catenae-novum-testamentum.catena-in-epistulam-ad-romanos-typus-monacensis-e-cod-monac-gr 9.14.7
Γενναδίου . Ἕτερος δὲ τοῦτο οὕτως ἑρμήνευσεν . ἐρωτᾷς με , “ τίς ἀνθέστηκεν αὐτοῦ τῷ βουλήματι ; ” ἐγὼ δέ σοι λέγω , σὺ πρὸ πάντων , ὁ ἀνταποκρινόμενος τῷ Θεῷ . τίς μὲν γὰρ εἶ που πάντως · καὶ οὐκ ἃν οὐδεὶς εἶναι ποτὲ καταδέξαιο . ἀντιλέγων δὲ Θεῷ , πῶς οὐκ ἀνθέστηκας ; οὐκοῦν τοῖς αὐτοῦ λόγοις ἑάλως · καὶ οἷς ἀρνῇ , τούτοις ὁμολογεῖς τὴν ἀντίστασιν . καὶ σαυτοῦ , πρὸ ἐμοῦ κατήγορος γέγονας . ζητεῖς μὲν γὰρ , τίς ἀνθέστηκε ; τίς δὲ ὑπάρχεις αὐτός ; εἰ μὲν οὖν ὁμολογεῖς εἶναι μηδεὶς , συγχωρῶ σοι τὸ μέμφεσθαι τοῖς ἀνθρώποις εἰκῆ τὸν Θεόν . εἰ δὲ εἶ τίς , κἂν μυριάκις ἀρνοῖο , δίκαιος ὁ Θεὸς ἀποδέδεικται . καὶ παρὰ σοῦ πρώτου φέρεται τὴν νικῶσαν . ἀλλὰ γὰρ ὃ τινῶν ἐπὶ τοῦ παρόντος τεθαύμακα , τοῦτο καὶ πρὸς σὲ , φίλτατέ μοι Πέτρε , βούλομαι διελθεῖν . ἐπιχειρήσαντες τουτὶ τῆς Ἐπιστολῆς τὸ μέρος ἑρμηνεῦσαι τινές · εἶτα οὐκ ἐξαρκέσαντες , τοῦ ἁγίου Παύλου τὴν οἰκείαν ἀπορίαν οὐκ ὤκνησαν καταψεύσασθαι . οὐ γὰρ ἐπιλυόμενον αὐτὸν τὰ παρὰ τῶν ἐναντίων προβλήματα , τὸ “ μενοῦνγε ὦτ’ ἄνθρωπε , σὺ τίς “ εἶ ὁ ἀνταποκρινόμενος τῷ Θεῷ , ” ἔφησαν εἰρηκέναι , ἀλλ’ ἐπιτιμῶντα καὶ ἐπιπλήττοντα , καὶ μονονοὺ βεβαιοῦντα τὸ τῷ Θεῷ παρ’ ἐκείνων ἐπαγόμενον κατηγόρημα . εἰ γὰρ οὐκ ἀποδίδωσι λόγον τοῦ πράγματος , ἀλλὰ τὰ τῆς ἐξουσίας χρηστοῦ τοῦ Θεοῦ προτεινόμενος , ἐπιστομίζει τὸν ἀντιλέγοντα · τῷ ἐκείνου λόγῳ συντρέχων , σαφῶς ἐλέγχεται συνομολογεῖν οὐ δικαίως , ἀλλ’ αὐθεντίᾳ τὸν Θεὸν τὰ ἀνθρώπινα πράττειν . τοῖς δὲ , προσήκειν ἡσυχῆ στέργειν ὅπως ἃν ἔχοι τὰ κατ’ αὐτούς · ἐοικότας τοῖς ὑπὸ τῶν κεραμέων πλαττομένοις σκεύεσιν · οὐ διαδικάζεσθαι πρὸς τὸν δημιουργήσαντα φαύλους · εἶτα διότι φαῦλοι μεμφόμενον . οὓς εἰ μηδὲν ἄλλο τῶν ὅλων , τοῦτο γοῦν ἐχρῆν συνιδεῖν , ὡς εἴπερ ὁ Ἀπόστολος ἠπίστατο μὴ δυνάμενος , κατὰ τὸν λόγον ἐκείνων , ἀπαντῆσαι ταῖς προτάσεσι ταύταις , οὐκ ἃν αὐτὰς προὐβάλετο τὰς ἀρχάς . οὐ γὰρ καὶ τοῦτο δήπουθεν ἠδύνατο · οὐδ’ ἃν αὐτὸς λαβὰς εἰς κατάλυσιν τοῦ ἰδίου κηρύγματος τοῖς ἀντιπάλοις παρείχετο . καθάπερ τὰ ἐκείνων , οὐ τὰ οἰκεῖα προῃρημένος συνιστᾶν . τοῦτο γὰρ οὐδ’ ἃν ἔπαθεν ὁ πάντων εὐηθέστερος . ἀλλ’ οὐχ οὕτως ἔχει . τεθαρρηκὼς δὲ οἶμαι Χριστῷ καὶ τῇ ἀληθείᾳ συνηγορῶν , οὐδεμίαν τοῖς ἐναντίοις ὑπελείπετο πρόφασιν . ἀλλ’ ὥσπερ τῶν ἄλλων ἁπασῶν ἀντιθέσεων , οὕτω καὶ ταύτης ἰσχυροτέραν ἐποιήσατο τὴν ἀναίρεσιν . καὶ τῶν βλασφήμων ἀπορράψας τὰ στόματα , προσεπάγει τούτοις καὶ ἕτερον ἐκ παραδείγματος τῷ πράγματι προσφυοῦς . τὸ μὲν ἐκείνων ἐπὶ πλέον ἀνατρέπων φρόνημα , τὸ δὲ εὐσεβὲς συνιστάς . μὴ , ἐρεῖ , φησὶν , τὸ πλάσμα τῷ πλάσαντι , τί με ἐποίησας οὕτως ; οὕτω μέν , φησιν , αὐτὸς ὑφ’ ἑαυτοῦ διηλέγχθης . ἀνθιστάμενος δὲ ἐγκαλεῖς Θεῷ , καὶ λέγεις “ τί ἔτι μέμφεται ; ” ταῦτα ταῦτα τοῦτο , “ τῷ γὰρ βουλήματι αὐτοῦ τις ἀνθέστηκεν , ἀντειπὼν , ἑρμηνεύει λοιπὸν καὶ τῶν προτεθεισῶν ῥήσεων τὸν σκοπόν . ὣν ἐν μὲν τῇ πρὸς τὸν Μωϋσέα δηλοῦται φιλάνθρωπος · ἐν δὲ τῇ πρὸς τὸν Φαραὼ , τιμωρητικὸς ὁ Θεός * * *
Lemmas: Γεννάδιος . ἕτερος δέ οὗτος οὕτως ἑρμηνεύω . ἐρωτάω ἐγώ , “ τίς ἀνθίστημι αὐτός ὁ βούλημα ; ” ἐγώ δέ σύ λέγω , σύ πρό πᾶς , ὁ ἀνταποκρίνομαι ὁ Θεός . τίς μέν γάρ εἰμί ποῦ πάντως · καί οὐ ἄν οὐδείς εἰμί ποτέ καταδέχομαι . ἀντιλέγω δέ Θεός , πῶς οὐ ἀνθίστημι ; οὐκοῦν ὁ αὐτός λόγος ἁλίσκομαι · καί ὅς ἀρνέομαι , οὗτος ὁμολογέω ὁ ἀντίστασις . καί σεαυτοῦ , πρό ἐγώ κατήγορος γίγνομαι . ζητέω μέν γάρ , τίς ἀνθίστημι ; τίς δέ ὑπάρχω αὐτός ; εἰμί μέν οὖν ὁμολογέω εἰμί μηδείς , συγχωρέω σύ ὁ μέμφομαι ὁ ἄνθρωπος εἰκῇ ὁ Θεός . εἰμί δέ εἰμί τίς , κἀν μυριάκις ἀρνέομαι , δίκαιος ὁ θεός ἀποδείκνυμι . καί παρά σύ πρῶτος φέρω ὁ Νίκη . ἀλλά γάρ ὅς τις ἐπί ὁ πάρειμι θαυμάζω , οὗτος καί πρός σύ , φίλος ἐγώ Πέτρος , βούλομαι διέρχομαι . ἐπιχειρέω οὗτος ὁ Ἐπιστολή ὁ μέρος ἑρμηνεύω τις · εἶτα οὐ ἐξαρκέω , ὁ ἅγιος Παῦλος ὁ οἰκεῖος ἀπορία οὐ ὀκνέω καταψεύδομαι . οὖον γάρ ἐπιλύω αὐτός ὁ παρά ὁ ἐναντίος πρόβλημα , ὁ “ μέν οὖς ἄνθρωπος , σύ τίς “ εἰμί ὁ ἀνταποκρίνομαι ὁ Θεός , ” φημί εἴρω , ἀλλά ἐπιτιμάω καί ἐπιπλήσσω , καί μονονού βεβαιόω ὁ ὁ Θεός παρά ἐκεῖνος ἐπάγω κατηγόρημα . εἰμί γάρ οὐ ἀποδίδωμι λόγος ὁ πρᾶγμα , ἀλλά ὁ ὁ ἐξουσία χρηστός ὁ Θεός προτείνω , ἐπιστομίζω ὁ ἀντιλέγω · ὁ ἐκεῖνος λόγος συντρέχω , σαφῶς ἐλέγχω συνομολογέω οὖον δικαίως , ἀλλά αὐθεντία ὁ θεός ὁ ἀνθρώπινος πράσσω . ὁ δέ , προσήκω ἡσυχῆ στέργω ὅπως ἄν ἔχω ὁ κατά αὐτός · ἔοικα ὁ ὑπό ὁ κεραμεύς πλήσσω σκεῦος · οὖον διαδικάζω πρός ὁ δημιουργέω φαῦλος · εἶτα διότι φαῦλος μέμφομαι . ὅς εἰμί μηδείς ἄλλος ὁ ὅλος , οὗτος γοῦν χρή συνοράω , ὡς εἴπερ ὁ ἀπόστολος ἐπίσταμαι μή δύναμαι , κατά ὁ λόγος ἐκεῖνος , ἀπαντάω ὁ πρότασις οὗτος , οὐ ἄν αὐτός προβάλλω ὁ ἀρχή . οὖον γάρ καί οὗτος δήπουθεν δύναμαι · οὐδέ ἄν αὐτός λαβή εἰς κατάλυσις ὁ ἴδιος κήρυγμα ὁ ἀντίπαλος παρέχω . καθάπερ ὁ ἐκεῖνος , οὖον ὁ οἰκεῖος προαιρέω συνίστημι . οὗτος γάρ οὐδέ ἄν πάσχω ὁ πᾶς εὐήθης . ἀλλά οὐ οὕτως ἔχω . θαρσέω δέ οἴομαι Χριστός καί ὁ ἀλήθεια συνηγορέω , οὐδείς ὁ ἐναντίος ὑπολείπω πρόφασις . ἀλλά ὥσπερ ὁ ἄλλος ἅπας ἀντίθεσις , οὗτος καί οὗτος ἰσχυρός ποιέω ὁ ἀναίρεσις . καί ὁ βλάσφημος ἀπορράπτω ὁ στόμα , προσεπάγω οὗτος καί ἕτερος ἐκ παράδειγμα ὁ πρᾶγμα προσφυής . ὁ μέν ἐκεῖνος ἐπί πλέω ἀνατρέπω φρόνημα , ὁ δέ εὐσεβής συνίστημι . μή , εἴρω , φημί , ὁ πλάσμα ὁ πλάσσω , τίς ἐγώ ποιέω οὕτως ; οὗτος μέν , φημί , αὐτός ὑπό ἑαυτοῦ διαλέγω . ἀνθίστημι δέ ἐγκαλέω Θεός , καί λέγω “ τίς ἔτι μέμφομαι ; ” οὗτος οὗτος οὗτος , “ ὁ γάρ βούλημα αὐτός τις ἀνθίστημι , ἀντεῖπον , ἑρμηνεύω λοιπός καί ὁ προτίθημι ῥῆσις ὁ σκοπός . ἐάν ἐν μέν ὁ πρός ὁ Μωϋσῆς δηλόω φιλάνθρωπος · ἐν δέ ὁ πρός ὁ Φαραώ , τιμωρητικός ὁ Θεός * * *