athanasius-theology.de-incarnatione-verbi 51
Τίς οὖν ἀνθρώπων μετὰ θάνατον ἢ ὅλως ζῶν περὶ παρθενίας ἐδίδαξε , καὶ οὐκ ἐνόμισεν ἀδύνατον εἶναι τὴν ἀρετὴν ταύτην ἐν ἀνθρώποις · ἀλλ’ ὁ ἡμέτερος σωτὴρ καὶ τῶν πάντων βασιλεὺς Χριστὸς τοσοῦτον ἴσχυσεν ἐν τῇ περὶ ταύτης διδασκαλίᾳ , ὡς καὶ παιδία μήπω τῆς νομίμης ἡλικίας ἐπιβάντα τὴν ὑπὲρ τὸν νόμον ἐπαγγέλλεσθαι παρθενίαν . τίς πώποτε ἀνθρώπων ἠδυνήθη διαβῆναι τοσοῦτον , καὶ εἰς Σκύθας καὶ Αἰθίοπας , ἢ Πέρσας , ἢ Ἀρμενίους , ἢ Γότθους , ἢ τοὺς ἐπέκεινα τοῦ Ὠκεανοῦ λεγομένους , ἢ τοὺς ὑπὲρ τὴν Ὑρκανίαν ὄντας , ἢ ὅλως τοὺς Αἰγυπτίους καὶ Χαλδαίους παρελθεῖν , τοὺς φρονοῦντας μὲν μαγικά , δεισιδαίμονας δὲ ὑπὲρ τὴν φύσιν καὶ ἀγρίους τοῖς τρόποις , καὶ ὅλως κηρύξαι περὶ ἀρετῆς καὶ σωφροσύνης καὶ τῆς κατὰ εἰδώλων θρησκείας , ὡς ὁ πάντων κύριος , ἡ τοῦ θεοῦ δύναμις , ὁ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός · ὃς οὐ μόνον ἐκήρυξε διὰ τῶν ἑαυτοῦ μαθητῶν , ἀλλὰ γὰρ καὶ ἔπεισεν αὐτοὺς κατὰ διάνοιαν , τὴν μὲν τῶν τρόπων ἀγριότητα μεταθέσθαι , μηκέτι δὲ τοὺς πατρίους σέβειν θεούς , ἀλλ’ αὐτὸν ἐπιγινώσκειν , καὶ δι’ αὐτοῦ τὸν πατέρα θρησκεύειν . πάλαι μὲν γὰρ εἰδωλολατροῦντες , Ἕλληνες καὶ βάρβαροι κατ’ ἀλλήλων ἐπολέμουν , καὶ ὠμοὶ πρὸς τοὺς συγγενεῖς ἐτύγχανον . οὐκ ἦν γάρ τινα τὸ σύνολον οὔτε τὴν γῆν οὔτε τὴν θάλασσαν διαβῆναι χωρὶς τοῦ τὴν χεῖρα ξίφεσιν ὁπλίσαι , ἕνεκα τῆς πρὸς ἀλλήλους ἀκαταλλάκτου μάχης . καὶ γὰρ καὶ ἡ πᾶσα τοῦ ζῆν αὐτοῖς διαγωγὴ δι’ ὅπλων ἐγίνετο , καὶ ξίφος ἦν αὐτοῖς ἀντὶ βακτηρίας , καὶ παντὸς βοηθήματος ἔρεισμα · καίτοι , ὡς προεῖπον , εἰδώλοις ἐλάτρευον , καὶ δαίμοσιν ἔσπενδον θυσίας , καὶ ὅμως οὐδὲν ἐκ τῆς εἰδώλων δεισιδαιμονίας ἠδυνήθησαν οἱ τοιαῦτα φρονοῦντες μεταπαιδευθῆναι . ὅτε δὲ εἰς τὴν Χριστοῦ διδασκαλίαν μεταβεβήκασι , τότε δὴ παραδόξως ὡς τῷ ὄντι κατὰ διάνοιαν κατανυγέντες , τὴν μὲν ὠμότητα τῶν φόνων ἀπέθεντο , καὶ οὐκ ἔτι πολέμια φρονοῦσι , πάντα δὲ αὐτοῖς εἰρηναῖα , καὶ τὰ πρὸς φιλίαν καταθύμια λοιπόν ἐστι .
Lemmas: Τῖς οὖν ἄνθρωπος μετά θάνατος ἢ ὅλως ζῶ περί παρθενίη διδάσκω , καί οὐ νομίζω ἀδύνατος εἰμί ὁ ἀρετή οὗτος ἐν ἄνθρωπος · ἀλλά ὁ ἡμέτερος σωτήρ καί ὁ πᾶς βασιλεύς Χριστός τοσοῦτος ἰσχύω ἐν ὁ περί οὗτος διδασκαλία , ὡς καί παιδίον μήπω ὁ νόμιμος ἡλικία ἐπιβαίνω ὁ ὑπέρ ὁ νόμος ἐπαγγέλλω παρθενίας . τίς πώποτε ἄνθρωπος δύναμαι διαβαίνω τοσοῦτος , καί εἰς Σκύθης καί Αἰθίοψ , ἢ Πέρσης , ἢ Ἀρμένιος , ἢ Γότθος , ἢ ὁ ἐπέκεινα ὁ Ὠκεανός λέγω , ἢ ὁ ὑπέρ ὁ Ὑρκανία εἰμί , ἢ ὅλως ὁ Αἰγύπτιος καί Χαλδαῖος παρέρχομαι , ὁ φρονέω μέν μαγικός , δεισιδαίμων δέ ὑπέρ ὁ φύσις καί ἄγριος ὁ τρόπος , καί ὅλως κηρύσσω περί ἀρετή καί σωφροσύνη καί ὁ κατά εἴδωλον θρησκεία , ὡς ὁ πᾶς κύριος , ὁ ὁ θεός δύναμις , ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός · ὅς οὖον μόνος κηρύσσω διά ὁ ἑαυτοῦ μαθητής , ἀλλά γάρ καί πείθω αὐτός κατά διάνοια , ὁ μέν ὁ τρόπος ἀγριότης μετατίθημι , μηκέτι δέ ὁ πάτριος σέβω θεός , ἀλλά αὐτός ἐπιγιγνώσκω , καί διά αὐτός ὁ πατήρ θρησκεύω . πάλαι μέν γάρ εἰδωλολατσέω , Ἕλλην καί βάρβαρος κατά ἀλλήλων πολεμέω , καί ὠμός πρός ὁ συγγενής τυγχάνω . οὐ εἰμί γάρ τις ὁ σύνολον οὔτε ὁ γῆ οὔτε ὁ θάλασσα διαβαίνω Χωρὶς ὁ ὁ χείρ ξίφος ὁπλίζω , ἕνεκα ὁ πρός ἀλλήλων ἀκατάλλακτος μάχη . καί γάρ καί ὁ πᾶς ὁ ζῶ αὐτός διαγωγή διά ὅπλον γίγνομαι , καί ξίφος εἰμί αὐτός ἀντί βακτηρία , καί πᾶς βοήθημα ἔρεισμα · καίτοι , ὡς προεῖπον , εἴδωλον λατρεύω , καί δαίμων σπένδω θυσία , καί ὅμως οὐδείς ἐκ ὁ εἴδωλον δεισιδαιμονία δύναμαι ὁ τοιοῦτος φρονέω μεταπαιδεύω . ὅτε δέ εἰς ὁ Χριστός διδασκαλία μεταβαίνω , τότε δή παράδοξος ὡς ὁ εἰμί κατά διάνοια κατανύσσω , ὁ μέν ὠμότης ὁ φόνος ἀποτίθημι , καί οὐ ἔτι πολέμιος φρονέω , πᾶς δέ αὐτός εἰρηναῖος , καί ὁ πρός φίλιος καταθύμιος λοιπός εἰμί .