athanasius-theology.oratio-i-contra-arianos 22
22 . Οὐκοῦν ὁ ζητῶν διὰ τί μὴ γεννητικὸς υἱοῦ ὁ Υἱὸς , ζητείτω διὰ τί μὴ πατέρα ἔσχεν ὁ Πατήρ . Ἀλλὰ ἄτοπά γε ἀμφότερα καὶ πάσης μεστὰ ἀσεβείας . Ὡς γὰρ ὁ Πατὴρ ἀεὶ Πατὴρ , καὶ οὐκ ἄν ποτε γένοιτο Υἱὸς , οὕτως ὁ Υἱὸς ἀεὶ Υἱός ἐστι , καὶ οὐκ ἄν ποτε γένοιτο Πατήρ · καὶ ἐν τούτῳ γὰρ μᾶλλον χαρακτὴρ ὢν καὶ εἰκὼν τοῦ Πατρὸς δείκνυται , μένων ὅ ἐστι καὶ οὐκ ἀλλασσόμενος , ἀλλʼ ἔχων ἐκ τοῦ Πατρὸς τὴν ταὐτότητα . Εἰ μὲν οὖν ὁ Πατὴρ μεταβάλλεται , μεταβαλλέσθω καὶ ἡ εἰκών · πρὸς γὰρ τὸν γεννήσαντα οὕτω καὶ ἡ εἰκὼν αὐτοῦ καὶ τό ἀπαύγασμα ἕστηκεν · εἰ δὲ ἄτρεπτός ἐστιν ὁ Πατὴρ , καὶ ὅ ἐστιν οὕτως διαμένει , ἐξ ἀνάγκης καὶ εἰκὼν ὅ ἐστι διαμένει , καὶ οὐ τραπήσεται . Ἔστι δὲ ἐκ τοῦ Πατρὸς Υἱός · οὐκ ἄρα ἕτερόν τι γενήσεται ἢ ὅπερ ἐστὶ τῆς τοῦ Πατρὸς οὐσίας ἴδιον . Μάτην ἄρα καὶ τοῦτο ἐπενόησαν οἱ ἄφρονες , ἐξάραι θέλοντες ἀπὸ τοῦ Πατρὸς τὴν εἰκόνα , ἵνα τοῖς γενητοῖς τὸν Υἱὸν ἐξισάσωσιν . Ἐν τούτοις γοῦν αὐτὸν συντάττοντες οἱ περὶ Ἄρειον ἐκ διδασκαλίας Εὐσεβίου , καὶ τοιοῦτον εἶναι νομίζοντες οἴα τὰ διʼ αὐτοῦ γενόμενά ἐστιν , ἀπεπήδησαν μὲν ἀπὸ τῆς ἀληθείας , συμφορήσαντες δὲ ἑαυτοῖς ῥημάτια πανουργίας , περιήρχοντο κατὰ τὴν ἀρχὴν , ὅτε τὴν αἵρεσιν ταύτην ἔπλασσον , καὶ μέχρι δὲ νῦν τινες συναντῶντες ἐξ αὐτῶν παιδαρίοις κατὰ τὴν ἀγορὰν , πυνθάνονται αὐτῶν , οὔτι γε ἀπὸ τῶν θείων γραφῶν , ἀλλʼ ὥσπερ ‘ τὰ περισσεύματα τῆς καρδίαςʼ αὐτῶν ἐρευγόμενοι λέγουσιν · ‘ Ὁ ὢν τὸν μὴ ὄντα ἐκ τοῦ ὄντος πεποίηκεν , ἢ τὸν ὄντα ; ὄντα οὖν αὐτὸν πεποίηκεν , ἢ μὴ ὄντα Καὶ πάλιν , ‘Ἓν τὸ ἀγέννητον , ἢ δύο ; καὶ αὐτεξούσιός ἐστι καὶ ἰδίᾳ προαιρέσει οὐ τρέπεται , τρεπτῆς ὢν φύσεως ; οὐ γὰρ , ὡς λίθος , ἐστὶν ἀφʼ ἑαυτοῦ μένων ἀκίνητος.᾿ Εἶτα καὶ εἰσερχόμενοι πρὸς γυναικάρια , πάλιν αὐταῖς ἐκτεθηλυμένα ῥημάτια φθέγγονται , ‘ Εἰ εἶχες υἱὸν πρὶν τέκῃς ; ὥσπερ δὲ οὐκ εἶχες , οὕτω καὶ ὁ τοῦ Θεοῦ Υἱὸς οὐκ ἦν , πρὶν γεννηθῇ . Τοιούτοις ῥήμασιν ἐξορχούμενοι παίζουσιν οἱ ἄτιμοι , καὶ τὸν Θεὸν ἀνθρώποις ἀπεικάζουσι · φάσκοντές τε εἶναι Χριστιανοὶ , ‘ἀλλάσσουσι τὴν τοῦ Θεοῦ δόξαν ἐν ὁμοιώματι εἰκόνος φθαρτοῦ ἀνθρώπου.᾿
Lemmas: 22 . οὐκοῦν ὁ ζητέω διά τίς μή γεννητικός υἱός ὁ υἱός , ζητέω διά τίς μή πατήρ ἔχω ὁ Πατήρ . ἀλλά ἄτοπος γε ἀμφότερος καί πᾶς μεστός ἀσέβεια . ὡς γάρ ὁ πατήρ ἀεί πατήρ , καί οὐ ἄν ποτός γίγνομαι υἱός , οὕτως ὁ υἱός ἀεί υἱός εἰμί , καί οὐ ἄν ποτός γίγνομαι Πατήρ · καί ἐν οὗτος γάρ μᾶλλον χαρακτήρ εἰμί καί εἰκών ὁ πατήρ δείκνυμι , Μένων ὅς εἰμί καί οὐ ἀλλάσσω , ἀλλά ἔχω ἐκ ὁ πατήρ ὁ ταὐτότης . εἰμί μέν οὖν ὁ πατήρ μεταβάλλω , μεταβάλλω καί ὁ εἰκών · πρός γάρ ὁ γεννάω οὗτος καί ὁ εἰκών αὐτός καί ὁ ἀπαύγασμα ἵστημι · εἰμί δέ ἄτρεπτος εἰμί ὁ πατήρ , καί ὅς εἰμί οὕτως διαμένω , ἐκ ἀνάγκη καί εἰκών ὅς εἰμί διαμένω , καί οὖον τρέπω . εἰμί δέ ἐκ ὁ πατήρ υἱός · οὐ ἄρα ἕτερος τίς γίγνομαι ἢ ὅσπερ εἰμί ὁ ὁ πατήρ οὐσία ἴδιος . Μάτος ἄρα καί οὗτος ἐπινοέω ὁ ἄφρων , ἐξαίρω ἐθέλω ἀπό ὁ πατήρ ὁ εἰκών , ἵνα ὁ γενητός ὁ υἱός ἐξισάζω . ἐν οὗτος γοῦν αὐτός συντάσσω ὁ περί Ἄρειος ἐκ διδασκαλία Εὐσέβιος , καί τοιοῦτος εἰμί νομίζω οἶος ὁ διά αὐτός γίγνομαι εἰμί , ἀποπηδάω μέν ἀπό ὁ ἀλήθεια , συμφορέω δέ ἑαυτοῦ ῥημάτιον πανουργία , περιέρχομαι κατά ὁ ἀρχή , ὅτε ὁ αἵρεσις οὗτος πλάσσω , καί μέχρι δέ νῦν τις συναντάω ἐκ αὐτός παιδάριον κατά ὁ ἀγορά , πυνθάνομαι αὐτός , οὔτις γε ἀπό ὁ θεῖον γραφεύς , ἀλλά ὥσπερ ‘ ὁ περίσσευμα ὁ καρδία αὐτός ἐρεύγομαι λέγω · ‘ ὁ εἰμί ὁ μή εἰμί ἐκ ὁ εἰμί ποιέω , ἢ ὁ εἰμί ; εἰμί οὖν αὐτός ποιέω , ἢ μή εἰμί καί πάλιν , Ἓ ὁ ἀγέννητος , ἢ δύο ; καί αυτεξούσιος εἰμί καί ἴδιος προαίρεσις οὖον τρέπω , τρεπτός εἰμί φύσις ; οὖον γάρ , ὡς λίθος , εἰμί ἀπό ἑαυτοῦ Μένων ἀκίνητος εἶτα καί εἰσέρχομαι πρός γυναικάριον , πάλιν αὐτός ἐκθηλύνω ῥημάτιον φθέγγομαι , ‘ εἰμί ἔχω υἱός πρίν τίκτω ; ὥσπερ δέ οὐ ἔχω , οὗτος καί ὁ ὁ Θεός υἱός οὐ εἰμί , πρίν γεννάω . τοιοῦτος ῥῆμα ἐξορχέομαι παίζω ὁ ἄτιμος , καί ὁ θεός ἄνθρωπος ἀπεικάζω · φάσκω τε εἰμί Χριστιανός , ἀλλάσσω ὁ ὁ Θεός δόξα ἐν ὁμοίωμα εἰκών φθαρτός ἄνθρωπος