athenaeus-soph.deipnosophistae 9.48
ὑποκοριστικῶς δὲ Εὔπολις ἐν Πόλεσιν αὐτοὺς κέκληκεν ὀρτύγια λέγων οὕτως ι ὄρτυγας ἔθρεψας σύ τινας ἤδη πώποτε ; β . ἔγωγε μίκρ’ ἄττ’ ὀρτύγια . κἄπειτα τί ; Ἀντιφάνης δ’ ἐν Ἀγροίκῳ ὀρτύγιον εἴρηκεν οὕτως ὡς δὴ σὺ τί ποιεῖν δυνάμενος , ὀρτυγίου ψυχὴν ἔχων ; Πρατίνας δ’ ἐν Δυμαίναις ἢ Καρυάτισιν ἁδύφωνον ἰδίως καλεῖ τὸν ὄρτυγα , πλὴν εἰ μή τι παρὰ τοῖς Φλιασίοις ἢ τοῖς Λάκωσι φωνήεντες , ὡς καὶ οἱ πέρδικες , καὶ ἡ σιαλὶς δὲ ἀπὸ τούτου ἂν εἴη , φησὶν ὁ Δίδυμος , ὠνομασμένη . σχεδὸν γὰρ τὰ πλεῖστα τῶν ὀρνέων ἀπὸ τῆς φωνῆς ἔχει τὴν ὀνομασίαν . ἡ δὲ ὀρτυγομήτρα καλουμένη , ἧς μνημονεύει Κρατῖνος ἐν Χείρωσι λέγων · Ἰθακησία ὀρτυγομήτρα — λέγει δὲ περὶ αὐτῆς ὁ Μύνδιος Ἀλέξανδρος ὅτι ἐστὶ τὸ μέγεθος ἡλίκη τρυγών , σκέλη δὲ μακρά , δυσθαλὴς καὶ δειλή . περὶ δὲ τῆς τῶν ὀρτύγων θήρας ἰδίως ἱστορεῖ Κλέαρχος ὁ Σολεὺς ἐν τῷ ἐπιγραφομένῳ περὶ τῶν ἐν τῇ Πλάτωνος Πολιτείᾳ μαθηματικῶς εἰρημένων γράφων οὕτως · οἱ ὄρτυγες περὶ τὸν τῆς ὀχείας καιρόν , ἐὰν κάτοπτρον ἐξ ἐναντίας τις αὐτῶν καὶ πρὸ τούτου βρόχον θῇ , τρέχοντες πρὸς τὸν ἐμφαινόμενον ἐν τῷ κατόπτρῳ ἐμπίπτουσιν εἰς τὸν βρόχον . καὶ περὶ τῶν κολοιῶν δὲ καλουμένων τὰ ὅμοια ἱστορεῖ ἐν τούτοις · καὶ τοῖς κολοιοῖς δὲ διὰ τὴν φυσικὴν φιλοστοργίαν , καίπερ τοσοῦτον πανουργίᾳ διαφέρουσιν , ὅμως ὅταν ἐλαίου κρατήρ τεθῇ πλήρης , οἱ στάντες αὐτῶν ἐπὶ τὸ χεῖλος καὶ καταβλέψαντες ἐπὶ τὸν ἐμφαινόμενον καταράττουσι . διόπερ ἐλαιοβρόχων γενομένων ἡ τῶν πτερῶν αὐτοῖς συγκόλλησις αἰτία γίνεται τῆς ἁλώσεως . τὴν μέσην δὲ τοῦ ὀνόματος συλλαβὴν ἐκτείνουσιν Ἀττικοὶ ὡς δοίδυκα καὶ κήρυκα , ὡς ὁ Ἰξίων φησὶ Δημήτριος ἐν τῷ περὶ τῆς Ἀλεξανδρέων διαλέκτου . Ἀριστοφάνης δ’ ἐν Εἰρήνῃ συνεσταλμένως ἔφη διὰ τὸ μέτρον ὄρτυγες οἰκογενεῖς . τῶν δὲ καλουμένων χεννίων μικρὸν δ’ ἐστὶν ὀρτύγιον μνημονεύει Κλεομένης ἐν τῇ πρὸς Ἀλέξανδρον ἐπιστολῇ γράφων οὕτως · φαληρίδας ταριχηρὰς μυρίας , τυλάδας πεντακισχιλίας , χέννια ταριχηρὰ μύρια . καὶ Ἵππαρχος ἐν τῇ Αἰγυπτίᾳ Ἰλιάδι · οὐδέ μοι Αἰγυπτίων βίος ἤρεσεν οἷον ἔχουσι , χέννια τίλλοντες καὶ
Lemmas: ὑποκοριστικός δέ Εὔπολις ἐν Πόλις αὐτός καλέω ὀρτύγιον λέγω οὕτως ι̅ ὄρτυξ τρέφω σύ τις ἤδη πώποτε ; Β . ἐγώ μικρός ἄττα ὀρτύγιον . ἔπειτα τίς ; Ἀντιφάνης δέ ἐν Ἄγροικος ὀρτύγιον λέγω οὕτως ὡς δή σύ τίς ποιέω δύναμαι , ὀρτύγιον ψυχή ἔχω ; Πρατίνας δέ ἐν Δυμαίναι ἤ Καρύαι ἡδύφωνος ἴδιος καλέω ὁ ὄρτυξ , πλήν εἰ μή τις παρά ὁ Φλιάσιος ἤ ὁ Λάκων φωνήεις , ὡς καί ὁ πέρδιξ , καί ὁ σιαλίς δέ ἀπό οὗτος ἄν εἰμί , φημί ὁ Δίδυμος , ὀνομάζω . σχεδόν γάρ ὁ πολύς ὁ ὄρνεον ἀπό ὁ φωνή ἔχω ὁ ὀνομασία . ὁ δέ ὀρτυγομήτρα καλέω , ὅς μνημονεύω Κρατῖνος ἐν Χείρωνες λέγω · Ἰθακήσιος ὀρτυγομήτρα — λέγω δέ περί αὐτός ὁ Μύνδιος Ἀλέξανδρος ὅτι εἰμί ὁ μέγεθος ἡλίκος τρυγών , σκέλος δέ μακρός , δυσθαλής καί δειλός . περί δέ ὁ ὁ ὄρτυξ θήρα ἴδιος ἱστορέω Κλέαρχος ὁ Σολεύς ἐν ὁ ἐπιγράφω περί ὁ ἐν ὁ Πλάτων Πολιτεία μαθηματικός λέγω γράφω οὕτως · ὁ ὄρτυξ περί ὁ ὁ ὀχεία καιρός , ἐάν κάτοπτρον ἐκ ἐναντίος τις αὐτός καί πρό οὗτος βρόχος τίθημι , τρέχω πρός ὁ ἐμφαίνω ἐν ὁ κάτοπτρον ἐμπίπτω εἰς ὁ βρόχος . καί περί ὁ κολοιός δέ καλέω ὁ ὅμοιος ἱστορέω ἐν οὗτος · καί ὁ κολοιός δέ διά ὁ φυσικός φιλοστοργία , καίπερ τοσοῦτος πανουργία διαφέρω , ὅμως ὅταν ἔλαιον κρατήρ τίθημι πλήρης , ὁ ἵστημι αὐτός ἐπί ὁ χεῖλος καί καταβλέπω ἐπί ὁ ἐμφαίνω καταρρήγνυμι . διόπερ ἐλαιόβροχος γίγνομαι ὁ ὁ πτερόν αὐτός συγκόλλησις αἴτιος γίγνομαι ὁ ἅλωσις . ὁ μέσος δέ ὁ ὄνομα συλλαβή ἐκτείνω Ἀττικός ὡς δοῖδυξ καί κῆρυξ , ὡς ὁ Ἰξίων φημί Δημήτριος ἐν ὁ περί ὁ Ἀλεξανδρεύς διάλεκτος . Ἀριστοφάνης δέ ἐν Εἰρήνη συνεσταλμένως φημί διά ὁ μέτρον ὄρτυξ οἰκογενής . ὁ δέ καλέω χέννιον μικρός δέ εἰμί ὀρτύγιον μνημονεύω Κλεομένης ἐν ὁ πρός Ἀλέξανδρος ἐπιστολή γράφω οὕτως · φαληρίς ταριχηρός μυρίος , τυλάς πεντακισχίλιοι , χέννιον ταριχηρός μυρίος . καί Ἵππαρχος ἐν ὁ Αἰγύπτιος Ἰλιάς · οὐδέ ἐγώ Αἰγύπτιος βίος ἀρέσκω οἷος ἔχω , χέννιον τίλλω καί