catenae-novum-testamentum.catena-in-epistulam-ad-romanos-typus-monacensis-e-cod-monac-gr 11.6.2
Γενναδίου . Οὐ τηνάλλως δὲ ἀδολεσχῆσαι βουλόμενος , οὕτω ταῦτα ἔθηκεν ὁ Ἀπόστολος , ἀλλὰ δεῖξαι σπουδάζων , ἀσύμβατον ὄντα παντελῶς τὸν νόμον τῇ χάριτι · καὶ οὐ δυνάμενα κατὰ ταυτὸν ἀμφότερα ταῦτα , ἀλλὰ ἀναγκαίως ἔχον θατέρῳ θάτερον ὑπεξίστασθαι . ὥστε εἰ χάριτι ἐκλεγόμεθα , ῥᾴδιον τὸ προσελθεῖν καὶ πιστεῦσαι Χριστῷ . οὐδὲ γὰρ ἔργων δεόμεθα εἰς τὸ προσδραμεῖν αὐτῷ καὶ πιστεῦσαι Χριστῷ . ἀλλὰ μόνη γνώμη καὶ προαίρεσις ἀρκεῖ . κατὰ χάριν γὰρ , οὐ δι’ ἔργα προσδέχεται . ὥστε εἰ χάριτι καλεῖ καὶ προσδέχεται , οὐκ ἔχομεν εἰς τοῦτο χρείαν ἔργων . ἐπεὶ εἰ χρείαν σχοίημεν ἔργων , οὐκέτι ἡ χάρις , χάρις μένει . οὐ μόνον δὲ τοῦτο ἀκολουθήσει τὸ ἄτοπον , ἐὰν νομίσωμεν ὅτι δεῖ ἡμῖν ἔργων εἰς τὸ προσελθεῖν , καὶ πιστεῦσαι Χριστῷ , ἀλλὰ καὶ ἕτερον ὅμοιον . εἰ γὰρ ἐξ ἔργων προσιέναι δεῖν ἡμᾶς νομίσομεν , δῆλον ὡς ἀνήρηται ἡ χάρις . ἐπεὶ εἰ μὴ ἀνήρηται , οὐκέτι οὐδὲ τὸ ἔργον μένει ἔργον · τῆς χάριτος οὐκ ἐώσης ὅλως ἔργον ὑποστῆναι · ἀλλὰ προῖκα τὴν ἐκλογὴν ἐπιδεικνυμένης . κεχώρισται μὲν γὰρ ἀπ’ ἀλλήλων τῇ φύσει χάρις καὶ ἔργον . καὶ τῷ μὲν ἔργῳ ἕπεται μισθὸς καὶ οὐ χάρις . ἡ δὲ χάρις δίδοται , οὐχ ὡς ἀντιμισθία , ἀλλὰ δῶρον καὶ φιλοτιμία . δῆλον οὖν , ὅτι τὴν εὐεργεσίαν τῆς χάριτος παρεχομένης · εἴ τις οἴεται διὰ τῶν ἔργων ταύτης ἀπολαύειν , ἀναιρεῖ τὴν χάριν τὸ ὅσον ἐφ’ ἑαυτῷ , καὶ οὐ μένει ἡ χάρις ἔτι χάρις . πάλιν οὐδὲ τὰ ἔργα μένει ἔργα . τὴν γὰρ οἰκείαν οὐ σώζει φύσιν . ἐπεὶ τοῖς ἔργοις μισθὸς , ἀλλ’ οὐ χάρις ἀκολουθεῖ . τῆς χάριτος οὖν χορηγούσης τὴν εὐεργεσίαν , κἄν τις δι’ ἔργων ταύτης τυχεῖν πειρασθείη , εἰς μάτην ἔσται ἡ πείρα . μήτε τῶν ἔργων , ἔργων ἔτι δυναμένων μεῖναι . οὐ γὰρ ἔσται τούτοις μισθὸς , τῆς χάριτος προλαβούσης . καὶ ματαιοπονοῦντος λαβεῖν δι’ ἔργων , ὃ προῖκα παρέσχεν ἡ χάρις . εἰ γοῦν χάριτι φησὶ , οὐκέτι ἐξ ἔργων · ἐπεὶ εἰ συγχωρηθῇ τὸ ἐξ ἔργων , ἀνήρηται ἡ χάρις , χάρις εἶναι . πάλιν εἰ ἐξ ἔργων , οὐκέτι ἐστὶ χάρις . ἐπεὶ εἰ συγχωρηθῇ ἡ χάρις , οὐκέτι μένει τὸ ἔργον , ἔργον .
Lemmas: Γεννάδιος . οὖον τηνάλλως δέ ἀδολεσχέω βούλομαι , οὗτος οὗτος τίθημι ὁ ἀπόστολος , ἀλλά δείκνυμι σπουδάζω , ἀσύμβατος εἰμί παντελῶς ὁ νόμος ὁ χάρις · καί οὖον δύναμαι κατά τατός ἀμφότερος οὗτος , ἀλλά ἀναγκαῖος ἔχω ἕτερος ἕτερος ὑπεξίσταμαι . ὥστε εἰμί χάρις ἐκλέγω , ῥᾴδιος ὁ προσέρχομαι καί πιστεύω Χριστός . οὐδέ γάρ ἔργον δήω εἰς ὁ προστρέχω αὐτός καί πιστεύω Χριστός . ἀλλά μόνος γνώμη καί προαίρεσις ἀρκέω . κατά χάρις γάρ , οὖον διά ἔργον προσδέχομαι . ὥστε εἰμί χάρις καλέω καί προσδέχομαι , οὐ ἔχω εἰς οὗτος χρεία ἔργον . ἐπεί εἰμί χρεία ἔχω ἔργον , οὐκέτι ὁ χάρις , χάρις μένω . οὖον μόνος δέ οὗτος ἀκολουθέω ὁ ἄτοπος , ἐάν νομίζω ὅτι δεῖ ἐγώ ἔργον εἰς ὁ προσέρχομαι , καί πιστεύω Χριστός , ἀλλά καί ἕτερος ὅμοιος . εἰμί γάρ ἐκ ἔργον πρόσειμι δήω ἐγώ νομίζω , δῆλος ὡς ἀναράω ὁ χάρις . ἐπεί εἰμί μή ἀναράω , οὐκέτι οὐδέ ὁ ἔργον μένω ἔργον · ὁ χάρις οὐ ἐάω ὅλως ἔργον ὑφίστημι · ἀλλά προίξ ὁ ἐκλογή ἐπιδείκνυμι . χωρίζω μέν γάρ ἀπό ἀλλήλων ὁ φύσις χάρις καί ἔργον . καί ὁ μέν ἔργον ἕπω μισθός καί οὖον χάρις . ὁ δέ χάρις δίδωμι , οὐ ὡς ἀντιμισθία , ἀλλά δῶρον καί φιλοτιμία . δῆλος οὖν , ὅτι ὁ εὐεργεσία ὁ χάρις παρέχω · εἰμί τις οἴομαι διά ὁ ἔργον οὗτος ἀπολαύω , ἀναιρέω ὁ χάρις ὁ ὅσος ἐπί ἑαυτοῦ , καί οὖον μένω ὁ χάρις ἔτι χάρις . πάλιν οὐδέ ὁ ἔργον μένω ἔργον . ὁ γάρ οἰκεῖος οὖον σῴζω φύσις . ἐπεί ὁ ἔργον μισθός , ἀλλά οὖον χάρις ἀκολουθέω . ὁ χάρις οὖν χορηγέω ὁ εὐεργεσία , ἄν τις διά ἔργον οὗτος τυγχάνω πειράζω , εἰς μάτην εἰμί ὁ πείρω . μήτε ὁ ἔργον , ἔργον ἔτι δύναμαι μένω . οὖον γάρ εἰμί οὗτος μισθός , ὁ χάρις προλαμβάνω . καί ματαιοπονέω λαμβάνω διά ἔργον , ὅς προίξ παρέχω ὁ χάρις . εἰμί γοῦν χάρις φημί , οὐκέτι ἐκ ἔργον · ἐπεί εἰμί συγχωρέω ὁ ἐκ ἔργον , ἀναράω ὁ χάρις , χάρις εἰμί . πάλιν εἰμί ἐκ ἔργον , οὐκέτι εἰμί χάρις . ἐπεί εἰμί συγχωρέω ὁ χάρις , οὐκέτι μένω ὁ ἔργον , ἔργον .