athanasius-theology.epistula-ad-afros-episcopos pg026_0539.1
ἔχει δὲ τὸ κτίζειν , τὸ δημιουργεῖν , τὸ ἀίδιον , τὸ εἶναι παντοκράτωρ , τὸ ἀτρέπτων . Τὰ δὲ γεννητὰ οὐ δύναται ἔχειν τὸ δημιουργεῖν · κτιστὰ γὰρ εἰσιν · οὐδὲ τὸ ἀίδιον · ἀρχὴν γὰρ ἔχει τοῦ εἶναι · οὐδὲ τὸ παντοκράτωρ καὶ ἀτρέπτων · κρατούμενα γὰρ καὶ τρεπτῆς φύσεως εἰσιν , ὥσπερ αἱ Γραφαὶ λέγουσιν . Οὐκοῦν εἰ ταῦτα τοῦ Υἱοῦ ἐστιν , οὐκ ἐξ ἀρετῆς , ὡς εἴπομεν , ἀλλὰ τῆς οὐσίας αὐτοῦ ἐστι ( 73 ) δηλονότι , ὡς εἶπεν ἡ σύνοδος · οὐκ ἐξ ἄλλης οὐσίας ἐστιν , ἀλλὰ τῆς τοῦ Πατρός , ἧς ἐστι καὶ ταῦτα ἴδια · τὸ δὲ τῆς τοῦ Πατρὸς οὐσίας ἴδιον , καὶ ἐξ αὐτῆς γέννημα , τί ἂν εἴη , ἢ πῶς ἂν τις ὀνομάσειεν αὐτὸ , ἢ ὁμοούσιον ; ἂ γὰρ βλέπει τις ἐν τῷ Πατρί , ταῦτα βλέπει καὶ ( 74 ) ἐν τῷ Υἱῷ · Υἱὸς δὲ οὐκ ἐκ μετουσίας , ἀλλὰ κατ’ οὐσίαν . Καὶ τοῦτό ἐστιν · Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἓν ἐσμεν , καὶ Ὁ ἐμὲ ἑωρακὼς ἑώρακε τὸν Πατέρα . Ἄλλως τε καὶ ἐκ τούτου πάλιν καλὸν δεῖξναι τὴν ἀφροσύνην αὐτῶν · εἰ ἐξ ἀρετῆς ( 75 ) ἑπεταί τὸ θέλειν καὶ τὸ μὴ θέλειν , καὶ τρωπὸν βελτίωσις , ὁμοίως καθ’ ὑμᾶς ὁ Υἱὸς ἐστὶ τῷ Πατρί · ταῦτα δὲ ποιότητος ἴδια ( 76 ) · δηλονότι σύνθετον τὸν Θεὸν ἐκ ποιότητος καὶ οὐσίας λέγετε . Καὶ τὶς ὑμῶν ἀνέξεται ταῦτα λεγόντων · οὐ γὰρ σύνθετος ὁ Θεὸς ὁ τὰ πάντα ἐξ τοῦ εἶναι συντεθεικὼς , οὐδὲ τοιοῦτος , οἷά ἐστι τὰ παρ’ αὐτοῦ διὰ τοῦ ( 77 ) Λόγου γενόμενα , μὴ γένοιτο ! Ἁπλὴ γὰρ ἐστιν οὐσία , ἐν ᾧ οὐκ ἐνι ποιότης , οὐδὲ , ὡς εἶπεν ὁ Ἰάκωβος , Παραλλαγὴ τις ἢ τροπῆς ἀποκρίασμα . Οὐκοῦν εἰ δείκνυται οὐκ ἐξ ἀρετῆς ( 78 ) · οὐ γὰρ ποιότης ἐν τῷ Θεῷ , οὔτε ἐν τῷ Υἱῷ · δηλονότι τῆς οὐσίας ἴδιος ἂν εἴη · καὶ τοῦτο πάντως ὁμολογήσετε , εἰ μὴ τέλεον τὸ νοεῖν ἀπώλετο ἐν ὑμῖν ( 79 ) . Τὸ δὲ ἴδιον καὶ ταὐτὸν τῇ τοῦ Θεοῦ οὐσίᾳ καὶ ἐξ αὐτῆς γεννημα φύσει συγχάνον τί ἂν εἴη , ἢ πάλιν καὶ κατὰ τοῦτο ὁμοούσιον τῷ γεννήσαντι ; τοῦτο γὰρ Υἱοῦ πρὸς Πατέρα γνώρισμα . Καὶ ὁ μὴ τοῦτο λέγων , οὐ φρονεῖ , φύσει καὶ ἀληθῶς Υἱὸν εἶναι τὸν Λόγον .
Lemmas: ἔχω δέ ὁ κτίζω , ὁ δημιουργέω , ὁ ἀίδιος , ὁ ἔρχομαι παντοκράτωρ , ὁ ἄτρεπτος . Τά δέ γεννητός οὐ δύναμαι ἔχω ὁ δημιουργέω · χτιστός γάρ εἰμί · οὐδέ ὁ ἀίδιος · ἀρχή γάρ ἔχω ὁ ἔρχομαι · οὐδέ ὁ παντοκράτωρ καί ἄτρεπτος · κρατέω γάρ καί τρεπτός φύσις εἰμί , ὥσπερ ὁ γραφή λέγω . οὐκοῦν εἰμί οὗτος ὁ υἱός εἰμί , οὐ ἐκ ἀρετή , ὡς λέγω , ἀλλά ὁ οὐσία αὐτός εἰμί ( 73 ) δηλονότι , ὡς λέγω ὁ σύνοδος · οὐ ἐκ ἄλλος οὐσία εἰμί , ἀλλά ὁ ὁ Πατρός , ὅς εἰμί καί οὗτος ἴδιος · ὁ δέ ὁ ὁ Πατρός οὐσία ἴδιος , καί ἐκ αὐτηες͂ς γέννημα , τίς ἄν εἰμί , ἢ πῶς ἄν τις ὀνομάζω αὐτός , ἢ ὁμοούσιος ; ὅς γάρ βλέπω τις ἐν ὁ πατήρ , οὗτος βλέπω καί ( 74 ) ἐν ὁ υἱός · υἱός δέ οὐ ἐκ μετουσία , ἀλλά κατά οὐσία . καί τούτος εἰμί · ἐγώ καί ὁ Πατήρ εἷς εἰμί , καί ὁ ἐγώ ὁράω ὁράω ὁ Πατέρας . ἄλλως τε καί ἐκ οὗτος πάλιν καλός δείκνυμι ὁ ἀφροσύνη αὐτός · εἰμί ἐκ ἀρετή ( 75 ) ἕπω ὁ ἐθέλω καί ὁ μή ἐθέλω , καί τροπός βελτίωσις , ὅμοιος κατά σύ ὁ υἱός εἰμί ὁ πατήρ · οὗτος δέ ποιότης ἴδιος ( 76 ) · δηλονότι σύνθετος ὁ θεός ἐκ ποιότης καί οὐσία λέγω . καί τις σύ ἀνέχω οὗτος λέγω · οὐ γάρ σύνθετος ὁ θεός ὁ ὁ πᾶς ἐκ ὁ ἔρχομαι συντίθημι , οὐδέ τοιοῦτος , οἷος εἰμί ὁ παρά αὐτός διά ὁ ( 77 ) Λόγος γίγνομαι , μή γίγνομαι ! ἁπλόος γάρ εἰμί οὐσία , ἐν ὅς οὐ ἔνειμι ποιότης , οὐδέ , ὡς λέγω ὁ Ἰάκωβος , παραλλαγή τις ἢ τροπή ἀποκρίασμα . οὐκοῦν εἰμί δείκνυμι οὐ ἐκ ἀρετή ( 78 ) · οὐ γάρ ποιότης ἐν ὁ θεός , οὔτε ἐν ὁ υἱός · δηλονότι ὁ οὐσία ἴδιος ἄν εἰμί · καί οὗτος πάντως ὁμολογέω , εἰμί μή τέλειος ὁ νοέω ἀπόλλυμι ἐν σύ ( 79 ) . ὁ δέ ἴδιος καί ταὐτός ὁ ὁ θεός οὐσία καί ἐκ αὐτηες͂ς γέννημα φύσις συγχάσκω τίς ἄν εἰμί , ἢ πάλιν καί κατά οὗτος ὁμοούσιος ὁ γεννάω ; οὗτος γάρ υἱός πρός Πατέρας γνώρισμα . καί ὁ μή οὗτος λέγω , οὐ φρονέω , φύσις καί ἀληθῶς υἱός ἔρχομαι ὁ Λόγος .