basilius-theology.sermo-11-sermo-asceticus-et-exhortatio-de-renuntiatione-mundi pg031_0328.4
6 . Πίστευε τοῖς ἐμοῖς λόγοις ἐκ φιλαδελφοῦ καρδίας προφερομένοις . Πρόστρεχε γέρονσι ( 3 ) δυσανεύκτοις , οἵτινες λόγοις μὲν παροιμίαις ἀλείφουσι τοὺς νέους πρὸς τὰς ἐναρέτους πράξεις , βλάπτουσι δὲ προσώπῳ οὐδαμῶς . Πᾶση φυλακῇ τήρει σὴν καρδίαν . Ὅσπερ γὰρ χρυσὸς κατασκοπεῖται μὲν ἀδιαλείπτως ὑπὸ τῶν κλεπτῶν ἐν νυκτὶ καὶ ἐν ἡμέρᾳ , ἀπάτᾳται δὲ ἀπρόσδοξως , καὶ οὐ γινώσκεις · ὅρα μὴ σε πλάνῃ ὁ ἐχθρὸς τῇ τοῦ προπάτορος ἁμαρτίᾳ , καὶ τὸ τάχος σε ἐκβάλῃ ἐκ τοῦ παραδείσου τῆς τρυφῆς . Ὁ γὰρ τὸν Ἄδαμ τῇ τῆς βρώσεως κλοπῇ ὑπελκύσας τῆς ζωῆς , προσδοκήσας τε καὶ ( 4 ) Ἰησοῦν ὑποσκελίζειν , οὐκ ἐντραπήσεται πολλῷ μᾶλλον καὶ σοὶ κεράσαι τὸ πρῶτον αἴτιον τῶν κακῶν , ἰσχυρὸν δηλητήριον τοῦτο γινώσκων . Τὸ γὰρ τῆς γαστριμαργίας πᾶθος οὐκ ἐν πλήθει βρωμάτων τὴν ἰδίαν ἰσχὺν ἐπιδεικνύσθαι πέφυκεν , ἀλλ' ἐν ἐπιθυμίᾳ καὶ μικρᾷ γεύσει ( 5 ) . Εἰ τοίνυν στίβμιλα βραχεῖας τινὸς γεύσεως ἰσχύσει σε ὑποβάλλειν τῷ τῆς γαστριμαργίας πάθει , ἀκαμάτως σε τῷ θανάτῳ παραδώσει . Ὅσπερ γὰρ φύσις τις ( 6 ) ὑδάτος πολλοὺς ὁλοκὺς προδιαιρουμένη πάντα τὸν περὶ τοὺς ὁλοκὺς τόπον θαλλεῖν παρασκευάζει · οὕτω καὶ τὸ τῆς γαστριμαργίας πᾶθος , εἰ ἀναδοθῇ σοι τῇ καρδίᾳ , πᾶσας σοὶ τὰς αἰσθήσεις ποτίζων , ὅλην καρδίαν ἐν σοὶ καταφυτεύσων , θηρίων κατοικητήριον τὴν σὴν ψυχὴν καταστήσει . Πολλοὺς γὰρ ἐγὼ πάθει χρησθέντας εἶδον ἐν ὑγείᾳ γενομένους , ἕνα δὲ ἐκ πάντων λαθροφάγον , ἢ γαστριμάργον οὐκ εἶδον , ἀλλ' ἢ ἀποφράγνυσι τοῦ ἐγκρατεῖ βίου , καὶ τῷ κόσμῳ διαφθαρέντας , ἢ τοῖς ἐγκρατεῖν ἐναποκρύπτεσθαι πειρωμένους , καὶ τῷ διαβλῷ τῇ ἡδοναίᾳ συνασπίζομένους . Ἐψύται γὰρ εἰσιν οὗτοι , πολὺορκοι , ἐπιόρκοι , ἀντιπλάγκται ( 7 ) , ἀνασχάστατοι , ἀνησίφαγοι , ἀνελεύθεροι , ἀδροδίατοι , ἀμελῆμοιροι , ἐρευνηταί , σκοτεινοχαραί , πάσης τῆς ἐναρέτου πολιτείας ἀντεγείσται ἔχουσι . Ἵνα γὰρ τὴν γαστριμαργίας πᾶθος σκεπάσωσι , τῷ πλῆθει τῶν κακῶν περιπίπτουσιν · οἵτινες τῷ μὲν σχήματι εἰσιν ἐν τοῖς σωζομένοις , τοῖς δὲ πράγμασιν ἐν τοῖς κατακεκριμένοις ( 8 ) .
Lemmas: 6 . πιστεύω ὁ ἐμέω λόγος ἐκ Φιλάδελφος Καρδία προφέρω . προστρέχω γέρων ( 3 ) δυσανευκτεω , ὅστις λόγος μέν παροιμία ἀλείφω ὁ νέος πρός ὁ ἐνάρετος πρᾶξις , βλάπτω δέ πρόσωπον οὐδαμῶς . Πᾶς φυλακή τηρέω σός Καρδία . ὅσπερ γάρ χρυσός κατασκοπέω μέν ἀδιαλείπτως ὑπό ὁ κλέπτης ἐν νύξ καί ἐν ἡμέρα , ἀπατάω δέ ἀπρόσδοξως , καί οὖον γιγνώσκω · ὁράω μή σύ πλάνη ὁ ἐχθρός ὁ ὁ προπάτωρ ἁμαρτία , καί ὁ τάχος σύ ἐκβάλλω ἐκ ὁ παράδεισος ὁ τρυφή . ὁ γάρ ὁ Άδαμ ὁ ὁ βρῶσις κλοπή ὑπολύω ὁ ζωή , προσδοκάω τε καί ( 4 ) Ἰησοῦς ὑποσκελίζω , οὐ ἐντρέπω πολύς μᾶλλον καί σύ κεράννυμι ὁ πρῶτος αἴτιος ὁ κακός , ἰσχυρός δηλητήριος οὗτος γιγνώσκω . ὁ γάρ ὁ γαστριμαργία πάθος οὐ ἐν πλῆθος βρῶμα ὁ ἴδιος ἰσχύς ἐπιδείκνυμι φύω , ἀλλά ἐν ἐπιθυμία καί μικρός γεύω ( 5 ) . εἰμί τοίνυν στίβμιλα βραχῦς τις γεῦσις ἰσχύω σύ ὑποβάλλω ὁ ὁ γαστριμαργία πάθος , ἀκάματος σύ ὁ θάνατος παραδίδωμι . ὅσπερ γάρ φύσις τις ( 6 ) ὕδωρ πολύς ὁλοκὺς προδιαιρέω πᾶς ὁ περί ὁ ὁλοκὺς τόπος θάλλω παρασκευάζω · οὗτος καί ὁ ὁ γαστριμαργία πάθος , εἰμί ἀναδίδωμι σύ ὁ Καρδία , πᾶος σύ ὁ αἴσθησις ποτίζω , ὅλος Καρδία ἐν σύ καταφυτεύω , θηρίον κατοικητήριος ὁ σός ψυχή καθίστημι . Πολύς γάρ ἐγώ πάθος χράω εἶδον ἐν ὑγεία γίγνομαι , εἷς δέ ἐκ πᾶς λαθροφάγος , ἢ γαστρίμαργος οὐ εἶδον , ἀλλά ἢ ἀποφράζω ὁ ἐγκρατής βίος , καί ὁ κόσμος διαφθείρω , ἢ ὁ ἐγκρατέω ἐναποκρύπτω πειράω , καί ὁ διαβάλλω ὁ ἡδοναίᾳ συνασπίζομαι . εψυος γάρ εἰμί οὗτος , πολυορκος , ἐπίορκος , ἀντιπλάσσω ( 7 ) , ἀνασχάστατοι , ανησιεσθιω , ἀνελεύθερος , αδροδιαατος , αμελημοιερος , ἐρευνητής , σκοτεινοχαρα , πᾶς ὁ ἐνάρετος πολιτεία αντεγειειμι ἔχω . ἵνα γάρ ὁ γαστριμαργία πάθος σκεπάζω , ὁ πλῆθος ὁ κακός περιπίπτω · ὅστις ὁ μέν σχῆμα εἰμί ἐν ὁ σῴζω , ὁ δέ πρᾶγμα ἐν ὁ κατακρίνω ( 8 ) .