athanasius-theology.epistulae-quattuor-ad-serapionem pg026_0314.2
27 Πάλιν γὰρ καὶ ἐκ τούτων ἂν τις ἴδοι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , ὡς μεδεκτὸν ἐστὶ καὶ οὐ μετέχον ( πᾶ αὐτὰ γὰρ λέγειν οὐκ ὀνητέον ) . ἡ Ἀδύνατον γάρ , ὁ φησὶ ( 35 ) , « τοὺς ἅπαξ φωτισθέντας , γευσαμένους τε τῆς δωρεᾶς τῆς ἐπουρανίου , καὶ μετόχους Πνεύματος ἁγίου γενομένους ( 36 ) , καὶ καλὸν γευσαμένους Θεοῦ ῥῆμα , καὶ τὰ ἐξῆς . Οἱ δὲ ἄγγελοι , καὶ τὰ ἄλλα κτίσματα μετέχοντά ἐστιν αὐτοῦ τοῦ Πνεύματος · διὰ τοῦτο γὰρ ταῦτα μὲν καὶ ἐκπίπτειν οὐ μετέχον δύναται ( 37 ) · τὸ δὲ Πνεῦμα δεῖ τὸ αὐτὸ εἶναι · οὐ γάρ ( 38 ) τῶν μετεχόντων ἐστιν , ἀλλ’ αὐτοῦ τὰ πάντα μετέχει . Εἰ δὲ τοῦτο μὲν δεῖ τὸ αὐτὸ εἶναι καὶ μεδεκτὸν , τὰ δὲ κτίσματα μετέχοντά ἐστιν αὐτοῦ · οὐχ ἂν εἴη τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον οὔτε ἄγγελος , οὔτε ὅλως κτίσμα , ἀλλ’ ἴδιον τοῦ Λόγου , παρ’ οὗ διδόμενον μετέχεται παρὰ τῶν κτισμάτων · ἐπεὶ ὥρα λέγειν αὐτοὺς καὶ τὸν Υἱὸν κτίσμα , οὐ πάντες ἐν τῷ Πνεύματι μέτοχοι γεγόναιμεν . Καὶ πάλιν ἐν ἐστὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον · τὰ δὲ κτίσματα πολλά . Ἄγγελοι μὲν γὰρ χιλία χιλιάδες καὶ μυριάδες μυριάδες · φωστήρες δὲ πολλοί , καὶ θρόνοι ( 39 ) , καὶ κυριότητες , καὶ ὑψάνοι , καὶ χερουβίμ , καὶ σεραφίμ , καὶ ἀρχάγγελοι πολλοί · καὶ ἀπλῶς οὐχ ἕστι τὰ κτίσματα ἕν , ἀλλὰ πάντα πολλὰ καὶ διάφορα . Εἰ δὲ τὸ μὲν Πνεῦμα τὸ ἅγιον ἕν ἐστι , τὰ δὲ κτίσματα πολλά , καὶ ἄγγελοι πολλοί · ποία ὁμοιότης τῷ Πνεύματι πρὸς τὰ γεννητά ; Καὶ οὐχ ἀδηλον , ὅτι οὐχ ἕστι τῶν πολλῶν τὸ Πνεῦμα , ἀλλ’ οὔδ’ ἄγγελος , ἀλλ’ ἐν τῶν ( 40 ) , μᾶλλον δὲ τοῦ Λόγου ἕνός ἔντος ἴδιον , καὶ τοῦ Θεοῦ ἕνός ἔντος ἴδιον καὶ ὁμοούσιόν ἐστι . Ταῦτα μὲν οὖν καὶ μόνα καθ’ αὐτὰ λεγόμενα περὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος δείκνυσιν αὐτὸ μηδὲν κοινὸν μηδὲ ἴδιον ἔχειν τι τῇ φύσει καὶ τῇ οὐσίᾳ πρὸς τὰ κτίσματα , ἀλλ’ ἄλλο μὲν εἶναι τῶν γεννητῶν , ἴδιον δὲ καὶ οὐ ξένον τῆς τοῦ Υἱοῦ οὐσίας καὶ θεότητος , δι’ ἣν καὶ τῆς ἁγίας Τριάδος ὄν , κατασχῶνει τὴν ἐκείνων ἀναίσθησιν .
Lemmas: 27 πάλιν γάρ καί ἐκ οὗτος εἄν τις ὁράω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ὡς μεδεκτὸν εἰμί καί οὖον μετέχω ( πᾶ αὐτός γάρ λέγω οὐ ὄνητος ) . ὁ ἀδύνατος γάρ , ὁ φημί ( 35 ) , « ὁ ἅπαξ φωτίζω , γεύω τε ὁ δωρεά ὁ ἐπουράνιος , καί μέτοχος πνεῦμα ἅγιος γίγνομαι ( 36 ) , καί καλός γεύω Θεός ῥῆμα , καί ὁ ἑξῆς . ὁ δέ ἄγγελος , καί ὁ ἄλλος κτίσμα μετέχω εἰμί αὐτός ὁ πνεῦμα · διά οὗτος γάρ οὗτος μέν καί ἐκπίπτω οὖον μετέχω δύναμαι ( 37 ) · ὁ δέ πνεῦμα δεῖ ὁ αὐτός εἰμί · οὖον γάρ ( 38 ) ὁ μετέχω εἰμί , ἀλλά αὐτός ὁ πᾶς μετέχω . εἰμί δέ οὗτος μέν δεῖ ὁ αὐτός εἰμί καί μεδεκτὸν , ὁ δέ κτίσμα μετέχω εἰμί αὐτός · οὐ εἄν εἰμί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος οὔτε ἄγγελος , οὔτε ὅλως κτίσμα , ἀλλά ἴδιος ὁ Λόγος , παρά ὅς δίδωμι μετέχω παρά ὁ κτίσμα · ἐπεί ὥρα λέγω αὐτός καί ὁ υἱός κτίσμα , οὖον πᾶς ἐν ὁ πνεῦμα μέτοχος γίγνομαι . καί πάλιν ἐν εἰμί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος · ὁ δέ κτίσμα πολύς . Ἄγγελος μέν γάρ χίλιοι χιλιάς καί μυριάς μυριάς · φωστήρ δέ πολύς , καί Θρόνοι ( 39 ) , καί κυριότης , καί ὑψάνοι , καί χερούβ , καί σεράφ , καί ἀρχάγγελος πολύς · καί ἀπλόος οὐ εἰμί ὁ κτίσμα εἷς , ἀλλά πᾶς πολύς καί διάφορος . εἰμί δέ ὁ μέν πνεῦμα ὁ ἅγιος εἷς εἰμί , ὁ δέ κτίσμα πολύς , καί ἄγγελος πολύς · ποῖος ὁμοιότης ὁ πνεῦμα πρός ὁ γεννητής ; καί οὐ ἄδηλος , ὅτι οὐ εἰμί ὁ πολύς ὁ πνεῦμα , ἀλλά οὐδέ ἄγγελος , ἀλλά ἐν ὁ ( 40 ) , μᾶλλον δέ ὁ Λόγος εἷς ἔντεα ἴδιος , καί ὁ Θεός εἷς ἔντεα ἴδιος καί ὁμοούσιος εἰμί . οὗτος μέν οὖν καί μόνος κατά αὐτός λέγω περί ὁ ἅγιος πνεῦμα δείκνυμι αὐτός μηδείς κοινός μηδέ ἴδιος ἔχω τίς ὁ φύσις καί ὁ οὐσία πρός ὁ κτίσμα , ἀλλά ἄλλος μέν εἰμί ὁ γεννητής , ἴδιος δέ καί οὖον ξένος ὁ ὁ υἱός οὐσία καί θεότης , διά ὅς καί ὁ ἅγιος Τριάς εἰμί , κατέχω ὁ ἐκεῖνος ἀνίημι .