basilius-theology.homilia-in-psalmum-37-sp pg030_0054.1
Ισχύω ἐν τῷ δυναμαιοῦντί με Χριστῷ , νικηθεὶς ὑπὸ τοῦ πάθους καὶ ἐξατονήσας . Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν κατορθούντων · Τὸ πνεῦμα πρόθυμον , ἡ δὲ σὰρξ ἀσθενής · ἐπὶ δὲ τῶν νικωμένων ἡ σὰρξ κατεπαύεται καὶ κατισχύει , ἀτονεῖ δὲ καὶ ἐξαθλιυνεῖ ἡ ψυχή . Τότε οὖν , φησίν , ὅτε ἡμάρτησιν , ἡ καρδία μου ἐπαράχθη , καὶ ἐγκατέλιπέ με ἡ ἰσχύς μου , καὶ ἄλλο τι χαλεπὸν παρ’ ἐμὲ γέγονε ( 65 ) . Τὸ γὰρ φῶς τῶν ὀφθαλμῶν μου ( τοῦτο δὲ ἦν τὸ προφητικὸν Πνεῦμα , τὸ φωτίζον αὐτοῦ τῆς ψυχῆς τὴν ὄρασιν ) , καὶ αὐτὸ οὐκ ἦν μετ’ ἐμοῦ , καταλειφάθ με καὶ ἀναχωρήσας , Ἐπεὶ εἰς κακότηχον ψυχὴν οὐκ εἰσелеύσεται σοφία , οὐδὲ κατοικήσει ἐν σώματι κατάχρεω ἁμαρτίας . Ἅγιον γὰρ Πνεῦμα παιδείας φεύξεται δόλον , καὶ ἀπαναστήσεται ( 66 ) ἀπὸ λογισμῶν ἀσυνέτων . Ἀναχωρήσας τοίνυν ἀπ’ αὐτοῦ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , ἔρημον αὐτὸν κατέλιπεν μετὰ τὸ παραχθῆναι αὐτοῦ τὴν καρδίαν , καὶ ἐξατονῆσαι αὐτοῦ τὴν ἰσχύ . Τότε γὰρ καὶ τὸ φῶς τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ ἔρημον αὐτὸν εἶασεν . Ἄλλα καὶ οἱ πρότερον αὐτοῦ φίλοι , καὶ οἱ πλησίον αὐτοῦ , οἱ τὸν πάντα χρόνον αὐτῷ συνόντες , ἐάσαντες αὐτόν , Μακρόθεν ἔστησαν , οὐκέτι αὐτῷ συνεῖναι βουλόμενοι , πόρρωθεν ἀποκλειόμενοι , ὡς ἔοικε , φιλῶν συμφορᾶν . Τίνες δὲ ἦσαν , ἀλλ’ ἢ οἱ ἐπὶ τοῖς προτέροις αὐτοῦ ἀγαθοῖς χεῖροντες , ἄγγελοι ; δηλαδὴ ἄγαθοι καὶ λειτουργοὶ θεοῦ , τῷ τῶν ἀνθρώπων συγγαίρειν εὐηθέως συνηρῆς ; εἰ γο , ἐπὶ ἀμαρτωλῷ μετανοοῦντι , ἐν τοῖς οὐρανοῖς χαρὰ γίνεται · Καὶ περιεμβαλεῖ ἄγγελος Κυρίου κύκλῳ τῶν φοβουμένων αὐτόν . Καὶ οὗτοι οὖν πάντες οἱ τοῦ Δαβὶδ φίλοι , κατὰ τὸν τῆς ἁμαρτίας αὐτοῦ καιρὸν ἀνεχώρουν ἀποστρεφόμενοι · οὐ μὲν πάντη αὐτὸν κατέλιπασιν , μακρὰν δὲ ἑαυτοὺς ἐπίστενον · ὁ δὲ καὶ αὐτὸ ( 67 ) διδάσκει , λέγων · Οἱ φίλοι μου καὶ οἱ πλησίον μου ἐξ ἐναντίας μου ἤγγισαν , καὶ ἔστησαν . Καὶ οἱ ἐγγισά μοι , ἀπὸ μακρόθεν ἔστησαν . Ἄν μακρὰν μου γενομένων , ἄλλοι τινὲς οἱ σὴν ἁμαρτίαν ἐνεργούντες πλησίον μου γενόμενοι , ἐξεδίδζοντο , καὶ τῆς ἐμῆς ψυχῆς κάτειπαν . Διὸ ἐπάγει , λέγων · Ἐξεδίδζοντο οἱ ζητοῦντες τὴν ψυχήν μου · καὶ οἱ ζητοῦντες τὰ κακά μοι ( 68 ) ἐλάλησαν ματαιότητας , καὶ δολιότητας ὅλην τὴν ἡμέραν ἐμελέτησαν . Πάλαι γὰρ οὗτοι διψῶντες τοῦ ἐμοῦ αἵματος , καὶ ἐκ μακρῶν χρόνων εὐχόμενοι θεάσασθαι μου τὴν πτῶσιν , ὡσαὶ καιροῦ λαβόντες , ὅτε εἶδον κατακελιψάσάν με ( 69 ) τὴν ἰσχύν μου , καὶ τὸ φῶς τῶν ὀφθαλμῶν μου ἀναχωρήσας μου , τοὺς τὲ φίλους μου καὶ τοὺς πλησίον μου μακρὰν μου γενομένους · παραχρῆμα ἐπιπτήσαντες ἐξεδίδζοντο τὴν ψυχὴν μου , καὶ ὡς ἐν ὀθελῴκοι , Ἐλάλησαν ματαιότητας , ἔνδον ὑποβάλλοντες μοι τῇ ψυχῇ ματαιοὺς λόγους . ἀλλὰ καὶ σὺν δόλῳ θῆγοντες καὶ ἀπατῶντες , ὡς ἐπὶ ἀγαθοῖς ἐδελάζον , καθῆλκοντές με εἰς τὴν ἁμαρτίαν . Διὸ ἐπάγει ( 70 ) : Καὶ δολιότητας ὅλην τὴν ἡμέραν ἐμελέτησαν .
Lemmas: ισχύω ἐν ὁ δυναμαιοῦντί ἐγώ Χριστός , νικάω ὑπό ὁ πάθος καί ἐξατονέω . ἐπί μέν γάρ ὁ κατορθόω · Τέ πνεῦμα πρόθυμος , ὁ δέ σάρξ ἀσθενής · ἐπί δέ ὁ νικάω ὁ σάρξ καταπαύω καί κατισχύω , ἀτονέω δέ καί ἐξαθλιυνεῖ ὁ Ψυχή . τότε οὖν , φημί , ὅτε ἁμαρτάνω , ὁ Καρδίη ἐγώ παράγω , καί ἐγκαταλείπω ἐγώ ὁ ἰσχύς ἐγώ , καί ἄλλος τίς χαλεπός παρά ἐγώ γίγνομαι ( 65 ) . Τέ γάρ φάος ὁ ὀφθαλμός ἐγώ ( οὗτος δέ εἰμί ὁ προφητικός πνεῦμα , ὁ φωτίζω αὐτός ὁ ψυχή ὁ ὅρασις ) , καί αὐτός οὐ εἰμί μετά ἐγώ , καταλείπω ἐγώ καί ἀναχωρέω , Ἐπεί εἰς κακότηχον ψυχή οὐ εισелеυσετα σοφία , οὐδέ κατοικέω ἐν σῶμα κατάχρεος ἁμαρτία . ἅγιος γάρ πνεῦμα παιδεία φεύγω δόλος , καί ἀπανίστημι ( 66 ) ἀπό λογισμός ἀσύνετος . ἀναχωρέω τοίνυν ἀπό αὐτός ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ἐρῆμος αὐτός καταλείπω μετά ὁ παράγω αὐτός ὁ καρδία , καί ἐξατονέω αὐτός ὁ ἰσχύς . τότε γάρ καί ὁ φάος ὁ ὀφθαλμός αὐτός ἐρῆμος αὐτός ἐάω . Ἀλλᾶ καί ὁ πρότερος αὐτός φίλος , καί ὁ πλησίος αὐτός , ὁ ὁ πᾶς χρόνος αὐτός σύνειμι , ἐάω αὐτός , μακρόθεν ἵστημι , οὐκέτι αὐτός σύνειμι βούλομαι , πρόσωθεν ἀποκλείω , ὡς ἔοικα , φίλος συμφορά . τίνω δέ εἰμί , ἀλλά ἢ ὁ ἐπί ὁ πρότερος αὐτός ἀγαθός χειρόω , ἄγγελος ; δηλαδή ἀγαθός καί λειτουργός θεός , ὁ ὁ ἄνθρωπος συγγαιρεω εὐήθης συναιρέω ; εἰμί γος , ἐπί ἁμαρτωλός μετανοέω , ἐν ὁ οὐρανός χαρά γίγνομαι · καί περιβάλλω ἄγγελος κύριος κύκλος ὁ φοβέω αὐτός . καί οὗτος οὖν πᾶς ὁ ὁ Δαυίδ φίλος , κατά ὁ ὁ ἁμαρτία αὐτός καιρός ἀναχωρέω ἀποστρέφω · οὐ μέν πάντῃ αὐτός καταλείπω , μακράν δέ ἑαυτοῦ ἐπιστένω · ὁ δέ καί αὐτός ( 67 ) διδάσκω , λέγω · ὁ φίλος ἐγώ καί ὁ πλησίος ἐγώ ἐκ ἐναντίος ἐγώ ἐγγίζω , καί ἵστημι . καί ὁ ἐγγίζω ἐγώ , ἀπό μακρόθεν ἵστημι . ἄν μακράν ἐγώ γίνομαι , ἄλλος τις ὁ σός ἁμαρτία ἐνεργέω πλησίος ἐγώ γίγνομαι , ἐκδίδωμι , καί ὁ ἐμός ψυχή καταλέγω . Διὸ ἐπάγω , λέγω · Ἐξεδίδζοντο ὁ ζητέω ὁ ψυχή ἐγώ · καί ὁ ζητέω ὁ κακός ἐγώ ( 68 ) λαλέω ματαιότης , καί δολιότης ὅλος ὁ ἡμέρα μελετάω . Πάλη γάρ οὗτος διψάω ὁ ἐγώ αἷμα , καί ἐκ μακρός χρόνος εὔχομαι θεάομαι ἐγώ ὁ πτῶσις , ὠθέω καιρός λαμβάνω , ὅτε ὁράω κατακλείω ἐγώ ( 69 ) ὁ ἰσχύς ἐγώ , καί ὁ φάος ὁ ὀφθαλμός ἐγώ ἀναχωρέω ἐγώ , ὁ τε φίλος ἐγώ καί ὁ πλησίος ἐγώ μακρός ἐγώ γίγνομαι · παραχρῆμα ἐπιπτήσσω ἐκδίδωμι ὁ ψυχή ἐγώ , καί ὡς ἐν ὀθελῴκοι , λαλέω ματαιότης , ἔνδον ὑποβάλλω ἐγώ ὁ ψυχή μάταιος λόγος . ἀλλά καί σύν δόλος θήγω καί ἀπατάω , ὡς ἐπί ἀγαθός ἐδελάζον , καθέλκω ἐγώ εἰς ὁ ἁμαρτία . Διὸ ἐπάγω ( 70 ) : καί δολιότης ὅλος ὁ ἡμέρα μελετάω .