basilius-theology.adversus-eunomium-libri-5 pg029_0701.1
ποίησεως των ἀστέρων διάστημα τι ποτε δρα είναι ο δεινός τά μετέωρα ούτος ἀποφαίνεται ; Σαφώς γάρ ο την κοσμογονίαν ( 45 ) τη δυνάμει του Πνεύματος αναγράφας τη τετάρτη ημέρα τους μεγάλους φωστήρας και τους λοιπούς αστέρας γεγενήσθαι φησι . Χρόνος ούν ούχ ήν , ως εοικεν , εν ταις κατόπιν ημέραις · ου γάρ εκινουντό πω οι αστέρες ( 46 ) . Πώς γάρ , οι γε μηδ' ἐγεγόνεισαν την αρχήν ( 47 ) : Και πάλιν , δε επολέμει τοις Γαβαωνίταις ο του Ναυή 'Ιησούς . επειδη άκίνητος ο ήλιος έμενε ( 48 ; τω προστάγματι πεδηθείς , και η σελήνη κατά χώραν εστάης , χρόνος ούχ ήν τηνηκαύτα ; Τί έκεινο ούν το διάστημα της ημέρας επιψωμεν ; τίνα προσηγρίαν επινοήσεις ; Ει γάρ ή του ( 49 ) χρόνου φύσις ἐπιλελοπει , αιών αντεισάληθε λησυντό . Αιωνα δε μικρόν ημέρας μέρος προσαγορεύειν τίνα της ανοίας υπερβολήν απολείπει ; 'Αλλ' εοικεν εκ πολλής αχιννοίας ημέραν μέν και νύκτα εν τη ποιή των αστέρων κινήσει νομίμεν γίνεσθαι , ταύτα δε είναι του χρόνου μέρη · οθεν τον χρόνον ποίαν τινά κίνησιν αστέρων ἀπεφήνατο , ουδέ αυτό ποίτο συνεις δ τι λέγει . Ού γάρ ποίαν , αλλ' εσπερ δρα , ποσήν , μάλλον ήν ( 50 ) επειν οικειότερον . 'Αλλα εις ούτω παίς παντελώς την διάνοιαν , ώστε αγνοειν , ότι ημέραι μέν , και ώραι , και μήνες , και ένιαυτοι , μέτρα του χρόνου εισιν ( 51 ) , ουχι μέρη ; Χρόνος δε έστι το συμπαρεκτεινόμενον τη συστάσει του κόσμου διάστημα · ψ πάσα παραμετρείται κίνησις , είτε αστέρων , είτε ζώων , είτε ούτινοσούν ( 52 ) των κινουμένων . καθό λέγομεν ταχύτερον ή βραδύτερον έτερον έτέρου · ταχύτερον μέν εν εν ἐλάττονι χρόνω πλείον διάστημα μεταδαινον , βραδύτερον δε το έλαττον εν πλείονι χρόνω κινούμενον . 'Ο δε , επειδη εν χρόνω οι αστέρες κινούνται , χρόνου αυτούς είναι δημιουργούς αποφαίνεται ( 53 ) . Ούκοΐν κατά την του σοφωτάτου λόγον , επειδη και κανθαραι εν χρόνω κινούνται , ορισόμεθα τον χρόνον είναι τοι:αν τινά κανθάρων κίνησιν · ουδέν γαρ τούτο το παρ' αυτού λεχθέν διαφέρει , πλην της σεμνότητος των ονομάτων . Και ταύτα μέν τοιαύτα , σκέψασθε δε τα έφεξης . 22 . ΕΥΝ . 'Αλλα μήν ( 54 ) , φησιν , ουδέ ενυπάρχειν ( 54 ) Illa , 'Αλλα μήν etc . , ita Latine reddens in - terpres , Atqui , inquit , ne id quidem fieri potest , ut forma quampiam , vel crassitatem , vel quantitatem sit in substantia Dei , vim vocis ούν non satis attendit . Suspicari fortasse possis quispium cum viro doctis - simo Combrésio , hæc dicta fuisse λέξεως , vocemque Υδν subaudiatam esse , hoc modo : ουδέ δυνατον τον Υδν ενυπάρχειν τη ούσία , etc . At - qui , inquit , ne fieri quidem potest , ut Filius in Dei substantia existat tanquam forma , aut moles , etc . Atque quidem hæc conjecturam optimam videri , atque ad hunc locum facile accommodari posse : quoniam tamen apud virum eruditissimum Fabri - cium , qui librum Eunomii nuper edidit , ita editum invenimus , 'Αλλα μήν ουδέ ενυπάρχειν τι ταύτη ούσία δυνατον ούν είδος etc . , hæc scripturam sequi satius duco . Et certe hoc nostrum judicium nou parum adjuvat , quod in Colbertino codice , qui et ipse inter cætera opus Eunomii complectitur , eodem plane modo scriptum sit , nisi quod in ipso pro εὐδ
Lemmas: ποίησις ὁ ἀστήρ διάστημα τίς ποτός δράω εἰμί ὁ δεινός ὁ μετέωρος οὗτος ἀποφαίνω ; σαφώς γάρ ὁ ὁ κοσμογονία ( 45 ) ὅς δύναμις ὁ πνεῦμα ἀναγραφή ὅς τέταρτος ἡμέρα ὁ μέγας φωστήρ και ὁ λοιπός ἀστήρ γίγνομαι φημί . Χρόνος οὖν οὐ ἐάν , ως ἔοικα , εν ὅς κατόπιν ἡμέρα · ου γάρ κινέω πω ὁ ἀστήρ ( 46 ) . Πῶς γάρ , ὁ γε μηδέ γίγνομαι ὁ ἀρχή ( 47 ) : και πάλιν , δέ πολεμέω ὁ Γαβαωνίτης ὁ ὁ ναύω Ἰησοῦς . ἐπειδή ἀκίνητος ὁ ήλιος μένω ( 48 ; ὁ πρόσταγμα πεδάω , και ὁ σελήνη κατά χώρα στέλλω , χρόνος οὐ ἐάν τηνηκαύτα ; τις ἐκεῖνος οὖν ὁ διάστημα ὁ ἡμέρα ἐπιψάω ; τίς προσηγρίαν ἐπινοέω ; ει γάρ ή ὁ ( 49 ) χρόνος φύσις ἐπιλείπω , αἰών αντεισάληθε λανθάνω . Αἰών δέ μικρός ἡμέρα μέρος προσαγορεύω τίς ὁ ἄνοια ὑπερβολή ἀπολείπω ; Αλ ἔοικα ἐκ πολύς αχιννοια ἡμέρα μέν και νύξ εν ὅς ποιέω ὁ ἀστήρ κινέω νόμιμος γίγνομαι , οὗτος δέ εἰμί ὁ χρόνος μέρος · ὅθεν ὁ χρόνος ποῖος τις κίνησις ἀστήρ ἀποφαίνω , ουδέ αὐτός ποῶ συνίημι δ τίς λέγω . ὅς γάρ ποῖος , ἀλλά Έσπερ δράω , ποσός , μάλλον ἐάν ( 50 ) ἔπω οἰκεῖος . 'Αλλα εἰς οὗτος παῖς παντελώς ὁ διάνοια , ώστε ἀγνοέω , ότι ἡμέρα μέν , και ὥρα , και μείς , και ἐνιαυτός , μέτρον ὁ χρόνος εἰμί ( 51 ) , οὐ μέρος ; Χρόνος δέ εἰμί ὁ συμπαρεκτείνω ὅς σύστασις ὁ κόσμος διάστημα · ψ πᾶς παραμετρέω κίνησις , είτε ἀστήρ , είτε ζῷον , είτε ουτινοσεω ( 52 ) ὁ κινέω . καθό λέγω ταχύς ή βραδύς ἕτερος ἕτερος · ταχύς μέν εν εν μικρός χρόνος πλείων διάστημα μεταδαινον , βραδύς δέ ὁ μικρός εν πλείων χρόνος κινέω . 'Ο δέ , ἐπειδή εν χρόνος ὁ ἀστήρ κινέω , χρόνος αὐτός εἰμί δημιουργός ἀποφαίνω ( 53 ) . οὔκω κατά ὁ ὁ σοφός λόγος , ἐπειδή και κάνθαρος εν χρόνος κινέω , ὁρίζω ὁ χρόνος εἰμί τοι:αν τις κάνθαρος κίνησις · οὐδείς γαρ οὗτος ὁ παρά αὐτός λέγω διαφέρω , πλην ὁ σεμνότης ὁ ὄνομα . και οὗτος μέν τοιοῦτος , σκέπτομαι δέ ὁ ἐφεξής . 22 . ἐΰς . 'Αλλα μείς ( 54 ) , φημί , ουδέ ἐνυπάρχω ( 54 ) Illa , 'Αλλα μείς etc . , ita Latine reddens in - terpres , Atqui , inquit , ne id quidem fieri potest , ut forma quampiam , vel crassitatem , vel quantitatem sit in substantia Dei , vim vocis οὖν non satis attendit . Suspicari fortasse possis quispium cum viro doctis - simo Combrésio , hæc dicta fuisse λέξις , vocemque Υδν subaudiatam esse , hoc modo : ουδέ δυνατός ὁ Υδν ἐνυπάρχω ὅς οὐσία , etc . At - qui , inquit , ne fieri quidem potest , ut Filius in Dei substantia existat tanquam forma , aut moles , etc . Atque quidem hæc conjecturam optimam videri , atque ad hunc locum facile accommodari posse : quoniam tamen apud virum eruditissimum Fabri - cium , qui librum Eunomii nuper edidit , ita editum invenimus , 'Αλλα μείς ουδέ ἐνυπάρχω τίς οὗτος οὐσία δυνατός οὖν είδος etc . , hæc scripturam sequi satius duco . Et certe hoc nostrum judicium nou parum adjuvat , quod in Colbertino codice , qui et ipse inter cætera opus Eunomii complectitur , eodem plane modo scriptum sit , nisi quod in ipso pro εὐδ