athanasius-theology.oratio-i-contra-arianos 42
42 . Καὶ γὰρ καὶ τὸ ῾ ἐχαρίσατο αὐτῷ,᾿ οὐ δʼ αὐτὸν τὸν Λόγον γέγραπται · ἦν γὰρ πάλιν , καὶ πρὶν ἄνθρωπος γένηται , προσκυνούμενος , ὥσπερ εἴπομεν , ὑπότε τῶν ἀγγέλων καὶ πάσης τῆς κτίσεως , κατὰ τὴν πατρικὴν ἰδιότητα · ἀλλὰ διʼ ἡμᾶς καὶ ὑπὲρ ἡμῶν τοῦτο πάλιν περὶ αὐτοῦ γέγραπται . Ὥσπερ γὰρ , ὡς ἄνθρωπος , ὁ Χριστὸς ἀπέθανε καὶ ὑψώθη , οὕτως , ὡς ἄνθρωπος , λέγεται ‘λαμβάνειν’ ὅπερ εἶχεν ἀεὶ ὡς Θεὸς , ἵνα εἰς ἡμᾶς φθάσῃ καὶ ἡ τοιαύτη δοθεῖσα χάρις . Οὐ γὰρ ἠλαττώθη ὁ Λόγος σῶμα λαβὼν , ἵνα καὶ χάριν ζητήσῃ λαβεῖν,’ ἀλλὰ μᾶλλον καὶ ἐθεοποίησεν ὅπερ ἐνεδύσατο , καὶ πλέον ἐχαρίσατο τῷ γένει τῶν ἀνθρώπων τοῦτο . Ὥσπερ γὰρ ἀεὶ προσεκυνεῖτο , Λόγος ὢν καὶ ‘ἐν μορφῇ Θεοῦ ὑπάρχων,’ οὕτως ὁ αὐτὸς ὢν καὶ ἄνθρωπος γενόμενος , κληθείς τε Ἰησοῦς , οὐδὲν ἦττον ἔχει πᾶσαν ὑπὸ πόδα τὴν κτίσιν , καὶ ‘ἐν τῷ ὀνόματι τούτῳ τὰ γόνατα κάμπτουσαν αὐτῷ,᾿ καὶ ‘ἐξομολογουμένηνʼ ὅτι καὶ τὸ γενέσθαι σάρκα τὸν Λόγον , καὶ θάνατον ὑπομεῖναι σαρκὶ , οὐκ ἐπʼ ἀδοξίᾳ τῆς θεότητος αὐτοῦ γέγονεν , ἀλλʼ ‘εἰς δόξαν Θεοῦ Πατρός.’ Δόξα δὲ Πατρός ἐστι τὸν γενόμενον ἄνθρωπον καὶ ἀπολόμενον εὑρεθῆναι , καὶ νεκρωθέντα ζωοποιηθῆναι , καὶ ναὸν γενέσθαι Θεοῦ . Καὶ γὰρ καὶ τῶν ἐν οὐρανοῖς δυνάμεων , ἀγγέλων τε καὶ ἀρχαγγέλων ἀεὶ μὲν προσκυνούντων αὐτὸν , προσκυνούντων δὲ καὶ νῦν ‘ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦʼ τὸν Κύριον , ἡμῶν ἐστιν αὕτη ἡ χάρις καὶ ὑπερύψωσις , ὅτι τε καὶ ἄνθρωπος γενόμενος , προσκυνεῖται ὁ τοῦ Θεοῦ Υἱὸς , καὶ οὐ ξενισθήσονται αἱ οὐράνιοι δυνάμεις βλέπουσαι τοὺς συσσώμους ἐκείνου πάντας ἡμᾶς εἰσαγομένους εἰς τὰς χώρας αὐτῶν . Ἄλλως δὲ οὐκ ἂν ἐγεγόνει τοῦτο , εἰ μὴ ὁ ‘ἐν μορφῇ Θεοῦ ὑπάρχων εἰλήφει δούλου μορφὴν , καὶ ταπεινώσας ἦν ἑαυτὸν , μέχρι θανάτουʼ συγχωρήσας φθάσαι τὸ σῶμα .
Lemmas: 42 . καί γάρ καί ὁ ῾ χαρίζομαι αὐτός οὖον δέ αὐτός ὁ Λόγος γράφω · εἰμί γάρ πάλιν , καί πρίν ἄνθρωπος γίγνομαι , προσκυνέω , ὥσπερ εἶπον , ὑπότε ὁ ἄγγελος καί πᾶς ὁ κτίσις , κατά ὁ πατρικός ἰδιότης · ἀλλά διά ἐγώ καί ὑπέρ ἐγώ οὗτος πάλιν περί αὐτός γράφω . ὥσπερ γάρ , ὡς ἄνθρωπος , ὁ Χριστός ἀποθνῄσκω καί ὑψόω , οὕτως , ὡς ἄνθρωπος , λέγω λαμβάνω ὅσπερ ἔχω ἀεί ὡς θεός , ἵνα εἰς ἐγώ φθάνω καί ὁ τοιοῦτος δίδωμι χάρις . οὖον γάρ ἐλασσόω ὁ Λόγος σῶμα λαμβάνω , ἵνα καί χάρις ζητέω λαμβάνω ἀλλά μᾶλλον καί θεοποιέω ὅσπερ ἐνδύω , καί πλέω χαρίζομαι ὁ γένος ὁ ἄνθρωπος οὗτος . ὥσπερ γάρ ἀεί προσκυνέω , Λόγος εἰμί καί ἐν μορφή Θεός ὑπάρχω οὕτως ὁ αὐτός εἰμί καί ἄνθρωπος γίγνομαι , καλέω τε Ἰησοῦς , οὐδείς ἀίσσω ἔχω πᾶς ὑπό πούς ὁ κτίσις , καί ἐν ὁ ὄνομα οὗτος ὁ γόνυ κάμπτω αὐτός καί ἐξομολογέομαι ὅτι καί ὁ γίγνομαι σάρξ ὁ Λόγος , καί θάνατος ὑπομένω σάρξ , οὐ ἐπί ἀδοξία ὁ θεότης αὐτός γίγνομαι , ἀλλά εἰμί δόξα Θεός Πατρός.’ Δόξα δέ πατήρ εἰμί ὁ γίγνομαι ἄνθρωπος καί ἀπόλλυμι εὑρίσκω , καί νεκρόω ζωοποιέω , καί ναός γίγνομαι Θεός . καί γάρ καί ὁ ἐν οὐρανός δύναμις , ἄγγελος τε καί ἀρχάγγελος ἀεί μέν προσκυνέω αὐτός , προσκυνέω δέ καί νῦν ἐν ὁ ὄνομα Ἰησοῦʼ ὁ κύριος , ἐγώ εἰμί οὗτος ὁ χάρις καί ὑπερύψωσις , ὅτι τε καί ἄνθρωπος γίγνομαι , προσκυνέω ὁ ὁ Θεός υἱός , καί οὖον ξενίζω ὁ οὐράνιος δύναμις βλέπω ὁ σύσσωμος ἐκεῖνος πᾶς ἐγώ εἰσάγω εἰς ὁ χώρα αὐτός . ἄλλος δέ οὐ εἄν γίγνομαι οὗτος , εἰμί μή ὁ ἐν μορφή Θεός ὑπάρχω λαμβάνω δοῦλος μορφή , καί ταπεινόω εἰμί ἑαυτοῦ , μέχρι θανάτης συγχωρέω φθάνω ὁ σῶμα .