athanasius-theology.oratio-ii-contra-arianos 5
5 . Ἰδοὺ πάλιν τοὺς γεννηθέντας , ὡς γενομένους καὶ ποιηθέντας εἰρήκασιν , εἰδότες ὅτι ἕως ὁμολογοῦνται υἱοὶ κἂν λέγῃ τις , ἐγένοντο,ʼ ἢ ‘ἐκτησάμην,ʼ ἢ ‘ἐποίησα,ʼ οὐδὲν διαφέρει . Ἡ γὰρ φύσις καὶ ἡ ἀλήθεια ἕλκει τὴν διάνοιαν εἰς ἑαυτήν . Διὸ καὶ πρὸς τοὺς ζητοῦντας , εἰ κτίσμα καὶ ποίημά ἐστιν ὁ Κύριος , χρὴ πρότερον ζητεῖν εἰ Υἱός ἐστι , καὶ Λόγος , καὶ Σοφία . Τούτων γὰρ ἀποδεικνυμένων , ἐκβάλλεται εὐθὺς καὶ παύεται ἡ περὶ τοῦ ποιήματος καὶ κτίσματος ὑπόνοια · οὔτε γὰρ τὸ ποίημα Υἱὸς καὶ Λόγος ἂν εἴη , οὔτε ὁ Υἱὸς ποίημα ἂν εἴη . Τούτων δὲ πάλιν οὕτως ὄντων , φανερὰ πᾶσιν ἀπόδειξις , ὡς ἡ λέξις ἡ λέγουσα , ‘τῷ ποιήσαντι αὐτὸν,ʼ οὐκ εἰς ὄνησίν ἐστι τῇ αἱρέσει αὐτῶν , ἀλλὰ μᾶλλον εἰς κατάγνωσιν . Δέδεικται γὰρ ὅτι ἡ τοῦ , ‘ἐποίησε,’ λέξις , καὶ ἐπὶ τῶν γνησίων καὶ φύσει τέκνων ἐν τῇ θείᾳ κεῖται Γραφῇ · ὅθεν τοῦ Κυρίου ἀποδεικνυμένου φύσει καὶ γνησίου Υἱοῦ , Λόγου , καὶ Σοφίας τοῦ Πατρὸς , κἂν λέγηται ἐπʼ αὐτοῦ τὸ ‘ἐποίησεν,’ ἢ τὸ ‘ἐγένετο,ʼ οὐχ ὡς ποιήματος ὄντος αὐτοῦ λέγεται , ἀλλʼ ἀδιαφόρως τῇ λέξει χρῶνται οἱ ἅγιοι , ὡς ἐπὶ τοῦ Σολομῶνος , καὶ τῶν Ἐζεχίου τέκνων . Καὶ γὰρ καὶ αὐτῶν γεννησάντων ἐξ ἑαυτῶν , γέγραπται · ‘ἐποίησα,’ καὶ ‘ἐκτησάμην,’ καὶ , ‘ἐγένετο,’ Οὐκοῦν τὰ τοιαῦτα λεξείδια πολλάκις προφασισάμενοι οἱ θεομάχοι , ὀφείλουσι κἂν ὄψέ ποτε ἐκ τῶν εἰρημένων ἀποθέσθαι τὴν ἀσεβῇ φρόνησιν , καὶ φρονῆσαι περὶ τοῦ Κύριου ὅτι Υἱός ἐστιν ἀληθινὸς , Λόγος καὶ Σοφία τοῦ Πατρὸς , οὐ ποίημα , οὐ κτίσμα . Εἰ γὰρ ποίημά ἐστιν ὁ Υἱὸς , ἐν ποίῳ ᾆρα λόγῳ καὶ ἐν ποίᾳ σοφίᾳ γέγονεν αὐτός ; Πάντα γὰρ τὰ ποιήματα διὰ τοῦ Λόγου καὶ τῆς Σὀρίας , γέγονε , καθὼς γέγραπται · ‘Πάντα ἐν σοφίᾳ ἐποίησας·’ καὶ , ‘πάντα δι᾿ αὐτοῦ ἐγένετο , καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν.ʼ Εἰ δὲ αὐτός ἐστιν ὁ Λόγος καὶ ἡ Σοφία , ἐν ᾗ πάντα γίνεται , οὐκ ἄρα τῶν ποιουμένων ἐστὶν , οὐδὲ ὅλως τῶν γενητῶν , ἀλλὰ τοῦ Πατρὸς γέννημα .
Lemmas: 5 . ἰδέ πάλιν ὁ γεννάω , ὡς γίγνομαι καί ποιέω εἴρω , οἶδα ὅτι ἠώς ὁμολογέω υἱός κἀν λέγω τις , εἰμί ἢ ‘ἐκτησάμην,ʼ ἢ εἶπον οὐδείς διαφέρω . ὁ γάρ φύσις καί ὁ ἀλήθεια ἕλκω ὁ διάνοια εἰς ἑαυτοῦ . Διὸ καί πρός ὁ ζητέω , εἰμί κτίσμα καί ποίημα εἰμί ὁ Κύριος , χρή πρότερος ζητέω εἰμί υἱός εἰμί , καί Λόγος , καί Σοφία . οὗτος γάρ ἀποδείκνυμι , ἐκβάλλω εὐθύς καί παύω ὁ περί ὁ ποίημα καί κτίσμα ὑπόνοια · οὔτε γάρ ὁ ποίημα υἱός καί Λόγος εἄν εἰμί , οὔτε ὁ υἱός ποίημα εἄν εἰμί . οὗτος δέ πάλιν οὕτως εἰμί , φανερός πᾶς ἀπόδειξις , ὡς ὁ λέξις ὁ λέγω , ‘τῷ ποιέω αὐτός οὐ εἰς ὄνησις εἰμί ὁ αἵρεσις αὐτός , ἀλλά μᾶλλον εἰς κατάγνωσις . δείκνυμι γάρ ὅτι ὁ ὁ , εἶπον λέξις , καί ἐπί ὁ γνήσιος καί φύσις τέκνον ἐν ὁ θεῖος κεῖμαι γραφή · ὅθεν ὁ κύριος ἀποδείκνυμι φύσις καί γνήσιος υἱός , Λόγος , καί Σοφία ὁ πατήρ , κἀν λέγω ἐπί αὐτός ὁ εἶπον ἢ ὁ οἴγω οὐ ὡς ποίημα εἰμί αὐτός λέγω , ἀλλά ἀδιάφορος ὁ λέγω χράω ὁ ἅγιος , ὡς ἐπί ὁ Σολομών , καί ὁ Ἐζεκίας τέκνον . καί γάρ καί αὐτός γεννάω ἐκ ἑαυτοῦ , γράφω · εἶπον καί ‘ἐκτησάμην,’ καί , εἰμί οὐκοῦν ὁ τοιοῦτος λεξείδιον πολλάκις προφασίζομαι ὁ θεομάχος , ὀφείλω κἀν ὀψέ ποτός ἐκ ὁ εἴρω ἀποτίθημι ὁ ἀσεβέω φρόνησις , καί φρονέω περί ὁ Κύριου ὅτι υἱός εἰμί ἀληθινός , Λόγος καί Σοφία ὁ πατήρ , οὖον ποίημα , οὖον κτίσμα . εἰμί γάρ ποίημα εἰμί ὁ υἱός , ἐν ποῖος ἄρα λόγος καί ἐν ποῖος σοφία γίγνομαι αὐτός ; Πάν γάρ ὁ ποίημα διά ὁ Λόγος καί ὁ Σὀρίας , γίγνομαι , καθώς γράφω · Πάντης ἐν σοφία ποιέω καί , πάντης διά αὐτός γίγνομαι , καί Χωρὶς αὐτός γίγνομαι οὐδέ ὅς εἰμί δέ αὐτός εἰμί ὁ Λόγος καί ὁ Σοφία , ἐν ὅς πᾶς γίγνομαι , οὐ ἄρα ὁ ποιέω εἰμί , οὐδέ ὅλως ὁ γενητός , ἀλλά ὁ πατήρ γέννημα .