athanasius-theology.quaestiones-aliae-sp pg028_0396.1
καὶ ἐν τῇ ἀκτίνι , καὶ ἐν τῷ οὐρανῷ , καὶ ἐν τῇ γῇ , καὶ εἰσέρχεται ἐν ταῖς οἰκίαις καὶ πανταχοῦ , καὶ φωτίζει · οὕτω καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον καὶ μετὰ τοῦ Πατρὸς ἐστι , καὶ μετὰ τοῦ Υἱοῦ , καὶ ἄνω καὶ κάτω , καὶ πάντα ἄνθρωπον φωτίζει , καὶ οὐ λείπει ποτέ . « Τὸ γὰρ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , » φησὶν ὁ ἀπόστολος Παῦλος , « πάντα ἐρευνᾷ , καὶ τὰ βάθη τοῦ Θεοῦ . » Ἰδοὺ λοιπόν , ὥσπερ ἂν οὐκ εἰδῶμεν ποτε , οὐδὲ γινώσκειν δυνάμεθα , ποταπὸς ἂν · ὅταν δὲ ἴδωμεν τὴν εἰκόνα αὐτοῦ , τότε μικρὸν κατανοοῦμεν τὸν χαρακτῆρα τοῦ προσώπου αὐτοῦ · οὕτω μοι νόει καὶ περὶ τοῦ Θεοῦ . « Τὸν γὰρ Θεὸν οὐδεὶς ὤρακε πώποτε . » Πῶς οὖν αὐτὸν καταλαβέσθαι τινὰ δυνατά ; ἀλλ’ ἐπειδὴ φῶς ἐστὶ καὶ ὀνομάζεται ὁ Θεός , ἐκ τοῦ αἰσθητοῦ τούτου φωτὸς ἐξεικονιζόμεν αὐτόν , ὥστε λοιπόν , ὡς προσέτιομεν , εἰς τύπον τοῦ ἡλίου χαρακτῃρίζομεν τὴν ἅγιαν Τριάδα , λέγοντες εἶναι τὸν μὲν Πατέρα δισκοῦν , τὸν δὲ Υἱὸν ἀκτῖνα , τὸ δὲ Πνεῦμα τὸ ἅγιον φῶς ἐκ φωτός . Καὶ ὥσπερ ὁ δίσκος , καὶ ἡ ἀκτίς , καὶ τὸ φῶς ἐν εἰσὶ καὶ τρία , ἀμεριζόμενα , οὕτω καὶ ὁ Θεὸς ἡ Τριάς , ὁ Πατήρ , καὶ ὁ Υἱός , καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , ἐν ἐστὶ καὶ τρία , μεριζόμενα μὲν τοῖς προσώποις κατὰ τὸν ἥλιον , ἀμέριστα δὲ τῇ φύσει διαιρώμενα . Καὶ ὥσπερ ὁ δίσκος τοῦ ἡλίου μόνος ἐστὶν αἴτιος καὶ ἀγέννητος , ἡ δὲ ἀκτὶς αἰτιατὴ καὶ γεννητὴ ἐκ τοῦ δίσκου , τὸ δὲ φῶς ἐκπορευτὸν ἐκ μὲνου τοῦ δίσκου , διὰ τὸ τῆς ἀκτῖνος μεμπτόμενον , καὶ καταλάμπον τὰ περίγετα · οὕτω καὶ ὁ Θεὸς καὶ Πατὴρ αὐτὸς μόνος ἐστὶν αἴτιος τοῖς δυσι καὶ ἀγέννητος · ὁ δὲ Υἱὸς ἐκ μόνου τοῦ Πατρὸς αἰτιατὸς καὶ γεννητός · καὶ αὐτὸ τὸ Πνεῦμα ἐκ μόνου τοῦ Πατρὸς αἰτιτὸν καὶ ἐκπορευτὸν , διὰ δὲ τοῦ Υἱοῦ ἐν τῷ κόσμῳ ἀποστέλλομενον . Καὶ οὕτως ἔχε , καὶ νόει , καὶ πίστευε περὶ Θεοῦ .
Lemmas: καί ἐν ὁ ἀκτίς , καί ἐν ὁ οὐρανός , καί ἐν ὁ γῆ , καί εἰσέρχομαι ἐν ὁ οἰκία καί πανταχοῦ , καί φωτίζω · οὕτως καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος καί μετά ὁ Πατρός εἰμί , καί μετά ὁ υἱός , καί ἄνω καί κάτω , καί πᾶς ἄνθρωπος φωτίζω , καί οὐ λείπω ποτέ . « Τέ γάρ πνεῦμα ὁ ἅγιος , » φημί ὁ ἀπόστολος Παῦλος , « πᾶς ἐρευνάω , καί ὁ βάθος ὁ θεός . » ἰδέ λοιπός , ὥσπερ ἄν οὐ οἶδα ποτέ , οὐδέ γινώσκω δύναμαι , ποταπός ἄν · ὅταν δέ ὁράω ὁ εἰκών αὐτός , τότε μικρός κατανοέω ὁ χαρακτήρ ὁ πρόσωπον αὐτός · οὕτως ἐγώ νοέω καί περί ὁ θεός . « Τώς γάρ θεός οὐδείς ὄρνυμι πώποτε . » Πῶς οὖν αὐτός καταλαμβάνω τις δυνατός ; ἀλλά ἐπεί φάος εἰμί καί ὀνομάζω ὁ θεός , ἐκ ὁ αἰσθητός οὗτος φάος ἐξεικονίζω αὐτός , ὥστε λοιπός , ὡς προστίθημι , εἰς τύπος ὁ ἥλιος χαρακτηρίζω ὁ ἅγιος Τριάς , λέγω ἔρχομαι ὁ μέν Πατέρας δισκέω , ὁ δέ υἱός ἀκτίς , ὁ δέ πνεῦμα ὁ ἅγιος φάος ἐκ φάος . καί ὥσπερ ὁ δίσκος , καί ὁ ἀκτίς , καί ὁ φάος ἐν εἰμί καί τρεῖς , ἀμέρδω , οὕτως καί ὁ θεός ὁ Τριάς , ὁ Πατήρ , καί ὁ υἱός , καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ἐν εἰμί καί τρεῖς , μερίζω μέν ὁ πρόσωπον κατά ὁ ἥλιος , ἀμέριστος δέ ὁ φύσις διαιρέω . καί ὥσπερ ὁ δίσκος ὁ ἥλιος μόνος εἰμί αἴτιος καί ἀγέννητος , ὁ δέ ἀκτίς αιτιατός καί γεννητός ἐκ ὁ δίσκος , ὁ δέ φάος ἐκπόρευτος ἐκ μένω ὁ δίσκος , διά ὁ ὁ ἀκτίς μεμπτομενω , καί καταλάμπω ὁ περιγετης · οὕτως καί ὁ θεός καί Πατήρ αὐτός μόνος εἰμί αἴτιος ὁ δύο καί ἀγέννητος · ὁ δέ υἱός ἐκ μόνος ὁ Πατρός αἰτιατός καί γεννητός · καί αὐτός ὁ πνεῦμα ἐκ μόνος ὁ Πατρός αιτιτος καί ἐκπόρευτος , διά δέ ὁ υἱός ἐν ὁ κόσμος ἀποστέλλω . καί οὕτως ἔχω , καί νοέω , καί πιστεύω περί θεός .