basilius-scr-eccl.sermones-xli pg085_0124.1
ὁ τρόπος , κακοῦργος ὁ λογισμός . Ὑπέλαβε γὰρ ὅτι Δ κεφαλὰς μὲν ἠδύνατο ἀψυχῶν ( sic ) , καὶ τῶν οἰκείων ἀφελών , τοῦ φθόνου κλεῖμα τὸν κίνδυνον · μορφὴς γὰρ διάκρισιν ἡ φύσις ἐν πολεμίοις καὶ φίλοις οὐκ ἐπέλασε · περιτομὴ δὲ μόνη τὸν Ἰσραὴλ τῶν ἄλλοφύλων ἀποσχοίζειν ( 79 ) ἠδύνατο , καὶ σημεῖον ἦν διαφορὰς τοῦ νόμου τὴν γνῶριμτῖαν . Διδωσι τοίνυν τὴν θυγατέρα τῷ Δαυὶδ , συνεργὸν φθόνῳ τὴν παῖδα ποιούμενος . Ὦ τῆς τῶν λογισμῶν ἀδιότητος ! Προκαταδικάζει τὴν θυγατέρα χρήζειν , ἵνα τῷ τοῦ φθόνου πάθει χαριστῆται , καὶ φθόνῳ νικώμενος κατὰ τῆς φύσεως μαινεται . Οὐκ ἔλυσεν ἡ συγγένεια τὴν δυσμένειαν , οὐδὲ ὁ τῆς φύσεως δεσμὸς τὸν φθόνον ἐνίκησε . Προστάττει , δὲ τῇ θυγατρὶ τὸν ἄνδρα φυλάξαι πρὸς θάνατον . Ὦ τυφλωτούσης κακίας ! Χρῆσιν ἐπιτάσσει τῇ κόρῃ , καὶ κατὰ τοῦ γήματός οὐλίζει τὸ γύναιον , καὶ τρόπος ἀρνείται , καὶ φύσις οὐ δέχεται . Ἦγνόησεν ὡς βοηθὸν ἔδωκεν , οὐχ ἐπίβουλον , καὶ φυλακὰ ζωῆς , οὐ θανάτου συνέμπορον . Ἡ δὲ τοῦ θυμοῦ καταγνώσις τοῦ φύσαντος , ἀποπέμπει τὸν ἄνδρα , διὰ φυγῆς αὐτὸν τῆς σφαγῆς ἐξαρπάζουσα , φιλήνδρῳ γνώμῃ νικῶσα τὸν φθόνον τοῦ φύσαντος . Οὐ μὲν οὖν Σαοὺλ , ἐργηγὸρος τῷ θυμῷ , τοῦ θανάτου τοὺς ὑπηρετὰς ἐξεπέμπεν · ἡ δὲ παῖς τὴν ἀρρώστιαν τοῦ ἄνδρος προσορίζειται , οἴχτω κλέψαι τοῦ πατρὸς τὴν μὴνιν ἐλπίζουσα , καὶ καιρὸν φυγῆς μηχανουμένη τῷ φεύγοντι . Ἄλλ’ ὡ φιληνδρία καὶ σοφία τῆς γυναικός . Ἐπεὶς καὶ αὐτὴν τὴν κοίτην ἀρρώστειαν συνυποκρίνεσθαι . Ἄνδρὸς γὰρ εἰκόνα ( 80 ) διὰ τοῦ σχήματος ἐπὶ τῆς κλίνης μορφώσασα , τῇ πεπλασμένῃ μαρπῇ τοὺς ὁρώντας ἐφάντασεν . Ἦπαρ δὲ νεοσφαγοὺς αἰγός ( 81 ) ἐσθῆμισαν ὑποκρύψασα ( 82 ) , πίστιν ἀληθινὴν παρέσχε τῷ παλάμῃτι . Ἐτι γὰρ σπαῖρον τὸ ἧπαρ , καὶ τοὺς ἐσχάτους ἐκπάλμους παλμοὺς , ἄνδρὸς ἀναπνοὰς ἐσορίζετο ( 83 ) , κλέπτον τὴν θέαν τῶν βλεπόντων τὴν αἰσθήσιν . Τοιαῦτα δραματοῦργεῖν’ἐκ φιληνδρίας ἤθεε τὸ γύναιον . Ἐπίβουλος ἐδόθη , καὶ βοηθὸς ἀνεδείχθη · πειρατὴς ἐπέμφθη , καὶ κυβερνήτῃς εὑρέθη . Ἄλλ’ οὐδὲ τὸ δρᾶμα τῆς παῖδος , τὴν τοῦ πατρὸς ἡμέρωσεν ἀγριότητα , ἀλλ’ ἀληθεύειν τῆς ἀρρωστίας τὸ ψεῦδος ὑπολαβόντων , ἄγειν ἐπὶ τῆς κλίνης ἐνεκελεύετο . Τί γὰρ φειδόμενος ; οὐ παρασκευάζων τὸν φόνον ; Δεσμώτην ἔχω τὸν μισούμενον ,
Lemmas: ὁ τρόπος , κακοῦργος ὁ λογισμός . ὑπολαμβάνω γάρ ὅτι δ κεφαλή μέν δύναμαι ἀψυχέω ( sic ) , καί ὁ οἰκέω ἀφαιρέω , ὁ φθόνος κλεῖμα ὁ κίνδυνος · μορφή γάρ διάκρισις ὁ φύσις ἐν πολέμιος καί φίλος οὐ πελάζω · περιτομή δέ μόνος ὁ Ἰσραήλ ὁ ἀλλόφυλος αποσχοιζω ( 79 ) δύναμαι , καί σημεῖον εἰμί διαφορά ὁ νόμος ὁ γνώριμος . δίδωμι τοίνυν ὁ θυγάτηρ ὁ Δαυίδ , συνεργός φθόνος ὁ παῖς ποιέω . ὦ ὁ ὁ λογισμός αδιοτητη ! προκαταδικάζω ὁ θυγάτηρ χρῄζω , ἵνα ὁ ὁ φθόνος πάθος χαριστέω , καί φθόνος νικάω κατά ὁ φύσις μαίνομαι . οὐ λύω ὁ συγγένεια ὁ δυσμένεια , οὐδέ ὁ ὁ φύσις δεσμός ὁ φθόνος νικάω . προστάσσω , δέ ὁ θυγάτηρ ὁ ἀνήρ φυλάσσω πρός θάνατος . ὦ τυφλωτουω κακία ! χρῆσις ἐπιτάσσω ὁ κόρη , καί κατά ὁ γῆμα οὐλίζω ὁ γύναιον , καί τρόπος ἀρνέομαι , καί φύσις οὖον δέχομαι . ἀγνοέω ὡς βοηθός δίδωμι , οὐ ἐπίβουλος , καί φυλακή ζωή , οὖον θάνατος συνέμπορος . ὁ δέ ὁ θυμός κατάγνωσις ὁ φύς , ἀποπέμπω ὁ ἀνήρ , διά φυγή αὐτός ὁ σφαγή ἐξαρπάζω , φιλήνδρῳ γνώμη νικάω ὁ φθόνος ὁ φύς . οὖον μέν οὖν Σαῦλος , ἔργω ὁ θυμός , ὁ θάνατος ὁ ὑπηρέτης ἐκπέμπω · ὁ δέ παῖς ὁ ἀρρωστία ὁ Ἄνδρος προσορίζω , οἴγω κλέπτω ὁ πατήρ ὁ μῆνις ἐλπίζω , καί καιρός φυγή μηχανάομαι ὁ φεύγω . ἄλλος εἰμί φιληνδρία καί σοφία ὁ γυνή . Ἐπεῖς καί αὐτός ὁ κοίτη ἀρόω συνυποκρίνομαι . Ἄνδρος γάρ εἰκών ( 80 ) διά ὁ σχῆμα ἐπί ὁ κλίνη μορφόω , ὁ πλάσσω Μάρπη ὁ ὁράω φαντάζω . ἦπαρ δέ νεοσφαγής αἴξ ( 81 ) εσθημισαω ὑποκρύπτω ( 82 ) , πίστις ἀληθινός παρέχω ὁ παλάμῃτι . ἔτι γάρ σπαίρω ὁ ἧπαρ , καί ὁ ἔσχατος ἐκπάλμους παλμός , Ἄνδρος ἀναπνοή εσοριζετος ( 83 ) , κλέπτω ὁ θέα ὁ βλέπω ὁ αἴσθησις . τοιοῦτος δραματουργέω φιληνδρίας ἠθέω ὁ γύναιον . ἐπίβουλος δίδωμι , καί βοηθός ἀναδείκνυμι · πειρατής πέμπω , καί κυβερνήτης εὑρίσκω . ἄλλος οὐδέ ὁ δρᾶμα ὁ παῖς , ὁ ὁ πατήρ ἡμερόω ἀγριότης , ἀλλά ἀληθεύω ὁ ἀρρωστία ὁ ψεῦδος ὑπολαμβάνω , ἄγω ἐπί ὁ κλίνη ἐγκελεύω . τις γάρ φείδομαι ; οὖον παρασκευάζω ὁ φόνος ; δεσμώτης ἔχω ὁ μισέω ,