athanasius-theology.oratio-ii-contra-arianos 49
49 . Ἀπὸ δὲ τῆς φαινομένης κτίσεως τοῦ κόσμου ‘τὰ ἀόρατα αὐτοῦ τοῖς ποιήμασι νοούμενα καθορῶμεν,ʼ ὅτι κἀκεῖ οὐ καθʼ ἕνα ἕκαστον ὁρῶμεν · οὐδὲ τὸ μὲν πρῶτον , τὸ δὲ δεύτερον , ἀλλὰ ὁμοῦ πάντα κατὰ γένος συνέστη . Οὐ γὰρ ἕκαστον ἠρίθμησεν ὁ ἀπόστολος , ὥστε εἰπεῖν , ‘εἴτε ἄγγελος , εἴτε θρόνος , εἴτε κυριότης , καὶ ἐξουσία · ἀλλʼ ὁμοῦ πάντα κατὰ τὴν τάξιν λέγει , ‘εἴτε ἄγγελοι , εἴτε ἀρχάγγελοι , εἴτε ἀρχαί·ʼ τῶν γὰρ κτισμάτων τοιαύτη ἡ γένεσις . Εἴπερ οὖν , καθὰ προεῖπον , κτίσμα ἦν ὁ Λόγος , ἔδει μὴ πρῶτον , ἀλλὰ μετὰ τῶν ἄλλων δυνάμεων ἅμα γίνεσθαι , κἂν τῇ δόξῃ πλέον τῶν ἄλλων ὑπερέχῃ · οὕτω γὰρ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων εὑρεῖν ἔστιν , ὅτι ἅμα μὲν γεγόνασι , καὶ οὐκ ἔστι πρῶτος ἢ δεύτερος , διαφέρουσι δὲ ἀλλήλων ἐν δόξῃ , καὶ οἱ μὲν ἐκ δεξιῶν , οἱ δὲ κύκλῳ , καὶ ἄλλοι ἐξ ἀριστερῶν , καὶ πάντες ὑμνοῦσιν ἅμα , καὶ παρεστήκασι λειτουργοῦντες τῷ Κυρίῳ . Οὐκοῦν εἰ κτίσμα ἐστὶν ὁ Λόγος , οὐ πρῶτος ἂν εἴη , οὐδὲ ἀρχὴ τῶν ἄλλων · εἰ δὲ ‘πρὸ πάντωνʼ ἐστὶν , ὥσπερ οὖν καὶ ἔστι , καὶ μόνος αὐτὸς πρῶτος καὶ Υἱός ἐστιν , οὐκ ἄρα οὐδὲ ‘ἀρχὴ τῶν πάντωνʼ τῇ οὐσίᾳ ἐστίν · ἐν γὰρ τοῖς πᾶσι καὶ ἡ ἀρχὴ τῶν πάντων συναριθμεῖται . Εἰ δὲ μὴ ἀρχή ἐστιν , οὐδὲ κτίσμα ἐστίν · ἀλλʼ εὔδηλον ἂν εἴη ὡς τῇ οὐσίᾳ καὶ τῇ φύσει τῶν μὲν κτισμάτων διέστηκε , καὶ ἄλλος ἐστὶν αὐτῶν · τοῦ δὲ μόνου καὶ ἀληθινοῦ Θεοῦ ὁμοίωσις καὶ εἰκών ἐστι , μόνος καὶ αὐτὸς ὑπάρχων . Διὰ τοῦτο γοῦν οὐδὲ τοῖς κτίσμασιν αὐτὸν συντάττουσιν αἱ γραφαί · ἀλλʼ ὁ μὲν Δαυῒδ ἐπιπλήττει τοῖς τοιοῦτον αὐτὸν κἂν ἐνθυμεῖσθαι τολμῶσι , λέγων , ‘Τίς ὅμοιός σοι ἐν θεοῖς , Κύριε;’ καὶ , ‘τίς ὁμοιωθήσεται τῷ Κυρίῳ ἐν υἱοῖς Θεοῦ;’ Ὁ δὲ Βαροὺχ , ‘Oὗτος ὁ Θεὸς ἡμῶν , οὐ λογισθήσεται ἕτερος πρὸς αὐτόν.’ Ὁ μὲν γὰρ κτίζει , τὰ δὲ κτίζεται · καὶ ὁ μὲν τῆς τοῦ Πατρὸς οὐσίας ἴδιός ἐστι Λόγος καὶ Σοφία · τὰ δὲ γενόμενα , οὐκ ὄντα πρότερον , δι᾿ αὐτοῦ τοῦ Λόγου πεποίηται .
Lemmas: 49 . ἀπό δέ ὁ φαίνω κτίσις ὁ κόσμος τάτος ἀόρατος αὐτός ὁ ποίημα νοέω καθορῶμεν,ʼ ὅτι ἐκεῖ οὖον κατά εἷς ἕκαστος ὁράω · οὐδέ ὁ μέν πρῶτος , ὁ δέ δύο , ἀλλά ὁμοῦ πᾶς κατά γένος συνίστημι . οὖον γάρ ἕκαστος ἀριθμέω ὁ ἀπόστολος , ὥστε εἶπον , ἐπιτίθημι ἄγγελος , εἴτε θρόνος , εἴτε κυριότης , καί ἐξουσία · ἀλλά ὁμοῦ πᾶς κατά ὁ τάξις λέγω , ἐπιτίθημι ἄγγελος , εἴτε ἀρχάγγελος , εἴτε ἀρχή ὁ γάρ κτίσμα τοιοῦτος ὁ γένεσις . εἴπερ οὖν , καθά προεῖπον , κτίσμα εἰμί ὁ Λόγος , ἐσθίω μή πρῶτος , ἀλλά μετά ὁ ἄλλος δύναμις ἅμα γίγνομαι , κἀν ὁ δόξα πλέω ὁ ἄλλος ὑπερέχω · οὗτος γάρ καί ἐπί ὁ ἄλλος εὑρίσκω εἰμί , ὅτι ἅμα μέν γίγνομαι , καί οὐ εἰμί πρῶτος ἢ δύο , διαφέρω δέ ἀλλήλων ἐν δόξα , καί ὁ μέν ἐκ δεξιός , ὁ δέ κύκλος , καί ἄλλος ἐκ ἀριστερός , καί πᾶς ὑμνέω ἅμα , καί παρίστημι λειτουργέω ὁ κύριος . οὐκοῦν εἰμί κτίσμα εἰμί ὁ Λόγος , οὖον πρῶτος εἄν εἰμί , οὐδέ ἀρχή ὁ ἄλλος · εἰμί δέ πρός Παντώνη εἰμί , ὥσπερ οὖν καί εἰμί , καί μόνος αὐτός πρῶτος καί υἱός εἰμί , οὐ ἄρα οὐδέ ἀρχή ὁ Παντώνη ὁ οὐσία εἰμί · ἐν γάρ ὁ πᾶς καί ὁ ἀρχή ὁ πᾶς συναριθμέω . εἰμί δέ μή ἀρχή εἰμί , οὐδέ κτίσμα εἰμί · ἀλλά εὔδηλος εἄν εἰμί ὡς ὁ οὐσία καί ὁ φύσις ὁ μέν κτίσμα διΐστημι , καί ἄλλος εἰμί αὐτός · ὁ δέ μόνος καί ἀληθινός Θεός ὁμοίωσις καί εἰκών εἰμί , μόνος καί αὐτός ὑπάρχω . Ζεύς οὗτος γοῦν οὐδέ ὁ κτίσμα αὐτός συντάσσω ὁ γραφεύς · ἀλλά ὁ μέν Δαυΐδ ἐπιπλήσσω ὁ τοιοῦτος αὐτός κἀν ἐνθυμέομαι τολμάω , λέγω , Τίς ὅμοιος σύ ἐν θεός , Κύριος καί , τίς ὁμοιόω ὁ κύριος ἐν υἱός Θεός ὁ δέ Βαρούχ , ὕω ὁ θεός ἐγώ , οὖον λογίζομαι ἕτερος πρός αὐτός ὁ μέν γάρ κτίζω , ὁ δέ κτίζω · καί ὁ μέν ὁ ὁ πατήρ οὐσία ἴδιος εἰμί Λόγος καί Σοφία · ὁ δέ γίγνομαι , οὐ εἰμί πρότερος , διά αὐτός ὁ Λόγος ποιέω .