basilius-theology.asceticon-magnum-sive-quaestiones-regulae-fusius pg031_0512.4
1 . Τὸ ὑπόδειγμα τῶν μελῶν ἐπὶ πολλά ἀγομένων χρησίμως ἡμῖν διαφθοῖ τὸ προκείμενον . Ἐπεὶ οὖν ἔδειξεν ὁ λόγος , ὅτι τῷ μέλλοντι σώματι καλῶς καὶ κατὰ λόγον πρὸς πᾶσαν ἐνέργειαν συνηρμόσθαι χρεία ὀφθαλμῶν , καὶ γλώσσης , καὶ τῶν λοιπῶν , δσα ἀναγκαῖα καὶ κυριώτατα , χαλεπὸν δὲ καὶ δυσεύρετον ψυχὴν δυναμένην εἶναι ὀφθαλμὸς πλειόνων ( 73 ) . Εἰ γὰρ καὶ προορατὶν , καὶ ἐν λόγῳ τὸ ἀσφαρὲς ἔχουσα , καὶ νηφάλιον , καὶ εὐσπλαγχνον , καὶ ἐν τελείᾳ καρδίᾳ ἐκζητοῦντα τὰ δικαιώματα τοῦ Θεοῦ , τὸν προεστῶτα τῆς ἀδελφότητος ἐπιζητεῖ ἡ ἀχρεία , πῶς δυνατὸν ἐν τῇ αὐτῇ κώμῃ τοιούτων πλειόνων ἐπιτυχῆναι ; Εἰ δὲ καὶ συμβαλεῖ ποτὲ εὑρεθῆναι δύο ἢ τρεῖς , ὅπερ οὐκ εὐχολον οὐδὲ ἐγνώμεν ποτε · πολλῷ βέλτιον κοινωνεῖν ἀλλήλοις τοῦ φροντισματος τούτους καὶ ἐπικουρίζειν τὸν πόνον · ὡς ἐν τῷ τοῦ ἄλλου ἀποδημίᾳ , ἢ ἀσχολίᾳ , ἢ ἐν ἄλλαις τισὶ περιστάσεσι , καθὼς ( 74 ) χωριζεσθαι συμβαίνει τῆς ἀδελφότητος τὸν ἕνα τὸν προεστῶτα , εἶναι τὸν ἕτερον εἰς παραμυθίαν τῆς ἀπολείψεως · ἢ εἰ μὴ τοῦτο , ἀπιέναι εἰς ἄλλην ἀδελφότητα δεομένην τοῦ ὁδηγητοντος . Πολλὰ δὲ καὶ ἡ τῶν ἐξωθεν πραγμάτων πείρα εἰς τὸν προκείμενον σκοπὸν ( 75 ) ὠφελεῖν ἡμᾶς δύναται . Ὡς οὖν καὶ οἱ τῶν κοινῶν τεχνῶν ἐμπειροὶ ζηλοτύπως ἔχουσι πρὸς τοὺς ἀντιτέχνους , αὐτοῦ τοῦ πράγματος , κατὰ τὸ λανθάνον , τὰς φιλονεικίας ἐμποιοῦν πεφυκότος · οὕτω καὶ ἐπὶ τῆς αὐτῆς ζωῆς , ὡς τὰ πολλά , συμβαίνει γίνεσθαι . Ἀρχόμενοι γὰρ ἀπὸ τοῦ διαμιλλησθαι εἰς θὸν καλὸν καὶ σπουδάζειν ἀλλήλους ὑπερβαλεσθαι ( 76 ) , ἢ ἐν ταῖς ξενδοχαίαις , ἢ ἐν τῇ αὐξήσει τοῦ ἀριθμοῦ τῶν συνασχομένων , ἢ ἐν ἄλλοις τισὶ τοιούτοις ἔργοις , προδύντες εἰς ἐριθείας ἐκπίπτουσιν . Εἶτα τοῖς μὲν ἐπιδιημοῦσι τῶν ἀδελφῶν πολλὴν ἀμφιβολίαν συμβαίνειν γίνεσθαι καὶ δυσκολίαν ἀντὶ ἀναπαύσεως , μεριζομένων τὸν λογισμὸν , πρὸς τίνας χρή καταχθῆναι · ἡ τε γὰρ προτίμησις λυπηρά , καὶ τὸ ἀμφοτέρους πληροφρήσαι ἀδύνατον , καὶ μάλιστα ὅταν ἐπειγόμενοι τυγχάνωσι · τοῖς δὲ ( 77 ) ἐξ ἀρχῆς προσιοῦσιν ( 78 ) εἰς τὸ συζῆν πολλὴν ἀδημονίαν παρέχουσι , τίνας δεῖ προεστῶτας τῆς ἑαυτῶν ζωῆς ἐλεσθαι , καὶ πάντως ἐκ τοῦ τινὰς αἱρεσθαι , τοὺς λοιποὺς ἀποδοκιμάζειν
Lemmas: 1 . ὁ ὑπόδειγμα ὁ μέλος ἐπί πολύς ἄγω χρήσιμος ἐγώ διαφθάνω ὁ πρόκειμαι . ἐπεί οὖν δείκνυμι ὁ λόγος , ὅτι ὁ μέλλω σῶμα καλῶς καί κατά λόγος πρός πᾶς ἐνέργεια συναρμόζω χρεία ὀφθαλμός , καί γλῶσσα , καί ὁ λοιπός , δσοι ἀναγκαῖος καί κύριος , χαλεπός δέ καί δυσεύρετος ψυχή δύναμαι εἰμί ὀφθαλμός πλείων ( 73 ) . εἰμί γάρ καί προορατής , καί ἐν λόγος ὁ ἀσφαρὲς ἔχω , καί νηφάλιος , καί εύσπλαχνος , καί ἐν τέλειος Καρδία ἐκζητέω ὁ δικαίωμα ὁ Θεός , ὁ προίστημι ὁ ἀδελφότης ἐπιζητέω ὁ ἀχρεῖος , πῶς δυνατός ἐν ὁ αὐτός κώμη τοιοῦτος πλείων ἐπιτυγχάνω ; εἰμί δέ καί συμβάλλω ποτέ εὑρίσκω δύο ἢ τρεῖς , ὅσπερ οὐ ευχολος οὐδέ γιγνώσκω ποτός · πολύς ἀγαθός κοινωνέω ἀλλήλων ὁ φρόντισμα οὗτος καί ἐπικουρίζω ὁ πόνος · ὡς ἐν ὁ ὁ ἄλλος ἀποδημία , ἢ ἀσχολία , ἢ ἐν ἄλλος τις περίστασις , καθώς ( 74 ) χωρίζω συμβαίνω ὁ ἀδελφότης ὁ εἷς ὁ προίστημι , εἰμί ὁ ἕτερος εἰς παραμυθία ὁ ἀπόλειψις · ἢ εἰμί μή οὗτος , ἀφίημι εἰς ἄλλος ἀδελφότης δήω ὁ ὁδηγητοντος . Πολύς δέ καί ὁ ὁ ἐξωθεν πρᾶγμα πείρω εἰς ὁ πρόκειμαι σκοπός ( 75 ) ὠφελέω ἐγώ δύναμαι . ὡς οὖν καί ὁ ὁ κοινός τέχνη ἔμπειρος ζηλότυπος ἔχω πρός ὁ ἀντίτεχνος , αὐτός ὁ πρᾶγμα , κατά ὁ λανθάνω , ὁ φιλονεικία ἐμποιέω φύζω · οὗτος καί ἐπί ὁ αὐτός ζωή , ὡς ὁ πολύς , συμβαίνω γίγνομαι . ἄρχω γάρ ἀπό ὁ διαμιλλάομαι εἰς θον καλός καί σπουδάζω ἀλλήλων ὑπερβάλλω ( 76 ) , ἢ ἐν ὁ ξενδοχαιος , ἢ ἐν ὁ αὐξάνω ὁ ἀριθμός ὁ συνέχω , ἢ ἐν ἄλλος τις τοιοῦτος ἔργον , προδύνω εἰς ἐριθεία ἐκπίπτω . εἶτα ὁ μέν επιδιημους ὁ ἀδελφός πολύς ἀμφιβολία συμβαίνω γίγνομαι καί δυσκολία ἀντί ἀνάπαυσις , μερίζω ὁ λογισμός , πρός τίς χρή κατάγω · ὁ τε γάρ προτίμησις λυπηρός , καί ὁ ἀμφότερος πληροφρήσαι ἀδύνατος , καί μάλιστα ὅταν ἐπείγω τυγχάνω · ὁ δέ ( 77 ) ἐκ ἀρχή πρόσειμι ( 78 ) εἰς ὁ συζάω πολύς ἀδημονία παρέχω , τίς δεῖ προίστημι ὁ ἑαυτοῦ ζωή αἱρέω , καί πάντως ἐκ ὁ τις ἀείρω , ὁ λοιπός ἀποδοκιμάζω