basilius-theology.prologus-5-sermo-asceticus-dub pg031_0448.1
προκριθεὶς , συμπαραλαμβανομένης καὶ τῆς κατὰ τὸν χρόνον ἡλικίας πρὸς τὴν προτίμησιν . Αἰδεσιμώτερον γὰρ πως ἐν τῇ φύσει τῶν ἀνθρώπων τὸ γεραριώτερον ( 50 ) . Οὗτος δὲ τοσαύτην ἔχουσαν ἐκείνω , ἔχουσις τῆς ἀδελφότητος ἐν εὐπειθείᾳ μόνον καὶ ταπεινοφροσύνῃ ὑπακούουσης , ὥστε μὴ ἐξεῖναι μηδενὶ τῶν κατὰ τὴν συνοδίαν ἀντιδιδάσκειν τῇ βουλῇ · ματι αὐτοῦ , ἐν οἷς ὑφρηγεῖται αὶ τῶν εἰς εὐχρημοσύνην τε καὶ ἀχρείαν βίου συμβαλλομένων . Ἄλλ’ ὥσπερ φησιν ὁ Ἀπόστολος , ταῖς ὑπὸ τοῦ Θεοῦ τεταγμέναις ἐξουσίαις μὴ ἀντιτάσσεσθαι ( χρεινεῖν γὰρ τοὺς ἀντιτασσομένους τῇ τοῦ Θεοῦ διαταγῇ ) · οὕτω καὶ ἐνταῦθα πεπεισθαι προσήκει τὴν λοιπὴν ἀδελφότητα , μὴ κατὰ τὸ αὐτόματον , ἀλλὰ κατὰ τὴν Θείαν βούλησιν , τὴν τοιαύτην ἐξουσίαν αἱ ἐπιστάτοῦντι · δεδοθῆναι , ὥστε ἀνεμπόδιστον γίνεσθαι τὴν κατὰ Θεὸν προκοπὴν , τοῦ μὲν ὑποτιθεμένου πᾶν ὅσον ψυχῶφελές τε καὶ χρήσιμον , τῶν δὲ ἐν εὐπειθείᾳ τὰς ἀθὰς συμβουλίαις δεχομένων . Ἐπεὶ οὖν προσήκει παντὶ τρόπῳ τῷ προεστῶτι εὐπειθῆ τε καὶ ὑποχείριον εἶναι τὴν συνοδίαν , πρὸ πάντων ( 51 ) ἀναγκαῖόν ἐστι τοιούτων ἐκλέγεσθαι τὸν καθηγούμενον τῆς πολιτείας ταύτης , ὡς παντὸς ἀγαθοῦ ὑπόδειγμα τοῖς πρὸς αὐτὸν ἀποβλέπουσι τὸν ἐκείνου γίνεσθαι βίον · καὶ , ὡς φησιν ὁ Ἀπόστολος , νηφάλιον , σώφρονα , κόσμιον , διδακτικόν . Οὕτω μοι δοκεῖ δεῖν καὶ τὸν τοῦτον ζητεῖν βίον , μὴ μόνον εἰ τῷ χρόνῳ τὸ γηραῖον ἔχοιεν ( ἐστὶ γὰρ καὶ ἐν πολλῇ καὶ βυθίᾳ νεωτερίζειν κατὰ τὸ ἦθος ) · ἀλλὰ πρῶτον μὲν , εἰ τὸ ἦθος καὶ ὁ τρόπος διὰ κοσμιότητος πεπολιώται , ὥστε πᾶν τὸ παρ’ αὐτοῦ λεγόμενον τε καὶ γινόμενον ἀντὶ νόμου καὶ κανόνος τῇ συνοδίᾳ γίνεσθαι . Ἐπὶνοια δὲ τροφῆς πρέπει τοῖς ἐν τῷ τοιούτῳ βίῳ διέγουσιν , ἣν ὁ Ἀπόστολος ὑποτίθεσι , ἵνα ἐργαζόμενοι ταῖς χερσὶν εὐσχημόνως τὸν ἑαυτῶν ἄρτον ἐσθίωσι ( 52 ) . Διατιθεσθαι δὲ προσήκει τὴν ἐργασίαν ἐπὶ τινὸς πρεσβύτου , ἐπὶ σεμνότητι βίου μαρτυρουμένου , ὃς καταλλάξει τὰ ἔργα τῶν χειρῶν αὐτῶν πρὸς τὰς ἐπιζητουμένας χρείας , ὥστε καὶ τὴν ἐντολὴν κατορθοῦσθαι τὴν κελεύουσαν ἐν ἰδρώτι καὶ πόνῳ τὴν τροφὴν πορίζειν , καὶ εὐσχημοσύνη ἀνεπίλπτον καὶ ἄμωμον μένειν , ἐν τῷ μηδεμιᾶν αὐτοῖς ἀνάγκην ἐγγίνεσθαι , διὰ τὴν τοῦ βίου χρείαν δημοσιεύεσθαι . Ἐγχατεῖται δὲ ὁ κάλλιστος ὅρος καὶ κανὼν οὗτος ἔστω , το μὴτε πρὸς τρυφήν , μὴτε πρὸς κακοπάθειαν τῆς σαρκὸς ( 53 ) βλέπειν , ἀλλὰ μεῖζον ἐν ἑκατέρῳ τὴν ἀμετρίαν , ἵνα μὴτε πολυσαρκούσα ταράσσεται , μὴτε , νοσώδης γενομένη , ἀδυνατῇ πρὸς τὴν τῶν ἐντολῶν ἐργασίαν . Ἵση γὰρ ἐξ ἑκατέρου ἡ βλάβη τῇ ψυχῇ προσγίνεται , καὶ τὸ ( 54 ) ἀνωπτακτὸν εἶναι τὴν σάρκα , δι’ εὐξείας ἀποσκιρτῶσαν εἰς ἀτόπους ὁρμὰς , καὶ ὅταν πάρειδὸς τε καὶ ἐκλελυμένη καὶ ἀκίνητος ὑπὸ ἀλγηδόνων συνέχεται . Οὗ
Lemmas: προκρίνω , συμπαραλαμβάνω καί ὁ κατά ὁ χρόνος ἡλικία πρός ὁ προτίμησις . Αἰδεσιμώτερον γάρ πως ἐν ὁ φύσις ὁ ἄνθρωπος ὁ γεραριώτερον ( 50 ) . οὗτος δέ τοσοῦτος ἔχω ἐκεῖνος , ἔχω ὁ ἀδελφότης ἐν εὐπείθεια μόνος καί ταπεινοφροσύνη ὑπακούω , ὥστε μή ἔξεστι μηδείς ὁ κατά ὁ συνοδία ἀντιδιδάσκω ὁ βουλή · μάτι αὐτός , ἐν ὅς υφρηγειος ὅς ὁ εἰς ευχρημοσυνη τε καί ἀχρεία βίος συμβάλλω . ἄλλος ὥσπερ φημί ὁ ἀπόστολος , ὁ ὑπό ὁ θεός τάσσω ἐξουσία μή ἀντιτάσσω ( χρέω γάρ ὁ ἀντιτάσσω ὁ ὁ θεός διαταγή ) · οὕτως καί ἐνταῦθα πείθω προσήκω ὁ λοιπός ἀδελφότης , μή κατά ὁ αὐτόματος , ἀλλά κατά ὁ Θεία βούλησις , ὁ τοιοῦτος ἐξουσία ὁ ἐφίστημι · δίδωμι , ὥστε ἀνεμπόδιστος γίγνομαι ὁ κατά θεός προκοπή , ὁ μέν ὑποτίθημι πᾶς ὅσον ψυχωφελής τε καί χρήσιμος , ὁ δέ ἐν εὐπείθεια ὁ Άθας συμβουλία δέχομαι . Ἐπεί οὖν προσήκω πᾶς τρόπος ὁ προίστημι εὐπειθής τε καί ὑποχείριος ἔρχομαι ὁ συνοδία , πρό πᾶς ( 51 ) ἀναγκαῖος εἰμί τοιοῦτος ἐκλέγω ὁ καθηγέομαι ὁ πολιτεία οὗτος , ὡς πᾶς ἀγαθός ὑπόδειγμα ὁ πρός αὐτός ἀποβλέπω ὁ ἐκεῖνος γίγνομαι βίος · καί , ὡς φημί ὁ ἀπόστολος , νηφάλιος , σώφρων , κόσμιος , διδακτικός . οὕτως ἐγώ δοκέω δήω καί ὁ οὗτος ζητέω βίος , μή μόνος εἰμί ὁ χρόνος ὁ γηραῖος ἔχω ( εἰμί γάρ καί ἐν πολύς καί βύθιος νεωτερίζω κατά ὁ ἦθος ) · ἀλλά πρῶτος μέν , εἰμί ὁ ἦθος καί ὁ τρόπος διά κοσμιότης πολιόω , ὥστε πᾶς ὁ παρά αὐτός λέγω τε καί γίγνομαι ἀντί νόμος καί κανών ὁ συνοδία γίγνομαι . Ἐπίνοια δέ τροφή πρέπω ὁ ἐν ὁ τοιοῦτος βίος διαγίγνομαι , ὅς ὁ ἀπόστολος ὑποτίθημι , ἵνα ἐργάζομαι ὁ χείρ εὐσχήμων ὁ ἑαυτοῦ ἄρτος ἐσθίω ( 52 ) . διατίθημι δέ προσήκω ὁ ἐργασία ἐπί τις πρεσβύτης , ἐπί σεμνότης βίος μαρτυρέω , ὅς κατάλλαξις ὁ έργο ὁ χείρ αὐτός πρός ὁ ἐπιζητέω χρεία , ὥστε καί ὁ ἐντολή κατορθόω ὁ κελεύω ἐν ἱδρώς καί πόνος ὁ τροφή πορίζω , καί εὐσχημοσύνη ἀναπίμπλημι καί ἄμωμος μένω , ἐν ὁ μηδείς αὐτός ἀνάγκη ἐγγίγνομαι , διά ὁ ὁ βίος χρεία δημοσιεύω . εγχατειος δέ ὁ καλός ὅρος καί κανών οὗτος εἰμί , το μήτε πρός τρυφή , μήτε πρός κακοπάθεια ὁ σάρξ ( 53 ) βλέπω , ἀλλά μέγας ἐν ἑκάτερος ὁ ἀμετρία , ἵνα μήτε πολυσαρκέω ταράσσω , μήτε , νοσώδης γίγνομαι , ἀδυνατέω πρός ὁ ὁ ἐντολή ἐργασία . Ἴσος γάρ ἐκ ἑκάτερος ὁ βλάβη ὁ ψυχή προσγίγνομαι , καί ὁ ( 54 ) ἀνωπτακτὸν ἔρχομαι ὁ σάρκα , διά εὐξείας ἀποσκιρτάω εἰς ἄτοπος ὁρμή , καί ὅταν παροράω τε καί ἐκλύω καί ἀκίνητος ὑπό ἀλγηδών συνέχω . οὗ