athanasius-theology.oratio-iii-contra-arianos 64
64 . Οὐκοῦν εἰ τὰ ποιήματα ‘βουλήσει καὶ εὐδοκίᾳʼ ὑπέστη , καὶ ἡ κτίσις πᾶσα θελήματι γέγονεν , ὅ τε Παῦλος ‘διὰ θελήματος Θεοῦʼ ἀπόστολος ἐκλήθη , καὶ ἡ κλῆσις ἡμῶν ‘εὐδοκίᾳ καὶ θελήματιʼ γέγονε , ‘πάντα δὲ διὰ τοῦ Λόγου γέγονεν,ʼ ἐκτός ἐστιν οὗτος τῶν βουλήσει γεγονότων , καὶ μᾶλλον αὐτός ἐστιν ἡ ζῶσα βουλὴ τοῦ Πατρὸς , ἐν ᾗ ταῦτα πάντα γέγονεν · ἐν ᾗ καὶ ὁ ἅγιος Δαβὶδ εὐχαριστῶν ἔλεγεν ἐν τῷ ἑβδομηκοστῷ δευτέρῳ ψαλμῷ , ‘Ἐκράτησας τῆς χειρὸς τῆς δεξιᾶς μου , καὶ ἐν τῇ βουλῇ σου ὡδήγησάς με.’ Πῶς οὖν δύναται , βουλὴ καὶ θέλημα τοῦ Πατρὸς ὑπάρχων , ὁ Λόγος γίνεσθαι καὶ αὐτὸς ‘θελήματι καὶ βουλήσει,ʼ ὡς ἕκαστος , εἰ μὴ , καθὰ προεῖπον , μανέντες πάλιν εἴπωσιν αὐτὸν διʼ ἑαυτοῦ γεγονέναι , ἢ διʼ ἑτέρου τινός ; Τίς οὖν ἐστι , διʼ οὗ γέγονε ; πλασάσθωσαν ἕτερον Λόγον , καὶ τὰ Οὐαλεντίνου ζηλώσαντες , ‘Χριστὸν’ ἕτερον ὀνομασάτωσαν · οὐ γὰρ γέγραπται . Ἀλλὰ κἂν πλάσωνται , πάντως κἀκεῖνος διά τινος γίνεται · καὶ λοιπὸν οὕτως ἐπιλογιζομένων ἡμῶν , καὶ ἀνακρινόντων τὴν ἀκολουθίαν , εὑρίσκεται τῶν ἀθέων ἡ πολυκέφαλος αἵρεσις εἰς πολυθεότητα πίπτουσα καὶ ἄμετρον μανίαν , ἐν ᾗ ‘κτίσμα’ καὶ ‘ἐξ οὐκ ὄντωνʼ θέλοντες εἶναι τὸν Υἱὸν , ἑτέρως τὰ αὐτὰ σημαίνουσι , ‘βούλησιν καὶ θέλησιν’ προβαλλόμενοι , ἃ μάλιστα ἐπὶ τῶν γενητῶν καὶ κτιστῶν ταῦτα εὐλόγως ἂν λέγοιτο . Πῶς οὖν οὐκ ἀσεβὲς τὰ τῶν γενητῶν ἐπὶ τὸν Δημιουργὸν ἀναφέρειν ; ἢ πῶς οὐ βλάσφημον λέγειν βούλησιν πρὸ τοῦ Λόγου εἶναι ἐν τῷ Πατρί ; εἰ γὰρ προηγεῖται βούλησις ἐν τῷ Πατρὶ , οὐκ ἀληθεύει λέγων ὁ Υἱὸς , ‘ἐγὼ ἐν τῷ Πατρί·’ ἢ εἰ καὶ αὐτὸς ἐν τῷ Πατρί ἐστιν , ἀλλὰ δεύτερος λογισθήσεται , καὶ οὐκ ἔπρεπε λέγειν αὐτὸν , ‘ἐγὼ ἐν τῷ Πατρὶ,’ οὔσης βουλήσεως πρὸ αὐτοῦ , ἐν ἧ τὰ πάντα γέγονε καὶ αὐτὸς ὑπέστη καθʼ ὑμᾶς · κἂν γὰρ τῇ δόξῃ διαφέρῃ , ἀλλʼ οὐδὲν ἧττον εἷς ἐστι τῶν ἐκ βουλήσεως γινομένων . Ὡς δὲ ἐν τοῖς ἔμπροσθεν εἰρήκαμεν , εἰ οὕτως ἐστὶ , πῶς ὁ μὲν Κύριος , τὰ δὲ δοῦλα ; πάντων δὲ Κύριος τυγχάνει οὗτος , ὅτι τῇ τοῦ Πατρὸς κυριότητι ἥνωται · καὶ πάντως ἡ κτίσις δούλη , ἐπεὶ ἐκτὸς τῆς τοῦ Πατρὸς ἑνότητός ἐστι , καὶ , οὐκ οὖσά ποτε , γέγονεν .
Lemmas: 64 . οὐκοῦν εἰμί ὁ ποίημα βούλησις καί εὐδοκία ὑφίστημι , καί ὁ κτίσις πᾶς θέλημα γίγνομαι , ὅς τε Παῦλος διά θέλημα Θεός ἀπόστολος καλέω , καί ὁ κλῆσις ἐγώ εὐδοκία καί θελημάτιον γίγνομαι , πάντης δέ διά ὁ Λόγος ἔγγονος ἐκτός εἰμί οὗτος ὁ βούλομαι γίγνομαι , καί μᾶλλον αὐτός εἰμί ὁ ζῶ βουλή ὁ πατήρ , ἐν ὅς οὗτος πᾶς γίγνομαι · ἐν ὅς καί ὁ ἅγιος Δαυίδ εὐχαριστέω λέγω ἐν ὁ ἑβδομηκοστός δύο ψαλμός , ‘Ἐκράτησας ὁ χείρ ὁ δεξιός ἐγώ , καί ἐν ὁ βουλή σύ ὁδηγέω με.’ Πῶς οὖν δύναμαι , βουλή καί θέλημα ὁ πατήρ ὑπάρχω , ὁ Λόγος γίγνομαι καί αὐτός θέλημα καί βουλήσει,ʼ ὡς ἕκαστος , εἰμί μή , καθά προεῖπον , μαίνομαι πάλιν εἶπον αὐτός διά ἑαυτοῦ γίγνομαι , ἢ διά ἕτερος τις ; Τῖς οὖν εἰμί , διά ὅς γίγνομαι ; πλάσσω ἕτερος Λόγος , καί ὁ Οὐαλεντῖνος ζηλόω , Χαριστός ἕτερος ὀνομάζω · οὖον γάρ γράφω . ἀλλά κἀν πλάσσω , πάντως ἐκεῖνος διά τις γίγνομαι · καί λοιπός οὕτως ἐπιλογίζομαι ἐγώ , καί ἀνακρίνω ὁ ἀκολουθία , εὑρίσκω ὁ ἄθεος ὁ πολυκέφαλος αἵρεσις εἰς πολυθεότης πίπτω καί ἄμετρος μανία , ἐν ὅς κτίσμα καί ‘ἐξ οὐ ὅς ἐθέλω εἰμί ὁ υἱός , ἑτέρως ὁ αὐτός σημαίνω , βούλησις καί θέλησις προβάλλω , ὁ μάλιστα ἐπί ὁ γενητός καί κτίστης οὗτος εὔλογος εἄν λέγω . Πῶς οὖν οὐ ἀσεβής ὁ ὁ γενητός ἐπί ὁ Δημιουργός ἀναφέρω ; ἢ πῶς οὖον βλάσφημος λέγω βούλησις πρό ὁ Λόγος εἰμί ἐν ὁ πατήρ ; εἰμί γάρ προηγέομαι βούλησις ἐν ὁ πατήρ , οὐ ἀληθεύω λέγω ὁ υἱός , ἐγώ ἐν ὁ Πατρίας ἢ εἰμί καί αὐτός ἐν ὁ πατήρ εἰμί , ἀλλά δύο λογίζομαι , καί οὐ πρέπω λέγω αὐτός , ἐγώ ἐν ὁ Πατρὶ,’ εἰμί βούλησις πρό αὐτός , ἐν ἧ ὁ πᾶς γίγνομαι καί αὐτός ὑφίστημι κατά σύ · κἀν γάρ ὁ δόξα διαφέρω , ἀλλά οὐδείς κακός εἷς εἰμί ὁ ἐκ βούλησις γίγνομαι . ὡς δέ ἐν ὁ ἔμπροσθεν εἴρω , εἰμί οὕτως εἰμί , πῶς ὁ μέν Κύριος , ὁ δέ δοῦλος ; πᾶς δέ Κύριος τυγχάνω οὗτος , ὅτι ὁ ὁ πατήρ κυριότης ἑνόω · καί πάντως ὁ κτίσις δοῦλος , ἐπεί ἐκτός ὁ ὁ πατήρ ἑνότης εἰμί , καί , οὐ εἰμί ποτός , γίγνομαι .