athanasius-theology.oratio-iii-contra-arianos 49
49 . Οἶδεν ἄρα ὁ Υἱὸς , Λόγος ὤν · τοῦτο γὰρ λέγων ἐσήμαινεν , ὅτι ‘ἐγὼ οἶδα , ἀλλʼ οὐκ ἔστιν ὑμῖν γνῶναι · διʼ ὑμᾶς γὰρ καὶ ἐν τῷ ὄρει καθήμενος σαρκικῶς εἶπον , “ οὐδὲ ὁ Υἱὸς οἶδε , ” διὰ τὸ ὑμῶν καὶ πάντων συμφέρον · συμφέρει γὰρ ὑμίν καὶ περὶ τῶν ἀγγέλων καὶ περὶ τοῦ Υἱοῦ οὕτως ἀκοῦσαι , διὰ τοὺς ἐσομένους μετὰ ταῦτα πλάνους , ἵνα , κἂν “ ὡς ἄγγελοι μετασχηματίσωνται ” δαίμονες , καὶ περὶ τῆς συντελείας ἐπιχειρήσωσι λέγειν , μὴ πιστεύσητε , ὡς ἀγνοούντων αὐτῶν . Ἂν δὲ καὶ ὁ Ἀντίχριστος μεταποιήσας ἑαυτὸν λέγῃ , “ Ἐγώ εἰμι ὁ Χριστὸς , ” καὶ πειράσῃ καὶ αὐτὸς περὶ τῆς ἡμέρας καὶ συντελείας λέγειν , πρὸς τὸ πλανῆσαι τοὺς ἀκούοντας · ἔχοντες ὑμεῖς παῤ ἐμοῦ τὴν φωνὴν , ὅτι “ οὐδὲ ὁ Υἱὸς , ” μηδὲ ἐκείνῳ πιστεύσητε . ” Ἄλλως τε οὐδὲ εἰδέναι πάλιν πότε τὸ τέλος , ἢ πότε τοῦ τέλους ἡ ἡμέρα , συμφέρει τοῖς ἀνθρώποις , ἵνα μὴ , γνόντες , καταφρονηταὶ τοῦ μεταξὺ χρόνου γένωνται , περιμένοντες τὰς ἐγγὺς τοῦ τέλους ἡμέρας · τότε γὰρ μόνον ἑαυτῶν ἐπιμελεῖσθαι προφασίσονται . Διὰ τοῦτο καὶ τὸ ἑκάστου τέλος τοῦ θανάτου σεσιώπηκεν , ἵνα μὴ , προφάσει τῆς γνώσεως φυσιωθέντες , οἱ ἄνθρωποι ἀμελεῖν ἑαυτῶν τὸ πλεῖστον ἄρξωνται τοῦ χρόνου . Ἀμφότερα δὴ οὖν , καὶ τὸ καθόλου τέλος , καὶ τὸ ἑκάστου πέρας ἔκρυψεν ἀφʼ ἡμῶν ὁ Λόγος ( καὶ γὰρ καὶ ἐν τῷ καθόλου τὸ ἑκάστου τέλος ἐστὶ , καὶ ἐν τῷ ἑκάστου τέλει τὸ καθόλου συνάγεται ) , ἵνα , ἀδήλου αὐτοῦ ὄντος καὶ ἀεὶ προσδοκωμένου , καθʼ ἡμέραν ὡς καλούμενοι προκόπτωμεν , ‘τοῖς ἔμπροσθεν ἐπεκτεινόμενοι , τῶν δὲ ὄπισθεν ἐπιλανθανόμενοι.’ Τίς γὰρ , γινώσκων μὲν τὴν ἡμέραν τοῦ τέλους , οὐχ ὑπερτίθεται , τὸν μεταξὺ χρόνον · ἀγνοῶν δὲ , οὐ καθʼ ἡμέραν ἕτοιμος γίνεται ; Διὰ τοῦτο γὰρ ἐπὶ τούτοις ἐπέφερεν ὁ Σωτὴρ , λέγων · ‘Γρηγορεῖτε οὖν , ὅτι οὐκ οἴδατε οὐδὲ ὑμεῖς , ποίᾳ ὥρᾳ ὁ Κύριος ὑμῶν ἔρχεται·’ καὶ , ‘ᾖ οὐ δοκεῖτε ὥρᾳ , ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἔρχεται·’ διὰ τὸ συμφέρον ἄρα τὸ ἐκ τῆς ἀγνοίας τοῦτο εἴρηκε . Καὶ γὰρ καὶ τοῦτο λέγων , βούλεται διὰ παντὸς ἡμᾶς ἑτοίμους γενέσθαι · ‘Ὑμεῖς γὰρ,ʼ φησὶν , ‘οὐκ οἴδατε · ἐγὼ δὲ ὁ Κύριος οἶδα πότε ἔρχομαι , κἂν οἱ Ἀρειανοί με μὴ προσδοκῶσι Λόγον ὄντα τοῦ Πατρός.’
Lemmas: 49 . οἶδα ἄρα ὁ υἱός , Λόγος εἰμί · οὗτος γάρ λέγω σημαίνω , ὅτι ἐγώ οἶδα , ἀλλά οὐ εἰμί σύ γιγνώσκω · διά σύ γάρ καί ἐν ὁ ὄρος κάθημαι σαρκικός εἶπον , “ οὐδέ ὁ υἱός οἶδα , ” διά ὁ σύ καί πᾶς συμφέρω · συμφέρω γάρ σύ καί περί ὁ ἄγγελος καί περί ὁ υἱός οὕτως ἀκούω , διά ὁ εἰμί μετά οὗτος πλάνος , ἵνα , κἀν “ ὡς ἄγγελος μετασχηματίζω ” δαίμων , καί περί ὁ συντέλεια ἐπιχειρέω λέγω , μή πιστεύω , ὡς ἀγνοέω αὐτός . ἄν δέ καί ὁ ἀντίχριστος μεταποιέω ἑαυτοῦ λέγω , “ ἐγώ εἰμί ὁ Χριστός , ” καί πειράζω καί αὐτός περί ὁ ἡμέρα καί συντέλεια λέγω , πρός ὁ πλανάω ὁ ἀκούω · ἔχω σύ παρά ἐγώ ὁ φωνή , ὅτι “ οὐδέ ὁ υἱός , ” μηδέ ἐκεῖνος πιστεύω . ” ἄλλος τε οὐδέ οἶδα πάλιν πότε ὁ τέλος , ἢ πότε ὁ τέλος ὁ ἡμέρα , συμφέρω ὁ ἄνθρωπος , ἵνα μή , γιγνώσκω , καταφρονητής ὁ μεταξύ χρόνος γίγνομαι , περιμένω ὁ ἐγγύς ὁ τέλος ἡμέρα · τότε γάρ μόνος ἑαυτοῦ ἐπιμελέομαι προφασίζομαι . Ζεύς οὗτος καί ὁ ἕκαστος τέλος ὁ θάνατος σιωπάω , ἵνα μή , πρόφασις ὁ γνῶσις φυσιόω , ὁ ἄνθρωπος ἀμελέω ἑαυτοῦ ὁ πλεῖστος ἄρχω ὁ χρόνος . Ἀμφότερος δή οὖν , καί ὁ καθόλου τέλος , καί ὁ ἕκαστος πέρας κρύπτω ἀπό ἐγώ ὁ Λόγος ( καί γάρ καί ἐν ὁ καθόλου ὁ ἕκαστος τέλος εἰμί , καί ἐν ὁ ἕκαστος τέλος ὁ καθόλου συνάγω ) , ἵνα , ἄδηλος αὐτός εἰμί καί ἀεί προσδοκάω , κατά ἡμέρα ὡς καλέω προκόπτω , τοῖος ἔμπροσθεν ἐπεκτείνω , ὁ δέ ὄπισθεν ἐπιλανθάνομαι Τῖς γάρ , γιγνώσκω μέν ὁ ἡμέρα ὁ τέλος , οὐ ὑπερτίθημι , ὁ μεταξύ χρόνος · ἀγνοέω δέ , οὖον κατά ἡμέρα ἑτοῖμος γίγνομαι ; Ζεύς οὗτος γάρ ἐπί οὗτος ἐπιφέρω ὁ Σωτήρ , λέγω · Γρηγορέω οὖν , ὅτι οὐ οἶδα οὐδέ σύ , ποῖος ὥρα ὁ Κύριος σύ ἄρχω καί , ἔρχομαι οὖον δοκέω ὥρα , ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἄρχω διά ὁ συμφέρω ἄρα ὁ ἐκ ὁ ἄγνοια οὗτος εἴρω . καί γάρ καί οὗτος λέγω , βούλομαι διά πᾶς ἐγώ ἑτοῖμος γίγνομαι · Ὑμεῖς γὰρ,ʼ φημί , οὐ οἶδα · ἐγώ δέ ὁ Κύριος οἶδα πότε ἔρχομαι , κἀν ὁ αρειανός ἐγώ μή προσδοκάω Λόγος εἰμί ὁ Πατρός.’