athanasius-theology.homilia-de-passione-et-cruce-domini-sp pg028_0105.1
μετανοία τῶν Νινευιτῶν μᾶλλον ἐπέσχεσεν ( 26 ) ἢ τῇ πρὸ ταύτης ἁμαρτίᾳ . Καὶ ὁ λόγος δὲ τοῦ Θεοῦ οὐχ οὕτως ἦν , ὥστε μετὰ τριήμερον κατασκαφῆναι τὴν Νινευί · ἀλλ’ ὅτι τρεῖς ἡμέρας ὑμῶν ἀνέξομαι · ἵνα ἐν τῇ ἀνοχῇ τῶν τριῶν ἡμερῶν , ἔχουσιαν ἔχωσι μετανοῆσαι , ἢ τὴν μετὰ ταῦτα ὀργὴν ἐκλέξασθαι . Τί γὰρ φησιν ὁ προφήτης ; « Ἔτι τρεῖς ἡμέραι , καὶ Νινευὶ καταστραφθήσεται . ( 27 ) » οὐχ εἶπε · Μετὰ τρεῖς ἡμέρας καταστραφθήσεται ( 27 ) · εἰ γὰρ ἂν , ἐγεγόνει πάντως · ἀλλ’ « Ἔτι τρεῖς ἡμέραι , καὶ καταστραφθήσεται · » ἵν’ ἐν μὲν τῷ , « Ἔτι , » λέγεσθαι , τὴν ἀνοχὴν ἐννοοῦμεν τοῦ Θεοῦ , ἐν δὲ τῇ κατασκαφῇ τὴν μετὰ τὴν ἀνοχην , εἰ μὴ μετανοήσαιεν , γεννησόμενὴν ὀργὴν ( 28 ) . Ἐπεὶ εἰ μὴ τοῦτον εἶχε τὸν τρόπον , καὶ μετανοίας χάριν τῶν ἀνθρώπων ὑπερέθετο τὰς τρεῖς ἡμέρας , τί τὸν Θεὸν ἐκώλυε καὶ παραυτὰ τὴν Νινευὶ ἀπολέσαι ; Ἀσθενεία ; Ἀπαγε ! μηδ’ εἰς νοῦν ποτε τοῦτο τὸν ἡμέτερον ἔλθοι . Κύριος γὰρ τῶν δυνάμεων καὶ ἰσχυρὸς καὶ δυνατὸς ἐστιν ὁ Θεός . Ἄλλ’ ἄγνοια τῶν πράξεων ἐκεῖνων ; μηδὲ τοῦτο λεγέσθω · οἶδε γὰρ τὰ πάντα πρὸν γενέσεως αὐτῶν . Τί οὖν ὑπολείπεται νοεῖν ἢ μακροθυμίαν καὶ φιλανθρωπίαν τοῦ Δεσπότου ; ἣν καὶ ὁ προφήτης ἐπιστάμενος , ἔφυγε μὲν ἀποσταλέμενος τὸ πρῶτον , τὸ δεύτερον δὲ ἀπολογούμενος φησιν · « Ὦ Κύριε , οὐχ οὕτω οἱ λόγοι μου , ἔτι ὄντος μου ἐν τῇ γῇ μου ; διὰ τοῦτο προέφθασα τοῦ φυγεῖν εἰς Θαρσεῖς , διότι ἔγνων , ὅτι σὺ ἐλεήμων καὶ οἰκτίρμων , μακρόθυμος καὶ πολυέλεος , καὶ μετανοῶν ἐπὶ ταῖς κακίαις . » Ἔφυγε δὲ Ἰωνᾶς , οὐχ ὡς ἀντιλέγων τῷ Θεῷ · καὶ ἐλπεῖτο , οὐχ ὡς ἐπὶ τῇ ἀπωλείᾳ τῶν Νινευιτῶν χαίρων · ἀλλὰ τοῦτο ἐποίει διὰ τὴν Νινευιτῶν χρείμονίαν . Ἐφοβεῖτο γὰρ μὴ ἀδέδιος παρ’ αὐτοῖς νομισθῇ , καὶ λοιπὸν ἀρξάνται ( 29 ) μηκέτι προφήταις πιστεύειν , ἀλλὰ ἀπιστος παρ’ αὐτοῖς ὁ προφητικὸς λόγος γένηται . Διὰ τοῦτο γοῦν καὶ θύμησεν , ἵνα ἐλεγχθῇ παρὰ τοῦ Δεσπότου , καὶ φανερὸν τοῖς Νινευιταῖς ἐκεῖ πᾶσι γένηται , ὅτι οὐ διὰ τὸ ψεύσασθαι τὸν προφήτην ( 30 ) , ἀλλὰ διὰ φιλανθρωπίαν τοῦ Θεοῦ συγχωρήσεται τοῖς Νινευιταῖς . « Ἠδει γὰρ ἐν τῇ « ἔτι , » λέξει σημαινόμενὴν μακροθυμίαν ( 31 ) . Καὶ τοῦτο τῆς θείας Γραφῆς ἐστι τὸ ἔθος . Ὅταν γὰρ τὴν ἑαυτοῦ μακροθυμίαν σημαίνειν ἐθέλῃ ὁ Θεός , διὰ τῆς λέξεως τῆς , « ἔτι , » ταύτῃ ἀπαγγέλλει · ὡς ἂν λέγῃ διὰ μὲν τοῦ Ἠσαΐου · « Τί ἔτι ποιήσω τῷ ἀμπελῶνί μου , καὶ οὐχ ἐποίησα ( 32 ) ; » διὰ δὲ τοῦ Ἰερεμίου · « Διὰ τοῦτο ἔτι χρησθήσομαι πρὸς ὑμᾶς , λέγει Κύριος . » Ἐν δὲ τῷ λέγειν , « ἔτι , » δείκνυσι τὴν ἑαυτοῦ
Lemmas: μετάνοια ὁ Νινευίτης μᾶλλον ἐπέχω ( 26 ) ἢ ὁ πρό οὗτος ἁμαρτία . καί ὁ λόγος δέ ὁ Θεός οὐ οὕτως εἰμί , ὥστε μετά τριήμερον κατασκάπτω ὁ Νινευί · ἀλλά ὅτι τρεῖς ἡμέρα σύ ἀνέχω · ἵνα ἐν ὁ ἀνοχή ὁ τρεῖς ἡμέρα , ἔχω ἔχω μετανοέω , ἢ ὁ μετά οὗτος ὀργή ἐκλέγω . τις γάρ φημί ὁ προφήτης ; « ἔτι τρεῖς ἡμέρα , καί Νινευὶ καταστρέφω . ( 27 ) » οὐ εἶπον · μετά τρεῖς ἡμέρα καταστρέφω ( 27 ) · εἰμί γάρ εἄν , γίγνομαι πάντως · ἀλλά « ἔτι τρεῖς ἡμέρα , καί καταστρέφω · » ἵνα ἐν μέν ὁ , « ἔτι , » λέγω , ὁ ἀνοχή ἐννοέω ὁ Θεός , ἐν δέ ὁ κατασκαφή ὁ μετά ὁ ἀνοχή , εἰμί μή μετανοέω , γεννάω ὀργή ( 28 ) . ἐπεί εἰμί μή οὗτος ἔχω ὁ τρόπος , καί μετάνοια χάρις ὁ ἄνθρωπος ὑπερτίθημι ὁ τρεῖς ἡμέρα , τίς ὁ θεός κωλύω καί παραυτά ὁ Νινευὶ ἀπόλλυμι ; ἀσθένεια ; ἀπάγω ! μηδέ εἰς νόος ποτός οὗτος ὁ ἡμέτερος ἔρχομαι . Κύριος γάρ ὁ δύναμις καί ἰσχυρός καί δυνατός εἰμί ὁ Θεός . ἄλλος ἄγνοια ὁ πρᾶξις ἐκεῖνος ; μηδέ οὗτος λέγω · οἶδα γάρ ὁ πᾶς πρόειμι γένεσις αὐτός . τις οὖν ὑπολείπω νοέω ἢ μακροθυμία καί φιλανθρωπία ὁ δεσπότης ; ὅς καί ὁ προφήτης ἐπίσταμαι , φεύγω μέν ἀποστέλλω ὁ πρῶτος , ὁ δύο δέ ἀπολογέομαι φημί · « ὦ κύριος , οὐ οὗτος ὁ λόγος ἐγώ , ἔτι εἰμί ἐγώ ἐν ὁ γῆ ἐγώ ; διά οὗτος προφθάνω ὁ φεύγω εἰς θαρσέω , διότι γιγνώσκω , ὅτι σύ ἐλεήμων καί οἰκτίρμων , μακρόθυμος καί πολυέλεος , καί μετανοέω ἐπί ὁ κακία . » φεύγω δέ Ἰωνᾶς , οὐ ὡς ἀντιλέγω ὁ Θεός · καί λείπω , οὐ ὡς ἐπί ὁ ἀπώλεια ὁ Νινευίτης χαίρω · ἀλλά οὗτος ποιέω διά ὁ Νινευίτης χρειμονια . φοβέω γάρ μή ἀδέδιος παρά αὐτός νομίζω , καί λοιπός ἄρχω ( 29 ) μηκέτι προφήτης πιστεύω , ἀλλά ἄπιστος παρά αὐτός ὁ προφητικός λόγος γίγνομαι . Ζεύς οὗτος γοῦν καί θυπαραμαω , ἵνα ἐλέγχω παρά ὁ δεσπότης , καί φανερός ὁ νινευιτης ἐκεῖ πᾶς γίγνομαι , ὅτι οὖον διά ὁ ψεύδω ὁ προφήτης ( 30 ) , ἀλλά διά φιλανθρωπία ὁ Θεός συγχωρέω ὁ νινευιτης . « Ἡδύς γάρ ἐν ὁ « ἔτι , » λέγω σημαίνω μακροθυμία ( 31 ) . καί οὗτος ὁ θεῖος γραφή εἰμί ὁ ἔθος . ὅταν γάρ ὁ ἑαυτοῦ μακροθυμία σημαίνω ἐθέλω ὁ Θεός , διά ὁ λέξις ὁ , « ἔτι , » οὗτος ἀπαγγέλλω · ὡς εἄν λέγω διά μέν ὁ Ἠσαΐας · « τις ἔτι ποιέω ὁ ἀμπελών ἐγώ , καί οὐ ποιέω ( 32 ) ; » διά δέ ὁ Ἰερεμίας · « Ζεύς οὗτος ἔτι χράω πρός σύ , λέγω Κύριος . » ἐν δέ ὁ λέγω , « ἔτι , » δείκνυμι ὁ ἑαυτοῦ