basilius-theology.adversus-eunomium-libri-5 pg029_0705.3
φῶσι τὸ μείζον ( 78 ) αὐτὸς τε οὕτως προλαβὼν ἔφησε , καὶ τὸ εἴκός οὕτως ἔχει · ἐπειδήπερ τὸ μείζον ἐν τοῖς μεγέθεσι τοσοῦτόν ἐστιν , ὅσον καὶ τὸ ἐλάττον , καὶ ἐπὶ . Τὰ δὲ ἀπερίληπτα τῷ μεγέθει , μᾶλλον δὲ ἀμεγέθη καὶ ἄποσα παντελῶς , τὶς ἂν ἀλλήλοις παραμετρήσαιεν ; ὧν δὲ ἀμήχανός ἡ παράθεσις , τίνι ἂν τρόπῳ ἐν τούτοις τὸ ὑπερβάλλον ἐπιγνωθείη ; Δυναμέναι δὲ λέγειν ἐλλείπειν τὸν Χριστὸν τὴν τοῦ Θεοῦ δύναμιν χωρισθῆ νηπίων καὶ οὐδὲ κατακούσάντων τῆς φωνῆς τοῦ Κυρίου ( 79 ) , λέγοντος · Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἐν ἐσμεν · καὶ τὸ ἐν ἀντὶ τοῦ κατὰ τὴν δύναμιν Ἰσοῦ παραλαμβάνοντος , ὡς ἐξ αὐτῶν δεῖξομεν τοῦ Εὐαγγελίου τῶν ῥημάτων . Εἰπὼν γὰρ περὶ τῶν πιστευσάντων ὅτι , Οὐ μὴ τις ἀρπάξῃ ἐκ τῆς χειρὸς μου · καὶ ὅτι Ὁ Πατὴρ , ὁ δέδωκέ μοι , μείζων πάντων ἐστίν · καὶ , Οὐδὲὶς δύναται ἀρπάσαι ἐκ τῆς χειρὸς τοῦ Πατρός μου , ἐπήγαγεν · Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἐν ἐσμεν , σαφῶς δὲ ἐν ἀντὶ τοῦ ἴσου καὶ ταύτῳ κατὰ δύναμιν παραλαμβάνων . Ἄλλὰ μὴν εἰ γε καὶ ὁ θρόνος ὁ τοῦ Θεοῦ ( 80 ) , ὡσπερ οὖν ἡμεῖς πεπιστεύκαμεν , ἀξιωμάτός ἐστιν ὄνομα , ἡ ἐκ δεξιῶν τοῦ Πατρὸς ἀφωρισμένη τῷ Υἱῷ καθέδρα τί ποτε ἕτερον , καὶ οὐχὶ τὸ ὁμότιμον τῆς ἀξίας ἀποσημαίνει ; Ἄλλὰ καὶ ἕξειν ὁ Κύριος ἐπαγγέλλεται ἐν τῇ δόξῃ τοῦ Πατρός . Λείπεται τοίνυν κατὰ τὴν τῆς αἰτίας λόγον ἐνταῦθα τὸ μείζον λέγεσθαι . Ἐπεὶ γὰρ ( 80 * ) ἀπὸ τοῦ Πατρὸς ἡ ἀρχὴ τοῦ Υἱοῦ , κατὰ τοῦτο μείζων ὁ Πατὴρ , ὡς αἴτιος καὶ ἀρχή . Διὸ καὶ ὁ Κύριος οὕτως εἶπεν · Ὁ Πατὴρ μου μείζων μου ἐστίν , καθὼ Πατὴρ δηλονότι . Τὸ δὲ , Πατὴρ , τί ἄλλο σημαίνει ἢ οὐχὶ τὴν αἰτίαν εἶναι καὶ ἀρχὴν τοῦ ἐξ αὐτοῦ γεννηθέντος ; Ὁλῶς δὲ οὐσία οὐσίας , καὶ κατὰ τὴν ὑμετέραν ( 81 ) σοφίαν , μείζων καὶ ἐλάττων οὐ λέγεται . Ὡστε καὶ κατὰ τούτους , καὶ κατ' αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν , οὐδενὶ ἂν τρόπῳ τὴν κατ' οὐσίαν ὑπεροχὴν ὁ προκείμενος λόγος τοῦ μείζονος ἐμφαίνει . Ἄλλὰ μὴν οὐδὲ κατ' ὀγκὸν φαῖν ἂν αὐτὸς οὗτος , μείζονα τὸν Θεὸν Πατέρα · ὁ γε ἀπορρήμμενος ( 82 ) μὴ χρήναι περὶ τὸν Θεὸν ὑπονοεῖν πλῆκτότητα . Ὑπόλειπτος οὖν ἐστιν ὁ παρ' ἡμῶν λεχθεὶς τοῦ μείζονος τρόπος , ὁ τῆς ἀρχῆς , λέγω , καὶ τῆς αἰτίας . Ἡ μὲν οὖν κατὰ τὸ μείζον ἐπιχειρήσις αὐτοῦ τῆς βλασφημίας τοιαύτη .
Lemmas: φημί ὁ μείζων ( 78 ) αὐτός τε οὕτως προλαμβάνω φημί , καί ὁ εἰκός οὕτως ἔχω · ἐπεί ὁ μείζων ἐν ὁ μέγεθος τοσοῦτόν εἰμί , ὅσος καί ὁ ἐλάσσων , καί ἐπί . ὁ δέ ἀπερίληπτος ὁ μέγεθος , μᾶλλον δέ ἀμεγέθης καί ἄποσος παντελῶς , τις εἄν ἀλλήλων παραμετρέω ; ὅς δέ ἀμήχανος ὁ παράθεσις , τίς εἄν τρόπος ἐν οὗτος ὁ ὑπερβάλλω ἐπιγιγνώσκω ; δύναμαι δέ λέγω ἐλλείπω ὁ Χριστός ὁ ὁ Θεός δύναμις χωρίζω νήπιος καί οὐδέ κατακούω ὁ φωνή ὁ κύριος ( 79 ) , λέγω · ἐγώ καί ὁ πατήρ ἐν εἰμί · καί ὁ ἐν ἀντί ὁ κατά ὁ δύναμις Ἴσος παραλαμβάνω , ὡς ἐκ αὐτός δείκνυμι ὁ Εὐαγγέλιος ὁ ῥῆμα . εἶπον γάρ περί ὁ πιστεύω ὅτι , οὖον μή τις ἁρπάζω ἐκ ὁ χείρ ἐγώ · καί ὅτι ὁ πατήρ , ὁ δίδωμι ἐγώ , μείζων πᾶς εἰμί · καί , οὐδείς δύναμαι ἁρπάζω ἐκ ὁ χείρ ὁ πατήρ ἐγώ , ἐπάγω · ἐγώ καί ὁ πατήρ ἐν εἰμί , σαφῶς δέ ἐν ἀντί ὁ ἴσος καί ταύτος κατά δύναμις παραλαμβάνω . ἀλλά μήv εἰμί γε καί ὁ θρόνος ὁ ὁ Θεός ( 80 ) , ὡς οὖν ἐγώ πιστεύω , ἀξίωμα εἰμί ὄνομα , ὁ ἐκ δεξιός ὁ πατήρ ἀφορίζω ὁ υἱός καθέδρα τίς ποτός ἕτερος , καί οὐ ὁ ὁμότιμος ὁ ἄξιος ἀποσημαίνω ; ἀλλά καί ἔχω ὁ Κύριος ἐπαγγέλλω ἐν ὁ δόξα ὁ πατήρ . λείπω τοίνυν κατά ὁ ὁ αἴτιος λόγος ἐνταῦθα ὁ μείζων λέγω . ἐπεί γάρ ( 80 * ) ἀπό ὁ πατήρ ὁ ἀρχή ὁ υἱός , κατά οὗτος μείζων ὁ πατήρ , ὡς αἴτιος καί ἀρχή . Διὸ καί ὁ Κύριος οὕτως εἶπον · ὁ πατήρ ἐγώ μείζων ἐγώ εἰμί , καθίημι πατήρ δηλονότι . ὁ δέ , πατήρ , τίς ἄλλος σημαίνω ἢ οὐ ὁ αἴτιος εἰμί καί ἀρχή ὁ ἐκ αὐτός γεννάω ; ὅλως δέ οὐσία οὐσία , καί κατά ὁ ὑμέτερος ( 81 ) σοφία , μείζων καί μικρός οὖον λέγω . ὡστε καί κατά οὗτος , καί κατά αὐτός ὁ ἀλήθεια , οὐδείς εἄν τρόπος ὁ κατά οὐσία ὑπεροχή ὁ πρόκειμαι λόγος ὁ μείζων ἐμφαίνω . ἀλλά μήv οὐδέ κατά ὄγκος φαίνω εἄν αὐτός οὗτος , μείζων ὁ θεός πατήρ · ὁ γε ἀπόρρημα ( 82 ) μή χρή περί ὁ θεός ὑπονοέω πληκτοτηταω . Ὑπόλειπτος οὖν εἰμί ὁ παρά ἐγώ λέγω ὁ μείζων τρόπος , ὁ ὁ ἀρχή , λέγω , καί ὁ αἴτιος . ὁ μέν οὖν κατά ὁ μείζων ἐπιχείρησις αὐτός ὁ βλασφημία τοιοῦτος .