basilius-scr-eccl.sermones-xli pg085_0157.1
A τος ὀγκος μέτρον τοῦ πνεύματος . Πρὸς ἀνθρώπους λοιπὸν ἔσχολα · τὴν γνώμην , τὸν ἡμῖν ἄνθρωπον ἀμαρσόμενος , ( 68 ) , ἀμαυρὸν τὴν εἰκόνα τοῦ κτίσαντος ποικίλως ἐκμηχανώμενος . Θεῷ γὰρ ἀντίχρως πολεμῆν οὐκ ἰσχύων , ἑτέρως μεθοδεύει τὴν μάχην , στασιάζων διδάσκων κατὰ τοῦ κτίσαντος τὰ κτίσματα . Οὕτως εὐθὺς τὸν πρωτόπλαστον νεοπαγέτα ( 69 ) , φοροῦντα τῆς εἰκόνος τοὺς χαρακτήρας ἀντιθεῖαν μελέτην ἐνοῦθετε , λέγων · Ἦν ἂν ἡμέρᾳ φάγητε , ἐσεσθε ὡς θεοί . Πλατυνομένου δὲ τοῦ γένους , εἰδωλολατρίας εἰσάγει νοήματα · καὶ καθάπερ ἐν νυκτὶ προσκυνεῖ τὴν κτίσιν ἡ κτίσις , ἀγνοοῦσα τὸν Κτισάντα . Καὶ βωμοί , καὶ ναοί , καὶ πλάσεις εἰδώλων , καὶ αἱμάτων ἐκχύσεις , καὶ χορεῖαι δαιμόνων ( 70 ) τὰ σύμπαντα . Οὐκ ἀρκοῦμενοι δὲ τούτοις κατ᾽ ἀνθρώπων οἱ δαίμονες , οὐδὲ ταῖς παρ᾽ αὐτῶν τιμαῖς τοὺς ἀλίους κολῶντες , εἰς αὐτοὺς παρείσρεοντες , οἰκήτορες ἀνθρώπων ἐγίνοντο . Ἄλλ᾽ οὐ περιορᾷ γυμνὸν βοηθείας τὸ γένος Θεός , ποικίλαις πρὸς τοῦτο μεθόδοις πρὸς τὴν θεραπείαν χρησάμενος , τελευταίαν τὴν κατὰ Χριστὸν εἰσάγει σοφίαν , αὐτανδρὸν τῶν δαιμόνων κατασκευάζων ναυάγιον ( 71 ) . κηρύττων δὲ τὴν ἐλευθερίαν τοῖς λόγοις , ἐπιστοῦτο τὴν ἐπαγγελίαν τοῖς ὀακμοῖς . Ταῦτα σαφῶς ἡμῖν ἐκ τῶν ἁγίων ἡ τῶν Εὐαγγελίων παρέστησεν ἀγνῶσθείσα διήγησις · ἐλέγχασα μὲν τὴν τῶν δαιμόνων ἐπιχείριαν , δείξασα δὲ τὴν παρὰ Θεοῦ τοῖς ἀνθρώποις χορηγουμένην βοήθειαν . Ἐξελθόντων γὰρ αὐτῶν ( 72 ) , φησί , ὑπήντησεν αὐτῷ ἄνθρωπος ἐκ τῆς πόλεως ( 73 ) , ὃς εἶχε δαιμόνια ( 74 ) ἐκ χρόνων ἰκανῶν · καὶ ἱμάτιον οὐκ ἐπεδιδύσκετο , καὶ αὐτὸς οὐκ ἦν οἴκων , ἀλλ᾽ ἐν τοῖς μνήμασιν . Οὗτος ὁ τῶν δαιμόνων κατ᾽ ἀνθρώπων θυμός · τούτοις ἅπαντας μὲν περιβάλλειν ἐπιθυμοῦσιν · ὅτι δὲ μὴ δρῶν εἰς ἅπαντας ἰσχύουσι , ἀθροῦσιν . Ὑπήντησεν αὐτῷ ἄνθρωπος ἐκ τῆς πόλεως . Ἕτερον ἑτέρου πρὸς συμφορὰν χαλεπώτερον . Οἶκος γὰρ δαιμόνων γεγόνως , αὐτὸς οἶκον εἶχε τὰ μνήματα · ἵνα καὶ οἰκῶν ὁμοῦ καὶ οἰκουμένος μετὰ νεκρῶν οἰκεῖν ἠναγκάζετο · μᾶλλον δὲ θανάτῳ ζωὴν βαρυτέραν ὑπομένειν κατεδιδάχθετο . Τοῖς μὲν γὰρ ἐπελθόν δὲ θάνατος , κλέπτει τοῦ πόνου τὴν αἴσθησιν , καὶ τῶν λυποῦντων ἐλευθερίαν ὁ τάφος · τοῖς τεθνεῶσι χαρίζεται · ὁ δὲ ἦν τὰ μὲν ἄλλα νεκρός , μόνον δὲ ζῶν ἐν τῷ τῶν ἀναιρῶν ἐπαισθανέσθαι · καὶ τούτων οὐκ εἶχε τὴν ἄνεσιν . Καὶ ἱμάτιον οὐκ ἐνἐδιδύσκετο . Ὦ τῆς ἀντιστρόφου τοῦ διαβόλου κακίας ! Τὸν μὲν Ἄδὰμ καλῶς γεγυμνωμένον εἰχοῦν ἐν -
Lemmas: A ὅς ὄγκος μέτρον ὁ πνεῦμα . πρός ἄνθρωπος λοιπός σχολή · ὁ γνώμη , ὁ ἐγώ ἄνθρωπος ἀμαρσόμενος , ( 68 ) , ἀμαυρός ὁ εἰκών ὁ κτίζω ποικίλως ἐκμηχανάομαι . Θεός γάρ ἀντίχρως πολεμέω οὐ ἰσχύω , ἑτέρως μεθοδεύω ὁ μάχη , στασιάζω διδάσκω κατά ὁ κτίζω ὁ κτίσμα . οὕτως εὐθύς ὁ πρωτόπλαστος νεοπαγέτα ( 69 ) , φορός ὁ εἰκών ὁ χαρακτήρ ἀντιτίθημι μέλω νοθεύω , λέγω · ἦς εἄν ἡμέρα ἐσθίω , εἰμί ὡς θεός . πλατύνω δέ ὁ γένος , εἰδωλολατρία εἰσάγω νόημα · καί καθάπερ ἐν νύξ προσκυνέω ὁ κτίσις ὁ κτίσις , ἀγνοέω ὁ κτιοδοω . καί βωμός , καί ναός , καί πλάσσω εἴδωλον , καί αἷμα ἔκχυσις , καί χορεία δαίμων ( 70 ) ὁ σύμπας . οὐ αρκούμενος δέ οὗτος κατά ἄνθρωπος ὁ δαίμων , οὐδέ ὁ παρά αὐτός τιμή ὁ ἥλιος κολάζω , εἰς αὐτός παρεισρέω , οἰκήτωρ ἄνθρωπος γίγνομαι . ἄλλος οὖον περιοράω γυμνός βοήθεια ὁ γένος Θεός , ποικίλος πρός οὗτος μέθοδος πρός ὁ θεραπεία χράω , τελευταῖος ὁ κατά Χριστός εἰσάγω σοφία , αὐτανδρὸν ὁ δαίμων κατασκευάζω ναυάγιον ( 71 ) . κηρύσσω δέ ὁ ἐλευθερία ὁ λόγος , πιστόω ὁ ἐπαγγελία ὁ ὀακμοῖς . οὗτος σαφῶς ἐγώ ἐκ ὁ ἅγιος ὁ ὁ Εὐαγγελίων παρίστημι ἄγω διήγησις · ἐλέγχω μέν ὁ ὁ δαίμων ἐπιχειρία , δείκνυμι δέ ὁ παρά Θεός ὁ ἄνθρωπος χορηγέω βοήθεια . ἐξέρχομαι γάρ αὐτός ( 72 ) , φημί , ὑπαντάω αὐτός ἄνθρωπος ἐκ ὁ πόλις ( 73 ) , ὅς ἔχω δαιμόνιος ( 74 ) ἐκ χρόνος ἱκανός · καί ἱμάτιον οὐ ἐπιδύω , καί αὐτός οὐ εἰμί οἶκος , ἀλλά ἐν ὁ μνῆμα . οὗτος ὁ ὁ δαίμων κατά ἄνθρωπος θυμός · οὗτος ἅπας μέν περιβάλλω ἐπιθυμέω · ὅτι δέ μή δράω εἰς ἅπας ἰσχύω , ἀθρέω . ὑπαντάω αὐτός ἄνθρωπος ἐκ ὁ πόλις . ἕτερος ἕτερος πρός συμφορά χαλεπός . οἶκος γάρ δαίμων γίγνομαι , αὐτός οἶκος ἔχω ὁ μνῆμα · ἵνα καί οἰκέω ὁμοῦ καί οἰκούω μετά νεκρός οἰκέω ἀναγκάζω · μᾶλλον δέ θάνατος ζωή βαρύς ὑπομένω καταδιδάσκω . ὁ μέν γάρ ἐπέρχομαι δέ θάνατος , κλέπτω ὁ πόνος ὁ αἴσθησις , καί ὁ λυπέω ἐλευθερία ὁ τάφος · ὁ θνῄσκω χαρίζομαι · ὁ δέ εἰμί ὁ μέν ἄλλος νεκρός , μόνος δέ ζῶ ἐν ὁ ὁ ἀναιρέω ἐπαισθάνομαι · καί οὗτος οὐ ἔχω ὁ ἄνεσις . καί ἱμάτιον οὐ ἐνδιδύω . ὦ ὁ ἀντίστροφος ὁ διάβολος κακία ! ὁ μέν Ἀδάμ καλῶς γυμνόω χόω ἐν -