basilius-theology.adversus-eunomium-libri-5 pg029_0773.3
Εἰ ὁ ἐν σαρκὶ φησίν , Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδός · καὶ ὁ αὐτός · Οὐδεὶς ἔρχεται πρὸς τὸν Πατέρα εἰ μὴ δι’ ἐμοῦ · αὐτός ἐστι καὶ ὁ εἰπών · Κύριος ἐκτισέ με ἀρχὴν ὁδῶν αὐτοῦ . Λέγεται δὲ καὶ ἐπὶ γεννήματος κτίσμα καὶ ποίημα , ὡς τὸ , Ἐκτισάμην ( 49 ) ἄνθρωπον διὰ τοῦ θεοῦ · καὶ πάλιν · Ἐποίησεν υἱούς καὶ θυγατέρας · καὶ ὁ Δαβὶδ · Καρδίαν καθαρὰν κτίσον ἐν ἐμοί , ὁ θεός , οὐχ ἄλλην αἰτῶν , ἀλλὰ τὴν οὖσαν καθαρῆναι ἠτηκέν . Εἴρηται δὲ καὶ καινὴ κτίσις , οὐχ ὡς ἄλλης κτίσεως γενομένης , ἀλλὰ τῶν φωτιζομένων εἰς βελτίους ἔργους κατασκευαζομένων . Εἰ εἰς ἔργα τὸν Υἱὸν ὁ Πατὴρ ἐκτίσεν , οὐ δι’ αὐτόν , ἀλλὰ διὰ τὰ ἔργα αὐτὸν ἐκτίσεν . Τὸ δὲ δι’ ἕτερον καὶ οὐ δι’ αὐτὸ ( 50 ) γινόμενον , ἢ μέρος ἐκείνου δι’ ὃ ἐγένετο , ἢ ἧττον αὐτοῦ . Ἔσται οὖν ἢ μέρος ὁ Σωτὴρ τῆς κτίσεως , ἢ ἧττων τῆς κτίσεως . Ἀνάγκη ( 51 ) οὖν εἰς τὴν ἀνθρωπότητα αὐτοῦ νοεῖν . Εἴποι δ’ ἄν τις καὶ τὸν Σολομῶνα περὶ τῆς σοφίας ἐκείνης εἰρηχέναι ταῦτα ( 52 ) , ἧς καὶ ὁ Ἀπόστολος μέμνηται εἰπών · Ἐπειδὴ γὰρ ἐν τῇ σοφίᾳ τοῦ θεοῦ οὐκ ἔγνω ὁ κόσμος διὰ τῆς σοφίας τὸν θεόν . Ἀλλως τε καὶ οὐδὲ προφήτης ὁ εἰπών , ἀλλὰ Παροιμιῶν συγγραφεύς . Αἱ δὲ παροιμίαι εἰκόνες ἑτέρων , οὐχ αὐτὰ τὰ λεγόμενα . Εἰ ὁ θεὸς Υἱὸς ἦν ὁ λέγων , Κύριος ἐκτισέ με , μᾶλλον ἂν εἴπεν , ὁ Πατὴρ ἐκτισέ με . Οὐδαμοῦ γὰρ αὐτὸν Κύριον ἐκαλοῦ , ἀλλὰ τὸν Πατέρα ἐκάλεῖ . Ἀπτεῖν οὖν τὸ μὲν , ἐγέννησεν , ἐπὶ τοῦ θεοῦ Υἱοῦ , τὸ δὲ , ἐκτίσεν , ἐπὶ τοῦ τὴν μορφὴν τοῦ δούλου λαβόντος . Ἐν πᾶσι δὲ τούτοις οὐ δύο λέγομεν , θεὸν ἰδίᾳ , καὶ ἀνθρώπων ἰδίᾳ ( εἷς γὰρ ἦν ) , ἀλλὰ κατ’ ἐπίνοιαν τὴν ἑκάστου φύσιν λογιζόμενοι . Οὐδὲ γὰρ Πέτρος δύο ἐνόησεν εἰπών · Χριστοῦ οὖν παθόντος ὑπὲρ ἡμῶν σαρκί . Εἰ γέννημα , φασίν , ὁ Υἱὸς ἐστι , καὶ οὐ ποίημα , πῶς ἡ Γραφὴ λέγει · Ἀσφαλῶς οὖν γινωσκέτω πᾶς οἶκος Ἰσραήλ , ὅτι καὶ Κύριον αὐτὸν καὶ Χριστὸν ὁ θεὸς ἐποίησεν ; Ῥητὸν οὖν καὶ ἐνταῦθα περὶ τοῦ ἐκ Μαρίας τοῦ κατὰ ( 53 ) σάρκα εἰρήσθαι · ὡς γοῦν καὶ ὁ ἄγγελος ὁ εὐαγγελιζόμενος
Lemmas: εἰμί ὁ ἐν σάρξ φημί , ἐγώ εἰμί ὁ ὁδός · καί ὁ αὐτός · οὐδείς ἔρχομαι πρός ὁ πατήρ εἰμί μή διά ἐγώ · αὐτός εἰμί καί ὁ εἶπον · Κύριος κτίζω ἐγώ ἀρχή ὁδός αὐτός . λέγω δέ καί ἐπί γέννημα κτίσμα καί ποίημα , ὡς ὁ , κτίζω ( 49 ) ἄνθρωπος διά ὁ θεός · καί πάλιν · ποιέω υἱός καί θυγάτηρ · καί ὁ Δαυίδ · Καρδία καθαρός κτίζω ἐν ἐγώ , ὁ θεός , οὐ ἄλλος αἰτέω , ἀλλά ὁ εἰμί καθαίρω αἰτέω . ἔρομαι δέ καί καινός κτίσις , οὐ ὡς ἄλλος κτίσις γίγνομαι , ἀλλά ὁ φωτίζω εἰς ἀγαθός ἔργω κατασκευάζω . εἰμί εἰς ἔργον ὁ υἱός ὁ πατήρ κτίζω , οὖον διά αὐτός , ἀλλά διά ὁ ἔργον αὐτός κτίζω . ὁ δέ διά ἕτερος καί οὖον διά αὐτός ( 50 ) γίγνομαι , ἢ μέρος ἐκεῖνος διά ὅς γίγνομαι , ἢ κακός αὐτός . εἰμί οὖν ἢ μέρος ὁ Σωτήρ ὁ κτίσις , ἢ κακός ὁ κτίσις . Ἀνάγκη ( 51 ) οὖν εἰς ὁ ἀνθρωπότης αὐτός νοέω . εἶπον δέ ἄν τις καί ὁ Σολομών περί ὁ σοφία ἐκεῖνος ἔργω οὗτος ( 52 ) , ὅς καί ὁ ἀπόστολος μιμνήσκω εἶπον · ἐπεί γάρ ἐν ὁ σοφία ὁ θεός οὐ γιγνώσκω ὁ κόσμος διά ὁ σοφία ὁ θεός . ἀλλως τε καί οὐδέ προφήτης ὁ εἶπον , ἀλλά παροιμία συγγραφεύς . ὁ δέ παροιμία εἰκών ἕτερος , οὐ αὐτός ὁ λέγω . εἰμί ὁ θεός υἱός εἰμί ὁ λέγω , Κύριος κτίζω ἐγώ , μᾶλλον εἄν εἶπον , ὁ πατήρ κτίζω ἐγώ . οὐδαμός γάρ αὐτός κύριος καλέω , ἀλλά ὁ πατήρ καλέω . ἅπτω οὖν ὁ μέν , γεννάω , ἐπί ὁ θεός υἱός , ὁ δέ , κτίζω , ἐπί ὁ ὁ μορφή ὁ δοῦλος λαμβάνω . ἐν πᾶς δέ οὗτος οὖον δύο λέγω , θεός ἴδιος , καί ἄνθρωπος ἴδιος ( εἷς γάρ εἰμί ) , ἀλλά κατά ἐπίνοια ὁ ἕκαστος φύσις λογίζομαι . οὐδέ γάρ Πέτρος δύο νοέω εἶπον · Χριστός οὖν πάθος ὑπέρ ἐγώ σάρξ . εἰμί γέννημα , φημί , ὁ υἱός εἰμί , καί οὖον ποίημα , πῶς ὁ γραφή λέγω · ἀσφαλῶς οὖν γιγνώσκω πᾶς οἶκος Ἰσραήλ , ὅτι καί κύριος αὐτός καί Χριστός ὁ θεός ποιέω ; ῥητός οὖν καί ἐνταῦθα περί ὁ ἐκ Μαρία ὁ κατά ( 53 ) σάρξ εἴρω · ὡς γοῦν καί ὁ ἄγγελος ὁ εὐαγγελίζω