athanasius-theology.oratio-i-contra-arianos 32
32 . Ἀλλʼ οὐδὲ αὐτοὺς οἶμαι θελῆσαι λέγειν ἔτι τὰ τοιαῦτα , ἐὰν Ἀστερίῳ γε τῷ σοφιστῇ πείθωνται . Ἐκεῖνος γὰρ , καίπερ σπουδάζων συνηγορεῖν τῇ Ἀρειανῇ ἀἱρέσει , καὶ λέγων ‘ ἓν εἶναι τὸ ἀγένητον,ʼ τὰ ἐναντία τούτοις ἀντιφθέγγεται , λέγων καὶ τὴν σοφίαν τοῦ Θεοῦ ἀγένητον καὶ ἄναρχον εἶναι · καὶ ἔστι μέρος ὧν ἔγραψε ταῦτα · ‘ Οὐκ εἶπεν ὁ μακάριος Παῦλος , Χριστὸν κηρύσσειν τὴν τοῦ Θεοῦ δύναμιν , ἢ τὴν τοῦ Θεοῦ σοφίαν , ἀλλὰ δίχα τῆς προσθήκης , ‘‘ δύναμιν Θεοῦ καὶ Θεοῦ σοφίαν , ” ἄλλην μὲν εἶναι τὴν ἰδίαν αὐτοῦ τοῦ Θεοῦ δύναμὶν , τὴν ἔμφυτον αὐτοῦ καὶ συνυπάρχουσαν αὐτῷ ἀγενήτως κηρύσσων . Καὶ πάλιν μετʼ ὀλίγα · ‘ Καίτοι γε ἡ μὲν ἀίδιος αὐτοῦ δύναμις καὶ σοφία , ἣν ἄναρχόν τε καὶ ἀγένητον οἱ τῆς ἀληθείας ἀποφαίνονται λογισμοὶ , μία ἂν εἴη δήπουθεν καὶ αὐτή.’ Εἰ γὰρ καὶ μὴ καλῶς νοήσας τὸ τοῦ ἀποστόλου ῥητὸν , ἐνόμισεν εἶναι δύο σοφίας , ἀλλʼ ὅμως συνυπάρχουσαν αὐτῷ ἀγένητον σοφίαν εἰρηκὼς , οὐκέτι ἓν τὸ ἀγένητον , ἀλλὰ καὶ ἕτερον ἔφησεν ἀγένητον εἶναι σὺν αὐτῷ . Τὸ γὰρ συνύπαρχον οὐκ ἑαυτῷ ἀλλʼ ἑτέρῳ συνυπάρχει . Ἢ τοίνυν Ἀστερίῳ πειθόμενοι , μηκέτι ἐρωτάτωσαν , ‘ Ἓν τὸ ἀγένητον , ἢ δύο ; ʼ ἵνα μὴ ὡς ἀμφιβάλλοντες μάχωνται πρὸς ἐκεῖνον · ἢ εἰ ἐναντιοῦνται κἀκείνῳ , μὴ ἐπερειδέσθωσαν αὐτοῦ τῷ συνταγματίῳ , ἵνα μὴ ‘ ἀλλήλους δάκνοντες ὑπὸ ἀλλήλων ἀναλωθῶσι.ʼ Καὶ ταῦτα μὲν διʼ ὀλίγων πρὸς τὴν ἀμαθίαν αὐτῶν εἰρήσθω . Πρὸς δέ γε τὴν πανοῦργον αὐτῶν προαίρεσιν τί τοσοῦτον ἄν τις εἴποι ; τίς αὐτοὺς οὐκ ἂν οὕτως μαινομένους μισήσειε δικαίως ; Ἐπειδὴ γὰρ οὐκέτι παῤῥησίαν ἔχουσιν ἐν τῷ λέγειν , ‘ ἐξ οὐκ ὄντων,ʼ καὶ , ‘ οὐκ ἦν πρὶν γεννηθῇ,ʼ ἐπενόησαν ἑαυτοῖς τὴν τοῦ ‘ ἀγενήτου᾿ λέξιν , ἵνα τὸν Υἱὸν γενητὸν παρὰ τοῖς ἀεκραίοις λέγοντες , αὐτὰ πάλιν ἐκεῖνα τὰ ῥήματα , τὸ ‘ ἔξ οὐκ ὄντων,᾿ καὶ τὸ ‘ οὐκ ἦν ποτε,ʼ σημαίνωσιν · ἐν γὰρ τούτοις τὰ γενητὰ καὶ τὰ κτίσματα σημαίνονται .
Lemmas: 32 . ἀλλά οὐδέ αὐτός οἴομαι ἐθέλω λέγω ἔτι ὁ τοιοῦτος , ἐάν Ἀστέριον γε ὁ σοφιστής πείθω . ἐκεῖνος γάρ , καίπερ σπουδάζω συνηγορέω ὁ αρειανός αἵρεσις , καί λέγω ‘ εἷς εἰμί ὁ ἀγένητος ὁ ἐναντίος οὗτος ἀντιφθέγγομαι , λέγω καί ὁ σοφία ὁ Θεός ἀγένητος καί ἄναρχος εἰμί · καί εἰμί μέρος ὅς γράφω οὗτος · ‘ οὐ εἶπον ὁ μακάριος Παῦλος , Χριστός κηρύσσω ὁ ὁ Θεός δύναμις , ἢ ὁ ὁ Θεός σοφία , ἀλλά δίχα ὁ προσθήκη , ‘‘ δύναμις Θεός καί Θεός σοφία , ” ἄλλος μέν εἰμί ὁ ἴδιος αὐτός ὁ Θεός δύναμις , ὁ ἔμφυτος αὐτός καί συνυπάρχω αὐτός ἀγένητος κηρύσσω . καί πάλιν μετά ὀλίγος · ‘ καίτοι γε ὁ μέν ἀίδιος αὐτός δύναμις καί σοφία , ὅς ἄναρχος τε καί ἀγένητος ὁ ὁ ἀλήθεια ἀποφαίνω λογισμός , εἷς εἄν εἰμί δήπουθεν καί αὐτή εἰμί γάρ καί μή καλῶς νοέω ὁ ὁ ἀπόστολος ῥητός , νομίζω εἰμί δύο σοφία , ἀλλά ὅμως συνυπάρχω αὐτός ἀγένητος σοφία ἐρῶ , οὐκέτι εἷς ὁ ἀγένητος , ἀλλά καί ἕτερος φημί ἀγένητος εἰμί σύν αὐτός . ὁ γάρ συνυπάρχω οὐ ἑαυτοῦ ἀλλά ἕτερος συνυπάρχω . ἤ τοίνυν Ἀστέριον πείθω , μηκέτι ἐρωτάω , ‘ εἷς ὁ ἀγένητος , ἢ δύο ; ʼ ἵνα μή ὡς ἀμφιβάλλω μάχομαι πρός ἐκεῖνος · ἢ εἰμί ἐναντιόομαι ἐκεῖνος , μή ἐπερείδω αὐτός ὁ συνταγμάτιον , ἵνα μή ‘ ἀλλήλων δάκνω ὑπό ἀλλήλων ἀναλίσκω καί οὗτος μέν διά ὀλίγος πρός ὁ ἀμαθία αὐτός εἴρω . πρός δέ γε ὁ πανοῦργος αὐτός προαίρεσις τίς τοσοῦτος ἄν τις εἶπον ; τίς αὐτός οὐ εἄν οὕτως μαίνομαι μισέω δικαίως ; ἐπεί γάρ οὐκέτι παρρησία ἔχω ἐν ὁ λέγω , ‘ ἐκ οὐ οἶτος καί , ‘ οὐ εἰμί πρίν αἰνέω ἐπινοέω ἑαυτοῦ ὁ ὁ ‘ ἀγένητος λέξις , ἵνα ὁ υἱός γενητός παρά ὁ ἀεκραίοις λέγω , αὐτός πάλιν ἐκεῖνος ὁ ῥῆμα , ὁ ‘ ἐκ οὐ οἶτος καί ὁ ‘ οὐ εἰμί ποτε,ʼ σημαίνω · ἐν γάρ οὗτος ὁ γενητός καί ὁ κτίσμα σημαίνω .