athanasius-theology.oratio-i-contra-arianos 4
4 . Πῶς τοίνυν Χριστιανοὶ οἱ μὴ Χριστιανοὶ , ἀλλὰ Ἀρειομανῖται ; ἢ πῶς τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας εἰσὶν οἱ τὴν ἀποστολικὴν ἀποτιναξάμενοι πίστιν , καὶ καινῶν ‘κακῶν ἐφευρεταὶ’ γενόμενοι , οἱ τὰ μὲν τῶν θείων γραφῶν λόγια καταλείψαντες , τὰς δὲ ‘Θαλείας Ἀρείου σοφίαν καινὴν ὀνομάζοντες ; εἰκότως τοῦτο λέγοντες , καινὴν γὰρ αἵρεσιν ἀπαγγέλλουσι . Διὸ καὶ θαυμάσειεν ἄν τις , ὅτι πολλὰ πολλῶν συντάγματα καὶ πλείστας ὁμιλίας εἴς γε τὴν παλαιὰν καὶ τὴν καινὴν γραψάντων , καὶ παρὰ μηδενὶ ‘ Θαλείας εὑρισκομένης , ἀλλὰ μηδὲ παρὰ τοῖς σπουδαίοις τῶν Ἑλλήνων , ἢ παρὰ μόνοις τοῖς ᾄδουσι τὰ τοιαῦτα παρὰ πότον μετὰ κρότου καὶ σκωμμάτων ἐν παιδιαῖς , ἕνεκεν τοῦ γελᾶσθαι παῤ ἑτέρων , ὁ θαυμαστὸς Ἄρειος , οὐδὲν σεμνὸν μιμησάμενος , ἀλλὰ καὶ τὰ τῶν σπουδαίων ἀγνοήσας , πλεῖστά τε τῶν ἄλλων αἱρέσεων ὑποκλέψας , τὴν τοῦ Σωτάδου μόνου γελοιολογίαν ἐζήλωσε . Τί γὰρ ἔπρεπε ποιεῖν αὐτὸν , ἢ θέλοντα κατὰ τοῦ Σωτῆρος ὀρχήσασθαι , τὰ δύστηνα ἑαυτοῦ ῥημάτια τῆς ἀσεβείας ἐν ἐκλύτοις καὶ παρειμένοις μέλεσι σημαίνειν ; ἵνʼ ὥσπερ ἡ Σοφία φησὶν , ‘Ἀπὸ ἐξόδου λόγου ἐπιγνωσθήσεται ἀνὴρ,ʼ οὕτως ἀπʼ ἐκείνων τὸ τῆς ψυχῆς μὴ ἀνδρῶδες , καὶ τῆς διανοίας ἡ φθορὰ τοῦ γράψαντος γινώσκηται . Καὶ γὰρ οὐδὲ ἔλαθεν ὁ δόλιος , ἀλλὰ καίτοι πολλάκις , ὡς ὁ ὄφις , ἄνω καὶ κάτω στρέφων ἑαυτὸν , ὅμως πέπτωκεν εἰς τὴν πλάνην τῶν Φαρισαίων . Ὡς γὰρ ἐκεῖνοι , θέλοντες παρανομεῖν , ἐσχηματίζοντο τὰ τοῦ νόμου μελετᾷν ῥήματα , καὶ θέλοντες ἀρνεῖσθαι τὸν προσδοκηθέντα καὶ παρόντα Κύριον , ὑπεκρίνοντο μὲν ὀνομάζειν τὸν Θεὸν , ἠλέγχοντο δὲ βλασφημοῦντες ἐν τῷ λέγειν , ‘Διὰ τί σὺ , ἄνθρωπος ὢν , Θεὸν σεαυτὸν ποιεῖς , καὶ λέγεις , “ Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἕν ἐσμεν ; ” οὕτω καὶ ὁ κίβδηλος καὶ Σωτάδειος Ἄρειος ὑποκρίνεται μὲν ὡς περὶ Θεοῦ λέγων , παρεντιθεὶς τὰς τῶν γραφῶν λέξεις , ἐλέγχεται δὲ πανταχόθεν Ἄρειος ἄθεος , ἀρνούμενος τὸν Υἱὸν,ʼ καὶ τοῖς ποιήμασιν αὐτὸν συναριθμῶν .
Lemmas: 4 . Πῶς τοίνυν Χριστιανός ὁ μή Χριστιανός , ἀλλά Ἀρειομανίτης ; ἢ πῶς ὁ καθολικός ἐκκλησία εἰμί ὁ ὁ ἀποστολικός ἀποτινάσσω πίστις , καί καινός κακός ἐφευρετής γίγνομαι , ὁ ὁ μέν ὁ θεῖον γραφεύς λόγιος καταλείβω , ὁ δέ ‘Θαλείας Ἄρειος σοφία καινός ὀνομάζω ; εἰκότως οὗτος λέγω , καινός γάρ αἵρεσις ἀπαγγέλλω . Διὸ καί θαυμάζω ἄν τις , ὅτι πολύς πολύς σύνταγμα καί πλεῖστος ὁμιλία εἰς γε ὁ παλαιός καί ὁ καινός γράφω , καί παρά μηδείς ‘ Θάλεια εὑρίσκω , ἀλλά μηδέ παρά ὁ σπουδαῖος ὁ Ἕλλην , ἢ παρά μόνος ὁ ἀείδω ὁ τοιοῦτος παρά πότος μετά κρότος καί σκῶμμα ἐν παιδιά , ἕνεκα ὁ γελάω παρά ἕτερος , ὁ θαυμαστός Ἄρειος , οὐδείς σεμνός μιμέομαι , ἀλλά καί ὁ ὁ σπουδαῖος ἀγνοέω , πλεῖστος τε ὁ ἄλλος αἵρεσις ὑποκλέπτω , ὁ ὁ Σωτάδης μόνος γελοιολογία ζηλόω . τις γάρ πρέπω ποιέω αὐτός , ἢ ἐθέλω κατά ὁ Σωτήρ ὀρχέομαι , ὁ δύστηνος ἑαυτοῦ ῥημάτιον ὁ ἀσέβεια ἐν ἔκλυτος καί παρίημι μέλος σημαίνω ; ἵνα ὥσπερ ὁ Σοφία φημί , ‘Ἀπὸ ἔξοδος λόγος ἐπιγιγνώσκω ἀνήρ οὕτως ἀπό ἐκεῖνος ὁ ὁ Ψυχή μή ἀνδρώδης , καί ὁ διάνοια ὁ φθορά ὁ γράφω γιγνώσκω . καί γάρ οὐδέ λανθάνω ὁ δόλιος , ἀλλά καίτοι πολλάκις , ὡς ὁ ὄφις , ἄνω καί κάτω στρέφω ἑαυτοῦ , ὅμως πίπτω εἰς ὁ πλάνη ὁ Φαρισαῖος . ὡς γάρ ἐκεῖνος , ἐθέλω παρανομέω , σχηματίζω ὁ ὁ νόμος μελετάω ῥῆμα , καί ἐθέλω ἀρνέομαι ὁ προσδοκάω καί πάρειμι κύριος , ὑποκρίνομαι μέν ὀνομάζω ὁ θεός , ἐλέγχω δέ βλασφημέω ἐν ὁ λέγω , Διά τίς σύ , ἄνθρωπος εἰμί , θεός σαυτοῦ ποιέω , καί λέγω , “ ἐγώ καί ὁ πατήρ εἷς εἰμί ; ” οὗτος καί ὁ κίβδηλος καί Σωτάδειος Ἄρειος ὑποκρίνομαι μέν ὡς περί Θεός λέγω , παρεντίθημι ὁ ὁ γραφεύς λέγω , ἐλέγχω δέ πανταχόθεν Ἄρειος ἄθεος , ἀρνέομαι ὁ Υἱὸν,ʼ καί ὁ ποίημα αὐτός συναριθμέω .