berosus-chaldaeus.fragmenta 2.14
Ταῦτα μὲν οὗτος ἱστόρησε περὶ τοῦ προειρημένου βασιλέως , καὶ πολλὰ πρὸς τούτοις ἐν τῇ τρίτῃ βίβλῳ τῶν Χαλδαϊκῶν , ἐν ᾗ μέμφεται τοῖς Ἑλληνικοῖς συγγραφεῦσιν ὡς μάτην οἰομένοις ὑπὸ Σεμιράμεως τῆς Ἀσσυρίας κτισθῆναι τὴν Βαβυλῶνα , καὶ τὰ θαυμάσια κατασκευασθῆναι περὶ αὐτὴν ὑπ’ ἐκείνης ἔργα ψευδῶς γεγραφόσι . Καὶ κατὰ ταῦτα τὴν μὲν τῶν Χαλδαίων γραφὴν ἀξιόπιστον ἡγητέον , οὑ μὴν ἀλλὰ κἀν τοῖς ἀρχείοις τῶν Φοινίκων σύμφωνα τοῖς ὑπὸ Βηρωσσοῦ λεγομένοις ἀναγέγραπται περὶ τοῦ τῶν Βαβυλωνίων βασιλέως , ὅτι καὶ τὴν Φοινίκην ἅπασαν ἐκεῖνος κατεστρέψατο . Περὶ τούτων γοῦν συμφωνεῖ καὶ Φιλόστρατος ἐν ταῖς Ἱστορίαις , μεμνημένος τῆς Τύρου πολιορκίας , καὶ Μεγασθένης ἐν τῇ τετάρτῃ τῶν Ἰνδικῶν , δι’ ἧς ἀποφαίνειν πειρᾶται τὸν προειρημένον βασιλέα τῶν Βαβυλωνίων Ἡρακλέους ἀνδρείᾳ καὶ μεγέθει πράξεων διενηνοχέναι · καταστρέψασθαι γὰρ αὐτόν φησι καὶ Λιβύης τὴν πολλὴν καὶ Ἰβηρίαν . Τὰ δὲ περὶ τοῦ ναοῦ προειρημένα τοῦ ἐν Ἱεροσολύμοις , ὅτι κατεπρήσθη μὲν ὑπὸ τῶν Βαβυλωνίων ἐπιστρατευσάντων , ἤρξατο δὲ πάλιν ἀνοικοδομεῖσθαι Κύρου τῆς Ἀσίας τὴν βασιλείαν παρειληφότος , ἐκ τῶν Βηρωσσοῦ σαφῶς ἐπιδειχθήσεται παρατεθέντων . Λέγει γὰρ οὕτω διὰ τῆς τρίτης · « Ναβουχοδονόσορος μὲν οὖν μετὰ τὸ ἄρξασθαι τοῦ προειρημένου τείχους ἐμπεσὼν εἰς ἀρρωστίαν μετηλλάξατο τὸν βίον , βεβασιλευκὼς ἔτη τεσσαράκοντα τρία . Τῆς δὲ βασιλείας κύριος ἐγένετο ὁ υἱὸς αὐτοῦ Εὐειλμαράδουχος . Οὗτος προστὰς τῶν πραγμάτων ἀνόμως καὶ ἀσελγῶς , ἐπιβουλευθεὶς ὑπὸ τοῦ τὴν ἀδελφὴν ἔχοντος αὐτοῦ Νηριγλισσοόρου ἀνῃρέθη , βασιλεύσας ἔτη δύο . Μετὰ δὲ τὸ ἀναιρεθῆναι τοῦτον διαδεξάμενος τὴν ἀρχὴν ὁ ἐπιβουλεύσας αὐτῷ Νηριγλισσόορος ἐβασίλευσεν ἔτη τέσσαρα . Τούτου υἱὸς Λαβορσοάρχοδος ἐκυρίευσε μὲν τῆς βασιλείας παῖς ὢν μῆνας ἐννέα , ἐπιβουλευθεὶς δὲ , διὰ τὸ πολλὰ ἐμφαίνειν κακοήθη , ὑπὸ τῶν φίλων ἀπετυμπανίσθη . Ἀπολομένου δὲ τούτου συνελθόντες οἱ ἐπιβουλεύσαντες αὐτῷ κοινῇ τὴν βασιλείαν περιέθηκαν Ναβοννήδῳ τινὶ τῶν ἐκ Βαλυλῶνος , ὄντι ἐκ τῆς αὐτῆς ἐπισυστάσεως . Ἐπὶ τούτου τὰ περὶ τὸν ποταμὸν τείχη τῆς Βαβυλωνίων πόλεως ἰξ ὀπτῆς πλίνθου καὶ ἀσφάλτου κατεκοσμήθη . Οὔσης δὲ τῆς βασιλείας αὐτοῦ ἐν τῷ ἑπτακαιδεκάτῳ ἔτει , προεξεληλυθὼς Κῦρος ἐκ τῆς Περσίδος μετὰ δυνάμεως πολλῆς , καὶ καταστρεψάμενος τὴν λοιπὴν Ἀσίαν πᾶσαν , ὥρμησεν ἐπὶ τῆς Βαβυλωνίας . Αἰσθόμενος δὲ Ναβόννηδος τὴν ἔφοδον αὐτοῦ , ἀπαντήσας μετὰ τῆς δυνάμεως καὶ παραταξάμενος , ἡττηθεὶς τῇ μάχῃ καὶ φυγὼν ὀλιγοστὸς , συνεκλείσθη εἰς τὴν Βορσιππηνῶν πόλιν . Κῦρος δὲ Βαβυλῶνα καταλαβόμενος , καὶ συντάξας τὰ ἔξω τῆς πόλεως τείχη κατασκάψαι , διὰ τὸ λίαν αὐτῷ πραγματικὴν καὶ δυσάλωτον φανῆναι τὴν πόλιν , ἀνέζευξεν ἐπὶ Βόρσιππον , ἐκπολιορκήσων τὸν Ναβόννηδον . Τοῦ δὲ Ναβοννήδου οὐχ ὑπομείναντος τὴν πολιορκίαν , ἀλλ · ἐγχειρήσαντος αὑτὸν , πρότερον χρησάμενος Κῦρος φιλανθρώπως , καὶ δοὺς οἰκητήριον αὐτῷ Καρμανίαν , ἐξέπεμψεν ἐκ τῆς Βαβυλωνίας . Ναβόννηδος μὲν οὖν τὸ λοιπὸν τοῦ χρόνου διαγενόμενος ἐν ἐκείνῃ τῇ χώρᾳ κατέστρεψε τὸν βίον . »
Lemmas: Ταΰς μέν οὗτος ἱστορέω περί ὁ προερέω βασιλεύς , καί πολύς πρός οὗτος ἐν ὁ τρίτος βίβλος ὁ Χαλδαικός , ἐν ὅς μέμφομαι ὁ Ἑλληνικός συγγραφεύς ὡς μάτην οἴομαι ὑπό Σεμίραμις ὁ Ἀσσύριος κτίζω ὁ Βαβυλών , καί ὁ θαυμάσιος κατασκευάζω περί αὐτός ὑπό ἐκεῖνος έργο ψευδής γράφω . καί κατά οὗτος ὁ μέν ὁ Χαλδαῖος γραφή ἀξιόπιστος ἡγέομαι , οὐ μήν ἀλλά ἐν ὁ ἀρχεῖον ὁ Φοίνικας σύμφωνος ὁ ὑπό Βηρωσσός λέγω ἀναγράφω περί ὁ ὁ Βαβυλώνιος βασιλεύς , ὅτι καί ὁ Φοινίκη ἅπας ἐκεῖνος καταστρέφω . περι οὗτος γοῦν συμφωνέω καί Φιλόστρατος ἐν ὁ ἱστορία , μιμνήσκω ὁ Τύρος πολιορκία , καί Μεγασθένης ἐν ὁ τέταρτος ὁ Ἰνδικός , διά ὅς ἀποφαίνω πειράω ὁ προλέγω βασιλεύς ὁ Βαβυλώνιος Ἡρακλῆς ἀνδρεία καί μέγεθος πρᾶξις διαφέρω · καταστρέφω γάρ αὐτός φημί καί Λιβύη ὁ πολύς καί Ἰβηρία . Τά δέ περί ὁ ναός προλέγω ὁ ἐν Ἱερουσαλήμ , ὅτι καταπίμπρημι μέν ὑπό ὁ Βαβυλώνιος ἐπιστρατεύω , ἄρχω δέ πάλιν ἀνοικοδομέω Κῦρος ὁ Ἀσία ὁ βασίλειος παραλαμβάνω , ἐκ ὁ Βηρωσσός σαφής ἐπιδείκνυμι παρατίθημι . Λέγος γάρ οὕτως διά ὁ τρίτος · « Ναβουχοδονόσορος μέν οὖν μετά ὁ ἄρχω ὁ προερέω τεῖχος ἐμπίπτω εἰς ἀρρωστία μεταλλάσσω ὁ βίος , βασιλεύω ἔτος τεσσαράκοντα τρεῖς . ὁ δέ βασίλεια κύριος γίνομαι ὁ γιός αὐτός Εὐειλμαράδουχος . οὗτος προίστημι ὁ πρᾶγμα ἄνομος καί ἀσελγής , ἐπιβουλεύω ὑπό ὁ ὁ ἀδελφή ἔχω αὐτός νηριγλισσοοραω ἀναιρέω , βασιλεύω ἔτος δύο . μετά δέ ὁ ἀναιρέω οὗτος διαδέχομαι ὁ ἀρχή ὁ ἐπιβουλεύω αὐτός Νηριγλισσόορος βασιλεύω ἔτος τέσσερα . Τοῦτος γιός Λαβορσοάρχοδος κυριεύω μέν ὁ βασίλεια παῖς εἰμί μήν ἐννέα , ἐπιβουλεύω δέ , διά ὁ πολύς ἐμφαίνω κακοήθης , ὑπό ὁ φίλος ἀποτυμπανίζω . ἀπόλλυμι δέ οὗτος συνέρχομαι ὁ ἐπιβουλεύω αὐτός κοινός ὁ βασίλειος περιτίθημι Ναβόννηδος τις ὁ ἐκ Βαλυλῶνος , εἰμί ἐκ ὁ αὐτηες͂ς ἐπισύστασις . ἐπί οὗτος ὁ περί ὁ ποταμός τεῖχος ὁ Βαβυλώνιος πόλις ἴξ ὀπτός πλίνθος καί ἄσφαλτος κατακοσμέω . εἰμί δέ ὁ βασίλεια αὐτός ἐν ὁ ἑπτακαιδέκατος ἔτος , προεξέρχομαι Κῦρος ἐκ ὁ Περσίς μετά δύναμις πολύς , καί καταστρέφω ὁ λοιπός Ἀσία πᾶς , ὁρμάω ἐπί ὁ Βαβυλώνιος . αἰσθάνομαι δέ Ναβόννηδος ὁ ἔφοδος αὐτός , ἀπαντάω μετά ὁ δύναμις καί παρατάσσω , ἡσσάομαι ὁ μάχη καί φεύγω ὀλιγοστός , συγκλείω εἰς ὁ Βορσιππηνός πόλις . Κῦρος δέ Βαβυλών καταλαμβάνω , καί συντάσσω ὁ ἔξω ὁ πόλις τεῖχος κατασκάπτω , διά ὁ λίαν αὐτός πραγματικός καί δυσάλωτος φαίνω ὁ πόλις , ἀναζεύγνυμι ἐπί Βόρσιππα , ἐκπολιορκέω ὁ Ναβόννηδος . Τοῦ δέ Ναβόννηδος οὐ ὑπομένω ὁ πολιορκία , ἀλλ' · ἐγχειρέω ἑαυτοῦ , πρότερος χράω Κῦρος φιλάνθρωπος , καί δίδωμι οἰκητήριον αὐτός Καρμανία , ἐκπέμπω ἐκ ὁ Βαβυλώνιος . Ναβόννηδος μέν οὖν ὁ λοιπός ὁ χρόνος διαγίγνομαι ἐν ἐκεῖνος ὁ χώρα καταστρέφω ὁ βίος . »