athanasius-theology.oratio-iii-contra-arianos 33
33 . Τοῦτο δὲ τίς οὐκ ἂν θαυμάσειεν ; ἢ τίς οὐκ ἂν σύνθοιτο θεῖον ἀληθῶς εἶναι τὸ πρᾶγμα ; εἰ γὰρ τὰ τῆς θεότητος τοῦ Λόγου ἔργα μὴ διὰ τοῦ σώματος ἐγίνετο , οὐκ ἂν ἐθεοποιήθη ἄνθρωπος · καὶ πάλιν , εἰ τὰ ἴδια τῆς σαρκὸς οὐκ ἐλέγετο τοῦ Λόγου , οὐκ ἂν ἠλευθερώθη παντελῶς ἀπὸ τούτων ὁ ἄνθρωπος · ἀλλʼ εἰ ἄρα πρὸς ὀλίγον μὲν ἀνεπαύετο , ὡς προεῖπον , πάλιν δὲ ἔμενεν ἡ ἁμαρτία ἐν αὐτῷ καὶ ἡ φθορὰ , ὥσπερ ἐπὶ τῶν ἔμπροσθεν ἀνθρώπων γέγονε , καὶ τοῦτο δείκνυται . Πολλοὶ γοῦν ἅγιοι γεγόνασι καὶ καθαροὶ πάσης ἁμαρτίας · Ἱερεμίας δὲ καὶ ἐκ κοιλίας ἡγιάσθη · καὶ Ἰωάννης ἔτι κυοφορούμενος ‘ἐσκίρτησεν ἐν ἀγαλλιάσειʼ ἐπὶ τῇ φωνῇ τῆς Θεοτόκου Μαρίας · καὶ ὅμως ‘ἐβασίλευσεν ὁ θάνατος ἀπὸ Ἀδὰμ μέχρι Μωσέως , καὶ ἐπὶ τοὺς μὴ ἁμαρτήσαντας , ἐπὶ τῷ ὁμοιώματι τῆς παραβάσεως Ἀδάμ·ʼ καὶ οὕτως ἔμενον οὐδὲν ἧττον οἱ ἄνθρωποι θνητοὶ καὶ φθαρτοὶ , δεκτικοὶ τῶν ἰδίων τῆς φύσεως παθῶν . Νῦν δὲ τοῦ Λόγου γενομένου ἀνθρώπου , καὶ ἰδιοποιουμένου τὰ τῆς σαρκὸς , οὐκέτι ταῦτα τοῦ σώματος ἅπτεται διὰ τὸν ἐν αὐτῷ γενόμενον Λόγον · ἀλλʼ ὑπʼ αὐτοῦ μὲν ἀνήλωται , λοιπὸν δὲ οἱ ἄνθρωποι οὐκέτι κατὰ τὰ ἴδια πάθη μένουσιν ἁμαρτωλοὶ καὶ νεκροὶ , ἀλλὰ κατὰ τὴν τοῦ Λόγου δύναμιν ἀναστάντες , ἀθάνατοι καὶ ἄφθαρτοι ἀεὶ διαμένουσιν . Ὅθεν καὶ γεννωμένης τῆς σαρκὸς ἐκ τῆς Θεοτόκου Μαρίας , αὐτὸς λέγεται γεγεννῆσθαι , ὁ τοῖς ἄλλοις γένεσιν εἰς τὸ εἶναι παρέχων · ἵνα τὴν ἡμῶν εἰς ἑαυτὸν μεταθῇ γένεσιν , καὶ μηκέτι ὡς γῇ μόνη ὄντες εἰς γῆν ἀπέλθωμεν , ἀλλʼ ὡς τῷ ἐξ οὐρανοῦ Λόγῳ συναφθέντες , εἰς οὐρανοὺς ἀναχθῶμεν παῤ αὐτοῦ . Οὐκοῦν οὕτω καὶ τὰ ἄλλα πάθη τοῦ σώματος οὐκ ἀπεικότως εἰς ἑαυτὸν μετέθηκεν , ἵνα μηκέτι ὡς ἄνθρωποι , ἀλλʼ ὡς ἴδιοι τοῦ Λόγου , τῆς αἰωνίου ζωῆς μετάσχωμεν . Οὐκέτι γὰρ , κατὰ τὴν προτέραν γένεσιν , ‘ἐν τῷ Ἀδὰμ’ ἀποθνήσκομεν · ἀλλὰλοιπὸν τῆς γενέσεως ἡμῶν καὶ πάσης τῆς σαρκικῆς ἀσθενείας μετατεθέντων εἰς τὸν Λόγον , ἐγειρόμεθα ἀπὸ γῆς , λυθείσης τῆς διʼ ἁμαρτίαν κατάρας διὰ τὸν ἐν ἡμῖν ‘ὑπὲρ ἡμῶν γενόμενον κατάραν·’ καὶ εἰκότως γε . Ὥσπερ γὰρ , ἐκ γῆς ὄντες πάντες , ἐν τῷ Ἀδὰμ ἀποθνήσκομεν , οὕτως ‘ἄνωθεν ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος ἀναγεννηθέντες , ἐν τῷ Χριστῷ πάντες ζωοποιούμεθα,’ οὐκέτι ὡς γηΐνης , ἀλλὰ λοιπὸν λογωθείσης τῆς σαρκὸς διὰ τὸν τοῦ Θεοῦ Λόγον , ὃς δι᾿ ἡμᾶς ‘ἐγένετο σάρξ.’
Lemmas: 33 . οὗτος δέ τίς οὐ εἄν θαυμάζω ; ἢ τίς οὐ εἄν συντίθημι θέω ἀληθής εἰμί ὁ πρᾶγμα ; εἰμί γάρ ὁ ὁ θεότης ὁ Λόγος ἔργον μή διά ὁ σῶμα γίγνομαι , οὐ εἄν θεοποιέω ἄνθρωπος · καί πάλιν , εἰμί ὁ ἴδιος ὁ σάρξ οὐ λέγω ὁ Λόγος , οὐ εἄν ἐλευθερόω παντελῶς ἀπό οὗτος ὁ ἄνθρωπος · ἀλλά εἰμί ἄρα πρός ὀλίγος μέν ἀναπαύω , ὡς προεῖπον , πάλιν δέ μένω ὁ ἁμαρτία ἐν αὐτός καί ὁ φθορά , ὥσπερ ἐπί ὁ ἔμπροσθεν ἄνθρωπος γίγνομαι , καί οὗτος δείκνυμι . πολλός γοῦν ἅγιος γίγνομαι καί καθαρός πᾶς ἁμαρτία · Ἱερεμίας δέ καί ἐκ κοιλία ἁγίζω · καί Ἰωάννης ἔτι κυοφορώ σκιρτάω ἐν ἀγαλλιάω ἐπί ὁ φωνή ὁ Θεοτόκος Μαρία · καί ὅμως βασιλεύω ὁ θάνατος ἀπό Ἀδάμ μέχρι Μωσῆς , καί ἐπί ὁ μή ἁμαρτάνω , ἐπί ὁ ὁμοίωμα ὁ παράβασις Ἀδάμ καί οὕτως μένω οὐδείς κακός ὁ ἄνθρωπος θνητός καί φθαρτός , δεκτικός ὁ ἴδιος ὁ φύσις πάθος . νῦν δέ ὁ Λόγος γίγνομαι ἄνθρωπος , καί ἰδιοποιέω ὁ ὁ σάρξ , οὐκέτι οὗτος ὁ σῶμα ἅπτω διά ὁ ἐν αὐτός γίγνομαι Λόγος · ἀλλά ὑπό αὐτός μέν ἀναλίσκω , λοιπός δέ ὁ ἄνθρωπος οὐκέτι κατά ὁ ἴδιος πάθος μένω ἁμαρτωλός καί νεκρός , ἀλλά κατά ὁ ὁ Λόγος δύναμις ἀνίστημι , ἀθάνατος καί ἄφθαρτος ἀεί διαμένω . ὅθεν καί γεννάω ὁ σάρξ ἐκ ὁ Θεοτόκος Μαρία , αὐτός λέγω γεννάω , ὁ ὁ ἄλλος γένεσις εἰς ὁ εἰμί παρέχω · ἵνα ὁ ἐγώ εἰς ἑαυτοῦ μετατίθημι γένεσις , καί μηκέτι ὡς γῆ μόνος εἰμί εἰς γῆ ἀπέρχομαι , ἀλλά ὡς ὁ ἐκ οὐρανός Λόγος συνάπτω , εἰς οὐρανός ἀνάγω παρά αὐτός . οὐκοῦν οὗτος καί ὁ ἄλλος πάθος ὁ σῶμα οὐ ἀπεικότως εἰς ἑαυτοῦ μετατίθημι , ἵνα μηκέτι ὡς ἄνθρωπος , ἀλλά ὡς ἴδιος ὁ Λόγος , ὁ αἰώνιος ζωή μετέχω . οὐκέτι γάρ , κατά ὁ πρότερος γένεσις , ἐν ὁ Ἀδάμ ἀποθνῄσκω · αλλαλοιπος ὁ γένεσις ἐγώ καί πᾶς ὁ σαρκικός ἀσθένεια μετατίθημι εἰς ὁ λόγος , ἐγείρω ἀπό γῆ , λύω ὁ διά ἁμαρτία κατάρα διά ὁ ἐν ἐγώ ὑπέρ ἐγώ γίγνομαι καταίρω καί εἰκότως γε . ὥσπερ γάρ , ἐκ γῆ εἰμί πᾶς , ἐν ὁ Ἀδάμ ἀποθνῄσκω , οὕτως ἄνωθεν ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα ἀναγεννάω , ἐν ὁ Χριστός πᾶς ζῳοποιέω οὐκέτι ὡς γήινος , ἀλλά λοιπός λογόω ὁ σάρξ διά ὁ ὁ Θεός Λόγος , ὅς διά ἐγώ γίγνομαι σάρξ