athanasius-theology.oratio-ii-contra-arianos 39
39 . Ποῦ γὰρ ὅλως εὗρον παρὰ τῇ θείᾳ γραφῇ λεγόμενον , ἢ παρὰ τίνος ἥκουσαν , ὡς ὄντος ἄλλου Λόγου καὶ ἄλλης Σοφίας παρὰ τοῦτον τὸν Υἱὸν , ἵνα καὶ τοιαῦτα ἑαυτοῖς ἀναπλάσσωνται ; Γέγραπται μὲν γάρ , ‘Οὐχ οἱ λόγοι μου ὥσπερ πῦρ , ἢ πέλυξ κόπτων πέτραν;’ καὶ ἐν ταῖς Παροιμίαις , ‘διδάξω δὲ ὑμᾶς ἐμοὺς λόγους.ʼ Ἀλλὰ ταῦτα ἐντολαὶ καὶ προστάγματά εἰσιν , ἃ διὰ τοῦ ἰδίου καὶ μόνου ἀληθινοῦ Λόγου τοῖς ἀγίοις λελάληκεν ὁ Θεὸς , περὶ ὧν ἔλεγεν ὁ ψάλλων · ‘Ἐκ πάσης ὁδοῦ πονηρᾶς ἐκώλυσα τοὺς πόδας μου , ὅπως ἂν φυλάξω τοὺς λόγους σου.ʼ Τὰ γοῦν τοιαῦτα σημαίνων ἄλλα παῤ ἑαυτὸν εἶναι ὁ Σωτὴρ καὶ δι᾿ ἑαυτοῦ εἴρηκε , ‘τὰ ῥήματα , ἃ ἐγὼ λελάληκα ὑμῖν.’ Οὐ γὰρ δὴ οἱ τοιοῦτοι λόγοι γεννήματα ἢ υἱοί εἰσιν , οὐδὲ τοσοῦτοι δημιουργοὶ λόγοι , οὐδὲ τοσαῦται εἰκόνες τοῦ ἑνὸς Θεοῦ , οὐδὲ τοσοῦτοί εἰσιν οἱ γενόμενοι ἄνθρωποι ὑπὲρ ἡμῶν , οὐδὲ ὡς ἐκ πολλῶν τοιούτων εἰς ἐστιν ὁ γενόμενος κατὰ τὸν Ἰωάννην σάρξ · ἀλλʼ ὡς μόνος ὢν τοῦ Θεοῦ Λόγος , εὐηγγελίσθη παρὰ τοῦ Ἰωάννου ‘ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο,ʼ καὶ ‘πάντα δι᾿ αὐτοῦ ἐγένετο.’ Διὸ καὶ περὶ αὐτοῦ μόνου τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , καὶ περὶ τῆς πρὸς τὸν Πατέρα ἑνότητος αὐτοῦ γέγραπται καὶ δείκνυται τὰ μαρτύρια , τοῦ μὲν Πατρὸς σημαίνοντος ἕνα εἶναι τὸν Υἱὸν , τῶν δὲ ἁγίων μαθόντων τοῦτο , καὶ λεγόντων ἕνα τὸν Λόγον εἶναι , καὶ τοῦτον εἶναι μονογενῆ · τά τε ἔργα τὰ δι᾿ αὐτοῦ δείκνυται · ‘πάντα γὰρ’ τά τε ὁρατὰ καὶ τὰ ‘ἀόρατα δι᾿ αὐτοῦ γέγονε , καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν.’ Περὶ δὲ ἑτέρου ἢ ἄλλου τινὸς οὐ φαντάζονται , καὶ ἀναπλάσσονται ἑαυτοῖς λόγους ἢ σοφίας , ὧν οὔτε ὄνομα , οὔτε ἔργον σημαίνεται ἀπὸ τῆς γραφῆς , ἢ παρὰ μόνων τούτων ὀνομάζεται . Τούτων γάρ ἐστιν ἐξεύρεμα καὶ Χριστομάχος ὑπόνοια , καὶ τῷ μὲν ὀνόματι τοῦ Λόγου καὶ τῆς Σοφίας καταχρῶνται , ἕτερα δὲ ἑαυτοῖς ἀναπλάττοντες , ἀρνοῦνται τὸν ἀληθινὸν τοῦ Θεοῦ Λόγον , καὶ τὴν ὄντως καὶ μόνην Σοφίαν τοῦ Πατρὸς , καὶ Μανιχαίους λοιπὸν ζηλοῦσιν οἱ ἄθλιοι . Κἀκεῖνοι γὰρ , τὰ μὲν ἔργα τοῦ Θεοῦ βλέποντες , ἀρνοῦνται αὐτὸν τὸν μόνον ὄντα καὶ ἀληθινὸν Θεὸν , ἕτερον δὲ ἑαυτοῖς ἀναπλάσσουσιν , οὗ μήτε ἔργον , μήτε τινὰ μαρτυρίαν ἀπὸ τῶν θείων λογίων δεικνύειν δύνανται .
Lemmas: 39 . πός γάρ ὅλως εὑρίσκω παρά ὁ θεῖος γράφω λέγω , ἢ παρά τίς ἥκω , ὡς εἰμί ἄλλος Λόγος καί ἄλλος Σοφία παρά οὗτος ὁ υἱός , ἵνα καί τοιοῦτος ἑαυτοῦ ἀναπλάσσω ; γράφω μέν γάρ , ‘Οὐχ ὁ λόγος ἐγώ ὥσπερ πῦρ , ἢ πέλυξ κόπτω πέτρα καί ἐν ὁ παροιμία , διδάσκω δέ σύ ἐμός λόγος ἀλλά οὗτος ἐντολή καί πρόσταγμα εἰμί , ὁ διά ὁ ἴδιος καί μόνος ἀληθινός Λόγος ὁ ἀγάω λαλέω ὁ θεός , περί ὅς λέγω ὁ ψάλλω · Ἐκ πᾶς ὁδός πονηρός κωλύω ὁ πούς ἐγώ , ὅπως εἄν φυλάσσω ὁ λόγος σου ὁ γοῦν τοιοῦτος σημαίνω ἄλλος παρά ἑαυτοῦ εἰμί ὁ Σωτήρ καί διά ἑαυτοῦ εἴρω , τάτος ῥῆμα , ὁ ἐγώ λαλέω ὑμῖν.’ οὖον γάρ δή ὁ τοιοῦτος λόγος γέννημα ἢ υἱός εἰμί , οὐδέ τοσοῦτος δημιουργός λόγος , οὐδέ τοσοῦτος εἰκών ὁ εἷς Θεός , οὐδέ τοσοῦτος εἰμί ὁ γίγνομαι ἄνθρωπος ὑπέρ ἐγώ , οὐδέ ὡς ἐκ πολύς τοιοῦτος εἰς εἰμί ὁ γίγνομαι κατά ὁ Ἰωάννης σάρξ · ἀλλά ὡς μόνος εἰμί ὁ Θεός Λόγος , εὐαγγελίζω παρά ὁ Ἰωάννης ὅς Λόγος σάρξ εἰμί καί πάντης διά αὐτός γίγνομαι Διὸ καί περί αὐτός μόνος ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , καί περί ὁ πρός ὁ πατήρ ἑνότης αὐτός γράφω καί δείκνυμι ὁ μαρτύριον , ὁ μέν πατήρ σημαίνω εἷς εἰμί ὁ υἱός , ὁ δέ ἅγιος μανθάνω οὗτος , καί λέγω εἷς ὁ Λόγος εἰμί , καί οὗτος εἰμί μονογενής · ὁ τε ἔργον ὁ διά αὐτός δείκνυμι · πάντης γάρι ὁ τε ὁρατός καί ὁ ἀόρατος διά αὐτός γίγνομαι , καί Χωρὶς αὐτός γίγνομαι οὐδέ ὅς περι δέ ἕτερος ἢ ἄλλος τις οὖον φαντάζω , καί ἀναπλάσσω ἑαυτοῦ λόγος ἢ σοφία , ὅς οὔτε ὄνομα , οὔτε ἔργον σημαίνω ἀπό ὁ γραφεύς , ἢ παρά μόνος οὗτος ὀνομάζω . οὗτος γάρ εἰμί ἐξεύρεμα καί χριστομάχος ὑπόνοια , καί ὁ μέν ὄνομα ὁ Λόγος καί ὁ Σοφία καταχράομαι , ἕτερος δέ ἑαυτοῦ ἀναπλάσσω , ἀρνέομαι ὁ ἀληθινός ὁ Θεός Λόγος , καί ὁ εἰμί καί μόνος Σοφία ὁ πατήρ , καί Μανιχαῖος λοιπός ζηλόω ὁ ἄθλιος . ἐκεῖνος γάρ , ὁ μέν ἔργον ὁ Θεός βλέπω , ἀρνέομαι αὐτός ὁ μόνος εἰμί καί ἀληθινός θεός , ἕτερος δέ ἑαυτοῦ ἀναπλάσσω , ὅς μήτε ἔργον , μήτε τις μαρτυρία ἀπό ὁ θεῖον λόγιος δείκνυμι δύναμαι .