basilius-scr-eccl.sermones-xli pg085_0073.3
α' . Πολλὰ τὰ πρὸς ὕμνον κινούντα τοῦ Θεοῦ τοὺς ἀνθρώπους , πολλὰ τὰ πρὸς εὐχαριστίαν τοὺς εὐγνώμονας ἄγοντα . Ὅποι γὰρ τις περιενέγκῃ ἂν τὸ βλέμμα , εὐεργεσίας πηγὰς ἀεὶ χεομένας ὁρᾷ · ἥλιος μὲν ἐπιτάγματι τρέχων , καὶ τοῖς ἐν γῇ βαδίζουσι τὰς ἀκτῖνας ἐκχέων · σελήνη δὲ δαδυούσα τὸ φῶγος , καὶ τῆς νυκτὸς ἡμερούσα τὸ πάθος · αὐξήσει δὲ καὶ μειώσει ποικιλλομένη , τὰς τοῦ ἀέρος εὐχράτους ἀπεργάζεται χράσεις · ἀστέρες τὸν οὐρανὸν σταδευόντες καιρῶν σημεῖα τοῖς ἀνθρώποις ὑπάρχουσι · γῆ δὲ ποσὶ μὲν ὑποδέθηκε σχῆμα ( 57 ) , χειρὶ δὲ , καὶ χρείαις ἀνθρώπων ὑπέστηκε · τὰς δὲ τῶν χρητῶν ὠδῖνας ἀνθρώπῳ μόνῳ προσφέρει . Εἰ γὰρ καὶ τῶν ἀλόγων ἡ φύσις παραπολαύει τῆς δωρεᾶς , ἀλλ' ἀνθρώπῳ κυρίως ἡ τῆς γῆς παρασκευάζεται τράπεζα . Καὶ τοῦτο σαφῶς ὁ λυρὸς προφήτης ἀνακροώμενος εἶπεν · Ἐξανατέλλων γὰρ , φησὶ , χέρσῳ τοῖς κτήνεσι , καὶ χλόην τῇ δουλείᾳ τῶν ἀνθρώπων . Ὡς ἀνθρώπῳ θεραπεύσαι τρέφει τῶν ἀλόγων τὰ γένη , ὡς τὲς τούτων τροφὴς ἀνθρώπων γινομένης τιμῆς . Τοιγαροῦν τῆς ὑπὲρ τούτων εὐχαριστίας , μόνος ὀφειλέτης καθέστηκεν ἄνθρωπος , καὶ μόνος εὐγνωμοσύνης τῷ Δεσπότῃ χρεώστης . Πολλὰ μενοῦν , ὡς ἔφη , τὰ πρὸς ὕμνηδὸν κινούντα τοῦ κτίσαντος · μοχθηρία δὲ γνώμης ἀνθρώποις πολλάκις κινουμένοι τὸν εὐεργέτην ὡς ἐπίβουλον μέμφονται · ἕτεροι δὲ τὰς τῆς εὐεργεσίας προφάσεις εἰδώλοις ἀνάπτουσιν · ἄλλοι πρὸς βλασφημίαν τὴν γλῶτταν ἐγείρουσι · ἕτεροι ταῖς θείαις οἰκονομίαις πολεμοῦσιν , οὐκ αἰσχυνομένοι · ἕτεροι , μηχαναῖς λογισμῶν , τῶν θείων βουλευμάτων κρατῆσαι βιάζονται . Φερέσθω μάρτυς ἡμῖν τῶν εἰρημένων , τὰ κατ' Αἴγυπτον πράγματα ( 58 ) , ἡ Φαραὼ πρὸς Θεὸν φιλονεικία , Μωϋσέως ἡ γέννησις , ἧ καὶ πολεμοῦντες πεπτόχασιν οἱ Αἰγύπτιοι . Θαυμάσας γὰρ ποτε Θεὸς τοῦ Ἀβραὰμ τὸ τῆς γνώμης φιλόθεον , εὐγενεῖ φύσεως τὸν τρόπον ἀμεῖδεται · καὶ πατέρα πολλῶν ἀναγράφας , ψάμμῳ θαλάττης καὶ ἀστροῖς οὐρανοῦ συνέτεινε τοῦ γένους τὸν ἀριθμὸν · ὑποσχόμενος , τοῖς ἔργοις ἐκύρω τὰ ἐπαγγέλματα . Εἰκοῦσα δὲ ἡ φύσις τῷ πλάστῃ , πλουσίας τοῦ γένους τὰς ἀντιδόσεις εἰργάζετο . Ἄλλ' Αἴγυπτος ἀντεστρατήγει Θεῷ , καὶ Φαραὼ φιλονεικῶν τῷ Θεῷ , τὴν τοῦ γένους αὐξήσιν κολοβῶν ἐπεχείρει · Δεῦτε γὰρ , φησὶ , κατασοφισώμεθα αὐτούς , καὶ
Lemmas: ὅς . Πολύς ὁ πρός ὕμνος κινέω ὁ Θεός ὁ ἄνθρωπος , πολύς ὁ πρός εὐχαριστία ὁ εὐγνώμων ἄγω . ὅποι γάρ τις περιφέρω εἄν ὁ βλέμμα , εὐεργεσία πηγή ἀεί χέω ὁράω · ἥλιος μέν ἐπίταγμα τρέχω , καί ὁ ἐν γῆ βαδίζω ὁ ἀκτίς ἐκχέω · σελήνη δέ δύο ὁ φῶγος , καί ὁ νύξ ἡμερόω ὁ πάθος · αὐξάνω δέ καί μειόω ποικίλλω , ὁ ὁ ἀήρ εὔκρατος ἀπεργάζομαι χράω · ἀστήρ ὁ οὐρανός σταδευειμι καιρός σημεῖον ὁ ἄνθρωπος ὑπάρχω · γῆ δέ πούς μέν υποδένομαι σχῆμα ( 57 ) , χείρ δέ , καί χρεία ἄνθρωπος ὑφίστημι · ὁ δέ ὁ χράω ὠδίς ἄνθρωπος μόνος προσφέρω . εἰμί γάρ καί ὁ ἄλογος ὁ φύσις παραπολαύω ὁ δωρεά , ἀλλά ἄνθρωπος κύριος ὁ ὁ γῆ παρασκευάζω τράπεζα . καί οὗτος σαφῶς ὁ Λύρος προφήτης ἀνακρούω εἶπον · ἐξανατέλλω γάρ , φημί , χέρσος ὁ κτῆνος , καί χλόη ὁ δουλεία ὁ ἄνθρωπος . ὡς ἄνθρωπος θεραπεύω τρέφω ὁ ἄλογος ὁ γένος , ὡς τέ οὗτος τροφή ἄνθρωπος γίγνομαι τιμή . τοιγάρ ὁ ὑπέρ οὗτος εὐχαριστία , μόνος ὀφειλέτης καθίστημι ἄνθρωπος , καί μόνος εὐγνωμοσύνη ὁ δεσπότης χρεώστης . Πολύς μένω , ὡς φημί , ὁ πρός ὕμνηδὸν κινέω ὁ κτίζω · μοχθηρία δέ γνώμη ἄνθρωπος πολλάκις κινώ ὁ εὐεργέτης ὡς ἐπίβουλος μέμφομαι · ἕτερος δέ ὁ ὁ εὐεργεσία πρόφασις εἴδωλον ἀνάπτω · ἄλλος πρός βλασφημία ὁ γλῶσσα ἐγείρω · ἕτερος ὁ θεῖος οἰκονομία πολεμέω , οὐ αἰσχύνω · ἕτερος , μηχανή λογισμός , ὁ θεῖον βούλευμα κρατέω βιάζομαι . φέρω μάρτυς ἐγώ ὁ εἴρω , ὁ κατά Αἴγυπτος πρᾶγμα ( 58 ) , ὁ Φαραώ πρός θεός φιλονικία , Μωϋσῆς ὁ γέννησις , ἧ καί πολεμέω πίπτω ὁ Αἰγύπτιος . θαυμάζω γάρ ποτός θεός ὁ Ἀβραάμ ὁ ὁ γνώμη φιλόθεος , εὐγενής φύσις ὁ τρόπος αμειδετος · καί πατήρ πολύς ἀναγραφή , ψάμμος θάλασσα καί ἄστρον οὐρανός συντείνω ὁ γένος ὁ ἀριθμός · ὑπισχνέομαι , ὁ ἔργον ἑκυρός ὁ ἐπάγγελμα . εἴκω δέ ὁ φύσις ὁ πλάστης , πλούσιος ὁ γένος ὁ ἀντίδοσις ἐργάζομαι . ἄλλος Αἴγυπτος ἀντιστρατηγέω Θεός , καί Φαραώ φιλονεικέω ὁ Θεός , ὁ ὁ γένος αὔξησις κολοβός ἐπιχειρέω · δεῦτε γάρ , φημί , κατασοφίζομαι αὐτός , καί