basilius-theology.enarratio-in-prophetam-isaiam-dub pg030_0285.1
250 . Κατάμαθε δὲ , ὅτι ὁ μὲν Ἰσραὴλ ἀπωλωλέναι λέγεται , ὁ δὲ Ἰούδας διεσπάσθαι . Πλὴν ἀλλὰ τῇ κατὰ Χριστὸν συμφωνίᾳ τοῦ εἰρηνοποιούντος τὰ ( 66 ) ἐπὶ τῆς γῆς , καὶ τὰ ἐν οὐρανῷ , καὶ ἐν αὐτῷ τὰ πάντα ἀποκαταλλάσσοντος , ἀναιρεῖται τὰ πάθη καὶ πρότερον ἐκ φιλονεικίας καὶ διαστάσεως ἐνδυναμεύοντα τῷ βίῳ . Διὰ τοῦτο οὖν Ἐφραὶμ οὐ ζηλώσει τὸν Ἰούδαν , καὶ ὁ Ἰούδας οὐκέτι θλίψει Ἐφραὶμ ὅτι ἡ ἐν αὐτοῖς πρὸς ἀλλήλους ἔχθρα ἀπολείπεται . Ἔοικε γὰρ μάλιστα ( 67 ) ὁ ζῆλος γίνεσθαι τοῦ ἐχθραίνειν ἀφορμὴν τοῖς πολλοῖς . Ζῆλος δὲ νῦν οὐχ ἡ τῶν καλῶν μίμησις , ἀλλ’ ἡ ἐπὶ ταῖς εὐπρασίαις βασκανία παρὰ τῆς Γραφῆς εἴρηται . Τότε οὖν ἐν συμφωνίᾳ γεγόνανον . Πτεασήσονται ἐν πλοίοις ἀλλοφύλων , θάλασσαν ἅμα προνομεύσονται . Διὰ τῆς θαλάσσης καλῶς παρέστησε τοὺς ταχυναντοῦντας , πτερῷ παρεκείρας τὴν κίνησιν · ὅταν πλήρῃ τὴν ἰστίαν , συμφέροντος τοῦ πνεύματος κατὰ πρόμναν ἰσταμένου , ὑπὲρ θαλάσσης φέρονται . Προνομεύσουσι δὲ ( 68 ) θάλασσαν , τοῦ δράκοντος περιγινόμενοι , καὶ τῶν ὑπ’ αὐτῷ τελομένων , οὓς οἱ ἀπόστολοι τοῦ Χριστοῦ εἰς τὴν ἐπίγνωσιν τῆς ἀληθείας μετατιθέντες , δικαίως ἂν λέγοιντο προνομεῦιν , οἵονι σκῦλα λευτῶν ποιούμενοι τὰ προκατεχόμενα ὑπὸ τοῦ αἰχμαλωτοῦντος ( 69 ) ἀπαγαγόντος τὸν ἄνθρωπον . Θάλασσαν δὲ ἀκουσθεῖν νῦν τὸν τῆς κακώσεως τόπον , ὃν καὶ κοιλάδα τοῦ κλαυθμῶνος ἀλλαχοῦ ἐμαθήθημεν . Πλοῖα δὲ ἀλλοφύλων λέγεται τάχα τὰ σώματα ἡμῶν , διὰ τὸ μὴ ἔχειν οἰκεῖον πρὸς τὴν τῆς ψυχῆς κατασκευὴν . Ἡ γὰρ σὰρξ τῷ νόμῳ τοῦ Θεοῦ οὐχ ὑποτάσσεται , ἀλλ’ ἐπιθυμεῖ κατὰ τοῦ πνεύματος . Οὕτοι δὲ καὶ τὴν Ἰδουμαίαν προνομεῦιν λέγονται · τούτῃ , τῶν γηλῶν πραγμάτων ἐπικρατεῖν , καὶ ἐπὶ Μωὰβ ἐπιβάλλειν τὰς χεῖρας . Μωὰβ ἐρμηνεύεται , ἐκ πατρὸς . Πρὸς οὖν αὐτοὺς εἴρηκεν ὁ Κύριος , ὅτι ὑμεῖς ἐκ τοῦ πατρὸς τοῦ διαβόλου ἐστὲ , καὶ τὰς ἐπιθυμίας τοῦ πατρὸς ὑμῶν θέλετε ποιεῖν . Τοῦτοι τὰς ἑαυτῶν χεῖρας ἐπιβάλλουσιν , ἵνα διὰ τῶν ἑαυτῶν ἀγαθῶς πράξεως ὑποχειρίους αὐτοὺς λάβωσιν . Εἶτα Υἱοὶ Ἀμμῶν πρῶτοι ὑπακούσονται . Ἀμμῶν ( 70 ) ἐρμηνεύεται , λαὸς μεθ’ ἡμῶν . Τάχα πρῶτοι ὑπακούσονται τῷ λόγῳ οἱ ἐλάττονα τὴν κακίαν ἔχοντες , παρὰ τοὺς πλείονα αὐτὴν καὶ ἐπὶ πλεῖον πεχυμένην ἔχοντας .
Lemmas: 250 . καταμανθάνω δέ , ὅτι ὁ μέν Ἰσραήλ ἀπόλλυμι λέγω , ὁ δέ Ἰούδας διασπάω . πλήν ἀλλά ὁ κατά Χριστός συμφωνία ὁ εἰρηνοποιέω ὁ ( 66 ) ἐπί ὁ γῆ , καί ὁ ἐν οὐρανός , καί ἐν αὐτός ὁ πᾶς ἀποκαταλλάσσω , ἀναιρέω ὁ πάθος καί πρότερος ἐκ φιλονεικία καί διάστασις ενδυναμευειμι ὁ βίος . Ζεύς οὗτος οὖν Ἐφραίμ οὖον ζηλόω ὁ Ἰούδας , καί ὁ Ἰούδας οὐκέτι θλῖψις Ἐφραίμ ὅτι ὁ ἐν αὐτός πρός ἀλλήλων ἔχθρα ἀπολείπω . ἔοικα γάρ μάλιστα ( 67 ) ὁ ζῆλος γίγνομαι ὁ ἐχθραίνω ἀφορμή ὁ πολύς . Ζῆλος δέ νῦν οὐ ὁ ὁ καλός μίμησις , ἀλλά ὁ ἐπί ὁ ευπρασινος βασκανία παρά ὁ γραφή εἴρω . τότε οὖν ἐν συμφωνία γίγνομαι . πτεασησοντ ἐν πλοῖον ἀλλόφυλος , θάλασσα ἅμα προνομεύω . Ζεύς ὁ θάλασσα καλῶς παρίστημι ὁ ταχύνω , πτερόν παρεκειηρα ὁ κίνησις · ὅταν πλήρης ὁ ἱστιάω , συμφέρω ὁ πνεῦμα κατά προμνάω ἵστημι , ὑπέρ θάλασσα φέρω . προνομεύω δέ ( 68 ) θάλασσα , ὁ δράκων περιγίγνομαι , καί ὁ ὑπό αὐτός τελέω , ὅς ὁ ἀπόστολος ὁ Χριστός εἰς ὁ ἐπίγνωσις ὁ ἀλήθεια μετατίθημι , δικαίως εἄν λέγω προνομεύω , οἷος σκῦλα λευτέω ποιέω ὁ προκατέχω ὑπό ὁ αἰχμαλωτέω ( 69 ) ἀπάγω ὁ ἄνθρωπος . Θάλασσα δέ ἀκούω νῦν ὁ ὁ κάκωσις τόπος , ὅς καί κοιλάς ὁ κλαυθμών ἀλλαχοῦ μανθάνω . πλοῖον δέ ἀλλόφυλος λέγω τάχα ὁ σῶμα ἐγώ , διά ὁ μή ἔχω οἰκέω πρός ὁ ὁ Ψυχή κατασκευή . ὁ γάρ σάρξ ὁ νόμος ὁ Θεός οὐ ὑποτάσσω , ἀλλά ἐπιθυμέω κατά ὁ πνεῦμα . οὕτος δέ καί ὁ Ἰδουμαία προνομεύω λέγω · Τούτη , ὁ γηλῶν πρᾶγμα ἐπικρατέω , καί ἐπί Μωάβ ἐπιβάλλω ὁ χείρ . Μωάβ ἑρμηνεύω , ἐκ πατήρ . πρός οὖν αὐτός εἴρω ὁ Κύριος , ὅτι σύ ἐκ ὁ πατήρ ὁ διάβολος εἰμί , καί ὁ ἐπιθυμία ὁ πατήρ σύ ἐθέλω ποιέω . οὗτος ὁ ἑαυτοῦ χείρ ἐπιβάλλω , ἵνα διά ὁ ἑαυτοῦ ἀγαθός πρᾶξις ὑποχείριος αὐτός λαμβάνω . εἶτα υἱός Ἀμμοῦς πρῶτος ὑπακούω . Ἀμμοῦς ( 70 ) ἑρμηνεύω , λαός μετά ἐγώ . Τάχα πρῶτος ὑπακούω ὁ λόγος ὁ μικρός ὁ κακία ἔχω , παρά ὁ πλείων αὐτός καί ἐπί πλείων πεχυμένην ἔχω .