athanasius-theology.oratio-quarta-contra-arianos-sp 12
12 . Τὸ αὐτὸ δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ Πατρὸς τολμῶντες φανήσονται . Εἰ γὰρ σιωπῶν οὐκ ἠδύνατο ποιεῖν , ἀνάγκη προσειληφέναι αὐτὸν δύναμιν γεννήσαντα , ὅ ἐστι , λαλήσαντα . Καὶ πόθεν προσείληφε ; καὶ διὰ τί ; Εἰ δὲ ἠδύνατο , ἔχων ἐν ἑαυτῷ τὸν Λόγον , ποιεῖν , περιττῶς γεννᾷ , δυνάμενος καὶ σιωπῶν ποιεῖν . Ἔπειτα , εἰ πρὸ τοῦ γεννηθῆναι ἐν τῷ Θεῷ ἦν ὁ Λόγος , ἄρα γεννηθεὶς ἐκτὸς καὶ ἔξω τοῦ Θεοῦ ἐστιν . Εἰ δὲ τοῦτο , πῶς νῦν λέγει , ‘ἐγὼ ἐν τῷ Πατρὶ , καὶ ὁ Πατὴρ ἐν ἐμοί;’ Εἰ δὲ νῦν ἐν τῷ Πατρί ἐστιν , ἄρα ἀεὶ ἦν ἐν τῷ Πατρὶ , ὥσπερ καὶ νῦν ἐστι , καὶ περιττὸν τὸ λέγειν , ‘Διʼ ἡμᾶς γεγέννηται , καὶ μεθʼ ἡμᾶς ἀνατρέχει , ἵνα ᾖ ὥσπερ ἦν.᾿ Οὐ γὰρ ἦν ὅπερ οὐκ ἔστι νῦν , οὐδέ ἐστιν ὅπερ οὐκ ἦν · ἀλλʼ ἔστιν ὥσπερ ἦν ἀεὶ , καὶ ὡσαύτως καὶ κατὰ τὰ αὐτὰ ἔχων · ἐπεὶ ἀτελὴς καὶ τρεπτὸς φανήσεται . Εἰ γὰρ , ὅπερ ἦν τοῦτʼ ἔσται μετὰ ταῦτα , ὡς νῦν οὐκ ὢν , δῆλον ὅτι οὐκ ἔστι νῦν ὅπερ ἦν καὶ ἔσται . Λέγω δέ · εἰ ἐν Θεῷ ἦν πρότερον , καὶ μετὰ ταῦτα πάλιν ἔσται , δῆλον ὅτι οὐκ ἔστι νῦν ἐν τῷ Θεῷ ὁ Λόγος . Ἀλλʼ ἐλέγχει τούτους ὁ Κύριος , λέγων , ‘ἐγὼ ἐν τῷ Πατρὶ , καὶ ὁ Πατὴρ ἐν ἐμοί·’ οὕτω γάρ ἐστι νῦν , ὥσπερ ἦν ἀεί . Εἰ δὲ οὕτω νῦν ἐστιν , ὥσπερ ἦν ἀεὶ , δῆλον ὅτι οὐ ποτὲ μὲν ἐγεννᾶτο , ποτὲ δὲ οὔ · οὐδὲ ποτὲ μὲν ἐν Θεῷ ἡσυχία ἦν , ποτὲ δὲ ἐλάλει · ἀλλʼ ἔστιν ἀεὶ Πατὴρ , καὶ Υἱὸς ὁ τούτου Λόγος , οὐκ ὀνόματι μόνον ‘Λόγος,’ οὐδὲ κατʼ ἐπίνοιαν ‘Υἱὸς’ ὁ Λόγος , ἀλλʼ ὑπάρχων ὁμοούσιος τῷ Πατρὶ , οὐ διʼ ἡμᾶς γεννηθεὶς , ἡμεῖς γὰρ δι᾿ ἐκεῖνον γεγόναμεν . Ἐπεὶ εἰ δι᾿ ἡμᾶς ἐγεννήθη , καὶ ἐν τῷ γεγεννῆσθαι αὐτὸν ἐκτίσθημεν , καὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ συνέστηκεν ἡ κτίσις , ἀνατρέχει δὲ ἵνα ᾖ ὅπερ πρότερον ἦν , πρῶτον μὲν ἔσται πάλιν μὴ γεννώμενος ὁ γεννηθείς . Εἰ γὰρ ἡ πρόοδος αὐτοῦ γέννησίς ἐστιν , ἡ ἀναδρομὴ πάλιν παῦλα τῆς γεννήσεως · γενομένου γὰρ αὐτοῦ ἐν τῷ Θεῷ , σιωπήσει πάλιν ὁ Θεός . Εἰ δὲ σιωπήσει , ἔσται ὅπερ ἦν , σιωπῶντος αὐτοῦ , ἡσυχία , καὶ οὐ κτίσις · παύσεται ἄρα ἡ κτίσις . Ὥσπερ γὰρ προελθόντος τοῦ Λόγου , γέγονεν ἡ κτίσις , καὶ ὑπῆρξεν , οὕτω παλινδρομοῦντος τοῦ Λόγου , οὐχ ὑπάρξει ἡ κτίσις . Τίς οὖν χρεία τοῦ γενέσθαι , εἰ παύσεται ; ἢ τί καὶ ἐλάλει ὁ Θεὸς , ἵνα μετὰ ταῦτα σιωπήσῃ ; τί δὲ προεβάλλετο , ὃν ἀνακαλεῖται ; τί δὲ καὶ ἐγέννα , οὗ τὴν γέννησιν παύσειν ἤθελε ; Τί δὲ πάλιν ἔσται , ἄδηλον , ἢ γὰρ σιωπήσει ἀεὶ , ἢ πάλιν γεννήσει , καὶ ἑτέραν κτίσιν ἐπινοήσει · οὐ γὰρ τὴν αὐτὴν ποιήσει ( ἢ γὰρ ἂν διέμεινεν ἡ γενομένη ) ἀλλʼ ἑτέραν · ἀκολούθως δὲ καὶ ταύτην παύσει , καὶ ἑτέραν ἐπινοήσει , καὶ τοῦτο εἰς ἄπειρον .
Lemmas: 12 . Τέ αὐτός δέ καί ἐπί ὁ Πατρός τολμάω φανάω . εἰμί γάρ σιωπή οὐ δύναμαι ποιέω , ἀνάγκη προσλαμβάνω αὐτός δύναμις γεννάω , ὁ εἰμί , λαλέω . καί πόθεν προσλαμβάνω ; καί διά τίς ; εἰμί δέ δύναμαι , ἔχω ἐν ἑαυτοῦ ὁ Λόγος , ποιέω , περισσός γεννάω , δύναμαι καί σιωπή ποιέω . ἔπειτα , εἰμί πρό ὁ γεννάω ἐν ὁ θεός εἰμί ὁ Λόγος , ἄρα γεννάω ἐκτός καί ἔξω ὁ θεός εἰμί . εἰμί δέ οὗτος , πῶς νῦν λέγω , ἐγώ ἐν ὁ πατήρ , καί ὁ Πατήρ ἐν ἐμός εἰμί δέ νῦν ἐν ὁ πατήρ εἰμί , ἄρα ἀεί εἰμί ἐν ὁ πατήρ , ὥσπερ καί νῦν εἰμί , καί περισσός ὁ λέγω , Δί ἐγώ γεννάω , καί μετά ἐγώ ἀνατρέχω , ἵνα εἰμί ὥσπερ ὅς οὐ γάρ εἰμί ὅς οὐ εἰμί νῦν , οὐδέ εἰμί ὅς οὐ εἰμί · ἀλλά εἰμί ὥσπερ εἰμί ἀεί , καί ὡσαύτως καί κατά ὁ αὐτός ἔχω · ἐπεί ἀτελής καί τρεπτός φαίνω . εἰμί γάρ , ὅς εἰμί οὗτος εἰμί μετά οὗτος , ὡς νῦν οὐ εἰμί , δῆλος ὅτι οὐ εἰμί νῦν ὅς εἰμί καί εἰμί . λέγω δέ · εἰμί ἐν θεός εἰμί πρότερος , καί μετά οὗτος πάλιν εἰμί , δῆλος ὅτι οὐ εἰμί νῦν ἐν ὁ θεός ὁ Λόγος . ἀλλά ἔλεγχος οὗτος ὁ κύριος , λέγω , ἐγώ ἐν ὁ πατήρ , καί ὁ Πατήρ ἐν ἐμός οὕτως γάρ εἰμί νῦν , ὥσπερ εἰμί ἀεί . εἰμί δέ οὕτως νῦν εἰμί , ὥσπερ εἰμί ἀεί , δῆλος ὅτι οὐ ποτέ μέν γεννάω , ποτέ δέ οὐ · οὐδέ ποτέ μέν ἐν θεός ἡσυχία εἰμί , ποτέ δέ λαλέω · ἀλλά εἰμί ἀεί Πατήρ , καί υἱός ὁ οὗτος Λόγος , οὐ ὄνομα μόνος Λόγος οὐδέ κατά ἐπίνοια ‘Υἱὸς’ ὁ Λόγος , ἀλλά ὑπάρχω ὁμοούσιος ὁ πατήρ , οὐ διά ἐγώ γεννάω , ἐγώ γάρ διά ἐκεῖνος γίγνομαι . ἐπεί εἰμί διά ἐγώ γεννάω , καί ἐν ὁ γεννάω αὐτός κτίζω , καί ὁ γέννησις αὐτός συνίστημι ὁ κτίσις , ἀνατρέχω δέ ἵνα εἰμί ὅς πρότερος εἰμί , πρῶτος μέν εἰμί πάλιν μή γεννάω ὁ γεννάω . εἰμί γάρ ὁ πρόοδος αὐτός γέννησις εἰμί , ὁ ἀναδρομή πάλιν παῦλα ὁ γέννησις · γίγνομαι γάρ αὐτός ἐν ὁ θεός , σιωπάω πάλιν ὁ θεός . εἰμί δέ σιωπάω , εἰμί ὅς εἰμί , σιωπάω αὐτός , ἡσυχία , καί οὐ κτίσις · παύω ἄρα ὁ κτίσις . ὥσπερ γάρ προέρχομαι ὁ Λόγος , γίγνομαι ὁ κτίσις , καί ὑπάρχω , οὕτως παλινδρομέω ὁ Λόγος , οὐ ὑπάρχω ὁ κτίσις . Τῖς οὖν χρεῖος ὁ γίγνομαι , εἰμί παύω ; ἢ τίς καί λαλέω ὁ θεός , ἵνα μετά οὗτος σιωπάω ; τίς δέ προβάλλω , ὅς ἀνακαλέω ; τίς δέ καί γεννάω , ὅς ὁ γέννησις παύω ἐθέλω ; Τι δέ πάλιν εἰμί , ἄδηλος , ἢ γάρ σιωπάω ἀεί , ἢ πάλιν γεννάω , καί ἕτερος κτίσις ἐπινοέω · οὐ γάρ ὁ αὐτός ποιέω ( ἢ γάρ ἄν διαμένω ὁ γίγνομαι ) ἀλλά ἕτερος · ἀκόλουθος δέ καί οὗτος παύω , καί ἕτερος ἐπινοέω , καί οὗτος εἰς ἤπειρος .