athanasius-theology.quaestiones-ad-antiochum-ducem-sp pg028_0342.2
Ἀπόκ . Ὁμολογεῖτε , ὦ ἄνθρωποι , παντοδύναμον εἶναι τὴν τοῦ δημιουργοῦ θεοῦ οὐσίαν ; Πάντως ἐρεῖτε , ὅτι ναί . Ὦστε μᾶθετε ἀκριβῶς , ὦ ἄνθρωποι , ὅτι περὸ ἔκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι παραγενήσας θεὸς τὸν ἄνθρωπον , αὐτὸς ἀρρήτῳ τινὶ λόγῳ καὶ ἀναπλάσαι αὐτὸν δύναται . Τί γάρ ἐστιν , εἴπε μοι , εὐχωτώτερον τῷ κεραμεῖ , τὸ ἐκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι παρα-γαγεῖν τὸ σκεῦος , ἢ τὸ συντριβὲν πάλιν ἀνακαλίν-σαι ; Πρόδηλον ὅτι τὸ ἀναπλάσαι τὸ γενομένον ἤδη , κἂν εἴ πολλὰ μέρη διασκορπισθῇ ( 56 ) . Ἴνα δὲ καὶ φυσικῇ τινὶ ἀκολουθίᾳ χρήσωμαι , καὶ ὑποδείγματι , ὡςπερ παντὸς τοῦ ἐπὶ γῆς πυρὸς καὶ τῆς θέρμης πηγὴ καὶ ρίζα ὁ ἥλιος ὑπάρχει , καὶ σβεννυμένης μὲν καμίνου , εὐδηλον ὅτι ἡ θέρμη αὐτῆς πρὸς τὸν ἥλιον ἀοράτως ἀνέδραμε · καὶ πάλιν ἀποτομένης αὐτῆς ἐκ τοῦ ἡλίου , δῆλον ὅτι τὸ πῦρ παραγίνεται , τὸ ἐξ αὐτῆς ἀναχωρήσαν · οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν καταφθειρομέ-νων σωμάτων ἀνθρωπίνων καὶ διαλυομένων μοι νόη-σον , ὅτι περ εἰς ὅσας ἂν ὁρήων , ἢ ἰχθύων , ἢ ὀρνέων γαστέρας διαμερισθῇ ὁ ἄνθρωπος , εἰς τὰ τέσσαρα πάντως στοιχεῖα ἀναλύεται , καὶ ἀπέρχεται , ἐξ ὧν καὶ συνέστηκε κατὰ τὸ τοῦ ἡλίου ὑπόδειγμα . Καὶ εἰς μὲν τὰ ὕδατα ἀπέρχεται τὸ ὑγρόν · εἰς δὲ τὸν ἄέρα τὸ ψυχρόν ( 57 ) · εἰς δὲ τὸ πῦρ πρόδηλον τὸ θερμόν · εἰς δὲ τὴν γῆν λοιπὸν τὸ ξηρόν . Τῷ οὖν καιρῷ τῆς ἀναστάσεως καλέσει θεοῦ ἀοράτως ἀποδοῦσιν ἕκα-στον τῶν στοιχείων , ὅπερ ἕλαβεν ἀπολιπόντος τοῦ ἀνθρώπου ( 58 ) , καὶ προστρέχει ἡ ψυχὴ καὶ ἀνίσταται ὁ ἄνθρωπος , ὡς οἶδε μόνος ὁ πλάσας τὸν ἄνθρωπον , σπαρεῖς μὲν εἰς τὴν φθορὰν , ἐγείρομενος δὲ ἐν ἀφθαρ-σίᾳ . Ὦθεν καὶ Σαμαρεῖταις ἐντεῦθεν δυνάμεθα ἐλεῖν , ὅτι τοῦτο τὸ σῶμα ἀνίσταται , ἐκ τοῦ καὶ αὐτοῦ · ὡςπερ τινὰ κόκκον ἐπὶ γῆς κατακρύπτειν τὰ σώματα . Τοῦτο γὰρ χάριν ὁ θεὸς καὶ ἀπ’ ἀρχῆς διὰ τῶν πατέρων ἐνομοθέτησε σκάπτοντας ἡμᾶς κατα-κρύπτειν τὰ τεθνεῶτα σώματα , ὅπως καὶ ἄκων ὁ ἄνθρωπος ὁμολογῇ τὴν ἀνάστασιν . Πᾶν γὰρ τὸ ἐν τῇ γῇ ὑπ’ ἡμῶν χωννύμενον , εὐδηλον ὅτι ἐπ’ ἐλπίδι ἀναστάσεως κρύπτεται . Εἰ δὲ οὐκ ἐστὶ νεκρῶν ἀνά-στασις , καθὼς αἱρετικοὶ λέγουσιν , ἄδικος λοιπὸν ὁ θεὸς εὐρήσεται , πολλοὺς μὲν δικαίως ἐνταῦθα ταλαιπωρήσας καὶ ἀναῖρεθῆναι κακῶς συγχωρήσας , πολλοὺς δὲ ἀσεβεῖς καὶ ἁμαρτωλοὺς εὐζωτῶν καὶ εὐτεχνίαν καὶ εὐπραγίαν δωρησάμενος . Ἄλλὰ μὴ πλανήσωσαν Σαμαρειτῶν παῖδες ( 59 ) · Ἔσται γὰρ ποτε ἀναστάσεως καὶ κρίσεως καιρός , ὅπως καὶ οἱ ἐνταῦθα κακοπαθήσαντες εὐσεβεῖς στεφανωθῶσι , καὶ οἱ πάλιν εὐημερήσαντες ἀσεβεῖς τῷ αἰωνίῳ πυρὶ εἰς αἰῶνας αἰώνων καταδικασθῶσι , κατὰ τὸ δικαῖον κρῆμα τοῦ θεοῦ .
Lemmas: Ἀπόκ . ὁμολογέω , εἰμί ἄνθρωπος , παντοδύναμος εἰμί ὁ ὁ δημιουργός θεός οὐσία ; πάντως εἴρω , ὅτι ναί . ὥστε μανθάνω ἀκριβῶς , εἰμί ἄνθρωπος , ὅτι Περό ἐκ ὁ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί παραγίγνομαι θεός ὁ ἄνθρωπος , αὐτός ἄρρητος τις λόγος καί ἀναπλάσσω αὐτός δύναμαι . τις γάρ εἰμί , εἶπον ἐγώ , εὐχωτώτερον ὁ κεραμεύς , ὁ ἐκ ὁ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί παραγίγνομαι ὁ σκεῦος , ἢ ὁ συντρίβω πάλιν ἀνακαλίν-σαι ; πρόδηλος ὅτι ὁ ἀναπλάσσω ὁ γίγνομαι ἤδη , κἀν εἰμί πολύς μέρος διασκορπίζω ( 56 ) . ἵνα δέ καί φυσικός τις ἀκολουθία χράω , καί ὑπόδειγμα , ὡς πᾶς ὁ ἐπί γῆ πυρός καί ὁ θέρμη πηγή καί ρίζα ὁ ἥλιος ὑπάρχω , καί σβέννυμι μέν κάμινος , ευδηλος ὅτι ὁ θέρμη αὐτός πρός ὁ ἥλιος ἀόρατος ἀνατρέχω · καί πάλιν ἀποτέμνω αὐτός ἐκ ὁ ἥλιος , δῆλος ὅτι ὁ πῦρ παραγίγνομαι , ὁ ἐκ αὐτός ἀναχωρέω · οὗτος καί ἐπί ὁ καταφθείρω σῶμα ἀνθρώπινος καί διαλύω ἐγώ νοέω , ὅτι περ εἰς ὅσος εἄν ὀρεύς , ἢ ἰχθύς , ἢ ὄρνις γαστήρ διαμερίζω ὁ ἄνθρωπος , εἰς ὁ τέσσαρες πάντως στοιχεῖον ἀναλύω , καί ἀπέρχομαι , ἐκ ὅς καί συνίστημι κατά ὁ ὁ ἥλιος ὑπόδειγμα . καί εἰς μέν ὁ ὕδωρ ἀπέρχομαι ὁ ὑγρός · εἰς δέ ὁ ἀήρ ὁ ψυχρός ( 57 ) · εἰς δέ ὁ πῦρ πρόδηλος ὁ θερμός · εἰς δέ ὁ γῆ λοιπός ὁ ξηρός . ὁ οὖν καιρός ὁ ἀνάστασις καλέω θεός ἀόρατος ἀποδίδωμι ἕκαστος ὁ στοιχεῖον , ὅσπερ λαμβάνω ἀπολείπω ὁ ἄνθρωπος ( 58 ) , καί προστρέχω ὁ ψυχή καί ἀνίστημι ὁ ἄνθρωπος , ὡς οἶδα μόνος ὁ πλάσσω ὁ ἄνθρωπος , σπείρω μέν εἰς ὁ φθορά , ἐγείρω δέ ἐν ἀφθαρ-σία . ὤθω καί Σαμαρείτης ἐντεῦθεν δύναμαι αἱρέω , ὅτι οὗτος ὁ σῶμα ἀνίστημι , ἐκ ὁ καί αὐτός · ὡς τις κόκκος ἐπί γῆ κατακρύπτω ὁ σῶμα . οὗτος γάρ χάρις ὁ θεός καί ἀπό ἀρχή διά ὁ πατήρ νομοθετέω σκάπτω ἐγώ κατακρύπτω ὁ θνῄσκω σῶμα , ὅπως καί ἄκων ὁ ἄνθρωπος ὁμολογέω ὁ ἀνάστασις . Πᾶν γάρ ὁ ἐν ὁ γῆ ὑπό ἐγώ χόω , ευδηλος ὅτι ἐπί ἐλπίς ἀνάστασις κρύπτω . εἰμί δέ οὐ εἰμί νεκρός ἀνάστασις , καθώς αἱρετικός λέγω , ἄδικος λοιπός ὁ θεός εὑρίσκω , πολύς μέν δικαίως ἐνταῦθα ταλαιπωρέω καί ἀναιρέω κακῶς συγχωρέω , πολύς δέ ἀσεβής καί ἁμαρτωλός εὐζωτῶν καί εὐτεχνία καί εὐπραγία δωρέω . ἀλλά μή πλανάω Σαμαρείτης παῖς ( 59 ) · εἰμί γάρ ποτός ἀνάστασις καί κρίσις καιρός , ὅπως καί ὁ ἐνταῦθα κακοπαθέω εὐσεβής στεφανόω , καί ὁ πάλιν εὐημερέω ἀσεβής ὁ αἰώνιος πῦρ εἰς αἰών αἰών καταδικάζω , κατά ὁ Δίκαιος κρῆμα ὁ θεός .