basilius-theology.sermones-de-moribus-symeone-metaphrasta-collecti pg032_0628.2
9 . Τὰ γὰρ χρόνῳ κρατυνθέντα πᾶθη πρῶτον μὲν χρόνον δεῖται πρὸς τὴν διόρθωσιν · ἔπειτα ἰσχυρὰς καὶ εὐτονωτέρας διαγωγῆς , εἰ μελίοι τις τοῦ βάθους αὐτῶν καθιχνεῖσθαι , ὥστε πρᾶξῃ ἐξελαῖν τὰ χρόνῳ μακρῷ ταῖς ψυχαῖς ἐρριζωμένα . Τοιαύτη ἡ ἐμμελὴς τῶν Νινευιτῶν μετάνοια , καὶ ἡ σοφὴ καὶ παπυχνυμένη θλίψις ἐκείνη , ἥτις οὔδε τὰ ἄλογα ἀσυντελῆ τῆς τιμωρίας ἀφήκεν · ἀλλὰ καὶ αὐτὰ βοῶν ἐξ ἀνάγκης ἐμυχανῆσατο . Ἐχωρίσθη γὰρ τῆς βοὸς ὁ μόσχος , ἀπηλαθὴ τῆς μητρῴας θηλῆς ὁ ἀρνεὶς · παιδίον ἐπαίδιον οὐχ ἦν ἐν ταῖς τῆς τεκοῦσης ἀγκάλαις ἐπιδεικνύων · φωναὶ δὲ παρὰ πάντων οἰκτραὶ ἀλλήλαις ἀντιδοῦσαι καὶ ἀντιχοοῦσαι . Τὰ τέκνα λιμώτοντα τὰς πηγὰς ἐζήτη τοῦ γάλακτος · αἱ φωτῆρες τὸν στέφανον , καὶ διασκοπτόμεναι , συμπαθεῖς φωναῖς ἀνεκαλοῦντο τὰ ἔγγονα · τὰ βρέφη κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον λιμώτοντα , σφοδροτάτῳ κλαυθμῷ ἀνεβρήγυντο καὶ ἀπέσπαρον · αἱ τεκοῦσαι ταῖς φυσιχάσι ἀλγηδόσι κατεκεντοῦντο τὰ σπλάγχνα . Ὁ πρεσβύτερος ἐπ’ ἐκείνων ἔθρηνει , καὶ τὴν πολὺν ἐτίλλε καὶ ἐσπάρττεν . Ὁ νεανίσκος καὶ ἀκμάζων , σφοδροτέρον ἀπωθόρετο · ὁ πένθης ἐστέναζεν · ὁ πλούσιος ἐπιλαθόμενος τῆς τρυφῆς , ἤσκει τὴν κακοπάθειαν ὡς σώφρονα . Ὁ βασιλεὺς αὐτῶν , τὴν λαμπρότητα καὶ τὴν δόξαν εἰς αἰσχύνην μετέθελεν . Ἀπέθετο τὸν στέφανον , καὶ χόριν τῆς κεφαλῆς ( 1 ) κατεχέετο · τὴν ἄλουριβδα βίβας , σάκκον μετημιάσατο · τὸν θρόνον τὸν ὑψηλὸν ἀφεὶς καὶ μετέμυρον , ἐλεεινῶς τῇ γῇ προσέπεσετο · τὴν ἰδιάζουσαν καὶ βασιλικὴν καταλιπὼν εὐστάθειαν ( 2 ) , συνεθρήνει τῷ δήμῳ · εἰς ἐγένετο τῶν πολλῶν , ὅτε τὸν κοινὸν πάντων Δεσπότην ἐδλεπεν ὀργιζόμενον . Τοῦτο δούλων εὐαισθήτων φρόνημα . Τοιαύτη τῶν ἁμαρτιῶν ἐνεχομένων ἡ μετάνοια · ἵνα διὰ πάσης ἡλικίας ἡ σκυθρωπότης κρατῇ , αἰδομένης τε καὶ ἀναίσχου , τῆς μὲν κατὰ προαίρεσιν , τῆς δὲ κατ’ ἀνάγκην . Διὰ τοῦτο ἰδὼν αὐτοὺς ὁ Θεὸς οὕτω ταπεινωθέντας , ὡς ἐπὶ ὑπεραθούσαν ἐαυτῶν ταλαιπωρίαν παγγενὴ καταχρίναντας , καὶ τὸ πάθος ἠλέησε , καὶ τῆς τιμωρίας ἀνῆκε , καὶ τὸ χαῖρειν ἐδιωρίσατο τοῖς εὐαίσθητως πενθῃσασιν . Ἰδὼν γὰρ τῆς τοῦ Θεοῦ φιλανθρωπίας , τὸ μὴ σωπῆ τῆς κολάσεως ἐπάγειν , ἀλλὰ προκηρύσσειν , διὰ τῶν ἀπειλῶν προκαλούμενος ( 3 ) εἰς μετάνοιαν τοὺς ἁμαρτηκότας · οὕτω γὰρ
Lemmas: 9 . ὁ γάρ χρόνος κρατύνω πάθος πρῶτος μέν χρόνος δήω πρός ὁ διόρθωσις · ἔπειτα ἰσχυρός καί εὔτονος διαγωγεύς , εἰμί μελής τις ὁ βάθος αὐτός καθίζω , ὥστε πράσσω ἐξελαύνω ὁ χρόνος μακρός ὁ Ψυχή ῥιζόω . τοιοῦτος ὁ ἐμμελής ὁ Νινευίτης μετάνοια , καί ὁ σοφός καί παπυχνυμενω θλῖψις ἐκεῖνος , ὅστις οὐδέ ὁ ἄλογος ἀσυντελής ὁ τιμωρία ἀφίημι · ἀλλά καί αὐτός βοῦς ἐκ ἀνάγκη ἐμυχανῆσατο . χωρίζω γάρ ὁ βοῦς ὁ μόσχος , ἀπελαύνω ὁ μητρώιος θηλή ὁ ἀρνέομαι · παιδίον παίδιος οὐ εἰμί ἐν ὁ ὁ τίκτω ἀγκάλη ἐπιδείκνυμι · φωνή δέ παρά πᾶς οἰκτρός ἀλλήλων ἀντιδίδωμι καί ἀντέχω . ὁ τέκνον λιμώσσω ὁ πηγή ζητέω ὁ γάλα · ὁ φωτῆρες ὁ στέφανος , καί διασκοπέω , συμπαθής φωνή ἀνακαλέω ὁ ἔγγονος · ὁ βρέφος κατά ὁ ὅμοιος τρόπος λιμώσσω , σφοδρός κλαυθμός ἀνεβρήγυντο καί ἀποσπείρω · ὁ τίκτω ὁ φυσιχάσι ἀλγηδών κατακεντέω ὁ σπλάγχνον . ὁ πρέσβυς ἐπί ἐκεῖνος θρηνέω , καί ὁ πολύς τίλλω καί σπείρω . ὁ νεανίσκος καί ἀκμάζω , σφοδρός απωθορετος · ὁ πενθέω στενάζω · ὁ πλούσιος ἐπιλανθάνομαι ὁ τρυφή , ἀσκέω ὁ κακοπάθεια ὡς σώφρων . ὁ βασιλεύς αὐτός , ὁ λαμπρότης καί ὁ δόξα εἰς αἰσχύνη μέτειμι . ἀποτίθημι ὁ στέφανος , καί χόριον ὁ κεφαλή ( 1 ) καταχέω · ὁ ἄλουριβδα Βίβας , σάκκος μετημιααω · ὁ θρόνος ὁ ὑψηλός ἀφίημι καί μετέμυρον , ἐλεεινός ὁ γῆ προσπίπτω · ὁ ἰδιάζω καί βασιλικός καταλείπω εὐστάθεια ( 2 ) , συνθρηνέω ὁ δῆμος · εἰς γίγνομαι ὁ πολύς , ὅτε ὁ κοινός πᾶς δεσπότης ἐδλεπεν ὀργίζω . οὗτος δοῦλος εὐαίσθητος φρόνημα . τοιοῦτος ὁ ἁμαρτία ἐνέχω ὁ μετάνοια · ἵνα διά πᾶς ἡλικία ὁ σκυθρωπότης κρατέω , αἰδέομαι τε καί αναιεχω , ὁ μέν κατά προαίρεσις , ὁ δέ κατά ἀνάγκη . Ζεύς οὗτος εἶδον αὐτός ὁ θεός οὗτος ταπεινόω , ὡς ἐπί υπεραθουω ἑαυτοῦ ταλαιπωρία παγγενής καταχρίω , καί ὁ πάθος ἐλεέω , καί ὁ τιμωρία ἀνίημι , καί ὁ χαίρω διορίζω ὁ εὐαίσθητος πενθέω . εἶδον γάρ ὁ ὁ Θεός φιλανθρωπία , ὁ μή Σώπη ὁ κόλασις ἐπάγω , ἀλλά προκηρύσσω , διά ὁ ἀπειλέω προκαλέω ( 3 ) εἰς μετάνοια ὁ ἁμαρτάνω · οὗτος γάρ