athanasius-theology.oratio-iii-contra-arianos 7
7 . Ἐπειδὴ δὲ οἱ ἀσεβεῖς καὶ ταῦτα φέροντες δυσφημοῦσι μὲν τὸν Κύριον , ὀνειδίζουσι δὲ ἡμῖν λέγοντες , ‘Ἰδοὺ “ εἷς , ” καὶ “ μόνος , ” καὶ “ πρῶτος ” λέγεται ὁ Θεός · πῶς ὑμεῖς λέγετε τὸν Υἱὸν εἶναι Θεόν ; εἰ γὰρ ἦν Θεὸς , οὐκ ἂν ἔλεγεν , “ Ἐγὼ μόνος , ” οὐδὲ ὅτι “ εἷς ἐστιν ὁ Θεὸς·”’ ἀναγκαῖον τὸν νοῦν καὶ τούτων τῶν ῥητῶν , ὡς δυνατόν ἐστιν , εἰπεῖν , ἵνα πάντες γνῶσι καὶ ἐκ τούτων ὅτι ὄντως εἰσὶν οἱ Ἀρειανοὶ θεομάχοι . Εἰ μὲν οὖν ἅμιλλα τῷ Υἱῷ ἐστι πρὸς τὸν Πατέρα , τοιαύτας ἀκουέτω φωνάς · καὶ εἰ ὥσπερ Δαβὶδ ἤκουσε περὶ τοῦ Ἀδωνίου καὶ τοῦ Ἀβεσσαλὼμ , οὕτω καὶ ὁ Πατὴρ βλέπει τὸν Υἱὸν , πρὸς ἑαυτὸν λεγέτω καὶ προφερέτω τοιαῦτα ῥήματα , μήποτε ὁ Υἱὸς , λέγων ἑαυτὸν Θεὸν , ἀποστήσῃ τινὰς ἀπὸ τοῦ Πατρός · εἰ δὲ ὁ γινώσκων τὸν Υἱὸν γινώσκει μᾶλλον τὸν Πατέρα , ἀποκαλύπτοντος τοῦτον αὐτῷ τοῦ Υἱοῦ , καὶ ἐν τῷ Λόγῳ ὄψεται μᾶλλον τὸν Πατέρα , καθάπερ εἴρηται · ἐλθὼν δὲ ὁ Υἱὸς , οὐχ ἑαυτὸν , ἀλλὰ τὸν Πατέρα ἐδόξασε , λέγων μὲν τῷ προσερχομένῳ , ‘Τί με λέγεις ἀγαθόν ; οὐδεὶς ἀγαθὸς , εἰ μὴ εἷς ὁ Θεός·’ ἀποκρινόμενος δὲ τῷ ἐρωτῶντι , ποία ἐντολὴ ἐν τῷ νόμῳ μείζων , ὅτι , ‘Ἄκουε Ἰσραὴλ , Κύριος ὁ Θεός σου Κύριος εἷς ἐστι·’ καὶ τοῖς μὲν ὄχλοις λέγων , ‘ἐγὼ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβέβηκα οὐχ ἵνα ποιήσω τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν , ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με Πατρός·’ τοὺς δὲ μαθητὰς διδάσκων , ὅτι ‘ὁ Πατήρ μου μείζων μού ἐστι·’ καὶ , ‘ὁ ἐμὲ τιμῶν τιμᾷ τὸν πέμψαντά με.’ καὶ εἰ τοιοῦτός ἐστιν ὁ Υἱὸς πρὸς τὸν ἑαυτοῦ Πατέρα , ποία ἐναντιότης , ἵνα καὶ τοιαύτην τις ὑπόνοιαν λάβῃ περὶ τῶν τοιούτων ῥητῶν ; ἄλλως τε εἰ Λόγος ἐστὶ τοῦ Πατρὸς ὁ Υἱὸς , τίς οὕτως ἐστὶν ἄφρων , πλὴν τῶν Χριστομάχων , ὡς νομίζειν ὅτι τὸν ἑαυτοῦ Λόγον διαβάλλων καὶ ἀναιρῶν τὰ τοιαῦτα λελάληκεν ὁ Θεός ; Οὐκ ἔστιν οὗτος ὁ νοῦς Χριστιανῶν · μὴ γένοιτο · οὐ γὰρ διὰ τὸν Υἱὸν ταῦτα γέγραπται , ἀλλʼ εἰς ἀναίρεσιν τῶν πλασθέντων παρὰ τῶν ἀνθρώπων ψευδωνύμων θεῶν · καὶ ἡ διάνοια τῶν τοιούτων ῥητῶν ἔχει τὴν αἰτίαν εὔλογον .
Lemmas: 7 . ἐπεί δέ ὁ ἀσεβής καί οὗτος φέρω δυσφημέω μέν ὁ κύριος , ὀνειδίζω δέ ἐγώ λέγω , Ἰδού “ εἷς , ” καί “ μόνος , ” καί “ πρῶτος ” λέγω ὁ Θεός · πῶς σύ λέγω ὁ υἱός εἰμί Θεός ; εἰμί γάρ εἰμί θεός , οὐ εἄν λέγω , “ ἐγώ μόνος , ” οὐδέ ὅτι “ εἷς εἰμί ὁ Θεός ἀναγκαῖος ὁ νόος καί οὗτος ὁ ῥητός , ὡς δυνατός εἰμί , εἶπον , ἵνα πᾶς γνῶσις καί ἐκ οὗτος ὅτι εἰμί εἰμί ὁ Ἀρειανός θεομάχος . εἰμί μέν οὖν ἅμιλλα ὁ υἱός εἰμί πρός ὁ πατήρ , τοιοῦτος ἀκούω φωνή · καί εἰμί ὥσπερ Δαυίδ ἀκούω περί ὁ Ἀδώνιος καί ὁ Ἀβεσσαλώμ , οὗτος καί ὁ πατήρ βλέπω ὁ υἱός , πρός ἑαυτοῦ λέγω καί προφέρω τοιοῦτος ῥῆμα , μήποτε ὁ υἱός , λέγω ἑαυτοῦ θεός , ἀφίστημι τις ἀπό ὁ πατήρ · εἰμί δέ ὁ γιγνώσκω ὁ υἱός γιγνώσκω μᾶλλον ὁ πατήρ , ἀποκαλύπτω οὗτος αὐτός ὁ υἱός , καί ἐν ὁ Λόγος ὁράω μᾶλλον ὁ πατήρ , καθάπερ εἴρω · ἔρχομαι δέ ὁ υἱός , οὐ ἑαυτοῦ , ἀλλά ὁ πατήρ δοξάζω , λέγω μέν ὁ προσέρχομαι , Τίς ἐγώ λέγω ἀγαθός ; οὐδείς ἀγαθός , εἰμί μή εἷς ὁ Θεός ἀποκρίνω δέ ὁ ἐρωτάω , ποῖος ἐντολή ἐν ὁ νόμος μείζων , ὅτι , ‘Ἄκουε Ἰσραήλ , Κύριος ὁ Θεός σύ Κύριος εἷς ἐστιάζω καί ὁ μέν ὄχλος λέγω , ἐγώ ἐκ ὁ οὐρανός καταβαίνω οὐ ἵνα ποιέω ὁ θέλημα ὁ ἐμός , ἀλλά ὁ θέλημα ὁ πέμπω ἐγώ Πατρός·’ ὁ δέ μαθητής διδάσκω , ὅτι ὅς Πατήρ ἐγώ μείζων ἐγώ ἐστιάζω καί , ὅς ἐγώ τιμή τιμάω ὁ πέμπω με.’ καί εἰμί τοιοῦτος εἰμί ὁ υἱός πρός ὁ ἑαυτοῦ πατήρ , ποῖος ἐναντιότης , ἵνα καί τοιοῦτος τις ὑπόνοια λαμβάνω περί ὁ τοιοῦτος ῥητός ; ἄλλως τε εἰμί Λόγος εἰμί ὁ πατήρ ὁ υἱός , τίς οὕτως εἰμί ἄφρων , πλήν ὁ Χριστομάχος , ὡς νομίζω ὅτι ὁ ἑαυτοῦ Λόγος διαβάλλω καί ἀναιρέω ὁ τοιοῦτος λαλέω ὁ Θεός ; οὐ εἰμί οὗτος ὁ νόος Χριστιανός · μή γίγνομαι · οὖον γάρ διά ὁ υἱός οὗτος γράφω , ἀλλά εἰς ἀναίρεσις ὁ πλάσσω παρά ὁ ἄνθρωπος ψευδώνυμος θεός · καί ὁ διάνοια ὁ τοιοῦτος ῥητός ἔχω ὁ αἴτιος εὔλογος .