basilius-scr-eccl.sermones-xli pg085_0040.1
" Ἀβελ οὐχ οὕτως · ὅλος δὲ τοῦ δώρου γενόμενος ( 63 ) , εἰλικρινεὶ διανοίᾳ θεραπεύει τὸν κρείττονα , καὶ τὸν τῆς ποίμνης δοῦτρα , τοὺς τῆς ποίμνης ἐξαιρέτους ἐτίμα , τῆς γνώμης τὴν ἀρετὴν συνάπτων τοῖς δώροις , καὶ αὐτὴν τὴν ψυχὴν συμποσφέρων τῷ δεχομένῳ . Ταύτην ἑκάτερόν ὁ συγγραφεὺς ὡς ἐπὶ τρυπᾶν τῆς ἱστορίας ὑποστατῶν τὴν προαίρεσιν , ἐλέγει · " Ἦνεγκε Κάιν ἀπὸ τῶν καρπῶν θυσίαν τῷ Θεῷ . " Ἀκαρπὸς γνώμη καρποὺς προσφέρει Θεῷ · ἡ ἀψυχος καρποφορεῖ , καὶ ὁ Κάιν εὐγνωμονεῖ ἀκάμπῳ ψυχῇ · διὰ τοῦτο ἀδεκτος ἡ τιμή . " Ἐπίσχες θυσίαν ἀσεβεῖα συνεξευγμένην . Καὶ " Ἀβελ ἤνεγκε καὶ αὐτὸς ἀπὸ τῶν πρωτοτόκων , ἐν οἷς ἡ φύσις ἡρίστευσεν , ἐν τοῖς ἡ γνώμη θαυμάζεται . " Ἀκολουθοῦν οὖν ἑκάτερος τὸ τέλος . " Ἐπεῖδεν ὁ Θεὸς ἐπὶ " Ἀβελ , καὶ ἐπὶ τοῖς δώροις αὐτοῦ . " Ὁρῶν τὴν προσφέροντα , τότε [ τῷ ] προσφερόμενον δέχεται · πρῶτον τὴν γνώμην , καὶ τότε τὴν ὅσιν προστίθεται . " Ἐπὶ δὲ Κάιν , καὶ ἐπὶ ταῖς θυσίαις αὐτοῦ οὐ προσέσχεν · ὁρῶν τὸν τρόπον , τὴν θυσίαν βδελύττεται · πρῶτον ὁρᾷ τὴν προσφέρουσαν χεῖρα ( 64 ) . Διὰ τοῦτο τὰ μὲν τοῦ " Ἀβελ , δῶρα καλεῖ , τὰ δὲ τοῦ Κάιν , θυσίαν ἐπνομάζει · ἄ γὰρ μισεῖ Θεὸς , θυσίαν ἐκάλεσεν , ἀδοκίμῳ προσηγορίᾳ τὴν θυσίαν ἀποστρεφόμενος ( 65 ) · ἡ δὲ προστίθεται Θεός , ταῦτα κέκληκε δῶρα . " Ἐνῆλαξε τὴν χλῖσιν παρὰ τὴν φύσιν , συνεξαλλάττων περὶ αὐτὰ τὴν τοῦ δεχομένου διάθεσιν . " Ἀλλ' ἐλύπησε τὸν Κάιν λίαν . Εἰθε μετανοίας ἦν , καὶ μὴ μαφονίας ἡ λύπη ! Προσέθηκε τῆς μετανοίας ὁ Κάιν τὴν λύπην , τῆς προλαβούσης θυσίαν προτιμητέραν . Δέχεται γὰρ ὁ Θεὸς τὸ δῶρον τῆς τῆς γνώμης καταγνώσιν . " Ἀλλ' ὁ φθόνος ἦν ὁ τῆς λύπης πατήρ , καὶ θυμὸς τὰ τοῦ φόνου προοίμια . Πραγίνεται τοίνυν δι' ἑαυτοῦ τὰ τῆς λύπης Θεός , κατὰ τοὺς τῶν ἰατρῶν φιλανθρώπους , οἱ καὶ ἀπογίνοντες πολλάκις τὸ πάθος , οὐκ ἀναινοῦσιν τὰ φάρμακα . Καὶ φωνὴ μεταβίδωσι , καὶ λόγῳ χαρίζεται , καὶ σύμβολος γίνεται . " Ἵνα τί περίλυπος ἐγένου , Κάιν ; καὶ ἵνα τί συνέπεσεν τὸ πρόσωπόν σου ; Οὐχ ἡμυνάμην σε , φησίν , ἀτιμάσας , οὐδὲ πυρί τὴν ὑβριστὴν κατηγνάλωσα . Πρὸς αὐτὴν ἀποστροφὴν αὐτοῦ ( 66 ) , σοὶ δέδωκα τῶν σῶν δώρων τὴν ἀπόλαυσιν . " Ἄρκεῖ σοι πρὸς ἐπιστροφὴν , ἡ τῆς θυσίας ἀποστροφὴ . Τρύφα ταῖς σαυτοῦ δωρεαῖς . " Ἀτιμάζουσαν θυσίαν οὐ δέχομαι . Μὴκέτι τὴν
Lemmas: " Ἅβελ οὐ οὕτως · ὅλος δέ ὁ δῶρον γίγνομαι ( 63 ) , εἰλικρινής διάνοια θεραπεύω ὁ ἀγαθός , καί ὁ ὁ ποίμνη δοῦτρα , ὁ ὁ ποίμνη ἐξαίρετος τιμάω , ὁ γνώμη ὁ ἀρετή συνάπτω ὁ δῶρον , καί αὐτός ὁ ψυχή συμποσφέρων ὁ δέχομαι . οὗτος ἑκάτερος ὁ συγγραφεύς ὡς ἐπί τρυπάω ὁ ἱστορία ὑποστάτης ὁ προαίρεσις , λέγω · " φέρω Κάϊς ἀπό ὁ καρπός θυσία ὁ Θεός . " ἄκαρπος γνώμη καρπός1 προσφέρω Θεός · ὁ άψυχος καρποφορέω , καί ὁ Κάϊς εὐγνωμονέω ἀκάμπῳ Ψυχή · διά οὗτος ἄδεκτος ὁ τιμή . " ἐπέχω θυσία ἀσέβεια συνεκφεύγω . καί " Ἅβελ φέρω καί αὐτός ἀπό ὁ πρωτοτόκος , ἐν ὅς ὁ φύσις ἀριστεύω , ἐν ὁ ὁ γνώμη θαυμάζω . " ἀκολουθέω οὖν ἑκάτερος ὁ τέλος . " ἐπεῖδον ὁ θεός ἐπί " Ἅβελ , καί ἐπί ὁ δῶρον αὐτός . " ὁρῶν ὁ προσφέρω , τότε [ ὁ ] προσφέρω δέχομαι · πρῶτος ὁ γνώμη , καί τότε ὁ αἵμων προστίθημι . " ἐπί δέ Κάϊς , καί ἐπί ὁ θυσία αὐτός οὖον προσέχω · ὁράω ὁ τρόπος , ὁ θυσία βδελύσσομαι · πρῶτος ὁράω ὁ προσφέρω χείρ ( 64 ) . Ζεύς οὗτος ὁ μέν ὁ " Ἅβελ , Δῶρα καλέω , ὁ δέ ὁ Κάϊς , θυσία ἐπονομάζω · ὅς γάρ μισέω θεός , θυσία καλέω , ἀδόκιμος προσηγορία ὁ θυσία ἀποστρέφω ( 65 ) · ὁ δέ προστίθημι Θεός , οὗτος καλέω Δῶρα . " Ἐνῆλαξε ὁ κλίσις παρά ὁ φύσις , συνεξαλλάσσω περί αὐτός ὁ ὁ δέχομαι διάθεσις . " ἀλλά λυπέω ὁ Κάϊς λίαν . εἴθε μετάνοια εἰμί , καί μή μαφονίας ὁ λύπη ! προστίθημι ὁ μετάνοια ὁ Κάϊς ὁ λύπη , ὁ προλαμβάνω θυσία πρότιμος . δέχομαι γάρ ὁ θεός ὁ δῶρον ὁ ὁ γνώμη κατάγνωσις . " ἀλλά ὁ φθόνος εἰμί ὁ ὁ λύπη πατήρ , καί θυμός ὁ ὁ φόνος προοίμιον . πραγινω τοίνυν διά ἑαυτοῦ ὁ ὁ λύπη Θεός , κατά ὁ ὁ ἰατρός φιλάνθρωπος , ὁ καί ἀπογίγνομαι πολλάκις ὁ πάθος , οὐ ἀναίνομαι ὁ φάρμακον . καί φωνή μεταβιδηω , καί λόγος χαρίζομαι , καί σύμβολος γίγνομαι . " ἵνα τίς περίλυπος γίγνομαι , Κάϊς ; καί ἵνα τίς συμπίπτω ὁ πρόσωπον σύ ; οὐχ ἀμύνω σύ , φημί , ἀτιμάζω , οὐδέ πῦρ ὁ ὑβριστής κατηγνάλωσα . πρός αὐτός ἀποστροφή αὐτός ( 66 ) , σύ δίδωμι ὁ σός δῶρον ὁ ἀπόλαυσις . " ἀρκέω σύ πρός ἐπιστροφή , ὁ ὁ θυσία ἀποστροφή . τρυφάω ὁ σεαυτοῦ δωρεά . " ἀτιμάζω θυσία οὖον δέχομαι . μηκέτι ὁ