athenagoras.legatio-sive-supplicatio-pro-christianis 8
Ὅτι τοίνυν εἷς ἐξ ἀρχῆς ὁ τοῦδε τοῦ παντὸς ποιητὴς θεὸς οὑτωσὶ σκέψασθε , ἵν᾿ ἔχητε καὶ τὸν λογισμὸν ἡμῶν τῆς πίστεως . Εἰ δύο ἐξ ἀρχῆς ἢ πλείους ἦσαν θεοί , ἤτοι ἐν ἑνὶ καὶ ταὐτῷ ἦσαν ἢ ἰδίᾳ ἕκαστος αὐτῶν . Ἐν μὲν οὖν ἑνὶ καὶ ταὐτῷ εἶναι οὐκ ἠδύναντο . Οὐ γὰρ εἰ θεοὶ ὅμοιοι , ἀλλ᾿ ὅτι ἀγένητοι οὐχ ὅμοιοι · τὰ μὲν γὰρ γενητὰ ὅμοια τοῖς παραδείγμασι , τὰ δὲ ἀγένητα ἀνόμοια , οὔτε ἀπό τινος οὔτε πρός τινα γενόμενα . Εἰ δέ , ὡς χεὶρ καὶ ὀφθαλμὸς καὶ ποὺς περὶ ἓν σῶμά εἰσιν τὰ μέρη , ἕνα ἐξ αὐτῶν συμπληροῦντες , ὁ θεὸς εἶς ; Καίτοι ὁ μὲν Σωκράτης , παρὸ γενητὸς καὶ φθαρτός , συγκείμενος καὶ διαιρούμενος εἰς μέρη · ὁ δὲ θεὸς ἀγένητος καὶ ἀπαθὴς καὶ ἀδιαίρετος , οὐκ ἄρα συνεστὼς ἐκ μερῶν . Εἰ δὲ ἰδίᾳ ἕκαστος αὐτῶν , ὄντος τοῦ τὸν κόσμον πεποιηκότος ἀνωτέρω τῶν γεγονότων καὶ περὶ ἃ ἐποίησέ τε καὶ ἐκόσμησε , ποῦ · ὁ ἕτερος ἢ οἱ λοιποί ; Εἰ γὰρ ὁ μὲν κόσμος σφαιρικὸς ἀποτελεσθεὶς οὐρανοῦ κύκλοις ἀποκέκλεισται , ὁ δὲ τοῦ κόσμου ποιητὴς ἀνωτέρω τῶν γεγονότων ἐπέχων αὐτὸν τῇ τούτων προνοίᾳ , τίς ὁ τοῦ ἑτέρου θεοῦ ἢ τῶν λοιπῶν τόπος ; Οὔτε γὰρ ἐν τῷ κόσμῳ ἐστίν , ὅτι ἑτέρου ἐστίν · οὔτε περὶ τὸν κόσμον , ὑπὲρ γὰρ τοῦτον ὁ τοῦ κόσμου ποιητὴς θεός . Εἰ δὲ μήτε ἐν τῷ κόσμῳ ἐστὶ μήτε περὶ τὸν κόσμον ( τὸ γὰρ περὶ αὐτὸν πᾶν ὑπὸ τούτου κατέχεται ) , ποῦ ἐστιν ; Ἀνωτέρω τοῦ κόσμου καὶ τοῦ θεοῦ ; Ἐν ἑτέρῳ κόσμῳ ἢ περὶ ἕτερον ; Ἀλλ᾿ εἰ μέν ἐστιν ἐν ἑτέρῳ ἢ περὶ ἕτερον , οὔτε περὶ ἡμᾶς ἐστιν ἔτι ( οὔ τε γὰρ κόσμου κρατεῖ ) , οὔτε αὐτὸς δυνάμει μέγας ἐστίν ( ἐν γὰρ περιωρισμένῳ τόπῳ ἐστίν ) . Εἰ δὲ οὔτε ἐν ἑτέρῳ κόσμῳ ἐστὶν ( πάντα γὰρ ὑπὸ τούτου πεπλήρωται ) οὔτε περὶ ἕτερον ( πάντα γὰρ ὑπὸ τούτου κατέχεται ) , καὶ οὐκ ἔστιν , οὐκ ὄντος ἐν ᾧ ἐστιν . Ἢ τί ποιεῖ , ἑτέρου μὲν ὄντος οὗ ἐστιν ὁ κόσμος , αὐτὸς δὲ ἀνωτέρω ὢν τοῦ ποιητοῦ τοῦ κόσμου , οὐκ ὤν δὲ οὔτε ἐν κόσμῳ οὔτε περὶ κόσμον ; Ἀλλ᾿ ἔστι τι ἕτερον , ἵνα που στῇ ; Ἀλλ᾿ ὑπὲρ αὐτὸν ὁ θεὸς καὶ τὰ τοῦ θεοῦ . Καὶ τίς ἔσται τόπος , τὰ ὑπὲρ τὸν κόσμον τούτου πεπληρωκότος ; Ἀλλὰ προνοεῖ ; Καὶ μὴν οὐδέν , εἰ μὴ προνοεῖ , πεποίηκεν . Εἰ δὲ μὴ ποιεῖ μήτε προνοεῖ μήτε ἐστὶ τόπος ἕτερος ἐν ᾧ ἐστιν , εἷς οὗτος ἐξ ἀρχῆς καὶ μόνος ὁ ποιητὴς τοῦ κόσμου θεός .
Lemmas: ὅτι τοίνυν εἷς ἐκ ἀρχή ὁ ὅδε ὁ πᾶς ποιητής θεός οὕτως σκοπέω , ἵνα ἔχω καί ὁ λογισμός ἐγώ ὁ πίστις . εἰ δύο ἐκ ἀρχή ἤ πολύς εἰμί θεός , ἤτοι ἐν εἷς καί αὐτός εἰμί ἤ ἴδιος ἕκαστος αὐτός . ἐν μέν οὖν εἷς καί αὐτός εἰμί οὐ δύναμαι . οὐ γάρ εἰ θεός ὅμοιος , ἀλλά ὅτι ἀγένητος οὐ ὅμοιος · ὁ μέν γάρ γενητός ὅμοιος ὁ παράδειγμα , ὁ δέ ἀγένητος ἀνόμοιος , οὔτε ἀπό τις οὔτε πρός τις γίγνομαι . εἰ δέ , ὡς χείρ καί ὀφθαλμός καί πούς περί εἷς σῶμα εἰμί ὁ μέρος , εἷς ἐκ αὐτός συμπληρόω , ὁ θεός εἷς ; καίτοι ὁ μέν Σωκράτης , παρό γενητός καί φθαρτός , σύγκειμαι καί διαιρέω εἰς μέρος · ὁ δέ θεός ἀγένητος καί ἀπαθής καί ἀδιαίρετος , οὐ ἄρα συνίστημι ἐκ μέρος . εἰ δέ ἴδιος ἕκαστος αὐτός , εἰμί ὁ ὁ κόσμος ποιέω ἀνώτερος ὁ γίγνομαι καί περί ὅς ποιέω τε καί κοσμέω , ποῦ · ὁ ἕτερος ἤ ὁ λοιπός ; εἰ γάρ ὁ μέν κόσμος σφαιρικός ἀποτελέω οὐρανός κύκλος ἀποκλείω , ὁ δέ ὁ κόσμος ποιητής ἀνώτερος ὁ γίγνομαι ἐπέχω αὐτός ὁ οὗτος πρόνοια , τίς ὁ ὁ ἕτερος θεός ἤ ὁ λοιπός τόπος ; οὔτε γάρ ἐν ὁ κόσμος εἰμί , ὅτι ἕτερος εἰμί · οὔτε περί ὁ κόσμος , ὑπέρ γάρ οὗτος ὁ ὁ κόσμος ποιητής θεός . εἰ δέ μήτε ἐν ὁ κόσμος εἰμί μήτε περί ὁ κόσμος ( ὁ γάρ περί αὐτός πᾶς ὑπό οὗτος κατέχω ) , ποῦ εἰμί ; ἀνώτερος ὁ κόσμος καί ὁ θεός ; ἐν ἕτερος κόσμος ἤ περί ἕτερος ; ἀλλά εἰ μέν εἰμί ἐν ἕτερος ἤ περί ἕτερος , οὔτε περί ἐγώ εἰμί ἔτι ( οὐ τε γάρ κόσμος κρατέω ) , οὔτε αὐτός δύναμις μέγας εἰμί ( ἐν γάρ περιορίζω τόπος εἰμί ) . εἰ δέ οὔτε ἐν ἕτερος κόσμος εἰμί ( πᾶς γάρ ὑπό οὗτος πληρόω ) οὔτε περί ἕτερος ( πᾶς γάρ ὑπό οὗτος κατέχω ) , καί οὐ εἰμί , οὐ εἰμί ἐν ὅς εἰμί . ἤ τίς ποιέω , ἕτερος μέν εἰμί ὅς εἰμί ὁ κόσμος , αὐτός δέ ἀνώτερος εἰμί ὁ ποιητής ὁ κόσμος , οὐ εἰμί δέ οὔτε ἐν κόσμος οὔτε περί κόσμος ; ἀλλά εἰμί τις ἕτερος , ἵνα που στάζω ; ἀλλά ὑπέρ αὐτός ὁ θεός καί ὁ ὁ θεός . καί τίς εἰμί τόπος , ὁ ὑπέρ ὁ κόσμος οὗτος πληρόω ; ἀλλά προνοέω ; καί μήν οὐδείς , εἰ μή προνοέω , ποιέω . εἰ δέ μή ποιέω μήτε προνοέω μήτε εἰμί τόπος ἕτερος ἐν ὅς εἰμί , εἷς οὗτος ἐκ ἀρχή καί μόνος ὁ ποιητής ὁ κόσμος θεός .