basilius-theology.homilia-dicta-tempore-famis-et-siccitatis pg031_0165.2
4 . Τοῦτο δούλων εὐαίσθητον φρόνημα . Τοιαύτη τῶν ἁμαρτιῶν ἐνεχομένων ἡ μετάνοια . Ἡμεῖς δὲ τὴν μὲν ἁμαρτίαν ἐπιτελοῦμεν συντόνως , ὀλιγώρως δὲ καὶ βραθύμως ἀναλαμβάνομεν τὴν μετάνοιαν . Τίς εὐξάμενος ἀπορρεῖ δακρύων , ἵν' ὑμβρον λάβῃ καὶ σταγόνας εὐχαίρους ; Τίς ἐξαλείψων ἁμαρτίας , κατὰ μίμησιν τοῦ μαχορίου Δαβὶδ , θρόνους τὴν κοίτην ἔβρεξε ; Τίς πόδας ἀπἐπλυνε ( 83 ) ξένων , καὶ τὴν κόμιν τῆς ὀδοιπορίας ἀπἐκλυσεν , ἵν' ἐν καιρῷ δυσπώστην τὸν Θεὸν αὐχμῷ λύσιν ζητῶν ; Τίς ἔβρεξε τὸ πατρὸς ἔρημον παίδιον , ἵνα νῦν ἡμῖν ὁ Θεὸς ὀρέψῃ τὰ σιτία ( 84 ) , ὡς ὀρφανὸν τῇ τῶν ἀνέμων ἀκρασίᾳ κονδυλίζομενον ; Τίς εὐράκεντας χῆραν ἑκαχωμένην ταῖς δυσκολίαις τοῦ βίου , ἵνα νῦν ἐπιμετρηθῇ τὴν ἀναγκαίαν τροφήν ; Διαρρήξον γραμματεῖον δίκιον , ἵν' οὕτως ἡ ἁμαρτία λυθῇ . Ἐξἀλειψον βαρυτάτων τόκων ὁμολογίαν , ἵνα τέχῃ τὰ συντῆ ἡ γῆ . Χαλκοῦ γὰρ καὶ χρυσοῦ καὶ τῶν ἀγόνων παρὰ φύσιν γεννῶντων , ἡ κατὰ φύσιν τίκτουσα γίνεται στεῖρα , καὶ πρὸς τιμωρίαν τῶν ἐποιχοῦντων κατεδίδαχθη τὴν ἀκαρπίαν . Δειξάτωσαν τοίνυν οἱ τὴν πλεονεξίαν τιμῶντες , οἱ τὸν πλοῦτον μεθ' ὑπερβολῆς συνάγοντες , τίς ἡ δύναμις τῶν θησαυρισθέντων , ἡ τί τὸ ὀφελος , ἂν ὀργισθὲις ὁ Θεὸς ἐπὶ πλεῖον παρελκύσῃ τὴν τιμωρίαν . Ἀχρότεροι τάχα τοῦ χρυσοῦ γενήσονται οἱ τοῦτον σωρεύοντες , ἐὰν μὴ τὸν ἄρτον , μέχρι ( 85 ) χθὲς καὶ πρὸνν κατφρονούμενον διὰ τὴν πρόχειρον ἐξουσίαν τῆς εὐθηνίας , σχῶσι . Δος δὴ μὴ εἶναι τὸν πιπράσκοντα , μηδὲ ὑπάρχειν σίτον ἐν ἀποθήκαις · καὶ τίς ἡ χρήσις τῶν βαρυτάτων βαλαντίων ; εἰπέ μοι . Οὐ μετ' ἐκείνων χωσθήση ; Οὐ γὰρ ὁ χρυσός ; Οὐ πηλὸς ἀχρεῖος πηλῷ τῷ σώματι παραχεῖσεται ; Πάντα ἐκτῆσω , καὶ ἐν ἀναγκαίῳ οὐκ ἔχεις , δύναμιν τοῦ τρέφειν σεαυτόν . Τῷ παντὶ σου πλούτῳ ἐν νέφει ἀπέργασαι · ὀλίγων ψεκάδων ἐπιπόθουν πᾶρον · ἐπεῖδον εἰς καρποφορίαν τὴν γῆν · λύσον τῷ ὑπερηφάνῳ καὶ σοδοῦνι πλούτῳ τὴν συμφορὰν . Τάχα τινὰ τῶν εὐλαβῶν παρακαλέσεις ( 86 ) , ἵν' εὐχὰς ὡς ὁ Θεοδίτης Ἠλίας ἀνεσὶν σοι χαριζήται τῶν δεινῶν , ἄνθρωπος ἀκτμήμων , ὀχρυμῶν , ἀνυπόδετος , ἀοίκητος , ἀνέστιος , ἀπορος , ἐνὶ χιτῶνι σκεπόμενος , ὡς Ἠλίας
Lemmas: 4 . Τοῦτης δοῦλος εὐαίσθητος φρόνημα . τοιοῦτος ὁ ἁμαρτία ἐνέχω ὁ μετάνοια . Ἡμεῖς δέ ὁ μέν ἁμαρτία ἐπιτελέω σύντονος , ὀλίγωρος δέ καί βραθυμαω ἀναλαμβάνω ὁ μετάνοια . Τῖς εὔχομαι ἀπορρέω δάκρυον , ἵνα ὑμβρον λαμβάνω καί σταγών εὔχαιρος ; Τῖς ἐξαλείφω ἁμαρτία , κατά μίμησις ὁ μαχοριον Δαυίδ , θρόνος ὁ κοίτη βρέχω ; Τῖς πόδι ἀποπλύνω ( 83 ) ξένος , καί ὁ κόμης ὁ οδοιπορία ἀποκλύζω , ἵνα ἐν καιρός δυσπώστην ὁ θεός αὐχμός λύσις ζητέω ; Τῖς βρέχω ὁ πατήρ ἐρῆμος παιδίον , ἵνα νῦν ἐγώ ὁ θεός ὀρέψῃ ὁ σιτίον ( 84 ) , ὡς ὀρφανός ὁ ὁ ἄνεμος ἀκρασία κονδυλίζω ; Τῖς εὐράκεντας χήρα ἑκαχωμένην ὁ δυσκολία ὁ βίος , ἵνα νῦν ἐπιμετρέω ὁ ἀναγκαῖος τροφή ; Διαρρήξον γραμματεῖον δικιων , ἵνα οὕτως ὁ ἁμαρτία λύω . ἐξαλείφω βαρύς τόκος ὁμολογία , ἵνα τέχῃ ὁ συντῆ ὁ γῆ . Χαλκός γάρ καί χρυσός καί ὁ ἄγονον παρά φύσις γεννάω , ὁ κατά φύσις τίκτω γίγνομαι στεῖρα , καί πρός τιμωρία ὁ ἐποίχομαι καταδιδάσκω ὁ ἀκαρπία . δείκνυμι τοίνυν ὁ ὁ πλεονεξία τιμάω , ὁ ὁ πλοῦτος μετά ὑπερβολή συνάγω , τίς ὁ δύναμις ὁ θησαυρίζω , ὁ τίς ὁ ὄφελος , εἄν ὀργίζω ὁ θεός ἐπί πλέως παρέλκυση ὁ τιμωρία . αχροτερεω τάχα ὁ χρυσός γίγνομαι ὁ οὗτος σωρεύω , ἐάν μή ὁ ἄρτος , μέχρι ( 85 ) χθές καί πρός καταφρονέω διά ὁ πρόχειρος ἐξουσία ὁ εὐθηνία , ἔχω . δ δή μή ἔρχομαι ὁ πιπράσκω , μηδέ ὑπάρχω σῖτος ἐν ἀποθήκη · καί τίς ὁ χρῆσις ὁ βαρύς βαλλάντιον ; λέγω ἐγώ . Οὐ μετά ἐκεῖνος χόω ; οὐ γάρ ὁ χρυσός ; Οὐ πηλός ἀχρεῖος πηλός ὁ σῶμα παραχέω ; Πάν κτάομαι , καί ἐν ἀναγκαῖος οὐ ἔχω , δύναμις ὁ τρέφω σεαυτοῦ . ὁ πᾶς σύ πλοῦτος ἐν νέφος ἀπεργάζομαι · ὀλίγος ψακάς ἐπιποθέω πάρος · ἐφοράω εἰς καρποφορία ὁ γῆ · λύω ὁ ὑπερήφανος καί σοδοῦνι πλοῦτος ὁ συμφορά . Τάχα τις ὁ εὐλαβής παρακαλέω ( 86 ) , ἵνα εὐχή ὡς ὁ θεοδιος Ἠλίας ἄνεσις σύ χαρίζομαι ὁ δεινός , ἄνθρωπος ἀκτμήμων , ὀχρυμῶν , ἀνυπόδετος , ἀοίκητος , ἀνέστιος , ἄπορος , ἐν χιτών σκέπω , ὡς Ἠλίας