athenaeus-soph.deipnosophistae 8.41
οὐκ ἄκαιρον δ’ εἶναι νομίζω ἔτι καὶ αὐτός , ἐπειδήπερ ἐμνήσθην τοῦ κιθαριστοῦ Στρατονίκου , λέξαι τι περὶ τῆς εὐστοχίας αὐτοῦ τῶν ἀποκρίσεων . διδάσκων γὰρ κιθαριστάς , ἐπειδὴ ἐν τῷ διδασκαλείῳ εἶχεν ἐννέα μὲν εἰκόνας τῶν Μουσῶν , τοῦ δὲ ᾽ Ἀπόλλωνος μίαν , μαθητὰς δὲ δύο , πυνθανομένου τινὸς πόσους ἔχοι μαθητάς , ἔφη ᾽ σὺν τοῖς θεοῖς δώδεκα εἰς Μύλασα δὲ ἐπιδημήσας καὶ κατιδὼν ναοὺς μὲν πολλούς , ἀνθρώπους δὲ ὀλίγους στὰς ἐν μέσῃ τῇ ἀγορᾷ ἔφη ᾽ ἀκούετε , νεῴ Μάχων δ’ αὐτοῦ ἀναγράφει τάδε ἀπομνημονεύματα · Στρατόνικος ἀπεδήμησεν εἰς Πέλλαν ποτέ , παρὰ πλειόνων ἔμπροσθε τοῦτ᾽ ἀκηκοὼς ὡς σπληνικοὺς εἴωθεν ἡ πόλις ποιεῖν . ἐν τῷ βαλανείῳ καταμαθὼν οὖν πλείονας γυμναζομένους τῶν μειρακίσκων παρὰ τὸ πῦρ , κομψῶς τό τε χρῶμα καὶ τὸ σῶμ’ ἠσκηκότας , διαμαρτάνειν ἔφασκε τοὺς εἰρηκότας αὑτῷ καταμαθὼν δ᾽ , ἡνίκ’ ἐξῄει πάλιν τῆς κοιλίας τὸν σπλῆν’ ἔχοντα διπλάσιον . ᾽ ᾽καθήμενος γὰρ ἐνθάδ’ οὗτος φαίνεται τὰ θ’ ἱμάτια τῶν εἰσιόντων λαμβάνων τηρεῖν ἅμα καὶ τοὺς σπλῆνας , εὐθέως ἵνα μηδ’ ἡτισοῦν τοῖς ἔνδον ᾖ στενοχωρία ψάλτης κακὸς Στρατόνικον ἑστιῶν ποτε ἐπεδείκνυτ’ αὐτῷ τὴν τέχνην παρὰ τὸν πότον . οὔσης δὲ λαμπρᾶς καὶ φιλοτίμου τῆς δοχῆς , ψαλλόμενος ὁ Στρατόνικος , οὐκ ἔχων δ’ ὅτῳ διαλέξεθ’ ἑτέρῳ , συγκατέθλα τὸ ποτήριον . ᾔτησε μεῖζον καὶ κυάθους πολλοὺς λαβὼν τῷ θ’ ἡλίῳ τὴν κύλικα δείξας συντόμως πιὼν καθεῦδε , τἄλλ’ ἐπιτρέψας τῇ τύχῃ . ἐπὶ κῶμον ἐλθόντων δὲ τῷ ψάλτῃ τινῶν ἑτέρων κατὰ τύχην , ὡς ἔοικε , γνωρίμων ἔξοινος ὁ Στρατόνικος ἐγένετ’ εὐθέως . προσπυνθανομένων δ’ ὅ τι πολὺν πίνων ἀεὶ οἶνον ἐμεθύσθη συντόμως , ἀπεκρίνατο · ‘ὁ γὰρ ἐπίβουλος κἀναγὴς ψάλτης,’ ἔφη , ‘ὡς βοῦν ἐπὶ φάτνῃ δειπνίσας ἀπέκτονεν.’ Στρατόνικος εἰς Ἄβδηρ᾽ ἀποδημήσας ποτὲ ἐπὶ τὸν ἀγῶνα τὸν τιθέμενον αὐτόθι , ὁρῶν ἕκαστον τῶν πολιτῶν κατ’ ἰδίαν κεκτημένον κήρυκα κηρύττοντά τε ἕκαστον αὐτῶν , ὅτε θέλοι , νουμηνίαν , σχεδόν τε τοὺς κήρυκας ἐν τῷ χωρίῳ ὄντας πολὺ πλείους κατὰ λόγον τῶν δημοτῶν , ἐπ’ ἄκρων ἐβάδιζε τῶν ὀνύχων ἐν τῇ πόλει σχέδην , δεδορκὼς ἀτενὲς εἰς τὴν γῆν κάτω . πυνθανομένου δὲ τῶν ξένων αὐτοῦ τινος τὸ πάθος τὸ γεγονὸς ἐξαπίνης περὶ τοὺς πόδας , τοῦτ’ εἶπε · ᾽τοῖς ὅλοις μὲν ἔρρωμαι , ξένε , καὶ τῶν κολάκων πολὺ μᾶλλον ἐπὶ δεῖπνον τρέχω · ἀγωνιῶ δὲ καὶ δέδοικα παντελῶς , μὴ ποτ’ ἐπιβὰς κήρυκι τὸν πόδ’ ἀναπαρῶ αὐλεῖν ἐπὶ τοῖς ἱεροῖσιν αὐλητοῦ κακοῦ μέλλοντος ὁ Στρατόνικος ᾽ εὐφήμει , μέχρι σπείσαντες εὐξώμεσθα φησί , ᾽ τοῖς θεοῖς.᾽ Κλέων τις ἦν κιθαρῳδός , ὃς ἐκαλεῖτο Βοῦς , δεινῶς ἀπᾴδων τῇ λύρᾳ παραχρώμενος . τούτου διακούσας ὁ Στρατόνικος εἶφ’ ὅτι ᾽ ὄνος λύρας ἐλέγετο , νῦν δὲ βοῦς λύρας . Στρατόνικος ὁ κιθαρῳδὸς ὡς Βηρισάδην ἔπλευσεν εἰς τὸν Πόντον ὄντα βασιλέα , πολλοῦ χρόνου δ’ ἤδη γεγονότος ἀποτρέχειν ἠβούλετο Στρατόνικος εἰς τὴν Ἑλλάδα , ὡς δ’ αὐτὸν , ὡς ἔοικεν , οὐ προσίετο , τοῦτ’ ἀποκριθῆναί φασι τῷ Βηρισάδῃ · ‘σὺ γὰρ διανοεῖ φησίν , ‘αὐτοῦ καταμένειν;’ ἐν τῇ Κορίνθῳ παρεπεδήμησέν ποτε Στρατόνικος ὁ κιθαρῳδός , εἶτα γρᾴδιον ἐνέβλεπεν αὐτῷ κοὐκ ἀφίστατ’ οὐδαμοῦ . κᾆθ’ ὁ Στρατόνικος ᾽ πρὸς θεῶν , μῆτερ , φράσον τί ἔσθ’ ὃ βούλει καὶ τί μ’ εἰσβλέπεις ἀεί;᾽ διηπόρησα φησίν , ᾽ εἰ μήτηρ σε μὲν δέκα μῆνας εἶχε κἀκράτει τῆς κοιλίας , πόλις δ’ ἔχουσὰ σ’ ἡμέραν ἀλγεῖ μίαν ἡ Νικοκρέοντος εἰσιοῦσ’ Ἀξιοθέα γυνὴ μετὰ παιδίσκης ἅβρας εἰς τὸν πότον ἀπεψόφησε κᾆτα τῷ Σικυωνίῳ ἀμυγδάλην ἐπιβᾶσα συνέτριβεν συνεὶς Στρατόνικος εἶπεν ᾽ οὐχ ὅμοιος ὁ ψόφος ὑπὸ νύκτα τῆς φωνῆς δὲ ταύτης οὕνεκα ἐν τῷ πελάγει διέλυσε τὴν παρρησίαν . ἐπιδεικνυμένου πόθ᾽ , ὡς ἔοικεν , ἐν Ἐφέσῳ ἀφυοῦς κιθαρῳδοῦ τὸν μαθητὴν τοῖς φίλοις , παρὼν κατὰ τύχην ὁ Στρατόνικος τοῦτ’ ἔφη · ᾽ ὃς αὐτὸς αὑτὸν οὐ κιθαρίζει φαῦλος ὤν , ἄλλους κιθαρίζων φαυλότατος ὢν δείκνυται .
Lemmas: οὐ ἄκαιρος δέ εἰμί νομίζω ἔτι καί αὐτός , ἐπειδή μιμνῄσκω ὁ κιθαριστής Στρατόνικος , λέγω τις περί ὁ εὐστοχία αὐτός ὁ ἀπόκρισις . διδάσκω γάρ κιθαριστής , ἐπειδή ἐν ὁ διδασκαλεῖον ἔχω ἐννέα μέν εἰκών ὁ Μοῦσα , ὁ δέ ἒ Ἀπόλλων εἷς , μαθητής δέ δύο , πυνθάνομαι τις πόσος ἔχω μαθητής , φημί ἒ σύν ὁ θεός δώδεκα εἰς Μύλασα δέ ἐπιδημέω καί κατοράω ναός μέν πολύς , ἄνθρωπος δέ ὀλίγος ἵστημι ἐν μέσος ὁ ἀγορά φημί ἒ ἀκούω , ναός Μάχων δέ αὐτός ἀναγράφω ὅδε ἀπομνημόνευμα · Στρατόνικος ἀποδημέω εἰς Πέλλα ποτέ , παρά πολύς ἔμπροσθεν οὗτος ἀκούω ὡς σπληνικός εἴωθα ὁ πόλις ποιέω . ἐν ὁ βαλανεῖον καταμανθάνω οὖν πολύς γυμνάζω ὁ μειρακίσκος παρά ὁ πῦρ , κομψός ὁ τε χρῶμα καί ὁ σῶμα ἀσκέω , διαμαρτάνω φάσκω ὁ λέγω ἑαυτοῦ καταμανθάνω δέ , ἡνίκα ἐξέρχομαι πάλιν ὁ κοιλία ὁ σπλήν ἔχω διπλάσιος . ἒ ’κάθημαι γάρ ἐνθάδε οὗτος φαίνω ὁ τε ἱμάτιον ὁ εἰσέρχομαι λαμβάνω τηρέω ἅμα καί ὁ σπλήν , εὐθύς ἵνα μηδέ ὅστις ὁ ἔνδον εἰμί στενοχωρία ψάλτης κακός Στρατόνικος ἑστιάω ποτέ ἐπιδείκνυμι αὐτός ὁ τέχνη παρά ὁ πότος . εἰμί δέ λαμπρός καί φιλότιμος ὁ δοχή , ψάλλω ὁ Στρατόνικος , οὐ ἔχω δέ ὅστις διαλέγω ἕτερος , συγκαταθλάω ὁ ποτήριον . αἰτέω μέγας καί κύαθος πολύς λαμβάνω ὁ τε ἥλιος ὁ κύλιξ δείκνυμι σύντομος πίνω καθεύδω , ἄλλος ἐπιτρέπω ὁ τύχη . ἐπί κῶμος ἔρχομαι δέ ὁ ψάλτης τις ἕτερος κατά τύχη , ὡς ἔοικα , γνώριμος ἔξοινος ὁ Στρατόνικος γίγνομαι εὐθύς . προσπυνθάνομαι δέ ὅς τις πολύς πίνω ἀεί οἶνος μεθύω σύντομος , ἀποκρίνω · ὅς γάρ ἐπίβουλος ἀναγής ψάλλω φημί , ὡς βοῦς ἐπί φάτνη δειπνίζω ἀποκτείνω Στρατόνικος εἰς Ἄβδηρα ἀποδημέω ποτέ ἐπί ὁ ἀγών ὁ τίθημι αὐτόθι , ὁράω ἕκαστος ὁ πολίτης κατά ἴδιος κτάομαι κῆρυξ κηρύσσω τε ἕκαστος αὐτός , ὅτε ἐθέλω , νουμηνία , σχεδόν τε ὁ κῆρυξ ἐν ὁ χωρίον εἰμί πολύς πολύς κατά λόγος ὁ δημότης , ἐπί ἄκρον βαδίζω ὁ ὄνυξ ἐν ὁ πόλις σχέδην , δέρκομαι ἀτενής εἰς ὁ γῆ κάτω . πυνθάνομαι δέ ὁ ξένος αὐτός τις ὁ πάθος ὁ γίγνομαι ἐξαπίνης περί ὁ πούς , οὗτος λέγω · ’τοῖς ὅλος μέν ῥώννυμι , ξένος , καί ὁ κόλαξ πολύς μάλα ἐπί δεῖπνον τρέχω · ἀγωνιάω δέ καί δείδω παντελής , μή ποτέ ἐπιβαίνω κῆρυξ ὁ πούς ἀναπαρίημι αὐλέω ἐπί ὁ ἱερός αὐλητής κακός μέλλω ὁ Στρατόνικος ἒ εὐφημέω , μέχρι σπένδω εὔχομαι φημί , ἒ ὁ θεός Κλέων τις εἰμί κιθαρῳδός , ὅς καλέω Βοῦς , δεινός ἀπᾴδω ὁ λύρα παραχράομαι . οὗτος διακούω ὁ Στρατόνικος λέγω ὅτι ἒ ὄνος λύρα λέγω , νῦν δέ βοῦς λύρα . Στρατόνικος ὁ κιθαρῳδός ὡς Βηρισάδης πλέω εἰς ὁ Πόντος εἰμί βασιλεύς , πολύς χρόνος δέ ἤδη γίγνομαι ἀποτρέχω βούλομαι Στρατόνικος εἰς ὁ Ἑλλάς , ὡς δέ αὐτός , ὡς ἔοικα , οὐ προσίημι , οὗτος ἀποκρίνω φημί ὁ Βηρισάδης · σύ γάρ διανοέω φημί , αὐτός καταμένω ἐν ὁ Κόρινθος παρεπιδημέω ποτέ Στρατόνικος ὁ κιθαρῳδός , εἶτα γραΐδιον ἐμβλέπω αὐτός οὐ ἀφίστημι οὐδαμοῦ . εἶτα ὁ Στρατόνικος ἒ πρός θεός , μήτηρ , φράζω τίς εἰμί ὅς βούλομαι καί τίς ἐγώ εἰσβλέπω ἀεί διαπορέω φημί , ἒ εἰ μήτηρ σύ μέν δέκα μείς ἔχω κρατέω ὁ κοιλία , πόλις δέ ἔχω σύ ἡμέρα ἀλγέω εἷς ὁ Νικοκρέων εἰσέρχομαι Ἀξιοθέα γυνή μετά παιδίσκη ἅβρα εἰς ὁ πότος ἀποψοφέω εἶτα ὁ Σικυώνιος ἀμυγδάλη ἐπιβαίνω συντρίβω συνίημι Στρατόνικος λέγω ἒ οὐ ὅμοιος ὁ ψόφος ὑπό νύξ ὁ φωνή δέ οὗτος οὕνεκα ἐν τῷ πέλαγος διαλύω ὁ παρρησία . ἐπιδείκνυμι πότε , ὡς ἔοικα , ἐν Ἔφεσος ἀφυής κιθαρῳδός ὁ μαθητής ὁ φίλος , πάρειμι κατά τύχη ὁ Στρατόνικος οὗτος φημί · ἒ ὅς αὐτός ἑαυτοῦ οὐ κιθαρίζω φαῦλος εἰμί , ἄλλος κιθαρίζω φαῦλος εἰμί δείκνυμι .