athenaeus-soph.deipnosophistae 12.64
Ἀριστόξενος δ’ ὁ μουσικὸς ἐν τῷ Ἀρχύτα · βίῳ ἀφικέσθαι φησὶ παρὰ Διονυσίου τοῦ νεωτέρου πρεσβευτὰς πρὸς τὴν Ταραντίνων πόλιν , ἐν οἷς εἶναι καὶ πολύαρχον τὸν ἡδυπαθῆ ἐπικαλούμενον , ἄνδρα περὶ τὰς σωματικὰς ἡδονὰς ἐσπουδακότα καὶ οὐ μόνον τῷ ἔργῳ ἀλλὰ καὶ τῷ λόγῳ . ὄντα δὲ γνώριμον τῷι Ἀρχύτᾳ καὶ φιλοσοφίας οὐ παντελῶς ἀλλότριον ἀπαντᾶν εἰς τὰ τεμένη καὶ συμπεριπατεῖν τοῖς περὶ τὸν Ἀρχύταν ἀκροώμενον τῶν λόγων , ἐμπεσούσης δέ ποτε ἀπορίας καὶ σκέψεως περί τε τῶν ἐπιθυμιῶν καὶ τὸ σύνολον περὶ τῶν σωματικῶν ἡδονῶν ἔφη ὁ Πολύαρχος · ἐμοὶ μέν , ὦ ἄνδρες , πολλάκις ἤδη πέφηνεν ἐπισκοποῦντι κομιδῇ ἄτοπον τὸ τῶν ἀρετῶν τούτων κατασκεύασμα καὶ πολὺ τῆς φύσεως ἀφεστηκὸς εἶναι . ἡ γὰρ φύσις ὅταν φθέγγηται τὴν ἑαυτῆς φωνήν , ἀκολουθεῖν κελεύει ταῖς ἡδοναῖς καὶ τοῦτό φησιν εἶναι νοῦν ἔχοντος ι τὸ δὲ ἀντιτείνειν καὶ καταδουλοῦσθαι τὰς ἐπιθυμίας οὔτ’ ἔμφρονος οὔτε εὐτυχοῦς οὔτε ξυνιέντος εἶναι τίς ποτε ἐστὶν ἡ τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως σύστασις . τεκμήριον δ’ ἰσχυρὸν εἶναι τὸ πάντας ἀνθρώπους , ὅταν ἐξουσίας ἐπιλάβωνται μέγεθος ἀξιόχρεων ἐχούσης , ἐπὶ τὰς σωματικὰς ἡδονὰς καταφέρεσθαι καὶ τοῦτο νομίζειν τέλος εἶναι τῆς ἐξουσίας , τὰ δὲ ἄλλα πάντα σχεδὸν ἁπλῶς εἰπεῖν ἐν παρέργου τίθεσθαι χώρᾳ . προφέρειν δ’ ἔξεστι νῦν μὲν τοὺς Περσῶν βασιλεῖς καὶ εἲ τίς που τυραννίδος ἀξιολόγου κύριος ὢν τυγχάνει · πρότερον δὲ τούς τε Λυδῶν καὶ τοὺς Μήδων καὶ ἔτι ἀνώτερον καὶ τοὺς Σύρων οἷς οὐδὲν γένος ἡδονῆς ἀζήτητον γενέσθαι , ἀλλὰ καὶ δῶρα παρὰ τοῖς Πέρσαις προκεῖσθαι λέγεται τοῖς δυναμένοις ἐξευρίσκειν καινὴν ἡδονὴν καὶ μάλα ὀρθῶς , ταχὺ γὰρ ἡ ἀνθρωπίνη φύσις ἐμπίπλαται τῶν χρονιζουσῶν ἡδονῶν , κἂν ὦσιν σφόδρα διηκριβωμέναι · ὥστε ἐπεὶ μεγάλην ἔχει δύναμιν ἡ καινότης πρὸς τὸ μείζω φανῆναι τὴν ἡδονήν , οὐκ ὀλιγωρητέον , ἀλλὰ πολλὴν ἐπιμέλειαν αὐτῆς ποιητέον . διὰ ταύτην δὲ τὴν αἰτίαν πολλὰ μὲν ἐξευρεθῆναι βρωμάτων εἴδη , πολλὰ δὲ πεμμάτων , πολλὰ δὲ θυμιαμάτων καὶ μύρων , πολλὰ δὲ ἱματίων καὶ στρωμάτων καὶ ποτηρίων καὶ τῶν ἄλλων σκευῶν πάντα γὰρ δὴ ταῦτα συμβάλλεσθαί τινας ἡδονάς , ὅταν ᾖ ἡ ὑποκειμένη ὕλη τῶν θαυμαζομένων ὑπὸ τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως ι ὃ δὴ πεπονθέναι δοκεῖ ὅ τε χρυσὸς καὶ ἄργυρος καὶ τὰ πολλὰ τῶν εὐοφθάλμων τε καὶ σπανίων , ὅσα καὶ κατὰ τὰς ἀπεργαζομένας τέχνας διηκριβωμένα φαίνεται .
Lemmas: Ἀριστόξενος δέ ὁ μουσικός ἐν ὁ Ἀρχύτας · βίος ἀφικνέομαι φημί παρά Διονύσιος ὁ νεώτερος πρεσβευτής πρός ὁ Ταραντῖνος πόλις , ἐν ὅς εἰμί καί Πολύαρχος ὁ ἡδυπαθής ἐπικαλέω , ἀνήρ περί ὁ σωματικός ἡδονή σπουδάζω καί οὐ μόνος ὁ ἔργον ἀλλά καί ὁ λόγος . εἰμί δέ γνώριμος ὁ Ἀρχύτας καί φιλοσοφία οὐ παντελής ἀλλότριος ἀπαντάω εἰς ὁ τέμενος καί συμπεριπατέω ὁ περί ὁ Ἀρχύτας ἀκροάομαι ὁ λόγος , ἐμπίπτω δέ ποτέ ἀπορία καί σκέψις περί τε ὁ ἐπιθυμία καί ὁ σύνολος περί ὁ σωματικός ἡδονή φημί ὁ Πολύαρχος · ἐγώ μέν , ὦ ἀνήρ , πολλάκις ἤδη φαίνω ἐπισκοπέω κομιδῇ ἄτοπος ὁ ὁ ἀρετή οὗτος κατασκεύασμα καί πολύς ὁ φύσις ἀφίστημι εἰμί . ὁ γάρ φύσις ὅταν φθέγγομαι ὁ ἑαυτοῦ φωνή , ἀκολουθέω κελεύω ὁ ἡδονή καί οὗτος φημί εἰμί νόος ἔχω ι ὁ δέ ἀντιτείνω καί καταδουλόω ὁ ἐπιθυμία οὔτε ἔμφρων οὔτε εὐτυχής οὔτε συνίημι εἰμί τις ποτέ εἰμί ὁ ὁ ἀνθρώπινος φύσις σύστασις . τεκμήριον δέ ἰσχυρός εἰμί ὁ πᾶς ἄνθρωπος , ὅταν ἐξουσία ἐπιλαμβάνω μέγεθος ἀξιόχρεως ἔχω , ἐπί ὁ σωματικός ἡδονή καταφέρω καί οὗτος νομίζω τέλος εἰμί ὁ ἐξουσία , ὁ δέ ἄλλος πᾶς σχεδόν ἁπλῶς λέγω ἐν πάρεργος τίθημι χώρα . προφέρω δέ ἔξεστι νῦν μέν ὁ Πέρσης βασιλεύς καί εἰ τις που τυραννίς ἀξιόλογος κύριος εἰμί τυγχάνω · πρότερος δέ ὁ τε Λυδός καί ὁ Μῆδος καί ἔτι ἀνώτερος καί ὁ σύρος ὅς οὐδείς γένος ἡδονή ἀζήτητος γίγνομαι , ἀλλά καί δῶρον παρά ὁ Πέρσης πρόκειμαι λέγω ὁ δύναμαι ἐξευρίσκω καινός ἡδονή καί μάλα ὀρθός , ταχύς γάρ ὁ ἀνθρώπινος φύσις ἐμπίμπλημι ὁ χρονίζω ἡδονή , ἐάν εἰμί σφόδρα διακριβόω · ὥστε ἐπεί μέγας ἔχω δύναμις ὁ καινότης πρός ὁ μέγας φαίνω ὁ ἡδονή , οὐ ὀλιγωρέω , ἀλλά πολύς ἐπιμέλεια αὐτός ποιέω . διά οὗτος δέ ὁ αἰτία πολύς μέν ἐξευρίσκω βρῶμα εἶδος , πολύς δέ πέμμα , πολύς δέ θυμίαμα καί μύρον , πολύς δέ ἱμάτιον καί στρῶμα καί ποτήριον καί ὁ ἄλλος σκευή πᾶς γάρ δή οὗτος συμβάλλω τις ἡδονή , ὅταν εἰμί ὁ ὑπόκειμαι ὕλη ὁ θαυμάζω ὑπό ὁ ἀνθρώπινος φύσις ι ὅς δή πάσχω δοκέω ὁ τε χρυσός καί ἄργυρος καί ὁ πολύς ὁ εὐόφθαλμος τε καί σπάνιος , ὅσος καί κατά ὁ ἀπεργάζομαι τέχνη διακριβόω φαίνω .