basilius-theology.homiliae-super-psalmos pg029_0571.1
A σταθεῖ καταστάσει καὶ ἀταραχῇ διήγον · ἐπειδὴ δὲ ἀπέστρεψάς σου τὸ πρόσωπον , τὸ ἐμπαθὲς καὶ τεθορυβημένον τῆς ψυχῆς ἀπελήχθη . Ἀποστρέφειν δὲ λέγεται τὸ ἑαυτοῦ πρόσωπον ὁ Θεός , ὅταν ἐν τοῖς τῶν περιστάσεων καιροῖς ἐκθῶσιν ἀφῆ τοῖς ( 68 ) πειρασμοῖς , ἐπὶ τῷ γνωθῆναι τὸ εὐτονον τοῦ ἀγωνιζομένου . Ἐὰν οὖν ἡ εἰρήνη ἡ ὑπερέχουσα πάντα νοῦν φρουρῇσθ τὴν · καρδίαν ἡμῶν , δυνάμεθα τὴν ταραχὴν καὶ τὴν σύγχυσιν τῶν παθῶν διαφυγεῖν . Ἐπεὶ οὖν ἀντίκειται τῷ μὲν θελήματι τοῦ Θεοῦ ἡ ἀποστροφή , τῷ δὲ κάλλει καὶ τῇ ὡραιότητι · καὶ τῇ δυνάμει ἡ ταραχή · εἴη ἂν ἡ ταραχῇ ( 69 ) ἀίσχος καὶ ἀσθένεια ψυχῆς , ἐκ τῆς ἀπὸ Θεοῦ ἀλλοτριώσεως ἐγγινομένη . Εὐχόμεθα οὖν ἀεὶ ἐπιλάμπειν ἡμῖν τὸ πρόσωπον τοῦ Θεοῦ , ἵνα ἐν καταστάσει ὁμω - B ἱεροπρεπεῖ , καὶ πρᾶσι , καὶ παντὶ τρόπῳ ἀτάραχοι ἐκ τῆς πρὸς τὰ καλὰ ἐτοιμότητος . Ἑτοιμάσθην γάρ , φησί , καὶ οὐκ ἐταράχθην . Πρὸς σέ , Κύριε , κεκράξομαι , καὶ πρὸς τὸν Θεὸν μου δεηθήσομαι . Πολλάκις εἴρηται περὶ τοῦ κεκραγέναι πρὸς Κύριον , ὅτι μόνοις τοῖς μεγάλα καὶ ἐπουράνια ἐπιθυμοῦσιν ἐστι τὸ κράζειν . Εἰ δὲ τις μικρὰ καὶ ἐπίγεια αἰτοῖη τὸν Θεόν , μικρὰ καὶ ταπεινὴ χέχρηται τῇ φωνῇ , μὴ φθανούση εἰς ὕψος , μηδὲ ἐρχομένη εἰς τὰς ἀκοὰς τοῦ Κυρίου . Τίς ὠφέλεια ἐν τῷ αἵματί μου , ἐν τῷ καταβαίνειν ( 70 ) με εἰς διαφθοράν ; Τί , φησίν , ἐκέκραξα ; καὶ περὶ τίνος ἐδεήθην πρὸς σὲ τὸν Κύριόν μου καὶ τὸν Θεὸν μου ; Τίς μοι χρεία , φησί , σαρκὸς εὐπαθείας καὶ αἵματος πλήθους , μελλόντος ὅσον οὐδὲπω παραδιδόσθαι τῇ κοινῇ διαλύσει τοῦ σώματος ; Ἄλλ' ὑπωπιάζω ( 71 ) μου τὸ σῶμα , καὶ δουλαγωγῶ , μὴπως εὐεκτοῦντός καὶ ὑπερέχοντός μοι τοῦ αἵματος , ἀφορμὴ πρὸς ἁμαρτίαν ἡ πολυσαρκία γένηται . Μὴ κολάκευσέ σου τὴν σάρκα ὕπνοις καὶ λουτροῖς καὶ μαλακοῖς στρώμασιν , ἀλλ' ἐπιλέγων τὸ ῥῆμα τοῦτο · Τίς ὠφέλεια ἐν τῷ αἵματί μου , ἐν τῷ καταβαίνειν με εἰς διαφθοράν ; Τί περιέπεις τὸ μικρὸν ὑστερον φθαρησόμενον ; τί καταπαίνεις σεαυτὸν καὶ περισαρκοῖς ; Ἡ ἀγνοεῖς , ὅτι ὅση παχυτέραν τὴν σάρκα σεαυτῷ ποιεῖς , τοσοῦτο βαρύτερον τῇ ψυχῇ κατασκευάζεις τὸ δεσμωτήριον ; Μὴ ἐξομολογησεται σοι χοῦς , ἢ ἀναγγελεῖ τὴν ἀλήθειάν σου ; Πῶς γὰρ ὁ χοϊκὸς ἄνθρωπος καὶ σάρκινος ἐξομολογησεται σοι τῷ Θεῷ ; πῶς δὲ καὶ ἀναγγελεῖ τὴν ἀλήθειαν ( 72 ) ὁ μήτε μαθῆναι καιρὸν δοὺς , καὶ ἐν τοσοῦτῳ βάρει τῆς σαρκὸς τὸν νοῦν ἑαυτοῦ συγσάρκα , καὶ ἀφεῖδὼ τοῦ αἵματος ὅπερ εἰς σάρκα πέ - C 7 . Ἥκουσε Κύριος , καὶ ἠλέησέ με · Κύριος ἐφά - duo ὑπωπιάζω , corrupie , pro ὑπωπιάζω . Nonnulli alii ὑποπιάζω . Mox Regii secundus et tertius ὑπερξεντός μου . Editi et alii quidam mss . ὑπερέχοντός μοι . Nec ita multo post Reg . tertius habet ῥητόν pro ῥῆμα . Subinde quatuor mss . ἐν τῷ καταβαίνειν . Editio vero Paris . ἐν τῷ καταθῆναι .
Lemmas: A στέκομαι κατάστασις καί ἀταραχῇ διάγω · ἐπεί δέ ἀποστρέφω σύ ὁ πρόσωπον , ὁ ἐμπαθής καί θορυβέω ὁ Ψυχή ἀπολήγω . ἀποστρέφω δέ λέγω ὁ ἑαυτοῦ πρόσωπον ὁ Θεός , ὅταν ἐν ὁ ὁ περίστασις καιρός ἐκτίθημι ἁφή ὁ ( 68 ) πειρασμός , ἐπί ὁ γιγνώσκω ὁ εὐτονέω ὁ ἀγωνίζομαι . ἐάν οὖν ὁ εἰρήνη ὁ ὑπερέχω πᾶς νόος φρουρέω ὁ · Καρδία ἐγώ , δύναμαι ὁ ταραχή καί ὁ σύγχυσις ὁ πάθος διαφεύγω . ἐπεί οὖν ἀντίκειμαι ὁ μέν θέλημα ὁ Θεός ὁ ἀποστροφή , ὁ δέ κάλλος καί ὁ ὡραιότης · καί ὁ δύναμις ὁ ταραχή · εἰμί εἄν ὁ ταραχή ( 69 ) αἶσχος καί ἀσθένεια Ψυχή , ἐκ ὁ ἀπό Θεός ἀλλοτρίωσις ἐγγίγνομαι . εὔχομαι οὖν ἀεί ἐπιλάμπω ἐγώ ὁ πρόσωπον ὁ Θεός , ἵνα ἐν κατάστασις ὁμός - B ἱεροπρεπής , καί πρᾶσις , καί πᾶς τρόπος ἀτάραχος ἐκ ὁ πρός ὁ καλός ἐτοιμότητα . Ἑτοιμάζω γάρ , φημί , καί οὐ ταράσσω . πρός σός , κύριος , κράζω , καί πρός ὁ θεός ἐγώ δήω . πολλάκις εἴρω περί ὁ κράζω πρός κύριος , ὅτι μόνος ὁ μέγας καί ἐπουράνιος ἐπιθυμέω εἰμί ὁ κράζω . εἰμί δέ τις μικρός καί ἐπίγειος αἰτέω ὁ Θεός , μικρός καί ταπεινός χράω ὁ φωνή , μή φθάνω εἰς ὕψος , μηδέ ἔρχομαι εἰς ὁ ἀκοή ὁ κύριος . Τῖς ὠφέλεια ἐν ὁ αἷμα ἐγώ , ἐν ὁ καταβαίνω ( 70 ) ἐγώ εἰς διαφθορά ; τις , φημί , κράζω ; καί περί τίς δήω πρός σύ ὁ κύριος ἐγώ καί ὁ θεός ἐγώ ; Τῖς ἐγώ χρεία , φημί , σάρξ εὐπάθεια καί αἷμα πλῆθος , μέλλω ὅσος οὐδέπω παραδίδωμι ὁ κοινός διαλύω ὁ σῶμα ; ἄλλος ὑπωπιάζω ( 71 ) ἐγώ ὁ σῶμα , καί δουλαγωγέω , μήπως εὐεκτέω καί ὑπερέχω ἐγώ ὁ αἷμα , ἀφορμή πρός ἁμαρτία ὁ πολυσαρκία γίγνομαι . μή κολακεύω σύ ὁ σάρξ ὕπνος καί λουτρόν καί μαλακός στρῶμα , ἀλλά ἐπιλέγω ὁ ῥῆμα οὗτος · Τῖς ὠφέλεια ἐν ὁ αἷμα ἐγώ , ἐν ὁ καταβαίνω ἐγώ εἰς διαφθορά ; τις περιέπω ὁ μικρός ὕστερος φθείρω ; τίς καταπαινεος σαυτοῦ καί περισαρκόω ; ὁ ἀγνοέω , ὅτι ὅσος παχύς ὁ σάρξ σεαυτοῦ ποιέω , τοσοῦτος βαρύς ὁ Ψυχή κατασκευάζω ὁ δεσμωτήριον ; μή ἐξομολογέομαι σύ χοῦς , ἢ ἀναγγέλλω ὁ ἀλήθεια σύ ; Πῶς γάρ ὁ χοϊκός ἄνθρωπος καί σάρκινος ἐξομολογέομαι σύ ὁ Θεός ; πῶς δέ καί ἀναγγέλλω ὁ ἀλήθεια ( 72 ) ὁ μήτε μανθάνω καιρός δίδωμι , καί ἐν τοσοῦτος βάρος ὁ σάρξ ὁ νόος ἑαυτοῦ συγσάρκα , καί ἀφειδῶ ὁ αἷμα ὅσπερ εἰς σάρξ μετά - C 7 . ἀκούω Κύριος , καί ἐλεέω ἐγώ · Κύριος ΕΦΑ - duo ὑπωπιάζω , corrupie , pro ὑπωπιάζω . Nonnulli alii ὑποπιάζω . Mox Regii secundus et tertius ὑπερέχω ἐγώ . Editi et alii quidam mss . ὑπερέχω ἐγώ . Nec ita multo post Reg . tertius habet ῥητός pro ῥῆμα . Subinde quatuor mss . ἐν ὁ καταβαίνω . Editio vero Paris . ἐν ὁ κατατίθημι .