athanasius-theology.orationes-tres-contra-arianos pg026_0135.3
καὶ ὅτι ἐν ἀρχῇ μὴν ἦν ὁ Λόγος , καὶ πάντα δι’ αὐτοῦ γέγονε , καὶ ἐν αὐτῷ τὰ πάντα ἐκτίσθη . Τὸ δὲ ἐν ταῖς Παροιμίαις ἤρτην , καθὰ προείπον , οὐ τὴν οὐσίαν , ἀλλὰ τὸ ἀνθρώπινον τοῦ Λόγου σημαίνει · εἰ γὰρ εἰς ἔργα φησὶν ἐκτισθῆναι , φαίνεται μὴ τὴν οὐσίαν ἑαυτοῦ ( 97 ) σημαίνει θέλων , ἀλλὰ τὴν εἰς τὸ ἔργα αὐτοῦ οἰκονομίαν γενομένην , ὅπερ δεύτερόν ἐστι τοῦ εἶναι . Τὰ γὰρ γινόμενα καὶ κτιζόμενα προηγουμενῶς ἕνεκα τοῦ εἶναι καὶ τοῦ ὑπάρχειν ( 98 ) πεποίηται , καὶ δεύτερον ἔχουσι τὸ ποιεῖν , περὶ ὧν ἂν αὐτὸς ὁ Λόγος προστάττη , ὡς ἐπὶ πάντων ἐστιν ἰδεῖν τὸ τοιοῦτον . Ἄδαμ γὰρ ἐκτίσθη , οὐχ ἵνα ἐργάζηται , ἀλλ’ ἵνα πρῶτον ὑπάρχει ( 99 ) ἄνθρωπος · μετὰ ταῦτα γὰρ ἔλαβε τὴν ἐντολὴν τοῦ ἐργάζεσθαι . Νῦν δὲ ἐκτίσθη οὐ διὰ τὴν κιβωτόν , ἀλλ’ ἵνα πρῶτον ὑπάρχει καὶ ἄνθρωπος γένηται · μετὰ ταῦτα γὰρ ἔλαβεν ἐντολὴν κατασκευάσαι ( 1 ) τὴν κιβωτόν · καὶ ἐφ’ ἑκάστου δὲ ζητῶν ταῦτα εὗροι τις . Καὶ γὰρ καὶ Μωϋσῆς ὁ μέγας πρῶτον ἄνθρωπος γέγονε ( 2 ) , καὶ δεύτερον τὴν ἡγεμονίαν τοῦ λαοῦ πεπείσθαι . Οὕτω καὶ ἐνταῦθα τοῦτο νοεῖν ἔξεστιν · ὅρα γὰρ , ὅτι οὐχ εἰς τὸ εἶναι κτίζεται , ἀλλ’ ἐν ἀρχῇ μὲν ἦν ὁ Λόγος , μετὰ ταῦτα δὲ εἰς τὰ ἔργα πέμπεται , καὶ τὴν τούτων οἰκονομίαν · καὶ γὰρ πρὸν γενέσθαι τὰ ἔργα ( 3 ) , ἦν μὲν ἀεὶ ὁ Υἱός , οὕτω δὲ χρεία ἦν αὐτὸν καὶ κτισθῆναι . Ὅτε δὲ ἐκτίσθη τὰ ἔργα , καὶ χρεία μετὰ ταῦτα ( 4 ) γέγονε τῆς εἰς διορθωσιν αὐτῶν οἰκονομίας · τότε δὴ καὶ ὁ Λόγος δέδωκεν ἑαυτὸν εἰς τὸ συγκαταβῆναι καὶ ὁμοιωθῆναι τοῖς ἔργοις · ὅπερ διὰ μὲν τῆς , ἔκτισε , λέξεως , ἡμῖν δεδήλωκε ( 5 ) , διὰ δὲ τοῦ προφήτου Ἠσαίου · τὸ ὁμοιον σημαίνει θέλων , πάλιν λέγει · Καὶ νῦν οὕτως λέγει Κύριος , ὁ πλάσας με ἐκ κοιλίας δοῦλον ἑαυτῷ ( 6 ) , τοῦ συναγαγεῖν τὸν Ἰακὼβ πρὸς αὐτόν , καὶ Ἰσραήλ · συναχθήσομαι καὶ δοξασθήσομαι ἐναντίον Κυρίου .
Lemmas: καί ὅτι ἐν ἀρχή μήv εἰμί ὁ Λόγος , καί πᾶς διά αὐτός γίγνομαι , καί ἐν αὐτός ὁ πᾶς κτίζω . ὁ δέ ἐν ὁ παροιμία ἀρτάω , καθά προεῖπον , οὖον ὁ οὐσία , ἀλλά ὁ ἀνθρώπινος ὁ Λόγος σημαίνω · εἰμί γάρ εἰς ἔργον φημί ἐκτίνω , φαίνω μή ὁ οὐσία ἑαυτοῦ ( 97 ) σημαίνω ἐθέλω , ἀλλά ὁ εἰς ὁ ἔργον αὐτός οἰκονομία γίγνομαι , ὅσπερ δεύτερος εἰμί ὁ εἰμί . ὁ γάρ γίγνομαι καί κτίζω προηγουμένως ἕνεκα ὁ εἰμί καί ὁ ὑπάρχω ( 98 ) ποιέω , καί δύο ἔχω ὁ ποιέω , περί ὅς εἄν αὐτός ὁ Λόγος προστάσσω , ὡς ἐπί πᾶς εἰμί ὁράω ὁ τοιοῦτος . Άδαμ γάρ κτίζω , οὐ ἵνα ἐργάζομαι , ἀλλά ἵνα πρῶτος ὑπάρχω ( 99 ) ἄνθρωπος · μετά οὗτος γάρ λαμβάνω ὁ ἐντολή ὁ ἐργάζομαι . νῦν δέ κτίζω οὖον διά ὁ κιβωτός , ἀλλά ἵνα πρῶτος ὑπάρχω καί ἄνθρωπος γίγνομαι · μετά οὗτος γάρ λαμβάνω ἐντολή κατασκευάζω ( 1 ) ὁ κιβωτός · καί ἐπί ἕκαστος δέ ζητέω οὗτος εὑρίσκω τις . καί γάρ καί Μωϋσῆς ὁ μέγας πρῶτος ἄνθρωπος γίγνομαι ( 2 ) , καί δύο ὁ ἡγεμονία ὁ λαός πείθω . οὕτως καί ἐνταῦθα οὗτος νοέω ἔξεστι · ὁράω γάρ , ὅτι οὐ εἰς ὁ εἰμί κτίζω , ἀλλά ἐν ἀρχή μέν εἰμί ὁ Λόγος , μετά οὗτος δέ εἰς ὁ ἔργον πέμπω , καί ὁ οὗτος οἰκονομία · καί γάρ πρόειμι γίγνομαι ὁ ἔργον ( 3 ) , εἰμί μέν ἀεί ὁ υἱός , οὗτος δέ χρεία εἰμί αὐτός καί κτίζω . ὅτε δέ κτίζω ὁ ἔργον , καί χρεία μετά οὗτος ( 4 ) γίγνομαι ὁ εἰς διόρθωσις αὐτός οἰκονομία · τότε δή καί ὁ Λόγος δίδωμι ἑαυτοῦ εἰς ὁ συγκαταβαίνω καί ὁμοιόω ὁ ἔργον · ὅσπερ διά μέν ὁ , κτίζω , λέξις , ἐγώ δηλόω ( 5 ) , διά δέ ὁ προφήτης Ἠσαΐας · ὁ ὅμοιος σημαίνω ἐθέλω , πάλιν λέγω · καί νῦν οὕτως λέγω Κύριος , ὁ πλάσσω ἐγώ ἐκ κοιλία δοῦλος ἑαυτοῦ ( 6 ) , ὁ συνάγω ὁ Ἰακώβ πρός αὐτός , καί Ἰσραήλ · συνάγω καί δοξάζω ἐναντίος κύριος .