basilius-theology.sermo-11-sermo-asceticus-et-exhortatio-de-renuntiatione-mundi pg031_0453.1
πάντων ( 79 ) τῶν ἐν τῇ συνοδίᾳ ζῶντων εἶναι παρ' ἑκάστου προσήκει · ἡ δὲ τιμή , κατὰ τὸ εὐλογον , ἐπὶ τῶν χρησιμωτέρων τοῦ πλέον ἔχει . Ἐπεὶδὴ δὲ ὀφειλέται πᾶσιν ( 80 ) εἰσὶ τοῦ ἀλλήλους ἀγαπᾶν τῷ ἴσω μέτρῳ τῆς διαθέσεως , ἀδίκημά ἐστιν ἐν συνοδίᾳ εὐρεθῆναι ἰδιαζούσας τινὰς φρατρίας καὶ συγχινίας . Ὁ γὰρ τὸν ἕνα ὑπὲρ τοὺς ἄλλους ἀγαπῶν κατηγορεῖ ἐαυτοῦ , ὡς ( 81 ) ἐν τοῖς ἄλλοις μὴ ἔχον τὴν τελείαν ἀγάπην . Ὁμοίως οὖν ἀπόβλητός ἐστιν ἀπὸ συνοδίας ἡ τε ἀπρεπὴς μάχη καὶ ἡ μερικὴ διάθεσις . Ἀπὸ μὲν γὰρ τῆς μάχης ἔχθρα γίνεται · ἀπὸ δὲ τῆς μερικῆς φιλίας καὶ ἐταιρίας ὑποψίαι καὶ φθόνου γίνονται . Πανταχοῦ γὰρ τοῦ ἴσου στέρησις ἀρχὴ καὶ ὑπόθεσις φθόνου καὶ δυσμενείας τοῖς ἐλαττουμένοις γίνεται . Διὰ τοῦτο καὶ ἐντολὴν παρὰ Κυρίου ἐλὼ δόμεν , μιμεῖσθαι τὴν ἀγαθότητα τοῦ ὁμοίως ( 82 ) τῶν ἡλίων δικαίως τε καὶ ἀδίκως ἐπανατέλλοντος . Ὡςπερ οὖν ὁ Θεὸς κοινὴν δίδωσι πᾶσι τοῦ φωτὸς τὴν μετουσίαν , οὕτω καὶ οἱ μιμηταὶ τοῦ Θεοῦ κοινὴν τε καὶ ὁμοίμον τὴν τῆς ἀγάπης ἀκτίνα ἐπὶ πάντας φερέτωσαν . Ὅπου γὰρ ἐλλείπει ἡ ἀγάπη , ἐκεῖ πάντως ἀντεισέρχεται τὸ μῖσος . Εἰ δέ , καθὼς φησιν Ἰωάννης , Ὁ Θεὸς ἀγάπη ἐστίν , ἀνάγκη ( 83 ) πᾶσα τὸ μῖσος εἶναι τὸν διάβολον . Ὡςπερ οὖν ὁ τὴν ἀγάπην ἔχων τὸν Θεὸν ἔχει , οὕτως ὁ τὸ μῖσος ἔχων τὸν διάβολον ἐν ἑαυτῷ τρέφει . Διὰ τοῦτο προσήκει τὴν μὲν ἀγάπην ἰσὴν καὶ ὁμοίαν παρὰ πάντων τοῖς πᾶσιν εἶναι , τὴν δὲ τιμὴν ἑκάστῳ κατὰ τὸ πρέπον γίνεσθαι . Ἐπὶ δὲ τῶν οὕτως ἀλλήλοις συναρμοζομένων , ἡ σωματικὴ συγγινεια οὐδὲν πλέον κατὰ τὴν ἀγάπην ἔχει · οὐδὲ εἰ τις ἀδελφὸς τινος κατὰ σάρκα ἐστ , ἡ υἱὸς , ἡ θυγάτηρ , ἐν πλείονι διαθέσει πρὸς τὸν τῷ γένει προσήκοντα παρὰ τοὺς ἄλλους γενήσεται ἡ κοινωνία τοῦ αἵματος . Ὁ γὰρ ἐν τοῖστοις τῇ φύσει ἀκολουθῶν κατηγορεῖ ἐαυτοῦ , ὅτι οὕτω τελείας ἀπέστη τῆς φύσεως , ἀλλ' ἐτι ὑπὸ σαρκὸς διοικεῖται . Λόγος δὲ ἀνωφελής , καὶ ὁ διὰ τῆς πρὸς ἀλλήλους ὁμιλίας μεταωρισμὸς ἀκαιρος , ἀπεριμένος ἔστω . Ἄλλ' εἰ τι χρήσιμον πρὸς οἰκοδομὴν τῶν ψυχῶν , τοῦτο προσήκει λαλεῖσθαι μόνον , καὶ αὐτὰ τὰ ( 84 ) χρήσιμα εὐτάκτως κατὰ τὸν πρέποντα καιρὸν λαλεῖσθαι παρὰ τῶν τοιούτων προσὤπων , οἷς ἐπιτέτραπται τὸ λαλεῖν . Εἰ δὲ τις τῶν ὑποδεεστέρων εἴη , ἀναμενέτω τὴν προτροπὴν ( 85 ) τοῦ ὑπερέχοντος . Οἱ δὲ ψιθυρισμοί , καὶ αἱ πρὸς τὸ ὦς ὁμιλίαι , καὶ αἱ διὰ τῶν νευμάτων σημασίαι , πάντα ταῦτα ἀπαλῆλα ἔστω , διότι τὴν τῆς καταλαλίας ὑποψίαν ὁ ψιθυρισμὸς ἔχει , καὶ ἡ διὰ τοῦ νεύματος σημασία ἐνδείξιν παρέχει τῷ ἀδελφῷ λανθάνοντος πράγματος τινος σκαιωρίας . Τὰ δὲ τοιαῦτα μίσους ἀρχὴ καὶ ὑποψίας γίνεται . Ὅταν δὲ πρὸς ἀλλήλους ἡ τις κατὰ ἀνάγκην γινομένη διάλεξις , τὸ μέτρον τῆς φωνῆς ἡ χρεία ποιείτω ( 86 ) , ὥστε τῷ μὲν ἐγγύς ἔντι
Lemmas: πᾶς ( 79 ) ὁ ἐν ὁ συνοδία ζῶ εἰμί παρά ἕκαστος προσήκω · ὁ δέ τιμή , κατά ὁ εὐλογέω , ἐπί ὁ χρήσιμος ὁ πλέω ἔχω . ἐπειδή δέ ὀφειλέτης πᾶς ( 80 ) εἰμί ὁ ἀλλήλων ἀγαπάω ὁ ἴσος μέτρον ὁ διάθεσις , ἀδίκημα εἰμί ἐν συνοδία εὑρίσκω ἰδιάζω τις φρατρία καί συγχινίας . ὁ γάρ ὁ εἷς ὑπέρ ὁ ἄλλος ἀγάπη κατηγορέω ἑαυτοῦ , ὡς ( 81 ) ἐν ὁ ἄλλος μή ἔχω ὁ τέλειος ἀγάπη . ὅμοιος οὖν ἀπόβλητος εἰμί ἀπό συνοδία ὁ τε ἀπρεπής μάχη καί ὁ μερικός διάθεσις . ἀπό μέν γάρ ὁ μάχη ἔχθρα γίγνομαι · ἀπό δέ ὁ μερικός φίλιος καί εταιρεία ὑποψία καί φθόνος γίγνομαι . πανταχοῦ γάρ ὁ ἴσος στέρησις ἀρχή καί ὑπόθεσις φθόνος καί δυσμένεια ὁ ἐλασσόω γίγνομαι . Ζεύς οὗτος καί ἐντολή παρά κύριος ἐλαύνω δίδωμι , μιμέομαι ὁ ἀγαθότης ὁ ὁμοίως ( 82 ) ὁ ἥλιος δικαίως τε καί ἄδικος ἐπανατέλλω . ὡς οὖν ὁ θεός κοινός δίδωμι πᾶς ὁ φάος ὁ μετουσία , οὗτος καί ὁ μιμητής ὁ Θεός κοινός τε καί ὁμοίμον ὁ ὁ ἀγάπη ἄκτινος ἐπί πᾶς φέρω . ὅπου γάρ ἐλλείπω ὁ ἀγάπη , ἐκεῖ πάντως ἀντεισέρχομαι ὁ μῖσος . εἰμί δέ , καθώς φημί Ἰωάννης , ὁ θεός ἀγάπη εἰμί , ἀνάγκη ( 83 ) πᾶς ὁ μῖσος εἰμί ὁ διάβολος . ὡς οὖν ὁ ὁ ἀγάπη ἔχω ὁ θεός ἔχω , οὕτως ὁ ὁ μῖσος ἔχω ὁ διάβολος ἐν ἑαυτοῦ τρέφω . Ζεύς οὗτος προσήκω ὁ μέν ἀγάπη ἴσος καί ὅμοιος παρά πᾶς ὁ πᾶς εἰμί , ὁ δέ τιμή ἕκαστος κατά ὁ πρέπω γίγνομαι . ἐπί δέ ὁ οὕτως ἀλλήλων συναρμόζω , ὁ σωματικός συγγινειος οὐδείς πλέω κατά ὁ ἀγάπη ἔχω · οὐδέ εἰμί τις ἀδελφός τις κατά σάρξ εἰμί , ὁ υἱός , ὁ θυγάτηρ , ἐν πλείων διάθεσις πρός ὁ ὁ γένος προσήκω παρά ὁ ἄλλος γίγνομαι ὁ κοινωνία ὁ αἷμα . ὁ γάρ ἐν τοιστος ὁ φύσις ἀκολουθέω κατηγορέω ἑαυτοῦ , ὅτι οὗτος τέλειος ἀφίστημι ὁ φύσις , ἀλλά ἔτι ὑπό σάρξ διοικέω . Λόγος δέ ἀνωφελής , καί ὁ διά ὁ πρός ἀλλήλων ὁμιλία μεταωρισμὸς άκαιρος , ἀπολέγω ἵστημι . ἄλλος εἰμί τίς χρήσιμος πρός οἰκοδομή ὁ Ψυχή , οὗτος προσήκω λαλέω μόνος , καί αὐτός ὁ ( 84 ) χρήσιμος εὔτακτος κατά ὁ πρέπω καιρός λαλέω παρά ὁ τοιοῦτος πρόσωπον , ὅς ἐπιτρέπω ὁ λαλέω . εἰμί δέ τις ὁ ὑποδεέστερος εἰμί , ἀναμένω ὁ προτροπή ( 85 ) ὁ ὑπερέχω . ὁ δέ ψιθυρισμός , καί ὁ πρός ὁ οὖς ὁμιλία , καί ὁ διά ὁ νεῦμα σημασία , πᾶς οὗτος ἀπαλῆλα ἵστημι , διότι ὁ ὁ καταλαλιά ὑποψία ὁ ψιθυρισμός ἔχω , καί ὁ διά ὁ νεῦμα σημασία ἔνδειξις παρέχω ὁ ἀδελφός λανθάνω πρᾶγμα τις σκαιωρία . ὁ δέ τοιοῦτος μῖσος ἀρχή καί ὑποψία γίγνομαι . ὅταν δέ πρός ἀλλήλων ὁ τις κατά ἀνάγκη γίγνομαι διάλεξις , ὁ μέτρον ὁ φωνή ὁ χρεία ποιέω ( 86 ) , ὥστε ὁ μέν ἐγγύς εἰμί