athenaeus-soph.deipnosophistae 14.33
διετήρησαν δὲ μάλιστα τῶν Ἑλλήνων Λακεδαιμόνιοι τὴν μουσικήν , πλείστῃ αὐτῇ χρώμενοι , καὶ συχνοὶ παρ’ αὐτοῖς ἐγένοντο μελῶν ποιηταί . τηροῦσιν δὲ καὶ νῦν τὰς ἀρχαίας ᾠδὰς ἐπιμελῶς πολυμαθεῖς τε εἰς ταύτας εἰσὶ καὶ ἀκριβεῖς , ὅθεν καὶ Πρατίνας φησί · Λάκων ὁ τέττιξ εὔτυκος εἰς χορόν . διὸ καὶ οἱ ποιηταὶ διετέλουν προσαγορεύοντες οὕτως τὰς ᾠδάς γλυκυτάτων πρύτανιν ὕμνων καὶ μέλεα μελιπτέρωτα Μουσᾶν . ἀπὸ γὰρ τῆς τοῦ βίου σωφροσύνης καὶ αὐστηρίας μετέβαινον ἀσμένως ἐπὶ τὴν μουσικήν , ἐχούσης τὸ κηλητικὸν τῆς ἐπιστήμης . εἰκότως οὖν ἐγίνετο χαίρειν τοὺς ἀκροωμένους . ἐκάλουν δὲ καὶ χορηγούς , ὥς φησιν ὁ Βυζάντιος Δημήτριος ἐν τετάρτῳ περὶ Ποιημάτων , οὐχ ὥσπερ νῦν τοὺς μισθουμένους τοὺς χορούς , ἀλλὰ τοὺς καθηγουμένους τοῦ χοροῦ , καθάπερ αὐτὸ τοὔνομα σημαίνει . καὶ τὸ χρηστομουσεῖν καὶ μὴ παραβαίνειν τοὺς ἀρχαίους τῆς μουσικῆς νόμους . συνέβαινε δὲ τὸ μὲν παλαιὸν φιλομουσεῖν τοὺς Ἕλληνας · μετὰ δὲ ταῦτα γενομένης ἀταξίας καταγηρασάντων σχεδὸν ἁπάντων τῶν ἀρχαίων νομίμων ἥ τε προαίρεσις αὕτη κατελύθη καὶ τρόποι μουσικῆς φαῦλοι κατεδείχθησαν , οἷς ἕκαστος τῶν χρωμένων ἀντὶ μὲν πρᾳότητος περιεποιεῖτο μαλακίαν , ἀντὶ δὲ σωφροσύνης ἀκολασίαν καὶ ἄνεσιν . ἔτι δ’ ἴσως τοῦτο μᾶλλον καὶ ἐπὶ πλέον προαχθήσεται ἐὰν μή τις ἀγάγῃ πάλιν εἰς τὸ συμφανὲς τὴν πάτριον μουσικήν . τὸ παλαιὸν γὰρ καὶ τῶν ἡρώων τὰς πράξεις καὶ τῶν θεῶν τοὺς ὕμνους δι’ ᾠδῆς ἐποιοῦντο . Ὅμηρος γοῦν φησιν ἐπ’ Ἀχιλλέως · ἄειδε δ’ ἄρα κλέα ἀνδρῶν , ἤτοι ἡρώων , καὶ τὸν Φήμιον δέ φησιν ὅτι πολλὰ βροτῶν θελκτήρια οἶδεν , ἔργ’ ἀνδρῶν τε θεῶν τε , τά τε κλείουσιν ἀοιδοί . τὸ δὲ ἔθος τοῦτο καὶ παρὰ τοῖς βαρβάροις ἐσῴζετο , ὥς φησι Δίνων ἐν τοῖς Περσικοῖς . τὴν γοῦν Κύρου τοῦ πρώτου ἀνδρείαν καὶ τὸν μέλλοντα πόλεμον ἔσεσθαι πρὸς Ἀστυάγην προείδοντο οἱ ᾠδοί . ὅτε γάρ φησίν ᾐτήσατο τὴν εἰς Πέρσας ἀποδημίαν ὁ Κῦρος ἐγεγόνει δὲ αὐτοῦ πρότερον ἐπὶ τῶν ῥαβδοφόρων , εἶθ’ ὕστερον ἐπὶ τῶν ὁπλοφόρων καὶ ἀπῆλθεν εὐωχουμένου οὖν τοῦ Ἀστυάγους μετὰ τῶν φίλων τότε ᾽ Ἀγγάρης τις ὄνομα οὗτος δ’ ἦν τῶν ᾠδῶν ὁ ἐνδοξότατος ᾖδεν εἰσκληθεὶς τά τε ἄλλα τῶν εἰθισμένων καὶ τὸ ἔσχατον εἶπεν ὡς ἀφεῖται εἰς τὸ ἕλος θηρίον μέγα , θρασύτερον ὑὸς ἀγρίου ὃ ἂν κυριεύσῃ τῶν καθ’ αὑτὸ τόπων , πολλοῖς μετ’ ὀλίγον ῥᾳδίως μαχεῖται , ἐρομένου δὲ τοῦ Ἀστυάγους ᾽ ποῖον θηρίον ; ᾽ ἔφη Κῦρον τὸν Πέρσην νομίσας οὖν ὀρθῶς αὐτὸν ὑπωπτευκέναι καὶ μεταπεμπόμενος οὐδὲν ὤνησεν .
Lemmas: διατηρέω δέ μάλα ὁ Ἕλλην Λακεδαιμόνιος ὁ μουσική , πολύς αὐτός χράω , καί συχνός παρά αὐτός γίγνομαι μέλος ποιητής . τηρέω δέ καί νῦν ὁ ἀρχαῖος ἀοιδή ἐπιμελής πολυμαθής τε εἰς οὗτος εἰμί καί ἀκριβής , ὅθεν καί Πρατίνας φημί · Λάκων ὁ τέττιξ εὔτυκος εἰς χορός . διό καί ὁ ποιητής διατελέω προσαγορεύω οὕτως ὁ ἀοιδή γλυκύς πρύτανις ὕμνος καί μέλεος μελιπτέρωτος Μοῦσα . ἀπό γάρ ὁ ὁ βίος σωφροσύνη καί αὐστηρία μεταβαίνω ἄσμενος ἐπί ὁ μουσική , ἔχω ὁ κηλητικός ὁ ἐπιστήμη . ἔοικα οὖν γίγνομαι χαίρω ὁ ἀκροάομαι . καλέω δέ καί χορηγός , ὡς φημί ὁ Βυζάντιος Δημήτριος ἐν τέταρτος περί Ποίημα , οὐ ὥσπερ νῦν ὁ μισθόω ὁ χορός , ἀλλά ὁ καθηγέομαι ὁ χορός , καθά αὐτός ὄνομα σημαίνω . καί ὁ χρηστομουσέω καί μή παραβαίνω ὁ ἀρχαῖος ὁ μουσικός νόμος . συμβαίνω δέ ὁ μέν παλαιός φιλομουσέω ὁ Ἕλλην · μετά δέ οὗτος γίγνομαι ἀταξία καταγηράσκω σχεδόν ἅπας ὁ ἀρχαῖος νόμιμος ὁ τε προαίρεσις οὗτος καταλύω καί τρόπος μουσικός φαῦλος καταδείκνυμι , ὅς ἕκαστος ὁ χράω ἀντί μέν πραότης περιποιέω μαλακία , ἀντί δέ σωφροσύνη ἀκολασία καί ἄνεσις . ἔτι δέ ἴσως οὗτος μάλα καί ἐπί πολύς προάγω ἐάν μή τις ἄγω πάλιν εἰς ὁ συμφανής ὁ πάτριος μουσική . ὁ παλαιός γάρ καί ὁ ἥρως ὁ πρᾶξις καί ὁ θεός ὁ ὕμνος διά ἀοιδή ποιέω . Ὅμηρος γοῦν φημί ἐπί Ἀχιλλεύς · ἀείδω δέ ἄρα κλέος ἀνήρ , ἤτοι ἥρως , καί ὁ Φήμιος δέ φημί ὅτι πολύς βροτός θελκτήριον οἶδα , ἔργον ἀνήρ τε θεός τε , ὁ τε κλείω ἀοιδός . ὁ δέ ἔθος οὗτος καί παρά ὁ βάρβαρος σῴζω , ὡς φημί Δίνων ἐν ὁ Περσικός . ὁ γοῦν Κῦρος ὁ πρῶτος ἀνδρεία καί ὁ μέλλω πόλεμος εἰμί πρός Ἀστυάγης προοράω ὁ ᾠδός . ὅτε γάρ φημί αἰτέω ὁ εἰς Πέρσης ἀποδημία ὁ Κῦρος γίγνομαι δέ αὐτός πρότερος ἐπί ὁ ῥαβδόφορος , εἶτα ὕστερον ἐπί ὁ ὁπλοφόρος καί ἀπέρχομαι εὐωχέω οὖν ὁ Ἀστυάγης μετά ὁ φίλος τότε ἒ Ἀγγάρης τις ὄνομα οὗτος δέ εἰμί ὁ ᾠδός ὁ ἔνδοξος ἀείδω εἰσκαλέω ὁ τε ἄλλος ὁ ἐθίζω καί ὁ ἔσχατος λέγω ὡς ἀφίημι εἰς ὁ ἕλος θηρίον μέγας , θρασύς ὗς ἄγριος ὅς ἄν κυριεύω ὁ κατά ἑαυτοῦ τόπος , πολύς μετά ὀλίγος ῥᾴδιος μάχομαι , ἔρομαι δέ ὁ Ἀστυάγης ἒ ποῖος θηρίον ; ἒ φημί Κῦρος ὁ Πέρσης νομίζω οὖν ὀρθός αὐτός ὑποπτεύω καί μεταπέμπω οὐδείς ὀνίνημι .