athanasius-theology.synopsis-scripturae-sacrae-sp pg028_0182.1
ὁ ἄρτος , καὶ γε οὐ τοῖς συντετοῖς ὁ πλοῦτος , καὶ γε οὐ τοῖς γινώσκουσιν ἡ χάρις · ὅτι καιρὸς καὶ ἀπάντημα συναντήσειται τοῖς πᾶσιν αὐτοῖς . Ἐν παντὶ γὰρ ἐστὶ βασιλεὺς τοῦ ἀγροῦ ἐργαζομένου . Καὶ γὰρ οὐδεὶς κύριός φησιν ἐν τούτοις τῆς ἑαυτοῦ βουλῆς . Ὅτι τίς ἄνθρωπος , ὃς ἐπλεύσειται ὅποιον τῆς βουλῆς τὰ ὅσα ἐποίησεν αὐτήν ; καὶ ὅτι οὐδὲν πλέον ἄνθρωπος ἐν τῷ βίῳ τούτῳ ἐξουσιάζοιτο , ἢ τοῦ ποιεῖν πονηρὸν καὶ ἀγαθόν , καὶ ἐτοιμάζειν εἰς τὴν ἔξοδον τὰ ἔργα αὐτοῦ . Καὶ γὰρ καὶ ὁ φάγεται καὶ πίεται , τοῦτο δόμα Θεοῦ ἐστιν . Ὦθεν εἰτε ζητήσεις ἐστι περὶ σοῦ , πῶς γέγονε τὰ φαινόμενα , εἰτε κτῆσις ἐστι χρημάτων , εἰτε τρυφὴ περιουσίας , πάντα ταῦτα ματαιότης ματαιοτήτων ἐστι , καὶ πλέον οὐδὲν ἡ περισεισία βουλῆς καὶ προαιρέσεως ἐπιχρήσεις . Ἐν δὲ τῷ λέγειν ταῦτα ματαιότητα , ἐμφαίνει μὲν τοὺς ἀνθρώπους τὸ αἰῶνιον . Διὸ καὶ πάντα ὑπερῆξ , παραίνει τῶν αἰωνίων μνημονεύειν , καὶ εἰδέναι τέλος ἔσεσθαι τοῦ κόσμου τούτου , ἐν τῷ λέγειν , ἀρχεῖν τὰς ἀληθούσας , « ἐν ἡμέρᾳ ἧ ἂν σαλευθῶσι φύλακες τῆς οἰκίας , καὶ διασ-τραφῶσιν ἄνδρες τὰς δυνάμεις , καὶ δρηγῶσαι αὶ ἀλήθουσαι . » Καὶ τὰ μετὰ τὸ τέλος δὲ ἐξηγήται . « Ὅτι σύμπαν τοῦ ποιήμα ὁ Θεὸς ἄξει ἐν κρίσει ἐν παντὶ παρεωραμένῳ , ἐὰν ἀγαθόν , καὶ ἐὰν πονηρόν . » Ἐκ δὲ τούτων δείκνυσιν , ὅτι ἄπερ ἔλεγε , ὁ Ματαίωτῆς ματαιοτήτων , οὐ τὴν κτίσιν διαβάλλων ἔφη , ἀλλ’ ὅτι , τὰ αἰώνια θεωρῶν , ἔλεγε τὴν τῶν προσκαιρῶν ἐπιθυμίαν εἶναι ματαιότητα . Καὶ κρίσιν δὲ διαδιδάσκων , σημαίνει τὴν ἀνάστασιν τῶν νεκρῶν , καὶ τῶν πράξεων ἀνταπόδοσιν . Ἐπειτα λέγων , « Ἡργησαν αὶ ἀλήθουσαι , » δείκνυσιν πάλιν μὴ εἶναι ματαίαν αὐτὴν τὴν κτίσιν , ἀλλὰ καὶ μᾶλλον διδᾶσκαλον πᾶσιν αὐτῇ οὖσαν εἰς εὐσέβειαν . Ἡ γὰρ τάξις αὐτῆς καὶ ἡ διακόσμησις διήγησις ἐστι περὶ τοῦ πεποιηκότος καὶ κτίσαντος αὐτήν , ἐν ἧ καὶ οἱ προφήται καὶ οἱ εὐαγγελισται , καὶ οἱ διδάσκαλοι εἰσιν , ὥσπερ ἀληθοντες ἐκάστῳ τροφὴν διὰ τῆς διδασκαλίας τὴν εἰς εὐσέβειαν γινῶσιν · οἳτινες ἀλήθοντες ἀργήσουσι λοιπὸν ἐν τῇ συντελείᾳ . Οὐχ ἔτι γὰρ ὡς ἀληθόντες διδάξουσιν αὐτοῦ , ἀλλ’ ἐκ τῶν πράξεων ἐκάστου ἡ κρίσις γίνεται .
Lemmas: ὁ ἄρτος , καί γε οὖον ὁ συντείνω ὁ πλοῦτος , καί γε οὖον ὁ γιγνώσκω ὁ χάρις · ὅτι καιρός καί ἀπάντημα συναντάω ὁ πᾶς αὐτός . ἐν πᾶς γάρ εἰμί βασιλεύς ὁ ἀγρός ἐργάζομαι . καί γάρ οὐδείς κύριος φημί ἐν οὗτος ὁ ἑαυτοῦ βουλή . ὅτι2 τίς ἄνθρωπος , ὅς πλέω ὁποῖος ὁ βουλή ὁ ὅσος ποιέω αὐτός ; καί ὅτι οὐδείς πλέω ἄνθρωπος ἐν ὁ βίος οὗτος ἐξουσιάζω , ἢ ὁ ποιέω πονηρός καί ἀγαθός , καί ἑτοιμάζω εἰς ὁ ἔξοδος ὁ ἔργον αὐτός . καί γάρ καί ὁ ἐσθίω καί πίνω , οὗτος δόμα Θεός εἰμί . ὤθω εἴτε ζητέω εἰμί περί σύ , πῶς γίγνομαι ὁ φαίνω , εἴτε κτῆσις εἰμί χρῆμα , εἴτε τρυφή περιουσία , πᾶς οὗτος ματαιότης ματαιότης εἰμί , καί πλέω οὐδείς ὁ περισειθεος βουλή καί προαίρεσις ἐπιχράω . ἐν δέ ὁ λέγω οὗτος ματαιότης , ἐμφαίνω μέν ὁ ἄνθρωπος ὁ αἰώνιος . Διὸ καί πᾶς ὑπερήκω , παραινέω ὁ αἰώνιος μνημονεύω , καί οἶδα τέλος εἰμί ὁ κόσμος οὗτος , ἐν ὁ λέγω , ἄρχω ὁ ἀληθέω , « ἐν ἡμέρα ἧ εἄν σαλεύω φύλαξ ὁ οἰκίον , καί διαστρέφω ἀνήρ ὁ δύναμις , καί δρηγῶσαι ὅς ἀλήθω . » καί ὁ μετά ὁ τέλος δέ ἐξηγέομαι . « ὅτι2 σύμπας ὁ ποιήμα ὁ θεός ἄγω ἐν κρίσις ἐν πᾶς παροράω , ἐάν ἀγαθός , καί ἐάν πονηρός . » ἐκ δέ οὗτος δείκνυμι , ὅτι Ἄπερ λέγω , ὁ Ματαῖος ματαιότης , οὖον ὁ κτίσις διαβάλλω φημί , ἀλλά ὅτι , ὁ αἰώνιος θεωρός , λέγω ὁ ὁ πρόσκαιρος ἐπιθυμία εἰμί ματαιότης . καί κρίσις δέ διαδιδάσκω , σημαίνω ὁ ἀνάστασις ὁ νεκρός , καί ὁ πρᾶξις ἀνταπόδοσις . ἔπειτα λέγω , « ἀργέω ὅς ἀλήθω , » δείκνυμι πάλιν μή εἰμί μάταιος αὐτός ὁ κτίσις , ἀλλά καί μᾶλλον διδάσκαλος πᾶς αὐτός εἰμί εἰς εὐσέβεια . ὁ γάρ τάξις αὐτός καί ὁ διακόσμησις διήγησις εἰμί περί ὁ ποιέω καί κτίζω αὐτός , ἐν ἧ καί ὁ προφήτης καί ὁ εὐαγγελιστής , καί ὁ διδάσκαλος εἰμί , ὥσπερ ἀληθοντες ἕκαστος τροφή διά ὁ διδασκαλία ὁ εἰς εὐσέβεια γιγνώσκω · ὅστις ἀλήθω ἀργέω λοιπός ἐν ὁ συντέλεια . οὐχ ἔτι γάρ ὡς ἀλέω διδάσκω αὐτός , ἀλλά ἐκ ὁ πρᾶξις ἕκαστος ὁ κρίσις γίγνομαι .