲν οὖν καὶ ἐπέτρεψε λέγων , “ ἀπόδοτε τὰ Καίσαρος Καίσαρι , “ καὶ τὰ τοῦ Θεοῦ τῷ Θεῷ . ” οὔτε βασιλείας ἐγχείρησις ἢν ἐν αὐτῷ · ἀλλὰ γὰρ ἐπιόντων αὐτῷ τῶν ὄχλων ὥστε βασιλέα ποιῆσαι , καταλιπὼν αὐτοὺς εἰς τὸ ὄρος ἀνεχώρησε . Ποῖαν δὲ στρατιωτῶν παρασκευην ὄρων ἐν αὐτῷ οἱ ἄνομοι , εἰς τοῦτο κατηγόρουν αὐτῷ ; τί δὲ ἀλαζονικόν ; οὐχὶ κώμας καὶ πόλεις ὁδοιπορῶν τοῖς ποσὶν , ἐπὶ θεραπείαις ἀνθρώπων ἐφαίνετο ; Διόπερ καὶ αὐτῷ τῷ Πιλάτῳ ἀπίθανος παντελῶς ἡ κατηγορία καὶ ἕωλος ὤφθη , ὅθεν καὶ ἐπηρώτα , οἱονεὶ διαχλευάζων τοὺς κατηγοροῦντας , λέγων , “ σὺ εἶ ὁ “ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων ; ” εἰ καὶ ὁ Κύριος τὸ ὄντως εἶναι βασιλεὺς οὐκ ἀρνεῖται .
Lemmas: περι ὁ ἐξαίτησις ὁ Σατανᾶς . Ζεύς τίς ὁ ἄλλος ἀφίημι πρός ὁ Πέτρος μόνος εἴρω , “ Σίμων , Σίμων , ἰδού ὁ Σατανᾶς ἐξαιτέω σύ σινιάζω ὡς “ ὁ σῖτος ; ” ἵνα παιδεύω αὐτός , μή ἑαυτοῦ θαρσέω , ἀλλά ὁ παρά αὐτός χάρισμα σεμνύνω . τις δέ εἰμί “ σινιάζω ; ” θορυβέω , ταράσσω , πειράζω · ἔθος γάρ ὁ Σατανᾶς , ὁ εὐδοκιμέω ἐπιπηδάω , ὥσπερ καί ὁ Ἰώβ . ἐν ὁ εἶπον , ὅτι “ ἐγώ δήω περί σύ , ἵνα μή ἐκλείπω ὁ “ πίστις σύ , ” δείκνυμι ὅτι ὡς ἄνθρωπος πάλιν διαλέγω , καίτοι θεός ἐάν ὁ φύσις , εἰμί καί γίγνομαι σάρξ , δήω γάρ κατά ὁ ἀνθρώπινος , φημί · ὑπεμφαίνω δέ διά οὗτος ὡς εἴπερ ἐκδίδωμι πρός πείρω ὁ Σατανᾶς , ἄπιστος γίγνομαι παντελῶς , ὅπως γε καί μή ἐκδίδωμι ἀσθενέω ὁ πίστις ἀρνέομαι . ἐπάγω δέ ὁ “ ἐπιστρέφω στηρίζω ὁ ἀδελφός σύ , ” ἵνα μή εἰς ἀπόγνωσις ἐμπίπτω , μᾶλλον δέ ἀγαθός ἐλπίς κτάομαι . ὁ γάρ “ ἐπιστρέφω στηρίζω ὁ ἀδελφός σύ , ” οὗτος εἰμί · γίγνομαι στήριγμα καί διδάσκαλος ὁ διά πίστις πρόσειμι ἐγώ . οὖον γάρ δή ἀποστερέω , φημί , ἀρνέομαι ὁ ἀποστολικός χάρισμα , ὅσπερ ὁ θεῖος εἰμί γαληνότης καί ὁ ἄφατος φιλανθρωπία ὑπάρχω τεκμήριον . περι ὅς γάρ εἶπον ὁ Πέτρος , ὅτι ἑτοῖμος εἰμί ὑπέρ σύ ἀποθνῄσκω , καί ὅς ἀκούω διά ὁ τοπάρχης , προγράφω . ὁ Χρυσόστομος . ἐντεῦθεν μανθάνω δόγμα μέγας , ὡς οὐ ἀρκέω προθυμία ἄνθρωπος , ἄν μή ὁ ἄνω ἀπολαύω ῥοπή , καί πάλιν οὐδείς κερδαίνω ἀπό ὁ ἄνωθεν ῥοπή , προθυμία οὐ εἰμί · καί οὗτος ἀμφότερος δείκνυμι Ἰούδας καί Πέτρος . οὐ ἐναντίος ἑαυτοῦ νομοθέτης ὁ Χριστός φημί · πρότερος μέν λέγω , “ μή κτάομαι πήρα , ” καί ὁ ἑξῆς . νῦν δέ φημί “ ὁ ἔχω “ βαλλάντιον , ἀείρω ὁμοίως καί πήρα , καί ὁ μή ἔχω πωλέω “ ὁ ἱμάτιον αὐτός καί ἀγοράζω μάχαιρα · ” κατά ἀρχή μέν γάρ ἐκεῖνος προστάσσω , ὅπως πείρω καί ἀπόδειξις ὁ αὐτός δύναμις λαμβάνω , ἐν ὁ μηδείς αὐτός ὑστερέω μετά θάρσος καί προθυμία εἰς ὁ οἰκέω ἐξέρχομαι ἅπας · πρός δέ ὁ συμπλήρωσις ὁ οἰκονομία ἐρχόμενος , οὗτος παρακελεύομαι ἵνα μή διά τέλος ἀργός μένω , πενία δέ καί πεῖνα καί γυμνότης πείρω λαμβάνω , ἐν οὗτος ὁ οἰκεῖος φιλοσοφία ἐνδείκνυμι , καί μή ὥσπερ διά ἄψυχος ὄργανον ἐνεργέω ὁ κατά αὐτός νομίζω · ἔτι δέ καί ἵνα μή μετά οὗτος τις ἔχω λέγω , ὅτι οὐδείς παρά αὐτός εἰσφέρω ἐκεῖνος , ἀλλά ὁ πᾶς ὁ ὁ Θεός ῥοπή γίγνομαι , πρός δέ οὗτος ἵνα καί μετριάζω μανθάνω , οὗτος ποιέω , καί ὅπως μή μείζων ὅς κατά ἄνθρωπος λαμβάνω δόξα . Ζεύς δή οὗτος καί πολύς πλείων οὗτος , ἀφίημι αὐτός πολύς ὁ ἀδόκητος περιπίπτω , οὐ βούλομαι ὑπό ὁ ἀκρίβεια ὁ νομοθεσία ὁ πρότερος αὐτός ἀφίημι , ἀλλά χαλάω καί ἀνίημι ὁ φιλοσοφία ὁ τόνος ἐκεῖνος , ὥστε μή βαρύς τις καί ἀφόρητος αὐτός γίγνομαι ὁ βίος , πολλαχοῦ ἐγκαταλείπω καί ὁ ἀκριβής νόμος ἐκεῖνος ἀναγκάζω τηρέω . ἀγοράζω δέ μάχαιρα , φημί , ὁ ἔφοδος ὁ Ἰουδαῖος ὁ κατά αὐτός γνωρίζω αὐτός βούλομαι , καί ὅτι μέλλω αὐτός συλλαμβάνω , καί οὗτος φανερῶς μέν οὐ ἐθέλω εἶπον , ὥστε μή θορυβέω πάλιν αὐτός · διά αἴνιγμα μέντοι ὁ μάχαιρα ὁ ἐνίστημι αἰνίσσομαι ἐπιβουλή , καί ὅτι μέλλω πάσχω παρά ὁ Ἰουδαῖος ὅσπερ πάσχω , καί οὗτος ἐκ ὁ ἑξῆς δῆλος . εἶπον γάρ “ ἀγοράζω μάχαιρα , ” ἐπάγω , “ ὅτι δεῖ ὁ γε - “ Γραμμένα περί ἐγώ τελέω , ὅτι μετά ἄνομος λογίζομαι · οὔτε οὖν τέλειος παρασιωπάω , ἵνα μή ὁ ἀθρόος ἔφοδος ταράσσω , οὔτε πάλιν τέλειος γνωρίζω , ἵνα μή δειλία τις κατέχω . εἶπον δέ ὁ ἀπόστολος , “ κύριος , ὁράω μάχαιρα ὧδε δύο , ” καί ὁ λέγω3 μή συνίημι , αὐτός φημί , “ ἱκανός εἰμί , ” καίτοι γε οὐ εἰμί ἱκανός . εἰμί μέν γάρ ἀνθρώπινος βοήθεια χράομαι αὐτός βούλομαι , οὐδέ εἰμί ἑκατόν εἰμί μάχαιρα , ἱκανός εἰμί · εἰμί δέ μή οὗτος , καί δύο περισσός · καί ὅμως οὐ ἀποκαλύπτω ὁ αἴνιγμα . καί γάρ πολλαχοῦ φαίνω οὗτος ποιέω , ἐπειδάν μή νοέω ὁ λέγω3 , παρατρέχω οὗτος καί ἀφίημι , ὁ ὁ πρᾶγμα ἔκβασις ὁ μετά οὗτος ὁ κατανόησις ὁ εἴρω ἐπιτρέπω λοιπός , ὥσπερ καί ὅτε εἶπον , “ λύω ὁ ναός οὗτος , ” καί ὁ ἑξῆς . περι ὁ προσεύχομαι αὐτός πρό ὁ πάθος προγράφω εἰς ὁ κατά Ματθαῖος . ἵνα δέ δείκνυμι , ὅτι ἀληθινός εἰμί ἄνθρωπος , καί οὐ ἀπό ὁ θεότης ὁ ἀγωνία γίγνομαι , ἱδρόω , καί γίγνομαι αὐτός ὁ ἱδρώς ὠθέω θρόμβος αἷμα , ὅσπερ μυστήριον τις εἰμί τεκμήριον . οὐδέ γάρ εἰμί σφόδρα δειλός εἰμί καί ἀγεννής , αἷμα μέλλω νοτίς ἐκ ἀγωνία μόνος ὥσπερ ἰκμάς ἱδρώς παρά φύσις ὑγραίνω , ἀλλά εὐδοκέω οὗτος γίγνομαι ἐν ἑαυτοῦ , ὅπως ὁ ἡμέτερος φύσις ὥσπερ ἀναξηραίνω καί ἐξοικίζω ὁ ὁ δειλία πηγή . ὁράω δέ αὐτός Ἄγγελος ἐκ οὐρανός ἐνισχύω αὐτός , οὐ ὅτι ὁ ἰσχύς ὁ Ἄγγελος ἐπιδέω , ὁ ὑπό πᾶς ὑπουράνιος δύναμις φόβος καί τρόμος προσκυνέω καί δοξάζω , ἀλλά ἵνα πληρόω ὁ ἐν ὁ μέγας ᾠδή ὑπό ὁ Μωϋσῆς εἴρω , “ καί “ ἐνισχύω αὐτός πᾶς υἱός Θεός , ” τουτέστι διά ὁ ὑπερβολή ὁ θαυμασιότης δοξολογέω αὐτός ὁ Ἄγγελος λέγω πρός κύριος · σός εἰμί ὁ ἰσχύς , δεσπότης , σύ γάρ ἰσχύω κατά θάνατος καί κατά ὁ ᾍδης καί κατά ὁ διάβολος , ἐλευθερόω ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος ἐκ αὐτός . φωνέω παροιμία λέγω ἐπί ὁ σφόδρα λυπέω καί ἀγωνιάω , “ αἷμα ἱδρόω , ” ὥσπερ καί ἐπί ὁ πικρός ὀδύρομαι , “ αἷμα καλέω . ” εἰμί μέν οὖν κατά οὗτος τις παρῳδέω ὅς ὁ τρόπος , οὐδέ γάρ ὁ τοιοῦτος μάθημα ὁ ἀνήρ ἀνήκοος , οὖον γάρ θρόμβος ἱδρώς ἀποφαίνω αἷμα · οὖον γάρ κατά ὁμοιότης οὗτος εἴρω γίγνομαι ὁ ἱδρώς · οὗτος γάρ σαφῶς δηλονότι “ ὡσεί θρόμβος ” παρίστημι . ἐθέλω δέ μᾶλλον δηλόω , ὡς οὐ λεπτός τις νοτίς καί οἷος ἔνδειξις χάρις ἐπιφαίνω , ἀλλά ὡς ἀληθής ἁδρός σιαγών δίκη ὅλος ὁ ἱδρόω περιίστημι . a “ ὁ ὁ αἷμα θρόμβος ὡσεί κόρος ὁ γίγνομαι παραλαμβάνω · δηλόω δέ ἄρα ὥσπερ καί διά ὁ ἐντείνω προσευχή , καί ὁ πολύς ἀγωνία καί ὁ ὁ ἱδρώς παχύτης , ὡς φύσις καί ἀληθής , ἀλλά οὐ ἐπίδειξις καί φαντασία ἄνθρωπος τε χρηματίζω ὁ σωτήρ , καί ὁ φυσικός καί ἀδιάβλητος ὑπηρετέω πάθος . περι ὁ ἀνίστημι αὐτός ἐκ ὁ προσευχή , καί ὅτι φιλέω αὐτός ὁ Ἰούδας , καί ὁ ἑξῆς , ἠώς ἄγω αὐτός πρός Πιλᾶτος , προγράφω εἰς ὁ κατά Ματθαῖος . Τίτος . Βόστρα . ὁ “ μή εἰσέρχομαι εἰς πειρασμός ” μή πειράζω , ἀλλά ὁ μή εἴδομαι γίγνομαι ὁ πειρασμός καί κυριεύω . Ἀπολινάριος . σημεῖον ὁ φίλημα δίδωμι ὁ προδίδωμι , ὁ καί μᾶλλον πλησιάζω δύναμαι κατά ὁ συνήθεια , καί ὁ Κύριος φιλέω μέν αὐτός οὐ ἀποστρέφω , ὁ τε συνήθης πραότης καί προσελέγχω . δείκνυμι δέ αὐτός , ἵνα μή νομίζω λανθάνω , ὅτι οὐ ἐπί οὗτος αὐτός δέχομαι , ὅσπερ σχηματίζω διά ὁ φίλημα , ἀλλά ἐπί ἐκεῖνος , ἐπί ὅσπερ ἥκω καί βούλομαι ὁ ἐπιτελέω . ὁ Χρυσόστομος . Ἄξιος ζητέω τίς βαστάζω , καί πόθεν εἰμί ἐκεῖ μάχαιρα ; ἀπό δεῖπνον εἰμί καί τράπεζα ἐξέρχομαι · εἰκός οὖν καί μάχαιρα εἰμί ἐκεῖ διά ὁ ἀρνίον · οὗτος δέ ἀκούω ὅτι ἥκω τις ἐπί αὐτός λαμβάνω εἰς βοήθεια ὡς πολεμέω ὑπέρ ὁ διδάσκαλος , ὅς ὁ ἐκεῖνος γνῶσις εἰμί μόνος . Διὸ καί ἐπιτιμάω Πέτρος αὐτός χράω μετά σφοδρός ὁ ἀπειλή · καί οὐ ἀφίημι τις βλάβη γίγνομαι Χριστός · ἰάομαι γάρ αὐτός , καί θαῦμα ἐπιδείκνυμι , ἱκανός καί ὁ ἐπιείκεια αὐτός καί ὁ δύναμις ἐμφαίνω , καί ὁ ὁ μαθητής φιλοστοργία τε καί πραότης . καί γάρ ἐκεῖνος φιλόστοργος καί οὗτος πειθήνιος . ἀκέω γάρ “ βάλλω ὁ μάχαιρα εἰς ὁ θήκη αὐτός , εὐθύς πείθω , καί μετά οὗτος οὐδαμοῦ οὗτος ποιέω . Ἀπολινάριος . οὗτος εἰμί ὅτι συγχώρησις καιρός καί ὁ ἐξουσία ὁ σκότος . Τίτος Βόστρα . ὅτε ἐθέλω κρατέω , φημί , ἐγώ γάρ νῦν ἐθέλω , οὗτος εἰμί σύ ὁ ὥρα , καί ὁ ἐξουσία ὁ ἁμαρτία σύ . ὁ Χρυσόστομος . ἰστέον ὅτι οὔτε ἐσθίω ὁ πτῶμα ὁ Πέτρος , καί οὗτος δηλόω ὁ Λουκᾶς φημί , ὅτι ἐμβλέπω εἰς αὐτός ὁ χριστός , δείκνυμι ὅτι οὖον μόνος ἀρνέομαι , ἀλλά οὐδέ ἐπιμιμνήσκομαι οἴκοθεν , καί οὗτος ὁ ἀλεκτρυών φωνέω · ἀλλά δήω πάλιν ὁ ὁ διδάσκαλος ὑπόμνησις , καί ὁ βλέμμα αὐτός γίγνομαι ἀντί φωνή , οὔπω περιδεής εἰμί . ὁ δέ Μάρκος φημί , ὅτε μέν ἅπαξ ἀρνέομαι , τότε πρῶτος φωνέω ὁ Ἀλεκτρύων , ὅτε δέ τρίτος καί τελευταῖος , ἀκριβής ἐξηγέομαι ὁ μαθητής ὁ ἀσθένεια , καί ὁ σφόδρα αὐτός ἀποθνῄσκω ὁ δήω , καί οὗτος πῇ αὐτός ὁ διδάσκαλος μανθάνω γράφω · καί γάρ φοιτητής εἰμί Πέτρος . σύμφωνος δέ ὁ παρά ὁ Ματθαῖος καί Μᾶρκος , εἰμί καί δοκέω ἐναντίος εἰμί . ἐπεί γάρ κατά ἕκαστος ἀγωγή καί τρίτος καί τέταρτος φωνέω εἴωθα ὁ Ἀλεκτρύων , δηλόω ὁ Μάρκος ὅτι οὐδέ ὁ φωνή αὐτός ἐπέχω καί εἰς μνήμη ἄγω , οὗτος φημί · ὥστε ἀμφότερος ἀληθής . πρίν ὅς γάρ ὁ τρίτος ἀγωγή ἀπαρτίζω ὁ ἀλέκτωρ , τρίτος ἀρνέομαι , μόνος δέ ὑπό ὁ Χριστός ὁ ἁμαρτία ἀναμιμνήσκω , οὐδέ καλέω τολμάω φανερῶς , ἀλλά ἐξέρχομαι ἔξω , καλέω πικρός . Κύριλλος Ἀλεξάνδρεια . ἀσθενέω κατά ὁ πρόρρησις ὁ Χριστός μακάριος Πέτρος , καί ἀρνέομαι ὁ ὁ ὅλος Σωτήρ Χριστός , καί οὐ ἅπαξ , ἀλλά τρίς , καί ἐνώμοτος ποιέω ὁ ἄρνησις . φημί γάρ ὁ Ματθαῖος , “ ὅτι ἄρχω καταναθεματίζω “ καί ὄμνυμι , ὅτι οὐ οἶδα ὁ ἄνθρωπος . ” πειράω μέν οὖν τις , ὄμνυμι κατά ὁ Ματθαῖος , οὐ οἶδα ἄνθρωπος γίγνομαι ὁ Ἰησοῦς , οὗτος δέ ἄπιστος . Πῶς γάρ αὐτός οὐ ἀρνέομαι ὁ μετά σάρξ οἰκονομία ἀνατρέπω ὁ μυστήριον · οἶδα γάρ ἄν · ἐγώ γίγνομαι , τουτέστιν ἄνθρωπος ὁ μονογενής ὁ Θεός Λόγος · καί γοῦν ὁμολογέω ἐναργής , “ ὅτι σύ εἰμί ὁ Χριστός ὁ υἱός ὁ Θεός “ ὁ ζῶ , ” καί οὐ ὡς εἷς ὁ κατά ἐγώ υἱός αὐτός εἰμί Θεός διαβεβαιόω ὁ τοιόσδε φημί · ἀλλά καί ὁ ὁ ἀνθρωπότης μέτρον συμβεβηκός θεωρός , ὁ ἐπέκεινα πᾶς γεννητής , καί ἐκ ὁ ὁ Θεός καί πατήρ οὐσία ἀναλάμπω Λόγος , οὐ ἀφίστημι ὁ εἰμί καί ὁμολογέω , ὡς εἰμί αὐτός υἱός ὁ Θεός ὁ ζῶ . καί οὐδήπω φημί , ὅτι γίγνομαι ἄρνησις , ἵνα μή ψαύω Χριστός , ἀλλά ὅτι ὁ εἰμί οὐ ἀγνοέω , προαπαγγέλλω ὁ μαθητής · ὅτι γάρ ἀνθρώπινος μικροψυχία , ὡς φημί , γίγνομαι ὁ κακός , καί ὁ ὁ σύνοιδα ἐλέγχω ὁ μαθητής κατακρίνω , διδάσκω ἄν εὐθύς καί αὐτός ὁ θρῆνος , καί ὁ ἐπί ὁ μεταγιγνώσκω δάκρυ · ἐξέρχομαι γάρ ἔξω , φημί , “ καλέω πικρός , ” προσέχω αὐτός ὁ Χριστός , καί ὁ πρός αὐτός γίγνομαι λόγος καλέω εἰς ἀνάμνησις . ἐπιστρέφω δέ οὖον διαμαρτάνω ὁ σκοπός , μένω γάρ ὅσπερ εἰμί , γνήσιος μαθητής , πλουτέω γάρ ὁ ἄφεσις ὁ πλημμέλημα . ὁ αὐτός . πρέπω ἄν εἶπον ὅσπερ φημί τις ὁ ἅγιος “ ἐξίστημι ὁ οὐρανός ἐπί οὗτος , καί φρίσσω ἐπί πλείων σφόδρα “ λέγω Κύριος . ” ὁ γῆ τε καί οὐρανός Κύριος , ὁ ὁ ὅλος γενεσιουργός καί τεχνίτης , ὁ βασιλεύς ὁ βασιλεύω , καί Κύριος ὁ κυριεύω , ὡς εἷς ἐκ ἐγώ ἀτιμάζω , καί διακαρτερέω τύπτω , καί ὁ ἐκ ὁ ἀσεβής ὑπομένω γέλως , τύπος ἐγώ ὁ εἰς ἄκρος ἀνεξικακία ἑαυτοῦ παρατίθημι . ὁ γάρ ἐτάζω Καρδία καί νεφρός , ὁ προφητεία πᾶς δοτήρ , πῶς εἄν ἀγνοέω , τίς εἰμί ὁ παίω αὐτός ; ἀνίσχω ἡμέρα ὁ δυσσεβής καί πᾶς ἀνομία μεστός συνεγείρω βουλευτήριον , καί εἰς μέσος ὁ Μωϋσῆς καί προφήτης δεσπότης ἄθεσμος ἐξυβρίζω παρακομίζω · πυνθάνομαι δέ εἰμί αὐτός εἰμί ὁ Χριστός ἀλλά εἶπον τις ἄν πρός αὐτός , εἰμί μέν ἀγνοέω ἐρωτάω , οὐ ἐσθίω σύ πρίν ὁ ἀληθής μανθάνω , τύπτω καί ὑβρίζω αὐτός , μήπως Θεός προσκρούω · εἰμί δέ ὑποπλήσσω ὁ ἄγνοια , εὕω εἰδοί αὐτός εἰμί Χριστός , ἀκούω οὖν ὁ ἱερός γράμμα , “ θεός οὖον μυκτηρίζω , ” διό καί Χριστός πρός αὐτός · “ ἐάν σύ εἶπον ” καί ὁ ἑξῆς · ποῦ γάρ ἀκούω πιστεύω ; ποῦ δέ ἐρωτάω σιγάω ; ἐλέγχω εἰμί αὐτός ὁ εἴρω , ὅτι οὖον παντελῶς διαλανθάνω αὐτός ὁ πρᾶγμα διά ὁ ἐκ ὁ σημεῖον ἐπίγνωσις . πόθεν γάρ ὁ λέγω οὗτος μόνος Χριστός , ὅσπερ ἐπί ἕτερος οὐ εἴρω ; ἐπιφέρω δέ ὁ ὁ κρίσις , ἀπειλέω ὅτι ὁράω αὐτός ἐν ὁ οὐράνιος δόξα φαίνω , ἀλλά ὅμως ἀκούω οὐ πλήσσω , οὐδέ φυλάσσω , ἀλλά βλασφημία εἶπον εἰμί ὁ λόγος . οὕτως οὐ εἰς ὠφέλεια ὁ ἀνήκοος ὁ ὁ μυστήριον ἀποκάλυψις , ἀλλά εἰς κατάκρισις . Κύριλλος Ἀλεξάνδρεια . ἀπάγω Πιλᾶτος ὁ Ἰησοῦς · παραδέω καί αὐτός ὁ ὁ Ῥωμαῖος στρατιά , καί πληρόω ὁ διά ὁ ἅγιος προφήτης ἐπί αὐτός προεπαγγέλλω , “ οὐαί ὁ ἄνομος , πονηρός κατά ὁ ἔργον ὁ χείρ αὐτός συμβαίνω - “ σέτα αὐτός · ” ὁ δέ , “ καθώς ποιέω , οὕτως εἰμί σύ ὁ ἄντα - “ πόδομά σύ , ἀνταποδίδωμι σύ εἰς κεφαλή σύ . ” τις δέ δή καί Πιλᾶτος , φημί , ὁ κατά ὁ πᾶς Σωτήρ ἐγώ Χριστός , συντίθημι συκοφαντία ; “ οὗτος εὑρίσκω διαστρέφω ὁ ἔθνος “ ἐγώ , καί κωλύω φόρος δίδωμι Καῖσαρ . ” πός κωλύω φόρος δίδωμι Καῖσαρ ; καίτοι πέμπω πρός αὐτός ἐκ ἑαυτοῦ τις μετά ὁ καλέω Ἡρωδιανός πειράζω τε καί λέγω , “ διδάσκαλος , ἔξεστι φόρος δίδωμι Καῖσαρ , ὅς οὖον ; ” εἶτα πρός οὗτος Χριστός · ἐπιδείκνυμι ἐγώ , φημί , νόμισμα ὁ κένσος , εἴρω τε , τίς ἔχω εἰκών ἐπιγραφή ὁ πρόσω δηνάριον ; ὡς δέ Καῖσαρ φάσκω , ἀποδίδωμι , φημί , “ ὁ Καῖσαρ Καῖσαρ “ καί ὁ ὁ Θεός ὁ Θεός . ” πός τοιγάρ κωλύω φόρος δίδωμι Καῖσαρ ; ἀλλά ἴσος αὐτός ὁ σκοπός ὁ κατάγω εἰς θάνατος ὁ ἀναφέρω πρός ζωή , πλήν ἐλέγχω καί ἀνήρ εἰδωλολάτρης γίγνομαι δυσσεβής . ὁ μέν γάρ Πιλάτος πᾶς αἰτίαμα ἀπαλλάσσω ὁ Ἰησοῦς , καί οὗτος οὐ ἅπαξ , ἀλλά τρίς · ὁ δέ ἐπισχύω λέγω , ἀνασείω ὁ λαός , συκοφαντία ἕτερος συλλέγω ἀφορμή · καί ὅτι μέν διδάσκω , φημί , σιγάω δέ ὁ διδασκαλία ὁ τρόπος , δείδω ποῦ μή ἄρα πῶς καί αὐτός ὁ Πιλάτος εὑρίσκω ὁ πιστεύω ἐναρίθμιος , πλήν καί οὗτος ὁ λέγω , ἐπιτιμάω Πιλάτος , ἀπολογέομαι τε καί λέγω , “ οὐδείς αἴτιος εὑρίσκω ἐν αὐτός , ” καί ὁ ἑξῆς . κατηγορέω μέν ὑπό ὁ Ἰουδαῖος ὁ Χριστός · εἰμί δέ ἄπιστος ὁ κατηγορία , ὁ πρᾶγμα φωνή ἐναντίος ὁ κατήγορος ἀφίημι · οὔτε γάρ φόρος κωλύω Καῖσαρ δίδωμι ποτέ , μᾶλλον μέν οὖν καί ἐπιτρέπω λέγω , “ ἀποδίδωμι ὁ Καῖσαρ Καῖσαρ , “ καί ὁ ὁ Θεός ὁ Θεός . ” οὔτε βασίλεια ἐγχείρησις εἄν ἐν αὐτός · ἀλλά γάρ ἔπειμι αὐτός ὁ ὄχλος ὥστε βασιλεύς ποιέω , καταλείπω αὐτός εἰς ὁ ὄρος ἀναχωρέω . Ποίας δέ στρατιώτης παρασκευή σύργαστρος ἐν αὐτός ὁ ἄνομος , εἰς οὗτος κατηγορέω αὐτός ; τίς δέ ἀλαζονικός ; οὐ κώμη καί πόλις ὁδοιπορέω ὁ πούς , ἐπί θεραπεία ἄνθρωπος φαίνω ; διόπερ καί αὐτός ὁ Πιλᾶτος ἀπίθανος παντελῶς ὁ κατηγορία καί ἕωλος ὁράω , ὅθεν καί ἐπερωτάω , οἱονεί διαχλευάζω ὁ κατηγορέω , λέγω , “ σύ εἰμί ὁ “ βασιλεύς ὁ Ἰουδαῖος ; ” εἰμί καί ὁ Κύριος ὁ εἰμί εἰμί βασιλεύς οὐ ἀρνέομαι .