basilius-theology.adversus-eunomium-libri-5 pg029_0682.2
13 . Ὁ μὲν γε περὶ τῆς κτίσεως ἡμῖν διαλεχθεὶς , τοσοῦτον ἡμᾶς ἐδίδαξεν , ὅτι Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν · ἡ δὲ γῆ ἦν ἀόρατος καὶ ἀκατασκεύαστος · ἐφαίνειν ἠγούμενος τὸν ποιήσαντα αὐτὴν καὶ διακοσμήσαντα διαγγέλλει · τὶς δὲ ἡ οὐσία ταύτης περιεργάσεσθαι , ὡς μάταιον καὶ ἀνωφελὲς τοῖς ἀκούουσι παρατήρησαι . Εἰ τοίνυν μήτε ἐκ τῆς αἰσθήσεως μαρτυρίας , μήτε ἐκ τοῦ λόγου διδασκαλίας , ἡ γνώσις αὐτῆς βεβαιούται , πῶθεν ἐπὶ φήσουσι τὴν κατάληψιν αὐτῆς ἔρχεσθαι ; Τὸ μὲν γὰρ ὅσον αὐτῆς αἰσθητόν , ἢ χρώμα ἐστιν , ἢ ὕγκος , ἢ βάρος , ἢ κουφότης , ἢ πυκνότης , ἢ χαυνότης , ἢ ἀντιτυπία , ἢ ἀπαλότης , ἢ ψυχρότης , ἢ θερμότης , ἢ αἱ κατὰ τοὺς χυμοὺς ποιότητες , αἱ αἱ κατὰ σχῆμα διαφοραὶ ( 82 ) · ὧν οὐδὲν ἄν οὐσίαν εἴποιεν οὗτοι , οὐδ’ εἴ πάντα ῥαδίως λέγοιεν . Λόγῳ δὲ πάλιν οὐδὲν γέγonen θεωρητὴ τῶν σοφῶν καὶ μακαρίων ἀνδρῶν · ποῖος οὖν ἐτὶ τρόπος τῆς γνώσεως ὑπολείπεται ( 83 ) ; Ἀποκρινάθωσαν ἡμῖν οἱ περιφρονούντες μὲν πάντα τὰ ἐν ποσὶ , διαβαίνοντες δὲ τὸν οὐρανὸν , καὶ πάσας τὰς ὑπερκοσμίους δυνάμεις , αὐτὴ δὲ τῇ πρώτῃ οὐσίᾳ διὰ τοῦ νοῦ συνάπτόμενοι . Ἄλλ’ οἷοικεν ὁ τύφος πάντων εἶναι τῶν ἐν ἀνθρώποις παθῶν ( 84 ) χαλεπώτατον , καὶ ὅνως τῷ τοῦ διαβόλου κρίματι περιβάλλειν , οὓς ἂν προσγένηται ( 85 ) . Ὧθεν καὶ οὗτοι οὐδὲ τῆς γῆς , ἣν καταπατοῦσι , τὴν φύσιν , ἥτις ἐστιν , ἐπιστάμενοι , αὐτὴν ἐμβατεύειν τὴν οὐσίαν τοῦ Θεοῦ τῶν ὅλων ἀλαζονεύονται ( 86 ) . Καὶ τοῖς μὲν ἁγίοις αὐτοῦ ὁ Θεός , τῷ Ἀβραὰμ καὶ τῷ Ἰσαὰκ καὶ τῷ Ἰακώβ , ὧν , διὰ τὸ εἰς πᾶσαν ἀρετὴν τελεῖν , καὶ τὸ Θεὸς ὀνομάζεσθαι , ὡς τι ἐξαιρετον καὶ πρέπον τῇ ἑαυτοῦ μεγαλειότητι , προσετίμησε , λέγων ἑαυτὸν Θεὸν Ἀβραὰμ , καὶ Θεὸν Ἰσαὰκ , καὶ Θεὸν Ἰακώβ · Τοῦτο γὰρ μού ἐστιν ( 87 ) ὄνομα αἰώνιον , φησὶ , καὶ μνημένον γενεῶν γενεαῖς . Τούτοις τοίνυν οὐδὲ τὸ ὄνομα ἑαυτοῦ ἐδήλωσεν ὁ Θεός , ὅπου γε τὴν οὐσίαν ἥτις ἐστὶν ἀπεκάλυψεν . Ἐγὼ γάρ , φησὶ , Κύριος καὶ ὤφθην πρὸς Ἀβραὰμ ( 88 ) , καὶ Ἰσαὰκ , καὶ Ἰακώβ , Θεὸς ὧν αὐτῶν · καὶ τὸ ὄνομά μου οὐκ ἐδηλώσα αὐτοῖς · ὡς μείζονα δηλονότι ἢ ὥστε ἀνθρωπίνῃ ἀκοῇ χωρηθῆναι . Εὐνομίῳ ( 89 ) δέ , ὡς ξοι -
Lemmas: 13 . ὁ μέν γε περί ὁ κτίσις ἐγώ διαλέγω , τοσοῦτος ἐγώ διδάσκω , ὅτι ἐν ἀρχή ποιέω ὁ θεός ὁ οὐρανός καί ὁ γῆ · ὁ δέ γῆ εἰμί ἀόρατος καί ἀκατασκεύαστος · φαίνω ἡγέομαι ὁ ποιέω αὐτός καί διακοσμέω διαγγέλλω · τις δέ ὁ οὐσία οὗτος περιεργάζομαι , ὡς μάταιος καί ἀνωφελής ὁ ἀκούω παρατηρέω . εἰμί τοίνυν μήτε ἐκ ὁ αἴσθησις μαρτυρία , μήτε ἐκ ὁ λόγος διδασκαλία , ὁ γνῶσις αὐτός βεβαιόω , πίνω ἐπί φημί ὁ κατάληψις αὐτός ἔρχομαι ; ὁ μέν γάρ ὅσος αὐτός αἰσθητός , ἢ χρώμα εἰμί , ἢ ὕγκος , ἢ βάρος , ἢ κουφότης , ἢ πυκνότης , ἢ χαυνότης , ἢ ἀντιτυπία , ἢ απαλοος , ἢ ψυχρότης , ἢ θερμότης , ἢ ὁ κατά ὁ χυμός ποιότης , ὁ ὁ κατά σχῆμα διαφορά ( 82 ) · ὅς οὐδείς ἄν οὐσία εἶπον οὗτος , οὐδέ εἰμί πᾶς ῥᾳδίως λέγω . Λόγος δέ πάλιν οὐδείς γέγonen θεωρητός ὁ σοφός καί μακάριος ἀνήρ · ποῖος οὖν τίμι τρόπος ὁ γνῶσις ὑπολείπω ( 83 ) ; Ἀποκρίνω ἐγώ ὁ περιφρονέω μέν πᾶς ὁ ἐν πούς , διαβαίνω δέ ὁ οὐρανός , καί πᾶς ὁ ὑπερκόσμιος δύναμις , αὐτός δέ ὁ πρῶτος οὐσία διά ὁ νόος συνάπτω . ἄλλος οἷος ὁ τύφος πᾶς εἰμί ὁ ἐν ἄνθρωπος πάθος ( 84 ) χαλεπός , καί Ὀνῶς ὁ ὁ διάβολος κρίμα περιβάλλω , ὅς εἄν προσγίγνομαι ( 85 ) . ὤθω καί οὗτος οὐδέ ὁ γῆ , ὅς καταπατέω , ὁ φύσις , ὅστις εἰμί , ἐφίστημι , αὐτός ἐμβατεύω ὁ οὐσία ὁ Θεός ὁ ὅλος ἀλαζονεύομαι ( 86 ) . καί ὁ μέν ἅγιος αὐτός ὁ Θεός , ὁ Ἀβραάμ καί ὁ Ἰσαάκ καί ὁ Ἰακώβ , ὅς , διά ὁ εἰς πᾶς ἀρετή τελέω , καί ὁ θεός ὀνομάζω , ὡς τίς ἐξαίρω καί πρέπω ὁ ἑαυτοῦ μεγαλειότης , προστιμάω , λέγω ἑαυτοῦ θεός Ἀβραάμ , καί θεός Ἰσαάκ , καί θεός Ἰακώβ · οὗτος γάρ ἐγώ εἰμί ( 87 ) ὄνομα αἰώνιος , φημί , καί μιμνήσκω γενεά γενεά . οὗτος τοίνυν οὐδέ ὁ ὄνομα ἑαυτοῦ δηλόω ὁ Θεός , ὅπου γε ὁ οὐσία ὅστις εἰμί ἀποκαλύπτω . ἐγώ γάρ , φημί , Κύριος καί ὁράω πρός Ἀβραάμ ( 88 ) , καί Ἰσαάκ , καί Ἰακώβ , θεός ὅς αὐτός · καί ὁ ὄνομα ἐγώ οὐ δηλόω αὐτός · ὡς μείζων δηλονότι ἢ ὥστε ἀνθρώπινος ἀκοή χωρέω . Εὐνόμιος ( 89 ) δέ , ὡς ξέω -