callistratus-soph.statuarum-descriptiones 14
ιδ . εἰκὼν ἦν ἐπὶ ταῖς Σκυθικαῖς ἠιόσιν οὐκ εἰς ἐπίδειξιν ( μόνον ) , ἀλλὰ καὶ ἀγωνίαν τῶν τῆς γραφικῆς καλῶν οὐκ ἀμούσως ἐξησκημένη . ἐκτετύπωτο δὲ κατʼ αὐτὴν Ἀθάμας μανίαις οἰστρούμενος . ἦν δʼ ἰδεῖν γυμνός , αἵματι φοινίσσων τὴν κόμην , ἠνεμωμένος τὴν τρίχα , παράφορος τὸ ὄμμα , ἐκπληξίας γέμων καὶ ὥπλιστο δὲ οὐ μανίαις μόνον εἰς τόλμαν , οὐδὲ τοῖς ἐξ Ἐρινύων δείμασι θυμοφθόροις ἠγρίωτο , ἀλλὰ καὶ σίδηρος τῆς χειρὸς προεβέβλητο ἐκθέοντι παραπλήσιος . ἡ μὲν γὰρ εἰκὼν ὄντως ἦν ἀκίνητος , ἐδόκει δὲ οὐ τηρεῖν τὸ στάσιμον , ἀλλὰ δόξῃ τῆς κινήσεως τοὺς θεατὰς ἐξίστη ὑπὸ τοῦ φόβου χλωρόν τι καὶ τεθνηκὸς ὁρῶσα , παρῆν δὲ ἡ Ἰνὼ περιδεής , ὑπότρομος , ἐνηγκάλιστο δὲ καὶ παῖδα νήπιον καὶ τὴν θηλὴν τοῖς χείλεσιν αὐτοῦ προσῆγε τὰς τροφίμους ἐπιστάζουσα πηγὰς τοῖς τροφίμοις . ἠπείγετο δὲ ἡ εἰκὼν ἐπὶ τὴν ἄκραν τοῦ Σκείρωνος καὶ τὴν θάλασσαν τὴν ὑπόρειον , τὸ δὲ ῥόθιον πρὸς ὑποδοχὴν ἐκολποῦτο κυμαίνειν εἰωθός , καὶ Ζεφύρου τι κατεῖχε τὸ σῶμα λιγυρῷ πνεύματι τὴν θάλασσαν κατευνάζοντος , ὁ γὰρ δὴ κηρὸς ἐφάνταζε τὴν αἴσθησιν , ὡς καὶ πνοὴν δημιουργεῖν ἐπιστάμενος καὶ ἀνακοντίζειν θαλασσίους αὔρας καὶ εἰς ἔργα φύσεως ἐπάγειν τὴν μίμησιν . παρεσκίρτων δὲ καὶ ἐνάλιοι δελφῖνες τὸ ῥόθιον ἐν τῇ γραφῇ τέμνοντες καὶ ὁ κηρὸς ἐδόκει διαπνέεσθαι καὶ πρὸς τὸ τῆς θαλάσσης νοτίζεσθαι μίμημα πρὸς αὐτὴν τὴν οὐσίαν ἐξαλλαττόμενος . ἔν γε μὴν τοῖς τοῦ πίνακος τέρμασιν Ἀμφιτρίτη τις ἐκ βυθῶν ἀνέβη ἄγριόν τι καὶ φρικῶδες ὁρῶσα καὶ γλαυκόν τι σέλας ἐκ τῶν ὀμμάτων μαρμαίρουσα , Νηρηίδες δὲ περὶ αὐτὴν εἱστήκεσαν , ἁπαλαὶ δὲ ἦσαν αὗται καὶ ἀνθηραὶ προσιδεῖν καὶ ἀφροδίσιον ἵμερον ἐξ ὀμμάτων στάζουσαι , ὑπὲρ δὲ ἄκρων τῶν θαλασσίων κυμάτων ἑλίσσουσαι τὴν χορείαν ἔπληττον . περὶ δὲ αὐτὰς Ὠκεανὸς βἁθυδίνησʼ ἐκέχυτο μικροῦ τῆς τοῦ ποταμοῦ κινήσεως καὶ κυμαίνειν διδαχθείσης .
Lemmas: ιδʹ . εἰκών εἰμί ἐπί ὁ Σκυθικός ἠϊών οὐ εἰς ἐπίδειξις ( μόνος ) , ἀλλά καί ἀγωνία ὁ ὁ γραφικός καλός οὐ ἄμουσος ἐξασκέω . ἐκτυπόω δέ κατά αὐτός Ἀθάμας μανία οἰστράω . εἰμί δέ ὁράω γυμνός , αἷμα φοινίσσω ὁ κόμη , ἀνεμόομαι ὁ θρίξ , παράφορος ὁ ὄμμα , ἐκπληξία γέμω καί ὁπλίζω δέ οὐ μανία μόνος εἰς τόλμα , οὐδέ ὁ ἐκ Ἐρινύς δεῖμα θυμοφθόρος ἀγριόω , ἀλλά καί σίδηρος ὁ χείρ προβάλλω ἐκθύω παραπλήσιος . ὁ μέν γάρ εἰκών ὄντως εἰμί ἀκίνητος , δοκέω δέ οὐ τηρέω ὁ στάσιμος , ἀλλά δόξα ὁ κίνησις ὁ θεατής ἐξίστημι ὑπό ὁ φόβος χλωρός τίς καί θνῄσκω ὁράω , πάρειμι δέ ὁ Ἰνώ περιδεής , ὑπότρομος , ἐναγκαλίζομαι δέ καί παῖς νήπιος καί ὁ θηλή ὁ χεῖλος αὐτός προσάγω ὁ τρόφιμος ἐπιστάζω πηγή ὁ τρόφιμος . ἐπείγω δέ ὁ εἰκών ἐπί ὁ ἄκρος ὁ Σκείρων καί ὁ θάλασσα ὁ ὑπόρειος , ὁ δέ ῥόθιος πρός ὑποδοχή κολπόω κυμαίνω εἴωθα , καί Ζέφυρος τίς κατέχω ὁ σῶμα λιγυρός πνεῦμα ὁ θάλασσα κατευνάζω , ὁ γάρ δή Κήρ φαντάζω ὁ αἴσθησις , ὡς καί πνοή δημιουργέω ἐπίσταμαι καί ἀνακοντίζω θαλάσσιος αὔρα καί εἰς έργο φύσις ἐπάγω ὁ μίμησις . παρασκιρτάω δέ καί ἐνάλιος δελφίς ὁ ῥόθιος ἐν Τά γραφή τέμνω καί ὁ Κήρ δοκέω διαπνέω καί πρός ὁ ὁ θάλασσα νοτίζω μίμημα πρός αὐτός ὁ οὐσία ἐξαλλάσσω . ἐν γε μήν ὁ ὁ πίναξ τέρμα Ἀμφιτρίτη τις ἐκ βυθός ἀναβαίνω ἄγριος τίς καί φρικώδης ὁράω καί γλαυκός τίς σέλας ἐκ ὁ ὄμμα μαρμαίρω , Νηρηίς δέ περί αὐτός ἵστημι , ἁπαλός δέ ἥδω αὐτός καί ἀνθηρός προσοράω καί ἀφροδίσιος ἵμερος ἐκ ὄμμα στάζω , ὑπέρ δέ ἄκρος ὁ θαλάσσιος κῦμα ἑλίσσω ὁ χορεία πλήσσω . περί δέ αὐτός Ὠκεανός βαθυδίνης χέω μικρός ὁ ὁ ποταμός κίνησις καί κυμαίνω διδάσκω .