basilius-scr-eccl.sermones-xli pg085_0047.1
A ταχλυσμῶ πάντοθεν πολιορχούμενος , ἀνάλωτος ἔμενεν ὁ τῶν τῆς κτίσεως λειψάνων ταμείας , ὁ φύλαξ τῶν τοῦ Θεοῦ δημιουργημάτων ταχθεὶς , ὁ καθάπερ ἐν ἀκροπόλει τῇ κιβωτῷ σταδιεύσας , ὁ τῆς κτίσεως ναυαγούσης μόνος γαλήνως ὡς διαπλεύσας , ὁ πίστει καὶ ξύλῳ τὸν κατακλυσμὸν διασπῶν . Ὦ παράδοξων πραγμάτων ! Πῶς ἡ κιβωτὸς οὐ προσεπέραγε τοῖς ὄρεσιν ; Ἐπεφέρετο , φησίν , ἡ κιβωτὸς ἐπάνω τοῦ ὕδατος , ἐποχούμενη τοῖς κύμασιν · οὐκ ἀνατέμνουσα τῶν κυμάτων τὰ βάθη , ἀλλ᾽ ἐπὶ τῶν κυμάτων ὡς ἐπ᾽ ἐδάφους ἱππαζομένη , βάσιν τὸ πέλαγος ἔχουσα , καὶ καθάπερ λεωφόρος ὁ κατακλυσμὸς ὑπεστρώννυτο . Τοῦτο πίστεως ὄχημα , τοῦτο φύσεως φυλακτήριον . Ὦ κιβωτὸς παραδείσου βεβαιωτέρα ! Ἐκεῖ μὲν γὰρ ὅρις συνέπλεεν ( 80 ) , ἔκει ξύλον θανάτου γέγονεν ὄργανον · ἐνταῦθα ξύλον σωτηρίας πηδαλίον . Ἐκεῖ τὸν Ἄδαμ παραβάτην ἐδίδαξεν · ἐνταῦθα πρόσφυγὴ τῷ Νῶε προσφέρεται . Ὦ πρόγονε τοῦ γένους , τοῦ Ἄδαμ τιμιώτερε ! ὡ τῆς θείας εἰκόνος βεβαιώτερε φύλαξ ! ὡ τέλος ὁμοῦ καὶ ἀρχὴ τῆς φύσεως γενόμενε ! ὡ μακάριον ἀγαθὸν ἀνθρωπότητος ! ὡ τῆς θείας ἀγαθότητος ἐγγυητὴς φανεὶς ἀσφαλέστερος ! ὡ στῆσας κατάραον κατὰ τοῦ γένους δύσευοσαν ! ὡ πηγὴς ἀπειθείας , καὶ ρίζα γενόμενος πίστεως ! ὡ τῶν τῆς εἰκόνος χαρακτήρας ἀπαλειφέντα · ἀνακτισάμενε ! ὡ τῆς τοῦ Θεοῦ δημιουργίας τηρήσας τὰ σπέρματα ! ὡ τῆς ἀφορμῆς τῆς φύσεως ἐν σαυτῷ κατασχὼν ! ὡ σθενύμενον ἀνάλας τὸν σπινθῆρα τῆς φύσεως ! ὡ κατακλυσμοῦ βιαιώτερε ! ὡ πίστεως βεβαιότατε φύλαξ · σὺ γὰρ κατακλυσθείσης ἡπείρου , τὸ πέλαγος ὡς ἡπειρὸν ἐκτισας ; ( 81 ) , ἔστησας διὰ θυσίαν κατακλυσμοῦ δευτέρου τὸν φόβον , ἐδέξω παρὰ Θεοῦ τῆς ὑστερον ἀσφαλείας ἐνέχυρα , ἐρῶσας φθοροποιοῦ προσδοκίας τὴν κτίσιν , ἐδείξας Θεῷ ἐραστὴν εὐσεβείας , ἐφάνης Θεῷ διὰ πίστεως τιμιώτερος . Ὦ παιδευτὴς ἀρετῆς τοῖς ἀνθρώποις γενόμενε ! ὡ διδάξας ἀνθρώπους ποίοις τὸ Θείον δοξάζεται . Αὐτῷ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας . Ἀμήν .
Lemmas: A ταχλυσμαω πάντοθεν πολιορχεομαι , ἀνάλωτος μένω ὁ ὁ ὁ κτίσις λείψανον ταμεία , ὁ φύλαξ ὁ ὁ Θεός δημιούργημα τάσσω , ὁ καθάπερ ἐν ἀκρόπολις ὁ κιβωτός σταδιεύω , ὁ ὁ κτίσις ναυαγέω μόνος γαληνός ὡς διαπλέω , ὁ πίστις καί ξύλον ὁ κατακλυσμός διασπάω . ὦ παράδοξος πρᾶγμα ! Πῶς ὁ κιβωτός οὖον προσπεράω ὁ ὄρος ; ἐπιφέρω , φημί , ὁ κιβωτός ἐπάνω ὁ ὕδωρ , εποχούμαι ὁ κῦμα · οὐ ἀνατέμνω ὁ κῦμα ὁ βάθος , ἀλλά ἐπί ὁ κῦμα ὡς ἐπί ἔδαφος ἱππάζομαι , βάσις ὁ πέλαγος ἔχω , καί καθάπερ λεωφόρος ὁ κατακλυσμός ὑποστρώννυμι . οὗτος πίστις ὄχημα , οὗτος φύσις φυλακτήριον . ὦ κιβωτός παράδεισος βεβαῖος ! ἐκεῖ μέν γάρ ὁρίζω συμπλέω ( 80 ) , ἐκεῖ ξύλον θάνατος γίγνομαι ὄργανον · ἐνταῦθα ξύλον σωτηρία πηδάλιον . ἐκεῖ ὁ Άδαμ παραβάτης διδάσκω · ἐνταῦθα προσφυγή ὁ Νῶε προσφέρω . ὦ πρόγονος ὁ γένος , ὁ Άδαμ τίμιος ! εἰμί ὁ θεῖος εἰκών βέβαιος φύλαξ ! εἰμί τέλος ὁμοῦ καί ἀρχή ὁ φύσις γίγνομαι ! εἰμί μακάριος ἀγαθός ἀνθρωπότης ! εἰμί ὁ θεῖος ἀγαθότης ἐγγυητής φαίνω ἀσφαλής ! εἰμί ἵστημι καταίρω κατά ὁ γένος δυσευοσαω ! εἰμί πηγή ἀπείθεια , καί ρίζα γίγνομαι πίστις ! εἰμί ὁ ὁ εἰκών χαρακτήρ ἀπαλείφω · ἀνακτίζω ! εἰμί ὁ ὁ Θεός δημιουργία τηρέω ὁ σπέρμα ! εἰμί ὁ ἀφορμή ὁ φύσις ἐν σεαυτοῦ κατέχω ! εἰμί σθενέω αναλώ ὁ σπινθήρ ὁ φύσις ! εἰμί κατακλυσμός βιαῖος ! εἰμί πίστις βέβαιος φύλαξ · σύ γάρ κατακλύζω ἤπειρος , ὁ πέλαγος ὡς ἤπειρος κτίζω ; ( 81 ) , ἵστημι διά θυσία κατακλυσμός δύο ὁ φόβος , δέχομαι παρά Θεός ὁ ὕστερος ἀσφάλεια ἐνέχυρον , ἐράω φθοροποιός προσδοκία ὁ κτίσις , δείκνυμι Θεός ἐραστής εὐσέβεια , φαίνω Θεός διά πίστις τίμιος . ὦ παιδευτής ἀρετή ὁ ἄνθρωπος γίγνομαι ! εἰμί διδάσκω ἄνθρωπος ποῖος ὁ θεῖον δοξάζω . αὐτός ὁ δόξα εἰς ὁ αἰών . ἀμήν .