basilius-theology.sermones-de-moribus-symeone-metaphrasta-collecti pg032_0594.1
αὐτοὺς , ἀλλὰ τὴν δικαίαν καὶ φιλάνθρωπον χαρ-ποφορίαν παρ’ ἡμῶν ζητῶν , εἰς ἡμετέραν εὐεργεσίαν . Ἐλεημοσύνη ἐξ ἀδικίας οὐ γίνεται , οὔδ’ ἐξ κατάρας εὐλογία , οὔδ’ ἐξ δακρύων εὐεργεσία . Κενοδοξίαι τὰ τοιαῦτα , καὶ πρὸς τοὺς ἐξ ἀνθρώπων ἐπαίνους , οὐ πρὸς τὸν ἐπαῖνον τὸν ἐκ Θεοῦ . Ἐὰν γάρ , ὡς Θεοῦ τὴν ἐλεη-μοσύνην ὁρῶντος , ποιῇς αὐτήν , φυλάξῃ μὴ ποιεῖν ἐκ πλεονεξίας , εἰδὼς ὅτι τὴν ἐπόπτην Θεὸν οὐχ εὐφραῖ-νεις . Οὕτως οὖν ἐλεημοσύνην ποιῶμεν , ἵνα ἀπολάβω-μεν παρὰ Θεοῦ · ἀποδίδοσι δὲ Θεὸς ἐκείνοις , οὓς ἐπαι-νεῖ , ἐπαινεῖ δὲ πλεονέκτην οὐδένα . Μὴ πλανᾶσθε · οὐχ ἄλλως ἀποδέξεται Χριστὸς τὰς εἰς τοὺς πτω-χοὺς φιλοτιμίας , εἰ μὴ λυθεῖεν αἱ κατὰ τῶν ἀδι-κηθέντων πλεονεξίαι . Οὕτως ὁ Κύριος ἀπέδειξató τοῦ Ζαχαιοῦ τὴν ὀρθότητα , καὶ ἔφη · Σήμερον σωτηρία τῷ οἴκῳ τούτῳ ἐγένετο · ἐτι προθέμενος ἀποδοῦναι τετραπλάσιον , εἰ τι ἐσυκοφάντησεν , οὕτω τῶν ὑπο-λειπομένων χρημάτων τὰ ἡμῖν πτωχοῖς ἀπεμέρι-σεν . Ἦδει γὰρ ὅτι Χριστὸν ὑποδέξασθαι βούλεται . Διὸ μεν τοιγαροῦν ἐξουσίαν , ἀδελφοί , ὑπερχεῖναι βουλομένους πρὸς τοὺς δεομένους τῷ πλούτῳ · μὴ παραδράμωμεν τοὺς ἐν σθάλμοις ἡμῶν ἐτι καὶ νῦν χειρώμενος Λαζάρους · μὴδὲ τῶν ψυχῶν τῆς ἡμετέρας τραπέζης ἀρκοῦντων αὐτοῖς εἰς κόρον βασκήνμεν , μὴδὲ τὸν ἀνήμερον ἐκείνων ζηλοῦντες πλοῦσιον , πρὸς τὴν αὐτὴν ἐκείνῳ τῆς γεύσης φλόγα μετέλθω-μεν . Ἐπεὶ πολλὰ μὲν τοῦ Ἀβραὰμ δεησόμεθα τότε , πολλὰ δὲ ἐκάστου τῶν βεβιωκότων καλῶς · οὐδὲν δὲ ἔσται χέρος ἡμῖν τῆς βοῆς . Ἀδελφὸς γὰρ οὐ Λυτροῦται , Λυτρώσεται ἄνθρωπος ; Ἔρει δὲ ἕκαστος ἐκείνων ἡμῖν κεχραγώς · Μὴ ζητεῖ φιλ-ανθρωπίαν , ἣν αὐτὸς ἐφ’ ἑτέρων ἠγνόησας , μὴδὲ βούλου λαβεῖν οὕτω μεγάλα , οὐ τῶν ἐλαττόνων φει-σάμενος · ἀπόλαυε τούτων ὧν ἐν τῷ βίῳ συνέλεξας . Δάκρυε νῦν , ἐπεὶδὴ τότε δακρύοντα τὸν ἀδελφὸν ὁρῶν οὐχ ἠλέησας . Ταῦτα ἐροῦσι , καὶ δικαίως , ἡμῖν . Δέ-δοικα γὰρ μὴ καὶ πικροτέροις ἡμᾶς τοῦτον βλά-ψωσι ( 1 ) ῥήμασιν , ἐπεὶδὴ καὶ νικῶμεν ἐκεῖνον , ὡς ἴστε , τῇ πονηρίᾳ τὸν πλοῦσιον . Ὅτι κόλακες μὲν καὶ παράσιτοι , μετὰ τὸ λαμπρὸς ἑστιαθῆναι παρ’ ἡμῖν , καὶ τὰς χεῖρας πεπληρωμένας πολυτελῶν δώρων κατάγουσι , καὶ μαυθάνουσι παρ’ ἡμῶν , ὅτι λυσίτελει μᾶλλον τῶν ἀρετῶν τὰ τοιαῦτα μετιέναι καὶ πράτ-τειν αὐτοῖς . Εἰ δὲ παρασταῖα πένης ἡμῖν , μόλις ὑπὸ τοῦ λιμοῦ φθεγγομένος , ἀποστρεφόμεθα , μετὰ σπουδῆς ἀποτρέχομεν , ὥσπερ δεδοικότες , μὴ καὶ τῆς δυσπραγίας αὐτῆς ἐκ τοῦ σχολαιτέρων βαδίζειν μετά-σχωμεν . Καὶ εἰ μὲν εἰς τὴν νεύσει τὴν συμφόρων αἰσχυνόμενος , ὑποκρίσεως εἶναι λέγομεν ἐργάτην αὐτόν · εἰ δὲ μετὰ παρησίας προσελθόν διὰ τὸ βαρὺ τοῦ λιμοῦ κέντρον ἡμᾶς ( 2 ) , ἀναίδει πάλιν καλοῦμεν καὶ βίαιον . Καὶ εἰ μὲν τύχοι καλυπτόμενος ὑγιείαν ἐσθῆμασι δεδιώκτος τις , ὡς ἀπήχον ἀπελαύνο-μεν , καὶ ὁμνύμεθα προσποιεῖσθαι πενίαν αὐτόν · εἰ
Lemmas: αὐτός , ἀλλά ὁ Δίκαιος καί φιλάνθρωπον χαρ-ποφορίαν παρά ἐγώ ζητέω , εἰς ἡμέτερος εὐεργεσία . ἐλεημοσύνη ἐκ ἀδικία οὖον γίγνομαι , οὐδέ ἐκ κατάρα εὐλογία , οὐδέ ἐκ δάκρυ εὐεργεσία . κενοδοξία ὁ τοιοῦτος , καί πρός ὁ ἐκ ἄνθρωπος ἔπαινος , οὖον πρός ὁ ἔπαινος ὁ ἐκ Θεός . ἐάν γάρ , ὡς Θεός ὁ ἐλεημοσύνη ὁράω , ποιέω αὐτός , φυλάσσω μή ποιέω ἐκ πλεονεξία , εἰδοί ὅτι ὁ ἐπόπτης θεός οὐ εὐφραίνω . οὕτως οὖν ἐλεημοσύνη ποιέω , ἵνα ἀπολαμβάνω παρά Θεός · ἀποδίδωμι δέ θεός ἐκεῖνος , ὅς ἐπαινέω , ἐπαινέω δέ πλεονέκτης οὐδείς . μή πλανάω · οὐ ἄλλως ἀποδείκνυμι Χριστός ὁ εἰς ὁ πτωχός φιλοτιμία , εἰμί μή λύω ὁ κατά ὁ ἀδικέω πλεονεξία . οὕτως ὁ Κύριος ἀποδείκνυμι ὁ Ζαχαιοῦ ὁ ὀρθότης , καί φημί · σήμερον σωτηρία ὁ οἶκος οὗτος γίγνομαι · ἔτι προτίθημι ἀποδίδωμι τετραπλάσιος , εἰμί τίς συκοφαντέω , οὗτος ὁ ὑπολείπω χρῆμα ὁ ἐγώ πτωχός ἀπομερίζω . οἶδα γάρ ὅτι Χριστός ὑποδείκνυμι βούλομαι . Διὸ μέν τοιγάρ ἐξουσία , ἀδελφός , ὑπερχέω βούλομαι πρός ὁ δήω ὁ πλοῦτος · μή παρατρέχω ὁ ἐν σθάλμοις ἐγώ ἔτι καί νῦν χειρόομαι Λαζάρους · μηδέ ὁ Ψυχή ὁ ἡμέτερος τράπεζα ἀρκέω αὐτός εἰς κόρος βάσκω , μηδέ ὁ ἀνήμερος ἐκεῖνος ζηλόω πλούσιος , πρός ὁ αὐτός ἐκεῖνος ὁ γεύω φλόξ μετέρχομαι . ἐπεί πολύς μέν ὁ Ἀβραάμ δήω τότε , πολύς δέ ἕκαστος ὁ βιόω καλῶς · οὐδείς δέ εἰμί χείρ ἐγώ ὁ βοή . ἀδελφός γάρ οὖον λυτρόω , λυτρόω ἄνθρωπος ; ἔρομαι δέ ἕκαστος ἐκεῖνος ἐγώ χράω · μή ζητέω φιλανθρωπία , ὅς αὐτός ἐπί ἕτερος ἀγνοέω , μηδέ βούλομαι λαμβάνω οὗτος μέγας , οὖον ὁ μικρός φείδομαι · ἀπολαύω οὗτος ὅς ἐν ὁ βίος συλλέγω . δάκρυ νῦν , ἐπειδή τότε δάκρυ ὁ ἀδελφός ὁράω οὐ ἐλεέω . οὗτος εἴρω , καί δικαίως , ἐγώ . Δείδω γάρ μή καί πικρός ἐγώ οὗτος βλάπτω ( 1 ) ῥῆμα , ἐπειδή καί νικάω ἐκεῖνος , ὡς οἶδα , ὁ πονηρία ὁ πλούσιος . ὅτι2 κόλαξ μέν καί παράσιτος , μετά ὁ λαμπρός ἑστιάω παρά ἐγώ , καί ὁ χείρ πληρόω πολυτελής δῶρον κατάγω , καί μανθάνω παρά ἐγώ , ὅτι λυσιτελής μᾶλλον ὁ ἀρετή ὁ τοιοῦτος μέτειμι καί πράσσω αὐτός . εἰμί δέ παρίστημι πένης ἐγώ , μόλις ὑπό ὁ λιμός φθέγγομαι , ἀποστρέφω , μετά σπουδή ἀποτρέχω , ὥσπερ δείδω , μή καί ὁ δυσπραγία αὐτός ἐκ ὁ σχολαῖος βαδίζω μεταφέρω . καί εἰμί μέν εἰς ὁ νέος ὁ σύμφορος αἰσχύνω , ὑπόκρισις εἰμί λέγω ἐργάτης αὐτός · εἰμί δέ μετά παρησία προσέρχομαι διά ὁ βαρύς ὁ λιμός κέντρον ἐγώ ( 2 ) , ἀναίδεια πάλιν καλέω καί βίαιος . καί εἰμί μέν τυγχάνω καλύπτω ὑγίεια ἐσθῆμασι διώκω τις , ὡς ἀπάγω ἀπελαύνω , καί ὄμνυμι προσποιέω πενία αὐτός · εἰμί