catenae-novum-testamentum.catena-in-epistulam-ad-romanos-typus-monacensis-e-cod-monac-gr 11.3.1
Χρυσοστόμου . Ἵνα μὴ λέγωσι · τί οὖν ὁ λαὸς , εἰς σέ ; καὶ εἰς τρισχιλίους καὶ πεντακισχιλίους , καὶ μυρίους περιέστη , τὸ σπέρμα ἐκεῖνο τὸ μιμούμενον τὰ ἄστρα τοῦ οὐρανοῦ τῷ πλήθει , καὶ τὴν ἄμμον τὴν θαλαττίαν . καὶ οὕτως ἡμᾶς ἀπατᾷς , τὸν λαὸν ἅπαντα σαυτῷ τιθείς . καὶ τοὺς ὀλίγους τοὺς μετὰ σοῦ , καὶ κεναῖς ἡμᾶς ἐφύσησας ἐλπίσι , τὴν ἐπαγγελίαν πεπληρῶσθαι λέγων , πάντων ἀπελειμμένων , καὶ εἰς ὀλίγους τῆς σωτηρίας περιστάσης ; ἵν᾿ οὖν μὴ ταῦτα λέγωσιν , ὅρα πῶς διὰ τῶν ἑξῆς τὴν λύσιν ἐπάγει . τὴν μὲν ἀντίθεσιν τιθείς · πρὸ δὲ τῆς ἀντιθέσεως τὴν λύσιν αὐτῆς ἀπὸ παλαιᾶς ἱστορίας κατασκευάζων . τίς οὖν ἡ λύσις ; “ οὐκ ἀπώ - “ σατο ὁ Θεὸς τὸν λαὸν αὐτοῦ . ” εἰ γὰρ ἀπώσατο , οὐδένα ἃν ἐδέξατο . εἰ δὲ ἐδέξατο τινὰς , οὐκ ἀπώσατο . καὶ μὴν φησὶ , εἰ μὴ ἀπώσατο , ἅπαντας ἃν ἐδέξατο . οὐδαμῶς . καὶ γὰρ ἐπὶ Ἠλίᾳ ἐν ἑπτακισχιλίοις περιέστη τὰ τῆς σωτηρίας . καὶ νῦν δὲ εἰκὸς πολλοὺς εἶναι τοὺς πεπιστευκότας . εἰ δὲ ἀγνοεῖτε ὑμεῖς , θαυμαστὸν οὐδέν . ἐπεὶ καὶ ὁ προφήτης ἐκεῖνος , ὁ τοσοῦτος καὶ τηλικοῦτος ἀνὴρ , ἠγνόει . ἀλλ’ ὁ Θεὸς ᾠκονόμει τὰ ἑαυτοῦ , καὶ τοῦ προφήτου ἀγνοοῦντος . Σκόπει δὲ αὐτοῦ τὴν σύνεσιν . πῶς ἐν τῶ κατασκευάζειν τὸ προκείμενον , λανθανόντως τὴν κατηγορίαν αὐτῶν αὔξει . διὰ γὰρ τοῦτο καὶ πάσης ἐμνήσθη τῆς μαρτυρίας , ἵνα αὐτῶν ἐκπομπεύσῃ τὴν ἀσχημοσύνην , καὶ δείξῃ ἄνωθεν ὄντας ἀγνώμονας . εἰ γὰρ μὴ τοῦτο ἤθελεν , ἀλλ’ ἓν δεῖξαι μόνον ἐσπούδαζεν · ὅτι ἐν τοῖς ὀλίγοις ὁ λαὸς , εἶπεν ἃν ὅτι καὶ ἐπὶ Ἠλίᾳ , ἑπτακισχιλίους ὑπελείφθησαν . νυνὶ δὲ ἄνωθεν ἀναγινώσκει τὴν μαρτυρίαν ἅπασαν . πανταχοῦ γὰρ ἐσπούδακε δεῖξαι , οὐδὲν ξένον ποιήσαντας ἐπὶ τοῦ Χριστοῦ καὶ τῶν Ἀποστόλων , ἀλλὰ τὰ συνήθη καὶ μεμελετημένα . ἵνα γὰρ μὴ λέγωσιν ὅτι ὡς πλάνον ἀνείλομεν τὸν Χριστὸν , καὶ ὡς ἀπατεῶνας διώκομεν τοὺς Ἀποστόλους , παράγει τὴν μαρτυρίαν τὴν λέγουσαν , “ Κύριε , τοὺς προφήτας σου ἀπέκτειναν , καὶ τὰ θυσιαστήριά σου “ κατέσκαψαν . ” εἶτα ὥστε μὴ ποιῆσαι τὸν λόγον ἐπαχθῆ , ἑτέραν τῇ τῆς μαρτυρίας ἐπαγωγῇ , περιτίθησιν αἰτίαν . οὐ γὰρ ὡς προηγουμένως αὐτῶν κατηγορῆσαι βουλόμενος παράγει , ἀλλ’ ὡς ἕτερά τινα ἀποδεῖξαι σπουδάζων . καὶ ἀποστερεῖ πάσης αὐτοὺς συγγνώμης , καὶ ἀπὸ τῶν ἔμπροσθεν γεγενημένων . ὅρα γὰρ πῶς ἐπιτεταμένη ἡ κατηγορία , καὶ ἀπὸ τοῦ προσώπου γίνεται . οὐδὲ γὰρ Παῦλος ἐστὶν ὁ κατηγορῶν , οὐδὲ Πέτρος καὶ Ἰάκωβος , καὶ Ἰωάννης , ἀλλ’ ὁ μάλιστα πάντων παρ’ αὐτοῖς θαυμαζόμενος τῶν προφητῶν . τι οὖν οὗτος φησι ; “ Κύριε , τοὺς προφήτας σου ἀπέκτειναν , ” καὶ τὰ ἑξῆς . τι τῆς θηριωδίας ταύτης γένοιτ’ ἄνα . δέον γὰρ παρακαλεῖν ὑπὲρ τῶν ἤδη πλημμεληθέντων . οἱ δὲ , καὶ αὐτὸν ἐβούλοντο ἀνελεῖν . ἅπερ ἅπαντα πάσης ἀπεστέρει συγγνώμης αὐτούς . οὐδὲ γὰρ τοῦ λιμοῦ κρατοῦντος , ἀλλὰ τῆς εὐετηρίας γενομένης , καὶ τῆς αἰσχύνης λυθείσης , καὶ τῶν δαιμόνων καταισχυνθέντων , καὶ τῆς τοῦ Θεοῦ δειχθείσης δυνάμεως , καὶ τοῦ βασιλέως ὑποκύψαντος , ἐτόλμων ταῦτα ἐκεῖνοι , ἀπὸ φόνων εἰς φόνους μεταβαίνοντες , καὶ τοὺς διδασκάλους , τοὺς διορθοῦντας αὐτῶν τὴν γνώμην , ἀναιρουντας . Τί γὰρ ἃν ἔχοιεν εἰπεῖν ; μὴ καὶ ἐκεῖνοι πλάνοι ; μὴ καὶ ἐκείνους οὐκ ᾔδεσαν πόθεν ἦσαν ; ἀλλὰ ἐλύπουν ὑμᾶς , ἀλλὰ καὶ χρηστὰ ἔλεγον . τί δὲ τὰ θυσιαστήρια ; μὴ καὶ αὐτὰ ἐλύπουν ; ὁρᾷς πόσης φιλονεικίας , πόσης ὕβρεως ἐξήνεγκον ἀεὶ δείγματα ;
Lemmas: Χρυσόστομος . ἵνα μή λέγω · τίς οὖν ὁ λαός , εἰς σός ; καί εἰς τρισχίλιοι καί πεντακισχίλιοι , καί μυρίος περιίστημι , ὁ σπέρμα ἐκεῖνος ὁ μιμέομαι ὁ ἄστρον ὁ οὐρανός ὁ πλῆθος , καί ὁ ἄμμος ὁ θαλάσσιος . καί οὕτως ἐγώ ἀπατάω , ὁ λαός ἅπας σεαυτοῦ τίθημι . καί ὁ ὀλίγος ὁ μετά σύ , καί κενός ἐγώ φυσάω ἐλπίς , ὁ ἐπαγγελία πληρόω λέγω , πᾶς ἀπολείπω , καί εἰς ὀλίγος ὁ σωτηρία περιίστημι ; ἵνα οὖν μή οὗτος λέγω , ὁράω πῶς διά ὁ ἑξῆς ὁ λύσις ἐπάγω . ὁ μέν ἀντίθεσις τίθημι · πρό δέ ὁ ἀντίθεσις ὁ λύσις αὐτός ἀπό παλαιός ἱστορία κατασκευάζω . τίς οὖν ὁ λύσις ; “ οὐ Ἀπώ - “ Σάτο ὁ θεός ὁ λαός αὐτός . ” εἰμί γάρ ἀπωθέω , οὐδείς ἄν δέχομαι . εἰμί δέ δέχομαι τις , οὐ ἀπωθέω . καί μήv φημί , εἰμί μή ἀπωθέω , ἅπας ἄν δέχομαι . οὐδαμῶς . καί γάρ ἐπί Ἠλίας ἐν ἑπτακισχίλιοι περιίστημι ὁ ὁ σωτηρία . καί νῦν δέ εἰκός πολύς εἰμί ὁ πιστεύω . εἰμί δέ ἀγνοέω σύ , θαυμαστός οὐδείς . ἐπεί καί ὁ προφήτης ἐκεῖνος , ὁ τοσοῦτος καί τηλικόσδε ἀνήρ , ἀγνοέω . ἀλλά ὁ θεός οἰκονομέω ὁ ἑαυτοῦ , καί ὁ προφήτης ἀγνοέω . σκοπάω δέ αὐτός ὁ σύνεσις . πῶς ἐν ὁ κατασκευάζω ὁ πρόκειμαι , λανθάνω ὁ κατηγορία αὐτός αὐξάνω . διά γάρ οὗτος καί πᾶς μιμνήσκω ὁ μαρτυρία , ἵνα αὐτός ἐκπομπεύω ὁ ἀσχημοσύνη , καί δείκνυμι ἄνωθεν εἰμί ἀγνώμων . εἰμί γάρ μή οὗτος ἐθέλω , ἀλλά εἷς δείκνυμι μόνος σπουδάζω · ὅτι ἐν ὁ ὀλίγος ὁ λαός , εἶπον ἄν ὅτι καί ἐπί Ἠλίας , ἑπτακισχίλιοι ὑπολείπω . νυνί δέ ἄνωθεν ἀναγιγνώσκω ὁ μαρτυρία ἅπας . πανταχοῦ γάρ σπουδάζω δείκνυμι , οὐδείς ξένος ποιέω ἐπί ὁ Χριστός καί ὁ ἀπόστολος , ἀλλά ὁ συνήθης καί μελετάω . ἵνα γάρ μή λέγω ὅτι ὡς πλάνος ἀναιρέω ὁ Χριστός , καί ὡς ἀπατεών διώκω ὁ ἀπόστολος , παράγω ὁ μαρτυρία ὁ λέγω , “ κύριος , ὁ προφήτης σύ ἀποκτείνω , καί ὁ θυσιαστήριον σύ “ κατασκάπτω . ” εἶτα ὥστε μή ποιέω ὁ λόγος ἐπαχθής , ἕτερος ὁ ὁ μαρτυρία ἐπαγωγή , περιτίθημι αἴτιος . οὖον γάρ ὡς προηγουμένως αὐτός κατηγορέω βούλομαι παράγω , ἀλλά ὡς ἕτερος τις ἀποδείκνυμι σπουδάζω . καί ἀποστερέω πᾶς αὐτός συγγνώμη , καί ἀπό ὁ ἔμπροσθεν γίγνομαι . ὁράω γάρ πῶς ἐπιτείνω ὁ κατηγορία , καί ἀπό ὁ πρόσωπον γίγνομαι . οὐδέ γάρ Παῦλος εἰμί ὁ κατηγορέω , οὐδέ Πέτρος καί Ἰάκωβος , καί Ἰωάννης , ἀλλά ὁ μάλιστα πᾶς παρά αὐτός θαυμάζω ὁ προφήτης . τίς οὖν οὗτος φημί ; “ κύριος , ὁ προφήτης σύ ἀποκτείνω , ” καί ὁ ἑξῆς . τίς ὁ θηριωδία οὗτος γίγνομαι ἄναξ . δήω γάρ παρακαλέω ὑπέρ ὁ ἤδη πλημμελέω . ὁ δέ , καί αὐτός βούλομαι ἀναιρέω . ὅσπερ ἅπας πᾶς ἀποστερέω συγγνώμη αὐτός . οὐδέ γάρ ὁ λιμός κράτος , ἀλλά ὁ εὐετηρία γίγνομαι , καί ὁ αἰσχύνη λύω , καί ὁ δαίμων καταισχύνω , καί ὁ ὁ Θεός δείκνυμι δύναμις , καί ὁ βασιλεύς ὑποκύπτω , τολμάω οὗτος ἐκεῖνος , ἀπό φόνος εἰς φόνος μεταβαίνω , καί ὁ διδάσκαλος , ὁ διορθόω αὐτός ὁ γνώμη , ἀναιρέω . τις γάρ ἄν ἔχω εἶπον ; μή καί ἐκεῖνος πλάνος ; μή καί ἐκεῖνος οὐ οἶδα πόθεν εἰμί ; ἀλλά λυπέω σύ , ἀλλά καί χρηστός λέγω . τίς δέ ὁ θυσιαστήριον ; μή καί αὐτός λυπέω ; ὁράω πόσος φιλονεικία , πόσος ὕβρις ἐκφέρω ἀεί δεῖγμα ;