athanasius-theology.homilia-de-passione-et-cruce-domini-sp pg028_0120.2
23 . Οὐκοῦν διὰ τοῦτο αὐτὸν ὤνειλίζον , ἵνα μὴ τοῖς ἄλλοις σωτηρία γένηται . Ἦδει γὰρ ὁ πειρεργος , ὅτι οὐκ ἀποθνῄσκει ὁ Κύριος , ἀλλ’ ὁ τοῦτο θάνατος σωτηρία καὶ ζωὴ τοῖς πᾶσι γενήσεται . Διὰ τοῦτο ἤθελεν αὐτὸν καταβαίνειν ἀπὸ τοῦ σταυροῦ , καὶ ἄπολι τοὺς Φαρισαίους ἐπαγγέλλεσθαι πιστεύειν · τὰχα γὰρ τῇ ἐπαγγελίᾳ τῆς πίστεως περιγίνεται , ὡν ἤθελεν . Ὁ δὲ Κύριος , ὁ τῷ ὄντι Σωτῆρ , ὁ μὴ δι’ ἑαυτοῦ , ἀλλὰ δι’ ἡμῶν ζητῶν , οὐχ ἀπὸ τοῦ σταυροῦ σῶσαι , ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ λυτροῦσθαι τὴν κτίσιν ἤθελε γνωσθῆναι Σωτῆρ . Οὐδὲ γὰρ ἰατρὸς ἐκ τοῦ αὐτὸν ὑγιαίνειν γνωσθήσεται ἰατρός , εἰ μὴ καὶ τοῖς νοσοῦσιν ἐνδείξεται τὴν τέχνην · καὶ ὁ ἥλιος οὐχ ἐὰν ἐς · ἑαυτὸν συστῆλη τὰς ἀκτῖνας , γνωσθήσεται φῶς , εἰ μὴ καὶ τῇ οἰκουμένῃ ταύτῃ ἐπεκτείνη , καὶ τὸ σκότος ἐν αὐταῖς καταλάμψῃ . Οὕτως καὶ ὁ Κύριος οὐχ ἑαυτὸν ἐσῶσε · σωτηρίαν γὰρ χρείαν οὐκ εἶχεν , αὐτὸς ὢν Σωτῆρ · ἀλλ’ ἀπὸ τῆς τῶν ἄλλων εὐεργεσίας ἤθελε γνωσθῆναι πᾶσι Σωτῆρ . Ἀλλ’ οὐδὲ καταβαίνων ἀπὸ τοῦ σταυροῦ ἤθελε γνωσθῆναι Υἱὸς Θεοῦ , ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ μένειν αὐτόν . Μαλὸν γὰρ μᾶλλον ὁ θάνατος ὁ τοῦ Σωτῆρος πίστιν καὶ σωτηρίαν τοῖς ἀνθρώποις φέρει ἢ ἡ ἀπὸ τοῦ σταυροῦ κατάβασις . Ἀμέλει κρεμαμένου αὐτοῦ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ ἐτι ( 28 ) , τὰ μὲν θηρία ἠνοῦγοντο , καὶ οἱ ἐν αὐτοῖς κείμενοι ἐωῶντο · ὁ δὲ κρεμαμένος λῃστὴς ἐπίστευεν εἰς αὐτόν · ἵνα δεῖξῃ , ὅτι τῷ ὄντι Σωτῆρ ἐστι · καὶ ἀποθανών , τῇ πίστει καρποφορεῖ . Ἐπὶ τούτοις ἐξίστατο λοιπὸν ἀληθῶς ὁ διάβολος , καὶ πᾶσα τοῦτον εἴχου ( 29 ) ἀπορία κατέχειν · ἔωρα γὰρ αὐτὸν ἀπολαύσαντα , καὶ τὸν λῃστὴν ἐν τῷ σταυρῷ , καὶ ὃν ἐπεισε πάλαι ληστεύειν , ἔωρα τοῦτον πιστεύσαντα · καὶ ὃν παράβην βλασφημεῖν , τοῦτον ἔωρα προσκυνούντα τὸν Κύριον , καὶ ἐπιπλήττοντα καὶ τῷ ἄλλῳ λῃστῇ , μᾶλλον δὲ τῷ ἐν τῷ λῃστῇ διαβόλῳ . Ἐτρυγέτο δὲ πάλιν , ὅτι ὃν ὡς λῃστὴν ἀπέκτεινε , τοῦτον πάλιν μεταφερόμενον ἔωρα ἐν τῷ παραδείσῳ .
Lemmas: 23 . οὐκοῦν διά οὗτος αὐτός ωνειλιζω , ἵνα μή ὁ ἄλλος σωτηρία γίγνομαι . οἶδα γάρ ὁ πειρεργος , ὅτι οὐ ἀποθνῄσκω ὁ Κύριος , ἀλλά ὁ οὗτος θάνατος σωτηρία καί ζωή ὁ πᾶς γίγνομαι . Ζεύς οὗτος ἐθέλω αὐτός καταβαίνω ἀπό ὁ σταυρός , καί ἄπολις ὁ Φαρισαῖος ἐπαγγέλλω πιστεύω · τάχα γάρ ὁ ἐπαγγελία ὁ πίστις περιγίγνομαι , ὡς ἐθέλω . ὁ δέ Κύριος , ὁ ὁ εἰμί Σωτήρ , ὁ μή διά ἑαυτοῦ , ἀλλά διά ἐγώ ζητέω , οὐ ἀπό ὁ σταυρός σῴζω , ἀλλά ἀπό ὁ λυτρόω ὁ κτίσις ἐθέλω γιγνώσκω Σωτήρ . οὐδέ γάρ ἰατρός ἐκ ὁ αὐτός ὑγιαίνω γιγνώσκω ἰατρός , εἰμί μή καί ὁ νοσέω ἐνδείκνυμι ὁ τέχνη · καί ὁ ἥλιος οὐ ἐάν εἰς · ἑαυτοῦ συστέλλω ὁ ἀκτίς , γιγνώσκω φάος , εἰμί μή καί ὁ οἰκέω οὗτος ἐπεκτείνω , καί ὁ σκότος ἐν αὐτός καταλαμβάνω . οὕτως καί ὁ Κύριος οὐ ἑαυτοῦ σῴζω · σωτηρία γάρ χρεία οὐ ἔχω , αὐτός εἰμί Σωτήρ · ἀλλά ἀπό ὁ ὁ ἄλλος εὐεργεσία ἐθέλω γιγνώσκω πᾶς Σωτήρ . ἀλλά οὐδέ καταβαίνω ἀπό ὁ σταυρός ἐθέλω γιγνώσκω υἱός Θεός , ἀλλά ἀπό ὁ μένω αὐτός . μῆλον γάρ μᾶλλον ὁ θάνατος ὁ ὁ Σωτήρ πίστις καί σωτηρία ὁ ἄνθρωπος φέρω ἢ ὁ ἀπό ὁ σταυρός κατάβασις . ἀμέλει κρεμάω αὐτός ἐπί ὁ σταυρός ἔτι ( 28 ) , ὁ μέν θηρίον ἀνοίγω , καί ὁ ἐν αὐτός κεῖμαι ὠθέω · ὁ δέ κρεμάννυμι λῃστής πιστεύω εἰς αὐτός · ἵνα δείκνυμι , ὅτι ὁ εἰμί Σωτήρ εἰμί · καί ἀποθνῄσκω , ὁ πίστις καρποφορέω . ἐπί οὗτος ἐξίστημι λοιπός ἀληθής ὁ διάβολος , καί πᾶς οὗτος ἔχω ( 29 ) ἀπορία καταχέω · ὁράω γάρ αὐτός ἀπολαύω , καί ὁ ληιστής ἐν ὁ σταυρός , καί ὅς πείθω πάλαι λῃστεύω , ὁράω οὗτος πιστεύω · καί ὅς παραβαίνω βλασφημέω , οὗτος ὁράω προσκυνέω ὁ κύριος , καί ἐπιπλήσσω καί ὁ ἄλλος λῃστής , μᾶλλον δέ ὁ ἐν ὁ λῃστής διάβολος . ετρυγομαι δέ πάλιν , ὅτι ὅς ὡς ληιστής ἀποκτείνω , οὗτος πάλιν μεταφέρω ὁράω ἐν ὁ παράδεισος .