basilius-theology.epistulae 98
Πάνυ ὡρμημένος καταλαβεῖν τὴν Νικόπολιν , μετὰ τὸ δέξασθαι τὰ παρὰ τῆς ὁσιότητός σου γράμματα ἄρνησιν ἔχοντα τῆς ἀφίξεως , παρείθην ἀπὸ τῆς ἐπιθυμίας καὶ πάσης ὁμοῦ τῆς ἀσθενείας ἀνεμνήσθην . ἦλθε δέ μοι εἰς ἔννοιαν καὶ ἡ τῶν κεκληκότων ἀφοσίωσις , ὅτι , παροδικὴν πρὸς ἡμᾶς ποιησάμενοι τὴν κλῆσιν διὰ τοῦ αἰδεσιμωτάτου ἀδελφοῦ Ἑλληνίου τοῦ ἐξισοῦντος Ναζιανζόν , δεύτερον περὶ τῶν αὐτῶν ὑπομιμνήσκοντα ἢ ὁδηγοῦντα ἡμᾶς οὐ κατηξίωσαν ἀποστεῖλαι . ἐπεὶ οὖν ὕποπτοι αὐτοῖς ἐσμὲν διὰ τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν , ἐφοβήθημεν μή που τὸ φαιδρὸν αὐτοῖς τῆς πανηγύρεως τῇ παρουσίᾳ ἡμῶν ἐπιθολώσωμεν . μετὰ μὲν γὰρ τῆς σῆς μεγαλοφυΐας καὶ πρὸς τοὺς μεγάλους ἀποδύσασθαι πειρασμοὺς οὐκ ὀκνοῦμεν , ἄνευ δὲ σοῦ οὐδὲ ταῖς τυχούσαις θλίψεσιν ἀντιβλέψαι αὐτάρκως ἔχομεν . ἐπεὶ οὖν ἐκκλησιαστικῶν ἕνεκεν γίνεσθαι ἡμῶν ἡ πρὸς αὐτοὺς ἔντευξις ἔμελλε , τὸν μὲν τῆς πανηγύρεως καιρὸν παρελίπομεν , εἰς ἡσυχίαν δὲ καὶ ἀτάραχον διαγωγὴν τὴν συντυχίαν ὑπερεθέμεθα , καὶ προῃρήμεθα καταλαβόντες τὴν Νικόπολιν διαλεχθῆναι περὶ τῶν ταῖς ἐκκλησίαις ἀναγκαίων τῷ θεοφιλεστάτῳ ἐπισκόπῳ Μελετίῳ , εἰ μέλλοι παραιτεῖσθαι τὴν ἐπὶ Σαμόσατα ὁδόν · εἰ δὲ μή , αὐτῷ συνδραμούμεθα , ἐὰν παρʼ ἀμφοτέρων τοῦτο ἡμῖν κατάδηλον γένηται , παρά τε αὐτοῦ ἐκείνου ἀντιγράψαντος ἡμῖν περὶ τούτων ( ἐπεστείλαμεν γάρ ) , καὶ παρὰ τῆς σῆς θεοσεβείας . Ἐπισκόποις δὲ τοῖς ἐκ τῆς δευτέρας Καππαδοκίας συντυγχάνειν ἐμέλλομεν · οἵ , ἐπειδὴ ἑτέρας ὠνομάσθησαν ἐπαρχίας , ἐνόμισαν ἀθρόως καὶ ἀλλοεθνεῖς καὶ ἀλλόφυλοι πρὸς ἡμᾶς γεγενῆσθαι οἳ τοσοῦτον ἡμᾶς ἠγνόησαν , ὅσον οἱ μηδὲ τὴν ἀρχὴν πεπειραμένοι , μηδὲ εἰς λόγους ποτὲ ἀφικόμενοι . προσεδοκᾶτο δὲ καὶ ἑτέρα συντυχία τοῦ αἰδεσιμωτάτου ἐπισκόπου Εὐσταθίου , ἡ καὶ γενομένη ἡμῖν . διὰ γὰρ τὸ παρὰ πολλῶν καταβοᾶσθαι αὐτὸν ὡς περὶ τὴν πίστιν παραχαράσσοντά τι , ἀφικόμεθα αὐτῷ εἰς λόγους , καὶ εὕρομεν σὺν Θεῷ πρὸς πᾶσαν ὀρθότητα εὐγνωμόνως ἀκολουθοῦντα . τὰ δὲ τῶν ἐπισκόπων γράμματα παρὰ τὴν αἰτίαν αὐτῶν ἐκείνων οὐκ ἐκομίσθη τῇ τιμιότητί σου , οὓς ἐχρῆν τὰ παρʼ ἡμῶν διαπέμψασθαι · ἀλλὰ καὶ ἐμὲ παρῆλθε , τῇ συνεχείᾳ τῶν φροντίδων ἐκκρουσθέντα τῆς μνήμης . Τὸν δʼ ἀδελφὸν Γρηγόριον κἀγὼ ἠβουλόμην οἰκονομεῖν ἐκκλησίαν τῇ αὐτοῦ φύσει σύμμετρον . αὕτη δὲ ἦν πᾶσα εἰς ἓν συναχθεῖσα ἡ ὑφʼ ἡλίῳ . ἐπειδὴ δὲ τοῦτο ἀδύνατον , ἔστω ἐπίσκοπος , μὴ ἐκ τοῦ τόπου σεμνυνόμενος , ἀλλὰ τὸν τόπον σεμνύνων ἀφʼ ἑαυτοῦ . ὄντως γὰρ μεγάλου ἐστὶν οὐ τοῖς μεγάλοις μόνον ἀρκεῖν , ἀλλὰ καὶ τὰ μικρὰ μεγάλα ποιεῖν τῇ ἑαυτοῦ δυνάμει . Τί δὲ δεῖ ποιῆσαι τῷ Παλματίῳ , μετὰ τοσαύτας παρακλήσεις τῶν ἀδελφῶν ἔτι ὑπηρετοῦντι τῷ Μαξίμῳ πρὸς τοὺς διωγμούς ; ἀλλʼ ὅμως οὐδὲ νῦν ὀκνοῦσιν ἐπιστεῖλαι · παραγενέσθαι γὰρ καὶ ὑπὸ ἀσθενείας σώματος καὶ ὑπὸ ἀσχολιῶν οἰκειακῶν οὐκ ἐπιτρέπονται . Γίνωσκε μέντοι , θεοφιλέστατε πάτερ , ὅτι πάνυ χρῄζει τῆς παρουσίας σου τὰ ἡμέτερα , καὶ ἀνάγκη σε τὸ τίμιον γῆρας ἔτι ἅπαξ κινῆσαι , ὑπὲρ τοῦ στῆσαι περιφερομένην λοιπὸν καὶ ἐγγὺς πτώματος οὖσαν τὴν Καππαδοκίαν .
Lemmas: πάνυ ὁρμάω καταλαμβάνω ὁ Νικόπολις , μετά ὁ δέχομαι ὁ παρά ὁ ὁσιότης σύ γράμμα ἄρνησις ἔχω ὁ ἄφιξις , παρίημι ἀπό ὁ ἐπιθυμία καί πᾶς ὁμοῦ ὁ ἀσθένεια ἀναμιμνήσκω . ἔρχομαι δέ ἐγώ εἰς ἔννοια καί ὁ ὁ καλέω ἀφοσίωσις , ὅτι , παροδικός πρός ἐγώ ποιέω ὁ κλῆσις διά ὁ αἰδέσιμος ἀδελφός Ἑλλήνιος ὁ ἐξισόω Ναζιανζός , δύο περί ὁ αὐτός ὑπομιμνῄσκω ἢ ὁδηγέω ἐγώ οὖον καταξιόω ἀποστέλλω . ἐπεί οὖν ὕποπτος αὐτός εἰμί διά ὁ ἁμαρτία ἐγώ , φοβέω μή ποῦ ὁ φαιδρός αὐτός ὁ πανήγυρις ὁ παρουσία ἐγώ ἐπιθολόω . μετά μέν γάρ ὁ σός μεγαλοφυΐα καί πρός ὁ μέγας ἀποδύω πειρασμός οὐ ὀκνέω , ἄνευ δέ σύ οὐδέ ὁ τυγχάνω θλῖψις ἀντιβλέπω αὐτάρκης ἔχω . ἐπεί οὖν ἐκκλησιαστικός ἕνεκα γίγνομαι ἐγώ ὁ πρός αὐτός ἔντευξις μέλλω , ὁ μέν ὁ πανήγυρις καιρός παραλείπω , εἰς ἡσυχία δέ καί Ἀτάραχον διαγωγή ὁ συντυχία ὑπερτίθημι , καί προαιρέω καταλαμβάνω ὁ Νικόπολις διαλέγω περί ὁ ὁ ἐκκλησία ἀναγκαῖος ὁ θεοφιλής ἐπίσκοπος Μελέτιος , εἰμί μέλλω παραιτέομαι ὁ ἐπί Σαμόσατα ὁδός · εἰμί δέ μή , αὐτός συντρέχω , ἐάν παρά ἀμφότερος οὗτος ἐγώ κατάδηλος γίγνομαι , παρά τε αὐτός ἐκεῖνος ἀντιγράφω ἐγώ περί οὗτος ( ἐπιστέλλω γάρ ) , καί παρά ὁ σός θεοσέβεια . Ἐπίσκοπος δέ ὁ ἐκ ὁ δύο Καππαδοκία συντυγχάνω μέλλω · ὁ , ἐπεί ἕτερος ὀνομάζω ἐπαρχία , νομίζω ἀθρόος καί ἀλλοεθνής καί ἀλλόφυλος πρός ἐγώ γίγνομαι ἕ τοσοῦτος ἐγώ ἀγνοέω , ὅσος ὁ μηδέ ὁ ἀρχή πειράω , μηδέ εἰς λόγος ποτέ ἀφικνέομαι . προσδοκάω δέ καί ἕτερος συντυχία ὁ αἰδέσιμος ἐπίσκοπος Εὐστάθιος , ὁ καί γίγνομαι ἐγώ . διά γάρ ὁ παρά πολύς καταβοάω αὐτός ὡς περί ὁ πίστις παραχαράσσω τίς , ἀφικνέομαι αὐτός εἰς λόγος , καί εὑρίσκω σύν Θεός πρός πᾶς ὀρθότης εὐγνωμόνως ἀκολουθέω . ὁ δέ ὁ ἐπίσκοπος γράμμα παρά ὁ αἴτιος αὐτός ἐκεῖνος οὐ κομίζω ὁ τιμιότης σύ , ὅς χρή ὁ παρά ἐγώ διαπέμπω · ἀλλά καί ἐγώ παρέρχομαι , ὁ συνέχεια ὁ φροντίς ἐκκρούω ὁ μνήμη . ὁ δέ ἀδελφός Γρηγόριος ἐγώ βούλομαι οἰκονομέω ἐκκλησία ὁ αὐτός φύσις σύμμετρος . οὗτος δέ εἰμί πᾶς εἰς εἷς συνάγω ὁ ὑπό ἥλιος . ἐπεί δέ οὗτος ἀδύνατος , ἵστημι ἐπίσκοπος , μή ἐκ ὁ τόπος σεμνύνω , ἀλλά ὁ τόπος σεμνύνω ἀπό ἑαυτοῦ . εἰμί γάρ μέγας εἰμί οὖον ὁ μέγας μόνος ἀρκέω , ἀλλά καί ὁ μικρός μέγας ποιέω ὁ ἑαυτοῦ δύναμις . τις δέ δεῖ ποιέω ὁ Παλματίῳ , μετά τοσοῦτος παράκλησις ὁ ἀδελφός ἔτι ὑπηρετέω ὁ Μάξιμος πρός ὁ διωγμός ; ἀλλά ὅμως οὐδέ νῦν ὀκνέω ἐπιστέλλω · παραγίγνομαι γάρ καί ὑπό ἀσθένεια σῶμα καί ὑπό ἀσχολία οἰκειακός οὐ ἐπιτρέπω . γιγνώσκω μέντοι , θεοφιλής πατήρ , ὅτι πάνυ χρῄζω ὁ παρουσία σύ ὁ ἡμέτερος , καί ἀνάγκη σύ ὁ τίμιος γῆρας ἔτι ἅπαξ κινέω , ὑπέρ ὁ ἵστημι περιφέρω λοιπός καί ἐγγύς πτῶμα εἰμί ὁ Καππαδοκία .