athanasius-theology.disputatio-contra-arium-sp pg028_0246.2
50 . Ἄθ . εἶπεν · Ὁ Θεὸς πνεῦμά ἐστιν ἀπαθὲς ( 61 ) , ναι ἢ οὔ ; Ἄρ . εἶπε · Ναι , οὕτως ἔχει . Ἄθ . εἶπεν · Ὅταν οὖν φάσκῃ ἡ Γραφὴ ἐκ γαστρὸς γεγεννησθαι τὸν Υἱόν , τὴν ἐκ τῆς δεξιᾶς ὑποστάσεως γνησιότητα τοῦ Υἱοῦ σημαίνει . Ἴνα οὖν μὴ τὸν ἀνθρώπινον γένος , ἀσθενὲς ὑπάρχον , ἀνθρωπίνην τὴν γέννησιν τοῦ Χριστοῦ ὑπολάβοιεν , εἶπε τῷ , « Ἐξηρευξάτο ἡ καρδία μου λόγον ἀγαθόν . » Εἰ δὲ πάλιν ἐπιχειρεῖν B τολμήσει τις προφορικὸν λόγον φάσκειν τὸν Υἱόν , μηνημονεύει τὸ , « Ἐκ γαστὸς , » καὶ παύσεται ( 62 ) τῆς πονηρᾶς ἔννοιας . Περιέγραψε γὰρ πάντα νοῦν ἀνθρώπινον ἡ Γραφή , πρὸς τὸ μὴ ἔχειν αἱρετικὴν μανίαν κατὰ τῆς ἀδύτου καὶ ἀκαταλήπτου γεννήσεως τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ . Εἰ γὰρ ἐκ γαστρὸς τυγχάνει , πῶς ἐκ καρδίας προῆλθεν ; Εἰ δὲ ἀπὸ καρδίας ἐστι , πῶς ἐκ γαστρὸς τυγχάνει ; Ἄρ . εἶπε · Τί οὖν ὀφείλομεν λέγειν καὶ νοεῖν ; Ἄθ . εἶπεν · Οὐδὲν ἕτερον ἢ τὸν Υἱὸν ἐκ τῆς οὐσίας τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς γεννηθέντα ἐκ τῶν τοιούτων παραδειγμάτων μανθάνομεν . Ἄρ . εἶπεν · Εἰ ὁμοούσιος ἦν ὁ Υἱὸς τῷ Πατρί , πῶς οὐκ εἶπεν παρὼν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ; Ἄθ . εἶπε · Ποῦ ἐστιν ὅπου οὐχ ὁμολόγησεν ἑαυτὸν ὁμοούσιον τῷ Πατρὶ ὁ Υἱός ; Ἄρ . εἶπεν · Εἰ δύνασαι τοῦτο δεῖξαι ; Ἐν C τῶν ἀμηχάνων . Ἄθ . εἶπεν · Οὐκ ἐξ ἀτόπων πορίσασθαι ἀμειρούμεν , ἀλλ᾽ ἐκ τῶν ἐναργῶν πραγμάτων τὴν ἀλήθειαν δεῖξαι θέλομεν . Μέμνησο , ὅτι ἔφης , ὁ ἐστι Θεός , τοῦτο οὐσία τυγχάνει , τοῦτέστιν ὁ Υἱός . Ναι ἢ οὔ ; Ἄρ . εἶπε · Μηδαμῶς ( 63 ) . Ἄθ . ἔφη · Πῶς οὖν ὁ Κύριος ἔφη · « Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἓν ἐσμεν ; » Εἰ μὴ ὁ αὐτὸς ἐστι τῇ θεότητι τῇ πατρικῇ ὁ Υἱός , πῶς φάσκει , « Ἐγὼ καὶ ὁ Πατὴρ ἓν ἐσμεν ; » Ἄρα ψευδὲς εἶπεν ἡ ἀληθές ; Μὴ γένοιτο ! Ἡ ἀλήθεια οὐκ ἂν ψευδὲς ποτε ἐγένετο . Ἄλλ᾽ αὐτὸ τὸ , Ὁ ἑωρακὼς ἐμὲ ἑώρακας τὸν Πατέρα , » οὐδὲν ἕτερον ( 64 ) παριστᾷ ἢ τὴν ἀγίαν θεότητα . Εἰ γὰρ ἄλλος τυγχάνει τῇ οὐσίᾳ ὁ Υἱὸς παρὰ τὸν Πατέρα , πῶς δύναται θεωρεῖσθαι D ὁ Πατὴρ ἐν τῷ Υἱῷ ; Εἰ μὲν γὰρ οὐ δύναται ( 65 ) ἀγαλμα ἀνδρεῖσκον κατεσκευασμένον ἐκ ξύλων γνωρισθῆναι ἐν λίθινῳ , ἐν τῷ οὐκ ἐκ τῆς οὐσίας αὐτοῦ ὄντι · εἰ δὲ ἀδύνατον λίθον ἐν ξύλῳ γνωρισθῆναι , καὶ ξύλον ἐν λίθῳ κατὰ τὴς οὐσίας λόγον , λείπεται λοιπὸν γνωρισθῆναι τὸν παρθενίλα Θεὸν ἐν τῷ ὁμοούσιῳ αὐτοῦ Υἱῷ . Τὰ γὰρ ὁμοειδῆ , ψ ( 66 ) εἰσιν
Lemmas: 50 . αθʹ . εἶπον · ὁ θεός πνεῦμα εἰμί ἀπαθής ( 61 ) , ναι ἢ οὖον ; ἄρα . εἶπον · ναι , οὕτως ἔχω . αθʹ . εἶπον · ὅταν οὖν φάσκω ὁ γραφή ἐκ γαστήρ γεννάω ὁ υἱός , ὁ ἐκ ὁ δεξιός ὑπόστασις γνησιότης ὁ υἱός σημαίνω . ἵνα οὖν μή ὁ ἀνθρώπινος γένος , ἀσθενής ὑπάρχω , ἀνθρώπινος ὁ γέννησις ὁ Χριστός ὑπολαμβάνω , εἶπον ὁ , « Ἐξηρευξάτο ὁ καρδία ἐγώ λόγος ἀγαθός . » εἰμί δέ πάλιν ἐπιχειρέω B τολμάω τις προφορικός λόγος φάσκω ὁ υἱός , μνημονεύω ὁ , « ἐκ γήσητ , » καί παύω ( 62 ) ὁ πονηρός έγνοια . περιγράφω γάρ πᾶς νόος ἀνθρώπινος ὁ γραφή , πρός ὁ μή ἔχω αἱρετικός μανία κατά ὁ ἄδυτος καί ἀκατάληπτος γέννησις ὁ υἱός ὁ Θεός . εἰμί γάρ ἐκ γαστήρ τυγχάνω , πῶς ἐκ Καρδία προέρχομαι ; εἰμί δέ ἀπό Καρδία εἰμί , πῶς ἐκ γαστήρ τυγχάνω ; ἄρα . εἶπον · τις οὖν ὀφείλω λέγω καί νοέω ; αθʹ . εἶπον · οὐδείς ἕτερος ἢ ὁ υἱός ἐκ ὁ οὐσία ὁ Θεός καί πατήρ γεννάω ἐκ ὁ τοιοῦτος παράδειγμα μανθάνω . ἄρα . εἶπον · εἰμί ὁμοούσιος εἰμί ὁ υἱός ὁ πατήρ , πῶς οὐ εἶπον πάρειμι ὁ μαθητής αὐτός ; αθʹ . εἶπον · πός εἰμί ὅπου οὐ ομολογώ ἑαυτοῦ ὁμοούσιος ὁ πατήρ ὁ υἱός ; ἄρα . εἶπον · εἰμί δύναμαι οὗτος δείκνυμι ; ἐν C ὁ ἀμήχανος . αθʹ . εἶπον · οὐ ἐκ ἄτοπος πορίζω ἀμείρω , ἀλλά ἐκ ὁ ἐναργής πρᾶγμα ὁ ἀλήθεια δείκνυμι ἐθέλω . μιμνήσκω , ὅτι φημί , ὁ εἰμί Θεός , οὗτος οὐσία τυγχάνω , τουτέστιν ὁ υἱός . ναι ἢ οὖον ; ἄρα . εἶπον · μηδαμῶς ( 63 ) . αθʹ . φημί · Πῶς οὖν ὁ Κύριος φημί · « ἐγώ καί ὁ πατήρ εἷς εἰμί ; » εἰμί μή ὁ αὐτός εἰμί ὁ θεότης ὁ πατρικός ὁ υἱός , πῶς φάσκω , « ἐγώ καί ὁ πατήρ εἷς εἰμί ; » ἄρας ψευδής εἶπον ὁ ἀληθής ; μή γίγνομαι ! ὁ ἀλήθεια οὐ εἄν ψευδής ποτός γίγνομαι . ἄλλος αὐτός ὁ , ὁ ὁράω ἐγώ ὁράω ὁ πατήρ , » οὐδείς ἕτερος ( 64 ) παρίστημι ἢ ὁ ἅγιος θεότης . εἰμί γάρ ἄλλος τυγχάνω ὁ οὐσία ὁ υἱός παρά ὁ πατήρ , πῶς δύναμαι θεωρέω D ὁ πατήρ ἐν ὁ υἱός ; εἰμί μέν γάρ οὖον δύναμαι ( 65 ) ἄγαλμα ανδρεισκω κατασκευάζω ἐκ ξύλον γνωρίζω ἐν λίθινος , ἐν ὁ οὐ ἐκ ὁ οὐσία αὐτός εἰμί · εἰμί δέ ἀδύνατος λίθος ἐν ξύλον γνωρίζω , καί ξύλον ἐν λίθος κατά σής οὐσία λόγος , λείπω λοιπός γνωρίζω ὁ παρθενίλα θεός ἐν ὁ ὁμοούσιος αὐτός υἱός . ὁ γάρ ὁμοειδής , ψ ( 66 ) εἰμί