basilius-theology.epistulae 34
Πῶς ἂν σιωπήσαιμεν ἐπὶ τοῖς παροῦσιν ; ἤ , τοῦτο καρτερεῖν μὴ δυνάμενοι , ἄξιόν τινα λόγον τῶν γινομένων εὕροιμεν , ὥστε μὴ στεναγμῷ προσεοικέναι τὴν φωνὴν ἡμῶν , ἀλλὰ θρήνῳ τοῦ κακοῦ τὸ βάρος ἀρκούντως διασημαίνοντι ; οἴχεται ἡμῖν καὶ ἡ Ταρσός . καὶ οὐ τοῦτο μόνον δεινόν , καίπερ ἀφόρητον ὄν · ἔστι γὰρ τούτου χαλεπώτερον πόλιν τοσαύτην , οὕτως ἔχουσαν εὐκαιρίας , ὥστε Ἰσαύρους καὶ Κίλικας , Καππαδόκας τε καὶ Σύρους δι’ ἑαυτῆς συνάπτειν , ἑνὸς ἢ δυοῖν ἀπονοίας ἀνθρώπων ὀλέθρου γενέσθαι πάρεργον , μελλόντων ὑμῶν καὶ βουλευομένων καὶ πρὸς ἀλλήλους ἀποσκοπούντων . κράτιστον οὖν , κατὰ τὴν τῶν ἰατρῶν ἐπίνοιαν ( πάντως δέ μοι πολλὴ ἀφθονία , διὰ τὴν σύνοικον ἀῤῥωστίαν , τῶν τοιούτων παραδειγμάτων ) , οἳ ἐπειδὰν τὸ τῆς ὀδύνης μέγεθος ὑπερβάλῃ , ἀναισθησίαν τῶν πόνων ἐπιτεχνῶνται τῷ κάμνοντι , καὶ ταῖς ἡμετέραις αὐτῶν ψυχαῖς , ὡς μὴ ταῖς φορήτοις ὀδύναις συνέχεσθαι , ἀναλγησίαν τῶν κακῶν συνεύξασθαι . οὐ μὴν ἀλλὰ καίπερ οὕτως ἀθλίως ἔχοντες , μιᾷ παραμυθίᾳ κεχρήμεθα , πρὸς τὴν σὴν ἀπιδεῖν ἡμερότητα , καὶ ἐκ τῆς σῆς ἐννοίας καὶ μνήμης πραῧναι τῆς ψυχῆς τὸ λυπούμενον . ὥσπερ γὰρ τοῖς ὀφθαλμοῖς , ἐπειδάν ποτε συντόνως τὰ λαμπρὰ καταβλέψωσι , φέρει τινὰ ῥᾳστώνην πρὸς τὰ κυανὰ καὶ χλοάζοντα τῶν χρωμάτων ἐπανελθεῖν , οὕτω καὶ ταῖς ἡμετέραις ψυχαῖς , οἷον πραεῖά τις ἐπαφὴ τὸ ὀδυνηρὸν ἐξαιροῦσα , ἡ μνήμη τῆς σῆς πραότητος καὶ ἐμμελείας ἐστί · καὶ μάλιστα ὅταν ἐνθυμηθῶμεν ὅτι τὸ κατὰ σεαυτὸν ἅπαν ἐπλήρωσας . ἐξ ὧν ἱκανῶς καὶ ἡμῖν τοῖς ἀνθρώποις , ἐὰν εὐγνωμόνως τὰ πράγματα κρίνωμεν , ὡς οὐδὲν ἐκ τῆς σῆς αἰτίας ἀπόλωλεν ἐνεδείξω , καὶ παρὰ Θεῷ τῆς τῶν καλῶν προθυμίας μέγαν σεαυτῷ τὸν μισθὸν κατεκτήσω . χαρίσαιτο δέ σε ἡμῖν καὶ ταῖς ἑαυτοῦ ἐκκλησίαις ὁ Κύριος , ἐπʼ ὠφελείᾳ τοῦ βίου καὶ διορθώσει τῶν ψυχῶν ἡμῶν , καὶ καταξιώσειε πάλιν τῆς ἐπωφελοῦς συντυχίας σου .
Lemmas: Πῶς εἄν σιωπάω ἐπί ὁ πάρειμι ; ἤ , οὗτος καρτερέω μή δύναμαι , ἄξιος τις λόγος ὁ γίγνομαι εὑρίσκω , ὥστε μή στεναγμός προσέοικα ὁ φωνή ἐγώ , ἀλλά θρῆνος ὁ κακός ὁ βάρος ἀρκούντως διασημαίνω ; οἴχομαι ἐγώ καί ὁ Ταρσός . καί οὖον οὗτος μόνος δεινός , καίπερ ἀφόρητος εἰμί · εἰμί γάρ οὗτος χαλεπός πόλις τοσοῦτος , οὕτως ἔχω εὐκαιρία , ὥστε Ἴσαυρος καί Κίλιξ , Καππαδόκαι τε καί Σύρος διά ἑαυτοῦ συνάπτω , εἷς ἢ δύο ἀπόνοια ἄνθρωπος ὄλεθρος γίγνομαι πάρεργον , μέλλω σύ καί βουλεύω καί πρός ἀλλήλων ἀποσκοπέω . ἀγαθός οὖν , κατά ὁ ὁ ἰατρός ἐπίνοια ( πάντως δέ ἐγώ πολύς Ἀφθονία , διά ὁ σύνοικος ἀρρωστία , ὁ τοιοῦτος παράδειγμα ) , ἕ ἐπειδάν ὁ ὁ ὀδύνη μέγεθος ὑπερβάλλω , ἀναισθησία ὁ πόνος ἐπιτεχνάομαι ὁ κάμνω , καί ὁ ἡμέτερος αὐτός Ψυχή , ὡς μή ὁ φορέω ὀδύνη συνέρχομαι , ἀναλγησία ὁ κακός συνεύχομαι . οὖον μήv ἀλλά καίπερ οὕτως ἄθλιος ἔχω , εἷς παραμυθία χράομαι , πρός ὁ σός ἀπό-ἰδέω ἡμερότης , καί ἐκ ὁ σός ἔννοια καί μνήμη πραΰνω ὁ Ψυχή ὁ λυπέω . ὥσπερ γάρ ὁ ὀφθαλμός , ἐπειδάν ποτός σύντονος ὁ λαμπρός καταβλέπω , φέρω τις ῥᾳστώνη πρός ὁ κυανός καί χλοάζω ὁ χρῶμα ἐπανέρχομαι , οὗτος καί ὁ ἡμέτερος Ψυχή , οἷος πρᾶος τις ἐπαφή ὁ ὀδυνηρός ἐξαιρέω , ὁ μνήμη ὁ σός πραότης καί ἐμμέλεια εἰμί · καί μάλιστα ὅταν ἐνθυμέομαι ὅτι ὁ κατά σαυτοῦ ἅπας πληρόω . ἐκ ὅς ἱκανῶς καί ἐγώ ὁ ἄνθρωπος , ἐάν εὐγνωμόνως ὁ πρᾶγμα κρίνω , ὡς οὐδείς ἐκ ὁ σός αἴτιος ἀπόλλυμι ἐνδείκνυμι , καί παρά Θεός ὁ ὁ καλός προθυμία μέγας σεαυτοῦ ὁ μισθός κατακτάομαι . χαρίζομαι δέ σύ ἐγώ καί ὁ ἑαυτοῦ ἐκκλησία ὁ Κύριος , ἐπί ὠφέλεια ὁ βίος καί διόρθωσις ὁ Ψυχή ἐγώ , καί καταξιόω πάλιν ὁ ἐπωφελής συντυχία σύ .