athanasius-theology.oratio-ii-contra-arianos 33
33 . Ταῦτα γὰρ τῶν ἑτεροδόξων ἐστὶ τὰ σοφὰ κακουργήματα . Καὶ εἰ καὶ φθάσαντες ἐν τοῖς ἔμπροσθεν διηλέγξαμεν τὴν ἐν τούτοις αὐτῶν κενολογίαν , ὅμως καὶ τούτων τῶν ῥητῶν ἡ ἀκρίβεια , καὶ τῶν παραδειγμάτων ἡ διάνοια διελέγχει τὴν σκιαγραφίαν τοῦ μιαροῦ δόγματος αὐτῶν . Ὁρῶμεν γὰρ τὸν λόγον ἀεὶ ὄντα , καὶ ἐξ αὐτοῦ ὄντα , καὶ τῆς οὐσίας ἴδιον , οὗ καὶ ἔστιν ὁ λόγος , καὶ μὴ ἔχοντα τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον . Ὁρῶμεν καὶ τὸ ἀπαύγασμα ἐκ τοῦ ἡλίου ἴδιόν τε αὐτοῦ ὂν , καὶ μὴ διαιρουμένην μηδὲ μειουμένην τὴν οὐσίαν τοῦ ἡλίου · ἀλλʼ αὐτήν τε ὁλόκληρον οὔσαν , καὶ τὸ ἀπαύγασμα τέλειον καὶ ὁλόκληρον , καὶ μὴ μειοῦν τὴν οὐσίαν τοῦ φωτὸς , ἀλλʼ ὡς γέννημα ἀληθινὸν ἐξ αὐτοῦ . Συνορῶμεν καὶ τὸν Υἱὸν οὐκ ἔξωθεν , ἀλλʼ ‘ἐκ τοῦ Πατρὸςʼ γεννώμενον , καὶ ὁλόκληρον μένοντα τὸν Πατέρα , τὸν δὲ χαρακτῆρα τῆς ὑποστάσεως ἀεὶ ὄντα , ἐμφέρειάν τε καὶ εἰκόνα ἀπαράλλακτον σώζοντα πρὸς τὸν Πατέρα · ὡς τὸν ἰδόντα τοῦτον , ὁρᾶν ἐν αὐτῷ καὶ τὴν ὑπόστασιν , ἧς καὶ χαρακτήρ ἐστιν . Ἔκ τε τῆς ἐνεργείας τοῦ χαρακτῆρος διανοούμεθα τὴν τῆς ὑποστάσεως ἀληθῶς θεότητα · τοῦτο γὰρ καὶ αὐτὸς ὁ Σωτὴρ διδάσκων ἔλεγεν , ‘ὁ μένων ἐν ἐμοὶ , αὐτὸς ποιεῖ τὰ ἔργα , ἃ ἐγὼ ποιῶ·’ καὶ , ‘Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἕν ἐσμεν·ʼ καὶ , ‘ἐγὼ ἐν τῷ Πατρὶ καὶ ὁ Πατὴρ ἐν ἐμοί . Οὐκοῦν ἡ Χριστομάχος αἵρεσις πειρασάτω πρῶτον τὰ ἐν τοῖς γενητοῖς παραδείγματα διελεῖν καὶ εἰπεῖν , ‘ἦν ποτε ὁ ἥλιος χωρὶς τοῦ ἀπαυγάσματος·’ ἢ , ὅτι ‘τοῦτο οὐκ ἔστι τῆς τοῦ φωτὸς οὐσίας ἴδιον·ʼ ἢ , ‘ἴδιον μὲν ἔστι , κατὰ διαίρεσιν δὲ μέρος ἐστὶ τοῦτο τοῦ φωτός·ʼ καὶ πάλιν διελέτω τὸν λόγον , καὶ εἰπάτω τοῦτον ἀλλότριον εἶναι τοῦ νοῦ · ἢ ὅτι ‘ποτὲ οὐκ ἦνʼ ἢ ‘οὐκ ἔστιν ἴδιος τῆς οὐσίας αὐτοῦ·’ ἢ ‘ὅτι μέρος κατὰ διαίρεσίν ἐστιν οὗτος ἐκείνου.’ Περὶ δὲ τοῦ χαρακτῆρος καὶ τοῦ φωτὸς καὶ τῆς δυνάμεως , οὕτω διελέτω ὡς ἐπὶ τοῦ λόγου καὶ τοῦ ἀπαυγάσματος · καὶ τότε περὶ ὧν ἐὰν θελήσῃ φανταζέσθω . Εἰ δὲ ἀδύνατος αὐτοῖς ἐκείνοις ἡ τόλμα , πῶς οὐ μαίνονται μεγάλως , εἰς τὰ ὑπερέκεινα τῶν γενητῶν καὶ τῆς ἑαυτῶν φύσεως μάτην ἐπεκτείνοντες ἑαυτοὺς , καὶ ἀδυνάτοις ἐπιχειροῦντες ;
Lemmas: 33 . οὗτος γάρ ὁ ἑτερόδοξος εἰμί ὁ σοφός κακούργημα . καί εἰμί καί φθάνω ἐν ὁ ἔμπροσθεν διελέγχω ὁ ἐν οὗτος αὐτός κενολογία , ὅμως καί οὗτος ὁ ῥητός ὁ ἀκρίβεια , καί ὁ παράδειγμα ὁ διάνοια διελέγχω ὁ σκιαγραφία ὁ μιαρός δόγμα αὐτός . ὁράω γάρ ὁ λόγος ἀεί εἰμί , καί ἐκ αὐτός εἰμί , καί ὁ οὐσία ἴδιος , ὅς καί εἰμί ὁ λόγος , καί μή ἔχω ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος . ὁράω καί ὁ ἀπαύγασμα ἐκ ὁ ἥλιος ἴδιος τε αὐτός εἰμί , καί μή διαιρέω μηδέ μειόω ὁ οὐσία ὁ ἥλιος · ἀλλά αὐτός τε ὁλόκληρος εἰμί , καί ὁ ἀπαύγασμα τέλειος καί ὁλόκληρος , καί μή μειόω ὁ οὐσία ὁ φάος , ἀλλά ὡς γέννημα ἀληθινός ἐκ αὐτός . συνοράω καί ὁ υἱός οὐ ἔξωθεν , ἀλλά ἐκ ὁ Πατρὸςʼ γεννάω , καί ὁλόκληρος Μένων ὁ πατήρ , ὁ δέ χαρακτήρ ὁ ὑπόστασις ἀεί εἰμί , ἐμφέρεια τε καί εἰκών ἀπαράλλακτος σῴζω πρός ὁ πατήρ · ὡς ὁ ὁράω οὗτος , ὁράω ἐν αὐτός καί ὁ ὑπόστασις , ὅς καί χαρακτήρ εἰμί . ἐκ τε ὁ ἐνέργεια ὁ χαρακτήρ διανοέομαι ὁ ὁ ὑπόστασις ἀληθής θεότης · οὗτος γάρ καί αὐτός ὁ Σωτήρ διδάσκω λέγω , ὅς Μένων ἐν ἐγώ , αὐτός ποιέω ὁ ἔργον , ὁ ἐγώ ποιέω καί , Ἐγώ καί ὁ πατήρ εἷς εἰμί καί , ἐγώ ἐν ὁ πατήρ καί ὁ πατήρ ἐν ἐγώ . οὐκοῦν ὁ χριστομάχος αἵρεσις πειράζω πρῶτος ὁ ἐν ὁ γενητός παράδειγμα διαιρέω καί εἶπον , ἦ ποτός ὁ ἥλιος Χωρὶς ὁ ἀπαύγασμα ἢ , ὅτι τοῦτος οὐ εἰμί ὁ ὁ φάος οὐσία ὁράω ἢ , ἴδιον μέν εἰμί , κατά διαίρεσις δέ μέρος εἰμί οὗτος ὁ φωτός·ʼ καί πάλιν διαιρέω ὁ λόγος , καί εἶπον οὗτος ἀλλότριος εἰμί ὁ νόος · ἢ ὅτι ποτός οὐ εἶμαι ἢ οὐ εἰμί ἴδιος ὁ οὐσία αὐτός ἢ ὅστις μέρος κατά διαίρεσις εἰμί οὗτος ἐκεῖνος περι δέ ὁ χαρακτήρ καί ὁ φάος καί ὁ δύναμις , οὗτος διαιρέω ὡς ἐπί ὁ λόγος καί ὁ ἀπαύγασμα · καί τότε περί ὅς ἐάν ἐθέλω φαντάζω . εἰμί δέ ἀδύνατος αὐτός ἐκεῖνος ὁ τόλμα , πῶς οὖον μαίνομαι μέγας , εἰς ὁ ὑπερέκεινα ὁ γενητός καί ὁ ἑαυτοῦ φύσις μάτην ἐπεκτείνω ἑαυτοῦ , καί ἀδύνατος ἐπιχειρέω ;