athanasius-theology.orationes-tres-contra-arianos pg026_0028.1
Ἄνόητοι καὶ φιλόνηικοι ! Ἡ μὲν γὰρ ἀδίδως συνείναι μόνον αὐτὸν ἐλέγομεν , καὶ μὴ Υἱόν , πιθανὴ ( 53 ) τις ἦν αὐτῶν ἡ προσποιητὸς εὐλάβεια · εἰ δὲ ἀδίδιον λέ-γοντες ὁμολογοῦμεν αὐτὸν Υἱὸν ἐκ Πατρός , πῶς ὁ γεννηθεὶς ἀδελφὸς τοῦ γεννησάμενος δύναται νομίζε-σθαι ; Καὶ εἰ εἰς Πατέρα καὶ Υἱὸν ἡμῶν ἐστιν ἡ πί-στις , ποία ἀδελφότης ἐν τούτοις ἐστίν ; ἢ πῶς δύνα-ται ὁ Λόγος ἀδελφὸς λέγεσθαι ( 54 ) τούτου , οὗ καὶ ἐστι Λόγος ; Οὐκ ἐστὶν ἀντίρρησις αὕτη ὡς παρὰ ἀγνοούν-των γινωμένη · συνορῶσι γὰρ καὶ αὐτοὶ τὴν ἀλήθειαν · ἀλλὰ πρόφασις ἐστὶν Ἰουδαϊκή , καὶ θελόντων , ὡς εἴπεν ὁ Σολομὼν ( 55 ) , ἀπὸ τῆς ἀληθείας χωριζεσθαι . Οὐ γὰρ ἐκ τινὸς ἀρχῆς προὑπαρχούσης ὁ Πατὴρ καὶ ὁ Υἱὸς ἐγεννήθησαν , ἵνα καὶ ἀδελφοὶ νομιζθῶσιν · ἀλλ’ ὁ Πατὴρ ἀρχὴ τοῦ Υἱοῦ καὶ γεννήτωρ ἐστι ( 56 ) , καὶ ὁ Πατὴρ πατὴρ ἐστι , καὶ οὐχ υἱὸς τις γέγονε · καὶ ὁ Υἱὸς δὲ υἱὸς ἐστι , καὶ οὐχ ἀδελφός . Εἰ δὲ ἀδίδιον γέννημα τοῦ Πατρὸς λέγεται , καλῶς λέγεται . Οὐ γὰρ ἀτελὴς οὐσία τοῦ Πατρὸς ἦν ποτε , ἵνα καὶ τὸ ἴδιον ( 57 ) αὐτῆς ἐπισυμβαλὴ ταύτη · οὐδὲ ὡς ἀνθρώπου ἐξ ἀνθρώπου γεγέννηται ὁ Υἱός . Ἐὰν δὲ ὑστέρησι τῆς πατρόφας ὑπάρξεως · ἀλλὰ Θεοῦ γέννημά ἐστι , καὶ ὡς Θεοῦ ( 58 ) τοῦ ἀεὶ ὄντος ἴδιος ὢν Υἱός , ἀδίδως ὑπάρχει . Ἄνθρώπων μὲν γὰρ ἴδιον τὸ ( 59 ) ἐν χρόνῳ γεννᾶν διὰ τὸ ἀτελὲς τῆς φύσεως · Θεοῦ δὲ ἀδίδιον τὸ γέννημα , διὰ τὸ ἀεὶ τέλειον τῆς φύσεως . Εἰ μὲν οὖν οὐκ ἐστὶν Υἱός , ἀλλ’ ἐξ οὐχ ὄντων ποίημα γέγονε , δεῖ-κνύσασαν πρότερον , καὶ ὡς περὶ ποιήματος φαντα-ζόμενοι χρῆσθαι , ὅτι ( 60 ) , Ἦν ποτε ὅτε οὐκ ἦν · οὐχ ὄντα γὰρ γέγονε τὰ γεννητά . Εἰ δὲ Υἱὸς ἐστι · C τούτω γὰρ καὶ ὁ Πατὴρ λέγει , καὶ αἱ Γραφαὶ βοῶσι · τὸ δὲ Υἱὸς οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ ὁ ἐκ τοῦ Πατρὸς γεννώμενον · τὸ δὲ γεννώμενον ἐκ τοῦ ( 61 ) Πατρὸς Λόγος ἐστὶν αὐτοῦ καὶ Σοφία καὶ ἀπαύγασμα · τί δὲ λέγειν ἢ ὅτι λέγοντες , Ἦν ποτε ὅτε οὐκ ἦν ὁ Υἱός , ὡς λησταὶ τινες ἀποσυλῶσι ( 62 ) τὸν Λόγον ἀπὸ τοῦ Θεοῦ , καὶ ἀντίχρυσ κατ’ αὐτοῦ φθέγγονται , ὅτι ἦν ποτε τοῦ ἰδίου Λόγου καὶ Σοφίας ( 63 ) χωρὶς , καὶ τὸ φῶς ἦν ποτε χωρὶς αὐγῆς , καὶ ἀγνὸς ἦν ἡ πηγὴ καὶ ἕρμα ; Κᾶν γὰρ τὸ ὄνομα τοῦ χρόνου προσποιού-μενοι φοβεῖσθαι διὰ τοὺς ὀνειδίζοντας αὐτούς , λέγουσι πρὸ χρόνων αὐτὸν εἶναι · ἀλλ’ ὅμως ὅτι διαστήματα εἶναι διδάσιν , ἐν οἷς μὴ εἶναι αὐτὸν φαντάζονται , οὐδὲν εἴτον χρόνους σημαίνοντες , ἀλλ’ ἀλογίαν περὶ τὸν Θεὸν εἰσάγοντες , μεγάλως ἀσεβοῦσιν .
Lemmas: ἀνόητος καί φιλόνης ! ὁ μέν γάρ ἄδις συνίημι μόνος αὐτός λέγω , καί μή υἱός , πιθανός ( 53 ) τις εἰμί αὐτός ὁ προσποιητός εὐλάβεια · εἰμί δέ αδιδιος λέγω ὁμολογέω αὐτός υἱός ἐκ πατήρ , πῶς ὁ γεννάω ἀδελφός ὁ γεννάω δύναμαι νομίζω ; καί εἰμί εἰς πατήρ καί υἱός ἐγώ εἰμί ὁ πίστις , ποῖος ἀδελφότης ἐν οὗτος εἰμί ; ἢ πῶς δύναμαι ὁ Λόγος ἀδελφός λέγω ( 54 ) οὗτος , ὅς καί εἰμί Λόγος ; οὐ εἰμί ἀντίρρησις οὗτος ὡς παρά ἀγνοέω γινωμένος · συνοράω γάρ καί αὐτός ὁ ἀλήθεια · ἀλλά πρόφασις εἰμί Ἰουδαϊκός , καί ἐθέλω , ὡς εἶπον ὁ Σολομών ( 55 ) , ἀπό ὁ ἀλήθεια χωρίζω . οὖον γάρ ἐκ τις ἀρχή προυπάρχω ὁ πατήρ καί ὁ υἱός γεννάω , ἵνα καί ἀδελφός νομίζω · ἀλλά ὁ πατήρ ἀρχή ὁ υἱός καί γεννήτωρ εἰμί ( 56 ) , καί ὁ πατήρ πατήρ εἰμί , καί οὐ υἱός τις γίγνομαι · καί ὁ υἱός δέ υἱός εἰμί , καί οὐ ἀδελφός . εἰμί δέ αδιδιος γέννημα ὁ πατήρ λέγω , καλῶς λέγω . οὖον γάρ ἀτελής οὐσία ὁ πατήρ εἰμί ποτός , ἵνα καί ὁ ἴδιος ( 57 ) αὐτός επισυμβαλλω οὗτος · οὐδέ ὡς ἄνθρωπος ἐκ ἄνθρωπος γεννάω ὁ υἱός . ἐάν δέ ὑστέρησις ὁ πατροφημι ὕπαρξις · ἀλλά Θεός γέννημα εἰμί , καί ὡς Θεός ( 58 ) ὁ ἀεί εἰμί ἴδιος εἰμί υἱός , ἄδις ὑπάρχω . Ἄνθρωπος μέν γάρ ἴδιος ὁ ( 59 ) ἐν χρόνος γεννάω διά ὁ ἀτελής ὁ φύσις · Θεός δέ αδιδιος ὁ γέννημα , διά ὁ ἀεί τέλειος ὁ φύσις . εἰμί μέν οὖν οὐ εἰμί υἱός , ἀλλά ἐκ οὐ εἰμί ποίημα γίγνομαι , δείκνυμι πρότερος , καί ὡς περί ποίημα φαντάζω χράω , ὅτι ( 60 ) , ἦς ποτός ὅτε οὐ εἰμί · οὐ εἰμί γάρ γίγνομαι ὁ γεννητής . εἰμί δέ υἱός εἰμί · C οὗτος γάρ καί ὁ πατήρ λέγω , καί ὁ γραφή βοῦς · ὁ δέ υἱός οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ ὁ ἐκ ὁ πατήρ γεννάω · ὁ δέ γεννάω ἐκ ὁ ( 61 ) πατήρ Λόγος εἰμί αὐτός καί Σοφία καί ἀπαύγασμα · τίς δέ λέγω ἢ ὅτι λέγω , ἦς ποτός ὅτε οὐ εἰμί ὁ υἱός , ὡς λῃστής τις ἀποσυλέω ( 62 ) ὁ Λόγος ἀπό ὁ Θεός , καί αντίκρυ κατά αὐτός φθέγγομαι , ὅτι εἰμί ποτός ὁ ἴδιος Λόγος καί Σοφία ( 63 ) Χωρὶς , καί ὁ φάος εἰμί ποτός Χωρὶς αὐγή , καί ἁγνός εἰμί ὁ πηγή καί ἕρμα ; κἄν γάρ ὁ ὄνομα ὁ χρόνος προσποιέω φοβέω διά ὁ ὀνειδίζω αὐτός , λέγω πρό χρόνος αὐτός εἰμί · ἀλλά ὅμως ὅτι διάστημα εἰμί δίδωμι , ἐν ὅς μή εἰμί αὐτός φαντάζω , οὐδείς ἄγω χρόνος σημαίνω , ἀλλά ἀλογία περί ὁ θεός εἰσάγω , μέγας ἀσεβέω .