athanasius-theology.orationes-tres-contra-arianos pg026_0043.2
29 . Ἄλλ᾽ ἰδοὺ , φασί , καὶ ἀεὶ ποιητὴς ἐστιν ὁ Θεός , καὶ οὐκ ἐπιγόνεν αὐτῷ τοῦ δημιουργεῖν ἡ δύναμις · ἆρ᾽ οὖν , ἐπειδὴ δημιουργός ἐστιν , αἰδιὰ ἐστι καὶ τὰ ποιήματα , καὶ οὐ δέμις εἰπεῖν οὐδὲ ἐπὶ τούτων , Οὐχ ἦν πρὸν γεννηθῆ ( 14 ) ; Ἄφρονες οἱ Ἀρειανοί · τί γὰρ ὁμοῖον υἱὸς καὶ ποίημα , ἵνα τὰ ἐπὶ τοῦ πατρὸς ταῦτα καὶ ἐπὶ τῶν δημιουργῶν ( 15 ) εἴπωσι ; Πῶς δὲ , τοσαύτης διαφορᾶς ἐν τοῖς ἔμπροσθεν δεδειχθείσης γεννήματος καὶ ποιήματος , ἐμμένουσι τῇ ἀμαθίᾳ ; Πάλιν οὖν τὸ αὐτὸ λεκτέον , Τὸ ποίημα ἔξωθεν τοῦ ποιούντος ἐστιν , ὥσπερ εἴρηται , ὁ δὲ υἱὸς ἴδιον τῆς οὐσίας γέννημα ἐστι · διὸ καὶ τὸ μὲν ποίημα οὐχ ἀνάγκη ἀεὶ εἶναι · ὅτε γὰρ βούλεται ὁ δημιουργός , ἐργάζεται · τὸ δὲ γέννημα οὐ βουλήσει ὑπόκειται , ἀλλὰ τῆς οὐσίας ἐστὶν ἰδιότης ( 16 ) . Καὶ ποιητὴς μὲν ἂν εἴη καὶ λέγοιτο , κἂν μὴπω τὰ ἔργα · πατὴρ δὲ οὐκ ἂν λεχθείη ( 17 ) οὐδ᾽ ἂν εἴη , μὴ ὑπάρχοντος υἱοῦ . Ἐὰν δὲ περιεργάζωνται , διὰ τί ὁ Θεός , ἀεὶ ( 18 ) δυνάμενος ποιεῖν , οὐχ ἀεὶ ποιεῖ ; μαινομένων μὲν καὶ αὐτὴ ἡ τόλμα . Τίς γὰρ ἔγνω νοῦν Κυρίου , ἢ τίς σύμβουλος αὐτοῦ ἐγένετο ; Ἡ πῶς ἐρεῖ τὸ πλάσμα τῷ κεραμεῖ , Τί με οὕτως ἐποίησας ; Ἵνα δὲ , κἂν ἀκυδρὸν τινα λογισμὸν εὑρόντες , μὴ σιωπῶσιν , ἀκούετωσαν · Ὅτι , εἰ καὶ τῷ Θεῷ δυνατὸν ἀεὶ ποιεῖν , ἀλλ᾽ οὐχ ἠδύνατο τὰ γεννητά ( 19 ) αἰδιὰ εἶναι · ἐξ οὐχ ὄντων γὰρ ἐστι , καὶ οὐχ ἦν πρὸν γέννηται . Τὰ δὲ οὐχ ὄντα πρὸν γέννηται , πῶς ἠδύνατο συνυπάρχειν τῷ ἀεὶ ὄντι Θεῷ ; Διὸ καὶ πρὸς τὰ λυσιτελεῖς αὐτῶν ἀφορμῶν ὁ Θεός , ὅτε εἶδεν , ὅτι δύναται γενόμενα διαμένειν , τότε καὶ πεποίηκε πάντα . Καὶ ὥσπερ δυνάμενος καὶ ( 20 ) ἐξ ἀρχῆς ἐπὶ τοῦ Ἀδὰμ , ἢ ἐπὶ Νῶε , ἢ ἐπὶ Μωϋσέως ἀποστεῖλαι τὸν αὐτοῦ Λόγον , οὐχ ἀπέστειλεν εἰ μὴ ἐπὶ συντελείᾳ τῶν αἰώνων · τοῦτο γὰρ εἶδὼ λυσιτελεῖν πάσῃ τῇ κτίσει · οὕτω καὶ τὰ γεννητά ( 21 ) , ὅτε ἠβέλησε καὶ λυσίτελες ἦν αὐτοῖς , ἐποίησεν . Ὁ δὲ γε Υἱός , οὐχ ὡν ποίημα ἀλλ᾽ ἴδιος ( 22 ) τῆς οὐσίας τοῦ Πατρός , ἀεὶ ἐστιν · ἀεὶ γὰρ ὄντος τοῦ Πατρός , ἀεὶ εἶναι δεῖ καὶ τὸ ἴδιον τῆς οὐσίας αὐτοῦ , ὅπερ ἐστιν ὁ Λόγος αὐτοῦ καὶ ἡ σοφία . Καὶ τὰ μὲν κτίσματα
Lemmas: 29 . ἄλλος ἰδού , φημί , καί ἀεί ποιητής εἰμί ὁ Θεός , καί οὐ ἐπίγονος αὐτός ὁ δημιουργέω ὁ δύναμις · ἆρα οὖν , ἐπεί δημιουργός εἰμί , ἀΐδιος εἰμί καί ὁ ποίημα , καί οὖον Δεμίς εἶπον οὐδέ ἐπί οὗτος , οὐχ εἰμί πρόειμι γεννάω ( 14 ) ; ἄφρων ὁ αρειανός · τίς γάρ ὅμοιος υἱός καί ποίημα , ἵνα ὁ ἐπί ὁ πατήρ οὗτος καί ἐπί ὁ δημιουργός ( 15 ) εἶπον ; Πῶς δέ , τοσοῦτος διαφορά ἐν ὁ ἔμπροσθεν δείκνυμι γέννημα καί ποίημα , ἐμμένω ὁ ἀμαθία ; πάλιν οὖν ὁ αὐτός λεκτέος , ὁ ποίημα ἔξωθεν ὁ ποιέω εἰμί , ὥσπερ εἴρω , ὁ δέ υἱός ἴδιος ὁ οὐσία γέννημα εἰμί · διό καί ὁ μέν ποίημα οὐ ἀνάγκη ἀεί εἰμί · ὅτε γάρ βούλομαι ὁ δημιουργός , ἐργάζομαι · ὁ δέ γέννημα οὖον βούλομαι ὑπόκειμαι , ἀλλά ὁ οὐσία εἰμί ἰδιότης ( 16 ) . καί ποιητής μέν εἄν εἰμί καί λέγω , κἀν μήπω ὁ ἔργον · πατήρ δέ οὐ εἄν λέγω ( 17 ) οὐδέ εἄν εἰμί , μή ὑπάρχω υἱός . ἐάν δέ περιεργάζομαι , διά τίς ὁ Θεός , ἀεί ( 18 ) δύναμαι ποιέω , οὐ ἀεί ποιέω ; μαίνομαι μέν καί αὐτός ὁ τόλμα . Τῖς γάρ γιγνώσκω νόος κύριος , ἢ τίς σύμβουλος αὐτός γίγνομαι ; ὁ πῶς εἴρω ὁ πλάσμα ὁ κεραμεύς , τις ἐγώ οὕτως ποιέω ; ἵνα δέ , κἀν ἀκυδρὸν τις λογισμός εὑρίσκω , μή σιωπάω , ἀκούω · ὅτι2 , εἰμί καί ὁ Θεός δυνατός ἀεί ποιέω , ἀλλά οὐ δύναμαι ὁ γεννητής ( 19 ) ἀΐδιος εἰμί · ἐκ οὐ εἰμί γάρ εἰμί , καί οὐ εἰμί πρόειμι γεννητής . ὁ δέ οὐ εἰμί πρόειμι γεννητής , πῶς δύναμαι συνυπάρχω ὁ ἀεί εἰμί Θεός ; Διὸ καί πρός ὁ λυσιτελής αὐτός ἀφορμή ὁ Θεός , ὅτε ὁράω , ὅτι δύναμαι γίγνομαι διαμένω , τότε καί ποιέω πᾶς . καί ὥσπερ δύναμαι καί ( 20 ) ἐκ ἀρχή ἐπί ὁ Ἀδάμ , ἢ ἐπί Νῶε , ἢ ἐπί Μωϋσῆς ἀποστέλλω ὁ αὐτός Λόγος , οὐ ἀποστέλλω εἰμί μή ἐπί συντέλεια ὁ αἰών · οὗτος γάρ οἶδα λυσιτελέω πᾶς ὁ κτίζω · οὗτος καί ὁ γεννητής ( 21 ) , ὅτε ἠβέλησε καί λυσιτελής εἰμί αὐτός , ποιέω . ὁ δέ γε υἱός , οὐ ὡς ποίημα ἀλλά ἴδιος ( 22 ) ὁ οὐσία ὁ πατήρ , ἀεί εἰμί · ἀεί γάρ εἰμί ὁ πατήρ , ἀεί εἰμί δεῖ καί ὁ ἴδιος ὁ οὐσία αὐτός , ὅσπερ εἰμί ὁ Λόγος αὐτός καί ὁ σοφία . καί ὁ μέν κτίσμα