athanasius-theology.orationes-tres-contra-arianos pg026_0153.2
68 . Ἄλλ’ ἠδύνατο , φασί , καὶ κτίσματος ὄντος τοῦ Σωτῆρος , μόνον εἰπεῖν ὁ Θεὸς καὶ λύσαι τὴν κατάραν . Τὸ αὐτὸ δ’ ἂν ἀκούσαιεν καὶ αὐτοὶ παρ’ ἑτέρου λέγοντος : Ἦδύνατο καὶ μηδὲ δῦσα ἐπιδημήσαντος αὐτοῦ , μόνον εἰπεῖν ὁ Θεὸς καὶ λύσαι τὴν κατάραν . Ἄλλὰ σκοπεῖν δεῖ τὸ τοῖς ἀνθρώποις λυσιτελοῦν καὶ μὴ ἐν πᾶσι τὸ δυνατὸν τοῦ Θεοῦ λογίζεσθαι : ἐπεὶ ( 90 ) ἠδύνατο καὶ πρὸ τῆς Νῶε κιβωτοῦ τοὺς τότε παραβάντας ἀνθρώπους ἀπολέσαι : ἀλλὰ μετὰ τὴν κιβωτὸν πεποίηκεν . Ἦδύνατο καὶ χωρὶς Μωϋσέως καὶ μόνον εἰπεῖν , καὶ ἐξαγαγεῖν τὸν λαὸν ἐξ Αἰγύπτου : ἀλλὰ συνέφερε διὰ Μωϋσέως . Ἦδύνατο καὶ χωρὶς τῶν κριτῶν σῴζειν τὸν λαὸν ὁ Θεός : ἀλλὰ συνέφερε τοῖς λαοῖς ( 91 ) κατὰ καιρὸν ἐγείρεσθαι κριτὴν αὐτοῖς . Ἦδύνατο καὶ ἐξ ἀρχῆς ὁ Σωτὴρ ἐπιδημῆσαι , ἢ ληθὼν μὴ παραδοθῆναι Πιλάτῳ : ἀλλὰ καὶ ἐπὶ ( 92 ) συντελείᾳ τῶν αἰώνων ἦλθε , καὶ ζητούμενος εἶπεν : Ἐγώ εἰμι : ὁ γὰρ ποιεῖ , τοῦτο καὶ συμφέρει τοῖς ἀνθρώποις , καὶ ἄλλως οὐκ ἐπρεπε γενέσθαι : καὶ ὅπερ δὲ συμφέρει μὴ πρέπει , τοῦτο καὶ πρόνοιαν ποιεῖται . Ἦλθε γοῦν , οὐχ ἵνα διακονηθῇ , ἀλλ’ ἵνα διακονήσῃ , καὶ τὴν ἡμῶν ἐργάσηται σωτηρίαν . Ἄμελει δυναμένος ( 93 ) ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ λαλῆσαι τὸν νόμον , εἶδεν , ὅτι λυσιτελεῖ τοῖς ἀνθρώποις ἀπὸ τοῦ Σινὰ λαλῆσαι , καὶ τοῦτο πεποίηκεν , ἵνα καὶ Μωϋσῆς ἀναβῆναι δυνήθῃ , κάκεινοι ( 94 ) τὸν λόγον ἐγγύθεν ἀκούοντες , μᾶλλον πιστεύσαι δυνήθωσι . Πλὴν καὶ τὸ εὐλόγον τοῦ γενομένου θεωρεῖν ἐξεστιν ἐντεῦθεν : Εἰ διὰ τὸ δυνατὸν εἴρηκει , καὶ ἐλύτο ( 95 ) ἡ κατάρα : τοῦ μὲν κελεύσαντος ἡ δύναμις ἐπεδείκνυτο , ὁ μέντοι ἄνθρωπος τοιοῦτος ἐγίνετο , οἷος ἦν καὶ ὁ Ἄδαμ ( 96 ) πρὸ τῆς παραβάσεως , ἐξωθεν λαβὼν τὴν χάριν , καὶ μὴ συνηρμοσμένην ἔχον αὐτὴν τῷ σώματι : τοιοῦτος γὰρ ὢν καὶ τότε τέθειτο ἐν τῷ παραδείσῳ : τάχα δὲ καὶ χειρόνων ἐγίνετο , ὅτι ( 97 ) καὶ παραβαίνειν μεμαθήκεν . Ἄν τοίνυν τοιοῦτος , εἰ καὶ παραπείσθαι ὑπὸ τοῦ δράκοντος , ἐγίνετο πάλιν χρεία προστάζει τὸν Θεὸν καὶ λύσαι τὴν κατάραν : καὶ οὕτως εἰς ἄπειρον ἐγίνετο ἡ χρεία , καὶ οὐδὲν ἦττον οἱ ἄνθρωποι
Lemmas: 68 . ἄλλος δύναμαι , φημί , καί κτίσμα εἰμί ὁ Σωτήρ , μόνος εἶπον ὁ θεός καί λύω ὁ καταίρω . ὁ αὐτός δέ εἄν ἀκούω καί αὐτός παρά ἕτερος λέγω : δύναμαι καί μηδέ δύο ἐπιδημέω αὐτός , μόνος εἶπον ὁ θεός καί λύω ὁ καταίρω . ἀλλά σκοπέω δεῖ ὁ ὁ ἄνθρωπος λυσιτελέω καί μή ἐν πᾶς ὁ δυνατός ὁ Θεός λογίζομαι : ἐπεί ( 90 ) δύναμαι καί πρό ὁ Νῶε κιβωτός ὁ τότε παραβαίνω ἄνθρωπος ἀπόλλυμι : ἀλλά μετά ὁ κιβωτός ποιέω . δύναμαι καί Χωρὶς Μωϋσῆς καί μόνος εἶπον , καί ἐξάγω ὁ λαός ἐκ Αἴγυπτος : ἀλλά συμφέρω διά Μωϋσῆς . δύναμαι καί Χωρὶς ὁ κριτής σῴζω ὁ λαός ὁ Θεός : ἀλλά συμφέρω ὁ λαός ( 91 ) κατά καιρός ἐγείρω κριτής αὐτός . δύναμαι καί ἐκ ἀρχή ὁ Σωτήρ ἐπιδημέω , ἢ λήθη μή παραδίδωμι Πιλᾶτος : ἀλλά καί ἐπί ( 92 ) συντέλεια ὁ αἰών ἔρχομαι , καί ζητέω εἶπον : ἐγώ εἰμί : ὁ γάρ ποιέω , οὗτος καί συμφέρω ὁ ἄνθρωπος , καί ἄλλως οὐ πρέπω γίγνομαι : καί ὅσπερ δέ συμφέρω μή πρέπω , οὗτος καί πρόνοια ποιέω . ἔρχομαι γοῦν , οὐ ἵνα διακονέω , ἀλλά ἵνα διακονέω , καί ὁ ἐγώ ἐργάζομαι σωτηρία . ἀμελής δύναμαι ( 93 ) ἀπό ὁ οὐρανός λαλέω ὁ νόμος , ὁράω , ὅτι λυσιτελής ὁ ἄνθρωπος ἀπό ὁ Σινά λαλέω , καί οὗτος ποιέω , ἵνα καί Μωϋσῆς ἀναβαίνω δύναμαι , ἐκεῖνος ( 94 ) ὁ λόγος ἐγγύθεν ἀκούω , μᾶλλον πιστεύω δύναμαι . πλήν καί ὁ εὔλογος ὁ γίγνομαι θεωρέω ἔξεστι ἐντεῦθεν : εἰμί διά ὁ δυνατός εἴρω , καί λύω ( 95 ) ὁ κατάρα : ὁ μέν κελεύω ὁ δύναμις ἐπιδείκνυμι , ὁ μέντοι ἄνθρωπος τοιοῦτος γίγνομαι , οἷος εἰμί καί ὁ Άδαμ ( 96 ) πρό ὁ παράβασις , ἐξωθεν λαμβάνω ὁ χάρις , καί μή συναρμόζω ἔχω αὐτός ὁ σῶμα : τοιοῦτος γάρ εἰμί καί τότε τίθημι ἐν ὁ παράδεισος : τάχα δέ καί χείρων γίγνομαι , ὅτι ( 97 ) καί παραβαίνω μανθάνω . ἄν τοίνυν τοιοῦτος , εἰμί καί παραπείθω ὑπό ὁ δράκων , γίγνομαι πάλιν χρεία προστάζω ὁ θεός καί λύω ὁ καταίρω : καί οὕτως εἰς ἤπειρος γίγνομαι ὁ χρεία , καί οὐδείς ἀίσσω ὁ ἄνθρωπος