athenaeus-soph.deipnosophistae 14.67
ἰσχάδες . σφόδρα τῶν ἰσχάδων ἐθαυμάζοντο αἱ Ἀττικαί . Δίνων γοῦν ἐν τοῖς Περσικοῖς φησιν παρετίθεντο δ’ ἐπὶ τῆς τραπέζης τῆς βασιλέως ὅσα ἡ γῆ βρώματα φέρει ἧς ἄρχει βασιλεύς , ἀφ᾽ · ἑκάστου ὅσον ἀπαρχήν . ξενικῷ δὲ οὐδενὶ οὔτε βρώματι οὔτε ποτῷ ᾤετο δεῖν ὁ Ξέρξης τοὺς βασιλεῖς χρῆσθαι · ὅθεν καὶ νόμος τις ὕστερον ἐγένετο , εἰσενέγκαντος γάρ ποτε τῶν εὐνούχων τινὸς ἐν τοῖς λοιποῖς τραγήμασιν ἰσχάδας Ἀττικάς , ἐρωτῆσαι ποταπαὶ εἶεν . ἐπεὶ δὲ ἐπύθετο ἐξ Ἀθηνῶν , τοὺς ἀγοραστὰς ἐκώλυεν ὠνεῖσθαι , ἕως ἂν ἐξουσία γένηται αὑτῷ λαμβάνειν ὅταν ἐθέλῃ καὶ μὴ ἀγοράζειν . λέγεται δὲ τὸν εὐνοῦχον ἐπίτηδες τοῦτο ποιῆσαι , ἵνα αὐτὸν ὑπομνήσῃ τῆς ἐπὶ τὰς Ἀθήνας στρατείας . Ἄλεξις δ’ ἐν Κυβερνήτῃ φησὶν εἰσέβαινον ἰσχάδες , τὸ παράσημον τῶν Ἀθηνῶν , καὶ θύμου δέσμαι τινές . Λυγκεὺς δὲ ἐν τῇ πρὸς τὸν κωμικὸν Ποσείδιππον ἐπιστολῇ ἐν τοῖς τραγικοῖς , φησίν , πάθεσιν Εὐριπίδην νομίζω Σοφοκλέους οὐδὲν διαφέρειν ἐν δὲ ταῖς ἰσχάσι τὰς Ἀττικὰς τῶν ἄλλων πολὺ προέχειν . κἀν τῇ πρὸς Διαγόραν δὲ Ἐπιστολῇ γράφει οὕτως · ἡ δὲ γῆ ταῖς μὲν χελιδονείοις ἰσχάσιν ἀντιπαρατιθεῖσα τὰς Βριγινδαρίδας καλουμένας , τῷ μὲν ὀνόματι βαρβαριζούσας , ταῖς δὲ ἡδοναῖς οὐδὲν ἧττον ἐκείνων ἀττικιζούσας . Φοινικίδης δ᾽ · ἐν Μισουμένῃ φησὶν μύρτων λέγουσιν καὶ μέλιτος ἐγκώμια καὶ τῶν προπυλαίων καὶ τέταρτον ἰσχάδων . τούτων ἐγευσάμην καταπλεύσας εὐθέωσ—β . καὶ τῶν προπυλαίων ; α . κοὐδὲν ἦν τούτων ὅλως πρὸς ἀτταγῆνα συμβαλεῖν τῶν βρωμάτων . ἐν τούτοις τηρητέον καὶ τὴν τοῦ ἀτταγῆνος μνήμην . Φιλήμων δ’ ἐν τῷ περὶ τῶν Ἀττικῶν Ὀνομάτων Αἰγιλίδας φησὶν εἶναι τὰς καλλίστας ἰσχάδας · Αἴγιλα δ’ εἶναι δῆμον τῆς Ἀττικῆς ἀπὸ Αἰγίλου τινὸς ἥρωος ὠνομασμένον χελιδονίας δὲ καλεῖσθαι τὰς ἐρυθρομελαίνας ἰσχάδας . Θεόπομπος δ’ Εἰρήνῃ τὰς Τειθρασίας ἐπαινῶν ἰσχάδας φησὶν οὕτως · μᾶζαι πλακοῦντες , ἰσχάδες Τειθράσιαι . οὕτω δὲ ἦσαν περισπούδαστοι πᾶσιν ἀνθρώποις αἱ ἰσχάδες ὄντως γὰρ κατὰ τὸν Ἀριστοφάνην οὐδὲν γὰρ ὄντως γλυκύτερον τῶν ἰσχάδων · ὡς καὶ Ἀμιτροχάτην τὸν τῶν Ἰνδῶν βασιλέα γράψαι Ἀντιόχῳ ἀξιοῦντα , φησὶν Ἡγήσανδρος , πέμψαι αὐτῷ γλυκὺν καὶ ἰσχάδας καὶ σοφιστὴν ἀγοράσαντα . καὶ τὸν Ἀντίοχον ἀντιγράψαι · ἰσχάδας μὲν καὶ γλυκὺν ἀποστελοῦμέν σοι , σοφιστὴν δ’ ἐν Ἕλλησιν οὐ νόμιμον πωλεῖσθαι . ὅτι δὲ καὶ πεφωσμένας ἰσχάδας ἤσθιον Φερεκράτης δείκνυσιν ἐν Κοριαννοῖ λέγων οὕτως · ἀλλ᾽ ἰσχάδας μοι πρόελε τῶν πεφωσμένων . καὶ μετ’ ὀλίγα δέ · οὐκ ἰσχάδας οἴσεις τῶν μελαινῶν ; μανθάνεις , ἐν τοῖς Μαριανδυνοῖς ἐκείνοις βαρβάροις χύτρας καλοῦσι τὰς μελαίνας ἰσχάδας . οἶδα δὲ καὶ Πάμφιλον εἰρηκότα πρόκνιδας γένος ἰσχάδων .
Lemmas: ἰσχάς . σφόδρα ὁ ἰσχάς θαυμάζω ὁ Ἀττικός . Δίνων γοῦν ἐν ὁ Περσικός φημί παρατίθημι δέ ἐπί ὁ τράπεζα ὁ βασιλεύς ὅσος ὁ γῆ βρῶμα φέρω ὅς ἄρχω βασιλεύς , ἀπό · ἕκαστος ὅσος ἀπαρχή . ξενικός δέ οὐδείς οὔτε βρῶμα οὔτε ποτός οἴομαι δέω ὁ Ξέρξης ὁ βασιλεύς χράω · ὅθεν καί νόμος τις ὕστερον γίγνομαι , εἰσφέρω γάρ ποτέ ὁ εὐνοῦχος τις ἐν ὁ λοιπός τράγημα ἰσχάς Ἀττικός , ἐρωτάω ποδαπός εἰμί . ἐπεί δέ πυνθάνομαι ἐκ Ἀθῆναι , ὁ ἀγοραστής κωλύω ὠνέομαι , ἕως ἄν ἐξουσία γίγνομαι ἑαυτοῦ λαμβάνω ὅταν ἐθέλω καί μή ἀγοράζω . λέγω δέ ὁ εὐνοῦχος ἐπίτηδες οὗτος ποιέω , ἵνα αὐτός ὑπομιμνῄσκω ὁ ἐπί ὁ Ἀθῆναι στρατεία . Ἄλεξις δέ ἐν Κυβερνήτη φημί εἰσβαίνω ἰσχάς , ὁ παράσημος ὁ Ἀθῆναι , καί θύμον δέσμη τις . Λυγκεύς δέ ἐν ὁ πρός ὁ κωμικός Ποσείδιππος ἐπιστολή ἐν ὁ τραγικός , φημί , πάθος Εὐριπίδης νομίζω Σοφοκλῆς οὐδείς διαφέρω ἐν δέ ὁ ἰσχάς ὁ Ἀττικός ὁ ἄλλος πολύς προέχω . ἐν ὁ πρός Διαγόρας δέ Ἐπιστολή γράφω οὕτως · ὁ δέ γῆ ὁ μέν χελιδόνειος ἰσχάς ἀντιπαρατίθημι ὁ Βριγινδαρίς καλέω , ὁ μέν ὄνομα βαρβαρίζω , ὁ δέ ἡδονή οὐδείς ἥσσων ἐκεῖνος Ἀττικίζω . Φοινικίδης δέ · ἐν Μισουμένη φημί μύρτον λέγω καί μέλι ἐγκώμιον καί ὁ προπύλαιος καί τέταρτος ἰσχάς . οὗτος γεύω καταπλέω εὐθέωσ—β . καί ὁ προπύλαιος ; α . οὐδείς εἰμί οὗτος ὅλος πρός ἀτταγήν συμβάλλω ὁ βρῶμα . ἐν οὗτος τηρητέον καί ὁ ὁ ἀτταγήν μνήμη . Φιλήμων δέ ἐν ὁ περί ὁ Ἀττικός Ὄνομα Αἰγιλίς φημί εἰμί ὁ καλός ἰσχάς · Αἴγιλα δέ εἰμί δῆμος ὁ Ἀττική ἀπό Αἴγιλος τις ἥρως ὀνομάζω χελιδονία δέ καλέω ὁ ἐρυθρομέλας ἰσχάς . Θεόπομπος δέ Εἰρήνη ὁ Τειθράσιος ἐπαινέω ἰσχάς φημί οὕτως · μᾶζα πλακοῦς , ἰσχάς Τειθράσιος . οὕτως δέ εἰμί περισπούδαστος πᾶς ἄνθρωπος ὁ ἰσχάς ὄντως γάρ κατά ὁ Ἀριστοφάνης οὐδείς γάρ ὄντως γλυκύς ὁ ἰσχάς · ὡς καί Ἀμιτροχάτης ὁ ὁ Ἰνδός βασιλεύς γράφω Ἀντίοχος ἀξιόω , φημί Ἡγήσανδρος , πέμπω αὐτός γλυκύς καί ἰσχάς καί σοφιστής ἀγοράζω . καί ὁ Ἀντίοχος ἀντιγράφω · ἰσχάς μέν καί γλυκύς ἀποστέλλω σύ , σοφιστής δέ ἐν Ἕλλην οὐ νόμιμος πωλέω . ὅτι δέ καί φωνθάναμαι ἰσχάς ἐσθίω Φερεκράτης δείκνυμι ἐν Κοριαννώ λέγω οὕτως · ἀλλά ἰσχάς ἐγώ προαιρέω ὁ φωνθάνομαι . καί μετά ὀλίγος δέ · οὐ ἰσχάς φέρω ὁ μέλας ; μανθάνω , ἐν ὁ Μαριανδυνός ἐκεῖνος βάρβαρος χύτρα καλέω ὁ μέλας ἰσχάς . οἶδα δέ καί Πάμφιλος λέγω πρόκνις γένος ἰσχάς .