asclepius.in-aristotelis-metaphysicorum-libros-az-commentaria 3
p.995a24 Ἀνάγκη πρὸς τὴν ζητοουμένην ἐπιστήμην ἐπελθεῖν ἡμάς , περὶ ὧν ἀπορήσαι δεῖ . ᾿Ev τῷ μείζονι Α διελέχθη ἡμῖν περὶ τῆς πρώτης φιλοσοφίας , ἥτις καταγίνεται περὶ τὸ ὄντως ὄν , εἶτα πρὸς τούτοις ἐζήτησε περὶ τῶν ἀρχῶν καὶ ἐξέθετο τὰς τῶν παλαιοτέρων δόξας περὶ αὐτῶν , καὶ τἀς μὲν ἤλεγξε , τὰς δὲ ἀπεδέξατο · καὶ ὕστερον ἐπήγαγε τὴν ἑαυτοῦ δόξαν , δεικνὺς ὅτι τέσσαρες ὑπάρχουσιν ἀρχί , ὑλικὸν εἰδικόν , ποιητικὸν τελικόν , καὶ ἐπιστώσατο τὸν λόγον καὶ ἐκ τῶν παλαιοτέρων καὶ ἐκ τοῦ λόγου . ἐφεξῆς ἐν τῷ ἐλάττονι Α ἔδειξεν ὅτι πεπερασμέναι ὑπάρχουσιν αἱ ἀρχαὶ καὶ ἐπὶ τὸ ἄνω καὶ ἐπὶ τὸ κάτω καὶ κατ’ εἶδος . ἐνταῦθα σκοπός ἐστι τῷ προκειμένῳ βιβλίῳ , τουτέστι τῷ Β , ἀπορῆσαι πρὸς τὴν πρώτην φιλοσοφίαν . καὶ ἐκτίθεται πλείστας ὅσας ἀπορίας , φάσκων ὅτι , ὥσπερ οἱ δεδεμένοι οὐ δύνανται προελθεῖν , ἐὰν μὴ πρότερον τὸν δεσμὸν διαρρήξωσι , διαρρῆξαι δὲ οὐ δύνανται τὸν δεσμόν , εἰ μὴ γνῶσι τὸν τρόπον τῆς λύσεως τοῦ δεσμοῦ , οὕτως φημὶ καὶ ἐπὶ τῶν ἀπορούντων , ὅτι οὐ δυνατὸν αὐτοὺς γνῶναι τὸ πρᾶγμα καὶ τὴν ἀλήθειαν , εἰς ἣν ἐπείγονται , εἰ μὴ πρότερον μάθωσι τὰς ἀπορίας τὰς φερομένας κατ’ αὐτῆς τῆς ἐπιστήμη καὶ ἐπτλύσωνται αὐτάς . ἐπιλύσασθαι δὲ αὐτὰς τῶν ἀδυνάτων ἐστίν , εἰ μὴ πρότερον γνῶσιν αὐτὴν τὴν ἀπορίαν καὶ τὸ πρᾶγμα , καθ’ οὗ φέρεται ἡ ἀπορία · ἐκτίθεται οὖν , ὡς εἴρηται , πάσας τὰς ἀπορίας καὶ ἐπιχειρεῖ ἐφ’ ἑκάτερα , καὶ τὰς λύσεις τῶν ἀποριῶν ἐπάγει ἐν τῷ Γ · ἡμεῖς δὲ ἐνίας ἐξ αὐτῶν καὶ ἐνταῦθα ἐπιλυόμεθα . φησὶν οὖν ὅτι δεῖ ἐκτίθεσθαι πάσας τὰς ἀπορίας καὶ μὴ ἐρήμην καταψηφίζεσθαι τῆς ἀληθείας , ἀλλὰ τοῦτο ἑλέσθαι ὅπερ ὑπαγορεύει ἡμῖν ἡ τοῦ λόγου ἀλήθεια . ἡ γὰρ ἀπορία συμβάλλεται ἡμῖν καὶ πρὸς τὴν κατάληψιν τῶν πραγμάτων . ὡς γάρ φησιν ὁ Πλατῶν , καθάπερ τὰ πυρεῖα παρατριβόμενα ἀλλήλοις φῶς ἐκπέμπουσιν , οὕτω δὲ καὶ αἱ ἀπορίαι γεννῶσιν εὐπορίαν . συμβάλλονται δὲ ἡμῖν καὶ πρὸς ἕξιν · ἀσφαλεστέραν γὰρ ἕξιν λαμβάνει ὁ ἀπορῶν διὰ τὴν συνεχῆ κίνησιν τῶν θεωρημάτων . συμβάλλεται δὲ ἡμῖν , φησί , καὶ πρὸς τὸ μὴ πιστεύειν , ὡς ἔτυχε , τοῖς λεγομένοις · δεῖ γὰρ ἑκατέρους λέγειν τοὺς λόγους καὶ ὕστερον κρατύνειν τὸ ἀληθὲς ἀδεκάστως κρίνοντας , πάντων προτιμῶντας τὴν ἀλήθειαν . διὸ καὶ ὁ Πλατῶν εἰσάγει πρόσωπα συνηγοροῦντα τῇ ἀδικίᾳ , τῇ ἀκολασίᾳ , τῷ εἶναι θνητὴν τὴν ψυχήν , καὶ τότε ἐπιρραπίζει αὐτὰ συνηγορήσας αὐτοῖς πρότερον κατὰ τὸ καρτερόν . p . 995a24 Ἀνάγκη πρὸς τὴν ζητουμένην ἐπιστήμην ἐπελθεῖν ἡμᾶς . Ὁ λέγει τοῦτό ἐστιν . ἀναγκαῖον , φησίν , ἐστὶ πρὸς τὴν εὕρεσιν τῆς ἐπιστήμης ταύτης , τουτέστι τῆς πρώτης φιλοσοφίας , καὶ τῶν κατὰ τὴν ἐπιστήμην ταύτην ζητουμένων ἐπελθεῖν ἡμᾶς πρῶτον καὶ ἐξαριθμήσασθαι αὐτά , περὶ ὧν δεῖ πρῶτον ἀπορῆσαι . τοῦτο δὲ λέγει , ἐπειδὴ πρῶτον τὰς ἀπορίας ἐκτίθεται . ἔστι δὲ καὶ καθολικώτερον ἀκοῦσαι τοῦ εἰρημένου , ὅτι ἀναγκαῖον πρὸς πᾶσαν ἐπιστήμην ζητουμένην ἐπελθεῖν περὶ ὧν ἀπορῆσαι δεῖ πρῶτον · διὰ γὰρ τούτων ἡ τῶν ἐπιστημῶν εὕρεσις · εἰ δὲ πρὸς πᾶσαν , καὶ πρὸς ταύτην . p . 995a25 Ταῦτα δέ ἐστιν ὅσα τε περὶ αὐτῶν ἄλλως ὑπειλήφασιν τινες . Εἶναι γάρ φησί τινα περὶ ὧν οὐκ εἰκότως ὑπέλαβον ὄντως ἀλλὰ διημαρτημένως , ἢ ὅτι ἄλλοι ἄλλως ὑπέλαβον . ταῦτα δὲ μάλιστα ἀπορίαν παρέχει , περὶ ὧν προκαταβέβληνται διάφοροι δόξαι ὑπὸ τῶν πραγματευσαμένων . κἄν εἴ τι χωρὶς τούτων τυγχάνοι παρεωραμένον , ἐπειδὴ ἐξέθεντο καὶ οἱ παλαιότεροι ἀπορίας κατὰ τῆς πρώτης φιλοσοφίας ἀλλ’ οὐ πάσας . δεῖ οὖν ἡμᾶς ἐκθέσθαι καὶ τὰς ὑπ’ ἐκείνων μὴ τεθείσας . εἶτα ταῦτα εἰρηκὼς καθόλου κατασκευάζει καὶ δείκνυσιν ὅτι χρήσιμον πᾶσι τοῖς πραγματευομένοις περί τινος πρὸς τὴν τῶν ζητουμένων εὕρεσιν τὸ πρῶτον περὶ αὐτῶν διαπορεῖν · ἡ γὰρ εὐπορία αὐτῶν καὶ ἡ εὕρεσις καὶ ἡ κατασκευὴ ἐκ τῆς λύσεως τῶν ἠπορημένων ἤρτηται . ἔστι δὲ καὶ ἄλλως σαφέστερον τὸ προκείμενον ῥητὸν ἐξηγήσασθαι · ἡ γὰρ λύσις , φησί , τῶν προηπορημένων αἰτία τῆς ὕστερον γινομένης εὐπορίας . p . 995a29 Λύειν δὲ οὐκ ἔστιν ἀγνοοῦντας τὸν δεσμόν . Φὐσίαν καὶ τὴν πλοκὴν τοῦ δεσμοῦ . ἀλλὰ ἡ τῆς διανοίας ἀπορία δηλοῖ τὴν τοῦ πράγματος ἀκαταληψίαν · ὅταν γὰρ ἀπορῶμεν περί τινος καὶ ἴσμεν ὅτι ἀποροῦμεν , ἴσμεν ὅτι , ἐν ὅσῳ ἀποροῦμεν , ἀκατάληπτός ἐστιν ἡ τοῦ πράγματος φύσις . καθὸ γὰρ ἀπορεῖ τις , ἔοικε τοῖς δεδεμένοις · οὔτε γὰρ ὁ ἀπορῶν οὔτε ὁ δεδεμένος προέρχεται εἰς τὸ ἐφεξῆς , ἀλλ’ ὁ μὲν σωματικῶς ὁ δὲ ψυχικῶς . διὰ τοῦτο οὖν δεῖ πρότερον θεωρεῖν καὶ ἀνιχνεύειν τὰς δυσχερείας καὶ τὰς ἀπορίας πρότερον τὰς φερομένας κατὰ τοῦ πράγματος , περὶ οὗ τὸν λόγον ποιούμεθα , καὶ ἐπιλύεσθαι αὐτάς . οἱ γὰρ ζητοῦντες ἄνευ τοῦ 〈 ἀπορῆσαι 〉 ἐοίκασι τοῖς ἀγνοοῦσι ποῖ <δεῖ> βαδίζειν , καὶ διὰ τοῦτο οὐδέποτε τοῦ τέλους τυγχάνουσι . δεῖ γὰρ τοὺς βαδίζοντας πρότερον ὁρίζειν τὸν τόπον ἐν ᾧ δεῖ αὐτοὺς ἀπελθεῖν , καὶ λοιπὸν τὰς ὁδοὺς τὰς ἐκεῖσε αὐτοὺς ἀπαγούσας , ποία μέν ἐστι κρημνώδης , ποία δὲ δύσβατος ἢ τελματώδης . δεῖ οὖν εἰδέναι τὴν ὁδὸν ὁποία ποτέ ἐστι , τὴν ἐπὶ τὸ τέλος ἀπάγουσαν , καὶ αἱρεῖσθαι τὴν κρείττονα · εἰ γὰρ μὴ εἰδείησαν τὴν ὁδόν , οὐδέποτε τὸ ζητούμενον τέλος εὑρήσουσιν . ὁ γὰρ τὴν ὁδὸν ἀγνοῶν καὶ τὸ τέλος ἀγνοήσει κυρίως . διό φησιν τὸ γὰρ τέλος τούτῳ μὲν οὐ δῆλον ὑπάρχει , τῷ δὲ προηπορηκότι δῆλον · ὁ γὰρ εἰδὼς τὰ πράγματα καὶ τὰς ἀπορίας τὰς φερομένας κατὰ τοῦ πράγματος καὶ ἐπιλυόμενος αὐτὰς εἴσεται καὶ τὸ τέλος . εἰ τοίνυν ἡ εὕρεσις καὶ ἡ κατασκευὴ τῶν ζητουμένων ἤρτηται τῆς τῶν ἀπορουμένων λύσεως , λύειν δὲ οὐκ ἔστι τὸν δεσμόν τινος , εἰ μὴ πρότερον γνῶμεν αὐτόν , τουτέστι καθὸ δέδεται πῶς γὰρ ἄν λύσειέ τις τῷ ὄντι κατ’ ἐπιστήμην τὸν ἀγνοούμενον δεσμόν ; ) δεσμὸς δὲ ἐν τοῖς ζητουμένοις ἡ τῆς διανοίας ἀπορία , δεῖ οὗν γνωρίζειν τὸν δεσμόν , εἰ μέλλοι τις λύειν αὐτόν · οὐκ ἐᾷ γὰρ προελθεῖν εἰς τὸ ἔμπροσθεν . οἱ οὖν ἀποροῦντες ἐοίκασι τυφλοῦ πορείᾳ · οὐ γὰρ ἔχουσι σκοπὸν χωρὶς τοῦ ἐπεσκέφθαι τὰ ἀπορούμενα . ὁδηγεῖ γὰρ τὰ προηπορημένα τοὺς ἀπορήσαντας πρὸς τὸ τὰς ζητήσεις ποιεῖσθαι κατὰ λόγον · οἱ γὰρ χωρὶς τοῦ ἀπορῆσαι ζητοῦντες περί τινων , οὐκ εἰδότες περὶ ὧν δεῖ ζητεῖν ζητοῦσι . προστίθησι δὲ τούτοις τὸ ὁμοίους εἶναι τοῖς ποῖ δεῖ βαδίζειν ἀγνοοῦσιν · οἷς δὲ ἀγνοεῖται τὸ τέλος , τούτοις οὐδέποτε γίνεται γνώριμον . τοῖς δὲ προηπορηκόσι γνώριμον τὸ τέλος καὶ ὁ σκοπός · ἡ γὰρ τῶν ἀπορεῖσθαι περί τινων δυναμένων λύσις τὸ τέλος τε καὶ ἡ εὕρεσις αὐτοῦ . προστίθησι δὲ τοῖς προειρημένοις καὶ ἄλλην αἰτίαν , ὅτι ἀναγκαῖόν ἐστι τὸ προαπορεῖν . γίνεται δὲ τοιαύτη · ὥσπερ γάρ , φησίν , ἐν ταῖς κρίσεσιν ἄμεινον κρίνουσιν οἱ ἀμφοτέρων τῶν ἀντιδικούντων ἀλλήλοις ἀκούσαντες καὶ μὴ μόνον θατέρου , οὕτως καὶ ἐπὶ τῶν ζητουμένων ὑγιεστέρα ἡ κρίσις ἡ περὶ αὐτῶν γίνεται , εἰ πάντα τις τὰ ἀπορεῖσθαι δυνάμενα καὶ λέγεσθαι πρὸς τὴν κατασκευὴν αὐτῶν καὶ θέσιν ἐπέλθοι τε καὶ λύσει . διὰ δὲ τῶν προειρημένων περὶ τοῦ δεῖν διαπορεῖν πρῶτον εἴη ἄν αὐτῷ δεικνύμενον ἅμα καὶ τὸ χρήσιμον τῆς διαλεκτικῆς πρὸς φιλοσοφίαν καὶ τὴν τοῦ ἀληθοῦς εὕρεσιν · τῆς γὰρ διαλεκτικῆς τὸ ἀπορεῖν καὶ ἐπιχειρεῖν εἰς ἑκάτερον . ἀληθὲς ἄρα τὸ ἐν τοῖς τοπικοῖς εἰρημένον τὸ χρήσιμον εἶναι τὴν διαλεκτικὴν πρὸς τὰς κατὰ φιλοσοφίαν ζητήσεις . p . 995b4 ἔστι δὲ ἀπορία πρώτη μὲν περὶ ὧν ἐν τοῖς πεφροιμιασμενοις διηπορήσαμεν . Ἐντεῦθεν ἄρχεται ὁ φιλόσοφος ἀπορεῖν πρὸς τὴν πρώτην ἐπιστήμην · καὶ ἔστιν αὕτη πρώτη ἀπορία . ἄξιον γάρ ἐστι , φησίν , ἀπορίας , ἄρα πλείους ἐπιστῆμαι γινώσκουσι τὰ διάφορα αἴτια , ἄλλη μὲν τὸ ποιητικὸν ἄλλη δὲ τὸ ὑλικόν , ἄλλη τὸ εἰδικὸν ἄλλη τὸ τελικόν , ἤγουν μία ἐπιστήμη . πρῶτον τοῦτο ἄξιον ἀπορῆσαι , καὶ οὕτως ἀπορήσας ἐᾷ τὸν λόγον νῦν · ἡμεῖς δέ φαμεν ὅτι μία καὶ μόνη ἐπιστήμη γινώσκει τὰ τέσσαρα αἴτια καθόλου . οὐ γὰρ δυνατὸν διαφόρους ἐπιστήμας εἰδέναι αὐτά , ἐπεὶ οὕτως οὐκ εἴσεται κυρίως τὴν πρώτην φιλοσοφίαν ἡ εἰδυῖα ἕν μόνον αἴτ·ιον · ὥστε οὐδὲ ἐπιστήμη ἐστὶν ἀγνοοῦσα τἀς ἀρχάς . νῦν δὲ καὶ ὑπόκειται ἐπιστήμη εἶναι , καὶ ὡς μὲν τῆς πρώτης φιλοσοφίας τὰς ἀπλῶς ἀρχὰς οἶδεν , ὡς δὲ τῶν μερικῶν τὰ κατὰ μέρος , οἷον ἐπὶ ἰατρικῆς ὅτι ὑλικὸν τὰ ἀνθρώπινα σώματα , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων τεχνῶν καὶ αἰτίων . ἔστιν οὖν , φησίν , ἀπορία πρώτη μὲν περὶ ὧν ἐν τοῖς πεφροιμιασμένοις διηπορήσαμεν · ἠπόρησε γὰρ πρὸς τῷ τέλει τοῦ ἐλάττονος Α , ἡνίκα ἔλεγεν “ εἰ μιᾶς ἐπιστήμης ἐστὶν ] ἢ πλειόνων τὰ αἴτια καὶ τὰς ἀρχὰς θεωρῆσαί ἐστι ” . τοῦτο οὖν καὶ ἐνταῦθα λέγει , ὅτι πότερον μιᾶς ἐπιστήμης ἢ πολλῶν ἐστι τὸ θεωρῆσαι τὰς αἰτίας . εἰρήκαμεν δὲ καὶ τὴν λύσιν . p . 995b6 Καὶ πότερον τὰς τῆς οὐσίας ἀρχάς . Ἐντεῦθεν δευτέραν ἀπορίαν ἐκτίθεται · ἔστι δὲ τοιαύτη ὅτι ἆρά γε τὰς ἀρχὰς μόνας ἐπίσταται τῆς οὐσίας ἡ πρώτη φιλοσοφία τὰς πρώτας τῆς κυρίως , ἧς ὁ νοῦς μόνος θιγγάνει ἁπλαῖς ἐπιβολαῖς , ἢ καὶ τὰς κοινὰς ἐννοίας ἐπίσταται . καὶ λέγομεν ὅτι καὶ τὰς ἀρχὰς οἶδε τῆς οὐσίας τὰς πρώτας καὶ τὰς κοινὰς ἐννοίας . καὶ λοιπὸν ἐξ αὐτῆς λαμβάνουσιν οἱ κατὰ μέρος ἐπιστήμονες , οἷον ὁ φυσικὸς ἔχει κοινὴν ἔννοιαν ταύτην εἰληφὼς ἀπὸ τοῦ πρώτου φιλοσόφου , ὅτι οὐδὲν γίνεται ἐκ τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος · εἰ γὰρ ὑποθώμεθα γίνεσθαί τι ἐκ τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος , πρῶτον προυπάρξει , φησί , τὸ μηδαμῇ μηδαμῶς ὂν τοῦ ὄντος . ἔπειτα δύναμιν ἔχει τοῦ γενέσθαι ἢ οὐκ ἔχει . εἰ μὲν οὖν ἔχει δύναμιν τοῦ γενέσθαι , ὕλη ἐστί πάντα γὰρ τὰ γινόμενα κατὰ χρόνον ἔνυλά φασιν οἱ φιλόσοφοι ) , καὶ ἔσται προτέρα ἡ ὕλη · εἰ δὲ μὴ ἔχει δύναμιν τοῦ γενέσθαι , οὐδ’ ἄν ποτε γένοιτο . πάλιν ἐπὶ γεωμέτρου , ὅτι τὰ τῷ αὐτῷ ἴσα καὶ ἀλλήλοις ἐστὶν ἴσα · καὶ ἐπὶ ἰατροῦ , ὅτι ἐκ τῶν τεσσάρων χυμῶν συνεστήκασι τὰ ἡμέτερα σώματα · καὶ ἐπὶ λογικῶν , ὅτι ἐπὶ παντὸς ἢ ἡ κατάφασις ἢ ἡ ἀπόφασις ἀληθεύει . ὥστε ἡ πρώτη φιλοσοφία καταγίνεται καὶ περὶ τὰς ἀρχὰς τῆς οὐσίας τῆς κυρίως τὰς πρώτας καὶ περὶ τὰς κοινὰς ἐννοίας , καὶ μερίζει ταύτας ταῖς διαφόροις ἐπιστήμαις . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι πότερον τὰς τῆς οὐσίας ἀρχὰς τὰς πρώτας τοῦ σοφοῦ καὶ τοῦ πρώτου φιλοσόφου καὶ τῆς προκειμένης ἐπιστήμης ἐστὶ μόνον θεάσασθαι , τὰς ἀρχὰς τῆς πρώτης οὐσίας , ἢ οἰκεῖόν ἐστιν αὐτῇ τὸ καὶ τὰς ἀποδεικτικὰς ἀρχὰς ἰδεῖν , ἐξ ὧν αἰ ἀποδείξεις κοινῶν ἀρχῶν οὐσῶν γίνονται , ἅπερ ἀξιώματα καλοῦνται ; ἀρχαὶ γὰρ αἱ τοιαῦται πάσης ἐπιστήμης · διό φησιν ἢ καὶ περὶ τῶν ἀρχῶν ἐξ ὧν δεικνύουσι πάντες , οἷον πότερον ἐνδέχεται τὸ αὐτὸ καὶ ἓν ἅμα φάναι καὶ ἀποφάναι ἢ οὔ , καὶ περὶ τῶν ἄλλων τῶν τοιούτων . p . 995b10 εἴτε ἔστι περὶ τὴν οὐσίαν , πότερον μία περὶ πάσας ἢ πλείονές εἰσιν . Ἐντεῦθεν τρίτην ἀπορίαν ἐκτίθεται ὁ φιλόσοφος καί φησιν , ἆρα πάσας τὰς οὐσίας μία ἐπιστήμη γινώσκει ἢ πλείονες ; καί φαμεν ἡμεῖς ἐπιλυόμενοι ὅτι καὶ μία καὶ πλείους . κατὰ γὰρ τὸ εἶναι οὐσία μία εἰσὶ πάσαι , κατὰ δὲ τὴν ὑπόστασιν πολλαὶ ὑπάρχουσιν . ὡς οὖν μίαν οὐσίαν οὖσαν μία ἐπιστήμη λαμβάνει αὐτήν ὡς δὲ πλείους οὐσίας πολλαὶ ἐπιστῆμαι . καὶ ἡ γεωμετρία γὰρ περὶ οὐσίαν καταγίνεται καὶ ἡ ἀριθμητικὴ καὶ ἡ ἀστρονομία καὶ ἡ ἰατρική , ὥστε διάφοροι ἐπιστῆμαι ὑπάρχουσι τῶν διαφόρων οὐσιῶν . τετάρτην ἀπορίαν ἐπάγει τοιαύτην λέγων οὕτως , πάλιν ἄξιον ἀπορῆσαι ὅτι , εἰ πλείονές εἰσιν ἐπιστῆμαι , πότερον ἅπασαι συγγενεῖς ὑπάρχουσιν ἀλλήλαις ἢ οὔ ; εἰ οὖν τῶν τῆς οὐσίας αἰτίων μία ἐπιστήμη ἢ πλείους εἶεν , πότερον συγγενεῖς καὶ σοφίαι , ἢ αἱ μὲν σοφίαι αἱ . δὲ ἄλλο τι ἐπιστήμης εἶδος ; φαμὲν οὖν ὅτι κυρίως σοφία ἐστὶν ἡ πρωτίστη , συγγενεῖς δὲ αὐτῆς αἱ ἄλλαι ὑπάρχουσιν , ἀλλὰ αἱ μὲν πλησιαίτερον αἱ δὲ πορρώτερον · οἷον ἀριθμητικὴ μᾶλλον πλησιάζει τῇ πρώτῃ φιλοσοφίᾳ ἤπερ γεωμετρία , καὶ γεωμετρία μᾶλλον ἁρμονικῆς , εἰ τύχοι · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων . αὗται δὲ πᾶσαι ἐπιστῆμαι ὑπάρχουσι . p . 995b13 Καὶ τοῦτο δὲ αὐτὸ τῶν ἀναγκαίων ἐστὶ ζητῆσαι . Ἐντεῦθεν ἑτέραν ἀπορίαν ἐκτίθεται φάσκων οὕτως , ὅτι ἀναγκαῖόν ἐστι ζητῆσαι , ἆρά γε μόνα τὰ αἰσθητὰ οὐσίαι ὑπάρχουσιν , ἡ καὶ τὰ νοητά . διὸ ὁ πολὺς ἄνθρωπος τὰ μὴ ὄντα αἰσθητὰ οὐδὲ εἶναι ὑπολαμβάνει · ὃ δέ φησί τις τῶν φιλοσόφων , ὅτι κυρίως οὐσίαι τὰ νοητὰ μόνα ὑπάρχει · τὰ γὰρ αἰσθητὰ οὐδὲ ὑπάρχουσι , διότι ἐν ῥύσει εἰσί . ̔ τὶ τὸ ὂν μὲν ἀεί , γένεσιν δὲ οὐκ ἔχον , καὶ τὶ τὸ γινόμενον , ὂν δὲ οὐδέποτε.’ καὶ ὁ Πλατῶν πάλιν ἐν τῇ Πολιτείᾳ λαμβάνει μίαν εὐθεῖαν καὶ τέμνει αὐτὴν δίχα εἰς νοητὴν οὐσίαν καὶ αἰσθητήν , καὶ τὴν νοητὴν διαιρεῖ εἴς τε νοητὴν καὶ διανοητήν · καὶ πάλιν τὴν ἄλλην εἰς αἰσθητὴν καὶ εἰκαστήν · εἰκαστὰ δὲ ὑπάρχουσιν οἷον τὰ ἐν ἐσόπτροις φαινόμενα καὶ τὰ ἐν γραφαῖς . φησὶν οὖν ὅτι ὃν λόγον ἔχουσι τὰ αἰσθητὰ πρὸς τὰ εἰκαστά , τὸν αὐτὸν ἔχουσι καὶ τὰ νοητὰ πρὸς τὰ διανοητά · ὥστε κυρίως οὐσίαι τὰ νοητὰ μόνα ὑπάρχουσιν · οὐσίαι γάρ εἰσιν ἀμιγεῖς τινος ἄλλου . τῶν οὖν ἀναγκαίων ἐστὶ τὸ ζητῆσαι , πότερον τὰς αἰσθητὰς οὐσίας μόνας φαμὲν εἶναι ἢ καὶ παρὰ ταύτας ἄλλας , καὶ πότερον μοναχῶς , ἢ πλείονα γένη τῶν οὐσιῶν ὑπάρχουσιν , οἷονοἱ ποιοῦντες τὰ εἴδη τὰ παντελῶς χωριστὰ καὶ τὰ μαθηματικά · τὰ γὰρ μαθηματικὰ μεταξὺ τούτων ὑπάρχουσι τῶν πρώτων οὐσιῶν , ὡς πολλάκις εἴρηται , καὶ τῶν αἰσθητῶν . δεῖ οὖν ἡμᾶς , φησί , καὶ περὶ τούτων διαπορῆσαι , καὶ πότερον περὶ τὰς οὐσίας ἡ θεωρία μόνη ἐστὶν ἢ καὶ περὶ τὰ συμβεβηκότα καθ᾿ αὑτὰ ταῖς οὐσίαις . εἰδέναι οὖν χρὴ ὅτι ἐν ταῖς πρωτίσταις οὐσίαις οὐ θεωροῦνται τὰ συμβεβηκότα · ἐκεῖναι γὰρ ἐνέργειαι ὑπάρχουσιν ἄνευ δυνάμεως , ὥς φησιν ἀλλαχοῦ , καὶ ὁ νοῦς αὐτὸς θιγγάνων αἱρεῖ αὐτὰ ἁπλαῖς ἐπιβολαῖς , ὥς φησιν ὁ Πλατῶν . τὰ δὲ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα τοῖς καθόλου ὑπάρχουσιν , οἷον τῷ ἀπλῶς τριγώνῳ τὸ ἔχειν τὰς τρεῖς γωνίας δυσὶν ὀρθαῖς ἴσας · εἰ γὰρ καὶ τὸ μερικὸν ἔχει , ἀλλὰ οὐ πρώτως · πρώτως γὰρ τὸ καθόλου ἐστὶ τὸ ἔχον . τὰ δὲ μερικὰ συμβεβηκότα οὐκ ἔχουσι καθ’ ὕπαρξιν ἀλλ’ ἐπεισοδιωδῶς , οἷον τὸ καθέζεσθαι , τὸ σιμόν , τὸ γρυπὸν καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα . ἔχουσι καὶ τὰ οὐράνια , ἀλλὰ κατὰ σχέσιν , διότι ποτὲ τρίγωνον σχῆμα ἀποτελοῦσι πρὸς ἑαυτοὺς οἱ ἀστέρες ἢ τετράγωνον ἢ τι ἄλλο τοιοῦτο . καθ’ ὕπαρξιν δὲ οὐκ ἔχουσι τὰ συμβεβηκότα · οὔτε γὰρ ποτὲ μέν ἐστι σφαιροειδὴς ὁ ἥλιος ποτὲ δὲ οὐκ ἔστιν , ὥσπερ ἐνταῦθα · δυνατὸν γὰρ τὸν γρυπὸν σιμὸν γενέσθαι ἀπὸ πληγῆς τινος , ἢ τὸν καθήμενον ἀναστῆναι . φησὶν οὖν ὁ Πορφύριος ὅτι πρώτως ἐν τοῖς ἀτόμοις θεωροῦνται τὰ συμβεβηκότα , καὶ δεύτερον ἐν τοῖς εἴδεσι . καὶ οὐδὲν οὕτως ἐθαύμαζε τῶν εἰρημένων ἐν τῇ εἰσαγωγῇ Πορφυρίου ὁ Πρόκλος ὡς τοῦτο , ὥς φησιν ὁ ἡμέτερος φιλόσοφος Ἀμμώνιος . τὰ γὰρ εἴδη ὡς ἀσώματα οὐκ ἔχουσιν ἐν ἑαυτοῖς συμβεβηκότα · ὁ γὰρ λόγος ὁ παρὰ τῷ δημιουργῷ τοῦ · κόρακος οὐκ ἔστι μέλας , ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκὸς λέγεται τὸ εἶδος εἶναι μέλαν τῷ θεωρεῖσθαι ἐν τοῖς κατὰ μέρος ἀτόμοις , τουτέστι τοῖς καθ’ ἕκαστα κόραξιν . ὡς οὖν εἴρηται , τὰ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα ἐν τοῖς καθόλου θεωρεῖται , ἅτινα συμβάλλονται ἡμῖν εἰς τοὺς ὁρισμοὺς τῶν πραγμάτων . p . 995b20 Πρὸς δὲ τούτοις περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου καὶ ὁμοίου καὶ ἀνομοίου . Πάλιν ἐντεῦθεν ἑτέραν ἀπορίαν ἐπάγει τοιαύτην , φάσκων οὕτως , ἀρά γε τὸ ζητεῖν περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου καὶ ἐναντιότητος καὶ ὁμοίου καὶ ἀνομοίου καὶ περὶ προτέρου καὶ ὑστέρου καὶ τῶν ἄλλων τῶν τοιούτων τῆς πρώτης φιλοσοφίας ἢ ἄλλης τινὸς ἐπιστήμης . καί φαμεν ὅτι οὕτε ὁ γεωμέτρης ζητεῖ περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου καὶ ὁμοίου καὶ ἀνομοίου καὶ προτέρου καὶ ὑστέρου οὔτε ὁ ἀριθμητικὸς ἁπλῶς οὔτε ἄλλος τις τῶν κατὰ μέρος ἐπιστημόνων , τουτέστιν ὁ φυσικὸς ἢ ὁ ἰατρός , ἀλλ’ ὁ πρῶτος φιλόσοφος . καὶ εἰκότως , ἐπειδὴ σκοπὸν ἔχει ὁ πρῶτος φιλόσοφος περὶ πάντων τῶν ὄντων διαλέγεσθαι , ταῦτα δὲ διὰ πάντων τῶν ὄντων διαπεφοιτήκασιν , ἡ ἑτερότης καὶ ἡ ταὐτότης καὶ ἡ ὁμοιότης καὶ τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον . ἀμέλει τοι καὶ ὁ Πλατῶν πρὸς τῇ οὐσίᾳ τὰ γένη τῶν ὄντων ὑπαγορεύων φησὶν εἶναι ἑτερότητα καὶ ταὐτότητα , ἐπειδὴ διαπεφοιτήκασι διὰ πάντων τῶν ὄντων · ὁμοίως δὲ καὶ ἡ ἐναντιότης . τὸ γὰρ μὴ ὄν , ὥς φησιν ὁ Πλατῶν , οὐκ ἔστιν παρ’ ἔλαττον τοῦ ὄντος , οὐ τὸ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄν , ἀλλὰ τὸ πῇ μὴ ὄν · πάντα γὰρ τὰ ὄντα ὡς πρὸς ἄλλα παραβαλλόμενα πῇ μὴ ὄντα ὑπάρχουσιν , ὥστε εἰκότως φησὶν ὁ Πλατῶν ὅτι οὐκ ἔλαττόν ἐσ.τι τοῦ ὄντος τὸ μὴ ὄν , πῇ μὴ ὂν δηλονότι . ἀλλὰ καὶ ἡ ἐναντιότης θεωρεῖται ἐν ἅπασι τοῖς οὖσι . τὸ γὰρ μὴ ὂν θάτερόν ἐστιν ἐπιτεινόμενον δὲ τὸ θάτερον ἴσχει ἐναντιότητα . ἀμέλει τοι καὶ τὰς Κατηγορίας ἔγραψεν ὁ Ἀριστοτέλης ὡς πρῶτος φιλόσοφος , ἐπειδὴ διὰ πάντων τῶν ὄντων διαπεφοιτήκασιν ἡ οὐσία τὸ ποσὸν καὶ αἱ ἄλλαι κατηγορίαι . τὸ γὰρ περὶ τοιούτων διαλέγεσθαι , ὡς πολλάκις ἡμῖν εἴρηται , τοὺ πρώτου ἐστὶ φιλοσόφου · λοιπὸν οἱ καθ’ ἕκαστα ἐπιστήμονες περὶ τῶν ὑποβεβλημένων αὐτοῖς διαλέγονται . ἠπόρησε δὲ Ἀσκληπιὸς ὁ τῆς ἰατρικῆς τέχνης διδάσκαλος ὁ σὺν ἡμῖν ἐνδιατρίψας τοῖς μαθήμασιν · ̔ εὖ δέ τις ἀπορήσειεν ὅτι καὶ πῶς ἐν τόποις διαλέγεται περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου , ἅτινα λέγομεν πεφοιτηκέναι διὰ πάντων τῶν ὄντων;’ ὁ δὲ ἡμέτερος φιλόσοφός φησι πρὸς αὐτόν , ὅτι ἐπειδὴ ὁ διαλεκτικὸς ὑποδύεται τὸν πρῶτον φιλόσοφον , τούτου χάριν καὶ αὐτὸς διαλέγεται περὶ τῶν διαπεφοιτηκότων διὰ πάντων τῶν ὄντων , ἀλλὰ ἐνδόξως , ὥσπερ ὁ σοφιστὴς σοφιστικῶς · ὁ μέντοι γε f.98r πρῶτος φιλόσοφος ἀληθινῶς καὶ ἀποδεικτικῶς διαλέγεται . προτίθεται οὖν ζητῆσαι καὶ αὐτὸς περὶ τούτων , ἐπειδὴ καὶ αὐτὸς χρῆται αὐτοῖς ἐν τοῖς ἀποδεικνυμένοις ὑπ’ αὐτοῦ κτὰ τήνδε τὴν πραγματείαν . καὶ γὰρ τῷ ταὐτῷ , ὅπερ ἐπὶ οὐσιῶν λέγεται , χρῆται · ζητεῖ οὖν εἰ αἱ αὐταί εἰσι πᾶσαι αἱ οὐσίαι ἀλλήλαις ἢ οὔ , ἀλλ’ ἕτεραι · ἀλλὰ καὶ τοῖς ἄλλοις οἷς κατέλεξε πᾶσιν ἐν ταῖς δείξεσιν ἀναγκαῖον αὐτῷ προσχρῆσθαι · κοινὰ γὰρ ταῦτα ὄργανα τοῖς ἀποδεικνύουσι . p . 995b20 Πρὸς δὲ τούτοις καὶ περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου . Φησὶν ὅτι ἄξιόν ἐστιν ἀπορῆσαι τίνος ἐστὶ τὸ ζητῆσαι περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου καὶ ὁμοίου καὶ ἀνομοίου καὶ ἐναντιότητος , περὶ προτέρου καὶ ὑστέρου καὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων τῶν τοιούτων , περὶ ὅσων οἱ διαλεκτικοὶ πειρῶνται σκοπεῖν ἐξ ἐνδόξων καὶ μόνων ὁρμώμενοι . ἄξιον οὖν ἐστιν ἀπορίας , τίνος ἐστὶ θεωρῆσαι περὶ πάντων τούτων . καὶ εἰρήκαμεν ἐν τῇ θεωρίᾳ ὅτι τοῦ πρώτου φιλοσόφου , ἐπειδὴ περὶ ὧν διαλέγεται πεφοιτήκασι διὰ πάντων τῶν ὄντων . p . 995b25 ἔτι δὲ τούτοις ὅσα καθ’ αὑτὰ συμβέβηκε · καὶ μὴ μόνον τί ἐστιν ἕκαστον αὐτῶν . Φησὶν ὅτι δεῖ ἡμᾶς πρὸς τούτοις ἀπορῆσαι ὅσα καθ’ αὑτὰ συμβέβηκε τούτοις , οἷον εἰ ἄρα τῷ ἑνὶ ἕν ἐστιν ἐναντίον ἢ πολλά , καὶ εἰ δυνατόν ἐστι τὰ ἐναντία ὑπὸ διάφορα γένη ἀνάγεσθαι . φαμὲν οὖν ὅτι ἀδύνατον δύο ἑνὶ ἐναντία εἶναι · οὔτε γὰρ οὕτως ἄδικός ἐστιν ἡ φύσις , καθάπερ ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας λέγεται , ὥστε δύο ἑνὶ ἀντιτάξαι , ἡνίκα περὶ τοῦ ἀγαθοῦ λόγος ἐγίνετο , ἀλλ’ ἓν ἑνὶ ἐναντίον ἐστί . πάλιν φησὶν ὅτι ἡ δικαιοσύνη καὶ ἀδικία ἐναντία ὑπάρχουσι , καὶ ἡ μὲν δικαιοσύνη ὑπὸ τὴν ἀρετὴν ἀναφέρεται , ἡ δὲ ἀδικία ὑπὸ τὴν κακίαν . λέγομεν οὖν ὅτι καὶ ταῦτα ὑπὸ ἓν γένος τελοῦσι τὴν ποιότητα · καὶ ἡ ἀρετὴ γὰρ καὶ ἡ κακία ὑπὸ τὴν ποιότητα τελοῦσιν . εἰ δέ φασιν ὅτι τὸ ἀγαθὸν καὶ τὸ κακὸν ἐξῄρηται , φαμὲν ὅτι καὶ αὐτὰ ὑπὸ τὸ ποιὸν τελοῦσι , τὸ <ἀγαθὸν καὶ τὸ 〉 κακὸν τὸ ἐνταῦθα , ἐπεὶ ἐν τῷ πρώτῳ οὐκ ἔστι κακόν . ἐν αὐτῷ γὰρ οὔθ’ ἑτερότης θεωρεῖται οὔτε δὲ ταὐτότης · ὑπὲρ τὴν ἑτερότητα γὰρ ἐστι καὶ τὴν ταὐτότητα . διὸ οὐδὲ ἄτομόν τι δεῖ λέγειν τὸν θεόν · τὸ γὰρ ἄτομον ὑπὸ τῆς ὕλης τέμνεται καὶ περιγράφεται , ὁ δὲ θεὸς ἄυλός ἐστιν ὡς καὶ προακτικὸς πάντων . οὕτε δὲ κακία ἐστὶν ἐκεῖσε · ἡ γὰρ κακία ὑπὸ ἀσθενείας τῆς ψυχῆς γίνεται , καὶ τῆς φύσεως ἀσθενούσης γίνεται τὸ κακόν . δείκνυται γὰρ καὶ ἐν τῷ Γοργίᾳ ὅτι τὰ κακὰ ὑπὸ ἀδυναμίας γίνονται . ἐξηγήσατο οὖν , τίνα λέγει τὰ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα διά τε ] τοῦ εἰπεῖν καὶ μὴ μόνον τί ἐστιν · ἐν γὰρ τῷ τί ἐστι τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα ἐμπεριέχεται . εἴη δ’ ἂν τῇ ἐναντιότητι καθ’ αὑτὸ συμβεβηκὸς τὸ ἔμμεσον , τὸ ἄμεσον , ἔτι τὸ ὑπ’ αὐτοῦ προστεθειμένον περὶ τοῦ εἰ ἓν ἑνὶ ἐναντίον ἐστὶν ἢ μή , ὃ καὶ αὐτὸ δοκεῖ θεώρημα εἶναι διαλεκτικόν · δεῖν γάρ φησιν ἐπισκέψασθαι , εἰ καὶ τὸ περὶ τούτου τὴν ἀλήθειαν ἐξετάσαι τοῦ σοφοῦ ἐστι . δεῖ οὖν καὶ ] τὴν οὐσίαν αὐτῶν γινώσκουσι καὶ τὰ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα ὑπάρχειν αὐτοῖς · p . 995b27 Καὶ πότερον αἱ ἀρχαὶ καὶ τὰ στοιχεῖα γένη ἐστὶν ἢ εἰς ἃ διαιρεῖται ἐνυπάρχοντα ἕκαστον . Ὃ λέγει τοῦτό ἐστιν , ὅτι ἄξιόν ἐστιν ἀπορίας , ἆρά γε ] ποῖα γένη ὑπάρχουσι τῶν ὄντων , πότερον αἱ καὶ τὰ στοιχεῖα ἢ εἰς διαιρεῖται ἕκαστον , τουτέστιν ἆρά γε ἡ ὕλη καὶ τὸ εἶδος ἢ τὰ τέσσαρα στοιχεῖα ἢ τὰ πρὸ τῶν πολλῶν εἴδη , τουτέστι τὸ ζῷον αὐτὸ καὶ τὰ ἄλλα τὰ εξῃρημένα εἴδη . καὶ λέγομεν ὅτι ἀμφότερα · ὡς μὲν γὰρ προσεχῆ αἴτια τὰ τέσσαρα στοιχεῖα , μᾶλλον δὲ τὸ εἶδος καὶ ἡ ὕλη , ὡς δὲ ἐξῃρημένα αἴτια τὸ αὐτοζῷον * * τὰ πρὸ τῶν πολλῶν γὰρ αἴτια ὑπάρχουσι τῶν τῇδε πάντων πραγμάτων , τουτέστιν οἱ δημιουρηικοὶ λόγοι . ζητεῖ οὖν ἐνταῦθα , εἰ τὰ γένη ἀρχαὶ τούτων ὧν ἐστι γένη δοκεῖ γὰρ τὰ γένη πρῶτα εἶναι τῇ φύσει , τὰ δὲ πρῶτα ἀρχαὶ ) ἢ ταῦτα εἰς ἃ διαιρεῖται ἕκαστον ἐνυπάρχοντα ἐν τοῖς μέρεσιν ἕκαστον γὰρ ἐνυπάρχει ἐν τοῖς ἑαυτοῦ μέρεσιν ) , ὡς ἡ οὐσία δοκεῖ εἰς ὕλην τε καὶ εἶδος , ἢ τὰ τέσσαρα στοιχεῖα ἢ ἅπερ ἄν τις ὑποθῆται . εἰς ταῦτα γὰρ διαιρεῖται ἕκαστον ἐξ ὧν καὶ σύγκειται . ταῦτα δὲ ἑκάστου ἀρχαὶ δοκοῦσιν εἶναι ἐξ ὧν πρώτων σύγκειται , ὡς τῆς φωνῆς τὰ στοιχεῖα . ἀλλ’ εἰ καὶ τὰ γένη ἀρχαί , πάλιν φησὶν ἄξιον ζητεῖν πότερον τὰ ἀνωτάτω γένη ἢ τὰ προσεχῆ τοῖς ἀτόμοις , ἃ εἴδη ὄντα ἄτομα κοινότερον γένη ὠνόμακεν · οἷον πότερον τὸ ζῷόν ἐστι τὸ γένος ἢ ὁ ανθρωπος ἀρχή τε καὶ μᾶλλόν ἐστι παρὰ τὸ καθ’ ἕκαστον . καί φαμεν ὅτι ἐπὶ μὲν τῶν πρὸ τῶν πολλῶν τὸ ζῷόν ἐστί γένος , ἐπὶ δὲ τοῖς πολλοῖς καὶ ὑστερογενέσι , τουτέστιν ἐν τῇ φαντασίᾳ , ὁ ἄνθρωπος μᾶλλον παρὰ τὸ καθ’ ἕκαστον · ἀκριβέστερον γάρ τις ὁρίζοιτο τὸν Καλλίαν ἄνθρωπον λέγων ἤπερ ζῷον . p . 995b31 Μαλλὸν δὲ ζητητέον καὶ πραγματευτέον . Φησὶν ὅτι πολλῆς ἄξιόν ἐστιν ἀπορίας καὶ ζητήσεως τὸ τοιοῦτο , ἆρά γε ἔστι τι παρὰ τὴν ὕλην αἴτιον καθ᾿ αὑτὸ ὑπάρχον ἢ οὔ · καὶ τοῦτο ἀρά γε χωριστόν ἐστιν ἢ οὐκ ἔστι · καὶ τοῦτο ἕν ἐστι κατ᾿ ἀριθμὸν ἢ πολλά . φαμὲν οὖν ὅτι ἔστιν ὁμολογουμένως αἴτια χωριστὰ τῆς ὕλης πάντα τὰ νοητὰ τὰ καὶ προακτικὰ τῆς ὕλης ὑπάρχοντα · τὸ γὰρ πρῶτόν ἐστι τὸ κοσμοῦν τὴν ὕλην . διὰ τοῦτο γὰρ ἐλέγομεν καὶ τὴν ὕλην θεόθεν παρῆχθαι · οὐκ ἄν γὰρ ἐκόσμησε τὸ μὴ παραχθὲν ὑπ᾿ αὐτοῦ . ταῦτα οὖν λέγει διὰ τοὺς παλαιοὺς φυσικούς , ἐπειδὴ ἐκεῖνοι τὴν ὕλην καὶ μόνην αἰτίαν ἐτίθεντο καὶ τὰ ταύτης πάθη κατὰ συμβεβηκὸς ἐτίθεντο αἴτια . καθ᾿ αὑτὸ μὲν γὰρ αἴτιον ἦν αὐτοῖς ὁ ἀὴρ ἢ τὸ ὕδωρ ἢ τὸ μεταξὺ ἤ τι ἄλλο , ὃ ἀρχὴν καὶ στοιχεῖον ὑπετίθεντο · κατὰ συμβεβηκὸς δὲ ἡ μανότης καὶ ἡ πυκνότης , καὶ ἡ σύγκρισις καὶ ἡ διάκρισις . ζητεῖ οὖν , εἰ ἔστιν αἴτιον τι παρὰ τὴν ὕλην , πότερον αὐτὸ καθ᾿ αὑτό ἐστιν ὑφεστὼς κεχωρισμένον τῆς ὕλης , ἢ ἐν τῇ ὕλῃ ἔχει τὸ εἶναι , ὁποῖόν ἐστι τὸ ἔνυλον εἶδος , καὶ ὡς τοῖς ἀπὸ τῆς Στοάς ἔδοξεν ὁ θεὸς καὶ τὸ ποιητικὸν αἴτιον ἐν τῇ ὕλῃ εἷναι . p . 995b34 Καὶ πότερον ἔστι τι παρὰ τὸ σύνολον · λέγω δὴ τὸ σύνολον . Πάλιν ἐντεῦθεν ἑτέραν ἀπορίαν κινεῖ λέγων οὕτως , ὅτι ἆρά γε ἔστι τι , παρὰ τὸ σύνολον , τουτέστι παρὰ τὸ σύνθετον ; οἷον κατηγορεῖται τῆς ὕλης τὸ κακὸν καὶ τὸ αἰσχρόν · ἆρα οὖν , φησίν , ἔστι τι αὐτὸ καθ᾿ αὑτὸ τὸ αἰσχρὸν καὶ τὸ κακὸν ἢ οὐδέν ἐστιν αὐτὸ καθ᾿ αὑτὸ ἄνευ τῆς ὕλης ; ἢ τῶν μέν ἐστιν ἰδέα , τουτέστι τῶν οὐσιῶν , τῶν δὲ κακῶν οὔκ εἰσιν ἰδέαι · οὐδὲν γὰρ κακὸν παρὰ τῷ δημιουργῷ ὑπάρχει . τὰ γὰρ κακὰ ἐνταῦθα γίνονται ὑπὸ ἀσθενείας τῆς ψυχῆς ἢ τῆς φύσεως · οὔτε γὰρ ἐν αὐτῇ τῇ ψυχῇ θεωρεῖται κακόν ( ἀγαθὴ γάρ ἐστιν ) , ἀλλ᾿ ἐκ τῆς σχέσεως τῆς πρὸς τὸ σῶμα ἀναδέχεται τὸ φερόμενον κακόν . ἐναντίον οὖν ἐστι τὸ κακὸν τῷ ἀγαθῷ τῆς ψυχῆς τῷ θεωρουμένῳ ἐν τῇ ψυχῇ μετὰ τῆς τοῦ σώματος σχέσεως , . οὐκ αὐτῷ τῷ ἀγαθῷ τῷ συνουσιωμένῳ τῇ ψυχῇ · ἐκείνῳ γὰρ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον · τὰ γὰρ φαινόμενα κακὰ περὶ τὴν ὕλην θεωροῦνται . οὔτε δὲ Γῶν καθ᾿ ἕκαστα ὑπάρχουσιν αἱ ἰδέαι · αἱ γὰρ ἰδέαι τῶν καθόλου ὑπάρχουσι τῶν διαμενόντων ἀεί . τοῦτο οὖν ζητεῖ , εἰ ἔστι τι χωριστὸν εἶδος παρὰ τὸ κοινὸν ἢ οὐδέν ἐστι παρὰ τὸ κοινόν , ἢ τῶν μέν ἐστι , τῶν δὲ οὐκ ἔστιν , ὡς δοκοῦσι λέγειν οἱ λέγοντες μήτε τῶν παρὰ φύσιν εἶναι μήτε τῶν κακῶν μήτε δὲ τῶν τεχνητῶν . σύνολον δὲ λέγει τὸ συναμφοτερον . p . 996a1 ἔτι αἱ ἀρχαὶ πότερον ἀριθμῷ ἢ εἴδει ὡρισμέναι . Ἐντεῦθεν ζητεῖ περὶ τῶν κυρίως ἀρχῶν , καί φησιν ὅτι αἱ ἀρχαὶ ἆρα ὡρισμέναι ὑπάρχουσι τῷ ἀριθμῷ ἢ τῷ εἴδει ; καὶ καταχρηστικῶς εἶπε τὸν ἀριθμόν · ἐπὶ γὰρ τοῦ πρώτου αἰτίου οὔτε μονὰς οὔτε δυὰς θεωρεῖται · ἐπέκεινα γάρ ἐστι καὶ τοῦ ἑνός , εἴ γε παρακτικόν ἐστι τοῦ ὄντος καὶ τοῦ ἑνὸς καὶ τῆς δυάδος . ἰστέον οὖν ὅτι ὥρισται ὁ ἀριθμὸς τῶν νοητῶν καὶ οὐκ ἔστιν ἄπειρος · τὰ γὰρ πλησιαίτερον τῆς πρώτης ἀρχῆς μᾶλλον ἥνωνται , καὶ ὥς φησιν ὁ Πλωτῖνος , ὅτι μία μέν ἐστιν ἀρχή , πολλῶν δὲ προακτικὴ δυνάμενων , καὶ κατὰ τοῦτο θαυμάζεται , καθὸ μείζονα παράγει . καὶ τῷ εἴδει δὲ διάφοροι ὑπάρχουσι κατὰ τὴν ὑπόβασιν , οὐκ ἔστι δὲ ἄπειρα τὰ εἴδη αὐτῶν , ἀλλὰ καὶ αὐτὰ ὡρισμένα ὑπάρχουσι . ζητήσαι οὖν , φησί , δεῖ καὶ περὶ τῶν ἀρχῶν καὶ τῶν αἰτιῶν , εἰ ὑπάρχουσι πεπερασμέναι , πότερον κατ’ εἶδός εἰσι μόνον πεπερασμέναι κατ’ ἀριθμὸν δὲ οὔ , ἢ καὶ κατ’ ἀριθμόν εἰσι πεπερασμέναι , ὡς εἶναι ἓν κατ’ ἀριθμὸν τὸ ποιητικὸν καὶ μίαν τὴν ὕλην καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως , ἡ εἰ καὶ μὴ ἓν ἀριθμῷ τὸ αἴτιον καθ’ ἕκαστον εἶδος αἰτίου , ἀλλὰ πεπερασμένα γε , ὡς ἔδειξεν ἐν τῶ πρὸ τούτου . p . 996a1 Καὶ εἰ ἐν τοῖς λόγοις καὶ ἐν τῷ ὑποκειμένῳ . Διπλῆ ἐξήγησις φέρεται τοῦ ῥησειδίου τούτου · μία μὲν τοιαύτη , εἰ ἐν τοῖς λόγοις , τουτέστι τὸ ποιητικὸν αἴτιον καὶ τὸ τελικὸν καὶ . τὸ εἰδικόν , ὑποκείμενον δὲ τὸ ὑλικόν · ἢ ἐν τοῖς λόγοις ταῖς τῶν παλαιῶν δόξις , ὅτι καὶ οἱ παλαιότεροι πεπερασμένας ὑπέθεντο τὰς ἀρχάς , καὶ τὸ ὑποκείμενον δέ . καὶ ἀληθῶς οὕτως ἔχει ὅτι οὐχ ὑπάρχουσιν ἄπειροι αἱ ἀρχαί . p . 996a2 Καὶ πότερον τῶν φθαρτῶν καὶ ἀφθάρτων . Ἑτέραν ἀπορίαν κινεῖ ἐντεῦθεν γλαφυρωτάτην λέγων οὕτως , ὅτι ἆρά γε τῶν φθαρτῶν καὶ ἀφθάρτων μία ἐστὶν ἡ ἀρχή , ἢ τῶν μὲν ἀφθάρτων ἄφθαρτος , τῶν δὲ φθαρτῶν φθαρτή . λέγομεν οὖν ἡμεῖς , ὅτι πάντων καὶ τῶν φθαρτῶν καὶ τῶν ἀφθάρτων κυρίως ἄφθαρτός ἐστιν ἡ ἀρχὴ ἡ πρωτίστη πασῶν · πρώτως γὰρ αὕτη πάντα παράγει , καὶ διὰ μέσου τὰ οὐ . ράνια · τῶν δὲ ἀφθάρτων ὁμολογουμένως ἡ ἀρχὴ ἄφθαρτος , τουτέστι τῶν ψυχῶν καὶ τῶν οὐρανίων , ὥς φησι · προσεχῶς γὰρ ὁ θεὸς ταῦτα παράγει . τῶν δὲ φθαρτῶν καὶ ἄφθαρτός ἐστιν ἡ ἀρχὴ καὶ φθαρτή · ἄφθαρτος μὲν ὡς ὁ θεὸς καὶ τὰ οὐράνια , φθαρτὴ δὲ ὁ πατήρ , φησίν · “ ἄαθρωπος γὰρ ἄνθρωπον γεννᾷ καὶ ἥλιος . ” διό φησι καὶ ὁ Τίμαιος ὅτι δανειζομένη ἐκ τῆς ὁλότητος τῶν στοιχείων καὶ πάλιν εὐγνωμόνως ἀποδίδωσιν ἡ φύσις · ὥστε οὐ δεῖ λέγειν , φησί , σῶμα ἄφθαρτον κατ’ αὐτούς . p . 996a4 ἔτι δὲ τὸ πάντων χαλεπώτατον καὶ πλείστην ἀποριαν ἔχον · Φησὶν ὅτι χαλεπωτάτη ἐστὶν ἀπορία καὶ δυσαντίβλεπτος ἡ περὶ τοῦ αὐτοόντος καὶ αὐτοενός , καθάπερ οἱ Πυθαγόρειοι καὶ Πλατῶν φασὶν εἶναί τι αὐτοὲν καὶ αὐτοόν , οὐχ ἕτερόν τι ἀλλ’ οὐσίαν τῶν ὄντων , ἐξ ἧς τὰ πάντα προάγονται . τοῦτο δὲ αὐτὸ καὶ ὁ Ἀριστοτέλης ὑποτίθεται , ἐκ τῆς μιᾶς τῶν πάντων ἀρχῆς τὰ πάντα προάγεσθαι . ὅτι γὰρ πάντα ἐκεῖθεν ἔχουσι τὴν ὑπόστασιν , φανερόν ἐστιν ἐκ τοῦ πάντα ἐπεστράφθαι πρὸς αὐτό · οὐκ ἂν δὲ ἐπεστρέφοντο , εἰ μὴ ἐκεῖθεν προῆλθον . τοῦτο δὲ οὐκ ἔχει ἑτερότητα ἐν ἑαυτῷ , ἀλλὰ ὑπὲρ τὴν ἑτερότητά ἐστι καὶ τὸ ὄν · ἡ γὰρ ἑτερότης ἐν τοῖς τῇδε θεωρεῖται . ἐφεξῆς φησι καὶ περὶ Ἐμπεδοκλέους , ὅτι ὑπετίθετο τὸ νεῖκος καὶ τὴν φιλίαν . τοῦτο δὲ ὡς Πυθαγόρειος · διὰ μὲν γὰρ τῆς φιλίας τὴν ἕνωσιν ἐδείκνυε , διὰ δὲ τοῦ νείκους τὴν διάστασιν , ἐπειδὴ ἐκεῖθεν προέρχεται καὶ ἡ ἕνωσις καὶ τὸ πλῆθος ἄλλοι δὲ ἀρχὰς τῶν ὄντων τὸ πῦρ ὑπετίθεντο , καθάπερ Ἡράκλειτος , διὸ καὶ μεγάλῳ πτώματι περιέπεσεν · ἢ ὕδωρ , καθάπερ Θαλῆς , ἀέρα Ἀναξιμένης . p . 996a9 λαὶ πότερον αἱ ἀρχαὶ καθόλου εἰσὶν ἡ ὡς τὰ καθ’ εκαστα των πραγμάτων · Ἐντεῦθεν αὖθις ἑτέραν κινεῖ ἀπορίαν τοιαύτην , ὅτι πότερον ἡ ἀρχὴ καθόλου ἐστὶν ἢ καθ’ ἕκαστα . φαμὲν δὴ ἡμεῖς ὅτι ἡ πρωτίστη ἀρχὴ οὔτε καθ’ ἕκαστά ἐστιν οὔτε δὲ καθόλου . τὸ γὰρ καθ’ ἕκαστα ἐν ὕλῃ ἔχει τὸ εἷναι · ἄτομον γὰρ γίνεται τεμνόμενον ὑπὸ τῆς ὕλης · τὸ δὲ τοιοῦτο ἔνυλον εἶδός ἐστιν · ἡ δὲ πρώτη ἀρχὴ ἄυλος , εἴ γε παρακτική ἐστι τῆς ὕλης . ἀλλ’ οὐδὲ καθόλου ἐστὶν ἡ πρώτη ἀρχή · τὰ γὰρ καθόλου ἢ ἐν τῇ φύσει θεωρεῖται ἤγουν ἐν τῇ ψυχῇ . ἔχει γὰρ ἡ ψυχὴ τοὺς λόγους ἐν ἑαυτῇ τῶν πραγμάτων γνωστικούς , ἡ δὲ φύσις δημιουργικούς · ὁ δὲ θεός ἐστιν ὁ ἐνσπείρων ἐν ταῖς ψυχαῖς καὶ τῇ φύσει τοὺς λόγους τούτους τοὺς καθόλου · ὥστε καὶ ὑπὲρ τὸ καθόλου ἐστί , καὶ οὐδὲν δυνάμει ἐστὶ παρ’ αὐτῷ , ἀλλὰ ἐνέργεια ἄνευ δυνάμεως ἐπὶ τοῦ νοῦ , ἡ δὲ πρωτίστη ἀρχὴ καὶ ὑπὲρ ἐνέργειάν ἐστιν . p . 996a11 Ἔται δὲ πότερον ἄλλως ἢ κατὰ κίνησιν . Ἡ πρωτίστη ἀρχὴ ἀρά γε ἀκίνητος ὑπάρχει ἢ κινουμένη ; καὶ λέ - γομεν ὅτι τὰ μὲν νοητὰ ἀκίνητα ὑπάρχουσι , τὰ δὲ αἰσθητὰ κινούμενα , τουτέστι τὰ οὐράνια . πρὸς δὲ τούτοις ἄξιόν ἐστιν ἀπορῆσαι πότερον οἱ ἀριθμοὶ καὶ τὰ μήκη καὶ τὰ σχήματα καὶ αἱ στιγμαὶ οὐσίαι τινές εἰσιν ἢ οὔ . οὐ λέγει δὲ τοῦτο ὅτι ἄξιον ἀπορίας , πότερον ταῦτα τῶν ὄντων ἐστὶν ἢ οὔ · ὡμολόγηται γὰρ ὅτι τῶν ὄντων ὑπάρχουσιν · ἀλλὰ ἀπορεῖ ὅτι τὰ ἐν τῇ φαντασίᾳ περὶ ἀριθμῶν καὶ στιγμῶν καὶ τῶν ἄλλων τῶν εἰρημένων ἀρά γε οὐσία ὑπάρχει ἢ οὔ . καὶ φαμὲν ὅτι τὰ μὲν αἰσθητὰ πάντα οὐσίαι ὑπάρχουσι , τὰ μέντοι γε ἐν τῇ φαντασίᾳ οὐχ ὑπάρχουσιν οὐσίαι . καὶ εἰ ὑπάρχουσι , φησίν , οὐσίαι , ἄξιον ἀπορῆσαι πότερον κεχωρισμέναι τῶν αἰσθητῶν ἢ οὔ , ἀλλ’ ἐν τούτοις εἰσί . περὶ τούτων οὖν ἁπάντων οὐ μόνον χαλεπόν ἐστι τὸ εὐπορῆσαι λύσεως καὶ ἀληθείας , ἀλλ’ οὐδὲ τὸ ἀπορῆσαι καλῶς περὶ αὐτῶν εὐχερὲς ὑπάρχει . p . 996a18 Πρῶτον μὲν οὖν περὶ ὧν πρῶτον εἴπομεν , πότερον μιᾶς ἢ πλειόνων ἐστὶν ἐπιστημῶν . Ἐκθέμενος τὰς ἀπορίας διὰ τῶν προλαβόντων τὰς περὶ τῆς πρώτης φιλοσοφίας ἐντεῦθεν πειρᾶται ἐφ’ ἑκάτερα ἐπιχειρεῖν καὶ ἀνασκευάζειν αὐτὰς καὶ κατασκευάζειν διὰ τὸ γυμνάσαι τὴν διάνοιαν . δεῖ δὲ ἡμὰς τὰ μὲν ἀληθῶς λεγόμενα ὑπ’ αὐτοῦ κρατῦναι , τὰ δὲ γυμνασίας χάριν διελέγξαι . χρὴ δὲ καὶ τοῦτο ἐπισημήνασθαι , ὅτι οὐ κατὰ τὴν αὐτὴν τάξιν , καθ’ ἣν ἐξέθετο τὰς ἀπορίας , καὶ τὴν ἐπιχείρησιν ποιεῖται τὴν ἐφ’ ἑκάτερα , ἀλλὰ πολλάκις τὴν τρίτην ἀπορίαν τετάρτην τάττει καὶ τὴν τετάρτην , εἰ τύχοι , δευτέραν , καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν ὡσαύτως . ἦν δὲ ἡ πρώτη ἀπορία τοιαύτη ὅτι ἆρά γε τῶν ἀρχῶν πλείους ἐπιστῆμαι ὑπάρχουσιν ἢ μία ; δείκνυσιν οὖν ἐντεῦθεν ὅτι καὶ πλείους καὶ μία · πρότερον δὲ ὅτι πλείους δείκνυσι τοῦτον τὸν τρόπον . φησὶν ὅτι αἱ ἀρχαὶ οὐχ ὑπάρχουσιν ἐναντίαι , καθὸ ἀρχαί , καὶ μάλιστα αἱ πρώτισται , οἷον τὸ ποιητικὸν τὸ τελικόν , τὸ εἰδικὸν τὸ ὑλικόν . αἱ οὖν ἀρχαὶ οὐχ ὑπάρχουσιν ἐναντίαι ; ἡ δὲ μία ἐπιστήμη τῶν ἐναντίων ἐστί · τῶν ἄρα ἀρχῶν οὐκ ἔστι μία ἐπιστήμη , ἐπειδὴ οὐδὲ ἐναντίαι ὑπάρχουσιν ἀρχαί . πῶς γὰρ δύναται τὸ ποιητικὸν τῷ τελικῷ εἶναι ἐναντίον , εἴ γε καὶ παράγει αὐτό . ἡ τὸ εἰδικὸν τῷ τελικῷ , εἴ γε καὶ συντρέχει αὐτῷ ; οὕτως τοίνυν δείκνυσιν ἁ Ἀριστοτέλης ὅτι πλείους ἐπιστῆμαι ὑπάρχουσι τῶν ἀρχῶν καὶ οὐ μία . φαμὲν δὲ ἡμεῖς συνηγοροῦντες τῇ ἀληθείᾳ κατὰ τὰ ἐπηγγελμένα , ‘ὅτι ὁ παραλογισμὸς γέγονε παρὰ τὴν μείζονα πρότασιν · τῶν μὲν γὰρ ἐναντίων ὁμολογουμένως μία ἐστὶν ἐπιστήμη , οὐκέτι δὲ τῶν μὴ ἐναντίων οὐκ ἔστι μία ἐπιστήμη · ἐπί τινων γὰρ καὶ τῶν μὴ ἐναντίων μία ἐστιν ἐπιστήμη . οἶδε γὰρ ὁ γεωμέτρης ἐπιστημονι - κῶς ὅτι αἱ τρεῖς γωνίαι τοῦ τριγώνου δυσὶν ὀρθαῖς ἴσαι ὑπάρχουσιν , καὶ ὅμως τῷ τοιούτῳ οὐδέν ἐστιν ἐναντίον · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ ἄλλων πολλῶν . πάλιν τοίνυν καὶ ἐξ ἄλλου λόγου πειρᾶται δεικνύναι ὅτι τῶν ἀρχῶν πλείους ὑπάρχουσιν ἐπιστῆμαι καὶ οὐ μία , φάσκων οὕτως ὅτι πολλοῖς τῶν ὄντων οὐχ ὑπάρχουσι πᾶσαι αἱ ἀρχαί , οἷον τοῖς ἀκινήτοις · οὔτε γὰρ τὸ ποιητικὸν αἴτιον θεωρεῖται ἐπ’ αὐτῶν οὔτε δὲ τὸ τελικόν . καὶ εἰκότως · τὸ μὲν <γὰρ> ποιητικὸν θεωρεῖται ἐπὶ τῶν γινομένων , τὰ δὲ γινόμενα ἐν κινήσει ὑπάρχουσι · διὸ τὴν φύσιν ποιητικὸν αἴτιον οὖσάν φαμεν εἶναι ἀρχὴν κινήσεως καὶ ἠρεμίας . τὰ οὖν ἀκίνητα παντελῶς οὐ γίνονται · διὸ ἐπὶ τῶν μαθημάτων οὔτε ποιητικὸν αἴτιον θεωρεῖται οὔτε δὲ τελικόν . ποῖον γάρ ἐστι ποιητικὸν αἴτιον τοῦ ἔχειν τὸ τρίγωνον τὰς τρεῖς γωνίας δυσὶν ὀρθαῖς ἴσας , ἢ ὅτι τῶν ἰσοσκελῶν αἱ πρὸς τῇ βάσει γωνίαι ἴσαι ἀλλήλαις ὑπάρχουσιν , ἢ ποῖον τέλος ; ὁ γὰρ μαθηματικὸς ᾗ μαθηματικὸς τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα τοῖς πράγμασιν ἀποδείκνυσι · καθ’ αὑτὸ γὰρ ὑπάρχει τῷ τριγώνῳ , ὡς μεμαθήκαμεν ἐν τῇ Ἀποδεικτικῇ πραγματείᾳ , τὸ ἔχειν τὰς τρεῖς γωνίας δυσὶν ὀρθαῖς ἴσας . διὸ καὶ ὁ Πλατῶν ἐν τῇ Πολιτεία οὔ φησι τὰ μαθήματα κυρίως εἶναι ἐπιστήμας , ἐπειδὴ καὶ τὰς ἀρχὰς ἀποδεικτὰς οὔσας ὁμολογουμένως λαμβάνουσιν , οἷον ὅτι τὸ σημεῖον ἀμερές , καὶ τὰ ἄλλα ὅσα προλαμβάνουσιν ὡς ὁμολογούμενα . ὥστε οὐχ ὁρᾷ πρὸς τέλος τι ὁ μαθη - ματικὸς καθὸ μαθηματικός . καὶ διὰ ταῦτα Ἀρίστιππος ὁ σοφιστὴς προεπηλάκιζε τὰ μαθήματα , ὡς δῆθεν τῆς ὀψοποιίας ἐχούσης τέλος , τῶν δὲ μαθημάτων μὴ ἐχόντων τέλος . ἔλεγε γὰρ ὅτι πᾶσαι αἱ ἄλλαι τέχναι καὶ αἱ βάναυσοι ἀγαθοῦ τινος ἕνεκα ποιοῦσιν ἃ ποιοῦσιν , ἰατρικὴ ὑγείας , ῥητορικὴ τοὐ εὖ λέγειν , σκυτοτομικὴ τοῦ περισώζεσθαι τὸ σῶμα καὶ ὀψοποιική , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων . εἰ οὖν καὶ ἡ πρώτη φιλοσοφία ἀκίνητός ἐστι καὶ περὶ ἀκίνητα καταγίνεται , φανερὸν ὡς ὅτι οὐχ ἕξει οὔτε ποιητικὸν αἴτιον οὔτε δὲ τελικόν . εἰ γὰρ τὰ ἀκίνητα καὶ νοητὰ παντελῶς , φησίν , οὐ γίνονται ἀλλ’ ἀεί εἰσι , δῆλον ὅτι οὐκ ἔστιν ἐκεῖσε ποιητικὸν αἴτιον · ὡς γὰρ εἴρηται , τὸ ποιητικὸν αἴτιον ἐπὶ τῶν γινομένων θεωρεῖται . ἀλλ’ οὐδὲ τελικὸν αἴτιον . τὸ γὰρ τέλος ἀγαθοῦ ἕνεκα γίνεται , οἷον ἡ ἰατρεία ἕνεκεν τοῦ ἀγαθοῦ γίνεται , τουτέστι τῆς ὑγείας , τὸ δὲ ἀγαθὸν ἐν πράξει θεωρεῖται · πᾶσαι δὲ αἱ πράξεις μετὰ κινήσεως ὑπάρχουσιν . ὥστε οὐδὲ τελικὸν αἴτιον θεωρεῖται . εἰ τοίνυν ἡ πρώτη φιλοσοφία οὐκ . ἔχει οὔτε ποιητικὸν αἴτιον οὔτε δὲ τελικόν πῶς γὰρ δυνατὸν ἔχειν αὐτὴν τὰ μὴ ὄντα ; ) φανερὸν ὅτι ἄλλη ἐπιστήμη καταγίνεται περὶ τὸ ποιητικὸν αἴτιον καὶ τὸ τελικόν · οὔτε γὰρ παντελῶς ἀνῄρηται ἡ τούτων φύσις ἐκ τῶν ὄντων . ὥστε πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη πλείους ἐπιστήμας καταγίνεσθαι περὶ τὰς ἀρχάς , οἷον , εἰ τύχοι , τὴν μὲν σοφίαν περὶ τὸ εἰδικόν , ἄλλας δὲ περὶ τὸ ποιητικὸν καὶ τὸ τελικόν . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης γυμναστιἐπὶ κῶς προερχόμενος · ἡμεῖς δέ φαμεν ὅτι καὶ ἐπὶ τῶν μαθημάτων θεωρεῖται τὸ τελικὸν αἴτιον . τῷ γὰρ ὄντι ὁ μαθηματικός , καθὸ μαθηματικὸς ὑπάρχει , οὐκ ἐπισκοπεῖ τὸ τελικὸν αἴτιον , ἀλλ’ ὡς εἴρηται τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα · ὁ μέντοι γε πρῶιος φιλόσοφος καὶ τοῦτο ἐπισκοπεῖ . διό φησιν ὁ Πλωτῖντος ‘δοτέον τοῖς νέοις τὰ μαθήματα πρὸς συνεθισμὸν τῆς ἀσωμάτου φύσεως᾿ · ὥστε πάνυ ἡμῖν συμβάλλονται πρὸς τὸ ἐθίζεσθαι ἀφαντασιάστως ἐνεργεῖν , ὅπερ ἐστὶ κεφάλαιον τῶν ἀγαθῶν . ἄλλως τε δή , ὥς φησι καὶ ὁ Πλάτων , ὅτι ὁ κύκλος συμβολικῶς λαμβάνεται εἰς τὸν νοῦν . διὰ τί γάρ , φησί , κύκλῳ κινεῖται ὁ οὐρανός ; ὅτι νοῦν μιμεῖται . ὥσπερ οὖν ὁ κύκλος πρὸς ἑαυτὸν ἐπέστραπται , οὕτως καὶ ὁ νοῦς † πρὸς ἑαυτὸν καὶ τὰ νοητὰ ἐπεστραμμένος πρὸς ἑαυτόν · διὸ οὐ δεῖται τῶν ἔξωθεν ὥσπερ ἡ αἴσθησις , καθάπερ εἴρηται ἐν τῇ Περὶ ψυχῆς πραγματείᾳ . πάλιν ἡ εὐθεῖα συμβο - λικῶς λαμβάνεται εἰς τὴν ψυχήν , διὰ τὸ ποθέν ποι συλλογίζεσθαι αὐτὴν καὶ ὁδεύειν ἀπὸ προτάσεως ἐπὶ συμπέρασμα . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων . ἰστέον δὲ ὅτι καὶ ἐν ταῖς ἀρχαῖς ταῖς πρωτίσταις ἐστὶ καὶ ποιητικὸν αἴτιον , ἔστι δὲ καὶ τελικόν . ὅτι μὲν γάρ ἐστι ποιητικὸν αἴτιον φανερὸν ἐντεῦθεν ἐξῃρημένον · εἰ γὰρ ὑποθώμεθα πολλὰ αἴτια , ἄδηλον ποία ἐστὶν αὐτῶν ἀρχή , εἴ γε πάντα ὁμότιμα ὑπάρχουσι . δεῖ οὗν τὸ ἓν ἐξῃρῆσθαι τὸ κατ’ οὐσίαν πάντων , ἵνα καὶ οὕτως γένοιτο προαγωγὸν τῶν ἄλλων . ἔπειτα δὲ πολλὰ πρῶτα εἶναι οὐ δύναται · διό φησιν “ οὐκ ἀγαθὸν πολυκοιρανίη ” . ποιητικὸν οὖν ἐστιν αἴτιον οὐχ ὡς γινομένων τῶν ἀκινήτων ἀλλ’ ὡς ὄντων . πάλιν δὲ καὶ τελικόν ἐστιν αἴτιον , εἴ γε πάντα ἐπέστραπται πρὸς αὐτὸ ὡς μετέχοντα τῆς αὐτοῦ ἀγαθότητος , καὶ ἐκεῖθεν προελθόντα καὶ ἔχοντα τὴν ὑπόστασιν . καὶ ἔστι τὸ αὐτὸ καὶ τελικὸν καὶ ποιητικόν , ἀλλ’ ὡς μὲν προαγωγὸν ποιητικόν ; ὡς δὲ ἐπιστρέφον καὶ καλοῦν πρὸς ἑαυτὸ τελικόν · ὥστε τῷ μὲν ἀριθμῷ ἡ ταὐτότης ἐστὶν ἐπὶ τοῦ πρώ - του τῷ π·οιητικῷ καὶ τῷ τελικῷ , τῇ δὲ σχέσει διαφέρει . ἄλλως τε δὴ ἐπὶ τῶν πράξεων τὸ μερικὸν ἀγαθὸν θεωρεῖται , οἷον ἡ ὑγεία Σωκράτους ἤ τι ἄλλο τοιοῦτο · ἐπὶ δὲ τοὺ πρώτου τὸ καθόλου ἀγαθὸν θεωρεῖται τὸ πάντα ἀγαθῦνον καὶ περιέχον . διὸ καὶ πάντα ἐπέστραπται πρὸς αὐτό , ἅτε δὴ ἀγαθυνόμενα ὑπ’ αὐτοῦ , καὶ τὸ τέλειον ἑκάστου ἕνεκα τοῦ τυχεῖν τοῦ τέλους ἐκείνου ὑπάρχει . p . 996a18 Πρῶτον μὲν οὖν περιιὼν πρῶτον εἴπομεν . Δεῖ ἡμᾶς , φησί , πρότερον ἐξετάσαι περὶ ὧν πρότερον ἠπορήσαμεν , πότερον μιᾶς ἐστιν ἐπιστήμης ἢ πλειόνων τὸ γινώσκειν πάσας τὰς ἀρχάς . μιᾶς μὲν γὰρ ἐπιστήμης οὐκ ἔστι τοῦτο ἑλεῖν , ἐπειδὴ οὐχ ὑπάρχουσιν προέρχεται τοῦτον τὸν τρόπον . ὧν διαφερόντων ὄντων ] κατ’ εἶδος ἡ αὐτὴ ἐπιστήμη , ταῦτα ἐναντία ἀλλήλοις · τὰ δὲ αἴτια οὐκ ἔστιν ἐναντία ἀλλήλοις · οὐκ ἄρα ἡ αὐτὴ ἐπιστήμη τῶν διαφερόντων κατ’ εἶδος αἰτίων . ἔστι μὲν οὖν ὁ συλλογισμὸς ἐν δευτέρῳ σχήματι , ὅσον ἐπὶ τῷ τρόπῳ ὑγιής τε καὶ συλλογιστικός , ἔχει δὲ τὴν μείζονα πρότασιν οὐκ ἀληθῆ · οὐ γὰρ ἀληθὲς τὸ ὧν διαφερόντων κατ’ εἶδος ἡ αὐτὴ ἐπιστήμη , ταῦτα ἐναντία ἀλλήλοις , ἀλλ’ ἔστιν ὑγιὲς ὅτι τῶν ἐναντίων ἡ αὐτή ἐστιν ἐπιστήμη . p . 996’121 Ἔτι δὲ πολλοῖς ὄντων οὐχ ὑπάρχουσι πᾶσαι . Ἐντεῦθεν ἕτερον λόγον ἐπιφέρει , δι’ οὗ δείκνυσιν ὅτι τῶν ἀρχῶν οὐ μία ἐστὶν ἐπιστήμη ἀλλὰ πολλαί . καί φησιν οὕτως , ὅτι πολλοῖς τῶν ὄντων οὐχ ὑπάρχουσι πᾶσαι αἱ ἀρχαί · τὰ γὰρ ἀκίνητα τῶν ὄντων οὐ δεῖται κινητικῆς αἰτίας . ἀκίνητα δὲ λέγει τὰ ἀγένητα καὶ ἄφθαρτα , φησί , κινήσεως δὲ ἀρχὴν λέγει τὸ ποιητικὸν αἴτιον . ἐν δὲ τοῖς ἀκινήτοις τίθησι καὶ τὰ μαθηματικά · ἐν γὰρ τούτοις οὔτε τὸ ὅθεν ἡ ἀρχὴ τῆς κινήσεως ἐστι , τοῦτο δέ ἐστι τὸ ποιητικόν · πῶς γὰρ ἂν ἐν τοῖς ἀκινήτοις καὶ ἀγενήτοις αἴτιον ποιητικὸν καὶ κινητικόν ; ὥστε ἐν τοῖς ἀκινήτοις οὐκ ἔστι τὸ ποιητικόν αἴτιον . ἀλλ’ οὐδὲ τὸ τελικόν . καὶ τοῦτο ἐδήλωσεν εἰπὼν ἢ τὴν τοῦ ἀγαθοῦ φύσιν πῶς δυνατὸν εἶναι ἐν τοῖς ἀκινήτοις , εἴπερ πᾶν , ὃ ἂν ὑπάρχῃ ἀγαθὸν καθ’ αὑτὸ καὶ διὰ τὴν αὑτοῦ φύσιν , φύσιν , διὰ γὰρ τὸ ἀγαθὸν πάντα τὰ ἄλλα γίνονται , οἷον φλεβοτομία διὰ τὴν ὑγείαν ἀγαθὸν δὲ ἡ ὑγεία ) ναυτικὴ διὰ τὸ τρέφεσθαι ἀγαθὸν δὲ τὸ τρέφεσθαι ) , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων · ὥστε τὸ ὡς ἀγαθὸν αἴτιόν ἐστι τὸ οὗ χάριν τἆλλα γίνονται , αὐτὸ δὲ οὐδενός · τὸ δὲ τοιοῦτο τέλος ἀλλὰ μὴν τὸ τέλος καὶ <τὸ> τινὸς χάριν τὰ πρὸ τοῦ τέλους ποιεῖν ἐν πράξεσίν ἐστι καὶ ἐν ταῖς . ποιητικαῖς καὶ πρακτικαῖς τῶν ἐπιστημῶν · ἐν οἷς δὲ ποίησις καὶ πρᾶξις , καὶ κίνησις ὑπάρχει , ὥστε ἐν τοῖς ἀκινήτοις οὐκ ἂν εἴη οὐδὲ αὐτὴ ἡ αἰτία ἡ τελική , ἥτις ἐστὶ τὸ ἀγαθὸν τὸ τῇ αὑτοῦ φύσει καὶ ἁπλῶς . τοῦτο γὰρ λέγοι ἄν διὰ τοῦ καθ’ αὑτὸ καὶ διὰ τὴν αὑτοῦ φύσιν , ὃ καὶ αὐτοαγαθὸν εἶπε . διὸ καὶ ἐν τοῖς μαθήμασιν οὐδὲν δείκνυται διὰ ταύτης αἰτίας , τουτέστι τῆς τελικῆς , οὐδέ ἐστιν ἀπόδειξις οὐδὲ μία διότι βέλτιον ἢ χεῖρον , ἀλλ’ οὐδὲ τὸ παράπαν οὐδεὶς οὐδενὸς μέμνηται τῶν τοιούτων .. ποῖον · γὰρ τέλος τὸ λέγειν ὅτι αἱ τρεῖς γωνίαι τοῦ τριγώνου · δυσὶν ὀρθαῖς ἴσαι ὑπάρχουσι ; καὶ διὰ τοῦτο Ἀρίστιππος ὁ σοφιστὴς προε - πηλάκιζεν , ὥς φησιν αὐτός , τὰ μαθήματα · ἐν μὲν γὰρ ταῖς ἄλλαις τέχναις ταῖς λογικαῖς καὶ ταῖς βαναύσοις , τουτέστι ταῖς ἀλόγοις , ἐν τεκτονικῇ φημι καὶ σκυτικῇ , ἔστι τέλος εὑρεῖν , οἷον ἐν ἰατρικῇ ὑγείαν , ἐν τεκτονικῇ οἶκον ἤ τι ἄλλο τοιο.ῦτο , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων · τὰς δὲ μαθηματικὰς μηδὲν ἔχειν τι αἴτιον τοιοῦτο μηδὲ ποιεῖσθαί τινα · λόγον περὶ ἀγαθῶν καὶ κακῶν · ὥστε καταδεεστέραν αὐτὴν εἶναι τῶν ἄλλων ἐπιστημῶν ἤγουν τέχνων · p . 996b1 Ἀλλὰ μὴν εἴ γε πλείους ἐπιστῆμαι αἰτίων . Ἐντεῦθεν τῷ ὄντι μαρτυρεῖ καὶ συνηγορεῖ τῇ ἀληθείᾳ δεικνὺς ὅτι μία καὶ μόνη ἐπιστήμη ἐστὶ τῶν ἀρχῶν καὶ οὐ πολλαί . δείκνυσι δὲ τοῦτον τὸν τρόπον , λέγων οὕτως , ὅτι εἰ ὑποθώμεθα πλείους ἐπιστήμας τῶν ἀρχῶν καὶ ἔστιν ἑτέρα ἐπιστήμη ἑτέρας ἀρχῆς , οἷον ἄλλη μὲν τοῦ ποιητικοῦ αἰτίου , ἄλλη δὲ τοῦ τελικοῦ , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὡσαύτως , ἄδηλον ποία ἐστὶν ἡ σοφία , ἆρά γε ἡ εἰδυῖα τὸ τελικὸν αἴτιον ἢ ἡ εἰδυῖα τὸ ποιητικὸν ἤγουν τῶν ἄλλων τι αἰτίων , ὅπερ ἐστὶν ἄτοπον , καὶ τίς μάλιστά ἐστιν ἐπιστήμων , ὁ εἰδὼς τὸ ποιητικὸν αἴτιον ἢ ὁ εἰδὼς τὸ τελικὸν ἤγουν τῶν ἄλλων <τι> αἰτίων . ἄλλως τε δὴ δυνατόν ἐστι συντρέχειν ἅμα πάντα τὰ αἴτια , ὥστε ἐξ ἀνάγκης γινώσκειν τὸν αὐτὸν πάντα τὰ αἴτια , οἷον ὡς ἐπὶ οἴκου · ἔστι γὰρ καὶ τὸ ὑλικὸν αἴτιον τὰ πηλὰ καὶ οἱ λίθοι , καὶ τὸ εἰδικὸν αὐτὸς ὁ οἶκος , καὶ τὸ τελικὸν τὸ εἶναι σκέπασμα κωλυτικὸν ὄμβρου καὶ φθοράς , καὶ τὸ ποιητικὸν ὁ οἰκοδόμος ·· καὶ πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη εἰδέναι πάντα τὰ αἴτια , ἐπεὶ οὐκέτι ὁ · τοιοῦτος ἐπιστήμων ὑπάρχει ἑνὸς τῶν αἰτίων ἀγνοου - μένου , εἴ γε δεῖ συντρέχειν τὰ τέσσαρα αἴτια . ἄλλως τε δὴ τὸ τελικὸν καὶ τὸ εἰδικὸν συντρέχουσι καὶ τῷ ἀριθμῷ · τὰ αὐτὰ ὑπάρχουσι , τῇ δὲ σχέσει διαφέρουσιν · εἰδικὸν μὲν γάρ ἐστιν ὡς πρὸς τὸ ὑποκείμενον , τελικὸν δὲ ὡς πρὸς τὸ ποιητικὸν αἴτιον , οἷον τὸ ζῷον λογικὸν θνητὸν ὡς μὲν πρὸς τὸν Σωκράτη τὸ ὑποκείμενον εἰδικόν ἐστιν αἴτιον , ὡς δὲ πρὸς τὴν φύσιν τελικόν · τοῦτο γὰρ τέλος τῆς φύσεως τὸ παραγαγεῖν τὸν Σωκράτη τοιοῦτον . τὸ δὲ ποιητικὸν τῷ τελικῷ κατ’ εἶδός ἐστι τὸ αὐτό , ἐξήλλακται δὲ κὰτ ἀριθμόν · ἀριθμόν · γὰρ ὁ Σωφρονίσκος τοῦ Σωκράτους κατ’ ἀριθμόν , κατὰ μέντοι γε τὸ εἶδος ὁ αὐτὸς ὑπάρχει · αἴτιον δέ φημι τὸ προσεχές . ἀπορεῖ οὖν , ὡς εἴρηται , τίνα μάλιστα τοῦ πράγματος τοῦ ζητουμένου ἐπιστήμονα τῶν ἐχόντων πάντα τὰ αἴτια ἡγεῖσθαι χρή · ἐνδέχεται γὰρ τῷ αὐτῷ πάντας τοὺς τρόπους τῶν αἰτίων ὑπάρχειν . κατὰ ποίου οὖν αἰτίου γνῶσιν καὶ ὁ ποῖον εἰδὼς τούτων τῶν αἰτίων ἔσται τοῦ πράγματος τοῦ προκειμένου ἐπιστήμων ; εἰ γὰρ ἄλλης αἰτίᾳς ἄλλη ἐπιστήμη γνωστική , ἐν οἷς πράγμασι τὰ τέσσαρά ἐστιν αἴτια , τούτων τῶν πραγμάτων ὁ ποῖον τῶν τεσσάρων αἰτίων εἰδὼς ἐπιστήμων ἔσται τούτων ; ὅπερ ἀδύνατον , διότι ἐπί τινων ἀδύνατον , μᾶλλον δὲ ἐπὶ πάντων , εἶναι ἐπιστήμονα τὸν μὴ γινώσκοντα τὰ τέσσαρα αἴτια . ἄλλως τε δή , ὡς ὁ λόγος ἔδειξε , συντρέχει τὸ εἰδικὸν τῷ τελικῷ καὶ ταὐτόν ἐστι τῷ ἀριθμῷ , καὶ μάλιστα ἐπὶ τῶν πρώτων καὶ τῶν φυσικῶν · ὥστε ὁ εἰδὼς τὸ εἰδικὸν ἐξ ἀνάγκης εἴσεται καὶ τὸ τελικὸν καὶ τὸ ποιητικόν . εἰ τοίνυν · ὑπόκειται εἰδυῖα ἡ σοφία τὸ εἰδικόν , ἐξ ἀνάγκης εἴσεται καὶ τὰς ἄλλας · ἀδύνατον γὰρ εἶναι ἐπιστήμονα ἄνευ πάντων τῶν αἰτίων , ὡς ἐπὶ τοῦ οἴκου ὁ λόγος ἔδειξε . μάλιστα δὲ ταῦτα συντρέχει ἐπὶ του πρώτου . p . 996b8 Ἐκ μὲν οὖν τῶν πάλαι διωρισμένων . Ἐντεῦθεν δείκνυσιν ὅτι ἕκαστον αἴτιον ἱκανόν ἐστι σοφίαν ἐμποιῆσαι γινωσκόμενον , ὡς εἴρηται αὐτῷ ἐν τῷ μείζονι Α . τοῦτ’ ἔστιν ὃ λέγει , ὅτι ἐκ μὲν οὖν τῶν πάλαι διωρισμένων ὲν τῷ μείζονι Α , τίνα χρή καλεῖν σοφίαν , ἔχει λόγον ἑκάστην τῶν ἐπιστημῶν σοφίαν προσαγορεύειν , καὶ τὴν εἰδυῖαν τὸ ποιητικὸν καὶ τὸ τελικὸν καὶ τὸ εἰδικόν . ἡ μὲν γὰρ ἀρχικωτάτη καὶ ἡγεμονικωτάτη , ᾗτινι ἀντειπεῖν τὰς ἄλλας ὥσπερ δούλας οὔσας δίκαιόν ἐστιν , ἡ τελική ἐστιν αἰτία καὶ τοῦ ἀγαθοῦ · ταῦτα γὰρ τὰ ἄλλα τοῦ ἀγαθοῦ ἕνεκα πράττονται , διότι πάντα ἐπέστραπται πρὸς τὸ ἀγαθόν . διό φησιν ὅτι καλῶς ἀπεφήναντο τὸ ἀγαθὸν οὗ πάντα ἐφίεται . διότι τὴν ὑγείαν τελικόν φαμεν αἴτιον , καὶ πάντα τὰ ἄλλα δι’ αὐτό γίνεται οἷον † ποιμεντάριοι ἔφεσις βοτανῶν διάφορα ὄργανα τρούλλα καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα ἕνεκα τοῦ ἰατροῦ παραλαμβάνεται . ἐπειδὴ αὐτὸς ἐργάζεται , φησί , τὸ τελικὸν αἴτιον , τουτέστι τὴν ὑγείαν . ὥστε ἀναγκαῖον εἰδέναι μά · λιστα πάντων τὸ τελικὸν αἴτιον , καὶ ἀδύνατον εἶναι ἐπιστήμονα τὸν μὴ εἰδότα τὸ τελικὸν αἴτιον . ἐφεξῆς δὲ δείκνυσιν ὅτι ἀναγκαῖον εἰδέναι καὶ τὸ εἰδικὸν αἴτιον . p . 996b13 Ἡ δὲ τῶν πρώτων αἰτίων καὶ τοῦ μάλιστα ἐπιστητοῦ . Ἥτις , φησί , τῶν πρώτω καὶ τοῦ μάλιστα ἐπιστητοῦ διωρίσθη εἶναι , ἡ τῆς οὐσίας ἂν εἴη , τουτέστι τοῦ εἰδικοῦ αἰτίου . πολλαχῶς δυνατόν ἐστι γινώσκειν τὸ αὐτὸ καὶ καταφατικῶς καὶ ἀποφατικῶς · ἀποφατικῶς μέν , ὅταν εἴπω ῾σημεῖόν ἐστιν οὗ μέρος οὐδέν’ , καταφατικῶς δὲ ῾εὐθειά ἐστιν ἧς τὰ πέρατα σημεῖα ὑπάρχουσιν . ἀκριβεστέρα τοίνυν καὶ ἀσφαλεστέρα ἐστὶν ἡ καταφατικὴ γνῶσίς τε καὶ ἐπιστήμη τῆς ἀποφατικῆς · αὐτῶν δὲ τούτων τῶν καταφατικῶν κυριωτέρα ἐστὶ γνῶσις ἡ τοῦ τί ἐστι , τουτέστιν ἡ τοῦ εἰδικοῦ · ἐρχόμενοι γὰρ εἰς ταύτην παυόμεθα τῆς ζητήσεως . οἷον διὰ τί μανθάνει ὅδε μουσικήν ; ἵνα παιδευθῇ . διὰ τί δὲ ἵνα παιδευθῇ ; ἐπειδὴ λογικὸς ὑπάρχει . διὰ τί δὲ λογικός ἐστιν ; ἐπειδὴ ἡ οὐσία αὐτοῦ τοιαύτη ὑπάρχει · καὶ ἐρχόμενοι εἰς τὸν ὁρισμὸν καὶ εἰς τὸ εἶδος ἀποπαυόμεθα τῆς ζητήσεως . ὥστε πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη τὸν ἐπιστήμονα γινώσκειν καὶ τὸ εἰδικὸν αἴτιον . πάλιν διὰ τί παντὸς τριγώνου αἰ τρεῖς γωνίαι δυσὶν ὀρτὸν ὁρισμὸν τὸν λέγοντα , ὡς ἄν εὐθεῖα ἐπ’ εὐθεῖαν σταθεῖσα τὰς ἐφεξῆς γωνίας ἴσας ἀλλήλαις ποιεῖ , ὀρθὴ ἑκατέρα τῶν ἴσων γωνιῶν ἐστιν . ὥστε ἡ κυρία γνῶσις ἡ τοῦ ὁρισμοῦ ὑπάρχει καὶ τοῦ εἴδους , ἀλλ’ οὐ τοῦ ποσοῦ ἢ τοῦ ποιοῦ , ἤγουν τοῦ ποιεῖν ἢ πάσχειν , διότι τὰ τοιαῦτα παρακολουθοῦσιν . ἔτι δὲ καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις ἅπασι τὸ εἰδέναι ἕκαστον καὶ ὧν ἀποδείξεις ὑπάρχουσι , τότε οἰόμεθα ὑπάρχειν , ὅταν γνῶμεν τὸ τί ἐστι , τουτέστι τὸ εἰδικὸν αἴτιον · οἷον τί ἐστι τὸ τετραγωνίζειν , ὅτι μέσης εὕρεσις . ζητοῦμεν γὰρ δύο δοθεισῶν εὐθειῶν μέσην ἀνάλογον προσευρεῖν . λαμβάνω μίαν πλευρὰν δ καὶ μίαν θ · ἡ οὖν μέση ἐστὶν ἡ ἔχουσα ς · ὁ γὰρ θ τοῦ ξ ἡμιόλιος καὶ ὁ ξ τοῦ δ . τὸ τετράγωνον οὖν τὸ γινόμενον ἐκ τοῦ πολυπλασιασφοῦ τοῦ δ πρὸς τὸν θ τετράκις τὰ ἐννέα , τριάκοντα ἕξ , τοῦτο γίνεται ἐκ τοῦ πολυπλασιάζεσθαι τὸν πρὸς ἑαυτόν · ἑξάκις γὰρ ἓξ τριάκοντα ἕξ . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων . p . 996b22 Περὶ δὲ τὰς γενέσεις καὶ τὰς πράξεις . Φησὶν ὅτι καὶ περὶ τὰς γενέσεις τὰς ἄλλας καὶ τὰς πράξεις , καὶ καθόλου καὶ περὶ πᾶσαν μεταβολὴν τότε γινώσκομεν , ὅταν μάθωμεν τὴν ἀρχὴν τῆς κινήσεως , οἷον ὡς ἐπὶ ἰατρικῆς · φησὶ γὰρ ὁ ἰατρὸς ὅτι δεῖ ψῦξαι τοῦτον , ἐπειδὴ θερμὸς χυμὸς ἐνοχλεῖ τῷ μορίῳ , ἤγουν υγρᾶναι ἡ ξηρᾶναι . καὶ διὰ τί δεῖ ψῦξαι ; ἐπειδὴ τὰ ἐναντία τῶν ἐναντίων ἰάματα . καταντήσαντες οὖν εἰς τὸν ὁρισμὸν παυόμεθα τῆς ζητήσεως . τοῦτο δὲ τὸ εἰδικὸν ἕτερόν ἐστι καὶ ἀντικείμενον τῷ τέλει , ἐπεὶ τὸ τέλος πράξεως ἐστι , τὸ δὲ εἶδος θεωρίας · ὡς πολλάκις δὲ μεμαθήκαμεν , ἡ ἀρχὴ τῆς θεωρίας γίνεται τέλος τῆς πράξεως , καὶ τὸ τέλος τῆς πράξεως ἀρχὴ τῆς θεωρίας . p . 996b24 Ὥστε ἄλλης ἄν δόξειεν ἐπιστήμης εἶναι . Ὁ Ἀλέξανδρος ῾οὐκ ἄλλης᾿ γράφει · φησὶ γὰρ · ὅτι εἰ ταῦτα οὕτως ἔχει , οὐκ ἄλλης ἄν δόξειεν εἶναι ἐπιστήμης τὸ θεωρῆσαι τῶν αἰτίων τούτων ἕκαστον , ἀλλὰ μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς , ἐπειδὴ ἕκαστον αὐτῶν ἀναγκαῖόν ἐστι καὶ πρὸς τούτοις καὶ συνεζευγμένα ἀλλήλοις ὑπάρχουσι . κἄν μὴ γράφηται δὲ ‘οὐκ ἄλλης᾿ , δυνατόν ἐστιν ἵστασθαι ὥστε ἄλλης ἂν δόξειεν ἐπιστήμης εἶναι τὸ θεωρῆσαι τῶν αἰτίων τούτων ἕκαστον , ὅπερ ἐστὶν ἄτοπον ἵνα ἔξωθεν ὑπακούσωμεν τὸ ὅπερ ἐστὶν ἄτοπον ) διὰ τὰ εἰρημένα , ὅτι οὐ δυνατὸν πλείονας εἶναι ἐπιστήμας τῶν ἀρχῶν , ἀλλὰ μίαν , ὡς ὁ λόγος ἔδειξε . Tούτοις οὖν φησι προσχρώμενος ὡς ἔστι πως καθ’ ἕκαστον αἴτιον επιοῦσι δεικνύναι τὴν γνωστικὴν αὐτοῦ σοφίαν οὖσαν , ὅτι εἰκότως ἕκαστον αἴτιον γινώσκει ἡ σοφία . καθ’ ὅσον μὲν γὰρ ἡ σοφία ἡγεμονικωτάτη ἐστὶ καὶ ἀρχιτεκτονικωτάτη ἐπιστήμη , καὶ καθάπερ δέσποινα τῶν ἄλλων ἐπιστημῶν , ἡ τοῦ τέλους ἄν γνῶσις εἴη · τοῦτο γὰρ τὸ ἀγαθόν , καὶ τούτου χάριν τὰ ἄλλα · πρός γὰρ τὸ τέλος ὁρῶντες ἐπιτάσσουσιν ἃ δεῖ ποιεῖν . ἀρχικωτάτη οὖν καὶ τελειοτάτη καὶ ἀρίστη ἡ τοῦ ἀρίστου τῶν αἰτίων γνῶσις · τοιοῦτον δὲ οὗ χάριν τὰ ἄλλα . κατὰ μὲν οὖν τοῦτο δόξει ἡ σοφία εἶναι τοῦ τέλους γνωστική · καθὸ δὲ ἡ τῶν πρώτων αἰτίων καὶ τοῦ μάλιστα ἐπιστητοῦ διωρίσθη εἶναι , ἡ τῆς οὐσίας ἂν εἴη τοιαύτη . καθ’ ὅσον , φησί , πάλιν ἡ σοφία ἐλέχθη τῶν πρώτων αἰτίων εἶναι γνωστικὴ καὶ τῶν μάλιστα ἐπιστητῶν , κατὰ τοῦτο δόξει πάλιν ἡ τοὐ εἴδους καὶ τῆς τοιαύτης αἰτίας γνῶσις σοφία εἶναι . εἰπὼν δὲ πρῶτον περὶ τοῦ ὡς τέλους αἰτίου τοῦ ἐν τοῖς * * * θεωρητοῖς . ὅτι δὲ τὸ εἶδος · μάλιστα γνωστόν , δείκνυσι διὰ τοῦ ἐπὶ πάντων τότε λέγεσθαι εἰδέναι τινά , ὅταν τὸ εἶδος εἰδείη τίς τινος καὶ τὴν τοιαύτην αἰτίαν . πολλαχῶς γὰρ ἐπισταμένων αὐτὸ μᾶλλον μὲν εἰδέναι φαμὲν τὸν τῷ εἶναι γνωρίζοντα τί τὸ πρᾶγμα ἢ τῷ μὴ εἶναι . δεικνὺς ὅτι ὁ τὴν κατ’ εἶδος αἰτίαν τοῦ ἐπιστητοῦ γνωρίζων μάλιστα οἶδεν αὐτό , λαμβάνει οὖν πρῶτον μὲν ὅτι μᾶλλον ἴσμεν τὸ προκείμενον , ὅταν ἐκ τῶν ὑπαρχόντων αὐτῷ γινώσκωμεν αὐτὸ ἢ ἐκ τῶν μὴ ὑπαρχόντων · γίνονται γὰρ διδασκαλίαι τινὲς καὶ λόγοι ἐξ ἀποφάσεως , ὥσπερ τὸ σημεῖον , ὅτι σημεῖόν ἐστιν οὗ μέρος οὐθέν · ἐκ γὰρ τοῦ μὴ ὑπάρχοντος αὐτῷ τὴν ἀπόδοσιν τοῦ λόγου ποιεῖται . ὁμοίως δὲ καὶ ὁ λέγων συμβεβηκὸς εἶναι ὃ μήτε ὅρος ἐστὶ μήτε γένος μήτε ἴδιον . ὁ δὲ λέγων ὃ δυνατὸν εἶναι καὶ μὴ εἶναι ἐκ τοῦ ὑπάρχοντος ὁρίζεται τὰ συμβεβηκότα . τῶν δὲ γινωσκόντων ἐκ τοῦ εἶναι μάλιστά φαμεν γινώσκειν τὸν γνωρίζοντα ἐκ τοῦ τί ἐστι · τὸ δὲ τί ἐστι τὸ εἶδος ὑπάρχει . ὥστε ὁ τὸ εἶδός τινος εἰδὼς μάλιστα οἶδεν αὐτό . εἰ τοίνυν ἡ τοῦ εἴδους καὶ <ταύτης> τῆς αἰτίας μάλιστά ἐστι γνῶσις καὶ ἐπιστήμη τοὐ πράγματος , ἡ δὲ μάλιστα ἐπιστήμη ἦν σοφία , εἴη ἂν κατὰ τοῦτον τὸν λόγον πάλιν σοφία ἡ τῆς κατὰ τὸ εἶδος αἰτίας ἐπιστήμη . ἔτι δὲ καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις τὸ εἰδέναι ἕκαστον τότε οἰόμεθα ὑπάρχειν ὧν ἀποδείξεις εἰσίν , ὅταν εἰδῶμεν τὸ τί ἐστι . τὸ δὲ καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις εἶπεν ὡς ἴσον τῷ ἐν πᾶσιν ὧν εἰσιν ἀποδείξεις . ὅτι δὲ ἡ τοῦ εἴδους γνῶσις μάλιστα γνῶσίς ἐστι τοῦ πράγματος , δείκνυσι διὰ τοῦ καὶ ἐν ταῖς ἀποδείξεσι τότε ἡμᾶς οἴεσθαι ἀπόδειξιν ἔχειν τοῦ προκειμένου , ὅταν γνῶμεν τὸν ὁρισμὸν καὶ τὸν λόγον τοῦ προκειμένου . ὅταν γὰρ τὸν ὁρισμὸν μάθωμεν τοῦ προκειμένου , καὶ διὰ τοῦ ὁρισμοῦ τὸ δεικνύμενόν τινι ὑπάρχειν δείξωμεν ὑπάρχειν αὐτῷ , τότε ἡγούγὰρ μεθα τὴν κυριωτάτην ἀπάδειξιν ἔχειν αὐτοῦ . οἷον τί ἐστι σελήνης ἔκλειψις τότε ἴσμεν , ὅταν μάθωμεν ὅτι ἀντίφραξις γῆς ἐστιν , ὅ ἐστιν ὁρισμὸς τῆς ἐκλείψεως . ὁμοίως καὶ ἐπὶ τοῦ τετραγωνισμοῦ . p . 996b22 Περὶ δὲ τὰς γενέσεις καὶ τὰς πράξεις . Δείξας ὅτι δύναται ἡ σοφία εἶναι κατὰ τὴν τοῦ εἰδικοῦ αἰτίου γνῶσιν , ὅτι καὶ κατὰ τὴν τοῦ ποιητικοῦ αἰτίου γνῶσιν δύναται ἡ σοφία εἶναι δεί - κνυσιν · ἐν γὰρ πᾶσι τοῖς γινομένοις καὶ πραττομένοις καὶ ὅλως μεταβάλλουσιν αἴτιον τῆς γνώσεως αὐτῶν ἡ τοῦ ποιητικοῦ αἰτίου γνῶσις , ὅπερ ἐστὶν ὅθεν ἡ ἀρχὴ τῆς κινήσεως · τότε γὰρ ἴσμεν τὴν αἰτίαν τοῦ Τρωϊκοῦ πολέμου , ὅταν γνῶμεν τὴν τῆς Ἑλένης ἁρπαγήν , ὅπερ ἐστὶν ἀρχὴ καὶ f.107v αἰτία τοῦ πολέμου , καὶ τότε ἴσμεν τὴν αἰτίαν τῆς μάχης , ὅταν τὴν λοιδορίαν γνῶμεν , ἥτις ἤρξατο τῆς μάχης . εἰπὼν δὲ περὶ τοῦ ποιητικοῦ αἰτίου ἐπήνεγκε τοῦτο δὲ ἕτερον καὶ ἀντικείμενον τῷ τέλει , κατὰ τοῦτο λέγων ἀντικεῖσθαι ταῦτα τὰ αἴτια , ὅτι τὸ μὲν προυπάρχει τοιοῦτον γὰρ τὸ ποιητικὸν αἴτιον ) , τὸ δὲ ὕστερον ἐπιγίνεται . ὥστε οὐκ ἔστιν ἄλλης ἐπιστήμης τὸ θεωρῆσαι περὶ τῶν αἰτίω εἰ μὴ μόνης τῆς σοφίας . p . 996b26 Ἀλλὰ μὴν καὶ περὶ τῶν ἀποδεικτικῶν ἀρχῶν , πότερον μιᾶς ἐστιν ἐπιστήμης ἢ πλειόνων . Ὅπερ ζητεῖ διὰ τῶν νὺν λεγομένων παρ’ αὐτοῦ τοιοῦτόν ἐστιν . ζητεῖ , εἰ ἄρα μία ἐπιστήμη ἐστὶν ἡ γινώσκουσα τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων καὶ τὰς ἀποδείξεις τὰς περὶ τῶν οὐσιῶν τῶν πραγμάτων , ἤγουν ἄλλη μὲν ἐπιστήμη γινώσκει τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων , ἄλλη δὲ τὰς ἀποδείξεις τὰς δεικνυούσας τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα τοῖς πράγμασιν . εἶτα λοιπὸν ἐφ’ ἑκάτερα ἐπιχειρεῖ κατὰ τὸ εἰωθὸς ἑαυτῷ ὁ φιλόσοφος , δεικνὺς ὅτι καὶ μία καὶ οὐ μία · καὶ πρότερον δείκνυσιν ὅτι οὐ μία . ἰστέον δὲ ὅτι μία ἐστὶν ἐπιστήμη . εἰ γὰρ ὑποθώμεθα ἄλλην μὲν ἐπιστήμην γινώσκειν τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων , ἄλλην δὲ τἀς ἀποδείξεις τὰς περὶ αὐτῶν , πρῶτον μὲν διαμαχήσονται πρὸς ἀλλήλας ἀμφότεραι αἱ ἐπιστῆμαι περὶ τῶν πρωτείων · τῷ ὄντι γὰρ ἄδηλόν ἐστι , ποία πρώτη ἐπιστήμη ὑπάρχει , ἆρά γε ἡ εἰδυῖα τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων ἤγουν ἡ τὰ ἀξιώματα καὶ τὰς ἀποδείξεις τἀς περὶ τῶν οὐσιῶν . ἄλλως τε δὴ εἰ ὑποθώμεθα τὰς μὲν οὐσίας εἰδέναι , τὰς δὲ ἀποδείξεις ἀγνοεῖν τὰς δεικνυούσας τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα τοῖς πράγμασι , συμβήσεται ἀνεπιστημόνως τοὺς ἐπιστήμονας γινώσκειν τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων , ἀγνοοῦντας τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα ταῖς οὐσίαις . πῶς δὲ δυνατόν ἐστι γινώσκειν τὰς οὐσίας ἀγνοοῦντα τὰ ὑπάρχοντα ταῖς οὐσίαις ; εἰ δὲ πάλιν ὑποθώμεθα γινώσκειν μὲν τὰς ἀποδείξεις , ἀγνοεῖν δὲ τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων , ἔσται ἡ γνῶσις διὰ κενῆς ὑπάρχουσα . εἰ δὲ αὐταὶ καθ’ αὑτὰς αἱ ἀποδείξεις ἀνύπαρκτοι ὑπάρχουσιν ἄνευ τῶν οὐσιῶν περὶ ὧν διαὅταν λέγονται τὰ γὰρ καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότα , ὧν εἰσιν αἱ ἀποδείξεις , τὴν ὕπαρξιν ἔχουσιν ἐν ταῖς οὐσίαις ) , πῶς οὖν δυνατόν ἐστιν εἰδέναι τὰς ἀποδείξεις τῶν πραγμάτων ἀγνοοῦντα τὰ πράγματα ; p . 996b26 Ἀλλὰ μὴν καὶ περὶ τῶν ἀποδεικτικῶν ἀρχῶν . Ἐνταῦθα οὐ . μνημονεύει τῆς οὐσίας ὡς ἀνωτέρω μνησθείς , καὶ ὑποκατιὼν δὲ μνημονεύει τῶν οὐσιῶν . φησὶν οὖν ὅτι ἔχεται ἀπορίας καὶ ἀμφισβητήσεως περὶ τῶν ἀποδεικτικῶν ἀρχῶν καὶ τῶν οὐσιῶν , πότερον μία ἐπιστήμη γινώσκει καὶ τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων καὶ τὰς ἀποδείξεις τὰς περὶ τῶν καθ’ αὑτὰ ὑπαρχόντων τοῖς πράγμασιν , ἤγουν πλείονες ἐπιστῆμαι , οἷον ὅτι ἔστι ψυχὴ καὶ ὅτι ἀθάνατος καὶ ἀίδιος ὑπάρχει ἡ λογικὴ δηλονότι . λέγω δὴ ἀποδεικτικὰς ἀρχὰς τὰς κοινὰς ἐννοίας . καὶ παρατίθεται πρότερον ἀξίωμα τὸ τῆς ἀντιφάσεως , καί φησιν ὅτι ἀδύνατόν ἐστι τὴν ἀντίφασίν ποτε συναληθεύειν ἢ συμψεύδεσθαι · ὡς γὰρ πολλάκις εἴρηται , ἐπὶ πάντων τῶν ὄντων διαιρεῖ τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος . καὶ ὥς φ·ησιν ὁ Πλατῶν , ὡς ὅτι οὐδὲν τῶν ὄντων καυχήσεται ἐκφυγεῖν τὴν ἀντίφασιν . καὶ ταῦτα μὲν οἱ περὶ τὸν Ἀριστοτέλη · εἰδέναι μέντοι γε χρὴ ὅτι τῶν ἀδυνάτων ἐστί ποτε συναληθεῦσαι τὴν ἀντίφασιν , συμψεύσασθαι μέντοι γε αὐτὴν οὐκ ἔστιν ἀδύνατον · ἐπὶ γὰρ τοῦ πρώτου οὔτε ἡ κατάφασις ἔχει χώραν οὔτε δὲ ἡ ἀπόφασις , εἴ γε ὑπερβέβηκε καὶ τὸ ὂν καὶ πᾶσαν ἔννοιαν ἀνθρωπίνην καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν νοερὰν ἐνέργειαν . κἄν γὰρ λέγῃ ὁ Πλατῶν ὅτι τί μέν ἐστιν οὐκ οἶδα , τί δὲ οὐκ ἔστιν οἶδα , <οὐκ> ἤδη καὶ περιλαμβάνει αὐτὸ ἡ ἀπόφασις , ἀλλὰ μόνον ἀναίρεσιν δηλοῖ τῆς καταλήψεως , οὐ μέντοι γε λαμβάνεται , ὡς εἴρηται · ὑπὲρ πᾶσαν γάρ ἐστιν ἔννοιαν . εἶτα πάλιν ἕτερον ἀξίωμα τὸ λέγον ὅτι τὰ τῷ αὐτῷ ἴσα καὶ ἀλλήλοις ἐστὶν ἴσα , καὶ ὅτι οὐδὲν γίνεται , φησί , ἐκ τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος , ἐπεὶ οὕτως , φησί , ἔσται πρότερον ἐνεργείᾳ τὸ μηδαμῇ μηδαμῶς ὂν τοῦ ὄντος , καὶ οὕτω κρεῖττόν ἐστι τὸ ἀνύπαρκτον τῆς ὑπάρξεως . καὶ πάλιν ὅτι οὐδὲν μάτην οὔτε ὁ θεὸς οὔτε δὲ ἡ φύσις ποιεῖ , καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα ὑπάρχει ἀξιώματα . διὰ μέντοι γε τοῦ εἰπεῖν οἷον ὅτι ἀναγκαῖον ἢ φάναι ἢ ἀποφάναι ἐδήλωσεν ὅτι οὐ δυνατόν ἐστι συμψεύσασθαι τὴν ἀντίφασιν , διὰ δὲ πάλιν τοῦ εἰπεῖν ἢ καὶ ἀδύνατον ἅμα εἶναι καὶ μὴ εἶναι ἐδήλωσεν ὡς ὅτι οὐ δυνατόν ἐστι τὴν ἀντίφασιν ἅμα συναληθεύειν . ἆρα οὖν , φησί , μία ἐστὶν ἐπιστήμη τούτων τῶν ἀξιωμάτων καὶ τῆς οὐ · σίας , ἢ ἑτέρα μὲν ἐπιστήμη τῆς οὐσίας , ἑτέρα δὲ τῶν ἀξιωμάτων ; εἰ δὲ μή ἐστι μία ἐπιστήμη ἀλλὰ πλείους , ποίαν δεῖ κυρίως προσαγορεύειν ἐπιστήμην , τὴν γινώσκουσαν τὰς ἀρχὰς ἀγνοοῦσαν δὲ τὰ ἀξιώματα , ἢ τὸ ἀνάπαλιν ; p . 996b33 Μιᾶς μὲν οὖν οὐκ εὔλογον εἷναι · τί γὰρ μᾶλλον γεω · μετριας . Ἐντεῦθεν ἄρχεται ἐπιχειρεῖν καὶ λέγειν ὅτι οὐ δυνατὸν εἶναι μίαν ἐπιστήμην τὴν γινώσκουσαν τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων καὶ τὰ ἀξιώματα . αἱ γὰρ ἐπιστῆμαι κατὰ τὴν ἀπόδειξιν οὐ διαφέρουσιν ἀλλήλων · ὥσπερ γὰρ γεωμετρία ἀποδείκνυσιν , οὕτως καὶ ἀριθμητικὴ καὶ αἱ ἄλλαι πᾶσαι ἐπιστῆμαι . εἰ τοίνυν ὑποθώμεθα μίαν καὶ τὴν αὐτὴν ἐπιστήμην γινώσκειν καὶ τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων καὶ τὰς ἀποδείξεις , ἐπειδὴ οὐ διαφέρουσιν ἀλλήλων αἱ ἐπιστῆμαι κατὰ τὰς ἀποδείξεις , συμβήσεται τὴν πρώτην ἐπιστήμην μὴ διαφέρειν τῶν ἄλλων ἐπιστημῶν τῶν κατὰ μέρος φημὶ δὴ γεωμετρίας καὶ ἀριθμητικῆς καὶ ὅσαι ἄλλαι τοιαῦται . εἰ οὖν ἐκεῖναι οὐκ ἴσασι τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων , φανερὸν ὅτι οὐδὲ ἡ πρώτη ἐπιστήμη οἶδε ἁ οὐσίας τῶν πραγμάτων . ἡ γὰρ γεωμετρία οἶδεν ὅτι τὰ τῷ αὐτῷ ἴσα καὶ ἀλλήλοις ἐστὶν ἴσα , καὶ ὅτι τὸ σημεῖον ἀμερές · οὐ μέντοι γε τὰς αἰτίας οἶδε καὶ τὴν οὐσίαν αὐτὴν τοῦ πράγματος · ὥστε οὐδὲ ἡ πρώτη ἐπιστήμη . καὶ οὕτως ὁ Ἀριστοτέλης · φαμὲν δὲ ἡμεῖς πρὸς αὐτὸν λέγοντες ὅτι τὸ μὲν συνημμένον τοῦ · συλλογισμοῦ ἔρρωται , ἡ δὲ πρόσληψις οὐδαμῶς ὑγιῶς ἔχει · τὸ γὰρ λέγειν ὅτι αἱ ἀποδείξεις , καθὸ ἀποδείξεις ὑπάρχουσιν , οὐδὲν ἀλλήλων διαφέρουσι , καὶ ὅτι ἀποδείξεσι κέχρηνται καὶ αἱ κατὰ μέρος καὶ αἱ πρῶται οὐκ ἄτοπον · τὸ δὲ λέγειν ἀλλὰ μὴν ὅμοιαι διὰ τοῦτο᾿ πάνυ ἐστὶν ἄτοπον . ἡ μὲν γὰρ πρώτη ἐπιστήμη οἶδε καὶ τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων καὶ τὰς ἀρχὰς τῶν ἀποδείξεων , τὰς μὲν οὐσίας δι᾿ ὁρισμῶν , τὰς δὲ ἀποδείξεις διὰ τῶν ἀρχῶν διὰ τὰς εἰρημένας αἰτίας ἐν τῇ θεωρίᾳ · αἱ μέντοι γε κατὰ μέρος ἐπιστῆμαι τὰς μὲν ἀποδείξεις ἴσασι , τὰς δὲ ἀρχὰς οὐκ ἴσασιν · ἀρκοῦνται γὰρ τῇ δόξῃ τῆς πρώτης φιλοσοφίας . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι εἰ πᾶσαι ὁμοίως αἱ ἀποδεικτικαὶ ἐπιστῆμαι χρῶνται τοῖς ἀξιώμασι πρὸς τὰ οἰκεῖα ἀποδεικτά , καὶ μὴ πᾶσαι περὶ αὐτῶν λέγουσιν , οὐδὲ μία τις τῶν ὁμοίως αὐτοῖς χρωμένων ἐρεῖ περὶ αὐτῶν . ἀλλὰ μὴν τὸ πρῶτον · πᾶσαί τε γὰρ αὐτοῖς χρῶνται , ὥσπερ καὶ ἡ περὶ τὰς τῆς οὐσίας ἀρχάς τε καὶ αἰτίας οὖσα , καὶ οὐ λέγουσι πᾶσαι περὶ αὐτῶν · οὔτε γὰρ γεωμετρία περὶ αὐτῶν οὔτε μουσικὴ λέγει , καίτοι χρώμεναι αὐτοῖς . τὸ ἄρα δεύτερον . εἰρήκαμεν δὲ ὅτι ἡ πρόσληψις ἡμάρτηται · οὔτε γὰρ πᾶσαι ὁμοίως αὐτοῖς χρῶνται · ἡ γὰρ πρώτη καὶ τὰ ἀξιώματα οἶδε καὶ τὰς οὐσίας αὐτῶν · διὸ καὶ προϊὼν ἀποδείκνυσι τὴν ἀντίφασιν ἐν τῷ Γ . ἔστι καὶ οὕτως εἰπεῖν . εἰ ὁμοίως πᾶσαι αἱ ἐπιστῆμαι περὶ τὰ ἀξιώματα ἔχουσιν ὡς καὶ ἡ περὶ τὴν οὐσίαν , ἢ πᾶσαι περὶ αὐτῶν ἐροῦσιν ἢ οὐδὲ αὐτῆι ἀλλὰ μὴν ὁμοίως πᾶσαι ἔχουσι περὶ αὐτῶν ὡς αὐτή ( πᾶσαι γὰρ αὐτοῖς ὁμοίως πρὸς τὰς τῶν οἰκείων ἀποδείξεις χρῶνται ὥσπερ καὶ αὐτή ) , καὶ οὐ πᾶσαι περὶ αὐτῶν λέγουσιν · ὥστε οὐδ᾿ ἄν ἡ περὶ τὰς οὐσίας λέγοι · εἰ δὲ τοῦτο , οὐχ ἡ αὐτὴ περί τε τῆς οὐσίας καὶ τῶν ἀξιωμάτων . ὡς γὰρ τῶν ἄλλων τῶν χρωμένων αὐτοῖς ὁμοίως ταύτῃ οὐκ ἔστιν οἰκεῖον τὸ περὶ αὐτῶν · λέγειν , οὕτως οὐδὲ ταύτης ἄν εἴη . ὥστε μιᾶς ἐπιστήμης οὐκ εὔλογον εἶναι τὸ γινώσκειν τὰς οὐσίας καὶ τὰ ἀξιώματα · ὁμοίως γὰρ ἐπαίει καὶ γινώσκει καὶ γεωμετρία καὶ αἱ ἄλλαι ἐπιστῆμαι , καθάπερ εἰρήκαμεν . εἴπερ οὖν ἅπασαι ὁμοίως χρώμεναι τοῖς ἀξιώμασιν ἀποδεικνύουσι τὰ ὑποβεβλημένα αὐταῖς πράγματα , γεωμετρία μὲν μεγέθη , ἀριθμητικὴ δὲ ἀριθμούς , οὐδὲ μία δὲ αὐτῶν γινώσκει τὰς οὐσίας καὶ τὰ ἀξιώματα , ὥσπερ οὖν ἐπὶ τῶν ἄλλων , οὕτως οὐδὲ τῆς γνωριζούσης τὰς οὐσίας , τουτέστι τῆς πρώτης ἐπιστήμης , ἰήιόν ἐστι τὸ γινώσκειν περὶ αὐτῶν τῶν ἀξιωμάτων . πρὸς τούτοις δὲ πῶς δυνατόν ἐστι γινώσκειν τὰ ἀξιώματα ; χρεία γάρ ἐστιν ἄλλων ἀξιωμάτων πρὸς τὸ γνῶναι αὐτά · καὶ τοῦτο ἐπ᾿ ἄπειρον . καὶ ὅπερ φησὶν ἐν τῇ Ἀποδεικτικῇ , ὅτι εἰ πάντα ὑπάρχουσιν ἀποδεικτά , οὐδὲν ἔσται ἀποοεικτον . p . 997a3 Τί μὲν γὰρ ἕκαστον τούτων τυγχάνει ὄν καὶ νῦν γνωρίζομεν . Τί σημαίνει ἕκαστον τῶν ἀξιωμάτων φανερὸν ἡμῖν ὑπάρχει . ἐπιστάμεθα γὰρ ἢ δι᾿ ὁρισμῶν ἢ δι᾿ ἀποδείξεως . καὶ τῶν οὖν ἀξιωμάτων εἴπερ ἔστιν ἐπιστήμη , ἤτοι τοῦ τί ἐστιν <ἕκαστον> αὐτῶν ἔσται δεικτικὴ ἢ ἀποδεικτικὴ ἢ ] περί τινος τῶν ὑπαρχόντων αὐτοῖς . ἀλλὰ τὸ μὲν τί ἐστιν ἕκαστον αὐτῶν γνώριμον πᾶσιν αὐτόθεν · χωρὶς γὰρ ἐπιστήμης γνώριμον τί σημαίνει τὸ κατὰ παντὸς <ἢ> ἡ κατάφασις ἤγουν ἡ ἀπόφασις , καὶ τί σημαίνει τὸ τὰ τῷ αὐτῷ ἴσα καὶ ἀλλήλοις ἴσα εἶναι · ὡς γὰρ γνωρίμοις αὐτοῖς πᾶσαι αἱ ἐπιστῆμαι χρῶνται , οὐδὲν δεόμεναι τῆς διδαξούσης ἐπιστημης . p . 997a5 Εἰ δὲ ἀποδεικτικὴ περὶ αὐτῶν ἐστι , δεήσει τι γένος εἶναι ὑποκειμενον . Ὅ λέγει τ·οῦτό ἐστιν , ὅτι εἰ ὑποθώμεθα τά ἀξιώματα θηρᾶσθαι διὰ ἀποδείξεων , ἐπειδὴ πᾶν τὸ ὑποπῖπτον ἀποδείξει ἔχει καὶ ὑποκείμενον , ἔχει δὲ καὶ κατηγορούμενον , φανερὸν ὅτι χρεία ἐστὶν ἑτέρου ἀξιώματος πρὸς τὸ γενέσθαι ἀρχὴν ἀποδείξεως τῆς ἀποδεικνύσης τὸ ἀξίωμα , καὶ τοῦτο ἐπ᾿ ἄπειρον · καὶ οὕτως οὐδὲν ἔσται ἀποδεικτόν , καθάπερ εἴρηται ἐν τῇ Ἀποδεικτικῇ πραγματείᾳ , ὅτι εἰ ὑποθώμεθα πάντα ἀποδεικτὰ εἶναι , οὐδενὸς ἔσται ἀπόδειξις . ὥστε δεῖ τὰ κοινὰ ἀξιώματα ὁμολογούμενα εἶναι . εἰ οὑν ἔστιν ἀπόδειξις τῶν ἀξιωμάτων καὶ ἀποδεικτική τις ἐπιστήμη , δεήσει τὰ ἀξιώματα εἶναι τὰ πρῶτα ἕν τι γένος καὶ μίαν τινὰ φύσιν ὑποκειμένην , εἶναί τε αὐτῶν τὰ μὲν πάθη , τουτέστι τὰ ἀποδεικνύμενα ὑπάρχειν αὐτοῖς τὰ γὰρ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα , ἅπερ ἐστὶ τὰ ἀποδεικτά , πάθη εἶπε ) τὰ δέ τινα ἄλλα ἀξιώματα , δι’ ὧν τὰ ὑπάρχοντα αὐτοῖς καθ’ αὑτὰ δείκνυται χρεία γάρ ἐστιν ἀξιωμάτων ἐπὶ πάσης ἀποδείξεως ) , ἀξιώματα λέγων τὰς ἀναποδείκτους καὶ ἀμέσους προτάσεις . τὸ δὲ περὶ πάντων γὰρ ἀδύνατον ἀπόδειξιν εἶναι εἶπεν ὡς ἀκόλουθον τῷ δεήσει τι γένος εἶναι ὑποκείμενον , καὶ τὰ μὲν πάθη τὰ δὲ ἀξιώματα αὐτῶν . εἰ οὖν ἀποδεικτὰ τὰ ἀξιώματα χρεία ἐστὶν ἄλλων ἀξιωμάτων ἀναποδείκτων · οὐ γὰρ δυνατὸν πάντα ἀποδεικτὰ εἶναι , ἐπεὶ οὕτως οὐδὲν ἔσται ἀποδεικτόν . τίς οὖν χρεία μὴ ἵστασθαι εἰς τὰ προφανῶς ἀξιώματα καὶ λέγειν ὅτι ἀναπόδεικτα ὑπάρχουσιν ; οὐδὲ γὰρ τῶν λαμβανομένων πρὸς τήν τινων δεῖξιν οἷόν τε πάντων ἀπόδειξιν εἶναι . τὸ δὲ ἑξῆς ἀνάγκη γὰρ ἔκ τιδεῖξιν εἶναι καὶ περί τι καὶ τινῶν τὴν ἀπόδειξιν συνάπτει τῷ δεήσει τι γένος εἶναι ὑποκείμενον , καὶ τὰ μὲν πάθη τὰ δὲ ἀξιώματα . καὶ ἔστι τὸ μὲν ἔκ τινων τῶν ἀξιωμάτων δι’ ὧν ἡ δεῖξις δηλωτικόν , τὸ δὲ περί τι τοῦ ὑποκειμένου γένους , ᾧ δείκνυταί τι ὑπάρχον ἢ μὴ ὑπάρ - χον , τὸ δὲ τινῶν τῶν ἀποδεικνυμένων ὑπάρχειν ἢ μὴ ὑπάρχειν τῷ ὑποκειμένῳ , ἃ εἶπε πάθη . τὸ δὲ ὥστε συμβαίνει πάντων εἶναι γένος ἕν τι τῶν δεικνυμένων ἴσον ἂν εἴη τῷ ῾οὕτως τε συμβήσεται , εἴπερ ἔστιν ἀπόδειξις περὶ τῶν ἀξιωμάτων , καὶ ἔστιν ἕν τι γένος καὶ μία τις φύσις ὑποκειμένη τὰ ἀξιώματα , πάντα τὰ ἀποδεικνύμενα διὰ τῶν ἀξιωμάτων μιᾶς τινος φύσεως εἶναι , εἴ γε πᾶσαι μὲν αἱ ἐπιστῆμαι καὶ αἱ ἀποδείξεις διὰ τῶν ἀξιωμάτων δεικνύουσι τὰ προκείμενα , τὰ δὲ ἀξιώματα μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς φύσεως ἐστιν , ὡς δείκνυμεν , τὰ δὲ τῆς αὐτῆς φύσεως ἀλλή - λοις ὄντα μιᾶς τινος φύσεως ἐστι δεικτικά , εἴ γε ἐκ τῶν καθ’ αὑτὰ ὑπάρχόντων αἱ ἀποδείξεις , μιᾷ δὲ φύσει καθ’ αὑτὰ ὑπάρχειν ἀνάγκη τὰ μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς φύσεως ὄνια ἀλλήλοις.’ ἓν δὲ γένος εἶπεν ἀντὶ τοῦ μίαν φύσιν . εἰ οὖν ἔστιν ἐπιστήμη τις καὶ ἀπόδειξις τῶν ἀξιωμάτων , δεήσει εἶναί τι γένος ὑποκείμενον αὐτοῖς · πᾶσα γὰρ ἀπόδειξις καὶ πᾶσα ἐπιστήμη ἀποδεικτικὴ περί τι γένος ὡρισμένον , καὶ πᾶν τὸ ἀποδεικτὸν γένει τινὶ ὡρισμένῳ ὑπάρχει . καὶ τοῖς ἀξιώμασιν ἄρα , εἰ ἔστιν ἀποδεικτὰ καὶ ἔστιν ἐπιστήμη τις αὐτῶν ἀποδεικτική , ὡρισμένον τι γένος ὑπόκειται , ᾧ δείκνυται ὑπάρχοντα . ὥστε καὶ τῶν ἀξιωμάτων ἓν γένος ἔσται <καὶ> ἕτερον ἀξίωμα δι’ οὗ δείκνυνται , εἰ ἄρα δείκνυνται , ἐπειδὴ πᾶσαι αἱ ἀποδείξεις χρῶνται τοῖς ἀξιώμασιν . p . 997a11 Ἀλλά μὴν εἰ ἑτέρα ἡ τῆς οὐσίας καὶ ἡ περὶ τούτων . Ἐντεῦθεν πειρᾶται δεῖξαι τὸ ἀληθές , ὅτι μία καὶ ἡ αὐτή ἐστιν ἐπιστήμη τῶν οὐσιῶν , τουτέστιν ἡ γιν.ώσκουσα καὶ τὰς οὐσίας τῶν πραγμάτων καὶ τὰ ἀξιώματα , τουτέστι τὰς ἀποδείξεις , καθάπερ ἐν τῇ θεωρίᾳ ἐξείξαμεν . φησὶ γὰρ ὅτι εἰ ὑποθώμεθα ἑτέραν μὲν ἐπιστήμην εἶναι τῶν οὐσιῶν καὶ ἑτέραν τῶν συμβεβηκότων , ταύταις μάχη γενήσεται , ποία ἄρα αὐτῶν ἐστι κυριωτέρα καὶ προτέρα , ἀρά γε ἡ τὰς οὐσίας γινώσκουσα ἤγουν ἡ τὰ συμβεβηκότα ταῖς οὐσίαις . καθόλου γὰρ μάλιστα καὶ πάντων ἀρχαὶ ὑπάρχουσι τὰ ἀξιώματα , ἐπειδὴ καὶ ἀρχαὶ γίνονται ἀποδείξεων . εἰ δὲ μή ἐστι τοῦ φιλοσόφου τοῦ πρώτου θεωρῆσαι περὶ τῶν ἀξιωμάτων καὶ εἰδέναι αὐτά , τίνος ἄρα ἄλλου ἔσται τὸ θεωρῆσαι περὶ αὐτῶν τὸ ἀληθὲς καὶ τὸ ψεῦδος ; ζητεῖ οὖν ποτέρα αὐτῶν ἐστι σοφία καὶ ποτέρα κυριωτέρα καὶ προτέρα , πότερον ἡ περὶ τὰς τῆς οὐσίας ἀρχὰς ἢ ἡ περὶ τὰς τῆς ἀποδείξεως . ὅτι δὲ εὔλογον εἶναι λέγειν τοιαύτην τὴν περὶ τὰ ἀξιώματα , οὕτως ἐπιχειρεῖ . ἡ περὶ τὰ πρῶτα πρώτη , τὰ δὲ ἀξιώματα πρῶτα , ὃ ἔδειξε διὰ τοῦ εἰπεῖν ὅτι καθόλου · τὰ γὰρ καθόλου πρῶτα τῶν ὑφ’ αὑτὰ δέδεικται τῇ φύσει ὄντα , τοιαῦτα δὲ τὰ ἀξιώματα κοινὰ πάντων καὶ καθόλου · ὥστε καὶ ἀρχαί , ἐπεὶ τὰ ἄλλα διὰ τῶν ἀξιωμάτων ἀποδείκνυνται . νῦν οὖν δείκνυσιν , ὡς εἴρηται , ὅτι εὔλογον τὸν φιλόσοφον διαλέγεσθαι περὶ τῶν ἀξιωμάτων , ἅ εἰσιν ἀποδείξεως ἀρχαί , δι᾿ ὧν τὸ ἐν πᾶσι τοῖς ζητουμένοις ἀληθὲς πρῶτον δείκνυται . ἄτοπον γὰρ τὸ ἄλλον τινὰ λέγειν περὶ τοῦ ἀληθοῦς καὶ τοῦ ψεύδους . τὸ δὲ περὶ αὐτῶν λέγοιτο ἂν περὶ τῶν προτάσεων · ἐν αὐταῖς γὰρ καὶ τὰ ἀξιώματα . τίνος γὰρ ἄλλου τὸ περὶ τοῦ ἐν προτάσεσιν ἀληθοῦς τε καὶ ψεύδους διαλέγεσθαι παρὰ τὸν φιλόσοφον ; ἐνδείκνυται δὲ διὰ τούτων ὅτι εἰ καὶ μὴ τοῦ πρώτου φιλοσόφου ἐστὶ τὸ περὶ ἀποδείξεως καὶ τῶν ταύτης ἀρχῶν διαλαμβάνειν , ἀλλὰ ἀπλῶς φιλοσόφου γε . p . 997a15 Ὅλως τε τῶν οὐσιῶν πότερον μία πασῶν ἐπιστήμη ἐστὶν ἢ πλείους ἐπιστῆμαι . Ἐπεὶ τῶν οὐσιῶν αἱ μὲν ὑπάρχουσι νοηταί τε καὶ ἀκίνητοι , αἱ δὲ αἰσθηταί τε καὶ ἐν κινήσει , ζητεῖ πότερον περὶ πασῶν τῶν οὐσιῶν μιᾶς ἐστι τὸ θεωρεῖν ἐπιστήμης , ἢ πλειόνων καὶ διαφόρων . καὶ εἰ <μὴ> μιᾶς , ποίας οὐσίας ἡγητέον τὴν προκειμένην νῦν ἡμῖν · ἔστι δὲ αὕτη ἡ σοφία . τὸ γὰρ μίαν πασῶν ὑπολαμβάνειν τῶν οὐσιῶν ἐπιστήμην εἶναι οὔ φησιν εὔλογον εἶναι . εἰ οὖν μὴ μία ἐστὶν ἐπιστήμη , ποίας οὐσίας θετέον τὴν ἐπιστήμην ταύτην , ἆρά γε νοητῆς ἢ αἰσθητῆς ; πάλιν δὲ τὸ λέγειν μίαν ἐπιστήμην εἶναι πασῶν οὐκ εὔλογον ὑπάρχει . εἰ γὰρ εἴη μία , μία ἂν εἴη καὶ ἡ ἀποδεικτικὴ πάντων τῶν ταῖς οὐσίαισ καθ᾿ αὑτὰ συμβεβηκότων , εἴπερ πᾶσα ἀποδεικτικὴ περί τι ὑποκείμενον θεωρεῖ τὰ καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότα ἐκ τῶν κοινῶν δοξῶν , οἷον ἀριθμητικὴ μὲν περὶ ἀριθμούς , γεωμετρία δὲ περὶ μεγέθη , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων πασῶν ἐπιστημῶν · φαμὲν οὗν πρὸς αὐτὸν ἡμεῖς ὅτι αἱ μὲν κατὰ μέρος ἐπιστῆμαι τὰ κατὰ μέρος συμβεβηκότα ἐπισκέψονται , οἷον ἀριθμητικὴ τὰ ἐν τοῖς ἀριθμοῖς , γεωμετρία δὲ τὰ ἐν τοῖς μεγέθεσιν , ἡ μέντοι γε πρώτη φιλοσοφία τὰ καθόλου συμβεβηκότα ἐπισκέπτεται · ὥστε ἡ μία ἐπιστήμη μὴ περὶ πάντων τῶν συμβεβηκότων διαλέγεται , ἐπεὶ καὶ περὶ πασῶν τῶν οὐσιῶν . ἐκ γὰρ τῶν συμβεβηκότων ἐσπούδαζε δεικνύναι τὸ ἄτοπον ὁ φιλόσοφος . περὶ οὖν τὸ αὐτὸ γένος ( ἀντὶ τοῦ περὶ οὖν ἕν γένος ) τὰ καθ’ αὑτὰ ] καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα διὰ τῶν κοινῶν δοξῶν , τουτέστι μιᾶς ἐστι θεωρῆσαι τὰ καθ αὑτὸ συμβεβηκότα τοῖς μεγέθεσι , καὶ πάλιν ἑτέρας τοὺς ἀριθμούς · ὥστε καὶ τῶν · οὐσιῶν διάφοροι ἐπιστῆμαι , ἐπεὶ καὶ τῶν καθ’ αὑτὰ ὑπαρχόντων ταῖς οὐσίαις . εἰρήκαμεν δὲ ἡμεῖς τὸ ἀληθές , ὥστε τῆς αὐτῆς ἐστιν ἐπιστήμης τὸ εἰδέναι καὶ τὸ ὑποκείμενον καὶ τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα τῷ ὑποκειμένῳ . περί τε τὸ ὅτι μιᾶς καὶ ἐξ ὧν · ὅ φησι τὸ ὑποκείμενον , ἐξ ὧν δὲ δείκνυται . καὶ τὸ ὅτι , φημὶ δὴ τὴν οὐσίαν , μιᾶς ἐστιν επιστήμης τὸ θεωρῆσαι , καὶ ἐξ ὧν , τουτέστι τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα τῇ οὐσίᾳ , μιᾶς ἐστιν * * * ἄλλης θεωρῆσαι ἐπιστήμης . ὃ οὖν λέγει , τοιοῦτόν ἐστιν . εἰπὼν ὅτι εἴπερ ἓν γένος ἐστὶν ἡ οὐσία ὑποκείμενον , μία ἔσται καὶ ἡ πάντων τῶν καθ’ αὑτὰ ὑπαρχόντων τῇ οὐσίᾳ ἀποδεικτικὴ ἐπιστήμη , ἐπήνεγκε καθόλου περί τε γὰρ τὸ ὅτι μιᾶς καὶ ἐξ ὧν μιᾶς , εἴτε τῆς αὐτῆς εἴτε ἄλλης · ὥστε καὶ τὰ συμβεβηκότα , εἴτε αὗται θεωρήσουσιν εἴτε ἐκ τούτων μία . εἴη δ’ ἂν τὸ λεγόμενον τοιοῦτον . τῆς αὐτῆς , φησίν , ἐστὶν ἐπιστήμης τό τε ὑποκείμενον θεωρεῖν τί ποτέ ἐστι , καὶ τὰ τούτῳ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα · ἐκ γὰρ τούτων καὶ ἐν τούτοις ἐκείνῳ τὸ εἶναι . ἀλλὰ μὴν ἧς τὸ τὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντά τινι εἰδέναι , ταύτης καὶ τὸ ἀποδεικνύναι τὰ καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότα ἐκείνῳ . δύναται δὲ τὸ καὶ ἐξ ὧν μιᾶς εἰρηκέναι ἀντὶ τοῦ καὶ ἐξ ὧν αἰ περὶ ἐκείνου τοῦ ὑποκειμένου ἀποδείξεις γίνονται · διὰ γὰρ τῶν καθ’ αὑτὰ ὑπαρχόντων αἱ ἀποδείξεις , ἃ δεῖ εἰδέναι τὸν περὶ ἐκεῖνο καταγινόμενον . ὥστε οὗ τὸ εἰδέναι τὴν ὑποκειμένην φύσιν , τούτου ἐστὶ τὸ εἰδέναι καὶ τὰ ταύτῃ ὑπάρχοντα καθ’ αὑτά · διὰ γὰρ τούτων ἡ γνῶσις τῆς οὐσίας τοῦ προκειμένου , δι’ ὧν καὶ αἱ περὶ τῶν ὑπαρχόντων αὐτῇ ἀποδείξεις . ἧς δὲ τὸ ταῦτα εἰδέναι , ταύτης καὶ τὸ τὰ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα τῷ γένει τούτῳ δεικνύναι , τουτέστι τὰ διὰ ἀποδείξεως * * * τὸ δὲ εἴτε τῆς αὐτῆς εἴτε ἄλλης εἴη ἄν λέγων , εἴτε τῆς αὐτῆς τό τε ὁρίσασθαι τὸ αὐτὸ καὶ τὸ ἀποδεῖξαι τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα τῷ αὐτῷ , τουτέστιν εἰ ἡ αὐτὴ ἐπιστήμη ἐστὶν ὁριστική τε καὶ ἀποδεικτική , εἴτε καὶ ἑκάτερα αὐτῶν ἑτέρα ἐστὶ καὶ μὴ μιᾶς ἄμφω μόρια · ἀκολουθήσει γοῦν καὶ τὰ καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότα τῷ αὐτῷ γένει μίαν ἀποδεικνύναι . λείπει γὰρ τοῦτο τῇ λέξει τῇ ὥστε καὶ τὰ συμβεβηκότα · ἐνδεῖ γὰρ αὐτῷ τὸ ῾μιᾶς ἔσται θεωρεῖν τε καὶ δεικνύναι᾿ . ἧς γὰρ τὸ εἰδέναι τὰ ἐξ ὧν , ταύτης τε ] καὶ τὸ τὰ συμβεβηκότα τῷ ὑποκειμένῳ δεικνύναι · εἴτε ἑκατέρα τούτων ἑτέρα οὖσα τὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα τῷ ὑποκειμένῳ θεωρεῖ , καὶ ἡ μὲν ὁριστικὴ λαμβάνουσα , ἡ δὲ ἀποδεικτικὴ ἀποδεικνύουσα , εἴτε καὶ μία ἐστὶν ἐπιστήμη ἐξ ἀμφοτέρων τοῦ τε ὁρίζεσθαι καὶ τοῦ ἀποδεικνύναι συγκειμένη . ὡς γὰρ μία ἡ ὁριστικὴ καὶ δεικτικὴ τοῦ τί ἦν εἶναι τοῦ ἑνός , οὕτως μία καὶ ἡ ἀποδεικτική . καὶ τὰ συμβεβηκότα οὗν αἱ αὐταὶ θεωρήσουσι , τουτέστιν ἡ ὁριστική τε καὶ ἀποδεικτική , ἢ ἐκ τούτων μία , τουτέστιν ἡ ἀποδεικτική , ὥσπερ καὶ τὸ ὑποκείμενον ἢ ἀμφότεραι ἤγουν υἷα . p . 997a25 Ἔτι δὲ πότερον περὶ τὰς οὐσίας ἡ θεωρία μόνον ἐστὶν ἢ καὶ περὶ τὰ συμβεβηκότα . Ὅ λέγει τοῦτό ἐστιν , ὅτι ἆρά γε ἡ παροῦσα θεωρία τὰς οὐσίας μόνας ζητεῖ ἢ καὶ τὰ συμβεβηκότα ταῖς οὐσίαις ; οἷον εἰ τὸ στερεὸν οὐσία τίς ἐστι καὶ γραμμὴ καὶ ἐπίπεδα , πότερον τῆς αὐτῆς ταῦτα γνωρίζειν ἐστὶν ἐπιστήμης καὶ τὰ συμβεβηκότα περὶ ἕκαστον γένος , περὶ ὧν αἱ μαθηματικαὶ δεικνύουσιν , ἢ ἄλλης ; εἰ μὲν γάρ τις ὑποθοῖτο τῆς αὐτῆς εἶναι , συμβήσεται καὶ ἡ τῆς οὐσίας ἐπιστήμη ἀποδεικτικὴ εἶναι , ὅπερ ἐστὶ παρὰ τὰ φαινόμενα · οὐ δυνατὸν γὰρ τῶν ὁρισμῶν εἶναι ἀποδείξεις . εἰ δὲ ἑτέρας , τίς ἐστιν ἡ θεωροῦσα περὶ τὴν οὐσίαν τὰ συμβεβηκότα ; τοῦτο εὑρεῖν πάνυ χαλεπόν ἐστι . λέγομεν οὖν πρὸς τοῦτο ὅτι τῆς αὐτῆς ἐστι θεωρῆσαι καὶ τὰς οὐσίας καὶ τὰ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα , ἀλλὰ τὰς μὲν οὐσίας διὰ τῶν ὁρισμῶν , τὰ δὲ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα διὰ τῶν ἀποδείξεων . ὁ γὰρ γεωμέτρης οἶδε καὶ τὸ τρίγωνον καὶ τὰ συμβεβηκότα τῷ τριγώνῳ · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων . ἀπορήσας οὗν , εἴτε τῆς αὐτῆς ἄμφω ἐστὶν εἴτε ἄλλης μὲν τὸ ὁρίσασθαι ἄλλης δὲ τὸ ἀποδεῖξαι , νὺν ἀπορεῖ καὶ ζητεῖ , ἀρά γε ἡ σοφία τῶν οὐσιῶν μόνων ἐστὶ θεωρητικὴ ἡ τὸ εἶναι τῆς οὐσίας ἐξετάζουσα καὶ τίς ἡ φύσις αὐτῆς ὁριζομένη , ἢ καὶ περὶ τῶν καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότων τῇ οὐσίᾳ θεωρεῖ , ὡς εἶναι ἅμα καὶ ἀποδεικτική . εἰ μὲν γὰρ ἡ αὐτὴ θεωρεῖ τὴν οὐσίαν καὶ τὰ καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότα , εἴη ἂν ἀποδεικτική · ἀποδεικτικῆς γὰρ τὸ δεικνύναι τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα . τοῦτο δὲ οὐ καλῶς λαμβάνει · τὸ μὲν γάρ τί ἐστιν ἀναπόδεικτον λαμβάνει , ἀποδείξει δὲ τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα . οἱ μὲν οὖν γεωμέτραι οὐκ ἔχουσιν οὐσίας τὰ ὑποκείμενα αὐτοῖς ἃ ὁρίζονται , ἡ δὲ φυσικὴ οὐσίας τε ἔχει τὰ ὑποκείμενα καὶ οὐδὲν ἔλαττον αὐτὰς ὁρίζεται , ἀποδείκνυσι δὲ τὰ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχοντα . τί μὲν γάρ ἐστιν ἥλιος ἢ κόσμος , φησί , <ὁρίζεται> , περὶ δὲ τῶν καθ’ αὑτὸ ὑπαρχόντων αὐτοῖς ἀποδείκνυσι σχημάτων ἤ τινων τοιούτων . ὁμοίως καὶ ὁ γεωμέτρης ὁρίζεται τί ἐστιν εὐθεῖα καὶ τρίγωνον , ἀποδείκνυσι δὲ τὸ σύμπτωμα τὸ ἔχειν τὰς τρεῖς γωνίας δυσὶν ὀρθαῖς ἴσας . πάλιν εἴ τίς ἐστιν ἐπιστήμη παρὰ τὴν τῆς οὐσίας θεωρητικήν τε καὶ ἀπο - δεικτικὴν διαφέρουσα ἐκείνης , εὑρεῖν πάνυ χαλεπόν . p . 997a34 Ἔτι δὲ πότερον τὰς αἰσθητὰς οὐσίας μόνας εἶναι φατέον ἢ καὶ παρὰ ταύτας ἄλλας . Ὅπερ ζητεῖ ἐνταῦθα , τοῦτό ἐστιν , ὅτι ἀρά γε αἱ αἰσθηταὶ οὐσίαι μόναι ὑπάρχουσιν ἢ καὶ ἕτεραι παρὰ ταύτας , τουτέστιν νοηταί ; καὶ εἰ ὑπάρχουσιν ἕτεραι οὐσίαι παρὰ τὰς αἰσθητάς , πότερον μοναχῶς ἢ πλεοναχῶς ; καί φησιν ὅτι πλεοναχῶς · φασὶ γὰρ ὑπάρχειν καὶ νοητὰς οὐσίας καὶ διανοητάς , περὶ ἃς καταγίνονται αἱ μαθηματικαὶ ἐπιστῆμαι . ἡ γὰρ γεωμετρία καταγίνεται περὶ τὸ εἶδος τοῦ κύκλου καὶ τοῦ τριγώνου τοὺ ἁπλῶς · ταῦτα δὲ πάντα διανοητὰ ὑπάρχουσι . διανοηταὶ δὲ οὐσίαι ὑπάρχουσιν οἱ λόγοι οἱ ἐν τῇ ψυχῇ . ἄμεινον οὖν ἦν αὐτὸν ζητῆσαι , ἆρα ὑπάρχουσιν ἕτεραι οὐσίαι παρὰ τὰς νοητάς · κυρίως γὰρ οὐσίαι αἱ νοηταὶ μόναι ὑπάρχουσι . ῾ τὸ ὂν μὲν ἀεί , γένεσιν δὲ οὐκ ἔχον , καὶ τὶ τὸ γινόμενον , ὂν δὲ οὐδέποτε᾿ · ὥστε τὸ ἐναντίον ἔδει αὐτὸν ζητῆσαι , καθάπερ εἴρηται . ὅτι γὰρ ὑπάρχουσι νοηταὶ οὐσίαι φανερὸν ἐντεῦθεν . ὁ γὰρ νοῦς κεχωρισμένην ἔχει οὐσίαν τῶν αἰσθητῶν , ὡς δείκνυται ἐν τῷ Φαίδωνι , ὥστε καὶ χωριστὴν ἐνέργειαν καὶ κρείττονα τῶν αἰσθητῶν . εἰ οὖν μὴ μάτην ἔχει τὴν ἐνέργειαν ὁ νοῦς , δῆλον ὡς ὅτι ἀντιλήψεται τῶν νοητῶν . ὥστε ὑπάρχουσι πολλῷ μᾶλλον τῶν αἰσθητῶν τὰ νοητά . πρὸς τούτοις δέ φαμεν ὅτι καὶ νοηταὶ οὐσίαι ὑπάρχουσιν οἱ λόγοι οἱ παρὰ τῷ δημιουργῷ , καθ’ οὓς λόγους ποιεῖ τε πάντα καὶ προάγει · οὔτε γὰρ ἀλόγως ποιεῖ · πάντων γὰρ τῶν ὄντων ἔχει λόγους ἐν ἑαυτῷ . εἰσὶ δὲ καὶ οὐσίαι διανοηταὶ οἱ λόγοι οἱ ἐν τῇ ψυχῇ ὑπάρχοντες , καθ’ οὓς θεωρεῖ τὰ πάντα . εἰ μὲν γὰρ περὶ τὰ καταδεέστερα ἐνεργεῖ ὀρθῶς ἡ ψυχή , ἡ τοιαύτη ἀρετὴ πολιτικὴ ὑπάρχει · εἰ δὲ πρὸς ἑαυτὴν ἐπιστρέφεται θεωροῦσα τὴν φύσιν ἑαυτῆς καὶ τὰ ὅμοια , καθαρτική · εἰ δὲ περὶ τὸ θεῖον ἐπέστραπται , θεωρητικὴ ὑπάρχει . p . 997a34 Ἔτι δὲ πότερον τὰς αἰσθητὰς οὐσίας μόνας εἶναι φατέον . Καθάπερ εἴρηται , ἀπορητικῶς προέρχεται καί φησιν ὅτι ἀρά γε τὰς αἰσθητὰς οὐσίας μόνας εἶναι δεῖ ὑπολαμβάνειν , ἢ καὶ παρὰ τὰς αἰσθητὰς ἄλλας οὐσίας ; καὶ πότερον αἱ ἄλλαι οὐσίαι αἱ παρὰ τὰς αἰσθητὰς μοναχῶς ὑπάρχουσιν , ἢ πλείονα γένη τετύχηκεν ὄντα τῶν οὐσιῶν ; οἷον οἱ λέγοντες τά τε εἴδη , τουτέστι τὰ νοητά , καὶ τὰ μεταξύ , τουτέστι τὰ διανοητά , περὶ ἃ διανοητὰ καταγίνονται αἱ μαθηματικαὶ ἐπιστῆμαι . περὶ γὰρ τοῦ εἴδους τοῦ τριγώνου διαλέγονται καὶ τοῦ κύκλου καὶ τῶν ὁμοίων , ἅτινα διανονητὰ ὑπάρχουσι · τὸ γὰρ εἶναι ἐν τῇ ἡμετέρᾳ ψυχῇ ἔχουσι . πότερον οὖν μοναχῶς εἰσιν αὗται , ἢ πλείω γένη τῶν τοιούτων οὐσιῶν , ὡς εἶναι τὰς μέν τινας ἰδέας καὶ παραδείγματα , τὰς δέ τινας μεταξὺ τῶν τε ἰδεῶν καὶ τῶν αἰσθητῶν , ὡς τὰς μαθηματικάς ; <κατὰ> ταύτην γὰρ τὴν χώραν τὰ μαθηματικὰ ἔταττον οἱ περὶ Πλάτωνα , οὐσίας καὶ ταῦτα λέγοντες εἶναι ἔξω ὄντα καὶ κεχωρισμένα τῶν τε αἰσθητῶν οὐσιῶν καὶ τῶν ἰδεῶν . p . 997b3 Ὡς μὲν οὖν λέγομεν αἴτιά τε καὶ οὐσίας εἶναι καθ’ ἑαυτὰς εἴρηται ἐν τοῖς πρώτοις λόγοις . Ὡς ἰοῦ αὐτοῦ διδασκαλείου ὑπάρχων ὁ Ἀριστοτέλης φησὶ τὸ λέγομεν . ἱκανῶς οὖν ἀντείπομεν ἐν τῷ μείζονι Α πρὸς τὰς ἰδέας ἐλέγχοντες ὅτι οὔτε ἀριθμοὺς δυνατὸν λέγειν αὐτὰς οὔτε ἔτερόν τι τοιοῦτο , καὶ ὅσα ἄλλα εἴρηνται ἐν ἐκείνοις . καὶ πρὸς πάντα δὲ ἀπελογησάμεθα , ὥς φησιν ὁ ἡμέτερος φιλόσοφος , δεικνύντες ὡς ὅτι αἴτια ὑπάρχουσι τῶν τῇδε . οἱ γὰρ λόγοι οἱ δημιουργικοὶ παρακτικοὶ ὑπάρχουσι τῶν τῇδε καὶ οὐσίαι οὖσαι ἐν τῷ δημιουργῷ · οὔτε γὰρ αὐταὶ καθ’ αὑτὰς ὑπάρχουσιν ὥσπερ τὰ αἰσθητά . οὐ γὰρ τοῦτο ἔλεγεν ὁ Πλατῶν ὅτι ἄνθρωπός τίς ἐστιν καθ’ αὑτὸν ὑπάρχων ὁ ἔχων ὄνυχας καὶ τρίχας , καὶ ἵππος καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα , ἀλλὰ λόγους δημιουρηικοὺς ὑπετίθετο ὄντας ἐν τῷ δημιουρηῷ , καθ’ οὗς λόγους παράγει πάντα ἅπερ παράγει · οὐ γὰρ ἀλόγως ποιεῖ καθάπερ τὰ ἄψυχα . ὁ οὖν Ἀριστοτέλης διαμάχεται τοῖς κακῶς ἐκλαμβάνουσι τὰ τοῦ Πλάτωνος . καὶ ὅτι πρὸς τοὺς λέγοντας εἶναι ἄνθρωπον αὐτὸν καθ’ αὑτὸν ὄντα ἤγουν ἵππον , καὶ οὕτως ἐξ αὐτῶν γίνεσθαι τὰ τῇδε μάχεται ὁ Ἀριστοτέλης , σαφῶς ἐνταῦθα ἀποκαλύπτει τὴν ἑαυτοῦ διάνοιαν . τί γάρ ; φησὶν ὅτι πολλαχῇ ἔχοντος δυσκολίαν τοῦ πράγματος τοῦ κατὰ τὰς ἰδέας οὐδενὸς ἧττόν ἐστιν ἄτοπον τὸ ὑποτίθεσθαι εἶναί τινας φύσεις παρὰ τὰς ἐν τῷ οὐρανῷ . καὶ ὑπὲρ τὸν οὐρανὸν γὰρ ἔλεγον ἰδέας , ἰδέας , εἴγε ὁ οὐρανὸς αἰσθητὸς ὑπάρχει , ὑπὲρ πᾶν δὲ αἰσθητὸν ἔλεγον εἶναι τὰς ἰδέας , εἴ γε καὶ νοητὰς αὐτὰς ὑπετίθεντο . ταύτας δὲ τὰς νοητὰς τὰς αὐτὰς ὑπετίθεντο εἶναι τοῖς αἰσθητοῖς . ὥσπερ ἐστὶν οὐρανός , φησίν , αἰσθητός , οὕτως καὶ διανοητὸς καὶ νοητός · διαφέρειν δὲ λέγει , ὅτι τὰ μὲν αἰσθητὰ φθαρτὰ ὑπάρχουσι , τὰ δὲ νοητὰ ἄφθαρτα . ὥστε οἶδεν ὁ Ἀριστοτέλης τοὺς Πλατωνικοὺς λέγοντας φθαρτὸν εἶναι τὸν οὐρανόν , εἴ γε καὶ πάντα τὰ αἰσθητά φησιν αὐτοὺς φθαρτά · φθαρτά · διό φησι πλὴν ὅτι τὰ μὲν ἀίδια , τὰ δὲ φθαρτά . αὐτὸ γὰρ ἄνθρωπόν φασιν εἶναι καὶ ἵππον καὶ ὑγείαν . ἰδοῦ πῶς μάχεται πρὸς τοὺς λέγοντας νοητὸν Σῖναι ἄνθρωπον αὐτὸν καθ’ αὑτὸν καὶ τὰ ἄλλα ὁμοίως , καὶ οὕτως · ἐξ αὐτοῦ παράγεσθαι τὰ αἰσθητὰ πάντα . οἱ οὖν τοιοῦτοι , φησίν , ἐοίκασι τοῖς γραφεῦσι τοῖς ποιοῦσιν ἀνθρωποειδεῖς θεούς · ἀμφότεροι γὰρ οὐδὲν ἄλλο ποιοῦσιν εἰ μὴ ἀνθρώπους ἀιδίους , ἐπεὶ καὶ ὁ θεὸς ἀίδιός ἐστιν , ἀνθρωποειδεῖς δὲ θεοὺς ὑποτίθενται . εἰ γὰρ νοητὸν ἄνθρωπον λέγουσιν εἶναι ἐν ὑποστάσει , τοῦτον δὲ ἄφθαρτον ὑποτίθενται , φανερὸν ὅτι οὐδὲν ἄλλο λέγουσιν ἢ ἄφθαρτον εἶναι ἄνθρωπον καὶ ἵππον καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα . καὶ πρὸς τούτους μὲν διαμάχεται ὁ · Ἀριστοτέλης , ὡς εἴρηται , πρὸς τοὺς λέγοντας εἶναι ἄνθρωπον αὐτὸν καθ’ αὑτὸν ἐν ὑποστάσει , καὶ οὕτως ἐξ αὐτοῦ παράγεσθαι τὰ ἄλλα , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων . ὁ μέντοι γε Πλάτων , ὡς πολλάκις εἴρηται , οὐ τοῦτο ὑποτίθεται , ἀλλὰ λόγους δημιουργικοὺς εἶναι παρὰ τῷ θεῷ τοῦ ἀνθρώπου καὶ πάντων τῶν γινομένων · καὶ τοῦ οὐρανοῦ λόγος ὑγείας , εἴ γε μέλλει διατελεῖν ἀγήρως καὶ ἄνοσος , καὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων . εἰ γὰρ ὁ ἰατρὸς ἔχει λόγους ἐν ἑαυτῷ ὑγείας πολλῷ μᾶλλον καὶ ὁ θεὸς ἔχει λόγον ὧν παράγει . ὁμοίως δὲ καὶ αἱ ψυχαὶ ἔχουσιν ἐν ἑαυταῖς τοὺς λόγους τῶν πραγμάτων , εἴ γε αὐτός φησιν ὁ Ἀριστοτέλης ἰεῦ γε οἱ τὴν ψυχὴν εἰρηκότες τόπον εἰδῶν᾿ , καὶ ὅτι ὁ κατ’ ἐνέργειαν νοῦς τὰ πράγματα . ὥστε καὶ νοηταὶ οὐσίαι ὑπάρχουσιν οἱ λόγοι οἱ παρὰ τῷ δημιουργῷ καὶ διανοηταὶ οἱ λόγοι οἱ ἐν τῇ ψυχῇ · οὐκέτι μέντοι γε αὐτοΐππος καὶ βοῦς καὶ τὰ τοιαῦτα αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ἐν ὑποστάσει ὄντα , ὥσπερ καὶ τὰ αἰσθητά . τίνες οὖν αἱ πολλαὶ δυσκολίαι , εἰρήκαμεν ἐν τῷ πρώτῳ . τὸ δὲ παρὰ τὰς ἐν τῷ οὐρανῷ λέγει ἀντὶ τοῦ παρὰ τὰς ἐν τῷ κόσμῳ καὶ αἰσθητάς ( οὐρανὸν γὰρ τὸν κόσμον λέγει ) καὶ ἐν τόπῳ οὔσας καὶ φύσει συνεστώσας . φησὶν οὖν ὅτι πολλῶν ὄντων ἀτόπων τῶν ἑπομένων τῷ περὶ τῶν ἰδεῶν δόγματι καὶ γὰρ τίς ἡ ὑπόστασις αὐτῶν ἄτοπον , πότερον ἡ οὐσία , καὶ τίς ὁ τῆς μεθέξεως τρόπος , καὶ ὅσα εἴρηται ἐν τῷ μείζονι Α ) οὐδενὸς <ἧττον> ἄτοπον εἷναι καὶ ὃ νῦν τίθησιν ὡς ἑπόμενον αὐτοῖς . λέγουσι μὲν γὰρ εἶναί τινας φύσεις παρὰ τὰς αἰσθητὰς καὶ φύσει συνεστώσας ταύτας , ἃς δὴ ἰδέας λέγουσι , ταύτας δὲ τὰς φύσεις τὰς αὐτὰς τίθενται τοῖς αἰσθητοῖς καὶ ἐν τῷ οὐρανῷ οὖσι , μόνῳ τῷ ἀιδίους εἶναι τῶν αἰσθητῶν διαφερούσας . ὅτι δὲ ἕπεται τῷ δόγματι , ἐπιστώσατο ἐκ τοῦ παρ’ αὐτῶν λεγομένου · αὐτὸ γὰρ ἄνθρωπόν φασιν εἶναι καὶ αὐτοΐππον καὶ αὐτοϋγείαν , ἄλλο δὲ οὐδὲν λέγουσι περὶ αὐτῶν . εἰ δὲ ἔστι κἀκεῖνα ἄνθρωποι καὶ ἵπποι , τῷ ἀιδίῳ διαφέροντες τῶν αἰσθητῶν , τὰ μὲν ἄλλα τοῖς αἰσθητοῖς ἕξουσι τὰ αὐτά · τοὺς γοῦν ὁρισμοὺς αὐτῶν λέγοντες εἶναι ἐφαρμόζειν * * * ὥστε ἔσται κἀκεῖνα αἰσθητά . πῶς οὖν φασιν αὐτὰ ὑπὲρ τὰ αἰσθητά ; ὡς γὰρ οἱ θεοὺς λέγοντες καὶ τούτους ἀνθρωπομόρφους ποιοῦντες ἀνθρώπους ἀιδίους αὐτοὺς ἐποίουν διὰ τοὐ ὀνόματος τοῦ θεοῦ τὸ ἀίδιον αὐτοῖς χαριζόμενοι , οὕτως καὶ οἱ τὰ αὐτὰ τὰ εἴδη τοῖς αἰσθητοῖς ποιοῦντες πλεονεκτοῦντα τῇ τοῦ αὐτὸ προσθήκῃ αἰσθητὰ εἶναι ἀίδι·α τὰς ἰδέας . ἀδύνατον γὰρ ἄνθρωπον ἢ ἵππον καὶ τὸν τούτων λόγον ἀναδεχόμενον μὴ αἰσθητόν τε καὶ αἰσθητικὸν εἶναι . εἰ δὲ τοῦτο , οὐκ ἄν εἴη διὰ τῆς τῶν ἰδεῶν θέσεως ἀναιρούμενον τὸ μόνας εἶναι τὰς αἰσθητὰς οὐσίας . p . 997b12 ἔτι δὲ τις παρὰ εἴδη καὶ τὰ αἰσθητὰ τὰ μεταξὺ θήσεται , πολλὰς ἀπορίας ἕξει . Φησὶν ὅτι πολλὰς ἀπορίας ἕξει ὁ ὑποτιθέμενος παρὰ τὰς νοητὰς οὐσίας καὶ τὰς αἰσθητὰς πάλιν ἄλλας οὐσίας φημὶ δὴ τὰς μεταξύ , τουτέστι τὰς διανοητάς · πρὸς αὐτὰς γὰρ νῦν διαμάχεται . φανερὸν ὡς ὅτι ἔσονται καὶ γραμμαὶ διανοηταὶ καὶ αἰσθηταὶ καὶ νοηταὶ καὶ ἕκαστον τῶν ἄλλων γενῶν . ἐπεὶ οὖν ἡ ἀστρονομία τῶν μαθηματικῶν ἐστιν ἐπιστημῶν , αἱ δὲ μαθηματικαί , ὡς ἀνωτέρω εἰρήκαμεν , καταγίνονται περὶ τὰ διανοητά , δῆλον ὅτι ἔσται τις καὶ οὐρανὸς παρὰ τὸν αἰσθητὸν οὐρανόν , ἕτερος οὐρανὸς διανοητὸς καὶ ἥλιος καὶ σελήνη καὶ τὰ ἄλλα ὁμοίως τὰ κατὰ τὸν οὐρανόν . πῶς δὲ δυνατόν ἐστι τοῖς τοιούτοις λόγοις πιστεύειν ; καθὸ μὲν γάρ ἐστιν οὐρανός , δεῖ αὐτὸν κινεῖσθαι , καθὸ δὲ διανοητός , ἔσται ἀκίνητος · ὥστε ὁ αὐτὸς καὶ κινούμενος καὶ ἀκίνητος , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον . λέγομεν τοίνυν πρὸς τοῦτο ὅτι καὶ αἰσθητός ἐστιν οὐρανὸς ὁ φαινόμενος καὶ διανοητὸς ὁ λόγος τοῦ οὐρανοῦ ὁ ἐν τῇ ψυχῇ ἡμῶν ὑπάρχων · οὗτος δὲ ἀκίνητός ἐστι λόγος ὑπάρχων . ἔτι δὲ καὶ νοητὸς οὐρανὸς ὁ λόγος ὁ ἐν τῷ δημιουργῷ , καθ’ ὃν προήχθη ἐξ αὐτοῦ · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ ἡλίου καὶ σελήνης καὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων . εἰ οὖν ἔστι τις γραμμὴ κατ’ αὐτοὺς παρὰ τὴν αἰσθητὴν καὶ τὴν ἰδέαν ἡ μαθηματική , περὶ ἣν ἡ γεωμετρία καταγίνεται , οὕτως ἕξει καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων , δηλονότι τῶν μαθηματικῶν · πάντες γὰρ οἱ μαθηματικοὶ λέξουσί τινας μεταξὺ φύσεις , περὶ ὧν θεωροῦσιν . ἐπεὶ οὖν ἐστιν ἡ ] μαθηματικὴ καὶ ἡ ἀστρονομία , οὖσα περί τε οὐρανοῦ καὶ ἡλίου καὶ σελήνης καὶ τῶν ἄλλων ἄστρων , ἔσται καὶ τούτων ἕκαστον μεταξὺ τῶν τε αἰσθητῶν , οὐρανοῦ καὶ ἡλίου καὶ σελήνης καὶ τῶν ἄλλων ἄστρων , καὶ τῶν ἰδεῶν . περὶ ὧν ὁ μαθηματικὸς ἀστρονόμος λέγει . πῶς δὲ οἷόν τε εἶναί τινα ἥλιον μαθηματικὸν μὴ κινούμενον , ἡ κόσμον ἤ τινα τῶν ἄλλων ἄστρων ; ἡ γὰρ οὐσία καὶ ἡ φύσις τούτων μετὰ τῆς τοιᾶσδε κινήσεως · οἱ δέ φασι τὰ μαθηματικὰ ἀκίνητα εἶναι . ἄτοπον οὖν τὸ λέγειν αὐτὰ κινούμενα καὶ οὐκ αἰσθητά · ἀδύνατον δὲ κινεῖσθαι τὸ μὴ ὑπάρχον ἔνυλον καὶ αἰσθητὸν τῇ αὑτοῦ φύσει . διό φησι καίτοι πῶς δεῖ πιστεῦσαι τούτοις ; οὐδὲ γὰρ ἀκίνητον εὔλογον εἶναι λέγει τὸν οὐρανόν ) , κινούμενον δὲ ὑποθέσθαι αὐτὸν παντελῶς ἀδύνατον ὑπάρχει , εἴ γε ἄυλον αὐτὸν λέγουσιν . p . 997b20 Ὁμοίως δὲ καὶ περὶ ὧν ἡ ὀπτικὴ πραγματεύεται . Φησίν ὅτι καὶ ἡ ὀπτικὴ τῶν μαθηματικῶν ἐστιν ἐπιστημῶν · ὥστε ἔσται οὐ μόνον αἰσθητὴ ὄψις ἀλλὰ καὶ διανοητὴ καὶ νοητή . πῶς δὲ δυνατόν ἐστιν ὑποθέσθαι ὄψιν διανοητὴν ἤγουν αἰσθητήν ; φαμὲν οὖν πρὸς τοῦτο ὅπερ αὐτὸς ὁ Ἀριστοτέλης φησὶν ἐν τοῖς Μετεώροις , ὅτι οἱ ἐπὶ σμικρὸν βλέποντες * * * τῷ ὄντι γάρ ἐστι καὶ αἰσθητὴ ὄψις καθ’ ἣν ὁρῶμεν , ἔστι δὲ καὶ νοητή , καθ’ ἥν φαμεν ῾ νοῦς ὁρῇ καὶ νοῦς ἀκούει᾿ · ἄνευ γὰρ νοῦ οὐδὲ τῶν αἰσθητῶν γίνεται ἀντίληψις . ἔστιν οὖν ὁ λόγος ὁ δημιουργικὸς ὁ καὶ εἰς τὸ εἶναι παράγων τὴν ὄψιν , ἔστι δὲ καὶ ὁ λόγος τῆς ὀπτικῆς αἰσθήσεως , καθ’ ἣν πολυπραγμονοῦμεν πῶς ὁρᾷ ὁ ὀφθαλμός . πάλιν τῶν μαθηματικῶν ἐστι καὶ ἡ ἁρμονική . ἔστιν οὖν καὶ αἰσθητὴ ἁρμονική , ἔστι δὲ καὶ διανοητὴ οἱ λόγοι τῆς ἀφράστου ἁρμονίας ἧς ἔχομεν ἐν τῇ ἡμετέρᾳ ψυχῇ · ἔστι δὲ καὶ νοητὴ ἁρμονία , καθ’ ἣν ἐδημιουρηήθη καὶ εἰς συναφὴν ἄκραν συνῆλθον τὰ στοιχεῖα ὑπὸ τῆς ἀφράστου καὶ ἐνθέου ἑνώσεως . λέγεται δὲ πάλιν ἁρμονία νοητὴ καὶ ἐπιστροφὴ τῶν νῶν τῶν κινούντων τὰς οὐρανίας σφαίρας πρὸς τὴν μίαν τῶν πάντων ἀρχήν . φησὶν οὖν ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἀδύνατον εἶναι καὶ ταῦτα τὰ ἁρμονικὰ παρὰ τὰ αἰσθητὰ διὰ τὰς αὐτὰς αἰτίας , ἐπεὶ οὕτως συμβήσεται τὸ αὐτὸ καὶ κινούμενον καὶ ἀκίνητον , καθάπερ ἐπὶ τοὐ οὐρανοῦ εἴρηται , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον . εἰ γάρ ἐστιν αἰσθητὰ μεταθὺ καὶ αἰσθήσεις , δὴλον <ὅτι> καὶ ζῷα ἔσονται μεταξὺ αὐτῶν τε τῶν νοητῶν καὶ τῶν αἰσθητῶν , ἅτινά ἐστι φθαρτά . φαμὲν οὖν ὅτι ὁμολογουμένως ὑπάρχουσι ζῷα , τουτέστιν ὀ λόγος τῶν ζῴων ἐν τῇ ἡμετέρᾳ ψυχῇ . ὁ αὐτὸς οὖν λόγος , φησί , καὶ περὶ τῆς ὀπτικῆς καὶ περὶ ὧν αὕτη πραγματεύεται , καὶ περὶ τῆς ἁρμονικῆς τῆς μαθηματικῆς · αὕτη δέ ἐστιν οὐχ ᾗ τὰς χορδὰς ἁρμόζομεν αὕτη γὰρ δοκεῖ αὐτοῖς περὶ τὰ αἰσθητὰ εἶναι ) , ἀλλὰ ἡ δεικνῦσα ἐν τίνι λόγῳ ἀριθμῶν ἐστιν ἑκάστη συμφωνία · αὕτη γὰρ ἡ μαθηματική , ἥτις δηλονότι περὶ τὰ μαθηματικὰ ἔσται . πᾶσαι γὰρ αὗται μαθηματικαὶ οὖσαι ἕξουσί τινας οὐσίας μαθηματικὰς ὑποκειμένας , μεταξὺ οὔσας τῶν τε αἰσθητῶν καὶ τῶν ἰδεῶν . πῶς δὲ οἷόν τε ὁρατὰ εἶναί τινα μὴ αἰσθητά , περὶ ἃ ἡ ὀπτική , ἢ ἀκουστὰ μὴ αἰσθητά , περὶ ἃ ἡ ἁρμονική ; τὸ γὰρ ὀπτικῇ εἶναι τὸ περὶ ὁρατῶν λέγειν καὶ τὸ ἁρμονικῇ τὸ περὶ ἀκουστῶν . τούτῳ γὰρ ἀκολουθήσει καὶ αἰσθήσεις τινὰς μεταξὺ λέγειν καὶ ἄλλας τινὰς παρὰ ταύτας , δι’ ὧν ἡ ἀντίληψις ἐκείνων τῶν μεταξύ . εἰ δὲ ὅτι αἰσθήσεις , δῆλον ὅτι καὶ ζῷα τὰ τὰς αἰσθήσεις ἐκείνας ἔχοντα , μεταξὺ ὄντα αὐτῶν τε τῶν ζῴων , τουτέστι τῶν ἰδεῶν , καὶ τῶν φθαρτῶν · οὐ γὰρ δὴ αἰσθήσεις οἷόν τε ἄνευ ζῴων εἶναι . p . 997b25 Ἀπορήσειε δ’ ἄν τις καὶ παρὰ ποῖα τῶν ὄντων δεῖ ζητεῖν ταύτας τὰς ἐπιστήμας . Ἐντεῦθεν πάλιν ἀπορῶν ἕτερον ἔγκλημα ἐπιφέρει τοῖς ὑποτιθεμένοις εἶναι διανοητὰς οὐσίας αὐτὰς καθ’ αὑτὰς ὑπαρχούσας . φησὶν οὖν ὅτι ἡ γεωδαισία περὶ τὰ αἰσθητὰ καταγίνεται · διὰ τοῦτο γὰρ καὶ γεωδαισία λέ - γεται , παρὰ τοὺς δασμοὺς τῆς γῆς · ἡ μέντοι γεωμετρία οὐ περὶ αἰσθητῶν διαλέγεται , ἀλλὰ περὶ τῶν ἐξ ἀφαιρέσεως . ἐπεὶ οὖν ἡ γεωδαισία περὶ αἰσθητὰ καταγίνεται , ταῦτα δὲ τὰ αἰσθητὰ φθαρτὰ ὑπάρχουσι , δῆλον ὡς ὅτι φθειρομένων τῶν αἰσθητῶν καὶ ἡ ἐπιστήμη ἡ ἔχουσα περὶ αὐτὰ φθείρεται . λέγομεν τοίνυν ἡμεῖς ὅτι εἰ μὲν περὶ ἓν αἰσθητὸν εἴη ἡ γεωδαισία καὶ ὡς ἐν ὑποκειμένῳ ἐθεωρεῖτο ἡ γεωδαισία , εὖ ἄν εἶχεν · ἐπειδὴ δὲ οὐκ ἔχει περὶ ἕν , ἀλλὰ κἀν τοῦτο φθαρῇ τὸ αἰσθητόν , φανερὸν ὅτι σώζεται ἕτερον , οὐ δεῖ λέγειν ὅτι συμφθείρεται ἡ ἐπιστήμη . τοῦτο οὖν φησιν ὅτι ἄξιόν ἐστιν ἀπορίας · ἐπεὶ ἔλεγον τὰς μαθηματικὰς ἐπιστήμας 〈 περὶ τὰ 〉 μεταξὺ εἶναι τῶν τε αἰσθητῶν καὶ τῶν ἰδεῶν , ζητεῖ παρὰ τίνα τῶν αἰσθητῶν ἐστι τὰ μεταξὺ ταῦτα , περὶ ἃ αἱ μαθηματικαί . ὡς γάρ , φησίν , ἔχει ἡ γεωδαισία πρὸς τὴν γεωμετρίαν , οὐδενὶ ἄλλῳ διαφέρουσαν τῆς γεωδαισίας ἢ τῷ ταύτην μὲν περὶ τὰ αἰσθητὰ εἶναι καὶ τὰ τούτων μέτρα , εὑρεθεῖσαν ἐν Αἰγύπτῳ διὰ τὴν χρείαν τῆς κατὰ τὴν χώραν διαιρέσεως τῷ τοὺς φθάσαντας ὅρ·ους συγχεῖσθαι ὑπὸ τῆς τοῦ Νείλου ἀναβάσεως , τὴν δὲ γεωμετρίαν μὴ περὶ τὰς τούτων ἰδέας , ὡς οὖν ἐπὶ τῆς γεωδαισίας καὶ γεωμετρίας , οὕτως τις ἀξιώσει καί ἐπὶ ἰατρικῆς καὶ ἔσται τις ἰατρικὴ ἀνάλογος οὖσα τῇ γεωμετρίᾳ μεταξὺ ὑπάρχουσα , καὶ πάλιν ἄλλη ἰατρικὴ αἰσθητή , καὶ ἄλλη ἰατρικὴ νοητή . καίτοι πῶς τοῦτο δυνατὸν ὑπάρχειν ; καὶ γὰρ ἡ ὑγεία ἐπὶ σωμάτων θεωρεῖται ἐχόντων συμμετρίαν καὶ σύνθεσιν τοιάνδε · οὐ δυνατὸν δὲ ταύτην θεωρεῖσθαι καὶ ἐπὶ διανοητῶν οὔτε ἐπὶ νοητῶν . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης . φαμὲν δὲ πρὸς αὐτὸν ὅτι ἔστι καὶ διανοητὴ ἰατρικὴ , αὐτὸς ὁ λόγος ὁ τῆς ἰατρικῆς ὑπάρχων ἐν τῇ ἡμετέρᾳ ψυχῇ , ἔστι δὲ καὶ νοητὴ ἰατρική , ὁ λόγος ὁ παρὰ τῷ δημιουρηῷ , φησί , καθ’ ὃν λόγον ἐστὶν ὁ κόσμος , ὥς φησιν , ἄνοσος καὶ ἀγήρως . ἅμα δὲ οὐδὲ τοῦτο ἀληθὲς ὑπάρχει , ὡς ὅτι ἡ γεωδαισία τῶν αἰσθητῶν ἐστι μεγε θῶν καὶ φθαρτῶν · ἐφθείρετο γὰρ ἄν φθειρομένων . πῶς δὲ οὐ φθείρεται , εἴρηται . p . 997b34 Ἀλλὰ μὴν οὐδὲ τῶν αἰσθητῶν ἂν εἴη μεγεθῶν . Ὅ λέγει τοῦτό ἐστιν , ὅτι οὐδὲ τῶν αἰσθητῶν μεγεθῶν ἐστιν ἡ γεωμετρία . εἰ γὰρ περὶ τὰ αἰσθητὰ μεγέθη κατεγίνετο , φανερὸν ὅτι οὐκ <ἂν> εἶχεν ἀκρίβειαν λέγουσα ὅτι εὐθεῖα κύκλου κατὰ ἓν σημεῖον ἅπτεται · αἰσθητῶς γὰρ οὐχ ἅπτεται κατὰ ἓν σημεῖον , ἀλλὰ κατὰ πλείονα . ὥστε ἐξ ἀφαιρέσεως τῶν αἰσθητῶν λαμβάνει τὰ εἴδη ἡ γεωμετρία , καὶ οὕτως αὐτὰ ἀκριβῶς πολυπραγμονεῖ . καὶ δῆλον ὅτι οὐκ ἔχει περὶ διανοητά , ὥς φασιν , ἀλλὰ περὶ τὰ ἐξ ἀφαιρέσεως . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης · φαμὲν δὲ ἡμεῖς πρὸς αὐτὸν ὅτι ὡς ἔχει τὸ γνωστὸν πρὸς τὸ γνωστόν , οὕτως ἔχει καὶ ἡ γνῶσις πρὸς τὴν γνῶσιν . εἰ τοίνυν τὰ μὲν αἰσθητ·ὰ πρωτουργὰ ὑπάρχουσι , τὰ δὲ ἐξ ἀφαιρέσεως ἐκ τῶν αἰσθητῶν τὸ εἶναι ἔχουσι , κρεῖττον δὲ τὸ παράδειγμα τῆς εἰκόνος , φανερὸν ὅτι καὶ αἱ αἰσθήσεις ὡς πρωτουργοὶ κρείττονες ἔσονται τῶν ἐξ ἀφαιρέσεως · ὥστε καὶ ἡ γνῶσις κρείττων ἔσται ἡ καταγινομένη περὶ τὰ αἰσθητὰ τῆς καταγινομένης περὶ τὰ ἐξ ἀφαιρέσεως · καὶ οὕτως κρείττων ἔσται γεωδαισία γεωμετρίας , ὅπερ προφανῶς ἄτοπον . ὅτι γὰρ ἔχομεν τοὺς λόγους τῶν πραγμάτων ἐν ἑαυτοῖς καὶ οὐκ ἐκ τῶν αἰσθητῶν , δῆλον ἐκ τοῦ καταγινώσκειν ἡμᾶς πάντων τῶν αἰσθητῶν , καὶ τοῦ κύκλου τοῦ αἰσθητοῦ καὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως ἁπάντων τῶν αἰσθητῶν · εἰ δὲ ἦσαν παραδείγματα τὰ αἰσθητά , οὐκ ἄν ποτε αὐτῶν κατέγνωμεν . ἐφεξῆς οὗν δείκνυσιν ὡς ὅτι οὐδὲ ἡ ἀστρολογία περὶ αἰσθητῶν λέγει , οἷον περὶ τοῦδε τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῶνδε τῶν ἄστρων · ἀδύνατον γὰρ τὸν περὶ αἰσθητῶν διαλεγόμενον · ἀκριβῶς διαλεχθῆναι · ἀλλὰ δῆλον ὡς ὅτι ἐξ ἀφαιρέσεως . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ γραμμῶν · οὔτε γὰρ αἱ αἰσθηταὶ γραμμαὶ τοιαῦται ὑπάρχουσιν οἵας λέγει ὁ γεωμέτρης · οὐδὲν γὰρ εὐθὺ τῶν αἰσθητῶν οὕτως οὐδὲ στρογγύλον . ὁ γὰρ κύκλος ὁ αἰσθητὸς τοῦ κανόνος καὶ τοῦ αἰσθητοῦ ἐπιπέδου οὐ κατὰ στιγμὴν ἅπτεται , καθάπερ φησὶν ὁ γεωμέτρης , ἀλλ’ ὡς Πρωταγόρας ἔλεγεν ἐλέγχων τοὺς γεωμέτρας . ἔφερε γὰρ κανόνα καὶ προσῆπτε τῷ κύκλῳ καὶ ἐδείκνυεν ὅτι οὐ κατὰ ἓν σημεῖον γίνεται ἡ ἁφή , ἀγνοῶν καὶ αὐτὸς ὅτι μὴ περὶ τούτων ὁ λόγος αὐτοῖς , ἀλλὰ περὶ τῶν ἐξ ἀφαιρέσεως . ἀλλ’ οὐδὲ αὐτοῦ τοῦ οὐρανοῦ αἵ τε κύκλῳ γινόμεναι καὶ αἱ κατὰ ἕλικας τοιαῦται , ὁποίας λαμβάνει ὁ ἀστρολόγος * * * καὶ τὴν ἕλικα καὶ τὸν κύκλον ἅ ἐστι μήκη ἀπλατῆ , καὶ ἐπὶ τούτων τὰς κινήσεις ὑποτίθεται · οὐδὲν δὲ ἔστιν ἐν τοῖς αἰσθητοῖς μῆκος ἄνευ πλάτους λαμβάνειν , 〈 ἀλλὰ 〉 δῆλον ὅτι ἐξ ἀφαιρέσεως λαμβάνει . καὶ πάλιν λαμβάνει σημεῖον ἀντὶ ἄστρου , λέγων ὅτι ἔστιν τὸ σημεῖον ἀστήρ , ὅπερ οὐκ ἔστιν · οὐχ ὅτι κἀκεῖνα ἔχουσι τὰ οὐράνια ἀλλ’ ὅτι αἰσθητῶς ἡμεῖς οὐ δυνάμεθα ἀυτὰ ἑρμηνεύσαι . p . 998a7 εἰσὶ δὲ τινες οἵ · φασιν εἶναι μὲν τὰ μεταξὺ ταῦτα λεγόμενα τῶν τε εἰδῶν καὶ τῶν αἰσθητῶν . Φησὶν ὅτι ὑπάρχουσί τινες οἵτινες ὑποτίθενται διανοητὰς οὐσίας , φασὶ δὲ αὐτὰς εἶναι ἐν τοῖς αἰσθητοῖς . ἐροῦμεν πρὸς αὐτοὺς ὅτι εἰ ἄρα τὰς διανοητὰς οὐσίας ἐναποτίθεσθε ἐν τοῖς αἰσθητοῖς , διὰ τί μὴ καὶ τὰς νοητάς ; τί γάρ ἐστι τὸ κωλῦον ; πρὸς τούτοις δὲ συμβήσεται πρᾶγμα ἀκίνητον καὶ στερεὸν εἶναι ἐν κινουμένῳ · καὶ οὕτως δύο σώματα ἔσονται ἅμα ἐν τῷ αὐτῷ τόπῳ , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον , ὁ αἰσθητὸς οὐρανός , εἰ τύχοι , καὶ ὁ διανοητός . ὃ οὖν λέγει τοιοῦτόν ἐστιν , ὅτι εἰσὶ δέ τινες οἵτινες λέγουσιν εἶναι μὲν τὰ μεταξὺ ταῦτα λεγόμενα τῶν τε αἰσθητῶν οὐσιῶν καὶ τῶν νοητῶν λέγει δὲ τὰς διανοητὰς οὐσίας ) , οὐ μὴν κεχωρισμένα ὑπάρχουσι τῶν αἰσθητῶν ἀλλ’ ἐν τούτοις εἰσίν . οἷς τὰ συμβαίνοντα ἄτοπα καὶ ἀδύνατα , πλείονος δὲ λόγου δεῖται καὶ οὐκ ἔστι τοῦ παρόντος καιροῦ · ἱκανὸν δὲ καὶ τὰ τοιαῦτα θεωρῆσαι καὶ εἰπεῖν . οὄτε γὰρ ἐπὶ τῶν διανοητῶν οὕτως ἔχειν εὔλογον μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν νοητῶν , ὡς ὅτι καὶ τὰ νοητὰ ἐν τοῖς αἰσθητοῖς ἔχουσι τὸ εἶναι . δεῖ γὰρ λόγου τινός , διότι ταῦτα μέν ἐστιν ἐν τοῖς αἰσθητοῖς , ἐκεῖνα δὲ οὐκέτι . συμβήσεται οὖν δύο στερεὰ ἐν τῷ αὐτῷ τόπῳ εἶναι , τό τε μαθηματικόν ἔστιν γὰρ καὶ μαθηματικὸν στερεόν , περὶ ὃ ἡ στερεομετρία ) καὶ τὸ αἰσθητόν , <εἰ> ἐκεῖνο ἐν τούτῳ <ἔσται> . ἔσται γὰρ σῶμα διὰ σώματος οὕτως . ἔτι δὲ οὐδὲ ἀκίνητα ἔσται τὰ μαθηματικά , ὄντα ἐν τοῖς αἰσθητοῖς · κινουμένων γὰρ τούτων ἀνάγκη καὶ τὰ ἐν αὐτοῖς κινεῖσθαι , οὐχ ὡς τὰ συμβεβηκότα , ἀλλ’ ὡς καὶ αὐτὰ ὄντα ἐν τόπῳ , εἴ γε καὶ αὐτὰ μεγέθη καὶ ἐν διαστάσει · καὶ ἔσται κινούμενα ὁμοίως τοῖς τῶν σωμάτων βίᾳ καὶ ὑπό τινος κινουμένοις , οὐ κατὰ τὴν ἑαυτῶν ῥοπήν . καθόλου δὲ τίνος χάριν δεῖ λέγειν μὲν αὐτὰ εἶναι , <εἶναι> δὲ ἐν τοῖς αἰσθητοῖς ; οὐδὲ μίαν γὰρ φαίνεται αὐτοῖς χρείαν παρεχόμενα , ὄντα γε μὴ καθ’ αὑτὰ ἀλλ’ ἐν τούτοις . πρὸς γὰρ τούτοις τοῖς προειρημένοις ἀτόποις καὶ ὅσα εἵπετο τοῖς κεχωρισμένα ποιοῦσιν αὐτά , καὶ τοῦτο ἀκολουθήσει · ἔσται γάρ τις οὐρανὸς καὶ ἄλλος καὶ κατὰ τούτους παρὰ τὸν αἰσθητὸν οὐρανόν , ὁμοίως καὶ ἥλιος καὶ τῶν ἄστρων ἕκαστον , πλὴν ὅτι οὐ καθ’ αὑτοὺς ὄντες ἀλλ’ ἐν τούτοις , ἥλιος ἐν ἡλίῳ καὶ σελήνη ἐν σελήνῃ καὶ οὐρανὸς ἐν οὐρανῷ , πρὸς ἐκείνῳ τῷ ἀτόπῳ καὶ τοῦτο προσειληφότα τὸ δύο σώματα ἐν τῷ αὐτῷ τόπῳ εἶναι . p . 998a20 Περί τε τούτων οὖν ἀπορία πολλὴ πῶς δεῖ θέμενον τυχεῖν τῆς ἀληθείας . Ἐξ ἀρχῆς προέθετο εἰπεῖν περὶ πλειόνων προβλημάτων τοῦ προκειμένου βιβλίου , ἅτινα καὶ ἐξέθετο · καὶ ἐνταῦθα μὲν ἐφ’ ἑκάτερα ἐπιχειρεῖ , τὰς δὲ λύσεις ἐν τῷ Γ ἐπιφέρει . ἦσαν οὖν τῶν προβλημάτων τῶν ἐκτεθέντων ὑπ’ αὐτοῦ καὶ ἡ περὶ ταὐτοῦ ζήτησις καὶ ὁμοίου καὶ ἀνομοίου , παρέλιπε δὲ τὸν περὶ αὐτῶν λόγον ἐνταῦθα · λέγει δὲ ἀκριβῶς περὶ αὐτῶν ἐν τῷ Γ στοιχείῳ καὶ ἐν τῷ I . πρόκειται τοίνυν αὐτῷ ἐνταῦθα ζητῆσαι περὶ τῶν ἀρχῶν · καί φησιν ὅτι ἄξιον ἀπορίας , ποῖαι ἄρα μᾶλλον ἀρχαὶ τῶν ὄντων ὑπάρχουσι , πότερον τὰ στοιχεῖα ἢ τὰ γένη . καὶ ἐπιχειρεῖ κατ’ ἀμφοτέρους τοὺς λόγους . εἰδέναι μέντοι γε χρὴ ὅτι καὶ τὰ στοιχεῖα καὶ τὰ γένη δύνανται εἶναι ἀρχαὶ τῶν ὄντων · ἀλλὰ τὰ μὲν στοιχεῖα ὡς ὑλικὰ αἴτια , οἷον τὰ τέσσαρα στοιχεῖα ἀρχαὶ ὑπάρχουσι τῶν σωμάτων ὡς ὑλικὰ αἴτια , τὰ μέντοι γε γένη τὰ πρώτιστα οἱ λόγοι οἱ παρὰ τῷ δημιουργῷ ποιητικοὶ . ὑπάρχουσι καὶ παρακτικοὶ πάντων τῶν ὄντων . ἔχει δὲ καὶ ἡ ψυχὴ τούτους τοὺς λόγους , ἀλλὰ γνωστικῶς μόνον , οὐκέτι καὶ δημιουργικῶς . πάλιν ζητεῖ ὅτι εἰ ἄρα τὰ γένη ὑπάρχουσι στοιχεῖα τῶν ὄντων , πότερον τὰ καθόλου ἢ τὰ προσεχῆ . χρὴ μέντοι γε γινώσκειν ὅτι εἰ τὰ ἐπὶ τοῖς πολλοῖς λαμβάνομεν καὶ ὑστερογενῆ , τουτέστι τὰ ἐν τῇ φαντασία , μᾶλλον τὰ προσεχῆ ὑπάρχουσιν ὡς γὰρ εἴρηται ἐν Κατηγορίαις , μᾶλλον ἔστιν ἑλεῖν τὸν Σωκράτη ἐκ τοῦ εἰπεῖν ὅτι ἄνθρωπος ἡ ἐκ τοῦ εἰπεῖν ὅτι ζῷον · δύναται γὰρ καὶ ὁ ἵππος ζῷον εἶναι ) , εἰ δὲ τὰ πρὸ τῶν πολλῶν , δῆλον ὅτι καὶ ὁ ἀληθὴς λόγος ἔχει οὕτως , ὅτι δεῖ λαβεῖν τοὺς λόγους τοὺς δημιουργικούς , οἷον , εἰ τύχοι , τὸν λόγον τοῦ ζῴου , καθ’ ὃν παράγονται πάντα τὰ ζῷ . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων . p . 998a20 Περί τε τούτων οὖν ἀπορία πολλὴ πῶς θέμενον . Φησὶν ὅτι πολλή ἐστιν ἀπορία καὶ περὶ τῶν φθασάντων , εἴτε μόνη ἐστὶν αἰσθητὴ οὐσία εἴτε καὶ ἄλλη τις παρὰ ταύτην , καὶ εἰ ἔστιν ἄλλη , πολλή ἐστιν ἀπορία · ὁμοίως δὲ καὶ περὶ τῶν ἀρχῶν τῶν ὄντων , πότερον δεῖ ἡμᾶς ὑπολαμβάνειν ἀρχὰς καὶ στοιχεῖα τῶν ὄντων ὑπάρχειν τὰ γένη ἢ μᾶλλον ἐξ ὧν ἐνυπαρχόντων ἐστὶν ἕκαστον πρῶτον , τουτέστιν ἢ μᾶλλον δοκοῦσιν εἶναι ταῦτα ἐξ ὧν σύγκεινται αἱ πᾶσαι πρώτων , τουτέστι τὰ δ στοιχεῖα , ἀλλ’ οὐ τὸ κοινὸν ἡ φωνή ἐστιν ἀρχή · τουτέστιν οὐκ ἔστιν ἡ ἁπλῶς φωνὴ κατηγορουμένη κατὰ πάντων τῶν ζῴων τῶν φωνούντων ἀρχή . καὶ πάλιν τῶν διαγραμμάτων τουτέστι τῶν θεωρημάτων τῶν ἐν γεωμετρίᾳ , ταῦτα στοιχεῖα λέγομεν , ὧν αἱ ἀποδείξεις ἐνυπάρχουσιν ἐν ταῖς τῶν ἄλλων ἀποδείξεσιν ἢ πάντων ἢ πλείστων . τὸ γὰρ θεώρημα τὸ λέγον ὅτι τῶν ἰσοσκελῶν τριγώνων αἱ πρὸς τῇ βάσει γωνίαι ἴσαι ἀλλήλαις ὑπάρχουσιν ἀποδείκνυται ἐκ τοῦ πρὸ αὐτοῦ , ὥστε στοιχεῖον ἐστι τὸ πρὸ αὐτοῦ · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων . καινῶς δὲ προσέθηκε τὸ ἢ πάντων ἢ πλειόνων , ὅτι τὸ μέρος τοῦτο τοῦ θεωρήματος τὸ λέγον ὅτι τῶν ἰσοσκελῶν τριγώνων αἱ πρὸς τῇ βάσει γωνίαι ἴσαι ἀλλήλαις ὑπάρχουσι , πρὸς μεγάλα ἡμῖν συμβάλλεται , πρὸς πάντα σχεδὸν εἰπεῖν · τὸ δὲ ἕτερον αὐτοῦ μέρος τὸ λέγον ῾καὶ προσεκβληθεισῶν τῶν ἴσων εὐθειῶν αἱ ὑπὸ τὴν βάσιν γωνίαι ἴσαι ἀλλήλαις ὑπάρχουσι’ πρὸς ἕν τι συμβάλλεται . χρὴ γὰρ εἰδέναι ὅτι ἔδειξεν ὁ γεωμέτρης ἐπὶ τοῦ θεωρήματος τοῦ λέγοντος ‘ἐπὶ τῆς αὐτῆς εὐθείας δύο ταῖς αὐταῖς εὐθείαις ἄλλαι δύο εὐθεῖαι ἴσαι οὐ συσταθήσονται ἐπὶ τὰ αὐτὰ σημεῖα’ . καὶ ἔδειξε τοῦτο ὁ Εὐκλείδης ἐκτὸς πιπτουσῶν τῶν εὐθειῶν . ἐὰν οὖν τις ἀπορήσῃ λέγων ὅτι πόθεν δῆλον μὴ ἐντὸς πίπτουσιν , ἔστι τοῦτο δεῖξαι διὰ τοῦ μέρους τοῦ θεωρήματος τοῦ λέγοντος ῾καὶ προσεκβληθεισῶν τῶν ἴσων εὐθειῶν αἱ ὑπὸ τὴν βάσιν γωνίαι ἴσαι ἀλλήλαις ὑπάρχουσι.’ διὰ τοῦτο τοίνυν καὶ στοιχεῖα ταῦτα λέγονται ἐξ ὧν ταῦτα ἀποδείκνυνται . p . 998a28 ἔτι δὲ τῶν 〈 σωμάτων 〉 καὶ οἱ πλείω λέγοντες στοιχεῖα . Ὄτι ἀρχαὶ τῶν ὄντων τὰ στοιχεῖα ὑπάρχουσι , κέχρηται μάρτυρι ’Εμπεδοκλεῖ εἰρηκότι τὰ τέσσαρα στοιχεῖα καὶ τοῖς ἄλλοις φυσιολόγοις τοῖς εἰρηκόσιν ἓν εἶναι στοιχεῖον ἀρχὰς τῶν ὄντων , οἷον ῾Ηρακλείτῳ ἢ ’Αναξιμένει καὶ τοῖς ἄλλοις τοῖς τοιούτοις . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει ὅτι πρὸς τούτοις δὲ τῶν σωμάτων καὶ οἱ οἱ πλείω πλείω λέγοντες εἶναι στοιχεῖα καὶ οἱ ἕν , ἐξ ὧν σύγκειται ται καὶ ἐξ ὧν συνέστηκεν ἀρχὰς λέγουσιν εἶναι , οἷον ’Εμπεδοκλῆς πῦρ καὶ ὕδωρ καὶ τὰ μετὰ τούτων στοιχεῖα , τουτέστιν ἀέρα καὶ γῆν , ἐξ ὧν ἐστι τὰ ὄντα ἐνυπαρχόντων · οὔτε γὰρ ὡς γένη τῶν ὄντων ὑποτίθεται αὐτά , ἀλλ’ ὡς στοιχεῖα . πρὸς δὲ τούτοις καὶ τῶν ἄλλων εἴ τις ἐθέλει τὴν φύσιν σκοπεῖν , εὑρήσει ὡς ὅτι ἀρχὰς τῶν ὄντων στοιχεῖα ὑποτίθενται , οἷον κλίνης ἀρχὰς † ὅ ἐστι δίποδας καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα · ταῦτα δὲ στοιχεῖα ὑπάρχουσιν . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων . ὥστε ἐκ τούτων τῶν λόγων οὐκ ἂν εἴησαν ἀρχαὶ τὰ γένη τῶν ὄντων . καὶ ἀπὸ τῶν οὖν τεχνητῶν τοῦτο δείκνυσιν , ὡς εἴρηται · καὶ γὰρ κλίνης καὶ ἑκάστου τῶν τοιούτων τοῖς βουλομένοις τίς ἡ φύσις ἑκάστου αὐτῶν σκοπῆσαι ἡ γνῶσις ἐξ ὧν συνέστηκε μορίων . ἀρχαὶ γὰρ ἑκάστου αὐτῶν τὰ ἐξ ὧν συνέστηκεν · ἐκ μὲν γὰρ τοῦ γνωρίσαι τἀς ἀρχὰς γνώριμον καὶ τὸ ἐκ τῶν ἀρχῶν γίνεται · τούτων δὲ ἕκαστον γυωρίζεται , ὅταν τὰ ἐξ ὧν σύγκειται καὶ ὁ τρόπος τῆς συνθέσεως γνώριμος · γένηται . p . 998b4 Εἰ δὲ ἕκαστον μὲν γνωρίζομεν διὰ τῶν ὁρισμῶν . Δείξας ὅτι ἀρχαὶ τῶν ὄντων τὰ στοιχεῖα , ἐντεῦθεν πειρᾶται δεῖξαι ὅτι μᾶλλον τὰ γένη ὑπάρχουσιν ἀρχαὶ τῶν ὄντων . εἰ γάρ , τῇσί , τὰ πράγματα γινώσκονται ἐκ τῶν ὁρισμῶν , οἱ δὲ ὁρισμοὶ τὸ εἶναι ἔχουσιν ἐκ γενῶν καὶ διαφορῶν , δῆλον ὅτι τὰ γένη ἀρχαὶ εἶεν ἂν τῶν ὄντων . χρὴ μέντοι γε γινώσκειν ὅτι εἰ μὲν τὰ πορρωτέρω γένη λέγει , τῷ ὄντι ἀρχαὶ τῶν ὄντων ὑπάρχουσιν , ὡς ἐδείξαμεν ἐν τῇ θεωρίᾳ , οἱ λόγοι οἱ δημιουργικοὶ οἱ ἐξῃρημένοι · ἐπεὶ δυνατὸν εἰπεῖν ὅτι καὶ τὸ γένος καὶ ἡ διαφορὰ στοιχεῖα τοῦ ὁρισμοῦ ὑπάρχουσιν , ἐπειδή ἐξ αὐτῶν σύγκειται ὁ ὁρισμός . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι εἰ τὰ πράγματα γινώσκονται ἐκ τῶν ὁρισμῶν αὐτῶν , ἀρχαὶ δὲ τὰ γένη τῶν ὁρισμῶν ὑπάρχουσιν , ἀνάγκη πᾶσα καὶ τῶν ὁριστῶν ἀρχὰς εἶναι τὰ γένη · ἕκαστον γὰρ γνωρίζομεν διὰ τῶν ὁρισμῶν . ἡ οὖν ἐπιχείρησις . δυνάμει τοιαύτη ἐστίν . εἰ ἐξ ὧν ἕκαστον γνωρίζομεν , ταῦτα ἐκείνου ἀρχή κεῖται γὰρ ὅτι ἐκ τοῦ τὰ αἴτια καὶ τὰ στοιχεῖά τινων εἰδέναι καὶ τὰς ἀρχὰς γίνεται τὸ καὶ αὐτὰ εἰδέναι ) ἐκ δὲ τῶν ὁρισμῶν γινώσκομεν ἕκαστον τῶν ὄντων , οἱ ὁρισμοὶ ἄρα ἀρχαί . ἀλλὰ μὴν πάλιν αὐτῶν τῶν ὁρισμῶν τὰ γένη ἀρχαί · ἀρχὴ γὰρ τῶν ὁρισμῶν ἡ τοῦ γένους λῆψις . ὥστε καὶ τῶν ὁριστῶν ἀρχαὶ τὰ γένη ὑπάρχουσι . p . 998b6 Κἂν εἰ ἔστι τὴν τῶν ὄντων λαβεῖν ἐπιστήμην . Ἐπιστήμονες γινόμεθα τῶν πραγμάτων τὰ εἴδη θηρῶντες · ἕκαστον γὰρ τῶν ὄντων κατὰ τὸ εἶδος τὸ ἑαυτοῦ χαρακτηρίζεται , τὸ δὲ εἶδος οὐκ ἔστιν ἑλεῖν ἄνευ τοῦ γένους , ὡς εἴρηται ἐν τῇ εἰσαγωγῇ Πορφυρίου , εἴ γε τῶν πρός τι ὑπάρχουσιν · ὥστε καὶ ἐντεῦθεν ἔστιν ἑλεῖν ὅτι τὰ γένη ἀρχαὶ τῶν ὄντων ὑπάρχουσι . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι τότε γινώσκομεν τὰ ὄντα , ὅταν λάβωμεν τὴν τῶν εἰδῶν ἐπιστήμην , ἐπειδὴ κατὰ τὰ εἴδη τὰ πράγματα χαρακτηρίζονται , τῶν δὲ εἰδῶν ἀρχαὶ τὰ γένη εἰσίν · ὥστε τῶν ὄντων ἀρχὶ τὰ γένη ὑπάρχουσι . καὶ γὰρ οἱ ὁρισμοὶ αὐτῶν κατὰ τὰ εἴδη · τῶν γὰρ καθ’ ἕκαστα οὐκ ἔστι κυρίως ὁρισμός , ἀλλὰ ὑπογραφή . εἰ οὖν ἐκ τῆς τούτων γνώσεως ἡ τῶν ὄντων γνῶσις ἤρτηται , εἴδη ἄν εἶεν ἀρχαὶ τῶν καθ’ ἕκαστα , καθ’ ἃ εἴδη εἰσίν . ἀλλὰ μὴν ἀρχαὶ τῶν εἰδῶν τὰ γένη · ἐκ γὰρ τῆς τούτων διαιρέσεως τὰ εἴδη , καὶ οἱ τῶν εἰδῶν ὁρισμοὶ διὰ τῶν γενῶν . καὶ τῶν ὄντων ἄρα ἀρχαὶ πάντων τὰ γένη . p . 998b9 Φαίνονται δέ τινες καὶ τῶν λεγόντων στοιχεῖα . Ὅτι γένη ὑπάρχουσιν ἀρχαὶ τῶν ὄντων , μάρτυρα παράγει Πλάτωνα καὶ τοὺς Πυθαγορείους . φησὶ γὰρ ὅτι ἀρχὰς τῶν ὄντων ἔλεγον ἐκεῖνοι τὸ ἓν τὸ ὂν καὶ τὴν δυάδα , καὶ γένη ταῦτα ὑπετίθεντο . δῆλον δὲ ὅτι συμβολικῶς τὸ μὲν ἓν ὡς προακτικὸν τῶν πάντων , τὸ δὲ ὂν ὡς αἴτιον τῆς τῶν πάντων ὑποστάσεως , τὴν δὲ δυάδα ὡς αἰτίαν τῆς προόδου . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι φαίνονται δέ τινες καὶ τῶν λεγόντων στοιχεῖα τῶν ὄντων τὸ ἓν ἢ τὸ ὂν ἢ τὸ μέγα καὶ μικρὸν ὡς γένεσιν αὐτοῖς χρῆσθαι . κατὰ πάντων γὰρ τῶν ὄντων κατηγορεῖ ὁ Πλατῶν τὸ ἓν καὶ τὴν δυάδα καὶ τὸ ὄν . καθ’ ὅσον μὲν γὰρ τόδε τί ἐστιν ἕκαστον τῶν ὄντων τοιοῦτον δὲ κατὰ τὸ εἶδος ) , τὸ ἓν αὐτοῦ καὶ τὸ ὃν κατηγορεῖ · καθ’ ὅσον δὲ ἐν ῥύσει συνεχεῖ καὶ μεταβολῇ παρὰ τοῦ ὑποκειμένου ἐστί , παρὰ τοῦτο τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν αὐτοῦ κατηγορεῖ . p . 998b11 Ἀλλὰ μὴν οὐδὲ ἀμφοτέρως οἷόν τε λέγειν ἀρχάς . Ἀδύνατον διχῶς ὑποτίθεσθαι ἀρχάς καὶ λέγειν ὅτι καὶ γένη καὶ στοιχεῖα · ἡ γὰρ ἀρχὴ ἕν τι πρᾶγμά ἐστιν , οὐ δυνατὸν δὲ ἑνὸς πράγματος δύο ὁρισμοὺς ἀποδοῦναι . ὁ γὰρ κυρίως ὁρισμός , ὡς εἴρηται ἐν τοῖς Ὑστέροις Ἀναλυτικοῖς , εἷς ἐστι . λέγομεν δὲ ἡμεῖς ὅτι τῷ ὄντι κατὰ ταὐτὸν οὐ δυνατὸν πράγματος εἶναι δύο ὁρισμούς , κατ’ ἄλλο μέντοι γε ᾇ ἄλλο οὐδέν ἐστιν ἄτοπον · ἑτέρα γάρ ἐστιν ἡ ὑλικὴ ἀρχὴ καὶ ἕτερος ὁ ὁρισμὸς ὅτι ἐκ ξύλων καὶ λίθων , καὶ ἕτερος πάλιν ὁρισμὸς ὁ ἐκ τοῦ εἴδους , τὸ σκέπασμα κωλυτικὸν ὄμβρου καὶ φθορᾶς . ὃ οὖν λέγει τοῦτό ἐστιν , ὅτι οὐ δυνατόν ἐστι διχῶς ὑποτίθεσθαι τὰς ἀρχάς . ὁ μὲν γὰρ λόγος τῆς οὐσίας τοῦ πράγματος εἷς ἐστιν , ἕτερος δέ ἐστιν ὁ ὁρισμὸς ὁ διὰ τῶν γενῶν καὶ ὁ λέγων ἐξ ὧν ἐστιν ἐνυπαρχόντων , τουτέστι καὶ ἕτερος ὁ τῶν στοιχείων ὡς αρχων · ὥστε ἔσονται του αὐτοῦ πράγματος ουο ὁρισμοὶ , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον . p . 998b14 Πρὸς δὲ τούτοις εἰ καὶ ὅτι μάλιστα . Κἂν ὑποθώμεθα τὰ γένη ἀρχὰς εἶναι τῶν ὄντων , πάλιν ἔτι ἄπορος τὰ πρῶτα καὶ ἐξῃρημένα , ἤγουν τὰ ἔσχατα καὶ προσεχῶς κατηγορούμενα τῶν ἀτόμων . καὶ δῆλον ὅτι κυρίως τὰ πρῶτα , τουτέστι τοὺς λόγους τοὺς δημιουργικούς , τὸ ἀπλῶς ζῷον . ἄξιον οὖν ζητήσεως πότερον τὰ ἀνωτάτω γένη χρὴ τίθεσθαι ἀρχὰς καὶ τὰ κοινότατα , ἢ τὰ ἔσχατα καὶ τὰ προσεχῆ τοῖς καθ’ ἕκαστα , ἅπερ ἄτομα εἴδη καλεῖται . γένη γὰρ καὶ τὰ εἴδη νῦν λέγει . p . 998b17 Εἰ μὲν γὰρ ὅτι τὰ καθόλου μᾶλλον ἀρχαί . Φησὶν ὅτι ἐὰν ὑποθώμεθα ἀρχὰς εἶναι τῶν ὄντων τὰ καθόλου , δῆλον ὡς ὅτι τὰ ἀνωτάτω λαμβάνομεν τῶν γενῶν · ταῦτα γὰρ λέγεται κατὰ πάντων , καὶ ἐφ’ ὅσων λέγονται τὰ προσεχῆ , λέγονται καὶ ταῦτα , ἐφ’ ὅσων δὲ ταῦτα , οὐ λέγονται τὰ προσεχῆ · ὥστε μᾶλλον ταῦτα γένη ὑπάρχουσι τὰ πορρωτάτω . τοσαῦταί ἄρα ἔσονται ἀρχαί , ὅσα καὶ γένη πρῶτα · οἷον εἰ δέκα γένη τῶν κατηγοριῶν , φανερὸν ὅτι καὶ δέκα ἀρχαὶ ἔσονται τῶν ὄντων . ὥστε ἔσται τε ὂν καὶ τὸ ἓν ἀρχὴ καὶ οὐσία · ταῦτα γὰρ κατὰ πάντων μάλιστα λέγεται τῶν ὄντων , ὡς ἐδείξαμεν . εί γὰρ εἴη ταῦτα πάντων τῶν ὄντων κατηγορούμενα ὡς γένη . ταῦτα ἄν εἶεν ἀρχαὶ καὶ αἴτια τῶν ὄντων . p . 998b22 οὐχ οἷόν τε δὲ τῶν ὄντων ἓν εἶναι γένος οὔτε ἓν οὔτε τὸ ὄν . Ἐζήτῃσεν ἄρα πόσα δεῖ καλεῖν ἀρχὰς τῶν ὄντων , πότερον τὰ γένη ἢ τὰ στοιχεῖα · καὶ ἐπεχείρησεν ἐφ’ ἑκάτερα δεικνὺς ὅτι οὔτε τὰ γένη οὔτε δὲ τὰ στοιχεῖ , γυμναστικῶς προσάγων τὸν λόγον . ἐντεῦθεν οὖν πάλιν ζητεῖ , εἰ ἄρα τὰ γένη ὑποθώμεθα ἀρχὰς τῶν ὄντων , πότερον τὰ πορρωτάτων γένη δεῖ ἡμᾶς ὑποτίθεσθαι ἢ τὰ προσεχῆ . καὶ πρότερον γυμναστικῶς προιὼν ἐπιχειρεῖ δεικνύναι ὅτι οὐ δυνατὸν τὰ πόρρω , ἔπειτα δὲ ἀναιρεῖ κ·αὶ τὰ προσεχῆ . καὶ ὕστερον αὐτοφυῶς καὶ τῇ φύσει τῶν πραγμάτων ἑπόμενος δείκνυσιν ὅτι μᾶλλον τὰ πορρωτάτω ὑπάρχουσιν ἀρχαὶ τῶν ὄντων · τέως δ’ οὖν ὅτι οὔκ εἰσιν ἐπιχειρεῖ δεῖξαι . καὶ προάγει τὸν λόγον τοῦτον τὸν τρόπον . φησὶν ὅτι εἰ ὑποθώμεθα τὰ πορρωτάτω γένη ἀρχὰς εἶναι τῶν ὄντων , πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη , ὅσα τὰ γένη ὑπάρχουσι , τοσαῦται καὶ αἱ ἀρχαί · εἰ δέκα τὰ γένη , καθάπερ αὐτός φησι , δέκα καὶ αἱ ἀρχαί . ποῖα οὖν μᾶλλον δοκεῖ γένη εἶναι τῶν ὄντων . , φανερὸν ὅτι τὸ ἓν καὶ τὸ ὄν , ἐπειδὴ ταῦτα διὰ πάντων τῶν ὄντων πεφοιτήκασι · πάντα γὰρ τὰ ὄντα μετέχει καὶ τῆς ἑνάδος , ὡς ἐκεῖθεν προελθόντα , καὶ τοῦ ὄντος , εἴ γε τὸ μὴ ὃν οὐδὲ ἔστι . δείκνυσιν οὖν ὅτι οὐ γένη ταῦτα δύνανται εἶναι καὶ διὰ τοῦτο οὐδὲ ἀρχαί . καὶ τί λέγω περὶ τούτων ; προιὼν γὰρ καὶ περὶ τῶν ὁμολογουμένως γενῶν δείκνυσιν ὅτι οὐκ ἔστι γένη γυμναστικῶς . τί οὖν φησιν ; ὅτι οὐδέποτε οὔτε τὰ εἴδη τῶν διαφορῶν κατηγοροῦντι , οὔτε δὲ τὰ γένη αὐτῶν καθ’ αὑτῶν τῶν διαφορῶν , δῆλον · οὐδεὶς γὰρ κατηγορεῖ τὸν ἄνθρωπον τοῦ λογικοῦ , οὔτε δὲ τὸ ζῷον κατηγορεῖται τῆς λογικότητος , ἀλλ’ εἰ ἄρα , τοῦ λογικοῦ τοῦ ἐν ὑποκειμένῳ θεωρουμένου . εἰ τοίνυν τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν κατηγοροῦνται καὶ τῶν διαφορῶν αὐτῶν καθ’ αὑτῶν , τουτέστι τῆς λογικότητος , φανερὸν ὅτι οὐχ ὑπάρχουσι γένη . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης · ὁ δὲ ἡμέτερος φιλόσοφος πρὸς αὐτόν , ὅτι ἡ λογικότης αὐτὴ καθ’ αὑτὴν ἀνυπόστατος ὑπάρχει · ἀμέλει τοι καὶ ὁ λόγος ὁ παρὰ τῷ δημιουργῷ οὐκ ἔστι τῆς λογικότητος ἀλλὰ τοῦ λογικοῦ . αὐταὶ γὰρ καθ’ αὑτὰς αἱ διαφοραὶ ἀνύπαρκτοι καὶ ἀνυπόστατοι ὑπάρχουσιν , ὥστε οὐδὲ τὸ ὂν οὐδὲ τὸ ἓν τῆς λογικότητος κατηγοροῦνται τῆς μὴ οὔσης , ἀλλὰ σὺν τῷ μετέχοντι , τουτέστι τῷ λογικῷ , ὥσπερ καὶ τὸ ζῷον . ὥστε γένη ὑπάρχουσι τὸ ὃν καὶ τὸ ἕν , καὶ διὰ τοῦτο καὶ ἀρχαί . πάλιν τοίνυν φησὶν ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἔνθα τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερόν ἐστι , τὸ κοινῶς κατηγορούμενον οὐκ ἔστι γένος . διὰ τοῦτο γάρ φαμεν τὴν ψυχὴν μὴ εἶναι γένος τῶν κατὰ μέρος ψυχῶν , ἐπειδὴ ἡ φυσικὴ προτέρα ἐστὶν ὡς συναναιροῦσα , μὴ συναναιρουμένη δὲ · τὸ γὰρ συναναιροῦν μέν , μὴ συναναιρούμενον δὲ φύσει πρότερον ὑπάρχει . εἰ τοίνυν καὶ ἐπὶ τῶν ὄντων φύσει προτέρα ὑπάρχει ἡ οὐσία ὡς συναναιροῦσα , μὴ συναναιρουμένη δὲ τοῖς συμβεβηκόσι , δῆλον ὡς ὅτι τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν οὐκ ἔστι γένος , ἐπειδὴ θεωρεῖται ἐπ’ αὐτῶν τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον δυνατὸν γάρ ἐστιν εἶναι οὐσίαν καὶ ποσὸν ἄνευ τῶν ἄλλων συμβεβηκότων ) καὶ ὅτι ἐν τῇ οὐσίᾳ ἔχουσι τὸ εἶναι τὰ συμβεβηκότα . εἰ οὖν μή ἐστι γένος , δῆλον ὡς ὅτι οὐδὲ ἀρχαί . ἰστέον οὖν ὅτι οἱ ἐκ τοῦ Περιπάτου οὐ πάνυ διήρθρωσαν τὴν περὶ τῶν διαφορῶν θεωρίαν · δυνάμει γὰρ λέγουσιν εἶναι τὰς διαφορὰς ἐν τοῖς γένεσι . διὰ τοῦτο γὰρ καὶ ὁ Πορφύριός φησιν ὅτι “ ἀλλ᾿ ὡς ἀξιοῦσιν ” ὡς μὴ δεχόμενος τὰ παρ’ αὐτῶν . ἐνεργείᾳ γὰρ ὑπάρχουσιν αἱ διαφοραί , καὶ οὐδὲν ἄτοπον · οὔτε γὰρ τόπος ἐστὶν ἐκεῖσε οὔτε μόριον , οὔτε δὲ ἐναντία ὑπάρχουσι . τί οὖν ἄτοπον τὸ θεωρεῖσθαι τὰς διαφορὰς ἐν τοῖς γένεσιν ; ὡς γὰρ εἴρηται , οὔκ εἰσιν αὐταὶ καθ’ αὑτὰς αἱ διαφοραί . φαμὲν οὖν ἡμεῖς πρὸς αὐτὸν ὅτι τῷ ὄντι ἐπὶ τῶν κατατεταγμένων γενῶν ἔρρωται ὁ λόγος , καὶ ἔνθα τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον θεωρεῖται , τὸ κοινῶς κατηγορούμενον οὐκ ἔστι γένος , ἐπεὶ ἐν τῇ ὕλῃ θεωροῦνται καὶ ὑπάρχουσιν ἐννοηματικά ·· διὸ ἐπὶ τῶν ὑστερογενῶν καὶ ἐννοηματικῶν κρείττονα τὰ αἰσθητὰ καὶ τὰ ἄτομα τῶν γενῶν , ὡς ἐν Κατηγορίαις ἐλέγετο . ἐπὶ μέντοι γε τῶν ἐξῃρηοὔτε μένων οὐδέν ἐστιν ἄτοπον τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν γένη ὑποτίθεσθαι · τὰ γὰρ ἐξῃρημένα γένη ὑπὸ περιουσίας δυνάμεως προίσχουσιν ἅμα πάσας τὰς διαφοράς , αἵτινες διαφοραὶ παρακτικαὶ γίνονται τῶν τῇδε . καὶ τῷ ὄντι γένος ἐστὶ τό τε ὂν καὶ τὸ ἓν ὡς παρακτικὸν πάντων ὑπάρχον ἀθρόως . ἀμέλει τοι καὶ ἐν τοῖς ζῴοις θεωρεῖται τὸ πρότερον ὂν καὶ τὸ ὕστερον · πρότερα γάρ , εἰ τύχοι , ὑπάρχει τὰ οὐράνια ζῷα , ἥλιόν φημι καὶ σελήνην καὶ τὰ ἄλλα οὐράνια , ἔπειτα τὰ χερσαῖα καὶ τὰ ἄλλα . καὶ ἐν αὐτοῖς δὲ τοῖς χθονίοις ζῴοις πλείστη ὅση ἐστὶ διαφορά · λέγεται γὰρ ζῷον καὶ ὁ ἄνθρωπος καὶ ὁ μύρμηξ , καὶ πρότερόν ἐστιν ὁ ἄνθρωπος ὡς τίμιος . ὅμως λέγεται εἶναι γένος τὸ ζῷον τὸ ἐξῃρημένον , ἐπειδή , ὡς εἴρηται , ἐκ περιουσίας δυνάμεως προάγει ἀθρόως ἐκ τούτου τὰς διαφοράς , αἵτινες ἀπογεννῶσι τὰ ἄλλα πάντα . ὥστε ἐπὶ τῶν ἐξῃρημένων γενῶν χώραν ἔχει λέγειν τὰ τοιαῦτα πάντα γένη · οὐκέτι μέντοι γε ἐπὶ τῶν κατατεταγμένων καὶ ἐν τῇ ὕλῃ θεωρουμένων . ἐντεῦθεν ἐπιλυόμεθα καὶ τὸ ἐν Κατηγορίαις περὶ τῆς οὐσίας , ὅτι εἰ θεωρεῖται ἐπ’ αὐτῆς τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον , ὥς φησιν Ἀριστοτέλης προτέραν λέγων οὐσίαν τὴν ἄτομον , πῶς τὸ κοινῶς κατηγορούμενον , τουτέστιν ἡ οὐσία , γένος ὑπάρχει ; p . 998b22 οὐχ οἷόν τε δὲ τῶν ὄντων ἓν εἶναι γένος οὔτε τὸ ἓν ουτε το ὂν . Oὐκ ἐκ παραλλήλου λέγει τὸ ἕν , ἀλλὰ δεῖ προσυπακούειν τὸ κοινόν · οὐ δυνατόν , φησί , τῶν ὄντων ἓν κοινὸν γένος εἶναι τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν , καθάπερ καὶ ἐν τῇ θεωρίᾳ εἰρήκαμεν . ἀνάγκη μὲν γὰρ τὰς διαφορὰς ἑκάστου γένους καὶ εἶναι καὶ μίαν εἶναι ἑκάστην · πᾶσα γὰρ διαφορὰ γένους διαιρετικὴ καὶ ὂν καὶ ἕν · ἐστιν , ὥστε καὶ αἱ τοῦ ἑνὸς καὶ αἱ τοῦ ὄντος διαφοραί , εἰ γένη ταῦτα τό τε ὂν καὶ τὸ ἕν , ταῦτα ] καὶ ἑκάστη αὐτῶν ἔσται ἓν καὶ ὄν . ἀλλ’ εἰ ὂν καὶ ἓν ἑκάστη τοῦ ὄντος διαφορά , γένους ὄντος τοῦ ὄντος καὶ τοῦ ἑνὸς κατηγοροῖτο ἄν τῶν οἰκείων διαφορῶν τὰ γένη αὐτῶν καθ’ αὑτῶν . τοῦτο δὲ ἀδύνατόν φησιν εἶναι . καθόλου δὲ οὔτε τὸ εἶδος τὸ ὡς γένους ὃν εἶδος πολλαχῶς γὰρ τὸ εἶδος ) τῆς οἰκείας κατηγορεῖται διαφορᾶς , εἰ καθ’ αὑτὴν ἡ διαφορὰ λαμβάνοιτο · ἡ γὰρ διαφορὰ ἐπὶ πλέον κατηγορεῖται τοῦ εἴδους , ὥσπερ τὸ λογικὸν τοῦ ἀνθρώπου , τὸ δὲ ἐπ’ ἔλαττον λεγόμενον τοὐ ἐπὶ πλέον λεγομένου οὐχ οἷόν τε ἀληθῶς κατηγορεῖσθαι . διὰ τοῦτο γὰρ εἶπε τῶν οἰκείων διαφορῶν , ἴσον λέγων τῷ ὑφ’ ὧν εἰδοποιεῖται . ἔτι τὸ μὲν εἶδος συναμφότερον , ἡ δὲ διαφορὰ μέρος τοῦ συναμφοτέρου . ἔτι μόριον ἡ διαφορὰ τοῦ εἴδους , καθ’ ὅσον τῶν ἐν τῷ ὁριστικῷ λόγῳ παραλαμβανομένων ἕκαστον μόριόν ἐστιν ἐκείνου οὗ συμπληροῖ τὴν οὐσίαν , καὶ μόριον ἀνομοιομερές · οὐ γὰρ ταὐτὸν τὸ γένος σημαίνει ἐν τῷ ὁρισμῷ καὶ ἑκάστη τῶν διαφορῶν · τὸ δὲ τοιοῦτον ὅλον οὐ κατηγορεῖται τῶν αὐτοῦ μερῶν . διὰ ταῦτα γὰρ οὐδὲ τοῦ γένους τὸ εἶδος κατηγορεῖται . ἀλλ’ οὐδὲ τὰ γένη κατηγορεῖται τῶν οἰκείων διαφορῶν , ὅταν αἱ διαφοραὶ χωρὶς τῶν εἰδῶν λαμβάνωνται , καὶ μὴ ἐν αὐταῖς τὰ εἴδη περιέχωσι . τὸ γὰρ ζῷον ὅταν λογικοῦ κατηγορῆται , τοῦ ζῴου λογικοῦ κατηγορεῖται τοῦτο γὰρ ἐξακούεται τότε ἐκ τοῦ λογικοῦ ) , ἐπεὶ αὐτῆς τε καθ’ αὑτὴν τῆς διαφορᾶς ἄνευ τοῦ εἴδους λαμβανομένης κατηγορεῖται , οἷον τῆς λογικότητος · ποιότητες γάρ τινες αἱ διαφοραί , καθ’ ὧν πῶς οἷόν τε τὸ ζῷον οὐσίαν συναμφότερον σημαῖνον κατηγορεῖν ; οὔτε ἄρα τὰ εἴδη οὔτε τὰ γένη τῶν διαφορῶν κατηγορεῖται . p . 998b26 Ὥστε εἴπερ τὸ ὂν γένος . Φησὶν ὅτι εἰ ὑποθώμεθα τὸ ὃν ἢ τὸ ἓν γένος , οὐδεμία διαφορὰ οὔτε τὸ ] ὂν οὔτε τὸ ] ἓν ἔσται , ἐπεὶ συμβήσεται εἶναι αὐτὰς καθ’ αὑτάς , τουτέστι τὴν λογικότητα καὶ τὰς ἄλλας διαφοράς , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον · καθ’ αὑτὰς γὰρ αἱ διαφοραὶ οὖσαι ἀνύπαρκτοί εἰσιν . εἰ οὖν ταῦτα ὑποθώμεθα γένη , οὐκ ἔσονται διαφοραί . αἱ οὖν τοῦ ὄντος καὶ ἑνὸς διαφοραί , εἰ γένη ταῦτα , οὔτε ὄνια οὔτε ἑκάστη αὐτῶν ἓν ἔσται , τουτέστιν οὐδὲ μία διαφορὰ οὔτε ὃν οὔτε ἓν ἔσται ( πᾶσαι ὄντος ἔσονται ) , ὅπερ ἄτοπον . εἰ οὖν μὴ ἀνῄρηνται αἱ διαφοραί , οὐ γένη ταῦτα ὑπάρχουσιν . p . 998b27 Ἀλλὰ μὴν εἰ μὴ γένη , οὐδὲ ἀρχαὶ ἔσονται . Ἐντεῦθεν δείκνυσι συλλογιζόμενος ἐν δευτέρῳ σχήματι ὅτι εἰ μὴ γένη ταῦτα , οὐδὲ ἀρχαὶ ὑπάρχουσιν · αἱ ἀρχαὶ γένη , τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν οὐ γένη , οὐκ ἄρα ἀρχαὶ τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν . λέγομεν οὖν ὅτι ἡμάρτηται ἡ καταφατικὴ πρότασις ἡ λέγουσα ὅτι αἱ ἀρχαὶ γένη . τὶς γὰρ ἀρχή ἐστι γένος · οὔτε γὰρ πᾶσαι ἀρχαὶ γένη · οὐδέπω γὰρ καὶ ἡ ὑλικὴ ἀρχὴ γένος ὑπάρχει . p . 998b28 Ἔτι καὶ τὰ μεταξὺ συλλαμβανόμενα . Ἀσθενὴς ἡ ἐπιχείρησις ἡ δεικνύουσα νῦν ὅτι οὐ γένη τό τε ἓν καὶ τὸ ὄν . τὸν δὲ λόγον οὕτως προφέρει . φησὶ γὰρ ὅτι τὰ μεταξὺ συλλαμβανόμενα γένη ὑπάρχουσιν , οἷον τὸ ζῷον πτηνὸν καὶ τὸ πεζὸν δίπουν · ὥστε εἰ ὑποθώμεθα γένος τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν , ἔσονται καὶ αἱ διαφοραὶ αὐτῶν γένος μετ’ αὐτῶν μέχρι τῶν ἀτόμων , ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁρῶμεν τὸ τοιοῦτο γινόμενον · νῦν δὲ τὰ μὲν δοκεῖ ἐν τούτοις ἔχειν , τὰ δὲ οὐ δοκεῖ . οὐδὲ γὰρ καὶ ἐπὶ τῶν στερήσεων , οἷον τὸ δίπουν ζῷόν ἐστι γένος , οὐδέπω δὲ καὶ τὸ ἄπουν ζῷον · στέρησις γάρ ἐστι τὸ ἄπουν . φαμὲν οὖν ἡμεῖς πρὸς τοῦτο , ὅτι οὐκ ἄτοπον καὶ τὰς διαφορὰς συμπλεκομένας μετὰ τῶν γενῶν λέγεσθαι γένη , οἷον τὸ ζῷον πτηνόν , ἐπειδὴ οὐκ ἴσχυσεν ἡ συνήθεια ἑνὶ ὀνόματι ἀμφότερα προσαγορεῦσαι . ὥστε καλῶς ἐλέγετο ὡς ὅτι λογικωτέρα ἐστὶν ἡ ἐπιχείρησις . p . 998b30 Πρὸς δὲ τούτοις ἔτι μᾶλλον αἱ διαφοραὶ ἀρχαὶ ἢ τὰ γένη . Πάλιν ἑτέρα κατασκευὴ ὅτι μᾶλλον αἱ διαφοραὶ ἀρχαὶ ὑπάρχουσιν ἤπερ τὰ γένη . αἱ γὰρ διαφοραί , φησίν , εἴδει ἀναλογοῦσι , τουτέστι τὸ λογικόν , τὸ δὲ γένος ὕλῃ ἀναλογεῖ , ὡς εἴρηται ἐν̣ τῇ εἰσαγωγῇ Πορφυρίου · μᾶλλον δὲ τὸ εἶδος ἀρχὴ ἤπερ ἡ ὕλη , ὥστε μᾶλλον αἱ διαφοραὶ ἀρχαὶ ὑπάρχουσιν ἤπερ τὰ γένη . εἰ δὲ ὑποθώμεθα ἀρχὰς εἶναι τὰς διαφοράς , ἄπειροι ἔσονται αἱ ἀρχαί · ἄπειροι γάρ εἰσιν αἱ διαφοραί , ἄλλως τε κἄν τις ἀρχὴν ὑποθῆται εἶναι τὴν πρώτην , τουτέστι τὸ ὂν ἤγουν τὸ ἕν . οὕτως γὰρ ἄπειροι τῷ ὄντι ἔσονται ἀρχαί , ἐάν τις ὑποθῆται διαφορὰς πάντων τῶν ἐμψύχων , τουτέστι βοτανῶν μυρίαι ὅσαι ὑπάρχουσι , καὶ ἀψύχων πάλιν ὁμοίως . φαμὲν οὖν ἡμεῖς πρὸς τοῦτο , ὅτι τὸ γένος τὸ ἐξῃρημένον ἕν ἐστι καὶ οὐκ ἄπειρον , ἐξ οὗ τὰ ἄλλα πάντα προέρχονται · λοιπὸν ἐκεῖθεν προερχόμενα ἄπειρα γίνονται , καὶ ἔστι θαυμάσαι τὴν ἀέναον πηγὴν ἐκείνην τὴν ἀεὶ μὲν χορηγοῦσαν καὶ μηδέποτε ἐπιλείπουσαν · τοῦτο δὲ αὐτῇ προσγίνεται ἐκ περιουσίας δυνάμεως . καλῶς δὲ προστέθεικεν ὁ Ἀριστοτέλης εἰπὼν ἄλλως τε κἄν τις πρῶτον γένος ἀρχὴν τιθῇ . ἐὰν γὰρ λάβωμεν προσεχὲς γένος , οὐ γίνονται ἄπειροι αἱ διαφοραί , οἷον τὸ προσεχὲς τὸ ζῷον · ὀλίγαι γάρ εἰσιν ὑπ’ αὐτὸ διαφοραί · ὁ δὲ Ἀριστοτέλης ὡς πρὸς τὸ ὂν τὴν ἐπιχείρησιν ἐποίησεν . εἴρηται δὲ ὅτι καὶ τὸ γένος , ὅπερ ἐστὶν ἀρχή , τὸ ἐξῃρημένον ἕν ἐστι · λοιπὸν ἐξ αὐτοῦ προιᾶσιν αἱ διαφοραὶ ἄπειροι οὖσαι . ὥστε οὐκ ἄπειροι αἱ ἀρχαί , ἐπεὶ τῷ ὄντι οὕτως οὐκέτι ἔσονται ἀρχαί . p . 999a1 Ἀλλὰ μὴν καὶ εἰ μᾶλλόν γε ἀρχοειδὲς τὸ ἕν . Ἑτέρα ἐπιχείρησις , καί φησιν ὅτι μᾶλλον ἀρχοειδές ἐστι τὸ ἕν , ἓν δὲ κυρίως ἐστὶ τὸ ἀδιαίρετον · μᾶλλον οὖν τὸ εἶδος ἀρχὴ ὡς ἀδιαίρετον ἤπερ τὸ γένος · ὁ γὰρ ἄνθρωπος οὐ διαιρεῖται ὥσπερ τὸ ζῷον εἰς τὰς οἰκείας διαφοράς . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης · ἡμεῖς δέ φαμεν ὅτι καὶ κατὰ τοῦτο ἔστι θεάσασθαι τὴν δύναμιν τοῦ γένους καὶ τὴν ὑπερβολὴν τῆς δυνάμεως τῆς οὐσίας , ἐπειδὴ οὐ δαπανᾶταί τι ἐξ αὐτοῦ τοσούτων ἀπογεννωμένων καὶ προεχρομένων ἐξ αὐτοῦ . ἐξ οὗ δέ τι ἀπογεννᾶται καὶ προέρχεται , ἐκεῖνο μᾶλλον γένος θετέον ἤπερ τὸ μηδὲν ἀπογεννῶν . ἅπαν οὖν , φησί , τὸ ἀδιαίρετον ἢ κατὰ ποσόν ἐστιν ἢ κατ’ εἶδος . πρότερον δέ ἐστι τὸ κατ’ εἶδος , ἐπεὶ ἡ κατ’ εἶδος διαίρεσις ἐν πάσαις ταῖς κατηγορίαις θεωρεῖται , ἡ δὲ κατὰ ποσὸν ἐν μόνῳ τῷ ποσῷ · ὥστε εἰκότως προτέραν φησὶν ὁ Ἀριστοτέλης τὴν κατ’ εἶδος διαίρεσιν . τὰ δὲ γένη διαιρετά ἐστιν εἰς εἴδη . ὥστε μᾶλλον ἕν ἐστι τὸ ἔσχατον κατηγορούμενον · οὐ γάρ ἐστι γένος ἄνθρωπος τῶν τινῶν ἀνθρώπων , ἵνα καὶ διαιρεθῇ εἰς αὐτούς . p . 999a6 Ἔτι ἐν οἷς τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερόν ἐστιν , οὐχ οἷοντε . Ὅπερ εἰρήκαμεν ἐν τῇ θεωρίᾳ . τοῦτο οὖν λέγει ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι ἐν οἷς τοπρότερον καὶ τὸ ὕστερον κατηγορεῖται , οὐχ οἷόν τε τὸ ἐπὶ τούτων εἶναί τι παρὰ ταῦτα , τουτέστι τὸ κοινῶς κατηγορούμενον τούτων οὐκ ἔστιν γένος . οἷον ἐπειδὴ ἡ δυὰς πρώτη ἐστὶ τῶν ἀριθμῶν , καὶ ἡ τριὰς καὶ ἐφεξῆς , οὐκ ἔστι τις ἀριθμὸς παρὰ τὰ εἴδη τῶν ἀριθμῶν , <ὃς> γένος ὑπάρχει τῶν ἀριθμῶν , 〈 ἐπεὶ 〉 τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον θεωρεῖται ἐν τοῖς ἀριθμοῖς . ὁμοίως δὲ οὐδὲ σχῆμά ἐστι παρὰ τὰ εἴδη τῶν σχημάτων , ἐπειδὴ καὶ ἐν αὐτοῖς θεωρεῖται τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον · φαμὲν γάρ , εἰ τύχοι , πρότερον εἶναι τὸ τρίγωνον , εἶτα τὸ τετράγωνον καὶ ἐφεξῆς . εἰ τοίνυν ἐπὶ τούτων τὸ κοινῶς κατηγορούμενον οὐκ ἔστι γένος , σχολῇ γε ἐπὶ τῶν ἄλλων , τουτέστιν οὐδαμῶς ἐπὶ τῶν ἄλλων , τὸ κοινῶς κατηγορούμενον γένος ἐπεὶ ἐπεὶ τούτων μᾶλλον δοκοῦσιν εἶναι γένη , τουτέστι τῶν σχημάτων καὶ τῶν ἀριθμῶν . ἐν δὲ τοῖς ἀτόμοις οὐκ ἔστι τὸ μὲν πρότερον τὸ δὲ ὕστερον · οὔτε γὰρ ἵππον πρότερόν φαμεν ἀνθρώπου ἢ ἄνθρωπον ἵππου · καὶ διὰ τοῦτο τὸ κοινῶς κατηγορούμενον γένος ἐστί , τουτέστι τὸ ζῷον . p . 999a13 Ἔτι τὸ μὲν βέλτιον τὸ δὲ χεῖρον , ἀεὶ τὸ βέλτιον πρότερον . Ἐντεῦθεν πειρᾶται δεῖξαι ὅτι οὐδὲ τὰ κυρίως νομιζόμενα γένη ὑπάρχουσι , τουτέστι τὸ ζῷον ἤ τι τοιοῦτο . ὅπου μὲν γὰρ θεωρεῖται τὸ μὲν βέλτιον τὸ δὲ χεῖρον , αὐτὸ τὸ βέλτιον πρότερον , ὥστε πρότερος ὁ ἄνθρωπος τοῦ ἵππου · ἐν οἷς δὲ τὸ πρότερον καὶ ὕστερον θεωρεῖται , τὸ κοινῶς κατηγορούμενον οὐκ ἔστι γένος , ὥστε οὐδὲ τοῦτο ἂν εἴη γένος . οὐκ ἄρα ἔστι δὲ ] γένος τὸ ζῷον τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ ἵππου · ἔστι γὰρ προτέρου τρόπος καὶ τὸ βέλτιον , <ὡς> ἐν τῇ τοῦ προτέρου διαιρέσει ἐν Κατηγορίαις ἐδείχθη · ἐν πᾶσι δὲ τοῖς γένεσιν ἔστι τὸ μὲν βέλτιον , τὸ δὲ χεῖρον τῶν εἰδῶν . ὥστε οὐδὲν τῶν γενῶν ἀρχή , ἀλλὰ μᾶλλον τὰ ἄτομα <εἴδη> , ἐπειδὴ τῶν ὑπ’ αὐτὰ ἀτόμων οὐκ ἔστι τὸ μὲν πρότερον τὸ δὲ ὕστερον . p . 999a14 Ἐκ μὲν οὖν τούτων μᾶλλον φαίνεται τὰ ἐπὶ τῶν ατομων . Ἐκ τῶν εἰρημένων λόγων μᾶλλον φαίη ἄν τις τὰ ἐπὶ τῶν ἀτόμων τᾶι ἐν τοῖς ὑπ’ αὐτὰ ἀτόμοις τὸ πρότερον καὶ τὸ ὕστερον . p . 999a16 Πάλιν δὲ πῶς αὖ δεῖ ταύτας ὑπολαβεῖν ἀρχάς , οὐ ῥᾴδιον . Ἐντεῦθεν αὐτοφυῶς καὶ τῇ φύσει τῶν πραγμάτων ἑπόμενος δείκνυσιν ὅτι μᾶλλον τὰ γένη ἀρχαὶ τῶν ὄντων ὑπάρχουσι , τὰ ἐξῃρημένα δῆλον · καὶ τοῦτο σαφῶς ἐνδείκνυται . τί γάρ ; φησὶν ὅτι δεῖ τὴν ἀρχὴν καὶ τὴν αἰτίαν εἶναι κεχωρισμένην παρὰ τὰ πράγματα , ὧν ἐστιν ἀρχή , καὶ δύνασθαι χωριζομένην εἶναι αὐτῶν · τοῦτο δέ ἐστι τὸ παρὰ τὰ καθ’ ἕκαστα ὑπάρχον , τουτέστι τὸ καθόλου . καὶ δεῖ σημειώσασθαι ὅτι φησὶ ῾δεῖ τὴν ἀρχὴν τὴν παρακτικὴν κεχωρίσθαι τῶν πραγμάτων , ὧν ἐστιν ἀρχή᾿ · ὥστε οἶδε καὶ αὐτὸς τὰς ἰδέας καὶ τοὺς λόγους τοὺς δημιουργικοὺς τῶν πραγμάτων ἐξῃρημένους καὶ χωριστοὺς ὄντας . τί γάρ ; φησὶν ὅτι δεῖ εἶναι τὴν ἀρχὴν καθόλου καὶ κεχωρίσθαι τῶν αἰσθητῶν · εἰ δὲ τοῦτο , τί ἄν τις ὑπολάβοι πλὴν ὅτι καθόλου κατηγορεῖται καὶ κατὰ πάντων ; ἀλλὰ μὴν εἰ διὰ τοῦτό ἐστιν ἀρχή , διὰ τὸ καθόλου κατηγορεῖσθαι καὶ κατὰ πάντων τὸ εἶδος , τὰ μᾶλλον καθόλου καὶ προσεχῆ ὄντα τῇ μιᾷ τῶν πάντων ἀρχῇ μᾶλλον θετέον ἀρχάς · ὥστε κυρίως ἀρχαὶ τὰ πρῶτα ἂν εἴησαν γένη ὡς κατὰ πλειόνων κατηγορούμενα μᾶλλον καὶ προακτικὰ τῶν πάντων καὶ προσεχῆ τῇ μιᾷ τῶν πάντων ἀρχῇ . εἰ μὲν οὖν μηδὲν εἴη παρὰ τὰ καθ’ ἕκαστα , ἀναιρεθήσεται ἐπιστήμη · τὰ μὲν γὰρ καθ’ ἕκαστα ἄπειρα , τῶν δὲ ἀπείρων οὐκ ἔστι γνῶσις · κατὰ γὰρ τὸ καθόλου κοινῶς αὐτῶν κατηγορούμενόν ἐστιν ἡ γνῶσις , ὅπερ καθόλου εἰ μὴ εἴη , οὐδ’ ἄν γνῶσις αὐτῶν δύναται γενέσθαι . εἰ δὲ ἡ ἐπιστήμη καὶ γνῶσις , ὅλως ἀκολουθήσει τὸ καὶ παρὰ τὰ καθ’ ἕκαστα εἶναι τὸ κοινόν , καθ’ ὃ ἡ γνῶσις καὶ ἡ ἐπιστήμη συστήσονται . τοῦτο δέ ἐστι τὸ γένος ἢ τὸ ἔσχατον , ὃ κυρίως εἶδος καλεῖται , ἡ τὸ πρῶτον , ὃ γένος ἐστίν . ] ἐντεῦθεν , ὡς εἴρηται , ἐπιχειρεῖ λέγων ὅτι οὐδὲ τὰ ἄτομα δύνανται εἶναι ἀρχαί . ἡ δὲ ἐπιχείρησίς ἐστι τοιαύτη . δεῖ τὴν ἀρχὴν καὶ τὴν αἰτίαν τινὸς εἶναι παρὰ τὸ πρᾶγμα τὸ οὗ ἀρχὴ καὶ αἰτία ἐστί , καὶ δύνασθαι χωρὶς εἶναι ἐκείνου , οὗ ἐστιν αἰτία . οὐδὲν δὲ δυνατὸν εἶναι καθ’ αὑτὸ καχωρισμένον , ὃ μή ἐστι καθ’ ἕκαστα . εἰ γάρ τις τὰ εἴδη λέγοι εἶναι , ὅτι καθόλου πάντων τῶν ὑφ’ αὑτὰ καὶ τῶν καθ’ ἕκαστα κατηγορεῖται , καὶ ἔστιν ἄλλο ἑκάστου αὐτῶν , καὶ διὰ τοῦτο ἀρχὰς αὐτὰ λέγοι , τούτῳ τῷ λόγῳ τὰ ἐπαναβεβηκότα γένη μᾶλλον ἀρχαὶ τῶν εἰδῶν ἔσονται · μᾶλλον γὰρ ἐκεῖνα κοινὰ καὶ πλειόνων κατηγορεῖται . p . 999a24 Ἔστι δὲ ἐχομένη τούτων ἀπορία καὶ πασῶν χαλεπωτάτη . Ἐντεῦθεν πειρᾶται δεῖξαι ὅτι οὐχ ὑπάρχουσι μόνα τὰ αἰσθητὰ πράγματα . εἰ γὰρ ὑποθώμεθα μόνα εἶναι τὰ αἰσθητὰ ἐν τοῖς οὖσιν , ἐπειδὴ ἄπειρα ταῦτα ὑπάρχουσι , τῶν δὲ ἀπείρων οὐκ ἔστι γνῶσις , φανερὸν ὡς ὅτι ἀναιρεθήσεται γνῶσις καὶ ἐπιστήμη , εἰ μή τις κατὰ τὸν Πρωταγόραν εἰς τὸ αὐτὸ περιαγάγοι τὴν αἴσθησιν καὶ τὴν ἐπιστήμην . τῶν γὰρ καθόλου ἐστὶν ἡ γνῶσις καὶ ἡ ἐπιστήμη καὶ οἱ ὁρισμοί , ὡς δέδεικται ἐν τῇ Ἀποδεικτικῇ πραγματείᾳ · τὰ δὲ καθόλου οὐκ ἔστιν αἰσθητὰ ἀλλὰ μᾶλλον νοητά . ὥστε εἰ ὑποθώμεθα μόνα εἶναι τὰ αἰσθητά , ἀναιρεῖται γνῶσις καὶ ἐπιστήμη , ὡς εἴρηται . πρὸς τούτοις δὲ καὶ μάτην ἔσται ὁ νοῦς , εἴ γε ὁ νοῦς τῶν καθόλου ἀντιλαμβανεται . ὥστε ἀναγκαῖον εἶναί τι παρὰ τὰ καθ᾿ ἕκαστα τὰ γένη ἤτοι τὰ ἔσχατα ἢ τὰ πρῶτα . τοῦτο δέ , φησί , ὅτι ἀδύνατον εἶναι ἄρτι διηπορήσαμεν . καὶ καλῶς προσέθηκε τὸ διηπορήσαμεν · τῷ ὄντι γὰρ ἠπόρησε μέν , οὐκ ἤλεγξε δέ · τὸ γὰρ ἀληθὲς οὐδέποτε ἐλέγχεται . p . 999a24 Ἔτι δὲ ἐχομένη τούτων ἀπορία . Ἐμνήσθη καὶ ταύτης τῆς ἀπορίας ἀνωτέρω · οὐκ ἐφεξῆς δὲ αὐτῶν μνησθεὶς ἐνταῦθα συνέταξεν αὐτὰς εἰκότως , ὡς ἔχονται ἀλλήλων , ὥς φησιν αὐτός · μετὰ γὰρ τὸ διαπορῆσαι περὶ τῶν γενῶν τῶν πόρρω καὶ τῶν ἐσχάτων , ἐφεξῆς ἀπορεῖ καὶ περὶ τῶν αἰσθητῶν . ἡ οὖν ἐχομένη , φησί , τούτων ἀπορία πασῶν χαλεπωτάτη καὶ ἀναγκαιοτάτη εἰς τὸ θεωρῆσαι , περὶ ἧς ὁ λόγος τῆς προσεχῶς εἰρημένης , ὅτι κυρίως γένη τὰ πόρρω ὑπάρχουσιν . εἰ γὰρ μηδὲν ὑποθώμεθα εἶναι παρὰ τὰ καθ᾿ ἕκαστα , ταῦτα δὲ ἄπειρα ὑπάρχουσιν , ἀναιρεθήσεται ἐπιστήμη , ἐπειδὴ τὰ καθ᾿ ἕκαστα , ὡς εἴρηται , ἄπειρα ὑπάρχουσι , τῶν δὲ ἀπείρων οὐκ ἔστι γνῶσις . καθὸ γὰρ ἕν τι καὶ ταὐτὸν ὑπάρχει , καὶ ᾗ καθόλου ὄντα τὰ πράγματα , οὕτως αὐτὰ γνωρίζομεν , οἷον τὸν καθόλου ἄνθρωπον ὡς ἕν τι γνωρίζομεν , καὶ τὸν καθόλου ἵππον πάλιν ὡς ἕν τι γνωρίζομεν . ὡς γὰρ εἴρηται , ἡ ἐπιστήμη τῶν καθόλου ὑπάρχει , καὶ καθὸ ἕν τί ἐστι τὰ πράγματα , οὕτως αὐτὰ γνωρίζομεν . ἡ οὖν γνῶσις καὶ ἡ ἐπιστήμη τῶν καθ᾿ ἕκαστα γίνεσθαι δοκεῖ , καθὸ ἕν τι καὶ ταὐτό ἐστι πᾶσιν αὐτοῖς · κατὰ γὰρ τὸ καθόλου κοινῶς αὐτῶν κατηγορούμενον · ὃ εἰ μὴ εἴη , οὐδ᾿ ἄν γνῶσις αὐτῶν δύναται γενέσθαι . εἰ δὲ εἴη ἐπιστήμη , δῆλον ὡς ὅτι καὶ τὰ καθόλου ὑπάρχουσιν . εἰ οὖν τοῦτο ἀναγκαῖόν ἐστι καὶ δεῖ τι εἶναι παρὰ τὰ καθ᾿ ἕκαστα , ἀναγκαῖον ἄν εἴη τὰ γένη εἶναι παρὰ τὰ καθ’ ἕκαστα · ταῦτα γάρ ἐστι τὰ καθόλου · καὶ φανερὸν ὡς ὅτι ἤτοι τὰ ἔσχατα ἢ τὰ πρῶτα . τοῦτο ὅτι ἀδύνατον εἶναι ἄρτι διηπορήσαμεν . καλῶς δὲ εἶπε τὸ διηπορήσαμεν , ἐπειδὴ τὸ ἀληθὲς ὑπ’ οὐδενὸς ἐλέγχεται · ἠπόρησε γὰρ μόνον ὅτι οὔκ εἰσιν , οὐ μὴν ἤλεγξεν . p . 999a32 Ἔτι εἰ ὅτι μάλιστα ἔστι τι παρὰ τὸ σύνολον , ὅταν κατηγορηθῇ τι τῆς ὕλης . Ὅπερ ἀπορεῖ διὰ τῶν ἐνταῦθα λεγομένων , τοιοῦτόν ἐστιν , ὅτι εἰ ὑποθέμεθα εἷναι χωριστὸν εἶδος αὐτὸ καθ’ αὑτὸ χωρὶς τοῦ συνθέτου , πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη ἢ πάντων εἶναι χωριστὰ ειοη τί ) γενητῶν , καὶ τῶν κατὰ φύσιν καὶ τῶν παρὰ φύσιν καὶ τῶν κακῶν ἀπλῶς , ἤγουν τινῶν , ἢ τινῶν μὲν τινῶν δὲ οὔ . καὶ ο.ὐκ ἔστι παρὰ ταῦτα , καὶ τῷ ὄντι ἐστὶν ἄφυκτος ἡ διαίρεσις . φαμὲν τοίνυν ἡμεῖς ὅτι μόνων τῶν κατὰ φύσιν ὑπετίθεντο εἶναι ἰδέας . ὡς γὰρ εἴρηται ἐν τῷ μείζονι Α , οὔτε τῶν κακῶν λόγους ὑπετίθεντο οὔτε δὲ τῶν παρὰ φύσιν οὔτε τῶν τεχνητῶν . οὐ γὰρ ἔλεγον εἶναι εἶδος κλίνης αὐτὸ καθ’ αὑτὸ παρὰ τῷ δημιουργῷ · τοῦτο γὰρ καταγέλαστον ὑπάρχει . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι εἰ ἔστι τι παρὰ τὸ σύνολον , τουτέστιν τὸ σύνθετον , εἶδος αὐτὸ καθ’ αὑτὸ κεχωρισμένον , ὅταν κατηγορηθῇ τι τῆς ὕλης , τουτέστιν ὅπερ ὡς χωριστὸν ὑπάρχον κατηγορεῖται τῆς ὕλης , πότερον , εἰ ἔστιν εἶδος κεχωρισμένον , ἄρα πάντων τῶν πραγμάτων ἐστὶν ἢ τινῶν , ἤγουν τινῶν μέν ἐστι τινῶν δὲ οὐκ ἔστιν , ἢ οὐδενός ἐστιν . εἰ μὲν οὖν μηδέν ἐστι παρὰ τὰ καθ’ ἕκαστα , οὐδὲν ἄν εἴη νοητόν , ἀλλὰ πάντα αἰσθητά , καὶ οὕτως οὐδενὸς ἔσται ἐπιστήμη · ἀναιρεῖται γάρ , εἰ μή τις ὑποθῆται τὴν αἴσθησιν εἶναι ἐπιστήμην , καθάπερ ἔλεγε Πρωταγόρας . p.999b3 Ἔτι οὐδὲ ἀίδιον οὐδὲν οὐδὲ ἀκίνητον . Φησὶν ὅτι εἰ ὑποθώμεθα μόνα εἶναι τὰ αἰσθητά , οὐδὲν ἔσται ἀίδιον οὐδὲ ἀκίνητον · τὰ γὰρ αἰσθητὰ πάντα φθείρεται , ἅτε δὴ ἐν κινήσει ὑπάρχει · πᾶσα δὲ κίνησις καὶ πέρας ἔχει , ὥστε καὶ φθοράν . καὶ δοκεῖ ἐνταῦθα ἑαυτῷ πως ἐναντιοῦσθαι ὁ Ἀριστοτέλης · εἰ γὰρ πάντα τὰ αἰσθητὰ φθείροντι , φανερὸν ὡς ὅτι καὶ ὁ οὐρανὸς φιεὀρεται · αἰσθητὸς γὰρ ὑπάρχει . πῶς οὖν ἐν ἄλλοις αὐτὸς ἡμᾶς ἐδίδαξεν ὅτι ἄφθαρτός ἐστι καὶ ἀίδιος ὁ οὐρανός ; τί οὖν ἐνταῦθα ἑαυτῷ ἐναντιοῦται ; καί φασιν ὅτι οὐκ ἐναντιοῦται ἑαυτῷ , ἀλλὰ καὶ ἐνταῦθα ἀκολουθεῖ τοῖς εἰρημένοις ἐν τῷ Τιμαίῳ . κατ’ οὐσίαν μὲν γὰρ φθαρτός ἐστιν ὁ οὐρανός · διό φησιν ἐν ἐκείνοις ὁ Πλατῶν ὡς ἀπὸ τοῦ θεοῦ λέγοντος πρὸς τὰ οὐράνια , ὅτι ἀθάνατα μὲν οὐκ ἐστέ , ἐπεὶ ὅλως ἐγένεσθε , ἔσεσθε δὲ ἄφθαρτα καὶ ἀγήρω ἐμοῦ γε ἐθέλοντος . ὥστε κατ’ οὐσίαν μὲν φθαρτός ἐστιν ὁ οὐρανός , διαρκεῖ δέ , φησίν , ἐπιναίμενος ἐκ τῆς μιᾶς τῶν πάντων ἀρχῆς , μέχρις ὅτε ἐπινάεται , ὡς εἴρηται αὐτῷ ἐν τῷ ὀγδόῳ λόγῳ τῆς Φυσικῆς πραγματείας . διὸ καὶ ὁ Πλατῶν ἔλεγεν ὅτι γίνεται μὲν ἀεὶ ὁ οὐρανός καθ’ ἕκαστον γὰρ νῦν φησιν αὐτὸν παράγεσθαι ὑπὸ τοῦ θεοῦ ) , ἄλλως τε δὴ τὴν ἐνέργειαν τῶν οὐρανῶν φησι φθείρεσθαι , διότι ἐν κινήσει ἐστί · - av γὰρ τὸ ἐν κινήσει ὑπάρχον φθείρεται κατὰ τὴν ἐνέργειαν . ἡνίκα γὰρ γίνεται ὁ ἥλιος <ἐν> ταύρῳ , φανερὸν ὡς ὅτι ἐφθάρη ἡ ἐνέργεια αὐτοῦ καθ’ ἣν ὑπάρχει ἐν τῷ κριῷ , γέγονε δὲ ἐν ταύρῳ · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων οὐρανίων σωμάτων · ὥστε ἔχουσι τὴν κατὰ κίνησιν φθορὰν καὶ γένεσιν . τὰ μέντοι γε νοητὰ καὶ ἐξῃρημένα παντελῶς τῆς ὕλης οὐδεμίαν ἔχουσι μεταβολήν · διὸ οὔτε κατ’ οὐσίαν οὔτε κατὰ τὴν ἐνέργειαν δυνατόν ἐστιν ὑποτίθεσθαι αὐτὰ φθαρτά · αἱ γὰρ ἐνέργειαι αὐτῶν οὐσίαι ὑπάρχουσι . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι εἰ ὑποθώμεθα μόνα εἶναι τὰ αἰσθητά , οὐδὲν ἔσται ἀίδιον , οἷον τὰ οὐράνια , οὐδὲ ἀκίνητον · τὰ γὰρ αἰσθητὰ πάντα φθείρεται καὶ ἐν κινήσει ἐστίν . ἀλλὰ μὴν εἰ ὑποθώμεθα μηδὲν εἶναι ἀίδιον , οὐδὲ γένεσιν εἶναι δυνατόν · τὰ γὰρ γινόμενα ἐξ ἀιδίου τινὸς γίνεται . οὐ γὰρ δυνατόν , φησί , τὶ γενέσθαι ἐκ τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος , ἐπεὶ εἰ τοῦτο ὑποθώμεθα , πρῶτον μὲν ὑπόστασιν καὶ ὕπαρξιν παρέξομεν τῷ μὴ ὄντι , ὅπερ οὐχ οἷόν τε , καὶ κρεῖττον ποιήσομεν τὸ μὴ ὂν τοὐ ὄντος . πρὸς ἐπὶ τούτοις δὲ εἶχε δύναμιν τοῦ γενέσθαι , φησίν , ἢ οὐκ εἶχεν . εἰ μὲν οὖν μὴ εἶχεν , οὐδὲ ἐγίνετο · τὸ γὰρ μὴ ἔχον δύναμιν , φησί , τοῦ γενέσθαι οὐδέποτε γίνεται ὁ γὰρ λίθος οὐχὶ γίνεται γράμμα , ἐπειδὴ οὐδὲ δύναμιν ἔχει τοιαύτην ) · εἰ δ’ εἶχε δύναμιν , δῆλον ὡς ὅτι ὕλη ὑπῆρχεν . ὥστε πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη ἀγένητον ὑποθέσθαι , φησί , τὴν ὕλην κατὰ χρόνον , οὐ μέντοι γε κατ’ αἰτίαν , ἐπειδὴ πᾶν τὸ ἔχον ἀρχὴν χρονικὴν πάντως καὶ πέρας σχήσει χρονικόν · εἰ δὲ ἔχει πέρας ἡ ὕλη , ἐπειδὴ πᾶν τὸ φθειρόμενον εἰς ὕλην καὶ εἶδος φθείρεται , δῆλον ὡς ὅτι καὶ ὕλη φθειρομένη εἰς ὕλην φθαρήσεται · ὥστε ἔσται ἐφθαρμένη πρὸ τῆς φθορᾶς ἑαυτῆς , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον . ὅτι δὲ τὸ ἔχον χρονικὴν ἀρχὴν καὶ πέρας ἔχει , μανθάνομεν ἐντεῦθεν . ἰστέον ὅτι τὸ γινόμενον οἷον τὸ σπέρμα δύναμιν ἔχει τοῦ γενέσθαι ἄνθρωπος . ὅταν οὖν ἐστι σπέρμα , τὴν μὲν δύναμιν ἔχει ἐν ὑποστάσει τοῦ εἶναι σπέρμα , τὴν δὲ ἐνέργειαν τοῦ γενέσθαι ἄνθρωπος ἐν στερήσει . ἡνίκα οὖν γένηται ἄνθρωπος , τὴν μὲν ἐνέργειαν ἔχει ἐν ὑποστάσει ὑπάρχει γὰρ · ἄνθρωπος ) , τὴν δὲ δύναμιν ἐν στερήσει τοῦ φθαρῆναι . εἰ οὖν μὴ μάτην ἔχει τὴν δύναμιν , δῆλον ὡς ὅτι ἥξει καὶ ἡ δύναμις εἰς ὑπόστασιν , ὥσπερ ἦλθε καὶ ἡ ἐνέργεια · ὥστε πάντῃ πάντως καὶ πέρας ἕξει τὸ ἐσχηκὸς ἀρχὴν χρονικήν . εἰ δέ τις εἴποι περὶ τῶν ἀριθμῶν ὅτι ἀρχὴν μὲν ἔχουσι , πέρας δὲ οὐκ ἔχουσιν , ἐροῦμεν πρὸς αὐτόν , ὅτι ἡμῖν ὁ λόγος ἐστὶ περὶ τῶν γινομένων , οἱ δὲ ἀριθμοί , φησίν , οὐ γίνονται ἀλλὰ ὑπάρχουσιν . p . 999b5 Ἀλλὰ μὴν εἴγε γε ἀίδιον μή ἐστιν , οὐδὲ γένεσιν εἶναι δυνατόν . Εἰ μόνα τὰ αἰσθητὰ ὑπάρχουσιν , οὐδὲν ἔσεται ἀίδιον , ἐπειδὴ πάντα τὰ αἰσθητὰ ἐν φθορᾷ ὑπάρχουσιν . εἰ δὲ μηδέν ἐστιν ἀίδιον , οὐδὲ γένεσιν εἶναι δυνατόν · ἀνάγκη γὰρ εἶναί τι τὸ γινόμενον ἕτερόν τι πρὸ τῆς γενέσεως αὐτοῦ , οἷον σπέρμα πρὸ τοῦ ἀνθρώπου ἐπειδὴ γάρ , φησίν , οὐδὲν γίνεται ἐκ τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος ) , καὶ ἐξ οὗ γίνεται , τουτέστι τὸ ὑλικὸν αἴτιον . ἔδειξε δὲ ὁ λόγος , πῶς πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη προϋφίστασθαι τὸ ὑλικὸν αἴτιον · διό φησι καὶ τούτων τῶν γινομένων τὸ ἔσχατον , τουτέστι τὸ ὑλικὸν αἴτιον , πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη εἶναι ἀεί , εἴπερ ἵστανταί τε καὶ οὐκ ἐπ’ ἄπειρον ὑπάρχουσιν αἱ ἀρχαὶ οὔτε ἐπὶ τὰ κάτω οὔτε δὲ ἐπὶ τὰ ἄνω , ὡς ἔδειξεν ἐν τῷ ἐλάττονι Α , καὶ ὅτι οὐδέν ἐστι δυνατὸν γενέσθαι ἐκ τοὐ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος , ὡς ὁ λόγος ἀνωτέρω ἀπέδειξεν . ἔτι δὲ γενέσεως οὔσης πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη καὶ πέρας εἶναι , ἐπειδὴ ἡ γένεσις οὐκ ἄνευ κενήσεως δέδεικται ἐν τοῖς τελευταίοις λόγοις τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως , οὐκ ἔστι δὲ ἄπειρος οὐδὲ μία κίνησις ἀλλὰ πάσης ἐστὶ τέλος . εἰ γὰρ μὴ ἔχει τέλος , πᾶσά ἐστιν ἀνάγκη ἄσκοπον αὐτὴν εἶναι , οὕτως δὲ μάτην ἔσται · οὐδὲν δὲ μάτην οὕτε ὁ θεὸς οὔτε δὲ ἡ φύσις ποιεῖ ὄργανον οὖσα θεοῦ . ἔστιν οὖν αὐτὸ καὶ συλλογίσασθαι τοῦτον τὸν τρόπον . ἡ πεπερασμένη κίνησις δύναται γενέσθαι · πᾶν τὸ δυνάμενον γενέσθαι μόνον γίνεται · ἡ πεπερασμένη ἄρα κίνησις μόνη γίνεται , καὶ οὐχ ἡ ἄπειρος . δῆλον δὲ ὅτι καὶ ἡ οὐρανία κίνησις πεπερασμένη ἐστίν · ἀεὶ γάρ ἐστιν ἐν πέρατι καὶ ἐν τέλει , καὶ πᾶν ὃ ἂν λάβοις αὐτῆς καὶ πέρας ἐστὶ καὶ ἀρχή · ἐπὶ γὰρ τοῦ κύκλου <οὐ> δυνατόν διακρῖναι τὸ πέρας τῆς ἀρχῆς , εἰ μήτι γε ἄρα θέσει . ὥστε οὐκ ἔστιν ἄπειρος οὐδεμία κίνησις διὰ τοὺς εἰρημένους λόγους , ἀλλὰ πάσης ἐστὶ τέλος διὰ τὸ ἔχειν σκοπὸν <τοῦ> γενέσθαι . δυνατὸν οὖν ἐστι τὸ δυνάμένον γενέσθαι , τὸ δὲ γεγονὸς ἀνάγκη εἶναι , ὅτε πρῶτον γέγονεν · ὅτε γὰρ γέγονεν ὁ Σωκράτης , δῆλον ὡς ὅτι ὑπῆρχε . φησὶν οὖν ὁ Ἀλέξανδρος ὅτι ἡνίκα φησὶ πάντα τὰ αἰσθητὰ φθαρτὰ εἶναι , κατὰ τὸ ἔνδοξον ἐπιχειρῶν ταῦτα λέγει , καθ’ οὗς ἐδόκει πάντα τὰ αἰσθητὰ γενητὰ εἶναι καὶ φθαρτά . μάλιστα δὲ τοῦτο ἐδόκει Πλάτωνι · καὶ γάρ , φησίν , εἰ ὑπετίθετο τὸν κόσμον μὴ φθαρήσεσθαι , ἀλλὰ τῇ γε αὐτοῦ φύσει φθαρτὸν αὐτὸν ἔλεγεν εἶναι · ἐπεὶ τῷ Ἀριστοτέλει κινεῖσθαι μὲν δοκεῖ πάντα τὰ αἰσθητά , οὐ μὴν καὶ φθαρτὰ εἶναι · τὸ γὰρ κυκλοφορητικὸν σῶμα ἀγέννητόν τε καὶ ἄφθαρτον ἡγεῖται . ἀλλὰ νῦν , φησίν , κατὰ τὸ ἔνδοξον ἐπιχειρεῖ . οἷς γὰρ δοκεῖ πάντα τὰ αἰσθητὰ ἔνυλά τε εἶναι καὶ ἐν ῥύσει συνεχεῖ , τούτοις τὸ καὶ φθαρτὰ αὐτὰ εἶναι δοκεῖ . λαβὼν δὲ τὸ μηδὲν ἔσεσθαι ἀίδιον , εἰ μὴ εἴη τι παρὰ τὰ αἰσθητά , ἐπιφέρει τούτῳ ὡς ἀκόλοθον ἀλλὰ μὴν εἴ γε ἀίδιον οὐδέν ἐστιν , οὐδὲ γένεσιν εἶναι δυνατόν · ἀνάγκη γὰρ εἶναί τι τὸ γινόμενον καὶ ἐξ οὗ γίνεται , καὶ τούτων τὸ ἔσχατον ἀγένητον , εἴπερ ἵσταταί τε καὶ ἐκ μὴ ὄντος , φησί , γενέσθαι ἀδύνταον · δεικνὺς ὅτι εἰ μή ἐστί τι ἀίδιον , οὐδὲ γένεσις ἔσται , εἰ δὲ μὴ γένεσις , οὐδὲ τὰ γενητὰ εἴδη , εἰ δὲ μὴ τὰ γενητά , οὐδὲ τὰ αἰσθητά , εἴ γε τὰ αἰσθητὰ γενητά . ᾧ ἀκολουθεῖ τὸ εἰ μόνα τὰ αἰσθητά ἐστι , μηδὲ τὰ αἰσθητὰ ἔσεσθαι . ὅτι δὲ εἰ μή ἐστί τι ἀίδιον , οὐδὲ γένεσις ἔσται , οὕτως ἔδειξεν . εἰ γίνεταί τι , ἀνάγκη εἶναί τι τό τε γινόμενον , τουτέστιν ὃ γίνεται τὸ γινόμενον , καὶ ἄλλο τούτου τὸ ἐξ οὗ γίνεται · οἷον εἰ ἄνθρωπος γίνεται , δεῖ εἶναί γε καὶ δύνασθαι εἶναι καὶ τοῦτο ὃ γίνεται , τὸν ἄνθρωπον · ἀνυπάρκτου γὰρ ὄντος τοῦ ἀνθρώπου οὐδ’ ἄν γίνοιτο ἄνθρωπος . καὶ τὸ ἐξ οὗ γίνεται , φησί · πᾶν γὰρ τὸ γινόμενον ἔκ τινος γίνεται ἄλλου ὄντος παρὰ τὸ γινόμενον ἐξ αὐτοῦ , τοῦτο δέ ἐστι τὸ ὑποκείμενον καὶ ἡ ὕλη . πλείω γὰρ τὰ προσεχῆ ὑποκείμενα · ἄλλῳ γὰρ ἄλλο τῶν ὑποκειμένων τὸ προσεχῶς ὑποκείμενον . τούτων δὲ τῶν ὑποκειμένων ἀνάγκη τὸ ἔσχατον ὑποκείμενον ἀίδιον ἀνάγκη ] , φησίν , εἶναι . ἔσχατον δὲ ὑποκείμενον , φησίν , ἐστὶν ἡ πρώτη ὕλη . ἀναλύοντες γὰρ τὰ προσεχῆ ὑποκείμενα ἐν ἐκείνῃ ἐσχάτῃ παυόμεθα . ὅτι οὖν ἀίδιος , φησίν , ἐστὶ δείκνυσιν ἐκ τοῦ εἰ μή ἐστί τι ἔσχατον ὑποκείμενον ἀίδιον , ἐξ οὗ ἡ γένεσις , ἀκολουθήσει ἢ ἐπ’ ἄπειρον γίνεσθαι ἄλλο ἐξ ἄλλου ἢ ἐκ τοῦ μὴ ὄντος , φησί , γίνεσθαι · ἀμφότερα δὲ ἀδύνατα , ὡς ἐδείξαμεν , φησίν . εἶτά φησιν ὅτι πάσης κινήσεως τέλος ἐστιν , εἴ γε πᾶσα κίνησίς ποθέν ποι . τό τε γὰρ αὐξόμενον πέρας ἔχει τῆς αὐξήσεως , ὁμοίως δὲ καὶ τὸ αλλοιούμενον καὶ τὸ φθειρόμενον . ὥσπερ γὰρ πάσης κινήσεως ἐστι πέρας , οὕτω δὲ καὶ γενέσεως . ὃ γὰρ οὐχ οἷόν τε γενέσθαι , οὐδέποτε γίνεται ἡ γὰρ διάμετρος οὐδέποτε γίνεται σύμμετρος τῇ πλευρᾷ ) , ἀδύνατον δὲ γενέσθαι τὸ πέρας μὴ ἔχον τῆς γενέσεως ἀλλὰ γινόμενον ἐπ’ ἄπειρον , ὥστε οὐδὲ τὴν ἀρχὴν γίνεται . πᾶν ἄρα τὸ γινόμενον γενέσθαι δύναται , τὸ δὲ δυνάμενον γενέσθαι κἀν γένοιτο . ἀλλὰ μὴν <τὸ> γεγονὸς ἀνάγκη εἶναι , ὅτε πρῶτον γέγονε · τὸ γὰρ ὂν ὅτε ἔστι πέπαυται γινόμενον · δέδεικται γὰρ τοῦτο ἐν τῷ Z τῆς Φυσικῆς . εἰ δὲ ἔστι τὸ πρῶτον γεγονός , ἔστι πάντως πέρας του γινομένου · p . 999b12 Ἔτι δὲ εἴπερ ἡ ὕλη ἐστὶ διὰ τὸ ἀγένητος εἶναι , πολὺ ἔτι μᾶλλον εὔλογον εἶναι τὴν οὐσίαν . Δείξας , φησί , διὰ τῶν φθασάντων ὅτι ἀίδιός ἐστιν ἡ ὕλη , φησὶν ὅτι εἰ ἐδείχθη ἀίδιος οὖσα ἡ ὕλη , πολλῷ μᾶλλον ἔδει καὶ τὸ εἶδος τὸ κοσμοῦν τὴν ὕλην ἀίδιον ὑπάρχειν , ὅπερ εἶδός ποτε ἐκείνη ἡ ὕλη γίνεται κοσμουμένη ἐξ αὐτοῦ . εἰ γὰρ μήτε τὸ εἶδός ἐστι μήτε δὲ ἡ ὕλη , οὐδὲν ἔσται τὸ παράπαν , εἴ γε πᾶν τὸ γινόμενον ἐξ ὕλης καὶ εἴδους τὴν γένεσιν ἔχει . εἰ δὲ τοῦτό ἐστιν ἀδύνατον τὸ μὴ δύνασθαι εἶναι τὰ σύνθετα ἄνευ τοὐ προυφεστάναι τὰ ἁπλᾶ , ἀνάγκη τι εἶναι παρὰ τὸ σύνολον , τουτέστι παρὰ τὸ σύνθετον , τὸ κεχωρισμένον εἶδος . εἰ δὲ πάλιν τι ὑποθῆται εἶναι αὐτὸ κεχωρισμένον εἶδος παρὰ τὸ σύνθετον , πάλιν ἑτέρα ἀπορία ἀναφύεται ἡ ζητοῦσα ἐπὶ ποίων μὲν πραγμάτων ὑποθῆται χωριστὰ εἴδη , καὶ ἐπὶ τίνων μὴ ὑποθῆται . ὅτι μὲν οὖν ἐπὶ πάντων οὐ δυνατόν ἐστιν ὑποθέσθαι εἴδη χωριστὰ προφανές · οὐ γὰρ ἄν θείημεν εἶδος οἰκίας παρὰ τὰς κατὰ μέρος οἰκίας . ἡμεῖς δὲ εἰρήκαμεν ὅτι οὐδὲ ἐκεῖνοι πάντων ὑπετίθεντο εἶναι ἰδέας ἀλλὰ τῶν κατὰ φύσιν καὶ φυσικῶν πραγμάτων · τῶν γὰρ τεχνητῶν οὐδὲ ἐκεῖνοι ὑπετίθεντο εἶναι ἰδέας οὔτε δὲ τῶν κακῶν · ἄτοπον γὰρ τὸ λέγειν τὸ ὑπὸ τοῦ τεχνίτου εἶδος ἐγγενόμενον προυπάρχειν τε καὶ ἀίδιον εἶναι . p . 999b20 Πρὸς δὲ τούτοις πότερον ἡ οὐσία μία πάντων ἔσται . Ὅ ζητεῖ διὰ τῶν τῶν ἐνταῦθα τοιοῦτόν ἐστι . φησὶν ὅτι εἰ ὑποτιθέμεθα εἴδη χωριστά , ἆρά γε ἑκάστου εἴδους μία ἐστὶν οὐσία ἢ διάφορος ; οἷον ἀνθρώπων μία οὐσία καὶ πάλιν ἐστὶν ἵππων μία οὐσία , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁμοίως , ἢ διάφορος ; εἰ μὲν γὰρ ὑποθώμεθα μίαν εἶναι οὐσίαν , πόθεν ἡ διαφορὰ τοῖς ἐνταῦθα ἐφήκει ; ἔδει γὰρ πάντας ἀνθρώπους ὁμοίους εἶναι ἀλλήλοις κατὰ μηδὲν διαφέροντας . εἰ δὲ πάλιν ὑποθώμεθα διάφορον εἶναι τὴν οὐσίαν ἐκείνην , καὶ οὕτως πάλιν ἄτοπόν τι ἕψεται τῷ λόγῳ · ἡ γὰρ διαφορὰ τοῖς πράγμασιν ἐκ τῆς ὕλης βλαστάνει · τὰ γὰρ νοητὰ πάντα ἀδιάφορα ἀλλήλοις ὑπάρχουσι . καὶ οὕτως μὲν προέρχεται ἡ ἀπορία · ἡμεῖς δέ φαμεν ὅτι πρῶτον μέν , καθὸ ἄνθρωποι , οὐδὲν ἀλλήλων διαφέρουσι · πρὸς δὲ τούτοις τὸ κατατεταγμένον εἶδος τὸ κατ’ ἀριθμὸν ὑπάρχον διάφορόν ἐστιν . ἄλλο γὰρ εἶδος τοῦ Σωκράτους καὶ ἄλλο τοῦ Πλάτωνος ) , τὸ δὲ ἀκατάτακτον ὡς ἐξῃρημένον ἕν ἐστι καὶ μονοειδές , καὶ διὰ τὴν γόνιμον αὐτοῦ δύναμιν , κἂν · μονοειδὲς ὑπάρχει , διάφορα καὶ πολλὰ ἀπογεννᾷ . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι πότερον ἡ οὐσία μία πάντων ἐστίν , οἷον ἀνθρώ πων ; ἀλλὰ τοῦτο ἄτοπον · οὐ γὰρ ἓν ἅπανατα ὑπάρχουσιν , ὧν ἐστιν ἡ οὐσία μία . ἀλλὰ πολλὰ καὶ διάφορα ; διαφέρουσι γὰρ ἀλλήλων οἱ ἄνθρωποι . ἀλλὰ καὶ τοῦτο ἄλογον τὸ ὑποτίθεσθαι διαφορὰν ἐν τῷ νοητῷ · ἡ γὰρ διαφορὰ ἐκ τῆς ὕλης βλαστάνει . τὴν δὲ λύσιν ἡμεῖς εἰρήκαμεν . p . 999b23 Ἅμα δὲ καὶ πῶς γίνεται ἡ ὕλη τούτων ἕκαστον . Πάνυ δριμυτάτην ἀπορίαν κινεῖ ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης , ἥντινα ἐζήτησε καὶ ὁ Πλάτων καὶ ἐν τῷ Φαίδωνι καὶ ἐν τῷ Παρμενίδῃ . καί φησιν ὅτι πῶς τὸ εἶδος θεωρεῖται ἐν τῇ ὕλῃ ; πῶς λέγεται ἕκαστον τέλειον εἶδος ἔχειν , ὅλον δὲ πάλιν οὐ δυνατόν , διότι ἐν διαφόροις ὑποκειμένοις ὑπάρχει ; πῶς δὲ ἐν ἑνὶ δυνατὸν ὅλον εἶναι τὸ ὑπάρχον ἐν διαφόροις ὑποκειμένοις ; φαμὲν οὖν ἡμεῖς , ὃ λέγεται καὶ ἐν τῷ Φαίδωνι , ὅτι οὔτε ὡς μόριον θενρεῖται , οὔτε δὲ ὡς ὅλον ἐν ἡμῖν τὸ κεχωρισμένον εἶδος , ἀλλὰ μόνον καταλάμπει τὴν ὕλην · ὥσπερ γὰρ ὁ ἥλιος ἀπείρους ὀφθαλμοὺς καταλάμπων οὐ λέγεται εἶναι ἐν τοῖς ὀφθαλμοῖς οὔτε μόριον αὐτοῦ οὔτε ὅλον ἄλλους καταλάμπων , οὕτως φημὶ καὶ ἐπὶ τῶν εἰδῶν γίνεσθαι . τοῦτο οὖν ζητεῖ Ἀριστοτέλης ὅτι πῶς γίνεται ἡ ὕλη εκαστον τῶν εἰδῶν καὶ ἔστι τὸ σύνθετον ἄμφω ταῦτα τό τε εἶδος καὶ ἡ ὕλη . p . 999b24 ἔτι δὲ καὶ περὶ τῶν αρχῶν καὶ τόδε ἀπορήσειεν ἄν τις . Πάλιν ἑτέραν ἐκτίθεται ἀπορίαν , ἣν ἀνωτέρω ἠπόρησε · φησὶ γὰρ ὅτι ἄξιόν ἐστιν ἀπορῆσαι περὶ τῶν ἀρχῶν , πότερον εἴδει ὑπάρχουσιν ἓν ἢ ἀριθμῷ . ἀμφοτέρως γὰρ ἄτοπα ἕπεται τῷ ὄντι , εἰ ὑποθώμεθα τὴν πρώτην ἀρχὴν ἢ εἴδει μίαν εἶναι ἢ ἀριθμῷ . εἰ μὲν γὰρ εἴδει μία ἐστί , συμβήσεται καὶ τὰ ἐκ τῆς ἀρχῆς γινόμενα εἴδει ἔχειν τὸ ἓν καὶ οὐκέτι ἀριθμῷ , ὅπερ ἐστὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν · ἕκαστον γὰρ τῶν ὄντων ἀριθμῷ ἔχει τὸ ἕν , οἷον Σωκράτης Πλάτων , Βαλίος Ξάνθος , καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα ὑπάρχουσιν αἰσθητά . πρὸς τούτοις δὲ οὐκ ἔσται οὐδεμία ἀρχή · τὸ γὰρ εἶδος πολλὰ ἔχει ἐν ἑαυτῷ καὶ οὐχ ὥσπερ τὸ ἀριθμῷ ἓν αὐτὸ τοῦτο ἕν ἐστιν , οὕτως καὶ τὸ ἓν τῷ εἴδει ἕν ἐστιν , ἀλλὰ πολλά . συμβήσεται δὲ ἀναιρεῖσθαι καὶ τὴν ἐπιστήμην . ἡ γὰρ ἐπιστήμη θεωρεῖται ἐπὶ τῶν κατὰ πλειόνων λεγομένων , τουτέστι τῶν καθόλου · τῶν οὖν ἀτόμων μὴ ὄντων οὐκέτι ἔσται τὸ κατὰ πλειόνων κατηγορούμενον · κατὰ τίνος γὰρ ἔχει κατηγορηθῆναι ; ὥστε καὶ ἐπιστήμη ἀναιρεῖται , εἰ ὑποθώμεθα τὴν ἀρχὴν τῷ εἴδει ἔχειν τὸ ἕν . πάλιν δὲ εἰ ὑποθώμεθα τὴν ἀρχὴν τῷ ἀριθμῷ ἔχειν τὸ ἕν , καὶ οὕτως πολλὰ ἔσεται ἄτοπα · συμβήσεται γὰρ μὴ θεωρεῖσθαι διαφορὰν ἐν τοῖς πράγμασιν , ὅπερ πάλιν ἐστὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν , ὡς δείξει προϊὼν ὁ λόγος . οἷον γινέσθω ἡμῖν τὸ παράδειγμα ὡς ἐπὶ τῶν κδ στοιχείων . ἐὰν γὰρ ὑποθώμεθα τὰ ἐν διαφόροις συλλαβαῖς ἄλφα βα γὰ δα καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων στοιχείων ἀριθμῷ τὰ αὐτὰ ὑπάρχειν καὶ μὴ εἴδει , δῆλον ὡς ὅτι τοσαῦτα ἔσονται τὰ γράμματα , ὅσα καὶ τὰ σοιχεῖα , εἴτε ἐφεξῆς λαμβάνεται τὰ κδ στοιχεῖα εἴτε καὶ διαφόρως · ὥστε μία ἔσται σύνθεσις καὶ τὸ ἄλφα ἅπαξ συντίθεται , εἴ γε τὰ διάφορα τὰ αὐτὰ ὑπάρχουσι τῷ ἀριθμῷ . ὁ γὰρ Πλατῶν πολυειδῶς θεωρεῖσθαι οὐ δύναται , ἐπειδὴ ἄτομόν τι ὑπάρχει , ὁ δὲ ἄνθρωπος , ἐπειδὴ εἶδος θεωρεῖται ἐν πλείοσιν ἀνθρώποις . οὕτως οὖν φημι καὶ ἐπὶ τῶν ἀρχῶν , ὅτι εἰ ὑποθώμεθα τὴν ἀρχὴν ἓν εἶναι κατ’ ἀριθμόν , δῆλον ὡς ὅτι οὐκ ἔσεται διάφορος ἡ σύνθεσις τῶν πραγμάτων ἡ ἐξ αὐτῆς προερχομένη , ἀλλὰ μία ἔσται σύνθεσις ὅπερ ἐστὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν · ὁρῶμεν γὰρ διαφόρους συνθέσεις ἵππου , ἀνθρώπου , κυνὸς καὶ ἄλλων πλείστων . οὕτως τοίνυν ἐφ’ ἑκάτερα ἐπιχειρῶν δείκνυσιν ὅτι οὔτε εἴδει ἓν δύναται εἶναι ἡ ἀρχὴ οὔτε δὲ ἀριθμῷ . φαμὲν δὲ ἡμεῖς ὅτι τῷ ὄντι οὔτε ἀριθμῷ ἐστιν οὔτε δὲ εἴδει · ὑπὲρ γὰρ ἀριθμόν ἐστι καὶ ὑπὲρ εἶδος ἡ πρώτη ἀρχή . τὸ γὰρ ἀριθμῷ ἓν ἔνυλον ὑπάρχει · ὑπὸ γὰρ τῆς ὕλης τεμαχιζόμενα τὰ ἄτομα οὕτως διαιροῦνται ἐν διαφόροις ὑποκειμένοις καὶ λέγονται ἀριθμῷ ἔχειν τὸ ἓν · ἡ δὲ πρωτίστη ἀρχὴ ἄυλός ἐστιν . οὔτε δὲ πάλιν δυνατὸν αὐτὴν ὑποτίθεσθαι εἴδει ἔχειν τὸ ἕν , εἴ γε ὑπὲρ πᾶν εἶδός ἐστιν , ἐπεὶ καὶ παρακτική ἐστι πάντων τῶν εἰδῶν . p . 999b24 ἔτι δὲ περὶ τῶν ἀρχῶν καὶ τόδε ἀπορήσειεν ἄν τις . Φησὶν ὅτι ἄξιόν ἐστιν ἀπορῆσαι περὶ τῶν ἀρχῶν . εἰ μὲν γὰρ εἴδει ὑπάρχουσιν ἕν , δῆλον ὡς ὅτι καὶ τὰ ἐξ αὐτῶν γινόμενα εἴδει ἔσονται ἕν , καὶ οὕτως οὐδὲν ἔσεται ἀριθμῷ ἕν , οὔτε δὲ λοιπὸν ἔσται ἡ φύσις τοῦ ἑνὸς καὶ τοὺ ὄντος , ἐπεὶ κυρίως τὸ ἓν ἐπὶ ἀριθμοῦ λέγεται . ἄλλως τε δή , καθάπερ ἐν τῇ θεωρίᾳ εἰρήκαμεν , ἀναιρεθήσεται καὶ ἡ ἐπιστήμη , εἰ μή τι ἔσται ἓν κατὰ πλειόνων κατηγορούμενον , περὶ ὃ ἔχουσι τὸ εἶναι αἱ ἐπιστῆμαι . τῶν δὲ ἀριθμῷ ἓν ἀναιρεθησομένων οὐκέτι ἔσται τὸ κατὰ πλειόνων κατηγορούμενον · οὕτε γὰρ ὑπάρχουσιν ἐκεῖνα ὧν κατηγοροῦνται . καθάπερ οὖν εἴρηται , ὃ ἀπορεῖ περὶ τῶν ἀρχῶν , τοῦτό ἐστι , πότερον ἑκάστη αὐτῶν , εἴτε μίαν τις εἴτε πλείους ὑποτίθεται τὰς ἀρχάς , κατὰ τὸ εἶδος τὸ ἓν ἔχουσιν ἢ κατ’ ἀριθμόν , οἷον εἰ ἡ ὕλη μία , ἀριθμῷ μία ἢ εἴδει , καὶ <εἰ> εἶδος ἕν , ἀριθμῷ εἴτ’ οὖν εἴδει . εἰ μὲν γὰρ εἴδει μία ἑκάστη τῶν ἀρχῶν , ἀριθμῷ δὲ πολλαί , οὐδὲν ἔσται , φησίν , ἐν ταῖς τῶν γινομένων ἀρχαῖς ἓν κατ’ ἀριθμόν · εἰ δὲ μηδεμία τῶν ἀρχῶν ἓν κατ’ ἀριθμὸν ἔσται , οὐδ’ ἂν τῶν ἐκ τῶν ἀρχῶν συγκειμένων ἕν τι εἴη κατ’ ἀριθμόν · τὰ γὰρ ἐξ ἑνὸς οὐ τῷ ἀριθμῷ ἀλλὰ τῷ εἴδει συγκείμενα ἓν τῷ εἴδει , οὐ τῷ ἀριθμῷ . εἰ γὰρ τὰ ἐξ ἑνὸς κατ’ ἀριθμὸν συγκείμενα ἓν τῷ ἀριθμῷ , φανερὸν ὡς τὰ ἐξ ἑνὸς τῷ εἴδει τὸ εἶναι ἔχοντα ὁμοίως ἐκείνοις ἕξει τὸ ἐν . ᾦ ἄτοπον ἑπόμενον ἐπήνεγκε τὸ μηδὲ τὸ αύτοὲν καὶ αὐτοὸν ἓν κατ’ ἀριθμὸν ἔσεσθαι , ἃ καὶ αὐτὰ ἐν ταῖς ἀρχαῖς ἐτίθεντο <οἱ> τὰς ἰδέας ἀρχὰς εἶναι λέγοντες . ἀλλὰ μὴν εἰ μή ἐστι τὸ αὐτοὲν ἓν κατ’ ἀριθμόν , τούτου δὲ μετουσίᾳ πᾶν ἐστιν ἕν , οὐδ’ ἄν τῶν ἄλλων τι ἓν κὰτ ἀριθμὸν εἴη τῶν πρὸς ἐκεῖνο τὸ εἶναι ἐχόντων · πρὸς γὰρ ἓν τῷ εἴδει ὁμοιούμενα ὁμοίως ἂν ἐκείνῳ καὶ αὐτὰ τὸ ἓν ἔχοι . οὐδὲν ἄρα ἔσται ἓν κατ᾿ ἀριθμόν , εἰ μήτε τῶν γινομένων πρός τι ἓν κατ᾿ ἀριθμόν ἐστι , μήτε τὸ αὐτοέν ἡ ἀρχή , ἀλλὰ μηδὲ ἄλλη τις τῶν ἀρχῶν <ὧν> εἶπεν . ὥστε οὐδὲ ἐπιστήμη ἔσται . αἱ γὰρ ἐπιστῆμαι τὸ εἶναι ἔχουσιν ἐν τοῖς κατὰ πλειόνων κατηγορουμένοις · τῶν τοίνυν καθ᾿ ἕκαστα μὴ ὄντων οὐκέτι κτὰ πολλῶν κατηγοροῦνται τὰ κατηγορούμενα , ὥστε καὶ ἐπιστήμη ἀναιρεθήσεται . p . 999b27 Ἀλλὰ μὴν εἰ ἀριθμῷ πάντα ἓν καὶ μία ἑκάστη τῶν ἀρχῶν . Δείξας τί ἄτοπον ἑπόμενον , εἰ λέγοιντο αἱ ἀρχαὶ τῷ εἴδει μία , μὴ τῷ ἀριθμῷ , νῦν πάλιν ἐπιχειρεῖ πρὸς τὸ μηδὲ κατ᾿ ἀριθμὸν δύνασθαι τὸ ἓν ἔχειν τὰς ἀρχάς . ἀπάγει δὲ πάλιν τὸν λόγον ἐπὶ τὰς ἀρχὰς τὰς ὡς στοιχεῖα λεγομένας , ἐξ ὧν κατὰ σύνθεσιν γίνεται τὸ ἐξ αὐτῶν <ὡς> ἐπὶ τῶν στοιχείων , καὶ δείκνυσιν ἐπὶ τῶν οὕτως λεγομένων ἀρχῶν , εἰ ἑκάστη αὐτῶν μία κατ᾿ ἀριθμὸν εἴη , ὅτι οὐ πλείω τὰ ὄντα τῶν στοιχείων ἔσονται . ὡς γὰρ [ αἱ ] κατὰ τὸ εἶδος ἀλλήλαις αἱ αὐταὶ συλλαβαί , κατὰ δὲ τὸν ἀριθμὸν οὔ , τῷ τὰ στοιχεῖα ἐξ ὧν συντίθενται [ αἱ ] κατὰ τὸν ἀριθμὸν ἄπειρα δύνασθαι λαμβάνεσθαι κατ᾿ εἶδος ὄντα τὰ αὐτά , γίνονται , οὕτως , εἰ μὴ εἴη κατ᾿ ἀριθμὸν τὰ στοιχεῖα πολλά , ἀλλ᾿ ἓν εἴη κατ᾿ ἀριθμὸν β καὶ ἁ ἕν , ἀνάγκη καὶ συλλαβὴν ἐξ αὐτῶν τούτων συντιθεμένων γίνεσθαι μίαν , οὐδὲ ἔσται πλείω λαβεῖν συλλαβὰς ἐχούσας τὸ β , εἰ ἕν ἐστιν ἀριθμῷ τὸ β , ἀλλὰ μόνη ἔσται ἡ βα συλλαβὴ ἔχουσα τὸ β , οὔτε δὲ ἡ βݲεݲ οὔτε ἡ βݲηݲ ὅλως γὰρ ἐν οὐδενὶ ἄλλῳ β ἔτι ἐνυπάρξει , <εἰ> ἓν ὄν ἐστιν ἐν τῇ βݲαݲ συλλαβῇ . ὡς οὖν ἐπὶ τῶν συλλαβῶν καὶ τῶν στοιχείων ἔχει , εἰ ἓν κατ᾿ ἀριθμὸν τὰ στοιχεῖα ( οὐ πλείω ἔσται ἐν ταῖς συλλαβαῖς , ἀλλὰ τοσαῦτα ὅσα ἐστὶν αὐτά ) , οὕτως καὶ ἐπὶ τῶν ὄντων φησὶν ἕξειν , εἰ ἓν αὐτῶν αἱ ἀρχαὶ κατ᾿ ἀριθμὸν ἑκάστη μία . ἐξηγήσατο δὲ καὶ τὸ ἀριθμῷ ἓν τί ἐστιν , ὅτι τὸ καθ᾿ ἕκαστον , καὶ τί τὸ καθόλου , ὅτι τὸ ἐπὶ τοῖς καθ᾿ ἕκαστον κοινὸν λαμβανόμενον · τοῦτο δέ ἐστιν εἶδός τε καὶ γένος . εἰπὼν δὲ τὸ ὥσπερ οὖν εἰ τὰ τῆς φωνῆς ἀριθμῷ ἦν στοιχεῖα ὡρισμένα , ἦν ἂν καὶ τὰ γράμματα τοσαῦτα τὰ γραφόμενα ὅσα αὐτῶν καὶ τὰ στοιχεῖα , οὐκέτι ἀνταποδέδωκε τὸ οὕτως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ὄντων , καὶ τὸν ἀριθμὸν τὸν τούτων ἕξει · οὐδὲν γὰρ ἄλλο παρὰ τὰ στοιχεῖα ἔστι , τουτέστιν οὐ πλείω τὰ ὄντα τῶν στοιχείων ἔσται · ἀλλ᾿ ὡς γνωρίμου τῆς ἀκολουθίας οὔσης παρέλιπεν αὐτὴν ἐπενεγκεῖν . εἰ γάρ ἐστιν ἀριθμῷ μία γῆ καὶ ἕκαστον τῶν τεσσάρων , ταῦτα δὲ εἴη ἐν τῷδέ τινι τῷ σώματι , δῆλον ὅτι ἀδύνατον ἐξ αὐτῶν ἄλλο τι σῶμα εἷναι . σφόδρα δὲ διαλεκτικῶς καὶ λογικῶς ἡ ἐπιχείρησις ἔχει . πολυτρόπως γὰρ συντιθεμένων τῶν τεσσάρων στοιχείων οὕτως γίνεται τὰ ἡμέτερα σώματα , ἅπερ ἐστὶν ἓν τῷ ἀριθμῷ ἕκαστον αὐτῶν · τὸ γὰρ μέρος τοῦ ἀέρος ἀήρ ἐστιν , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων στοιχείων . εἰ τοίνυν , φησίν , ἀριθμῷ ἕν ἐστιν ἡ ἀρχὴ καὶ μία ἐστὶν ἑκάστη τῶν ἀρχῶν τῷ ἀριθμῷ , καὶ μὴ ὥσπερ ἐπὶ τῶν αἰσθητῶν ἄλλαι ἄλλων , οἷον τῆσδε τῆς συλλαβῆς τῆς βα εἴδει τῆς αὐτῆς οὔσης τῇ γݲαݲ ἀμφότεραι γὰρ ἔχουσι διάφορα ἄλφα , εἴδει τὰ αὐτὰ ὑπάρχοντα ) καὶ αἱ ἀρχαὶ εἴδει αἱ αὐταὶ ὑπάρχουσι · καὶ γὰρ αὐταὶ αἱ ἀρχαὶ ἀριθμῷ ἕτεραι ὑπάρχουσιν · εἰ δὲ μὴ τοῦτο ὑποθώμεθα , ἀλλ’ αἱ τῶν ὄντων ἀρχαὶ ἀριθμῷ ὑπάρχουσιν αἱ αὐταί , οὐκ ἔσται παρὰ τὰ στοιχεῖα οὐδὲν ἕτερον , ἀλλ’ ὅσα στοιχεῖα , ὥς φησιν αὐτός , τοσαῦτα καὶ γράμματα , ἐπειδὴ οὐ δύναται δὶς λαμβάνεσθαι . τὸ γὰρ ἀριθμῷ ὑπάρχον ἓν δὶς λαμβάνεσθαι οὐ δύναται · τὸ γὰρ ἀριθμῷ ἓν ταὐτόν ἐστι τοῖς καθ’ ἕκαστα , οἷον Σωκράτει , Πλάτωνι , τὰ δὲ καθ’ ἕκαστα κατὰ πλειόνων οὐ δυνατόν ἐστι λαμβάνεσθαι · καθόλου δέ ἐστι τὸ κατηγορούμενον τῶν καθ’ ἕκαστα . ὥσπερ οὖν ἐπὶ τῶν φωνῶν εἰ ἔλεγον τὰ στοιχεῖα ἓν εἶναι τῷ ἀριθμῷ ὡρισμένα , ἀναγκαῖον ὑπῆρχε τοσαῦτα εἶναι γράμματα ὅσα καὶ στοιχεῖα , ἐπειδὴ οὐ δυνατὸν ἦν αὐτὰ δὶς λαμβάνεσθαι διὰ τὸ ὑποκεῖσθαι ἓν εἷναι τῷ ἀριθμῷ , μὴ ὄντων γε δύο τῶν αὐτῶν μηδὲ πλειόνων αὐτῶν , οὕτως καὶ ἐπὶ τῶν ἀρχῶν , εἰ ὑπάρχει ἡ ἀρχὴ μία τῷ ἀριθμῷ , πᾶσα ἦν ἀνάγκη μίαν σύνθεσιν γίνεσθαι καὶ οὐ δύο · τὸ γὰρ ἀριθμῷ ἓν κατὰ πλειόνων φέρεσθαι οὐ , δύναται . p . 1000a5 οὐθενὸς δὲ ἐλάττων ἀπορία παραλέλειπται καὶ τοῖς νῦν καὶ τοῖς πρότερον . Ἣν ἀναγκαίαν φησὶν οὖσαν ἀπορίαν κατευθυνθῆναι , ἐπειδὴ πάντες οἱ πρὸ αὐτοῦ παραλελοίπασί τι εἰπεῖν περὶ αὐτῆς . εἴρηται μὲν οὖν καὶ αὕτη <ἡ> ἀπορία κατ’ ἀρχὰς τοῦ βιβλίου , ὥσπερ οὗν καὶ αἱ ἄλλαι πᾶσαι . πάνυ δέ ἐστιν ἀξιόλογος ἡ παροῦσα ἀπορία καὶ ἀξία οὖσα ζητήσεως . ζητεῖ γὰρ πότερον αἱ αὐταὶ ὑπάρχουσιν ἀρχαὶ τῶν τε φθαρτῶν καὶ ἀφθάρτων , ἢ ἄλλαι μὲν τῶν φθαρτῶν ἄλλαι δὲ τῶν ἀφθάρτων . εἰ μὲν γὰρ ὑποθώμεθα τὰς αὐτὰς εἶναι ἀρχὰς τῶν τε φθαρτῶν καὶ τῶν ἀφθάρτων , τῷ ὄντι ἄπορος ὑπάρχει ὁ λόγος · δι’ ἣν γὰρ αἰτίαν αἱ αὐταὶ οὖσαι καὶ ἄφθαρτοι τὰ μὲν ἄφθαρτα παράγουσι τὰ δὲ φθαρτά . εἰ δὲ ὑποθώμεθα ἑτέρας εἶναι ἀρχὰς τὰς παραγούσας τὰ φθαρτὰ καὶ ἑτέρας τὰ ἄφθαρτα , πάλιν ἐρωτῶμεν αὐτούς , πότερον αἱ παράγουσαι τὰ φθαρτὰ ἄφθαρτοι ὑπάρχουσιν ἢ φθαρταί . εἰ μὲν γὰρ ἄφθαρτοι , διὰ τί μή , ὥσπερ αἱ ἄλλαι ἄφθαρτοι ἄφθαρτα παράγουσι , καὶ αὐταὶ οὖσι ἄφθαρτοι παράγουσιν ἄφθαρτα ; εἰ δὲ φθαρταὶ εἶεν αἱ ἀρχαὶ αἱ παράγουσαι τὰ φθαρτά , φανερὸν ὅτι φθείρονται καὶ ἀναλύονται εἰς ἐκεῖνα ἐξ ὧν καὶ συνετέθησαν . οὐδὲν γάρ , φησίν , εἰς τὸ μηδαμῇ μηδαμῶς ὂν χωρεῖ , οὔτε δὲ γίνεται ἐκ τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος . διὰ τοῦτο γὰρ καὶ τὰ αἴτια τὰ πρῶτα ἄφθαρτα λέγομεν , ἐπειδὴ πάντα τὰ φθειρόμενα εἴς τι ἀναλύεται · τοῦτο δὲ εἰς τί ἔχει ἀναλυθῆναι , εἴ γε μηδὲν ἔχει ἄλλο πρὸ αὐτοῦ ; φθειρομένων οὖν τῶν ἀρχῶν οὐκέτι οὐδὲν γίνεται . ὥστε πανταχόθεν ἄπορος ὁ λόγος . καὶ οὕτως μὲν προφέρει τὴν ἀπορίαν ὁ Ἀριστοτέλης γυμνάζων ἡμᾶς · ἡμεῖς δέ φαμεν ὅτι τῷ ὄντι πάντα καὶ τὰ φθαρτὰ καὶ τὰ ἄφθαρτα παράγονται ὑπὸ τῆς μιᾶς τῶν πάντων ἀρχῆς . διὰ γὰρ περιουσίαν δυνάμεως παράγει πάντα μέχρι αὐτῆς τῆς ὕλης , εἴ γε καὶ αὐτὴν τὴν ὕλην παράγει , καὶ οὐ ποτὲ μὲν τὴν φαινομένην παράγει ποτὲ δὲ οὔ , ἀλλὰ καθ’ ἕκαστον νῦν παράγει τὰ πάντα . τοῦ τοίνυν ἀεὶ εἶναι τὴν γένεσιν αἴτιος , φησίν , ἐστὶν ὁ θεός , τῆς δὲ φθορᾶς καὶ τῆς γενέσεως αἴτια τὰ οὐράνια , τῶν δὲ καθ’ ἕκαστα Σωκράτους καὶ Ἀλκιβιάδου οἱ γονεῖς ὡς ἀτόμων . λέγομεν οὖν ὅτι τὰ ἀίδια προσεχῶς γίνονται ὑπὸ τῆς ἀκινήτου οὐσίας καὶ ἀεὶ ὡσαύτως ἐχούσης καὶ ἀτρέπτου καὶ ἀναλλοιώτου καὶ οὗ ἡ ἐνέργεια σύνδρομός ἐστι τῇ οὐσίᾳ · τὰ δὲ φθαρτὰ γίνονται καὶ αὐτά , φησίν , ὑπὸ ἀιδίου ἀρχῆς τοῦ πρώτου , ἀλλ’ οὐ προσεχῶς , ἀλλὰ διὰ μέσων τῶν οὐρανίων , ἅτινα , φησί , καὶ αὐτὰ ἀίδια ὑπάρχουσιν , ἀλλ’ οὐκέτι ἔχουσι τοιαύτην ἀιδιότητα . κατὰ μὲν γὰρ τὴν οὐσίαν , φησίν , ἀίδια τὰ οὐράνια , κατὰ δὲ τὴν ἐνέργειαν οὐκέτι ἀίδια , εἴ γε φθείρονται αἱ ἐνέργειαι , ἅτε δὴ ἐν κινήσει ὑπάρχουσαι · ἡνίκα γὰρ γίνεται ὁ ἥλιος ἐν ταύρῳ , ἡ ἐνέργεια αὐτοῦ , καθ’ ἣν ὑπάρχει ἐν κριῷ , ἔφθαρται . ὥστε , φησί , τὰ μὲν ὑπὸ ἀκινήτου οὐσίας καὶ ἀιδίου γινόμενα ἄφθαρτα ὑπάρχουσι , τὰ δὲ ὑπὸ ἀιδίου καὶ κινουμένου φθαρτά , ἐπειδὴ ἐνέργειαν , φησίν , ἔχει φθαρτήν . καὶ οὕτως μὲν ἐπιλυόμεθα τὴν ἀπορίαν · ἰστέον δὲ ὅτι ὡς τοῦ διδασκαλείου ὢν τοῦ Πλατωνικοῦ φησιν ὅτι οὐδεὶς οὐδὲν εἶπε περὶ τῆς τοιαύτης ἀπορίας · ἄντικρυς γὰρ φαίνεται ὁ Πλατῶν διαλεγόμενος περὶ αὐτῆς ἐν Τιμαίῳ . μετὰ γάρ , φησί , τὸ ποιῆσαι τὰ οὐράνια εἶπε πρὸς αὐτὰ ῾θεοὶ θεῶν , ὧν ἐγὼ δημιουργός , ἄλυτα μὲν πάμπαν οὐκ ἔσεσθε , ἐπειδὴ ὅλως ἐγένεσθε , τυχόντες δὲ τῆς ἐμῆς βουλήσεως κρείττονος οὔσης μυρίων δεσμῶν ἔσεσθε ἀγήρω καὶ ἀθάνατα᾿ . καὶ διὰ τούτου , φησίν , ἐνδείκνυται τὴν ἐπιτηδειότητα τοῦ οὐρανοῦ , καθ’ ἣν δυνατὸν δέχεσθαι τὴν τοῦ θεοῦ ἔλλαμψιν , καὶ ἀεί φησιν διαμένειν · διὰ δὲ πάλιν τοῦ εἰπεῖν ῾πάμπαν ἄλυτα οὐκ ἔσεσθε᾿ ἐδήλωσεν ὅτι ὡς σύνθετα κατ’ ἐπίνοιαν φθείρονται · τὰ γὰρ ἄυλα οὐδὲ κατ’ ἐπίνοιαν φθαρτὰ ὑπάρχουσιν . εἰπεῖν οὖν φαμεν πρὸς αὐτὰ ῾ἐπειδὴ ἐξ ἐμοῦ ἐγένεσθε , ἀίδιά ἐπὶ τὴν τῶν θνητῶν γένεσιν’ , διὰ τὸ ἔχειν τάξιν καὶ πρῶτα , φησί , καὶ μέσα καὶ ἔσχατα . ὥστε καὶ πρὸ αὐτοῦ ὁ Πλατῶν τοῦτο αὐτὸ ἐζήτησε καὶ ἀπεφήνατο . εἶτα λοιπὸν ἐφεξῆς μνημονεύει Ἡσιόδου τε καὶ τῶν ἄλλων θεολόγων . φησὶν οὖν ὅτι πάντες οἱ πρῴην θεόλογοι τοῦ πιθανοῦ μόνου ἐφρόντισαν , τοῦ δόξαντος αὐτοῖς πιθανοῦ εἶναι , ἡμῶν δὲ καὶ τοῦ ἡμᾶς διδάξαι καὶ πεῖσαι ὠλιγώρησαν . ὑποθέμενοί τε γὰρ τὰς ἀρχὰς θεούς τε καὶ ἀιδίους εἶναι καὶ πάντα ἐξ ἐκείνων τὰ ὄντα εἶναι καὶ γεγονέναι , φασὶν ὅτι τὰ γευσάμενα τῆς ἀμβροσίας καὶ τοῦ νέκταρος ἀίδιά τε ὑπάρχουσι καὶ ἀθάνατα , καὶ τὰ ἀψευδῆ , τὰ δὲ μετέχοντα ψεύδους καὶ μήτε γευσάμενα τῆς ἀμβροσίας μήτε δὲ τοῦ νέκταρος ταῦτα φθαρτὰ ὑπάρχουσι · πρῶτον μὲν οὖν τὴν ἀμβροσίαν καὶ τὸ νέκταρ τὰ θεοποιὰ ὀνόματα αὐτοῖς ἴσως γνώριμα λέγρντες · οὐ γὰρ δή γε ἡμῖν , τουτέστι τῶν ἄλλων οὐθενί . δεύτερον δὲ καὶ περὶ αὐτῆς τῆς προφορᾶς τούτων ἁπλῶς εἶπον καὶ οὑδαμῶς γνώριμον . τίνος γὰρ χάριν ἦλθον ἐπὶ τὸ γεύσασθαι τούτων ἅπερ αἴτια αὐτοῖς τῆς ἀθανασίας ; εἰ μὲν γὰρ ἡδονῆς χάριν αὐτῶν γεύονται , οὐδὲν εἰς τὸ εἶναι αὐτοῖς συντελεῖ τὸ νέκταρ καὶ ἡ ἀμβροσία οὔτε γὰρ τὰ εἴδεα πάντως σώζουσιν ) , ὥστε οὐ διὰ τὸ γεύσασθαι ἀθάνατα · εἰ δὲ εἰς τὸ εἶναι ἡ τούτων γεῦσις αὐτοῖς συντελεῖ , δῆλον ὡς τροφή ἐστιν αὐτοῖς · τὰ δὲ τρεφόμενα καὶ μὴ μένοντα , εἰ μὴ τρέφοιτο , πῶς οἷόν τε λέγειν ἀίδια , φησίν , εἶναι ; τοσαῦτα δὲ Ἡσιόδου τε καὶ τῶν ἄλλων , φησί , θεολόγων μνησθεὶς τὸ μὲν τὰς τούτων δόξας μετὰ σπουδῆς ἐξετάζειν μύθους λεγόντων καὶ διὰ μύθων τὰ ψευδῆ συναγόντων τε καὶ συνιστάντων παραιτεῖται · τὸ γὰρ μυθικῶς σοφιζομένων ἴσον τῷ διὰ μύθων παρακρουόντων τἀληθές . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης · ἡμεῖς δέ φαμεν ὅτι εἰκότως θεὸν εἴποι τὴν ἀρχήν · ἡ γὰρ κυρίως ἀρχὴ πάντων τῶν ὄντων θεός ἐστιν ὁ καὶ τὰ πάντα παράγων . ἐπεὶ οὖν οὐ σκοπὸν εἶχον οἱ περὶ τὸν Ἡσίοδον διδασκαλίαν ἡμῖν παραδοῦναι ἐν τῇ θεογονίᾳ , ἀλλὰ μαινομένῳ στόματι , φησί , θεολογῆσαι , ἐσπούδασαν δὲ καὶ μαθεῖν τὰ παρ’ αὐτῶν τὰς τῶν πολλῶν φαντασίας , τούτου χάριν ἀσαφῶς ἡρμήνευσαν . ἰστέον οὖν ὅτι ἄλλα τινὰ ἐδήλουν διὰ τοῦ νέκταρος καὶ τῆς ἀμβροσίας . αἱ ἡμέτεραι γὰρ ψυχαὶ ἡνίκα τελ̣ειοῦσιν ἑαυτάς , οὐ δύνανται φροντίζειν τῶν αἰσθητῶν πραγμάτων · πάλιν δὲ ἡνίκα περὶ τὰ αἰσθητὰ καταγίνονται , οὐ δύνανται ἐπιμελεῖσθαι τῆς ἑαυτῶν τελειότητος . ὁ δὲ θεὸς καὶ τὴν τελειότητα ἔχων ἐν ἑαυτῷ , οὐδὲν ἧττον φροντίζει τῶν καταδεεστέρων πάντων καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν τῶν ὄντων ἁπάντων , ὥσπερ καὶ ὁ ἥλιος μὴ χωριζόμενος τοῦ ούρανοῦ καταλάμπει πάντα τὰ τῇδε . ἐπεὶ τοίνυν δύο τελειότητες θεωροῦνται περὶ τὸ θεῖον , ἡ μὲν περὶ τὴν οὐσίαν αὐτοῦ , ἡ δὲ περὶ τὴν πρόοδον καὶ τὴν ἐνέργειαν , διὰ μὲν τῆς ἀμβροσίας ἐδήλουν τὴν τελειότητα αὐτοῦ τὴν περὶ ἑαυτον καὶ τὴν ούσίαν αὐτοῦ θεωρουμένην , ἥτις τῷ ὄντι ἐστὶ τελειοτάτη , ἐπεὶ καὶ ἡ τοιαύτη τροφὴ στερεὰ ὑπάρχει διὰ τοῦτο γὰρ καὶ λέγεται ἀμβροσία παρὰ τὸ ἐστερῆσθαι βροτοῦ καὶ φθορᾶς καὶ θνητῆς πάσης δυσχερείας ) · διὰ δὲ τοῦ νέκταρος ἐδήλουν τὴν κατὰ τὴν πρόοδον τελειότητα , ἐπειδὴ τὸ νέκταρ ὡς ῥευστὸν ῥεῖ , τοιαύτη δὲ καὶ ἡ πρόοδος προερχομένη μέχρι καὶ τῆς ὕλης αὐτῆς . τούτου χάριν διὰ τοῦ νέκταρος τὴν κατὰ τὴν πρόοδον τοῦ θεοῦ ἐνέργειαν ἐδήλουν διὰ τοῦ νݲηݲ τοῦ στερητικοῦ καὶ τοῦ κτείνειν ἄνευ τοῦ κτείνειν ) , εἴ γε ζωοποιός ἐστιν ἡ τοῦ θεοῦ ἐνέργεια . p . 1000a5 οὐθενὸς δὲ ἐλάττων ἀπορία παραλέλειπται . Φησὶν 〈 ὅτι 〉 οὐδενός ἐστιν ἐλάττων ἡ ἀπορία ἡ νῦν λεγομένη παραβαλλομένη πρὸς τὰς ἄλλας ἀπορίας , ἥτις ἀπορία παραλέλειπται καὶ τοῖς νῦν οὖσι καὶ τοῖς προτέροις , πότερον αἰ αὐταὶ ἀρχαὶ ὑπάρχουσι τῶν τε φθαρτῶν καὶ ἀφθάρτων , ἢ ἕτεραι μὲν ἀρχαί εἰσι τῶν φθαρτῶν ἕτεραι δὲ τῶν ἀφθάρτων . εἰ μὲν γὰρ αἱ αὐταὶ ἀρχαὶ ὑπάρχουσι , διὰ τί τὰ μὲν ἄφθαρτα παράγουσι , τὰ δὲ φθαρτά , καὶ διὰ ποίαν αἰτίαν ταῦθ’ οὕτως ἔχει ; οἱ μὲν οὖν περὶ ‘Hσίοδον καὶ ἄλλοι θεόλογοι , καθάπερ ἐν τῇ θεωρίᾳ εἰρήκαμεν , ἐφρόντισαν τοῦ πιθανοῦ τοῦ πρὸς αὐτούς , τουτέστι τὰ δόξαντα αὐτοῖς εἰρήκασι , περὶ δὲ τοῦ διδάξαι ἡ·μᾶς οὐδὲν ἐφρόντισαν · θεοὺς γὰρ ὑπετίθεντο εἶναι τὰς ἀρχὰς καὶ ἐκ θεῶν γεγονέναι , καὶ τὰ μὴ γευσάμενα τοῦ νέκταρος καὶ τῆς ἀμβροσίας φασὶ θνητὰ γενέσθαι , διὰ τὸ μὴ προσεχῶς ἀπολαύειν τῆς τοῦ θεοῦ ἐλλάμψεως ἀλλὰ διὰ μέσων τῶν οὐρανίων . ταῦτα δὲ τὰ ὀνόματα ἴσως αὐτοῖς θεμένοις γνώριμα ὑπάρχουσιν , ἡμῖν δὲ ἄγνωστα . καὶ περὶ αὐτῆς δὲ προφορᾶς τῶν ὀνομάτων ὑπὲρ ἡμᾶς εἰρήκασιν · εἰ μὲν γὰρ ἡδύτητα αὐτοῖς προσάπτει ἡ ἀμβροσία καὶ τὸ νέκταρ καὶ ἡδονήν , οὔκ εἰσιν αἴτια τοῦ εἶναι · οὐδὲ γὰρ ἡ ἡδονὴ αἰτία τοῦ εἶναι τοῖς ἐνταῦθα , ἀλλὰ καὶ πολλάκις βλάπτει · εἰ δὲ τοῦ ἁπλῶς εἶναι αὐτοῖς αἰτία ἐστὶν ἡ ἀμβροσία καὶ τὸ νέκταρ , τουτέστιν ἡ τροφή , πῶς δυνατὸν αὐτοὺς εἶναι ἀιδίους τοὺς δεομένους τροφῆς πρὸς τὸ σώζεσθαι ; εἰ γὰρ ἐλλείψοιεν τροφαί , ἀπόλλυνται , φησίν . οὐ δεῖ οὖν τὰ μυθικῶς λεγόμενα μετὰ σπουδῆς ἐξετάζειν , τουτέστι τὰ παρ’ ἐκείνων μυθάρια , δεῖ δὲ ἐκείνους πολυπραγμονεῖν καὶ ἐρωτᾶν τοὺς σπουδάζοντας μετὰ ἀποδείξεως λέγειν ἅπερ λέγουσι , διὰ ποίαν αἰτίαν ἐκ τῶν αὐτῶν ὄντα ἀρχῶν πάντα τὰ μὲν τῶν γινομένων ἀίδια ὑπάρχουσι τὰ δὲ φθαρτά , ἐπειδὴ οὔτε αἰτίαν περὶ τούτου λέγουσιν οὔτε δὲ εὔλογον οὕτως ἔχειν · ὥστε οὐδὲ αἱ αὐταὶ ἀρχαὶ καὶ αἰτίαι πάντων εἶεν τῶν φθαρτῶν καὶ τῶν ἀφθάρτων , ἀλλὰ ἕτεραι μὲν τῶν φθαρτῶν , ἕτεραι δὲ τῶν ἀφθάρτων . εἰ οὖν , φησί , μήτε αἰτίαν τινὰ τούτου λέγουσι μήτε ἄλλως εὔλογόν τι ἔχει ἡ δόξα , φανερὸν ὡς οὐκ ἂν εἶεν αἱ αὐταὶ πάντων ἀρχαί . p . 1000a24 Καὶ γὰρ ὅνπερ οἰηθείη λέγειν ἄν τις μάλιστα ὁμολογουμένως . Μετὰ τὸ.ἐλέγξαι τὸν Ἡσίοδον μετέρχεται ἐπὶ τὸν Ἐμπεδοκλέα . ἀκόλουθα μὲν ἑαυτῷ λέγει καὶ αὐτός οὐ συμφωνεῖ δὲ τῇ φύσει τῶν πραγμάτων . ἀκόλουθα μὲν γὰρ ἑαυτῷ λέγει , διότι ἐξ ἀφθάρτων ἀρχῶν τοῦ νείκους καὶ τῆς φιλίας φησὶ γεννᾶσθαι πάντα φθαρτά , καὶ οὐ τὰ μὲν φθαρτὰ τὰ δὲ ἄφθαρτα · οὐχ ἕπεται δὲ τῇ φύσει τῶν πραγμάτων , ἐπειδὴ ὑποτίθεται φθορᾶς μὲν αἴτιον τὸ νεῖκος , γενέσεως δὲ τὴν φιλίαν · ἑκάτερον δὲ αὐτῶν ἐστιν ὤτιον καὶ φθορᾶς καὶ γενέσεως , ὡς εἴρηται ἐν τῇ Περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς · τὸ γὰρ νεῖκος φθείρει μὲν τὸν σφαῖρον , γεννᾷ δὲ τὸν αἰσθητὸν κόσμον , καὶ πάλιν ἡ φιλία φθείρει μὲν τὸν αἰσθητὸν κόσμον , γεννᾷ δὲ τὸν σφαῖρον . ἄλλως τε δή , φησίν , ἐπειδὴ πρὸ τῆς δυάδος εἶναι τὴν μονάδα ὁ · ὁ ὔ ὁ Ἐμπεδοκλῆς , τί ἐστιν αἴτιον τῆς ἁπλῶς κινήσεως ; οὐ γὰρ δεῖ λέγειν ἁπλῶς ὅτι οὕτως πέφυκεν , ἐπεὶ οὕτω πάντα ῥᾷστα ἐπιλύεσθαι . λέγομεν οὖν ὃ πολλάκις εἴρηται , ὅτι πάντα ταῦτα συμβολικῶς ἔλεγεν ὁ Ἐμπεδοκλῆς · οὔτε γὰρ τὸν σφαῖρον ὑπετίθετο φθείρεσθαι , ρεσθαι , ὥς φησιν , οὔτε δὲ τὸν αἰσθητὸν κόσμον , ἀλλὰ διὰ τούτων ἐδήλου τὴν ἄνοδον καὶ τὴν κάθοδον τῆς ψυχῆς . διὸ ἔλεγεν “ ὡς καὶ ἐγὼ δεῦρ’ εἰμὶ φυγὰς θεόθεν καὶ ἀλήτης νείκει αἰθομένῳ πίσυνος’’ . ἔστι γὰρ καὶ ἐν τῷ σφαίρῳ διάκρισις , εἴ γε πολλὰ νοητά , ἀλλὰ καλύπτεται ὑπὸ τῆς ἀφράστου ἑνώσεως . καὶ ἐν τῷ αἰσθητῷ δέ ἐστιν ἕνωσις , ἀλλὰ μᾶλλον ἐπικρατεῖ ἡ διάκρισις . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι ἐκεῖνος , ὃν μάλιστα ὑπολάβοι τις σύμφωνα ἑαυτῷ λέγειν , τουτέστιν ὁ Ἐμπεδοκλῆς , καὶ οὗτος τὸ αὐτὸ πέπονθε . τῆς φθορᾶς γὰρ αἴτιόν φησιν εἷναι τὸ νεῖκος , ὡς δόκει τὰ παρ’ αὐτοῦ λεγόμενα ἔχειν · οὐ μὴν ἀλλὰ φαίνεταί γε καὶ γενέσεως τὸ νεῖκος αὐτῷ ἐν πολλοῖς τὴν αἰτίαν ἔχειν . τοῦ δὲ εἶναι καὶ τῆς γενέσεως αἴτιον [ οὐ ] λέγει τὴν φιλίαν · καὶ αὐτὴ δὲ αἰτία ἐστὶ φθορᾶς . ὅτι γὰρ γενέσεως ὑποτίθεται αἴτιον τὸ νεῖκος , φανερὸν ἐντεῦθεν · πάντα γὰρ ἐκ τούτου ἀπογεννᾷ πλὴν τῆς φιλίας ἣν καλεῖ θεόν . φησὶν οὖν ὅτι πάντα καὶ τὰ γενόμενα καὶ τὰ μέλλοντα γίνεσθαι ἐξ αὐτοῦ ἐβλάστησαν . φησὶ γὰρ οὕτως ὅτι “ δένδρεά τ’ ἐβλάστησαν καὶ ἀνέρες ἠδὲ γυναῖκες , θῆρές τ' οἰωνοί τε καὶ ὑδατοθρέμμονες ἰχθῦς , καί · τε θεοὶ δολιχαίωνες ” . καὶ χωρὶς δὲ τῶν ἐπῶν φανερὸν ὡς ὅτι γενέσεως ἐστιν αἴτιον τὸ νεῖκος · εἰ γὰρ μὴ ἦν διάκρισις τοῖς πράγμασιν , ἔμελλε πάντα ἓν εἶναι . διό φησιν , ὅταν γὰρ συνέλθῃ τὸ πᾶν , τότε “ ἐξ ἔσχατον ἵστατο νεῖκος’’ κρατούσης τῆς φιλίας . ἄφθαρτα οὖν ὑποτίθεται τὰ στοιχεῖα , τὰ δὲ ἐξ αὐτῶν πάντα φθαρτά · καὶ τὸ νεῖκος καὶ τὴν φιλίαν ἄφθαρτα λέγει . καὶ ταύτῃ μὲν δοκεῖ τοὺ φθείρεσθαι τὰ φθειρόμενα αἴτια νυνὶ ἀπολείπειν καὶ ὁμολογούμενα λέγειν ἑαυτῷ , ἄλλην μὲν γενέσεως ἄλλην δὲ φθορᾶς ἀποδιδοὺς αἰτίαν · καθὸ δὲ ἀμφότερα καὶ γεννῶσι καὶ φθείρουσιν , οὐ σύμφωνα λέγει . p . 1000b3 Διὸ καὶ συμβαίνει τὸν εὐδαιμονέστατον θεόν . Ὅπερ εἷπεν ἐν τῇ Περὶ ψυχῆς , τοῦτο λέγει καὶ ἐνταῦθα , ὅτι συμβαίνει κατ’ αὐτὸν τὸν εὐδαίμονα θεόν , τουτέστι τὴν φιλίαν , ἧττον εἶναι φρόνιμον τῶν ἄλλων · οὔτε γὰρ γνωρίζει πάντα τὰ στοιχεῖα , ἐπεὶ μήτε ἔχει τὸ νεῖκος ἐν ἑαυτῷ , ἡ δὲ γνῶσις τοῦ ὁμοίου τῷ ὁμοίῳ · “ γαίῃ μὲν γὰρ γαῖαν ὀπώπαμεν , ὕδατι δ’ ὕδωρ , αἰθέρι δ’ αἰθέρα δῖον ” . φαμὲν οὖν ὅτι ἐκεῖνος ὡς ἐξῃρημένα οὐ δεῖται ταῦτα ἔχειν , ἵνα οὕτως αὐτὰ γνῷ , ἀλλ’ ὡς παρακτικά · οὕτως αὐτὰ γινώσκει , οὐχ ὡς ὅμοια . p . 1000b9 Ἀλλ’ ὅθεν γε ὁ λόγος , τοῦτό γε φανερόν . Ὁ λόγος ἦν αὐτῷ , διὰ τί τῶν γινομένων τὰ μὲν φθαρτὰ ὑπάρχουσι , τὰ δὲ ἄφθαρτα , εἰ ὑπὸ ἀφθάρτου αἰτίας γίνονται · εἶτα ἐξετράπη ἐντεῦθεν ἐπὶ τὸν Ἐμπεδοκλέα . πάλιν οὖν ἐπὶ τὸ προκείμενον ἐπανατρέχει καί φησιν ἀλλ’ ὅθεν γε ὁ λόγος , τοῦτο φανερόν , ὅτι συμβαίνει αὐτῷ τὸ ωεῖκος ὥσπερ τῆς φθορᾶς , οὕτω καὶ τῆς γενέσεως αἴτιον . εἴ γε πάντα τὰ αἰσθητὰ ἀπογεννᾷ . ὁμοίως δὲ καὶ ἡ φιλία · συνάγουσα γὰρ εἰς τὸ ἓν πάντα φθείρει τὰ αἰσθητά . πρὸς τούτοις δὲ τῆς ἁπλῶς μεταβολῆς οὐ λέγει τί ἐστι τὸ αἴτιον ἀλλ’ ὅτι οὕτως πέφυκεν , ὅπερ εὐχερές , φησίν , ἐπὶ πάντων λέγειν . p . 1000b14 Ἀλλ’ ὅτε δὴ μέγα νεῖκος ἐνὶ μελέεσσιν ἐθρέρθη . Πάλιν ἔπη παρατίθεται Ἐμπεδοκλέους . ἰστέον οὖν ὅτι ἡ μονὰς αἰτία ἐστὶ τῆς ἑνώσεως καὶ συνεχείας τῶν πραγμάτων , ἡ δὲ δυάς τῆς προόδου · τό οὖν ἁπλῶς αἴτιον τῆς ἑνώσεως καὶ τῆς προόδου τὸ ἔχον ἀμφότερα Πυθαγόρας καὶ Παρμενίδης καὶ Ἐμπεδοκλῆς ὡς Πυθαγόρειοι χρόνον ἐκάλουν , ἐπειδὴ ὥσπερ ὁ χρόνος μετρητικὸς καὶ περιοριστικὸς ὑπάρχει τῶν ὑπὸ τὸν χρόνον , οὕτως καὶ τὸ πρῶτον μετρητικὸν καὶ περιοριστικὸν τῶν πάντων ὑπάρχει . ἔλεγε δὲ α̣ὐτὸν καὶ ὅρκον ὡς περατοῦντα καὶ συνέχοντα πάντα . τοῦτο οὖν φησιν ὁ Ἐμπεδοκλῆς , ὅτι 'ἡνίκα τὸ νεῖκος ἐπεκράτησε καὶ ὥρμησεν εἰς τιμὰς προελθὸν ἐκ τοῦ χρόνου , ὅς σφιν ἀμοιβαῖος πλατέος παρελήλατο ὅρκου’ · καὶ πλατὺν αὐτὸν ἐκάλεσεν ὡς πάλιν χορηἐξ γοῦντα τὰ πάντα , ἀμοιβαῖον δέ φησιν οὐχ ὅτι ἐκ διαδοχῆς μετὰ τὴν φιλίαν τὸ νεῖκος , ἀλλ’ ὥσπερ λέγομεν ἐν τῇ συνηθείᾳ ὅτι ἀμείψασθαι αὐτὸν βούλομαι , τουτέστιν εὐεργετῆσαι ὡς εὐεργετήσαντα , καὶ ἀμοιβαῖον λέγει τὴν ἐπιτηδειότητα , ἣν ἔχει ἡ δυὰς πρὸς τὸ δέξασθαι τὴν ἔλλαμψιν τοῦ χρόνου , φημὶ δὴ τῆς ἑνάδος , καὶ παρ·απέμψαι τοῖς τῇδε . ταῦτα οὖν φησιν ὁ Ἐμπεδοκλῆς , ὡς δέον ἐξ ἀνάγκης μεταβάλλειν ἐκ τοῦ σφαίρου εἰς τὸν αἰσθητὸν κόσμον , αἰτίαν δὲ τῆς ἀνάγκης οὐδὲ μίαν δηλοῖ . ἀλλ’ ὅμως κατὰ τοῦτο ἀκόλουθα ἑαυτῷ λέγει · οὐ γὰρ τὰ μὲν φθαρτὰ ποιεῖ τὰ δὲ ἄφθαρτα τῶν ὄντων , ἀλλὰ πάντα φθαρτὰ πλὴν τῶν στοιχείων . ἡ δὲ νῦν ἀπορία ἐστὶ διότι τὰ μὲν φθαρτὰ ὑπάρχουσι τῶν γινομένων , τὰ δὲ ἄφθαρτα , εἴπερ πάντα ἐκ τῶν αὐτῶν ὑπάρχουσιν . p . 1000b21 Ὅτι μὲν οὖν οὐκ ἂν εἴησαν αἱ αὐταὶ ἀρχαί . Συμπεραίνεται τὰ εἰρημένα λέγων οὕτως . ὅτι μὲν οὗν οὐχ ὑπάρχουσιν αἱ αὐταὶ ἀρχαὶ τῶν φθαρτῶν καὶ ἀφθάρτων , τοσαῦτα ἡμῖν εἰρήσθω . εἰ δὲ πάλιν ὑποθώμεθα ἑτέρας ἀρχάς , πάλιν · ἀναφύεται ἀπορία , πότερον ἄφθαρτοι καὶ αὐταὶ ἔσονται ἢ φθαρταί . εἰ μὲν γὰρ φθαρταί , φανερὸν ὡς ἀναγκαῖον καὶ τὰς ἀρχὰς ἐξ ἄλλων εἶναι ἀρχῶν , ἐπειδὴ πάντα τὰ φθειρόμενα εἰς ἐκεῖνα φθείρονται ἐξ ὧν καὶ συνεστήκασιν , ὥσπερ τὰ ἐκ τῶν τεσσάρων στοιχείων συγκείμενα · ὥστε εἰ φθαρταὶ ὑπάρχουσιν , ἔσονται καὶ αὐτῶν ἀρχαί , ὥστε συμβαίνει τῶν ἀρχῶν ἑτέρας ἀρχὰς εἶναι προτέρας . τοῦτο δὲ ἀδύνατον ὑπάρχει , καὶ εἰ ὑποθώμεθα ἵστασθαι τὰς ἀρχὰς καὶ εἰ εἰς ἄπειρον βαδίζειν . τὸ μὲν γὰρ ἄπειρον κατ’ ἐνέργειαν εἶναι οὐ δυνατόν · πάλιν δὲ ἀρχῆς ἀρχὴν εἶναι ἀδύνατον , εἰ ἄρα ἔστιν ἀρχή , ὥσπερ ἐπὶ τῆς ὕλης ἐλέγομεν , ἐπεὶ φθείρεται καὶ οὕτως ἔσται ἐφθαρμένη πρὸ τῆς φθορᾶς ἑαυτῆς , ὡς δέδεικται ἐν τῷ πρώτῳ λόγῳ τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον . ἄλλως τε δὴ τῶν ἀρχῶν φθαρτῶν οὐσῶν καὶ φθειρομένων πῶς ἔσονται τὰ φθαρτά ; τί οὖν ἐστιν αἴτιον ἀεὶ εἶναι τὰ φθαρτά ; εἰ δὲ πάλιν ἀφθάρτους ὑποθώμεθα τὰς ἀρχάς , διὰ τί ἐκ μὲν τούτων ἀφθάρτων οὐσῶν φθαρτὰ ὑπάρχουσι τὰ γινόμενα ἐξ αὐτῶν , ἐκ δὲ τῶν ἀφθάρτων τῶν ἄλλων ἄφθαρτα ; τοῦτο γὰρ οὐκ εὔλογον , μᾶλλον δὲ ἀδύνατον ἢ πολλοῦ λόγου δεῖται εἰς τὸ δεῖξαι τοῦτο . καλῶς εἶπεν ὅτι ὁ λόγος δεῖται ὡς εἰδὼς ὅτι <οὐκ> ἀδύνατόν ἐστι τούτου ἀποδοῦναι αἰτίαν , ἣν ἡμεῖς φθάσαντες ἀνωτέρω εἰρήκαμεν , ὅτι τὰ ὑπὸ ἀκινήτου οὐσίας γινόμενα καὶ ἀφθάρτου ἀίδια , τὰ δὲ ὑπὸ κινουμένου καὶ ἀφθάρτου φθαρτά , ἐπειδὴ φθαρτὰς ἔχει τὰς ἐνεργείας . πρὸς τούτοις δέ φησιν ὅτι οὐδὲ ἐπεχείρησεν οὐδεὶς ἑτέρας λέγειν ἀρχάς , ἀλλὰ τὰς αὐτὰς πάντων εἶναι τῶν φθαρτῶν καὶ τῶν ἀφθάρτων · καὶ λοιπὸν τὸ πρῶτον ἀπορηθὲν ἀποτρώγουσιν , ὥσπερ οἱ μύες οἱ ἐσθίοντες ἄρτον καὶ φθείροντες δέει τοῦ ἁλῶναι πρὶν ἢ ὅλον καταφάδέον ] γωσιν . οὕτως οὗν καὶ οἱ πρὸ ἡμῶν ἀδιαρθρώτως , φησίν , εἰρήκασι περὶ αὐτῶν καὶ ἀτελῶς , ὥσπερ τοῦτο μικρον τι λαμβάνοντες τὸ ἀδιαρθρώτως παραδοῦναι . ὑποθέμενοι οὖν τὸ πρῶτον ἀπορηθέν , πῶς ἐκ τῶν αὐτῶν ἀρχῶν τὰ μὲν φθαρτὰ τὰ δὲ ἄφθαρτα γίνεται , παραπέμπονται καὶ ἀφαιροῦσι · τοῦτο γὰρ ἄν σημαίνοι τὸ ἀποτρώγουσιν , ὡς δῆλον καὶ ἐξ οὗ ἐπήνεγκεν , ὅ ἐστιν ὥσπερ τοῦτο μικρόν τι λαμβάνοντες . ὡς γὰρ μικρόν τι καὶ οὐκ ἔχον ἀπορίαν ὑποτιθέμενοι τὸ τὰς αὐτὰς ἀρχὰς πάντων εἶναι οὐδένα λόγον ἐποιοῦντο τῆς ἀπορίας . ἢ τὸ ἀποτρώγουσιν εἴρηκεν ἀντὶ τοῦ διά τινων πιθανῶν αὐτοῖς δοκούντων παραμυθεῖσθαι πειρῶνταί , ὡς εἶπε περὶ ‘Hσιόδου καὶ ὧν φησι θεολόγων τῶν ἀρχαίων , ἔτι δὲ περὶ Εμπεοοκλεους , ὃς ἐκ τῶν αὐτῶν ποιῶν πάντα τὸ μέν τι αἴτιον γενέσεως ἐφίστη τὸ δὲ φθορᾶς , ὡς οὐ μέγα καὶ δύσλυτόν τι ὑποτιθέμενοι . κατὰ μέντοι αὐτὸν οὔτε αἱ αὐταὶ ἀρχαὶ τῶν ἀιδίων τε καὶ τῶν φθαρτῶν , ἔν τε τοῖς φθαρτοῖς οὔτε πᾶσαι αἰ ἀρχαὶ ἀίδιοι τὸ γὰρ εἶδος , φησίν , οὐκ ἀίδιον ) , ἥ τε ὕλη ἀίδιος μὲν ἀλλ’ οὐκ ἀπαθής , ἀλλὰ παθητή τε καὶ ἀλλοιωτή · καλῶς δὲ εἴρηται ὅτι ἀδύνατον , φησί , τῶν ἀρχῶν ἀρχὰς εἶναι . 〈 οὐ γὰρ 〉 γίνονται ἐκ τῶν ἀρχῶν ἀρχαί , εἴτε ἵσταιντο ἐπί τινος εἴτε εἰς ἄπειρον προχωροῖεν . εἰ μὲν γὰρ ἵσταιντο , ἐκεῖναί τε εἶεν ἀρχαὶ τῶν ὑποτεθεισῶν ἀρχῶν , ἐν αἷς ἵστατο ἡ φθορά · εἰ δὲ εἰς ἄπειρον προίοιεν , ἀεὶ τῆς φθειρομένης ἀρχῆς ἐκείνη εἰς ἣν φθείρεται ἔσται ἀρχή . οὐ δυνατὸν οε ουοεποτε ἀρχὴν ἀρχῆς εἶναι , ὡς δέδεικται ἐν τῷ πρὸ τούτου βιβλίωί εἰ γε οὐκ ἄπειροι αἱ ἀρχαί . * * * φησὶν ὁ Ἀλέξανδρος ὅτι κατὰ Ἀριστοτέλην ὁ πρῶτος νοῦς ἑαυτὸν μόνον νοεῖ καί φησιν ὅτι ἄμεινον ἔνια μὴ νοεῖν , οἷον τὰ κακά . p . 1001 a4 Πάντων δὲ καὶ θεωρῆσαι χαλεπώτατον καὶ πρὸς τὸ γνῶναι τἀληθὲς ἀναγκαιότατον . Ἐντεῦθεν ζητεῖ περὶ τοῦ ὄντος καὶ τοῦ ἑνός , εἴτε αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑφίστανται εἴτε γὰρ αὐτό ἐστιν ὃν καὶ αὐτοέν ) εἴτε ἐν ὑποκειμένοις τὸ εἶναι ἔχουσιν . ἐπιχειρεῖ δὲ ὥσπερ καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις κατ’ ἀμφότερα , καί φησιν ὅτι ἡ περὶ τούτου ζήτησις χαλεπωτάτη ἐστί , καὶ πρὸς τὸ γνῶναι τὴν περὶ τούτου ἀλήθειαν ἀναγκαιότατόν ἐστι πρᾶγμα . ζητεῖ οὖν , ὡς εἴρηται , εἴ γε αὐτὸ καθ’ αὑτό ἐστι τὸ ἓν καὶ τὸ ὂν αὐτοὲν καὶ αὐτοόν , εἴτε ἐν ἄλλῳ ὑποκειμένῳ ἔχουσι τὸ εἶναι οὐχ ] ἕτερα ὄντα , ὥσπερ ἐπὶ τοῦ Σωκράτους φαμέν · ὁ γὰρ Σωκράτης ἕτερόν τι ὄν ἐστι ζῷον · οὐ γὰρ ᾗ Σωκράτης ὑπάρχει ζῷον , ἐπεὶ οὕτως ἔδει τὸν Σωκράτη μόνον εἶναι ζῷον . οὐχ ᾗ οὖν Σωκράτης ἐστὶ ζῷον , ἀλλ’ ἕτερόν τι ὂν ὑπάρχει ζῷον · κατηγορεῖται γὰρ αὐτοῦ τὸ ζῷον , τὸ δὲ κατηγορούμενον οὐκ ἔστι ταὐτὸν ᾧ κατηγορεῖται . οὐκ έστιν οὖν ὁ Σωκράτης αὐτοζῷον ἤγουν αὐτοάνθρωπος , ἀλλ’ ἕτερόν τί ἐστιν . οἱ τοίνυν Πυθαγόρειοι καὶ ὁ Πλατῶν αὐτὸ . ἔλεγον εἶναι τὸ ὃν καὶ αὐτοὲν καὶ οὐχ ἕτερόν τι ὄν · οὔτε γὰρ ἐν ὑποκειμένῳ ἔλεγον εἶναι τὸ ὂν ᾔτουν τὸ ἕν , ἀλλὰ αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὄντα ἐν οἰκείᾳ περιγραφῇ καὶ ὅρῳ . καὶ τὸ μὲν ἓν κατηγόρουν τοῦ ὄντος , τοῦ δὲ ἑνὸς οὐ κατηγόρουν τὸ ὄν · τὴν γὰρ ἑνάδα ἔλεγον εἶναι καὶ ὑπὲρ αὐτὸ τὸ ὄν , εἴ γε τὸ ὂν εἶδός ἐστιν , ὑπὲρ πᾶν δὲ εἶδος ἔλεγον εἶναι τὴν ἑνάδα ὡς καὶ πάντων προακτικὴν καὶ αὐτῶν τῶν εἰδῶν , καὶ πάντα καταλάμπουσαν . ἐφεξῆς τοίνυν ὑπερηγορεῖ τοῖς Πυθαγορείοις καὶ τῷ Πλάτωνι , ταὐτὸ δὲ εἰπεῖν τῷ ἀληθεῖ λόγῳ . εἰ γὰρ ὑποθώμεθα μὴ εἶναι αὐτὸ καθ’ αὑτὸ τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν , ἀλλ’ ἐν ὑποκειμένῳ ἑτέρῳ ἔχειν τὸ εἶναι , ἐπειδὴ τὰ καθόλου αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχουσι , πάντων δὲ καθολικώτερα τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν , εἴ γε πάντα τὰ ἄλλα τὸ εἶναι ἐξ αὐτῶν ἔχουσι , συμβαίνει οὕτως ἀναιρεῖσθαι πάντα τὰ καθόλου · τῶν δὲ καθόλου ἀναιρουμένων ἀναιροῦνται καὶ τὰ καθ’ ἕκαστα καὶ οὕτως οὐδὲν ἔσται πάντων ἀναιρουμένων , ὅπερ οὐδὲ θέμις λέγειν . πρὸς ἐπὶ τούτοις δὲ ἀναιρεῖται καὶ ὁ ἀριθμός . εἰ γὰρ ὁ ἀριθμὸς ἐξ ἑνάδων σύγκειται οὐδὲν γὰρ ἄλλο ἐστὶν ἀριθμὸς ἢ πλῆθος ἐξ ἑνάδων συγκείμενον ) , φανερὸν ὡς ὅτι ἀναιρεθήσεται καὶ ὁ ἀριθμός . καὶ ταῦτα μέν φησιν ὁ Ἀριστοτέλης ὑπερηγορῶν τῇ Πλατωνικῆ δόξῃ . ὁ δὲ τρόπος ὁ ἐλεγκτικὸς ὁ περὶ τοῦ ἀριθμοῦ οὐκ ἔχει ὑγιῶς · οὔτε γὰρ ἡ ἑνὰς ἐκείνη ἐν σχέσει θεωρεῖται , ἀλλὰ ἄσχετος ὑπάρχει προάγουσα τὸν νοητὸν ἀριθμόν . οὐχ ὥσπερ γὰρ ἐνταῦθα ἐκ τῶν ἑνάδων σύγκειται τὸ πλῆθος τοῦ ἀριθμοῦ , οὕτως καὶ ἐπὶ τῆς πρώτης ἑνάδος · ὡς γὰρ εἴρηται , ἄσχετός ἐστιν ἐκείνη ἡ ἑνὰς καὶ προακτική τῶν πάντων . οὐκ ἄρα δεῖ λέγειν ἐξ ἐκείνης συντίθεσθαι τὸν ἀριθμόν , ἀλλὰ μᾶλλον προάγεσθαι · ὥστε ὅσον ἐπὶ τούτοις δεῖ εἶναι αὐτὸ τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν κεχωρισμένα παντελῶς καὶ αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα . οἱ μέντοι γε περὶ Ἐμπεδοκλέα καὶ οἱ φυσικοὶ πάντες οἱ ἐκ τοῦ Ἰωνίου διδασκαλείου ἑτέρᾳ ὑποκειμένῃ φύσει ἔλεγον εἶναι τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν . τῷ γὰρ ὄντι εἰ ὑποθώμεθα αὐτὸ εἶναι τὸ ὂν καθ’ αὑτὸ καὶ τὸ ἕν , συμβήσεται ἀληθεύειν τὸν Παρμενίδειον λόγον τὸν λέγοντα τὸ παρὰ τὸ <ὂν> οὐκ ὄν , τὸ οὐκ ὂν οὐδέν , ἓν ἄρα τὸ ὄν · ὥστε ἀναιρεῖται τὸ πλῆθος ἐκ τῶν ὄντων , ὅπερ ἐστὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν . εἰ γὰρ τῷ ὄντι ὑποθώμεθα , φησίν , αὐτὸ καθ’ αὑτὸ εἶναι τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν , φανερὸν ὡς ὅτι τὸ ἐξ αὐτοῦ . προαγόμενον ἓν ἔστι καὶ οὐδὲν διοίσει τοῦ ἐξ οὗ προήχθη · ὥστε οὐδὲν ἔσται παρὰ τὸ ὄν , καὶ οὕτως ἀναιρεῖται τὸ πλῆθος ἐκ τῶν ὄντων . καὶ οὕτως μὲν ἐπρέσβευον οἱ φυσικοί , οἱ μὲν πῦρ ὑποτιθέμενοι , οἱ δὲ ἀέρα ἤ τι ἄλλο τοιοῦτο · ὁμοίως δὲ καὶ ὁ Ἐμπεδοκλῆς λέγων τὴν φιλίαν . φαμὲν οὖν ὅτι ὁ ἐμπεδοκλῆς ὡς Πυθαγόρειος συμβολικῶς ταῦτα ὑπετίθετο . ἔλεγε γὰρ ἐκεῖνος ὅτι τὸ ὃν ἕν ἐστιν , ἔλεγε δὲ ἓν τὴν φιλίαν , ἥτις δεύᾦ ] τέρα μέτρα ἔχει ἀπὸ τῆς ἑνάδος . καὶ διὰ μὲν τῆς φιλίας ἐδήλου τὴν μονάδα , ἥτις αἰτία ἐστὶ τῆς ἑνώσεως τοῖς . οὖσιν · οὐδὲν γάρ ἐστιν ὃ οὐ μετέχει τῆς ἑνάδος . εἰ μὴ γὰρ τοῦτο ὑποθώμεθα , συμβήσεται πολλαπλασιασθῆναι τὸ ἄπειρον . τὸ γὰρ μέρος ἐν ἐστιν ἢ πολλά · εἰ μὲν οὖν ὅν , ἔχω τὸ ζητούμενον , εἰ δὲ πολλά , πάλιν καὶ περὶ ἐκείνου ὁ αὐτὸς λόγος , τουτέστι τῶν μερῶν ἐκείνου , καὶ τοῦτο εἰς ἄπειρον · ὥστε πολλαπλασιασθήσεται τὸ ἄπειρον . πᾶσα οὖν ἐστιν ἀνάγκη ἐν ἅπασι θεωρεῖσθαι τοῖς οὖσι τὴν μονάδα . διὰ μέντοι γε τοῦ νείκους τὴν δυάδα ἐδήλου , τουτέστι τὴν πρόοδον τῶν πραγμάτων · πρώτη γὰρ ἡ δυὰς ἔχει τὸ ποθέν ποι . πᾶσα ἄρα ἀνάγκη αὐτὸ τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν κεχωρίσθαι καὶ μὴ ἐν ὑποκειμένῳ ἔχειν τὸ εἶναι · ἡ γὰρ ἑνὰς διὰ τὴν γόνιμον αὐτῆς δύναμιν μένουσα ὅπερ ἐστὶ καὶ μὴ ἐλαττουμένη πάντα παράγει . ὁ γὰρ Παρμενίδης ἔλεγε τὸ παρὰ τὸ ὂν οὐκ ὂν ὡς νοητόν · τῷ ὄντι γὰρ τὰ αἰσθητὰ ὡς νοητὰ οὐκ ὄντα ὑπάρχουυυσιν , ὡς καὶ ὁ Πλάτων φησὶ “ τὶ τὸ ὂν μὲν ἀεί , γένεσιν δὲ οὐκ ἔχον , καὶ τὶ τὸ γινόμενον , ὂν δὲ οὐδέποτε ” . ὅτι γὰρ οἴεται ὁ Παρμενίδης πλῆθος ἐν τοῖς οὖσι , φανερὸν ἐντεῦθεν . τί γάρ ; φησὶν “ οὐ γὰρ ἔην , οὐκ ἔσται ὁμοῦ πᾶν , ἔστι δὲ μοῦνον ” . εἰ οὖν πᾶν λέγει , δῆλον ὡς ὅτι οἶδε τό γε πλῆθος . καὶ πάλιν ἀλλαχοῦ “ μεσσόθεν ἰσοπαλές ” . εἴ γε μέσα ἔχει , φανερὸ·ν ὅτι καὶ ἄκρα · ὥστε οἶδε τὸ πλῆθος . ἡ οὖν ἑνὰς γόνιμος οὖσα , ὡς εἰρήκαμεν , πάντα παράγει Λαὶ οὐ διὰ τοῦτο μειοῦταί τι αὐτῆς , ὥσπερ τὸ εἰρήκαρεν , τουτέστιν ὁ Σωκράτης , οὐδὲν μειοῦται μυρίων εἰκόνων γινομένων ἐξ αὐτοῦ . προέρχεται οὗν ἐκ τῆς ἑνάδος ἐκείνης ὁ νοητὸς ἀριθμός , τουτέστιν ἡ μονὰς καὶ ἡ δυάς , εἶτα κατὰ τάξιν ἐκεῖθεν ἡ ἐνταῦθα μονάς , ἥτις ἐστὶν ἡ φύσις , καὶ ἡ δυάς , ἥτις ἐστὶν ἡ ὕλη , καὶ οὕτως γίνεται ἐντεῦθεν τὰ σύνθετα πράγματα · ἐν γὰρ τῷ σπέρματι ὑπάρχουσιν οἱ λόγοι οἱ δημιουργικοί , ἐν παντὶ μέρει τοῦ σπέρματος , καὶ οὕτως ἡ ὕλη δεχομένη διαιρεῖ αὐτούς . ὅτι γὰρ πρὸ πάντων ἐστὶν ἡ ἑνάς , δῆλον ἐντεῦθεν . ἡ γὰρ ζωὴ ὑπὲρ τὸν νοῦν ἐστι · πᾶν γὰρ τὸ μετέχον νοῦ καὶ ζωῆς μετέχει , τὸ δὲ ζωῆς μετέχον οὐ μετέχει νοῦ . πάντως πάλιν τὸ ὂν ὑπὲρ τὴν ζωήν ἐστι · τὸ γὰρ μετέχον ζωῆς καὶ τοῦ ὄντος μετέχει , τὸ δὲ τοῦ ὄντος μετέχον ζωῆς οὐ πάντως μετέχει . ἡ μέντοι γε ἑνὰς καὶ ὑπὲρ τὸ ὄν ἐστιν , εἰ γε ὕπερ υπαρςιν εστι . p . 1001a4 Πάντων δὲ θεωρῆσαι χαλεπώτατον . Ἡ ἀπορία ἣν χαλεπωτάτην ὥς ] φησὶν εἶναι καὶ πρὸς τὴν τῆς ἀληθείας γνῶσιν ἀναγκαιοτάτην , τοιαύτη ἐστίν . ἆρά γε , φησί , τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν οὐσίαι τῶν ὄντων ὑπάρχουσι , τουτέστιν ἀρχαὶ τῶν ὄντων , αὐτὸ τουτο ἓν καὶ τὸ ] ὂν κεχωρισμένα καὶ αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα καὶ μὴ δεόμενα ἑτέρου πρὸς τὸ εἶναι , τουτέστιν οὐκ ἄλλῳ τινὶ ὄντι ὑπάρχουσαι καὶ ταύτην τὴν φύσιν δηλοῦσαι καὶ ἐν ἐκείνοις ὧν κατηγοροῦνται , ἢ ἔστιν ἄλλη τις φύσις ὑποκειμένη τούτοις , ἥτις ἐστὶν ἀρχὴ καὶ οὐσία τῶν ὄντων , ἣν δεῖ ζητεῖν τίς ἐστι , πότερον πῦρ ἢ ἀὴρ ἢ ἄλλο τι ἢ καὶ πλείω . ὅτι δὲ ἀναγκαία ἐστὶν ἡ ζήτησις , δῆλον καὶ ἐκ τοῦ πολλοὺς διαφωνῆσαι περὶ αὐτῆς , καὶ τοὺς μὲν ἐκείνως τοὺς δὲ τοιώσδε ἀποφήνασθαι , καὶ ἐξ ὧν δὲ ἀπορήσει προιών , καὶ ὅτι ἐν τῇ περὶ τῆς ἀληθείας θεωρίᾳ ἡ περὶ τοῦ ὄντος ζήτησις κυριωτάτη , καὶ ὅτι ἐκ τούτου ἤρτηται τὸ τοὺς ἀριθμοὺς δύνασθαι τῶν ὄντων ἀρχὰς καὶ στοιχεῖα λέγεσθαι . ἀναγκαιοτάτη οὗν πρὸς τὴν τῆς ἀληθείας γνῶσιν ἡ περὶ τούτων ζήτησις , ἀλλὰ καὶ χαλεπωτάτη ἡ περὶ αὐτῶν διάκρισις · ἡ γὰρ τῶν νοητῶν καὶ τῶν πρώτων αἰτίων τε καὶ ὄντων γνῶσις χαλεπωτάτη . ἐξηγήσατο δὲ αὐτὸς τὸ πότερόν ποτε τὸ ὂν και τὸ ἓν οὐσία τῶν ὄντων εἰσί , διὰ τοῦ ἑκάτερον αὐτῶν οὐχ ἕτερόν τι ὂν τὸ μὲν ὂν καὶ τὸ ἓν τῶν ὄντων ] ἐστὶ τὸ δὲ ἕν . ἴσον γὰρ τὸ εἰρημένον τῷ ἐπεὶ τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν τῶν ὄντων ἐστί , πότερον ὡς οὐσίαι ὄντα ἐστὶν ἢ ὡς συμβεβηκότα τῇ οὐσίᾳ . ὁ γὰρ Σωκράτης ἕτερόν τι ὄν ἐστι ζῷον · οὔτε γάρ ἐστιν αὐτοζῷον ὄν , ἐπεί , εἰ καθὸ Σωκράτης ἦν ζῷον , ἔδει αὐτὸν μόνον εἶναι ζῶον . ταῦτα δὲ αὐτοόν ἐστι καὶ αὐτοὲν καὶ οὐχ ἕτερα ὄντα , καθάπερ καὶ ἐν τῇ θεωρίᾳ ἐδείξαμεν . ὥσπερ οὖν καὶ περὶ τοῦ ἀπείρου διαφερόντως ἔδειξεν ἐν τῷ πρώτῳ τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως , οὕτως καὶ ἐνταῦθα · οἱ μὲν γὰρ αὐτῶν φύσιν τινὰ τοῦ ἀπείρου ἐποίουν , τουτέστιν οἱ Πυθαγόρειοι τὸν ἄρτιον ἀριθμόν , οἱ δὲ συμβεβηκέναι τινὶ τὸ ἄπειρον ἔλεγον . τὸ δὲ ὡς οὕσης τῆς οὐσίας ταὐτοῦ ἑνὶ εἶναι <καὶ> ὄντι , ἴσον ἄν εἴη τῷ ὡς τῆς ταὐτῆς οὔσης οὐσίας τοῦ ἑνός τε καὶ τοὐ ὄντος καὶ ταὐτοῦ ὄντος ἑνί τε καὶ ὄντι εἶναι . p . 1001a5 Πότερόν ποτε τὸ ὂν . ’́Eδει ἡμᾶς ζητῆσαι πότερον τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν οὐσίαι τῶν ὄνΤων καὶ ἀρχαὶ ὑπάρχουσιν αὐτοὸν ὄντα καὶ αὐτοέν , καὶ οὐχ ἕτερόν τι ὂν τὸ μέν ἐστιν ὄν , τὸ δὲ ἕν , καθάπερ ἐπὶ τοῦ Σωκράτους εἰρήκαμεν , ὅτι οὐχ ᾗ Σωκράτης ἐστὶ ζῷον , ἀλλὰ καθ’ ἕτερόν τι , καθὸ οὐσία ἔμψυχος αὐσθητική . οὕτως ἔδει ζητεῖν καὶ ἐπὶ τοῦ ὄντος καὶ τοῦ ἑνὸς † ὅτι ἕτερα ὄντα οὕτως εἰσὶν ὂν καὶ ἕν , ἤγουν αὐτοόν ἐστι καὶ αὐτοέν , ἢ πάλιν δεῖ ἡμᾶς ζητεῖν τί ποτέ ἐστι τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν ὡς ὑποκειμένης ἄλλης φύσεως , ὄντι ἐχόντων τὸ εἶναι . οἱ μὲν γὰρ ὑπολαμβάνουσιν αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑφίστασθαι οἱ δὲ ἐν ἄλλοις ἔχειν τὸ εἶναι . Πλατῶν μὲν οὖν καὶ οἱ Πυθαγόρειοι οὐχ ἕτερόν τί φασι τὸ ὂν οὐδὲ τὸ ὅν , ἀλλὰ τοῦτο αὐτῶν τὴν φύσιν εἶναι , τὸ μὴ δεῖσθαι ἑτέρου πρὸς ὕπαρξιν , ἀλλ’ αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑφίστασθαι , ὡς οὔσης τῆς οὐσίας τοῦτο αὐτὸ ἑνὶ εἶναι καίοντι , τουτέστιν αὐτοὸν καὶ αὐτοέν , καὶ οὐχ ἕτερα ὄντα οὕτως εἶναι ὃν καὶ ὅν , ἀλλ’ αὐτοὲν καὶ αὐτοὸν ἐν ἰδίᾳ ὑποστάσει καὶ μὴ δεῖσθαι ἄλλου , τὰ δὲ ἄλλα πάντα ἐξ αὐτῶν παράγεσθαι . οἱ δὲ φυσιολογοῖ οἷον ὁ Ἐμπεδοκλῆς ὡς εἰς γνωριμώτερον ἀνάγων τὸν λόγον τὴν φιλίαν ὑποτιθεὶς τὸ ὂν ταύτης κατηγόρει τὸ ἕν , ὡς τῆς φιλίας αἰτίας οὔσης πᾶσιν ἑνώσεως . τὴν δὲ δόξαν τοῦ ἀνδρὸς ἀνεπτύξαμεν ἐν τῇ θεωρίᾳ . αἰτία οὖν κατ’ αὐτὸν πᾶσιν ἡ φιλία συνάγουσα καὶ συγκρίνουσα αὐτὰ ἀλλήλοις . ἄλλοι δὲ τῶν φυσικῶν πῦρ ὑπέβαλλον τῷ ἑνὶ καὶ τῷ ὄντι ὡς Ἡράκλειτος , οἱ δὲ ἀέρα ὡς Ἀναξιμένης , οἱ δὲ ἄλλο τι · ὃ γὰρ ἕκαστος αὐτῶν ἀρχὴν τῶν ὄντων καὶ αἰτίαν ὑπετίθετο , ταύτης καὶ τὸ ἓν καὶ τὸ ὂν κατηγόρει . ἀλλὰ καὶ καθ’ οὓς τὰ στοιχεῖα πλείω τῶν ὄντων ἦν , · καὶ κατὰ τούτους ἕκαστον ἕν τε ἦν καὶ ὄν . p . 1001a19 Συμβαίνει δὲ εἰ μέν τις μὴ θήσεται εἶναί τινα οὐσίαν . Ἐντεῦθεν ὑπερηγορεῖ τῆς Πλάτωνος δόξης δεικνὺς ὅτι πάντῃ πάντως δεῖ εἶναι . αὐτοὲν καὶ αὐτοὸν αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα καὶ μὴ δεόμενα ἑτέρου πρὸς ὕπαρξιν . εἰ τοίνυν , φησί , μὴ λέγοι τις τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν οὐσίας εἶναι καὶ αὐτὰς καθ' αὐτὰς ὑπάρχειν καὶ μὴ δεῖσθαι ἑτέρου πρὸς ὕπαρξιν , συμβήσεται μηδὲ ἄλλο τι τῶν κοινῶν καὶ καθόλου οὐσίαν λέγειν . μάλιστα γὰρ πάντων καθόλου τε καὶ κατὰ πάντων κατηγορεῖται τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν · ἄνθρωπος γὰρ κατὰ ἀνθρώπου μόνον , ὁμοίως δὲ καὶ ζῷον , τὸ δὲ ὂν καὶ τὸ ἓν κατὰ πάντων · πάντα γὰρ μετέχει τοῦ ὄντος καὶ τοῦ ἑνός , ὡς ἐν τῇ θεωρίᾳ ἐδείξαμεν . εἰ τοίνυν τὰ μάλιστα καθόλου μὴ ὑπάρχουσι , πολλῷ μᾶλλον οὐδὲ τὰ ἄλλα , ὥστε οὐδὲ τὰ καθ’ ἕκαστα · καὶ οὕτως συμβήσεται πάντα ἀναιρεῖσθαι . p . 1001a24 Ἔτι δὲ μὴ ὄντος τοῦ ἑνὸς οὐσίας . Φησὶν ὅτι εἰ μὴ ὑποθώμεθα τὸ ἓν οὐσίαν εἶναι καὶ ἀρχὴν αὐτὴν καθ’ αὑτὴν οὖσαν , οὐδὲ ἀριθμὸς ἔσται αὐτὸς καθ’ αὑτὸν ὡς κεχωρισμένος καὶ καθ’ αὑτὸ ὑπάρχων , ὡς ἐδόκει τοῖς Πυθαγορείοις τε καὶ Πλάτωνι , εἰ μὴ εἴη τὸ ἓν οὐσία τις . καὶ λέγει τὴν αἰτίαν · ὁ γὰρ ἀριθμός , φησί , μονάδων ἐστὶ σύνθεσις , ἡ δὲ μονὰς ταὐτὸν καὶ τὸ ἕν · ὥστε εἰ μὴ τὸ ἓν οὐσία , οὐδὲ αἱ μονάδες · εἰ μὴ αἱ μονάδες , οὐδὲ ὁ ἀριθμός . συμβεβηκὸς ἄρα ὁ ἀριθμὸς ἔσται ἀλλ’ οὐκ οὐσία , εἴ γε καὶ τὸ ἓν μὴ οὐσία τις ἀλλὰ ἄλλῳ τινὶ συμβεβηκός . τὸ δὲ ἡ δὲ μονὰς ὅπερ ἓν τί ἐστιν ἀντὶ τοῦ κυρίως ἓν τί ἐστιν . εἰ τοίνυν ἐστί τι αὐτὸ ἓν καὶ <ὄν> , ἀνάγκη πᾶσα οὐσίαν αὐτῶν εἶναι τὸ ὂν καὶ τὸ ἕν · οὐ γὰρ ἕτερόν τι καθόλου κατηγορεῖται τοῦ ἑνὸς καὶ τοὐ ὄντος , ὥσπερ τοῦ Σωκράτους τὸ ζῶον , ἀλλὰ ταῦτα αὐτά . ταὐτόν γάρ ἐστιν ὄντι εἶναι καὶ οὐσία εἶναι , ὁμοίως δὲ καὶ ἑνὶ εἶναι καὶ οὐσίᾳ εἶναι · οὐδέτερον γὰρ <ἕτερόν> τι ὂν ἕν ἐστιν ἢ ὄν , ἀλλὰ τὴν ὑπόστασιν ἔχει ἐν τῷ ὄντι καὶ ἐν τῷ ἑνί · ὂν <γὰρ> ὑπάρχει καὶ ἕν · ὥστε αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχουσιν . p . 1001a29 Ἀλλὰ μὴν εἴ γε ἐστὶ τὸ αὐτοὸν καὶ αὐτοέν , πολλὴ ἀπορία · Δείξας διὰ τῶν προλαβόντων ὅτι τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν αὐτοὸν ὑπάρχει καὶ αὐτοὲν καὶ οὐ θεωροῦνται ἐν ἄλλῳ ὄντι , ἐντεῦθεν εἰς τὸ ἐναντίον ἐπιχειρεῖ δεικνὺς ὅτι ἐν ἑτέρῳ δεῖ ἔχειν αὐτὰ τὸ εἶναι . τί γάρ ; φησὶν ὅτι εἰ ὑποθώμεθα αὐτοὸν εἶναι καὶ αὐτοέν , πάλιν μεγίστη ἡμῖν ἀπορία ἀναφύεται , λέγω δὴ πῶς ἔσται πλείω ἑνὸς τὰ ὄντα . τὸ γὰρ ἕτερον τοῦ ὄντος οὐκ ἔστι · τὸ μὲν γὰρ παρὰ τὸ ὂν οὐκ ὄν , ὡς Παρμενίδης ἔλεγε , τοῦτο δὲ τὸ ὂν ὑπῆρχε τὸ ἐν · ὥστε ὅπερ ἂν παρὰ τὸ ἓν ὑπῆρχε , τοῦτο οὐκ ἔστι . τὸ γὰρ αὐτὸ γίνεται καὶ παρὰ τὸ ὄν , εἴπερ καὶ παρὰ τὸ ἕν , τοῦτο δὲ ὡς τοῦ αὐτοῦ ὄντος καὶ τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ὄντος . ὥστε οὐκ ἔσται πολλά · τὰ γὰρ πολλὰ παρὰ τὸ ἕν , τὰ δὲ παρὰ <τὸ> ἓν παρὰ τὸ ὂν ἦν , τὰ δὲ παρὰ τὸ ὂν οὐκ ἔστι . τοῦτο γὰρ συμβαίνει , εἰ τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν οὐσίαι εἰσὶ καὶ μὴ ὁμωνύμως λέγεται . ἔσται δή , καθάπερ Παρμενίδης ἔλεγεν , ἓν ἅπαντα τὰ ὄντα , καὶ τοῦτο μόνον ἔσται τὸ ὄν . p . 1001b1 Ἀμφοτέρως δὲ δύσκολον · ἄν τε γὰρ μὴ ᾖ τὸ εν οὐσια . Φησὶν ὅτι ἀμφότεροι οἱ λόγοι δυσχερεῖς ὑπάρχουσι · κἀν γὰρ ὑποθώμεθα τὸ ἓν καὶ τὸ ὂν οὐσίαν εἶναι αὐτὴν καθ’ αὑτὴν καὶ αὐτοέν , κἄν τε δὲ μὴ ὑποθώμεθα αὐτὴν καθ’ αὑτὴν · ἀλλὰ συμβαίνειν ἅτε δὴ ἐν ἄλλῳ ὄντι ἔχουσαν τὸ εἶναι , ἀδύνατον τὸν ἀριθμὸν εἶναι οὐσίαν . ἐὰν μὲν οὖν μὴ ὑπάρχῃ τὸ ἓν οὐσία καὶ αὐτοέν , δῆλον ὡς ὅτι οὐδὲ ὁ ἀριθμὸς ἔσται οὐσία · ἐκ μονάδων γὰρ σύγκειται ὁ ἀριθμός , ὡς ἐλέγομεν · ἐὰν δὲ ὑπάρχῃ τὸ ἓν οὐσία καὶ αὐτοέν , ἡ αὐτὴ πάλιν ἀπορία ἀναφύεται καὶ περὶ τοῦ ὄντος , τουτέστι τὸ αὐτὸ ἀπορηθήσεται ἐπὶ τοῦ ἑνός , ὅ καὶ περὶ τοῦ ὄντος · ὡς γὰρ παρὰ τὸ ὂν οὐκ ὄν , οὕτως καὶ τὸ παρὰ τὸ ἓν οὐχ έν , οὗτινος δηλωτικόν ἐστι τὸ ἐκ τίνος γὰρ παρὰ τὸ ἓν ἔσται αὐτὸ ἄλλο έν ; ἀνάγκη γὰρ μὴ εἶναι παρὰ τὸ ἓν ἄλλο ἐξ οὗ ἔσται τὸ ἄλλο ἕν . ὡς γὰρ οὔσης οὐσίας τοῦ ὄντος οὐδεμία ἄλλη οὐσία ἐγίνετο , τῷ τὸ παρὰ τὴν οὐσίαν μὴ οὐσίαν εἶναι , οὕτως εἰ καὶ ἔστιν ἓν τὸ ὄν , τὸ παρ’ ἐκείνων πᾶν οὔτε ὂν οὕτε ἓν ἔσται . εἰ δὲ οὕτως , οὐδὲ πολλά · τῶν γὰρ πολλῶν ἕκαστον ἕν ἐστιν · ἐξ ἑνάδων γὰρ τὰ πολλὰ καὶ ὁ ἀριθμὸς ἀεί . εἰ γάρ ἐστιν αὐτοεν , οὐκ ἔσται ἀριθμός · . δεῖ γὰρ καὶ ἄλλο ἓν προάγεσθαι , εἰ μέλλοι ἀριθμὸς ἔσεσθαι · τοῦτο δὲ τὸ γινόμενον ἓν ἀνάγκη μὴ ὂν ἓν γίνεσθαι ἕν · ἐκ μὴ ἑνὸς οὗν ἔσται . τί οὗν ἔσται τοῦτο τὸ μὴ ἕν ; εἰ γὰρ πάντα τὰ ὄντα ἢ ἓν ἢ πολλά , τὰ δὲ πολλὰ ἐξ ἑνάδων ἐστίν , ἐξ ὧν οὐ γίνεται ἕν , οὐδὲν ἂν εἴη , ἐξ οὗ τὸ ἓν γίνεται . τὸ δὲ ἀληθὲς ἐν τῇ θεωρίᾳ εἴρηται . πῶς οὖν δυνατὸν παρὰ τὸ ἓν ἄλλο εἶναι ἕν ; τὸ γὰρ παρὰ τὸ ἓν οὐδέν ἐστιν , εἴ γε τὸ ἓν ὄν ἐστι , τὸ δὲ παρὰ τὸ ὂν οὐκ ὄν · ἅπαντα δὲ τὰ ὄντα ἢ ἓν ἢ πολλὰ ὑπάρχουσιν , ὧν ἓν ἕκαστόν ἐστι · καὶ τὸ πλῆθος γὰρ ἐκ μονάδων σύγκειται . εἰ τοίνυν μηδέν ἐστι τὸ παρὰ τὸ ἕν ἕν , φανερὸν ὅτι οὐδὲ πλῆθος ἔσται οὐδὲ ἀριθμός · ὥστε ἀναιρεῖται ὁ ἀριθμός , κἄν ὑποθώμεθα εἶναι αὐτὸ ἓν καὶ ὄν . εἴρηται δὲ ἐν τῇ θεωρίᾳ ὅτι οὐκ ἀναιρεῖται . διὰ γὰρ τὴν γόνιμον αὐτοῦ δύναμιν πάντα προάγων οὐκ ἐλαττοῦται , ὥσπερ ἐπὶ τοὐ Σωκράτους εἰρήκαμεν καὶ τῆς εἰκόνος . p . 1001b7 Ἔτι εἰ ἀδιαίρετον αὐτὸ τὸ ἕν . Φησὶν ὅτι εἰ ὑποθώμεθα τὸ ἓν αὐτοὲν εἶναι καὶ ἀδιαίρετον , οὐδέν ἐστι , καθάπερ Ζήνων ἐδόκει λέγειν . σπουδάζει γὰρ ἀναιρεῖν τὰ ἀδιαίρετα κεχρημένος λόγῳ τοιούτῳ . ὅπερ μήτε προστιθέμενον μήτε δὲ ἀφαιρούμενον μεῖζον ἢ ἔλαττον ποιεῖ , τοῦτο οὐκ ἔστιν . εἰ τοίνυν τὸ σημεῖον τοιοῦτο , δῆλον ὡς ὅτι οὐκ ἔστι , καὶ ἔτι πᾶν ἀδιαίρετον . πάλιν τὴν γραμμὴν καὶ τὴν ἐπιφάνειαν πῇ μὲν ὄντα ἔλεγε πῇ δὲ οὐκ ὄντα . ἡ μὲν γὰρ γραμμὴ κατὰ μῆκος προστιθεμένη ποιεῖ αὔξησιν καὶ μείωσιν , κατὰ δὲ πλάτος οὐκέτι . ὁμοίως δὲ ἡ ἐπιφάνεια κατὰ πλάτος προστιθεμένη καὶ ἀφαιρουμένη ποιεῖ αὔξησιν καὶ μείωσιν , κατὰ δὲ βάθος οὐκέτι . τὸ μέντοι γε σῶμα κατὰ πάσας διασιάσεις καὶ αὔξησιν καὶ μείωσιν ὑπομένει . διὰ ταῦτα . τοίνυν τὴν μὲν ἐπιφάνειαν καὶ τὴν γραμμὴν ἔλεγε τῆι μὲν εἶναι ὄντα τῆι δὲ οὐκ ὄνια . ὁ τοίνυν Ἀριστοτέλης φορτικὴν ἀποκαλεῖ τὴν ἀπορίαν αὐτοῦ . ὅσον γὰρ ἐπὶ τούτῳ , ἀναιροῦνται πάντα τὰ ἀσώματα , ἐπειδὴ οὗτε μεῖζον ποιοῦσιν ᾧ προστίθενται οὔτε δὲ ἔλαττον ἀφαιρούμενα . τὸ οὖν σημεῖον αὐτὸ καθ’ αὑτὸ οὐχ ὑφέστηκεν , ἀλλ’ ἐν τῇ γραμμῇ τὸ εἶναι ἔχει . ἄλλως τε δή , φησίν , ἡ ἑνὰς μέγεθος μὲν οὐ ποιεῖ προστιθέμενον , αὔξει δὲ τὸ πλῆθος . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει · τὸ ἓν τοῦτο ὡς ἀσώματον καὶ αὐτοὲν εἰ ἀδιαίρετον ὑπάρχει , κατὰ μὲν τὸν Ζήνωνος λόγον οὐκ ἔσται · ὃ γὰρ μήτε προστιθέμενον μήτε ἀφαιρούμενον ποιεῖ μεῖζον ἢ ἔλαττον , οὐ λέγει τὸ τοιοῦτον εἶναι τῶν ὄντων , ὡς ἐντεῦθεν δεικνὺς ὅτι τὸ ὂν μέγεθός ἐστι , τὸ δὲ ἀσώματον οὐκ ἔστι , καὶ μέγεθος σωματικόν , ἐπεὶ ἡ γραμμὴ καὶ ἡ ἐπιφάνεια μεγέθη μὲν ὑπάρχουσιν , οὐ σώματα δὲ καὶ ἔχουσι βάθη . κυρίως γὰρ ὂν ἐλέγετο τὸ τριχῇ διαστατόν · τὰ δὲ ἄλλα ποτὲ μὲν προστιθέμενα αὔξουσι ποτὲ δὲ οὔ , οἷον ἡ ἐπιφάνεια καὶ ἡ γραμμή · ἡ δὲ στιγμὴ καὶ ἡ μονὰς οὐδαμῶς ὑπάρχουσιν , ἐπειδὴ πάντῃ ἀδιαίρετοί εἰσιν . ἐπειδή , φησίν , οὕτως φορτικῶς διαλέγεται Ζήνων , καὶ ἐνδέχεται εἶναι ἀδιαίρετόν τι ὥσπερ τὸ ἀσώματον · ὅμως καὶ εἰ ὑποθώμεθα ἀληθῆ τὰ παρ’ αὐτοῦ , καὶ οὕτως δυνατόν ἐστιν ἀπολογίας εὐπορῆσαι · ἡ γὰρ μονὰς προστιθεμένη μεῖζον μὲν οὐ ποιεῖ , πλέον δὲ ποιεῖ . ἀλλὰ πῶς γίνεται μέγεθος ἐκ μιᾶς μονάδος ἤγουν πλειόνων ; τοῦτό ἐστιν ἄπορον · ὅμοιον γὰρ τοῦτο λέγειν καὶ τὴν γραμμὴν λέγειν συντίθεσθαι ἐκ σημείων , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον · δέδεικται γὰρ ὅτι ἀδύνατον . πῶς οὖν ἐκ τῆς μονάδος καὶ τοῦ αὐτοῦ ἑνὸς παράγονται τὰ μεγέθη ; λέγομεν δὲ ὅτι προσεχῶς μὲν παράγει κατὰ τὴν γόνιμον αὐτοῦ δύναμιν τοὺς νοητοὺς ἀριθμούς , εἶτα ἐκεῖνοι τὴν φύσιν καὶ τὴν ὕλην , καὶ ἐκεῖνα τὰ τῇδε , ὡς ἐν τῇ θεωρίᾳ εἴρηται . p . 1001b19 Ἀλλὰ μὴν καὶ 〈 εἴ〉τινες οὕτως ὑπολαμβάνουσι . Κἂν ὑποθώμεθά τινα οὕτως ὑπολαμβάνειν ὥστε γίνεσθαι , καθάπαρ τινές φασιν , ἐκ τοῦ ἑνὸς αὐτοῦ , τουτέστιν ἐκ τῆς μονάδος , καὶ τῆς δυάδος , τουτέστιν ἐκ · τῆς φύσεως καὶ τῆς ὕλης . τὴν γὰρ ὕλην δυάδα καλεῖ διὰ τὸ διῃρημένον αὐτῆς · ὥσπερ γὰρ ἡ δυὰς πρώτη ἔσχε τὸ ποθέν ποι , οὕτως καὶ ἡ ὕλη τοὺς δημιουργικοὺς λόγους ἡνωμένους μερίζει πανταχοῦ · ἡ δὲ μονὰς ἡ φύσις ὡς ἓν οὖσα καὶ προάγουσα . ὃ οὖν λέγει τοῦτό ἐστιν , ὅτι εἰ καὶ ὑποθώμεθα γίνεσθαι τὸν ἀριθμὸν ἐκ τῆς μονάδος καὶ τῆς δυάδος , οὐδὲν ἧττον ἄξιόν ἐστιν ἀπορῆσαι , διὰ τί ποτὲ μὲν ἀριθμὸς γίνεται ἐντεῦθεν , ποτὲ δὲ μέγεθος , εἴπερ τὸ μὴ ἓν ἡ ἀνισότης ἐστὶ καὶ ἀεὶ ἡ αὐτὴ φύσις ἐστίν · οὔτε γὰρ πῶς ἐκ τῆς μονάδος καὶ ταύτης τῆς δυάδος , οὔτε πάλιν πῶς ἐξ ἀριθμοῦ τινος καὶ ταύτης τῆς δυάδος γίνονται τὰ μεγέθη , φανερὸν ὑπάρχει . ἐκεῖνο οὖν ἄξιον ἀπορῆσαι , πῶς ἐκ τοῦ τοιούτου ἑνὸς ἢ πλειόνων τοιούτων γίνεται μέγεθος · ὅμοιον γὰρ τοῦτο τῷ τὴν γραμμὴν ἐκ στιγμῶν λέγειν συγκεῖσθαι . ταῦτα δὲ λέγει πρὸς τοὺς ἀρχὰς καὶ στοιχεῖα πάντων τοὺς ἀριθμοὺς ὑποτιθεμένους · ἐγίνοντο γὰρ καὶ τῶν μεγεθῶν ἀρχαί . οὗτοι δὲ ἦσαν οἱ Πυθαγόρειοι . ἑξῆς δὲ προσαπορεῖ τῇ Πλάτωνος δόξῃ , ὃς ἀρχὰς ὑπετίθετο τοῦ ἀριθμοῦ τε καὶ τῶν ἄλλων τὸ ἓν καὶ ἄλλο τι οὐχ ἕν , φημὶ δὴ ἀριθμόν τινα · τούτου γὰρ δηλωτικὸν τὸ καὶ ἄλλου μὴ ἑνός · τοῦτο δὲ ἦν ἡ ἀνισότης καὶ ἡ ἀόριστος δυάς , ὃ μέγα καὶ μικρὸν ἔλεγεν · ἐξ ὧν ἔλεγε πρῶτον μὲν τὸν ἀριθμὸν γεννᾶσθαι , ὁριζομένης τῆς ἀορίστου δυάδος ὑπὸ τοῦ ἑνὸς καὶ γινομένης δυάδος , ἔπειτα τὰ ἄλλα . ἀπορεῖ δὲ πῶς ἐκ τοῦ ἑνὸς καὶ τῆς ἀορίστου δυάδος συνελθόντων ποτὲ μὲν ἀριθμὸς γίνεται ποτὲ δὲ μέγεθος · οὐ γὰρ οἱ ἀριθμοὶ μόνοι ἀλλὰ καὶ * * * ἡ ἀνισότης καὶ ἡ ἀόριστος δυὰς ἡ αὐτὴ φύσις οὖσα ἀρχὴ καὶ ἀριθμῶν καὶ μεγεθῶν ἐστι . πῶς οὖν ἐξ ἑνὸς καὶ ταύτης συντιθεμένων οἷόν τε μέγεθος γενέσθαι ; ἀριθμῶν γὰρ ταῦτα γεννητικά . ἢ εἰ πρῶτόν τις λέγοι τὸν ἀριθμὸν ἐκ τούτων γίνεσθαι , εἶθ’ οὕτως ἐκ τοῦ ἀριθμοῦ τὰ μεγέθη , πῶς ἐξ ἀριθμῶν ἤγουν ἐξ ἀριθμοῦ καὶ τῆς ἀνισότητος οἷόν τε μέγεθος συντεθέντων γενέσθαι ; ἄπορον γὰρ πῶς τὰ ἀμερῆ μεγέθους οἷόν τε εἶναι ποιητικά . τὸ δὲ εἴπερ τὸ μὴ ἓν ἡ ἀνισότης , καὶ ἡ αὐτὴ φύσις ἦν ἴσον ἐστὶ τῷ εἴπερ τὸ μὴ ἓν κατ’ αὐτὸν ἡ ἀνισότης , καὶ αὕτη ἡ αὐτὴ φύσις οὖσα καὶ ἀριθμῶν καὶ μεγεθῶν ἦν ἀρχὴ κατ’ αὐτόν , πῶς ἐκ τῶν αὐτῶν ἀρχῶν οἷόν τε καὶ μεγέθη καὶ ἀριθμοὺς γεννᾶσθαι ; φαμὲν οὖν ὅτι συμβολικῶς ταῦτα ὁ Πλατῶν ἔλεγε . διὰ μὲν γὰρ τῆς μονάδος ἐδήλου τὴν φύσιν , ἥτις ἐστὶν αἰτία τῆς προόδου , διὰ δὲ τῆς δυάδος , ὡς πολλάκις εἴρηται , τὴν ὕλην , ἐπειδὴ ἐν αὐτῇ μερίζονται τὰ εἴδη καὶ διίστανται αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ἀδιάστατα ὑπάρχοντα · τὴν δὲ ἑνάδα τὸ πρῶτον αἴτιον , ἐξ οὗ πάντα βλαστάνειν διὰ τὴν γόνιμον αὐτοῦ δύναμιν . p . 1001b26 τούτων δὲ ἐχομένη ἀπορία , πότερον οἱ ἀριθμοὶ καὶ τὰ σώuατα καὶ τὰ ἐπίπεδα . Καὶ ταύτην τὴν ἀπορίαν ἐξέθετο κατ’ ἀρχὰς τοῦ παρόντος βιβλίου · ζητεῖ γὰρ εἰ ὄρα τὰ σημεῖα καὶ αἱ γραμμαὶ καὶ αἱ ἐπιφάνειαι οὐσίαι ὑπάρχουσιν , εἴτε οὐχ ὑπάρχουσιν , ἐπεὶ οὐδέποτε αὐτὰ καθ’ αὐτὰ ὑφίστανται . οὐ δυνατὸν γάρ ἐστιν εὑρεῖν ἕν τι τούτων αὐτὸ καθ’ αὑτὸ ὑφιστάμενον , ἀλλ’ ἐν ἑτέροις τὸ εἶναι ἔχουσι , τουτέστιν ἐν τοῖς σώμασιν · ὥστε οὐχ ὑπάρχουσιν οὐσίαι . αἱ γὰρ οὐσίαι θέλουσιν αὐθυπόστατοι εἶναι καὶ μὴ δεῖσθαι ἑτέρου πρὸς ὕπαρξιν , ὡς μεμαθήκαμεν ἐν Κατηγορίαις · ὥστε οὐχ ὑπάρχουσιν οὐσίαι . εἰ τοίνυν μὴ ὑπάρχουσιν αὗται οὐσίαι , φανερὸν ὡς ὅτι πᾶσα οὐσία ἀναιρεθήσεται , καὶ ἁπλῶς οὐδὲν ἔσται ἐν τοῖς οὖσιν , εἴ γε ταύτα μὴ ὑπάρχουσιν , ἅτινα μᾶλλον δοκοῦσιν εἶναι οὐσίαι . ὅτι γὰρ μᾶλλον τῶν σωμάτων δοκοῦσιν εἶναι οὐσίαι , φανερὸν ἐντεῦθεν , εἴ γε τὰ σώματα ὁρίζουσι καὶ περατοῦσι καὶ συνέχουσι ; τὰ δὲ ὁρίζοντα ἇι περατοῦντα εἴτοῦ δοὺς λόγον ἐπέχουσι , τὰ δὲ ὁριζόμενα καὶ περατούμενα ὕλης λόγον ἐπέχει · εἰ τοίνυν τ.ὸ εἶδος μᾶλλον οὐσία τῆς ὕλης , εἴ γε κατὰ τὰ εἴδη χαρακτηρίζονται [ ἢ ] τὰ πράγματα κατὰ γὰρ τὴν ὕλην οὐδὲν ἀλλήλων διαφέρουσι ) , φανερὸν ὡς ὅτι μᾶλλον ὑπάρχουσιν οὐσίαι γραμμαὶ καὶ στιγμαὶ καὶ ἐπιφάνειαι ἤπερ τὰ σώματα . εἰ τοίνυν τὰ μᾶλλον ὑπάρχοντα οὔκ εἰσι , δῆλον ὡς ὅτι οὐδὲ τὰ σώματα ὑπάρχουσι , καὶ οὕτως οὐδὲν ἔσται ἐν τοῖς οὖσιν . ἄλλως τε δὴ καὶ φύσει πρότεραι αἱ ἐπιφάνειαι καὶ αἱ γραμμαὶ τῶν σωμάτων , εἴ γε συναναιροῦσι μέν , μὴ συναναιροῦνται δέ , ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῶν γενῶν ἐλέγομεν καὶ τῶν διαφορῶν ὅτι φύσει πρότερα ὑπάρχουσι τὰ γένη τῶν διαφορῶν · ὅπου γὰρ διαφορά , ἐκεῖσε πάντως καὶ γένος , οὐχ ὅπου δὲ γένος , καὶ διαφορά · ἔστι γὰρ ζῷον αὐτὸ καθ’ αὑτό , τὸ μέντοι γε λογικὸν πάντως καὶ ζῷον ὑπάρχον . οὕτως οὖν φημι καὶ ἐνταῦθα ὅτι ὅπου σῶμα , πάντως ἐκεῖσε καὶ ἐπιφάνεια ὑπάρχει καὶ γραμμὴ καὶ στιγμή · ἀδύνατον γάρ ἐστιν εἶναι σῶμα ἄνευ ἐπιφανείας , ὅθεν καὶ ἐν τῷ τοῦ σώματος λόγῳ παραλαμβάνεται ἡ ἐπιφάνεια · σῶμα γὰρ ὃ ἔχει τρεῖς διαστάσεις , ὥστε παραλαμβάνεται καὶ τὸ ἐπίπεδον . ἐπὶ μέντοι γε τοῦ ὅρου τῆς ἐπιφανείας ἤγουν τῆς γραμμῆς οὐ παραλαμβάνεται τὸ σῶμα · φαμὲν γὰρ οὕτως ὃ μῆκος καὶ πλάτος μόνον ἔχει , μηδὲν δεηθέντες τοῦ σώματος · ὥστε φύσει προτέρα ὑπάρχει ἡ ἐπιφάνεια τοῦ σώματος . εἰ τοίνυν προτέρα ὑπάρχει φύσει , οὐκ ἔστι <δὲ> οὐσία , φανερὸν ὡς ὅτι οὐδὲ τὸ σῶμά ἐστιν οὐσία · ὥστε ἀναιρεθήσεται ἡ φύσις τῶν οὐσιῶν ἐκ τῶν ὄντων . ὅτι γὰρ οὐκ ἔστιν ἐν υποστάσει ἡ ἐπιφάνεια ἤγουν οὐσία , δῆλον ἐντεῦθεν . τὸ γὰρ δεόμενον τοῦ ὑποκειμένου πρὸς τὸ εἶναι οὐκ ἔστιν ἀρχή · ἣ κυρίως ἀρχὴ ἔξωθεν οὖσα τοῦ πράγματος θέλει παράγειν ἐκεῖνα ὧν ἐστιν ἀρχή , καθάπερ ὁρῶμεν ἐπὶ τοῦ τέκτονος καὶ τοῦ ἀβακίου · ἔξωθεν γάρ ἐστιν ὁ τέκτων τοῦ ξύλου . εἰ τοίνυν ἡ θερμότης καὶ ἡ ψυχρότης καὶ ἡ ξηρότης καὶ ἡ ὑγρότης μή εἰσιν οὐσίαι ἀλλὰ συμβεβηκότα , εἴ γε ἐν τῷ τριχῇ διαστατῷ ἔχουσι τὸ εἶναι , μήτε δὲ τὸ τριχῇ διαστατόν , τὰ † δύο ὑποκείμενα , ἐστὶν οὐσία ( ἡ γὰρ ὕλη οὐκ ἔστιν οὐσία , ἀλλὰ μᾶλλον τὸ εἶδος , καθάπερ μεμαθήκαμεν ἐν τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει ) , φανερὸν ὡς ὅτι ἀνῄρηται ἡ οὐσία ἐκ τῶν ὄντων . καὶ οὕτως μὲν ἀπορεῖ , φησίν , ὁ Ἀριστοτέλης · φαμὲν δὲ ἡμεῖς πρὸς αὐτὸν ὅτι τῷ ὄντι ἡ ἐπιφάνεια καὶ ἡ γραμμὴ αὐταὶ καθ’ αὑτὰς ἀνυπόστατοι ὑπάρχουσι καὶ διὰ τοῦτο οὐχ ὑπάρχουσι κυρίως οὐσίαι , οἱ μέντοι γε λόγοι αὐτῶν οἱ ἐξῃρημένοι , ἐξ ὧν ταῦτα τὸ εἶναι ἔχουσι , καὶ δι’ ἃ ἐπιγίνονται τῇ ὕλῃ καὶ κοσμοῦσιν αὐτήν , αὐθυπόστατοι ὑπάρχουσι . καὶ πρῶτόν γε θεωροῦνται ἐν τῇ φαντασίᾳ , εἶτα ἐν τῇ δόξῃ καὶ ἐν τῷ νῷ καὶ παρὰ τῷ δημιουργῷ . οὕτως φαμὲν καὶ ἐπὶ τῆς φύσεως ὅτι ἡ ὁλικὴ φύσις καὶ ὁ λόγος αὐτῆς , καθ’ ὃν τὸ εἶναι ὑπάρχει , αὐθυπόστατός ἐστιν , ὅς ἐστιν αἴτιος τοῦ εἶναι καὶ τῇ φύσει καὶ τοῖς σώμασιν . οὗτος οὖν ὁ λογος συντιθεὶς τὰ εἴδη τῇ ὕλῃ ἀποτελεῖ ἐξ ἀμφοτέρων τὴν οὐσίαν . p . 1001b26 τούτων δὲ ἐχομένη ἀπορία , πότερον οἱ ἀριθμοὶ καὶ τὰ σώματα . Δειξας , φησί , δι' ὧν ων ἠπόρησεν , ὅτι οἱ ἀριθμοὶ οὐκ οὐσίαι ἐφεξῆς ἀπορεῖ τοῖς προηπορημένοις , πότερον οἱ ἀριθμοὶ καὶ τὰ σώματα καὶ αἱ στιγμαί , δηλονότι καὶ # <αἱ> ἐπιφάνειαι καὶ αἱ γραμμαί , οὐσίαι ὑπάρχουσιν ἢ οὐχ ὑπάρχουσιν · εἰ γὰρ μὴ ταῦτα ὑπάρχουσιν οὐσίαι , οὐδ’ ἂν ὅλως εἴη τις οὐσία · διό φησι διαφεύγει τί τὸ ὄν . τίνες γὰρ ἔσονται οὐσίαι τῶν ὄντων ; τὰ γὰρ ἄλλα πάθη οὐσίας ἐστὶ καὶ οὐκ οὐσία , οἷον λευκότης λεύκανσις , ἡ τοιάδε σχέσις καὶ οἱ ὁρισμοὶ τούτων · ταῦτα γὰρ πάντα ἐν οὐσίᾳ τὸ εἶναι ἔχουσιν , οὐκ οὐσίαι ὑπάρχουσιν . αἱ οὖν ποιότητες ταῦτα γὰρ λέγει 〈 τὰ〉πάθη καὶ τὰς κινήσεις ) καὶ τὰ πρός τι καὶ αἱδιαθέσεις , ἃ καὶ αὐτὰ ποιότητες , καὶ οἱ λόγοι λόγους δὲ τοὺς ὁρισμοὺς καλεῖ ) ἐν οὐσίᾳ . ὡς εἴρηται , θεωροῦνται , ἀλλ’ οὐκ αὐτὰ οὐσίαι ὑπάρχουσι . τὸ δὲ οὐθενὸς δοκοῦσιν οὐσίαν σημαίνειν εἶπεν ὡς ἴσον τῷ οὔκ εἰσν οὐσίαι . ὁμοίως δὲ τούτοις καὶ τὰ ἄλλα τὰ ὑπὸ τὰς ἐννέα κατηγορίας οὐκ οὐσία · πάντα γὰρ καθ’ ὑποκειμένου τινὸς λέγεται , τουτέστιν ἐν ὑποκειμένῳ τινί ἐστι καὶ ὑποκείμενόν τι ἄλλο ἔχει καὶ οὐκ αὐτὰ ὑπόκειται , οὐδὲ ἔστι τι αὐτῶν ὑπὸ δεῖξιν πῖπτον ὡς ὑποκείμενον καθ’ αὑτὸ ὄν . ἃ δὲ μάλιστα δοκοῦσι δηλοῦν οὐσίαν , ταῦτά ἐστιν ὕδωρ καὶ πῦρ καὶ γῆ καὶ ἀήρ , ἐξ ὧν τὰ σύνθετα σώματα συνεστήκασι . τούτων οὖν θερμότης μὲν καὶ ψυχρότης καὶ ξηρότης καὶ ὑγρότης καὶ τὰ τοιαῦτα πάθη , οὐκ οὐσίαι ὑπάρχουσιν , ἅ γε ἐν ἄλλοις ὑποκειμένοις ἔχουσι τὸ εἶναι · τὸ δὲ σῶμα , τουτέστι τὸ τριχῇ διαστατὸν τὸ δεχόμενον ταῦτα μόνον ὑπομένει ὡς ὄν τι καὶ οὐσία τις οὖσα , διότι , φησί , αὐιὸ καθ’ αὑτὸ ὑφέστηκεν . ἀλλὰ πάλιν τὸ σῶμα ἧττόν ἐστιν οὐσία τῆς ἐπιφανείας , ἐπειδὴ ἡ μὲν περατοῖ , τὸ δὲ περατοῦται , τὸ δὲ περατοῦν εἴδους λόγον ἐπέχει , τὸ δὲ περατούμενον ὕλης , τὸ δὲ εἶδος μᾶλλόν ἐστιν οὐσία τῆς ὕλης · ὥστε μᾶλλον οὐσία ἡ ἐπιφάνεια τοῦ σώματος . εἰ τοίνυν μᾶλλον οὖσα οὐσία οὐκ ἔστι . φανερὸν ὡς ὅτι οὐδὲ τὸ σῶμά ἐστι , καὶ οὔτως ἀναιρεθήσονται αἱ οὐσίαι ἐκ τῶν πραγμάτων . καὶ τὰ μὲν ἄνευ σώματος δυνατὸν εἶναι , καθάπερ ἐν τῇ θεωρίᾳ εἰρήκαμεν , τὸ δὲ σῶμα ἄνευ τούτων εἶναι οὐ δυνατόν · ὥστε μᾶλλον ταῦτα οὐσία . εἰ δὲ τὸ μᾶλλον οὐσία ὑπάρχον οὐκ ἔστι , φανερὸν ὡς ὅτι οὐδὲ τὸ σῶμά ἐστι τὸ ἧττον ὑπάρχον οὐσία . διὰ τοῦτο τοίνυν οἱ πολλοὶ καὶ οἱ παλαιοὶ τὴν οὐσίαν καὶ τὸ ὂν ὑπελάμβανον εἶναι σῶμα ὡς αὐθυπόστατον ὑπάρχον , τὰ δὲ ἄλλα τὰ ἐν αὐτῷ θεωρούμενα ποιότητας αὐτοῦ · ὅθεν καὶ τὰς ἀρχὰς τῶν σωμάτων οἱ πάντα σώματα λέγοντες ἀρχὰς τῶν ὄντων πάντων ἔλεγον εἶναι , οἷον πῦρ ἀέρα ὔδωρ γῆν . οἱ δὲ ὕστεροι καὶ σοφώτεροι τούτων εἶναι δόξαντες τοὺς ἀριθμοὺς ἔλεγον ἀρχὰς τῶν ὄντων · λέγει δὲ τοὺς Πυθαγορείους καὶ Πλάτωνα , σοφωτέρους δέ φησιν αὐτούς , ἐπειδὴ ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἀπὸ τῆς ὕλης ἐπὶ ἀσωμάτους δυνάμεις . καθάπερ οὖν εἰρήκαμεν , εἰ μὴ ἔστιν οὐσία ταῦτα , ἐπιφάνεια γραμμή , ὅλως οὐδὲ μία ἐστὶν οὐσία <οὐδὲ ὂν> οὐδέν · οὐ γὰρ δίκαιον τὰ συμβεβηκότα τούτοις , τουτέστι τὰς ποιότητας οὐσίας καλεῖν , ἐπειδὴ οὐδὲ αὐθυπόστατα ὑπάρχουσιν . ἀλλὰ μὴν εἰ τοῦτο δέδεικται . ὅτι μᾶλλον οὐσία τὰ μήκη τῶν σωμάτων καὶ αἱ στιγμαί , ταῦτα δὲ οὐχ ὁρῶμεν ἐν ὑποστάσει ὄντα , ποίων ἂν εἶεν σωμάτων ; ἐν γὰρ τοῖς αἰσθητοῖς εἶναι αὐτὰ ἀδύνατον ὄντα αὐθυπόστατα , τουτέστι τοῖς λόγοις αὐτῶν , εἴ γε ἐξῃρημένα ὑπάρχουσιν , ὡς ἐν τῇ θεωρίᾳ εἰρήκαμεν . δείκνυσιν οὖν ὅτι τὸ · σῶμα τοῦτο ἧττόν ἐστιν οὐσία κατά τι τῶν οἰκείων περάτων · μᾶλλον γὰρ ὂν καὶ μᾶλλον οὐσία ἐπιφάνεια μὲν σώματος , ἐπιφανείας δὲ γραμμή , γραμμῆς δὲ στιγμή . ὁ οὖν ἀναιρῶν ταύτας οὐσίας εἶναι συναναιρήσει καὶ τὸ σῶμα οὐσίαν εἶναι τῷ ἀπὸ τοῦ μᾶλλον καὶ ἧττον χρησάμενος τόπῳ . εἰ γὰρ αἱ μᾶλλον οὐσίαι μὴ οὐσίαι , οὐδὲ αἱ ἧττον ἐκείνων οὐσίαι οὐσίαι ἄν εἶεν . ὅτι οὖν κρείττων ἡ τῆς επιφανειας πρῶτον μὲν δείκνυσιν οὕτως . οἷς ὁρίζεταί τι καὶ εἰδοποιεῖται , ἐκεῖνα τοῦ ὁριζομένου ὑπ’ αὐτῶν οὐσία · τὰ γὰρ ὁρίζοντά τι μᾶλλον ὄντα καὶ μᾶλλον οὐσία τοῦ ὁριζομένου καὶ εἰδοποιουμένου · διὰ τοῦτο γοῦν καὶ εἶδος μᾶλλον τῆς ὕλης οὐσί . ὑπὸ δὲ ἐπιφανείας καὶ γραμμῆς καὶ στιγμῆς ὁρίζεται τὸ σῶμα · ταῦτα ἄρ μᾶλλον οὐσίαι τοῦ σώματος . δευτέρα δὲ τοιαύτη . ὧν τὸ μὲν ἄνευ θατέρου δύναται εἶναι , τὸ δὲ μὴ δύναται χωρὶς τοῦ ἑτέρου , τὸ καθ’ αὑτὸ δυνάμενον εἶναι μᾶλλον οὐσία · τῶν δὲ περάτων τοῦ σώματος καὶ τοῦ σώματος τὰ μὲν πέρατα χωρὶς τοὐ σώματος εἶναι δύναται , τὸ δὲ σῶμα χωρὶς τῶν περάτων οὐ δύναται · οὐ γὰρ ἄπειρον τὸ σῶμα * * * τὸ δὲ ἐνδέχεσθαι δοκεῖ εἶναι πάνυ καλῶς προστέθεικε · τῇ μὲν γὰρ ὑποστάσει οὐδὲν τούτων χωρὶς σώματος οἷόν τε εἶναι , ὥσπερ οὐδὲ τὸ σῶμα ἄνευ τούτων , τῇ δὲ ἐπινοίᾳ καὶ τῷ λόγῳ οἷόν τε · σῶμα μὲν γὰρ ἄνευ ἐπιφανείας οὐχ οἷόν τε νοηθῆναι , οὐδ’ αὖ ἐπιφάνειαν ἄνευ γραμμῆς , οὐδὲ ταύτην χωρὶς σημείου . ἐν γοῦν τοῖς ὁρισμοῖς αὐτῶν συμπαραλαμβάνεται κἀκεῖνα . σῶμα μὲν γὰρ λέγεται εἶναι τὸ μῆκος πλάτος καὶ βάθος ἔχον , ἐπιφάνεια δὲ ὅ μῆκος καὶ πλάτος <ἔχει> , γραμμὴ δὲ μῆκος ἀπλατές , ἦς πέρατα σημεῖα . σημεῖον δὲ νοεῖται χερὶς γραμμῆς , καὶ γραμμὴ χωρὶς ἐπιπέδου . καὶ ἐπίπεδον χωρὶς σώματος . προστίθησιν οὖν τούτοις εἰς πίστιν τοῦ ταῦτα μᾶλλον οὐδίας εἶνα τοῦ σὠματος καὶ τὰς τῶν πρὸ αὐτοῦ δόξας , ὦν οἱ μὲν ἀρχαιότεροι καὶ μηδέπω μετ’ἐπιτάσεως περὶ τῶν ὄντων λέγοντες τὰς οὑσίας τῶν ὄντων καὶ τὰς ἀρχὰς σωματικὰς ὑπετίθεντο , οἱ δὲ μετ’ ἐκείνους γενόμενοι καὶ σοφώτεροι δοκοῦντες ἤδη εἶναι τοὺς ἀριθμοὺς ἀρχὰς ἔλεγον , ὡς οἱ Πυθαγόρειοι καὶ Πλάτων , ὡς τούτων μᾶλλον οὑσιῶν ὄντων ἤ τῶν σωμάτων . p . 1002 α 18 Ἔτι φαίνεται ταῦτα παντα διαιρέσεις ὄντα τοῦ σώματος . Πάλιν ἕτερον λόγον ἐπάγει κατασκευαστικὸν τοῦ ὅτι οὐχ ὑπάρχουσιν οὐσίαι γραμμὴ καὶ ἐπιφάνεια καὶ σημεῖον , εἴ γε οὐδὲ ὑφίστανται αὐτὰ καθ’ αὑτά . τί γὰρ;φηςὶν ὅτι διαιρέσεις αὖται ὑπάρχουσι τοῦ σώματος , αἱ δὲ διαιρέσεις τὸ εἶναι ἔχουσιν ἐν ἐκείνοις , ὦν ὑπάρχουσι διαιρέσεις . διαιρέσεις οὖν ὑπάρσχουσιν εἰς βάθος μὲν ἡ ἐπιφάνεια , εἰς πλάτος δὲ ἡγραμμή , εἰς μῆκος δὲ τὸ σημεῖον . πρὸς δὲ τούτοις ὁμοίως ἐστὶν ἐν τῷ στερεῷ ἕν ἔκαστον σχῆμα . δυνάμει γάρ ἐστιν ὁ χαλκὸς ἀνδριὰς καὶ πρόβατον καὶ ἵππος , μέχρις ὅτε γένηται . ἡνίκα δὲ γὲνηται , τότε λοιπὸν ἐνεργείᾳ ἐστίν . οὕτως οὖν , φησί , καὶ ἐπιφάνεια δυνάμει ἐστὶν ἐν τῷ κύβῳ * * * ἡνίκα τμηθῇ δίχα ὁ κύβος . εἰ μὴ γὰρ ἦν δυνάμει , ἔδει αὐτὴν φαίνεσθαι καὶ πρὸ τῆς τομῆς . φαμὲν οὖν ὅτι καὶ δυνάμει ἐστὶν ἡ τμηθεῖσα , ἔστι δὲ καὶ ἡ ἔξω ἐπιφάνεια πάντων , εἴπερ δέδεικται μὴ ὂν ἄπειρον σῶμα . ὥστε ἐξ ἀνάγκης ἐστὶ καὶ ἐπιφάνεια ἐνεργείᾳ καὶ γραμμὴ καὶ σημεῖον . φηςὶν ολὖν ὁ Ἀριστοτέλης ὄτι ὁ αὐτὸς λόγος ἐπὶ γραμμῆς καὶ μονάδος . ὥστε εἰ μάλιστα μὲν οὐσία τὸ σῶμα ὑπάρχει , τούτου δὲ μᾶλλον ταῦτα , μήὑπάρχουσι δὲ ταῦτα οὐσίαι , ἐκπεφεύγασι τῶν ὄντων αἱ οὐσίαι . Ἀλλὰ μὴν οὑδὲν τούτων ἐστὶν ἐν τοῖς αὐσθητοῖς . ὁ Ἀλέξανδρος οὕτως ἐξηγεῖται τὸ χωρίον . οὐδέν , φησίν , ἔστι λαβεῖν <ἐν> αἰσθητῷ σώματι μῆκος παντάπασι κεχωρισμένον πλάτους , ὁμοίως δὲ οὑδὲ ἐπιφάνειαν χωρὶς βάθους . εἰ δὴ ὄντα μὲν οὑσίαι , ἦν ἄν ἐν τοῖς σώμασι τοῖς αὐσθητοῖς . ταῦτα γὰρ ἐν ὑποστάσει μόνα · εἰ δὲ μὴ ἔστι , οὐδ’ ἄν οὐσίαι εἶεν . δείκνυσι δὲ μὴ ὄντα αὐτὰ ἐν ὑποστάσει καὶ ἐκ τοῦ πάθη ταῦτα καὶ διαιρέσεις εἶναι τῶν σωμάτων , τουτέστι καιὰ ταῦτα τὰς τῶν σωμάτων γίνεσθαι διαιρέσεις . αἱ δὲ διαιρέσεις τοῦ σώματος οὐχ ὑποκείμενα οὐδὲ ὄντα τινὰ ἐπ’ οἰκείας φύσεως · πάθη γάρ , τὰ δὲ πάθη οὐκ οὐσίαι . κατὰ μὲν γὰρ πλά . τος ὑπὸ γραμμῆς τέμνεται , κατὰ δὲ βάθος ὑπὸ ἐπιφανείας , κατὰ δὲ μῆκος ὑπὸ ὑπὸ στιγμῆς . ἐπὶ τούτοις ὅτι μὴ ἔστιν ἐν τοῖς σώμασι ταῦτα , ἥ τε ἐπιφάνεια καὶ ἡ γραμμὴ καὶ τὸ σημεῖον , οὕτως δείκνυσιν . ἐπεὶ τῇ ἐπινοίᾳ ταῦτα ἐν τοῖς σώμασι λέγεται εἶναι οὐ . γὰρ δή γε τῇ ὑποστάσει καὶ τῷ χωρίζεσθαι δύνασθαι ) , τούτῳ συγχρώμενος λέγει , ὅτι ἐν τῷ σώματι ἔστιν ὁποιονοῦν σχῆμα καὶ ὁποιανοῦν ἐπιφάνειαν ὁμοίως ὄντα λαβεῖν . τὴν γὰρ ἐπίνοιαν ἐν τῷ λίθῳ τῷ ἀργῷ καὶ τὸ τοῦ Ἑρμοῦ καὶ τὸ τοῦ Ἀπόλλωνος καὶ ἄλλου τινὸς ὁμοίως ἔστι λαβεῖν σχῆμα · ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ κύβῳ τὸ ἥμισυ τοῦ κύβου τῇ ἐπινοίᾳ ἐστί , καὶ ἡ ἐπιφάνεια ἡ διαιροῦσα αὐτὸ εἰς δύο ἡ ἐν τῷ βάθει ληφθῆναι δυναμένη · ὁμοίως καἲ ἐπὶ τῶν ἄλλων . εἰ οὖν πάντα μὲν ὁμοίως τὰ σχήματα καὶ αἱ ἐπιφάνειαι ἐν τῷ σώματι τῇ γὰρ ἐπινοίᾳ ) , μὴ ἔστι δὲ ἐν αὐτῷ ταῦτα τῷ δύνασθαι γενέσθαι ἐν αὐτῷ ἐπινοίᾳ λαμβανόμενα , οὐδ’ ἂν ἄλλο τι εἴη · ὥστε εἰ μὴ τὸ τοῦ Ἑρμοῦ σχῆμα ἐν τῷ λίθῳ , οὐδ’ ὃ δοκεῖ ἔχειν , <καὶ> εἰ μὴ ἐν τῷ κύβῳ ἡ διαιροῦσα δίχα ἐπιφάνεια , οὐδὲ ἣν δοκεῖ ἔχειν . ἡ δὲ τοὐ λόγου παραγωγὴ τὸ ὁμοίως λαβεῖν εἶναι πάντα τὰ σχήματα ἐν τῷ ὑποκειμένῳ τά τε δυνάμει καὶ τὰ ἐνεργείᾳ . τούτου δὲ τὸ πιθανὸν ἐκ τοῦ ἐπινοίᾳ καὶ τὰ ἐνεργείᾳ ὄντα δοκεῖν εἶναι ἐν τῷ ὑποκειμένῳ ὡς καὶ τὰ δυνάμει · τοῦτο δέ , ἐπεὶ μή ἐστι χωριστά . ὡς δὲ ἐπὶ τῆς ἐπιφανείας , οὕτως καὶ ἐπὶ γραμμῆς καὶ ἐπὶ στιγμῆς καὶ μονάδος · καὶ γὰρ ἡ μονὰς στιγμή τίς ἐστιν · ἔνεστι γὰρ καὶ ἐπὶ τούτων ὁμοίως τῇ ἐπινοίᾳ ἐν τῷ ὑποκειμένῳ σώματι λέγειν ὁποιανοῦν [ λέγειν ] εἶναι , καὶ λαμβάνοντάς τινα τῶν δυνάμει καὶ δεικνύντας ὅτι μὴ ἔστιν ἐν αὐτῷ τὸ γὰρ δυνάμει ὂν ἔν τινι οὐδέπω ἐστὶν ἐν αὐτῷ ) ὅτι μηδὲ τὰ ἐνεργείᾳ δοκοῦντα εἶναι ἐν αὐτῷ ἔστι δεικνύναι . δείξας δὲ διὰ τούτων ὅτι μὴ οὐσίαι αἱ ἐπιφάνειαι καὶ αἱ γραμμαὶ καὶ αἱ στιγμαὶ καὶ μονάδες , ὡς ἀκόλουθον τοῖς δεδειγμένοις λαμβάνει τὸ μηδὲ τὸ σῶμα ἔσεσθαι οὐσίαν τὸ ὑπὸ τούτων ὁριζόμενον . ἔδειξε δὲ ταῦτα οὐ μόνον οὐκ οὐσίας ὄντα ἀλλὰ τὴν ἀρχὴν οὐδὲ ὄντα . p . 1002a28 Πρὸς γὰρ τοῖς εἰρημένοις καὶ τὰ περὶ τὴν γένεσιν καὶ τὴν φθοράν . Ἰστέον ὅτι πᾶσα οὐσία τῶν ἐν γενέσει καὶ φθορᾷ διὰ γενέσεως ἔρχεται ἐκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ ὂν καὶ διὰ φθορᾶς ἐκ τοῦ ὄντος εἰς τὸ μὴ ὅν . ἐὰν οὖν , φησί , ταῦτα ὑποθώμεθα εἶναι οὐσίας , συμβήσεταί τινα οὐσίαν ἔρχεσθαι ἐκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ ὂν οὐ διὰ γενέσεως καὶ ἐκ τοῦ ὄντος εἰς τὸ μὴ ὂν οὐ διὰ φθορᾶς , ὅπερ ἐστὶν ἀδύνατον . οἷον ἐὰν γάρ τις λάβῃ εὐθεῖαν καὶ τέμῃ αὐτὴν καυληδόν , ἔσονται δύο στιγμαὶ ἀχρόνως γενόμεναι , ὥστε οὐ διὰ γενέσεως γέγονεν ἡ οὐσία , τουτέστιν ἡ στιγμή · οὔτε γὰρ δυνατόν ἐστιν εἰπεῖν ὅτι ἡ ἀδιαίρετος στιγμὴ διαιρέσεις ἐποίησε τὰς δύο . καὶ πάλιν συνερχομένων τῶν εὐθειῶν χωρεῖ ἐκ τοῦ ὄντος εἰς τὸ μὴ ὂν οὐ διὰ φθορᾶς . ὥστε εἰ μὴ δυνατὰ ταῦτα , οὐχ ὑπάρχουσιν οὐσίαι τὰ τοιαῦτα . τοῦτο οὖν ἐστιν ὃ λέγει , ὅτι πρὸς τοῖς εἰρημένοις καὶ τὰ περὶ τὴν γένεσιν καὶ τὴν φθορὰν ἔσονται ἄλογα . δοκεῖ μὲν γάρ , ἐπὰν ἡ οὐσία μὴ οὖσα πρότερον γένηται , ἢ πρότερον οὖσα ὕστερον μηκέτι ἔσται , διὰ γενέσεως καὶ φθορᾶς ταῦτα ὑπομένειν ἤγουν πάσχειν · τὰς δὲ στιγμὰς καὶ τὰς γραμμὰς καὶ τὰς ἐπιφανείας οὐκ ἐνδέχεται οὔτε γίνεσθαι οὔτε φθείρεσθαι , ὁτὲ μὲν οὔσας ὁτὲ δὲ οὐκ οὔσας . ὅταν γὰρ ἅπτηται ἤγουν διαιρῆται τὰ σώματα , ἅμα ὁτὲ μὲν μέα γίνεται στιγμὴ ἁπτομένων τῶν εὐθειῶν ἀλλήλων , ὁτὲ δὲ δύο στιγμαὶ γίνονται διαιρομένων τῶν εὐθειῶν · ὥστε οὔτε συντιθεμένων τῶν εὐθειῶν εἰσιν αἱ δύο στιγμαί , ἀλλ’ ἔφθαρται ἡ μία οὐ διὰ φθορᾶς , διαιρεθεισῶν δὲ πάλιν τῶν εὐθειῶν εἰσιν αἱ στιγμαὶ αἱ πρότερον μὴ ὑπάρχουσαι οὔτε γὰρ δυνατόν ἐστιν εἰπεῖν ὅτι αὕτη ἡ ἀδιαίρετος στιγμὴ διῃρέθη εἰς δύο στιγμάς · εἰ γὰρ ἀδιαίρετός ἐστι , δῆλον ὡς ὅτι οὐ διαιρεῖται . ἄλλως τε δή , εἰ γίνονται καὶ φθείρονται , χρείαν ἔχουσι καὶ ὕλης , περὶ ἣν ὄντα γίνονται καὶ φθείρονται · ποίαν δὲ δυνατόν ἐστιν ὕλην ὑποθέσθαι ἐπὶ τοῦ σημείου ; ὁμοίως δὲ ἔχει καὶ περὶ τὸ νῦν τὸ ἐν τῷ χρόνῳ , καθάπερ ἐλέγομεν ἐν τῷ τετάρτῳ λόγῳ τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως . ἔτι καὶ τῷ μὲν ὑποκειμένῳ τὰ αὐτὰ ὑπάρχουσι , τῇ δὲ σχέσει διαφέρουσι . μεταβάλλουσι γὰρ ἀπὸ τοῦ ὄντος εἰς τὸ μὴ ὂν ἄνευ φθορᾶς καὶ ἀπὸ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ ὂν ἄνευ γενέσεως · οὔτε γάρ ἐστιν ὕλη ἐπ’ αὐτῶν , ἵνα καὶ γίνωνται καὶ φθείρωνται · πρὸς ἐπὶ τούτοις δὲ καὶ ἀχρόνως γίνονται . ὅμως ἕτερόν τι δοκεῖ εἶναι , ὡς οὐκ οὐσία τις οὖσα . ὁμο·ίως δὲ ἔχει καὶ περὶ τὰς στιγμὰς καὶ γραμμὰς καὶ τὰ ἐπίπεδα , <ἃ> οὔτε γίνονται οὔτε φθείρονται · ὁ γὰρ αὐτὸς λόγος · ἅπαντα γὰρ ὁμοίως ἢ πέρατα ὑπάρχουσιν ἢ διαιρέσεις εἰσίν , ὥστε οὐκ οὐσία ὑπάρχουσι . p . 1002a28 Πρὸς γὰρ τοῖς εἰρημένοοις καὶ τὰ περὶ τὴν γένεσιν καὶ τὴν φθοράν . O Ἀλέξανδρος οὕτως ἐξηγεῖται τὸ χωρίον , ὅτι καὶ αὕτη ἡ ἐπιχείρησις αὐτῷ δείκνυσιν ὅτι μὴ οὐσία τὰ πέραια τοῦ σώματος , ἃ μᾶλλον οὐσίας ἔδειξε τοῦ σώματος . αἱ μὲν γὰρ μὴ οὖσαι πρότερον , εἶτα ὕσιερον οὖσαι διὰ γενέσεως εἰς τὸ εἶναι προΐασιν , ὁμοίως δὲ καὶ αἱ πρότερον οὖσαι , εἶτα μὴ οὖσαι 〈 εἰς τὸ μὴ εἶναι 〉 διὰ φθορᾶς . ὥστε τῶν μὲν οὐσιῶν τοῦ εἶναι καὶ μὴ εἶναι γένεσις καὶ φθορὰ προηγεῖται · ταύτα δὲ [ τὰ ] ἄνευ γενέσεως καὶ φθορᾶς ὁτὲ μέν ἐστιν ὁτὲ δὲ οὐκ ἔστιν , ὥστε οὐκ οὐσίαι . τὸ γὰρ κωρὶς μὲν μία ἁπτομένων ὁτὲ δὲ δύο διαιρουμένων γίνονται τοῦ χωρὶς γενέσεως ἐστι δηλωτικόν · ἁπτομένων μὲν γὰρ εὐθὺς ἅμα ἐστὶ μία , διαιρουμένων δὲ πάλιν ἢ καὶ χωριζομένων εὐθὺς καὶ ἅμα δύο , οὐδεμιᾶς γενέσεως προηγησαμένης . ὅτι δὲ ὁτὲ μέν εἰσιν ὁτὲ δὲ οὔκ εἰσι χωρὶς γενέσεως καὶ φθορᾶς , δείκνυσιν οὕτως . ὅταν ἅπτηται τὰ σώματα ἀλλήλων καὶ πάλιν ὅταν διιστῆται , ποτὲ μὲν μία ἡ ἐπιφάνεια καὶ ἡ γραμμὴ καὶ τὸ σημεῖόν ἐστιν ἀθρόως · ὅταν γὰρ ἅπτωνται , ἓν τὰ ἀμφοτέρων πέρατα τῷ ἐφαρμόζειν · ὅταν δὲ αὖ πάλιν χωρισθῇ , αἱ δύο πάλιν ἀθρόως · ὥστε ποτὲ μέν ἐστιν ἡ ἐπιφάνεια καὶ τὰ ἄλλα , ὅτε μ·ὴ ἅπτεται τὰ σώματα ἀλλήλων , ποτὲ δὲ οὐκ ἔστιν , ὅταν ἅπτηται , κἄ ταῦτα χωρὶς γενέσεως καὶ φθορᾶς . οὐ γὰρ δὴ ἡ στιγμὴ ἡ ἀδιαίρετος τῇ αὑτῆς φύσει διῃρέθη εἰς δύο , ὥστε εἶναι ταύτην τὴν διαίρεσιν γένεσιν τῆς ἑτέρας στιγμῆς , ἀλλὰ πρότερον οὐκ οὖσα ὕστερον ἔστι χωρὶς γενέσεως . ὁ δὲ αὐτὸς λόγος καὶ ἐπὶ γραμμῆς καὶ ἐπιφανείας · οὔτε γὰρ τὴν γραμμὴν οἷόν τε διαιρεῖσθαι κατὰ πλάτος , ὡς οὕτως γίνεσθαι τὴν μίαν δύο , ἀπολυομενας τῆς ἁφῆς , οὔτε τὴν ἐπιφάνειαν κατὰ βάθος . προστίθησι δὲ τούτοις ὅτι πᾶν μὲν τὸ γινόμενον ἐκ τινος ὑποκειμένου γίνεται · ταύτα οε ἐκ τινος ἔρει τις ὐποκειμένου γίνεσθαι ; οὐκ ἔστιν · ὥστε εἰ ἅπαν μὲν τὸ γινόμενον ἐξ ὑποκειμένου τινὸς γίνεται καὶ ὕλης , τούτοις δὲ , οὐδὲν ὑπόκειται , οὐ γίνεται ταῦτα . εἰ δὲ χωρὶς τοῦ γίνεσθαι ποτὲ μέν ἐστι ποτὲ δὲ οὐκ ἔστιν , οὐκ οὐσί διὰ τὰ προκείμενα . ἔτι ὡς ἐπὶ τοῦ νῦν πέρατος ὄντος τοῦ χρόνου ἔχει , οὕτως ἕξει καὶ ἐπὶ τῆς στιγμῆς καὶ γραμμῆς καὶ ἐπιφανείας · ἅπαντα γὰρ ὁμοίως ταῦτα ἢ πέρατά ἐστι , τὸ μὲν σώματος τὸ δὲ ἐπιφανείας , τὸ δὲ γραμμῆς , τὸ δὲ χρόνου , ἢ διαίρεσις · κατὰ γὰρ ταῦτα αἱ διαιρέσεις τῶν προκειμένων . εἰ τοίνυν ὁμοίως ἔχειν ἀνάγκη ἐν πᾶσι τούτοις τὸ ποτὲ μὲν εἶναι ποτὲ δὲ μή , τῆς αὐτῆς γε <οὖσιν> οὐσίας ἢ φύσεως , τὸ δὲ νῦν ποτὲ μέν ἐστι ποτὲ δὲ οὐκ ἔστι , καὶ ἄλλοτε ἄλλο ἐστὶ χωρὶς γενέσεως καὶ φθορᾶς ( πᾶσα γάρ , φησί , γένεσις ἐν χρόνῳ , ὁμοίως δὲ καὶ φθορά · ὥστε καὶ τὸ νῦν εἰ ἐγίνετο , ἐν χρόνῳ ἂν ἐγίνετο , γινόμενον δὲ ἐν χρόνῳ ἦν ἄν καὶ μεριστὸν καὶ ἐν διαστήματι τινι · του γὰρ ἐν χρόνῳ γινομένου τὸ μὲν τι γέγονε , τὸ δέ τι γίνεται · κατὰ γὰρ τὰ τοῦ χρόνου μόρια 〈 καὶ τοῦ γινομένου τὰ μόρια 〉 γίνεται · ἔτι πᾶν τὸ γινόμενον ὑποκείμενόν τι ἔχει , ὡς προείρηκε , τῷ δὲ νῦν οὐδὲν ὑπόκειται ) · ὥστε εἰ τοῦτο χωρὶς γενέσεως ποτὲ μέν ἐστι ποτὲ δὲ οὐκ ἔστιν , οὕτως ἕξει καὶ τὰ προειρημένα · εἰ δὲ τοῦτο , οὐκ οὐσίαι ταῦτα . p . 1002b12 Ὅλως δὲ ἀπορήσειεν ἄν τις διὰ τί καὶ δεῖ ζητεῖν ἄλλα ἄττα παρὰ τὰ αἰσθητὰ καὶ μεταξύ . Καὶ ταύτην τὴν ἀπορίαν ἐξέθετο ἐν τοῖς προλαβοῦσιν . ὃ δὲ λέγει τοῦτό ἐστι . τὴν αἰτίαν πειρᾶται ἀποδοῦναι δι’ ἣν οἱ περὶ Πλάτωνα ἐπρέσβευσαν τὰς ἰδέας . καὶ 〈 φησὶν ὅτι 〉 βουλόμενοι ἑαυτοὺς ἀναγαγεῖν ἐκ τοῦ πλήθους ἐπὶ τὰς μονάδας , ἐπειδὴ καὶ τὰ αἰσθητὰ πολλὰ ὑπάρχουσιν , ἄνθρωπος , ἵππος καὶ ἄλλα μυρία , ὁμοίως δὲ καὶ τὰ μαθηματικὰ πολλὰ ὑπάρχουσιν · εἰ γὰρ καὶ δοκοῦσ·ι διαφέρειν τῶν αἰσθητῶν τῇ τε ἀυλίᾳ καὶ τῇ ἀκριβείᾳ , ἀλλ’ οὖν γε πολλὰ ὑπάρχουσι . φησὶ γοῦν ὁ γεωμέτρης , 'ἐὰν δύο τρίγωνα τὰς δύο πλευρὰς δυσὶν πλευραῖς ἴσας ἔχῃ’ , καὶ λαμβάνει πλῆθος . ὥστε βουλόμενοι ἑαυτοὺς ἀναγαγεῖν ἐκ τοῦ πλήθους εἰς μονάδα ἐπρέσβευσαν τὰς ἰδέας . χρὴ μέντοι γε γινώσκειν ὅτι οὐ διὰ τοῦτο μόνον , ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ μονάς ἐστι τῶν πάντων προακτική , μᾶλλον δὲ ἡ ἑνάς , τούτου χάριν ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἐπὶ τὰς ἰδέας , τουτέστι τοὺς δημιουργικοὺς λόγους , καθ’ οὓς πάντα τὰ ὄντα παράγονται · οὐ γὰρ ἀλόγως παράγονται τὰ παραγόμενα ὑπὸ θεοῦ παραγόμενα . εἶτα λοιπὸν ἀντιλέγει πρὸς αὐτοὺς ὁ Ἀριστοτέλης φάσκων οὕτως ὅτι τὰ εἴδη ταῦτα ἢ ἀριθμῷ ἔχουσι τὸ <ἓν> εἶναι ἢ εἴδει . ἀλλ’ εἰ μὲν οὖν εἴδει τὰ αὐτὰ ὑποθώμεθα αὐτὰ εἶναι , συμβήσεται πάντα τὰ ἐνταῦθα ὁμοειδῆ εἶναι , εἴ γε καὶ τὰ παράγοντα τὸ αὐτὸ εἶδος ἔχουσιν , ὅπερ ἐστὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν · ἄλλο γὰρ εἶδος ἀνθρώπου καὶ ἄλλο ἵππου , ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἀπάντων · εἰ δὲ πάλιν ἀριθμῷ αὐτὰ ὑποθώμεθα , ἔσονται ἄτομα , οὕτως δὲ ἔνυλα ἔσονται · τὸ γὰρ ἄτομον τέμνεται καὶ μερίζεται ὑπὸ τῆς ὕλης . ἔπειτα δὲ συνέβαινε καὶ ἓν ἀριθμῷ εἶναι πάντα τὰ ὄντα · τὰ γὰρ ὑπὸ ἑνὸς ἀριθμῷ παραγόμενα ἓν ἐστι καὶ αὐτό . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοτέλης · φαμὲν δὲ ἡμεῖς πρὸς αὐτόν , ὅτι ταῦτα ἐπὶ τῶν ἐνταῦθα γινομένων χώραν ἔχουσι · τὰ γὰρ ἐξ ὁμοειδῶν ἐνταῦθα γινόμενα ὁμοειδῆ ὑπάρχουσι , καὶ τὰ ἐξ ἑνὸς ἀριθμῷ ἓν τῷ ἀριθμῷ · ἐκεῖνο δὲ καὶ ὑπὲρ εἶδός ἐστιν , εἴ γε · καὶ τῶν εἰδῶν ἐστιν προακτικὸν καὶ μένον καὶ μὴ μεταδιδὸν ἑαυτὸ οὕτως παράγει τὰ τῇδε διὰ τὴν γόνιμον . αὐτοῦ δύναμιν , οὔτε δὲ <ἓν> ἀριθμῷ , εἴ γε ἄυλόν ἐστι καὶ προακτικὸν τῆς ὕλης · διὸ καὶ ὡς παραγαγὼν αὐτὴν κοσμεῖ αὐτήν . εἶτα πάλιν ἐπιφέρει ἑτέραν ἀπορίαν τοιαύτην περὶ τῶν ἀρχῶν , φάσκων οὕτως , ὅτι πότερον δυνάμει ὑπάρχουσιν αἱ ἀρχαὶ ἢ ἐνεργείᾳ ; καὶ βουλόμενος κρύψαι τὸν παραλογισμὸν ἐσιώπησε τὸ ἐνεργείᾳ , καὶ ἐντεῦθεν ἐλέγχει ὃ καί φησιν ἤ τινα ἕτερον τρόπον . εἰ μὲν γὰρ ἐνεργείᾳ ὑπάρχουσιν αἱ ἀρχαί , ἔσονται ἕτεραι ἀρχαὶ τῶν ἀρχῶν , ἐπειδὴ τὸ δυνάμει πρότερόν ἐστι τοῦ ἐνεργείᾳ · εἰ δὲ πάλιν δυνάμει ὑποθώμεθα εἶναι τὰς ἀρχάς , ἰστέον ὅτι οὔτε τὸ ἐνεργείᾳ γίνεται γέγονε γάρ ) οὔτε δὲ τὸ ἀδύνατον γενέσθαι , ὡς ἐπὶ ἀνθρώπου * * ἀλλ’ ἐκεῖνο γίνεται τὸ δυνάμενον γενέσθαι . <τὸ> τοίνυν δυνάμει δύναται γενέσθαι , τὸ δὲ δυνάμενον γενέσθαι μέλλει γίνεσθαι , τὸ δὲ μέλλον γίνεσθαι πολλάκις οὔ γίνεται . εἰ οὖν ἐστι δυνάμει τὰ στοιχεῖα , ἐνδέχεται μηδὲν εἶναι τῶν ὄντων · δυνατὸν γάρ ἐστι καὶ μὴ γενέσθαι αὐτά · τῶν δὲ ἀρχῶν μὴ γενομένων οὐδὲ τὰ ἐξ αὐτῶν γίνονται . καὶ οὕτως μὲν ὁ Ἀριστοτέλης . φαμὲν δὲ ἡμεῖς πρὸς τὸ πρῶτον ὅτι ἐνεργείᾳ ὑπάρχουσιν αἱ ἀρχαὶ καὶ οὐκ ἤδη διὰ τοῦτο ἄλλαι αὐτῶν ἔσονται πρότεραι ἀρχαί . τὰ γὰρ ἐνεργείᾳ ἐν τοῖς καθόλου , ὡς αὐτὸς ἔλεγεν ἐν τῇ Περὶ ψυχῆς πραγματείᾳ , πρότ·ερα ὑπάρχουσιν , * * * ὅλως δὲ οὐδὲ ἐν τῷ ἑνί · δεῖ γὰρ τὸ τέλειον προϋάρχειν τοῦ ἀτελοῦς . ἄλλως τε δὴ οὐδὲ πᾶν τὸ δυνάμει γίνεται · ἡ γὰρ διαίρεσις τῶν μεγεθῶν καὶ ἡ αὔξησις οὐ γίνεται . αἱ μέντοι γε οὐράνιοι κινήσεις γίνονται · δυνάμει γὰρ ὑπάρχει ὁ ἥλιος ἐν κριῷ , γινόμενος πάντως , φησίν , ἐν αὐτῷ ἐνεργείᾳ . ἐφεξῆς τοίνυν τούτοις ζητεῖ , ὅπερ καὶ ἀνωτέρω ἐζήτησεν , ἀλλὰ ἐνταῦθα τὸ ὄνομα ἤμειψε · καθόλου γὰρ λέγει ἐνταῦθα , ἅπερ ἀνωτέρω ἀρχὰς ἐκάλεσε . καί φησιν οὕτως , ἀρά γε τὰ καθόλου ὑπάρχουσιν ἀρχαὶ ἤγουν τὰ καθ’ ἕκαστα ; εἰ μὲν γὰρ τὰ καθόλου ὑποθώμεθα , οὐκ ἔσονται οὐσίαι αἱ ἀρχαί · οὐδὲν γὰρ τῶν καθόλου οὐσίαν δηλοῖ , ἀλλ’ ὥς φησιν ἐν Κατηγορίαις , περὶ οὐσίαν τὸ ποιὸν ἀφορίζει ( ποιότητες γὰρ ὑπάρχουσιν ) , ἡ δὲ οὐσία τὸ μερικόν ἐστιν . ἄλλως τε δὴ εἰ δῶμεν αὐτὰς εἶναι οὐσίας , ἐπειδὴ ὁ Σωκράτης καὶ ἄνθρωπός ἐστι καὶ ζῷον , φαμὲν δὲ τὰ καθόλου οὐσίας εἶναι , κατὰ δὲ τὰ καθόλου ἔχει ταῦτα , συμβήσεται τὸν Σωκράτη τρεῖς ἔχειν οὐσίας , ὅπερ ἐστὶν ἄτοπον . ὥστε ἀδύνατον τὰ καθόλου εἶναι ἀρχάς . ἀλλ’ οὐδὲ τὰ καθ’ ἕκαστα , ἐπεὶ οὕτως ἀναιρεθήσεται ἐπιστήμε · τῶν γὰρ καθόλου ὑπάρχουσιν αἱ ἐπιστῆμαι . ὥστε ἄνευ ἐπιστήμης οὐ δυνατόν ἐστι γινώσκεσθαι τὰς ἀρχάς · τῶν δὲ ἀρχῶν ἀγνοουμένων ἐξ ἀνάγκης ἀγνοηθήσονται καὶ τὰ ἐκ τῶν ἀρχῶν . καὶ ταῦτα μὲν ὁ Ἀριστοἀριθμῷ τέλης · ὁ δὲ ἡμέτερος φιλόσοφός <φησι> πρὸς αὐτὸν ὅτι τὰ καθόλου τὰ ἐν τῇ φαντασίᾳ τῷ ὄντι οὐχ ὑπάρχουσιν οὐσίαι , οὐδὲ τὰ ἐν τῇ ψυχῇ · γνωστικὰ γὰρ ταῦτα μόνα ὑπάρχουσι · τὰ μέντοι γε καθόλου τὰ π.αρὰ τῷ δημιουργῷ ταῦτα οὐσίαι ὑπάρχουσιν , ἐπειδὴ καὶ γνωστικά εἰσι καὶ δημιουργικὰ καὶ τῶν τῇδε προακτικά . ὁ οὖν Σωκράτης κατὰ μέθεξιν ἐκείνου ἐστὶ ζῷον · οὔτε γὰρ αὐτὴ ἡ οὐσία τοῦ λογικοῦ θεωρεῖται ἐν αὐτῷ , ἀλλὰ ἡ ἔλλαμψις ὡς ἐπὶ τοῦ ἡλίου . τὴν τοίνυν ιݲςݲ ἀπορίαν , φησι , παραλέλοιπεν ὡς σαφεστάτην , ἡνίκα ἔλεγεν ὅτι τῶν ἀρχῶν αἱ μὲν ἀκίνητοι ὑπάρχουσιν αἱ δὲ κινούμεναι . ἰστέον οὖν ὅτι αἱ μὲν ὑπὸ ἀκινήτων ἀρχῶν γινόμεναι ἀίδιοι ὑπάρχουσιν , αἱ δὲ ὑπὸ κινουμένων φθαρταὶ προσεχῶς · διὸ τὰ ἐνταῦθα πάντα · φθαρτὰ ὡς γινόμενα ὑπὸ τῆς οὐρανίας κινήσεως . p . 1002b 12 Ὅλως δ’ ἀπορήσειεν ἄν τις διὰ τί καὶ δεῖ ζητεῖν ἄλλα ἄττα . Ἄξιόν ἐστιν ἀπορίας , δι’ ἣν αἰτίαν ζητοῦμεν ἄλλα τινὰ παρὰ ταῦτα τὰ αἰσθητὰ καὶ τὰ μεταξύ , τουτέστι τὰ μαθηματικά , οἷον τὰ εἴδη . εἰ γὰρ διὰ τοῦτο , ὅτι τὰ μὲν μαθηματικὰ τῶν δεῦρο , φημὶ δὴ τῶν ἐνταῦθα , ἄλλῳ μέν τινι διαφέρει , τουτέστι τῇ ἀυλίᾳ καὶ τῇ ἀκριβείᾳ , ὡς καὶ ἀνωτέρω εἴρηκε διὸ καὶ ἡ παροιμία 'γραμμικαῖς ἀνάγκαις’ ) , κατὰ δὲ τὸ εἶναι πολλὰ καὶ τὰ αἰσθητὰ καὶ τὰ μαθηματικὰ οὐδὲν ἀλλήλων διαφέρουσιν · ὥστε εἰ πλῆθος θεωρεῖται ἐν αὐτοῖς , οὐχ ὑπάρχουσιν αὐτῶν αἱ ἀρχαὶ κατ’ ἀριθμὸν ἀφωρισμέναι , τουτέστιν ὡρισμέναι , εἴγε πλῆθος ὑπόκειται , ὥσπερ οὐδὲ τῶν ἐνταῦθα γραμμάτων , τουτέστι τῶν κδ στοιχείων , ἀριθμῷ μὲν πάντων οὔκ εἰσιν αἱ ἀρχαὶ ὡρισμέναι , εἴδει δὲ ὡρισμέναι ὐπάρχουσιν , 〈 ἐὰν 〉 μὴ ὑποθώεθα τὸ ἁ τὸ κατὰ μόνην τηνδὶ συλλαβήν , τουτέστι τὴν βα · τότε γὰρ ἀριθμῷ ἕν ἐστι τὸ α · εἰ δὲ καὶ ἐπὶ ἄλλων λέξεων θεωρήσομεν τὸ ἁ , τότε οὐκ ἀριθμῷ ἕν ἐστιν ἀλλὰ εἴδει · οὔτε γὰρ τὸ αὐτὸ ἁ ἐστὶ κατ’ ἀριθμὸν ἐν τῇ βα συλλαβῇ καὶ τῇ γݲαݲ , εἴ γε καὶ τὸ σημαινόμενον διάφορον ὑπάρχει . διό φησιν τούτων δὲ ἔσονται καὶ ἀριθμῷ ἀρχαὶ ὡρισμέναι , τουτέστι τῆς βα μόνης συλλαβῆς αὐτῆς καθ’ αὑτήν . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν μαθημάτων · ἄπειρα γὰρ καὶ ἐν αὐτοῖς ὑπάρχουσι τὰ ὁμοειδῆ . εἰ τοίνυν μὴ ἔστι παρὰ τὰ αἰσθητὰ καὶ τὰ μαθηματικὰ ἔτερά τινα ἓν ὑπάρχοντα τῷ ἀριθμῷ , οἶά περ τὰ εἴδη , οὐκέτι ἔσται μία οὐσία τῷ ἀριθμῷ καὶ τῷ εἴδει , οὐδὲ ἀρχαὶ τῶν ὄντων ἀριθμῷ ἔσονται ποσαί τινες ἀλλὰ εἴδει . εἰ τοίνυν ἀναγκαῖον εἶναι εἴδει <καὶ> ἀριθμῷ μίαν ἀρχήν , εἴ γε τὰ πάντα ἐκ μονάδων προέρχεται , ἀναγκαῖον διὰ τοῦτο καὶ τὰ εἴδη εἷναι . παριστάμενος οὖν τῇ δόξῃ ταύτῃ φησὶ τὰ γὰρ μαθηματικὰ εἰ καὶ κατὰ <τὰ> ἄλλα διαφέρει τῶν αἰσθητῶν , τῷ ἀίδια εἶναι καὶ τῷ ἀκίνητα , ἀλλὰ κατὰ τὸ πλῆθος οὐδὲν διαφέρει τῶν αἰσθητῶν · οὐ γὰρ ἓν κατ’ ἀριθμὸν οὐδὲ τούτων ἕκαστον , ἀλλ’ ἔστιν ἕκαστον αὐτῶν εἴδει μὲν ἕν , ἀριθμῷ δὲ πολλά . εἰ δὲ πάντα τὰ τοιαῦτα καθ’ ἕκαστα ὅμοια ἀλλήλοις , οὐδὲν ἂν αὐτῶν , φησίν , οὐσία καὶ στοιχεῖον τῶν ἄλλων εἴη . ὥστε εἰ μήτε τούτων μήτε τῶν αἰσθητῶν ἀριθμῷ αἱ ἀρχαὶ ἀφωρισμέναι , οὐκ ἔσονται τῶν ὄντων αἱ ἀρχαὶ ἀριθμῷ ὡρισμέναι , οὐδὲ ἔσται τις ἀριθμῷ οὐσία μία ἐν ταῖς ἀρχαῖς καὶ ὡρισμένη , εἰ μὴ ἄλλαι τινὲς εἶεν οὐσίαι παρά τε τἀς αἰσθητὰς καὶ τὰς μαθηματικάς , ὁποίας τὰς ἰδέας λέγουσιν · οὐδὲ μία γὰρ ἔσται τῶν ἀρχῶν μία ἀριθμῷ οὐσία , εἰ αἱ μὲν αἰσθηταὶ καὶ αἱ μαθηματικαὶ [ καὶ ] τῷ εἴδει μία , ἄλλη δὲ μὴ ἔστι παρὰ ταύτας οὐσία . ἔτι οὐδὲ οὐσίαι ἔσονται αἱ ἀρχαὶ τῶν ὄντων , εἰ μὴ ἑκάστη αὐτῶν ἀριθμῷ μία · τοῖς γὰρ καθόλου κτὰ συμβεβηκὸς τὸ εἶναι , ὡς προελθὼν ἐρεῖ . παρέθετο δὲ τὰ στοιχεῖα τῶν συλλαβῶν δεικνὺς ἐπὶ τούτων πῶς αἱ ἀρχαὶ καὶ τὰ κατηγορούμενα κοινῶς τινων οὐκ ἔστιν ἀριθμῷ ὡρισμένα ἀλλὰ εἴδει · τῶν γὰρ καθ’ ἕκαστα ἄλφα τὸ κοινὸν ἄλφα ἀρχή , εἴδει ὂν ἕν , οὐκ ἀριθμῷ · ὁμοίως δὲ καὶ τῶν ἄλλων στοιχείων . ὡς δὲ ἐπὶ τῶν οὕτως στοιχείων , οὕτως καὶ τῶν καθ’ ἕκαστα ἀνθρώπων ὁ ἄνθρωπος , καὶ τῶν ἄλλων αἰσθητῶν ὁμοίως . εἰπὼν δὲ τῶν ἐνταῦθα γραμμάτων αἱ ἀρχαὶ ἀριθμῷ μὲν οὔκ ὡρισμέναι , εἴδει δέ , ἐπεὶ ἐπὶ τῶν ἀφωρισμένων <οἶον> συλλαβῆς τῆσδέ τινος ἔστιν εἰπεῖν τὰ στοιχεῖα καὶ τὰς ἀρχὰς ταύτης τῆς συλλαβῆς ἀφωρισμένας εἶναι ( τῆσδε γὰρ τῆς βα συλλαβῆς τόδε τὸ β καὶ τόδε τὸ ἁ ἀρχαὶ καὶ στοιχεῖα ἀφωρισμένα κατ’ ἀριθμόν · ) , παρέθετο καὶ τοῦτο , καὶ ἔδειξεν ὅτι ἐπὶ μὲν τῶν οὕτως λαμβανομένων συλλαβῶν καὶ ἐπὶ πάντων δὲ τῶν ἄλλων συνθέτων ἀφωρισμένας ἀριθμῷ τὰς ἀρχὰς ἔστι λαβεῖν , ἀλλ’ αὐτῶν πάλιν τούτων τὰ κοινὰ ἀρχαί · τὸ γὰρ ἐν τῇδε τῇ συλλαβῇ ἁ καὶ τὸ ἐν τῇδε τό κοινὸν κατηγορούμενον ἁ ἀρχὴν ἔχουσιν . ὁμοίως οὖν ἐστι καὶ ἐπὶ τῶν μαθηματικῶν . ἀναγκαῖον οὖν εἶναι τὰς ἰδέας · διὰ τὸ ἐν ἐκείναις γίνεσθαι ἓν τῷ ἀριθμῷ . καὶ γὰρ εἰ μὴ καλῶς διαρθροῦσι λέγοντες , ἐπειδὴ συμβολικῶς λέγουσιν , ἀλλ' ἔστι γε τοῦτο ὅπερ βούλονται δηλῶσαι , ἓν τῷ ἀριθμῷ τὴν ἀρχήν · ἐπ’ αὐτῶν δὲ μόνων , φησίν , συνᾴδει ὁ λόγος · καὶ ἀνάγκη ταῦτα λέγειν αὐτούς , ὅτι τῶν εἰδῶν οὐσία τις ἕκαστον καὶ οὐχ ἓν κατὰ συμβεβηκὸς ἐκεῖσε . καὶ πάνυ καλῶς τοῦτο λέγει ὁ Ἀριστοτέλης · εἰ γὰρ συμβεβηκός ἐστιν ὃ γίνεται καὶ ἀπογίνεται χωρὶς τῆς τοῦ ὑποκειμένου φθορᾶς , ἐκεῖσε δὲ οὐδὲν ἀπογίνεται , δῆλον ὡς ὅτι οὐκ ἔστι συμβεβηκός . ἀναγκαῖον οὖν ἔδοξε πολλάς τινας οὐσίας θέσθαι , ὧν ἑκάστη κυρίως ἔσται οὐσία οὐ κατὰ μετουσίαν τινὸς οὐδὲ κτὰ συμβεβηκὸς τὸ εἶναί τε καὶ τὸ ἓν ἔχουσα · κατὰ συμβεβηκὸς γὰρ ἐν τῷ εἴδει τὸ ἓν ἀλλ’ οὐ κυρίως . ἀλλὰ πάλιν , φησίν , εἰ ὑποθώμεθα τὰ εἴδη ἀριθμῷ ἔχειν τὸ ἕν , τουτέστι τὰς ἀρχάς , καὶ μὴ εἴδει , πολλὰ συμβέβηκε τὰ ἀδύνατα , καθάπερ καὶ ἀνωτέρω εἰρήκαμεν καὶ ἐν τῇ θεωρίᾳ , ὅτι ἔσται ἔνυλος ἡ ἀρχὴ καὶ ἓν τὸ γινό - μένον , ὅπερ ἐστὶ παρὰ τὴν ἐνάργειαν . p . 1002b32 Σύνεγγυς δὲ τούτων ἐστὶ τὸ διαπορῆσαι . Ἡ ἀπορία πάνυ ἐστὶ λογική · ζητεῖ δὲ πότερον τὰ στοιχεῖα δυνάμει ὑπάρχουσιν ἢ ἐνεργείᾳ · διὰ γὰρ τοῦ εἰπεῖν ἤ τινα ἕτερον τρόπον τὸ ἐνεργείᾳ ἐδήλωσεν . εἰ μὲν γὰρ ἄλλως πως , τουτέστιν εἰ ὑποθώμεθα τὰς ἀρχὰς ἐνεργείᾳ εἶναι , ἔσται τῶν ἀρχῶν ἄλλο τι πρότερον · πρότερον γὰρ τὸ δυνάμει τοῦ ἐνεργείᾳ · ὥστε ἡ τῆς κατ’ ἐνέργειαν αἰτίας καὶ ἀρχῆς δύναμις προτέρα ἔσται , τῆς ἀρχῆς οὔσης γε κατ’ ἐνέργειαν . τὸ γὰρ δυνατὸν οὐκ ἀναγκαῖον ἤδη καὶ ἐνεργ.εία εἶναι · ὥστε εἰ μὴ ἀντιστρέφει , ἀλλὰ τοῦ μὲν ἐνεργείᾳ ὄντος προηγεῖται , φησίν , ἡ δύναμις καὶ παντὶ ἐνυπάρχει , οὐκ ἐν παντὶ δὲ τῷ δυνατῷ ἤδη ἐνέργεια , προτέρα ἡ δύναμις ἔσται . πάνυ δὲ βραχέως ἠρμήνεθσε συνάψας τῷ πρότερον γὰρ ἡ δύναμις ἐκείνης τῆς αἰτίας δὲ δυνατὸν οὐκ ἀναγκαῖον ἐκεινως πᾶν ἔχειν , τουτέστιν ἐνεργείᾳ εἶναι . τὸ δὲ ἐκείνης τῆς αἰτίας εἶπεν ἀντὶ τοῦ ἐκείνης τῆς ἀρχῆς , τοῦ ἐνεργείᾳ . εἰ δέ τις ὑποθοῖτο τὰ στοιχεῖα δυνάμει εἶναι καὶ μὴ ἐνεργείᾳ , τούτῳ ἀκολουθήσει τὸ ἐνδέχεσθαι μηδὲν ὅλως [ δυνατὸν ] εἶναι · δύναται γὰρ εἶναι καὶ τὸ μηδέπω ὄν , ὥστε αἱ ἀρχὶ εἰ δυνάμει ὑπάρχουσι , δύνανται μὴ εἶναι · εἰ δὲ αὗται μὴ εἶεν , οὐδὲ τὰ ἐξ αὐτῶν . ὅτι δὲ δυνατὸν εἶναι καὶ τὸ μὴ ὄν , οὕτως ἔδειξεν · εἰ τὸ γινόμενον οὐκ ἔστι τοῦτο γὰρ εἶπε διὰ τοῦ γίνεται μὲν γὰρ τὸ μὴ ὄν ) , τὸ δὲ δυνατὸν γίνεται , τὸ δὲ ] δυνατὸν οὐκ ἔστιν . ἔλαβε δὲ τὴν δευτέραν πρότασιν διὰ τοῦ οὐθὲν δὲ γίνεται τῶν εἶναι ἀδυνάτων . p . 1003a5 ταύτας τε οὖν τὰς ἀπορίας ἀναγκαῖον ἀπορῆσαι περὶ τῶν ἀρχῶν . Πάλιν μέμνηται τῆς πρόσθεν ἤδη ῥηθείσης ἀπορίας , πότερον τὰ στοιχεῖα καὶ αἱ ἀρχαὶ τῶν ὄντων καθόλου εἰσὶ καὶ κοινά τινα , ἤγουν τὰ καθ’ ἕκαστα . καὶ προστίθησιν ἄλλην ἀπορίαν παρὰ τὴν ῥηθεῖσαν . εἰ μὲν γάρ , φησί , καθόλου ὑπάρχουσιν αἱ ἀρχαί , οὐκ ἔσονται οὐσίαι · ἡ μὲν γὰρ οὐσία ὑποκείμενον καὶ τόδε τι , οὐδὲν δὲ τῶν κοινῶν ὑποκείμενόν ἐστι καὶ τόδε τι ἀλλὰ τοιόνδε · οὐδὲ γὰρ τὰ τῶν οὐσιῶν γένη καὶ εἴδη τόδε τι σημαίνει , ἀλλὰ περὶ οὐσίαν τὸ ποιὸν ἀφορίζει , ὡς εἴρηται ἐν Κατηγορίαις . ὅτι γὰρ μὴ τόδε τι δηλοῖ τὸ κοινόν , οὕτως δείκνυσιν . εἴ τις λέγοι , φησί , τὸ κοινὸν τόδε τι καὶ ὑπὸ ἔκθεσιν καὶ δεῖξιν πίπτειν , ὁ Σωκράτης ἡ ἄτομος οὐσία πολλὰ ἔσται ζῷα ἅμα κατ’ ἀριθμόν καὶ γὰρ αὐτὸς Σωκράτης ζῷον ὤν καὶ ἄνθρωπος ) , εἴ γε καὶ ὁ ἄνθρωπος ζῷόν τε καὶ τόδε τι καὶ καθ’ αὑτὸ ὂν καὶ ὑπὸ δεῖξίν τε καὶ ἔκθεσιν πῖπτον . ἔστι γὰρ ὁ Σωκράτης καὶ ἄνθρωπος , καὶ οὐ ταὐτόν ἐστι τὸ Σωκράτει καὶ ἀνθρώπῳ εἶναι . ἀλλὰ καὶ ζῷον · καὶ γὰρ ζῷον ὁ Σωκράτης , ὃ καὶ αὐτὸ ὑπέκειτο · ὥστε ὁ Σωκράτης τοεῖς ἔχει οὐσίας . διό , φησί , πολλὰ ἔσται ζῷα ὁ Σωκράτης , αὐτός τε καὶ ὁ ἄνθρωπος καὶ τὸ ζῷον , εἴπερ σημαίνει ἕκαστον αὐτῶν τόδε <τι> ὂν καὶ ἕν . εἰ μὲν οὖν τις ὑποθοῖτο καθόλου εἶναι τὰς ἀρχὰς ταῦτα συμβαίνει ἄτοπα . εἰ δὲ πάλιν τὰ καθ’ ἕκαστα ὑποθοῖτο ἀρχάς , ἀναιρεθήσεται ἐπιστήμη · τῶν γὰρ καθόλου καὶ ἀεὶ ὡσαύτως ἐχόντων ἡ ἐπιστήμη . πόθεν οὖν ἔσονται γνωσταὶ αἱ ἀρχαί ; οὐκοῦν οὐδὲ τὰ ἐκ τῶν ἀρχῶν . ὥστε πάντων δεῖ ἀρχὰς εἶναι προτέρας καθόλου τούτων τῶν ἀρχῶν , ἐάν περ μέλλῃ ἔσεσθαι ἐπιστήμη τῶν ἀρχῶν . ἰστέον οὖν ὅτι τὰ πλεῖστα ἐξ ἐνδόξων ἔχουσί τὰς ἐπιχειρήσεις καὶ κατὰ τὸ πιθανόν · οὔτε δὲ οἷόν τε ἦν εἰς τὰ ἀντικείμενα ἐπιχειρῆσαι μὴ λογικαῖς ἐπιχειρήσεσι χρησάμενον , οὔτε δὲ λύεσθαι δυνατὸν ἦν αὐτάς , εἰ ἦσαν ἀληθεῖς .
Lemmas: p.995a24 Ἀνάγκη πρός ὁ ζητέω ἐπιστήμη ἐπέρχομαι ἡμέτερος , περί ὅς ἀπορέω δεῖ . ᾿Ev ὁ μείζων Α διαλέγω ἐγώ περί ὁ πρῶτος φιλοσοφία , ὅστις καταγίγνομαι περί ὁ εἰμί εἰμί , εἶτα πρός οὗτος ζητέω περί ὁ ἀρχή καί ἐκτίθημι ὁ ὁ παλαιός δόξα περί αὐτός , καί εἰς μέν ἐλέγχω , ὁ δέ ἀποδείκνυμι · καί ὕστερος ἐπάγω ὁ ἑαυτοῦ δόξα , δείκνυμι ὅτι τέσσαρες ὑπάρχω ἀρχίς , ὑλικός εἰδικός , ποιητικός τελικός , καί πιστόω ὁ λόγος καί ἐκ ὁ παλαιός καί ἐκ ὁ λόγος . ἐφεξῆς ἐν ὁ μικρός Α δείκνυμι ὅτι περαίνω ὑπάρχω ὁ ἀρχή καί ἐπί ὁ ἄνω καί ἐπί ὁ κάτω καί κατά εἶδος . ἐνταῦθα σκοπός εἰμί ὁ πρόκειμαι βιβλίον , τουτέστι ὁ Β , ἀπορέω πρός ὁ πρῶτος φιλοσοφία . καί ἐκτίθημι πλεῖστος ὅσος ἀπορία , φάσκω ὅτι , ὥσπερ ὁ δέω οὖον δύναμαι προέρχομαι , ἐάν μή πρότερος ὁ δεσμός διαρρήγνυμι , διαρρήγνυμι δέ οὖον δύναμαι ὁ δεσμός , εἰμί μή γνῶσις ὁ τρόπος ὁ λύσις ὁ δεσμός , οὕτως φημί καί ἐπί ὁ ἀπορέω , ὅτι οὖον δυνατός αὐτός γιγνώσκω ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀλήθεια , εἰς ὅς ἐπείγω , εἰμί μή πρότερος μανθάνω ὁ ἀπορία ὁ φέρω κατά αὐτός ὁ ἐπιστήμη καί επτλυσαω αὐτός . ἐπιλύω δέ αὐτός ὁ ἀδύνατος εἰμί , εἰμί μή πρότερος γνῶσις αὐτός ὁ ἀπορία καί ὁ πρᾶγμα , κατά ὅς φέρω ὁ ἀπορία · ἐκτίθημι οὖν , ὡς εἴρω , πᾶς ὁ ἀπορία καί ἐπιχειρέω ἐπί ἑκάτερος , καί ὁ λύω ὁ ἀπορία ἐπάγω ἐν ὁ Γ · ἐγώ δέ ἔνιοι ἐκ αὐτός καί ἐνταῦθα ἐπιλύω . φημί οὖν ὅτι δεῖ ἐκτίθημι πᾶς ὁ ἀπορία καί μή ἐρῆμος καταψηφίζομαι ὁ ἀλήθεια , ἀλλά οὗτος αἱρέω ὅσπερ ὑπαγορεύω ἐγώ ὁ ὁ λόγος ἀλήθεια . ὁ γάρ ἀπορία συμβάλλω ἐγώ καί πρός ὁ κατάληψις ὁ πρᾶγμα . ὡς γάρ φημί ὁ Πλάτος , καθάπερ ὁ πυρεῖον παρατρίβω ἀλλήλων φάος ἐκπέμπω , οὗτος δέ καί ὁ ἀπορία γεννάω εὐπορία . συμβάλλω δέ ἐγώ καί πρός ἕξις · ἀσφαλής γάρ ἕξις λαμβάνω ὁ ἀπορέω διά ὁ συνεχής κίνησις ὁ θεώρημα . συμβάλλω δέ ἐγώ , φημί , καί πρός ὁ μή πιστεύω , ὡς τυγχάνω , ὁ λέγω · δεῖ γάρ ἑκάτερος λέγω ὁ λόγος καί ὕστερος κρατύνω ὁ ἀληθής ἀδέκαστος κρίνω , πᾶς προτιμάω ὁ ἀλήθεια . διό καί ὁ Πλάτος εἰσάγω πρόσωπον συνηγορέω ὁ ἀδικία , ὁ ἀκολασία , ὁ εἰμί θνητός ὁ Ψυχή , καί τότε ἐπιρραπίζω αὐτός συνηγορέω αὐτός πρότερος κατά ὁ καρτερός . p . 995a24 Ἀνάγκη πρός ὁ ζητέω ἐπιστήμη ἐπέρχομαι ἐγώ . ὁ λέγω οὗτος εἰμί . ἀναγκαῖος , φημί , εἰμί πρός ὁ εὕρεσις ὁ ἐπιστήμη οὗτος , τουτέστι ὁ πρῶτος φιλοσοφία , καί ὁ κατά ὁ ἐπιστήμη οὗτος ζητέω ἐπέρχομαι ἐγώ πρῶτος καί ἐξαριθμέω αὐτός , περί ὅς δεῖ πρῶτος ἀπορέω . οὗτος δέ λέγω , ἐπεί πρῶτος ὁ ἀπορία ἐκτίθημι . εἰμί δέ καί καθολικός ἀκούω ὁ εἴρω , ὅτι ἀναγκαῖος πρός πᾶς ἐπιστήμη ζητέω ἐπέρχομαι περί ὅς ἀπορέω δεῖ πρῶτος · διά γάρ οὗτος ὁ ὁ ἐπιστήμη εὕρεσις · εἰμί δέ πρός πᾶς , καί πρός οὗτος . p . 995a25 οὗτος δέ εἰμί ὅσος τε περί αὐτός ἄλλως ὑπολαμβάνω τις . εἰμί γάρ φημί τις περί ὅς οὐ εἰκότως ὑπολαμβάνω εἰμί ἀλλά διημαρτημένως , ἢ ὅτι ἄλλος ἄλλως ὑπολαμβάνω . οὗτος δέ μάλιστα ἀπορία παρέχω , περί ὅς προκαταβάλλω διάφορος δόξα ὑπό ὁ πραγματεύομαι . ἄν εἰμί τίς Χωρὶς οὗτος τυγχάνω παροράω , ἐπεί ἐκτίθημι καί ὁ παλαιός ἀπορία κατά ὁ πρῶτος φιλοσοφία ἀλλά οὖον πᾶς . δεῖ οὖν ἐγώ ἐκτίθημι καί ὁ ὑπό ἐκεῖνος μή τίθημι . εἶτα οὗτος ἐρῶ καθόλου κατασκευάζω καί δείκνυμι ὅτι χρήσιμος πᾶς ὁ πραγματεύομαι περί τις πρός ὁ ὁ ζητέω εὕρεσις ὁ πρῶτος περί αὐτός διαπορέω · ὁ γάρ εὐπορία αὐτός καί ὁ εὕρεσις καί ὁ κατασκευή ἐκ ὁ λύσις ὁ ἀπορέω ἀρτέομαι . εἰμί δέ καί ἄλλως σαφής ὁ πρόκειμαι ῥητός ἐξηγέομαι · ὁ γάρ λύσις , φημί , ὁ προαπορέω αἰτία ὁ ὕστερος γίγνομαι εὐπορία . p . 995a29 λύω δέ οὐ εἰμί ἀγνοέω ὁ δεσμός . φυσιάω καί ὁ πλοκή ὁ δεσμός . ἀλλά ὁ ὁ διάνοια ἀπορία δηλόω ὁ ὁ πρᾶγμα ἀκαταληψία · ὅταν γάρ ἀπορέω περί τις καί οἶδα ὅτι ἀπορέω , οἶδα ὅτι , ἐν ὅσος ἀπορέω , ἀκατάληπτος εἰμί ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις . καθό γάρ ἀπορέω τις , ἔοικα ὁ δέω · οὔτε γάρ ὁ ἀπορέω οὔτε ὁ δήω προέρχομαι εἰς ὁ ἐφεξῆς , ἀλλά ὁ μέν σωματικός ὁ δέ ψυχικός . διά οὗτος οὖν δεῖ πρότερος θεωρέω καί ἀνιχνεύω ὁ δυσχέρεια καί ὁ ἀπορία πρότερος ὁ φέρω κατά ὁ πρᾶγμα , περί ὅς ὁ λόγος ποιέω , καί ἐπιλύω αὐτός . ὁ γάρ ζητέω ἄνευ ὁ 〈 ἀπορέω 〉 ἔοικα ὁ ἀγνοέω ποῖ οἶδα βαδίζω , καί διά οὗτος οὐδέποτε ὁ τέλος τυγχάνω . δεῖ γάρ ὁ βαδίζω πρότερος ὁρίζω ὁ τόπος ἐν ὅς δεῖ αὐτός ἀπέρχομαι , καί λοιπός ὁ ὁδός ὁ ἐκεῖσε αὐτός ἀπάγω , ποῖος μέν εἰμί κρημνώδης , ποῖος δέ δύσβατος ἢ τελματώδης . δεῖ οὖν οἶδα ὁ ὁδός ὁποῖος ποτός εἰμί , ὁ ἐπί ὁ τέλος ἀπάγω , καί αἱρέω ὁ ἀγαθός · εἰμί γάρ μή οἶδα ὁ ὁδός , οὐδέποτε ὁ ζητέω τέλος εὑρίσκω . ὁ γάρ ὁ ὁδός ἀγνοέω καί ὁ τέλος ἀγνοέω κύριος . διό φημί ὁ γάρ τέλος οὗτος μέν οὖον δῆλος ὑπάρχω , ὁ δέ προαπορέω δῆλος · ὁ γάρ εἰδοί ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀπορία ὁ φέρω κατά ὁ πρᾶγμα καί ἐπιλύω αὐτός εἶμι καί ὁ τέλος . εἰμί τοίνυν ὁ εὕρεσις καί ὁ κατασκευή ὁ ζητέω ἀρτέομαι ὁ ὁ ἀπορέω λύσις , λύω δέ οὐ εἰμί ὁ δεσμός τις , εἰμί μή πρότερος γιγνώσκω αὐτός , τουτέστι καθό δήω πῶς γάρ ἄν λύω τις ὁ εἰμί κατά ἐπιστήμη ὁ ἀγνοέω δεσμός ; ) δεσμός δέ ἐν ὁ ζητέω ὁ ὁ διάνοια ἀπορία , δεῖ ἐν γνωρίζω ὁ δεσμός , εἰμί μέλλω τις λύω αὐτός · οὐ ἐάω γάρ προέρχομαι εἰς ὁ ἔμπροσθεν . ὁ οὖν ἀπορέω ἔοικα τυφλός πορεία · οὖον γάρ ἔχω σκοπός Χωρὶς ὁ ἐπισκοπέω ὁ ἀφοράω . ὁδηγέω γάρ ὁ προαπορέω ὁ ἀπορέω πρός ὁ ὁ ζητέω ποιέω κατά λόγος · ὁ γάρ Χωρὶς ὁ ἀπορέω ζητέω περί τίνω , οὐ οἶδα περί ὅς δεῖ ζητέω ζητέω . προστίθημι δέ οὗτος ὁ ὅμοιος εἰμί ὁ ποῖ δεῖ βαδίζω ἀγνοέω · ὅς δέ ἀγνοέω ὁ τέλος , οὗτος οὐδέποτε γίγνομαι γνώριμος . ὁ δέ προαπορέω γνώριμος ὁ τέλος καί ὁ σκοπός · ὁ γάρ ὁ ἀπορέω περί τίνω δύναμαι λύσις ὁ τέλος τε καί ὁ εὕρεσις αὐτός . προστίθημι δέ ὁ προερέω καί ἄλλος αἴτιος , ὅτι ἀναγκαῖον εἰμί ὁ προαπορέω . γίγνομαι δέ τοιοῦτος · ὥσπερ γάρ , φημί , ἐν ὁ κρίσις ἀγαθός κρίνω ὁ ἀμφότερος ὁ ἀντιδικέω ἀλλήλων ἀκούω καί μή μόνος θατέρου , οὕτως καί ἐπί ὁ ζητέω ὑγιής ὁ κρίσις ὁ περί αὐτός γίγνομαι , εἰμί πᾶς τις ὁ ἀπορέω δύναμαι καί λέγω πρός ὁ κατασκευή αὐτός καί θέσις ἐπέρχομαι τε καί λύω . διά δέ ὁ προερέω περί ὁ δήω διαπορέω πρῶτος εἰμί ἄν αὐτός δείκνυμι ἅμα καί ὁ χρήσιμος ὁ διαλεκτική πρός φιλοσοφία καί ὁ ὁ ἀληθής εὕρεσις · ὁ γάρ διαλεκτική ὁ ἀπορέω καί ἐπιχειρέω εἰς ἑκάτερος . ἀληθής ἄρα ὁ ἐν ὁ τοπικός εἴρω ὁ χρήσιμος εἰμί ὁ διαλεκτικός πρός ὁ κατά φιλοσοφία ζητέω . p . 995b4 εἰμί δέ ἀπορία πρῶτος μέν περί ὅς ἐν ὁ φροιμιάζομαι διαπορέω . ἐντεῦθεν ἄρχω ὁ φιλόσοφος ἀπορέω πρός ὁ πρῶτος ἐπιστήμη · καί εἰμί οὗτος πρῶτος ἀπορία . ἄξιος γάρ εἰμί , φημί , ἀπορία , ἄρα πλείων ἐπιστήμη γιγνώσκω ὁ διάφορος αἴτιος , ἄλλος μέν ὁ ποιητικός ἄλλος δέ ὁ ὑλικός , ἄλλος ὁ εἰδικός ἄλλος ὁ τελικός , ἤγουν εἷς ἐπιστήμη . πρῶτος οὗτος ἄξιος ἀπορέω , καί οὕτως ἀπορέω ἐάω ὁ λόγος νῦν · ἐγώ δέ φημί ὅτι εἷς καί μόνος ἐπιστήμη γιγνώσκω ὁ τέσσαρες αἴτιος καθόλου . οὖον γάρ δυνατός διάφορος ἐπιστήμη οἶδα αὐτός , ἐπεί οὕτως οὐ εἶμι κύριος ὁ πρῶτος φιλοσοφία ὁ οἶδα εἷς μόνος αἴτιος · ὥστε οὐδέ ἐπιστήμη εἰμί ἀγνοέω εἰς ἀρχή . νῦν δέ καί ὑπόκειμαι ἐπιστήμη εἰμί , καί ὡς μέν ὁ πρῶτος φιλοσοφία ὁ ἀπλόος ἀρχή οἶδα , ὡς δέ ὁ μερικός ὁ κατά μέρος , οἷος ἐπί ἰατρικός ὅτι ὑλικός ὁ ἀνθρώπινος σῶμα , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος τέχνη καί αἴτιος . εἰμί οὖν , φημί , ἀπορία πρῶτος μέν περί ὅς ἐν ὁ φροιμιάζομαι διαπορέω · ἀπορέω γάρ πρός ὁ τέλος ὁ μικρός Α , ἡνίκα λέγω “ εἰμί εἷς ἐπιστήμη εἰμί ] ἢ πλείων ὁ αἴτιος καί ὁ ἀρχή θεωρέω εἰμί ” . οὗτος οὖν καί ἐνταῦθα λέγω , ὅτι πότερος εἷς ἐπιστήμη ἢ πολύς εἰμί ὁ θεωρέω ὁ αἴτιος . εἴρω δέ καί ὁ λύσις . p . 995b6 καί πότερος ὁ ὁ οὐσία ἀρχή . ἐντεῦθεν δύο ἀπορία ἐκτίθημι · εἰμί δέ τοιοῦτος ὅτι ἆρα γε ὁ ἀρχή μόνος ἐπίσταμαι ὁ οὐσία ὁ πρῶτος φιλοσοφία ὁ πρῶτος ὁ κύριος , ὅς ὁ νόος μόνος θιγγάνω ἁπλόος ἐπιβολή , ἢ καί ὁ κοινός ἔννοια ἐπίσταμαι . καί λέγω ὅτι καί ὁ ἀρχή οἶδα ὁ οὐσία ὁ πρῶτος καί ὁ κοινός ἔννοια . καί λοιπός ἐκ αὐτός λαμβάνω ὁ κατά μέρος ἐπιστήμων , οἷος ὁ φυσικός ἔχω κοινός ἔννοια οὗτος λαμβάνω ἀπό ὁ πρῶτος φιλόσοφος , ὅτι οὐδείς γίγνομαι ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί · εἰμί γάρ ὑποτίθημι γίγνομαι τίς ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί , πρῶτος προϋπάρχω , φημί , ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί ὁ εἰμί . ἔπειτα δύναμις ἔχω ὁ γίγνομαι ἢ οὐ ἔχω . εἰμί μέν οὖν ἔχω δύναμις ὁ γίγνομαι , ὕλη εἰμί πᾶς γάρ ὁ γίγνομαι κατά χρόνος ένυλος φημί ὁ φιλόσοφος ) , καί εἰμί πρότερος ὁ ὕλη · εἰμί δέ μή ἔχω δύναμις ὁ γίγνομαι , οὐδέ ἄν ποτός γίγνομαι . πάλιν ἐπί γεωμέτρης , ὅτι ὁ ὁ αὐτός ἴσος καί ἀλλήλων εἰμί ἴσος · καί ἐπί ἰατρός , ὅτι ἐκ ὁ τέσσαρες χυμός συνίστημι ὁ ἡμέτερος σῶμα · καί ἐπί λογικός , ὅτι ἐπί πᾶς ἢ ὁ κατάφασις ἢ ὁ ἀπόφασις ἀληθεύω . ὥστε ὁ πρῶτος φιλοσοφία καταγίγνομαι καί περί ὁ ἀρχή ὁ οὐσία ὁ κύριος ὁ πρῶτος καί περί ὁ κοινός ἔννοια , καί μερίζω οὗτος ὁ διάφορος ἐπιστήμη . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι πότερος ὁ ὁ οὐσία ἀρχή ὁ πρῶτος ὁ σοφός καί ὁ πρῶτος φιλόσοφος καί ὁ πρόκειμαι ἐπιστήμη εἰμί μόνος θεάομαι , ὁ ἀρχή ὁ πρῶτος οὐσία , ἢ οἰκεῖος εἰμί αὐτός ὁ καί ὁ ἀποδεικτικός ἀρχή ὁράω , ἐκ ὅς ὁ ἀποδείκνυμι κοινός ἀρχή εἰμί γίγνομαι , ὅσπερ ἀξίωμα καλέω ; ἀρχή γάρ ὁ τοιοῦτος πᾶς ἐπιστήμη · διό φημί ἢ καί περί ὁ ἀρχή ἐκ ὅς δείκνυμι πᾶς , οἷος πότερος ἐνδέχομαι ὁ αὐτός καί εἷς ἅμα φαίνω καί ἀπόφημι ἢ οὖον , καί περί ὁ ἄλλος ὁ τοιοῦτος . p . 995b10 εἴτε εἰμί περί ὁ οὐσία , πότερος εἷς περί πᾶς ἢ πλείων εἰμί . ἐντεῦθεν τρίτος ἀπορία ἐκτίθημι ὁ φιλόσοφος καί φημί , ἆρα πᾶς ὁ οὐσία εἷς ἐπιστήμη γιγνώσκω ἢ πλείων ; καί φημί ἐγώ ἐπιλύω ὅτι καί εἷς καί πλείων . κατά γάρ ὁ εἰμί οὐσία εἷς εἰμί πᾶς , κατά δέ ὁ ὑπόστασις πολύς ὑπάρχω . ὡς οὖν εἷς οὐσία εἰμί εἷς ἐπιστήμη λαμβάνω αὐτός ὡς δέ πλείων οὐσία πολύς ἐπιστήμη . καί ὁ γεωμετρία γάρ περί οὐσία καταγίγνομαι καί ὁ ἀριθμητικός καί ὁ ἀστρονομία καί ὁ Ἰατρική , ὥστε διάφορος ἐπιστήμη ὑπάρχω ὁ διάφορος οὐσία . τέταρτος ἀπορία ἐπάγω τοιοῦτος λέγω οὕτως , πάλιν ἄξιος ἀπορέω ὅτι , εἰμί πλείων εἰμί ἐπιστήμη , πότερος ἅπας συγγενής ὑπάρχω ἀλλήλων ἢ οὖον ; εἰμί οὖν ὁ ὁ οὐσία αἴτιος εἷς ἐπιστήμη ἢ πλείων ἄγω , πότερος συγγενής καί σοφία , ἢ ὁ μέν σοφία ὁ . δέ ἄλλος τίς ἐπιστήμη εἶδος ; φημί οὖν ὅτι κύριος σοφία εἰμί ὁ πρῶτος , συγγενής δέ αὐτός ὁ ἄλλος ὑπάρχω , ἀλλά ὁ μέν πλησίος ὁ δέ πρόσω · οἷος ἀριθμητικός μᾶλλον πλησιάζω ὁ πρῶτος φιλοσοφία ἤ2 γεωμετρία , καί γεωμετρία μᾶλλον ἁρμονικός , εἰμί τυγχάνω · ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος . οὗτος δέ πᾶς ἐπιστήμη ὑπάρχω . p . 995b13 καί οὗτος δέ αὐτός ὁ ἀναγκαῖος εἰμί ζητέω . ἐντεῦθεν ἕτερος ἀπορία ἐκτίθημι φάσκω οὕτως , ὅτι ἀναγκαῖον εἰμί ζητέω , ἆρα γε μόνος ὁ αἰσθητός οὐσία ὑπάρχω , ὁ καί ὁ νοητός . διό ὁ πολύς ἄνθρωπος ὁ μή εἰμί αἰσθητός οὐδέ εἰμί ὑπολαμβάνω · ὅς δέ φημί τις ὁ φιλόσοφος , ὅτι κύριος οὐσία ὁ νοητός μόνος ὑπάρχω · ὁ γάρ αἰσθητός οὐδέ ὑπάρχω , διότι ἐν ῥύσις εἰμί . ̔ τίς ὁ εἰμί μέν ἀεί , γένεσις δέ οὐ ἔχω , καί τίς ὁ γίγνομαι , εἰμί δέ οὐδέποτε καί ὁ Πλάτος πάλιν ἐν ὁ πολιτεία λαμβάνω εἷς εὐθύς καί τέμνω αὐτός δίχα εἰς νοητός οὐσία καί αἰσθητής , καί ὁ νοητός διαιρέω εἰς τε νοητός καί διανοητής · καί πάλιν ὁ ἄλλος εἰς αἰσθητός καί εἰκαστής · εἰκαστής δέ ὑπάρχω οἷος ὁ ἐν εἴσοπτρον φαίνω καί ὁ ἐν γραφεύς . φημί οὖν ὅτι ὅς λόγος ἔχω ὁ αἰσθητός πρός ὁ εἰκαστής , ὁ αὐτός ἔχω καί ὁ νοητός πρός ὁ διανοητής · ὥστε κύριος οὐσία ὁ νοητός μόνος ὑπάρχω · οὐσία γάρ εἰμί ἀμιγής τις ἄλλος . ὁ οὖν ἀναγκαῖος εἰμί ὁ ζητέω , πότερος ὁ αἰσθητός οὐσία μόνος φημί εἰμί ἢ καί παρά οὗτος ἄλλος , καί πότερος μοναχός , ἢ πλείων γένος ὁ οὐσία ὑπάρχω , οἷος ποιέω ὁ εἶδος ὁ παντελῶς χωριστός καί ὁ μαθηματικός · ὁ γάρ μαθηματικός μεταξύ οὗτος ὑπάρχω ὁ πρῶτος οὐσία , ὡς πολλάκις εἴρω , καί ὁ αἰσθητής . δεῖ οὖν ἐγώ , φημί , καί περί οὗτος διαπορέω , καί πότερος περί ὁ οὐσία ὁ θεωρία μόνος εἰμί ἢ καί περί ὁ συμβεβηκός κατά ἑαυτοῦ ὁ οὐσία . οἶδα οὖν χρή ὅτι ἐν ὁ πρῶτος οὐσία οὖον θεωρέω ὁ συμβεβηκός · ἐκεῖνος γάρ ἐνέργεια ὑπάρχω ἄνευ δύναμις , ὅς φημί ἀλλαχοῦ , καί ὁ νόος αὐτός θιγγάνω αἱρέω αὐτός ἁπλόος ἐπιβολή , ὅς φημί ὁ Πλάτος . ὁ δέ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὁ καθόλου ὑπάρχω , οἷος ὁ ἀπλόος τρίγωνος ὁ ἔχω ὁ τρεῖς γωνία δύο ὀρθός ἴσος · εἰμί γάρ καί ὁ μερικός ἔχω , ἀλλά οὖον πρῶτος · πρῶτος γάρ ὁ καθόλου εἰμί ὁ ἔχω . ὁ δέ μερικός συμβεβηκός οὐ ἔχω κατά ὕπαρξις ἀλλά ἐπεισοδιωδῶς , οἷος ὁ καθέζομαι , ὁ σιμός , ὁ γρυπός καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος . ἔχω καί ὁ οὐράνιος , ἀλλά κατά σχέσις , διότι ποτέ τρίγωνος σχῆμα ἀποτελέω πρός ἑαυτοῦ ὁ ἀστήρ ἢ τετράγωνος ἢ τίς ἄλλος τοιοῦτος . κατά ὕπαρξις δέ οὐ ἔχω ὁ συμβεβηκός · οὔτε γάρ ποτέ μέν εἰμί σφαιροειδής ὁ ἥλιος ποτέ δέ οὐ εἰμί , ὥσπερ ἐνταῦθα · δυνατός γάρ ὁ γρυπός σιμός γίγνομαι ἀπό πληγή τις , ἢ ὁ κάθημαι ἀνίστημι . φημί οὖν ὁ Πορφύριος ὅτι πρῶτος ἐν ὁ ἄτομος θεωρέω ὁ συμβεβηκός , καί δύο ἐν ὁ εἶδος . καί οὐδείς οὕτως θαυμάζω ὁ εἴρω ἐν ὁ εἰσαγωγή Πορφύριος ὁ Πρόκλος ὡς οὗτος , ὅς φημί ὁ ἡμέτερος φιλόσοφος Ἀμμώνιος . ὁ γάρ εἶδος ὡς ἀσώματος οὐ ἔχω ἐν ἑαυτοῦ συμβεβηκός · ὁ γάρ λόγος ὁ παρά ὁ δημιουργός ὁ · κόραξ οὐ εἰμί μέλας , ἀλλά κατά συμβαίνω λέγω ὁ εἶδος εἰμί μέλας ὁ θεωρέω ἐν ὁ κατά μέρος ἄτομος , τουτέστι ὁ κατά ἕκαστος κόραξ . ὡς οὖν εἴρω , ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ἐν ὁ καθόλου θεωρέω , ὅστις συμβάλλω ἐγώ εἰς ὁ ὁρισμός ὁ πρᾶγμα . p . 995b20 πρός δέ οὗτος περί αὐτός καί ἕτερος καί ὁμοιόω καί ἀνόμοιος . πάλιν ἐντεῦθεν ἕτερος ἀπορία ἐπάγω τοιοῦτος , φάσκω οὕτως , ἀρά γε ὁ ζητέω περί αὐτός καί ἕτερος καί ἐναντιότης καί ὁμοιόω καί ἀνόμοιος καί περί πρότερος καί ὕστερος καί ὁ ἄλλος ὁ τοιοῦτος ὁ πρῶτος φιλοσοφία ἢ ἄλλος τις ἐπιστήμη . καί φημί ὅτι ἵημι ὁ γεωμέτρης ζητέω περί αὐτός καί ἕτερος καί ὁμοιόω καί ἀνόμοιος καί πρότερος καί ὕστερος οὔτε ὁ ἀριθμητικός ἁπλόος οὔτε ἄλλος τις ὁ κατά μέρος ἐπιστήμων , τουτέστιν ὁ φυσικός ἢ ὁ ἰατρός , ἀλλά ὁ πρῶτος φιλόσοφος . καί εἰκότως , ἐπεί σκοπός ἔχω ὁ πρῶτος φιλόσοφος περί πᾶς ὁ εἰμί διαλέγω , οὗτος δέ διά πᾶς ὁ εἰμί διαφοιτάω , ὁ ἑτερότης καί ὁ ταὐτότης καί ὁ ὁμοιότης καί ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος . ἀμελέω ὅς καί ὁ Πλάτος πρός ὁ οὐσία ὁ γένος ὁ εἰμί ὑπαγορεύω φημί εἰμί ἑτερότης καί ταὐτότης , ἐπεί διαφοιτάω διά πᾶς ὁ εἰμί · ὁμοίως δέ καί ὁ ἐναντιότης . ὁ γάρ μή εἰμί , ὅς φημί ὁ Πλάτος , οὐ εἰμί παρά μικρός ὁ εἰμί , οὖον ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί , ἀλλά ὁ πῇ μή εἰμί · πᾶς γάρ ὁ εἰμί ὡς πρός ἄλλος παραβάλλω πῇ μή εἰμί ὑπάρχω , ὥστε εἰκότως φημί ὁ Πλάτος ὅτι οὐ ἐλάσσων ἐσ.τι ὁ εἰμί ὁ μή εἰμί , πῇ μή εἰμί δηλονότι . ἀλλά καί ὁ ἐναντιότης θεωρέω ἐν ἅπας ὁ εἰμί . ὁ γάρ μή εἰμί ἕτερος εἰμί ἐπιτείνω δέ ὁ ἕτερος ἴσχω ἐναντιότης . ἀμελέω ὅς καί ὁ κατηγορία γράφω ὁ Ἀριστοτέλης ὡς πρῶτος φιλόσοφος , ἐπεί διά πᾶς ὁ εἰμί διαφοιτάω ὁ οὐσία ὁ ποσός καί ὁ ἄλλος κατηγορία . ὁ γάρ περί τοιοῦτος διαλέγω , ὡς πολλάκις ἐγώ εἴρω , ὅς πρῶτος εἰμί φιλόσοφος · λοιπός ὁ κατά ἕκαστος ἐπιστήμων περί ὁ ὑποβάλλω αὐτός διαλέγω . ἀπορέω δέ Ἀσκληπιός ὁ ὁ ἰατρικός τέχνη διδάσκαλος ὁ σύν ἐγώ ἐνδιατρίβω ὁ μάθημα · ̔ εὕω δέ τις ἀπορέω ὅτι καί πῶς ἐν τόπος διαλέγω περί αὐτός καί ἕτερος , ὅστις λέγω φοιτάω διά πᾶς ὁ ὄνομαι ὁ δέ ἡμέτερος φιλόσοφος φημί πρός αὐτός , ὅτι ἐπεί ὁ διαλεκτικός ὑποδύομαι ὁ πρῶτος φιλόσοφος , οὗτος χάρις καί αὐτός διαλέγω περί ὁ διαφοιτάω διά πᾶς ὁ εἰμί , ἀλλά ἔνδοξος , ὥσπερ ὁ Σοφιστὴς σοφιστικός · ὁ μέντοι γε f.98r πρῶτος φιλόσοφος ἀληθινός καί ἀποδεικτικός διαλέγω . προτίθημι οὖν ζητέω καί αὐτός περί οὗτος , ἐπεί καί αὐτός χράω αὐτός ἐν ὁ ἀποδείκνυμι ὑπό αὐτός κτάομαι ὅδε ὁ πραγματεία . καί γάρ ὁ αὐτός , ὅσπερ ἐπί οὐσία λέγω , χράω · ζητέω οὖν εἰμί ὁ αὐτός εἰμί πᾶς ὁ οὐσία ἀλλήλων ἢ οὖον , ἀλλά ἕτερος · ἀλλά καί ὁ ἄλλος ὅς καταλέγω πᾶς ἐν ὁ δεῖξις ἀναγκαῖος αὐτός προσχράομαι · κοινός γάρ οὗτος ὄργανον ὁ ἀποδείκνυμι . p . 995b20 πρός δέ οὗτος καί περί αὐτός καί ἕτερος . Φησίν ὅτι ἄξιος εἰμί ἀπορέω τίς εἰμί ὁ ζητέω περί αὐτός καί ἕτερος καί ὁμοιόω καί ἀνόμοιος καί ἐναντιότης , περί πρότερος καί ὕστερος καί ὁ ἄλλος ἀπαντάω ὁ τοιοῦτος , περί ὅσος ὁ διαλεκτικός πειράω σκοπέω ἐκ ἔνδοξος καί μόνος ὁρμάω . ἄξιος οὖν εἰμί ἀπορία , τίς εἰμί θεωρέω περί πᾶς οὗτος . καί εἴρω ἐν ὁ θεωρία ὅτι ὁ πρῶτος φιλόσοφος , ἐπεί περί ὅς διαλέγω φοιτάω διά πᾶς ὁ εἰμί . p . 995b25 ἔτι δέ οὗτος ὅσος κατά ἑαυτοῦ συμβαίνω · καί μή μόνος τίς εἰμί ἕκαστος αὐτός . Φησίν ὅτι δεῖ ἐγώ πρός οὗτος ἀπορέω ὅσος κατά ἑαυτοῦ συμβαίνω οὗτος , οἷος εἰμί ἄρα ὁ εἷς εἷς εἰμί ἐναντίος ἢ πολύς , καί εἰμί δυνατός εἰμί ὁ ἐναντίος ὑπό διάφορος γένος ἀνάγω . φημί οὖν ὅτι ἀδύνατος δύο εἷς ἐναντίος εἰμί · οὔτε γάρ οὕτως ἄδικος εἰμί ὁ φύσις , καθάπερ ἐν ὁ περι ἑρμηνεία λέγω , ὥστε δύο εἷς ἀντιτάσσω , ἡνίκα περί ὁ ἀγαθός λόγος γίγνομαι , ἀλλά εἷς εἷς ἐναντίος εἰμί . πάλιν φημί ὅτι ὁ δικαιοσύνη καί ἀδικία ἐναντίος ὑπάρχω , καί ὁ μέν δικαιοσύνη ὑπό ὁ ἀρετή ἀναφέρω , ὁ δέ ἀδικία ὑπό ὁ κακία . λέγω οὖν ὅτι καί οὗτος ὑπό εἷς γένος τελέω ὁ ποιότης · καί ὁ ἀρετή γάρ καί ὁ κακία ὑπό ὁ ποιότης τελέω . εἰμί δέ φημί ὅτι ὁ ἀγαθός καί ὁ κακός ἐξαιρέω , φημί ὅτι καί αὐτός ὑπό ὁ ποιός τελέω , ὁ ἀγαθός καί ὁ 〉 κακός ὁ ἐνταῦθα , ἐπεί ἐν ὁ πρῶτος οὐ εἰμί κακός . ἐν αὐτός γάρ οὔτε ἑτερότης θεωρέω οὔτε δέ ταὐτότης · ὑπέρ ὁ ἑτερότης γάρ εἰμί καί ὁ ταὐτότης . διό οὐδέ ἄτομος τίς δεῖ λέγω ὁ θεός · ὁ γάρ ἄτομος ὑπό ὁ ὕλη τέμνω καί περιγράφω , ὁ δέ θεός αὐλός εἰμί ὡς καί προακτικός πᾶς . ἵημι δέ κακία εἰμί ἐκεῖσε · ὁ γάρ κακία ὑπό ἀσθένεια ὁ Ψυχή γίγνομαι , καί ὁ φύσις ἀσθενέω γίγνομαι ὁ κακός . δείκνυμι γάρ καί ἐν ὁ Γοργίας ὅτι ὁ κακός ὑπό ἀδυναμία γίγνομαι . ἐξηγέομαι οὖν , τίς λέγω ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός διά τε ] ὁ εἶπον καί μή μόνος τίς εἰμί · ἐν γάρ ὁ τίς εἰμί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ἐν-περιέχω . εἰμί δέ εἄν ὁ ἐναντιότης κατά ἑαυτοῦ συμβαίνω ὁ ἐμέω , ὁ ἄμεσος , ἔτι ὁ ὑπό αὐτός προστίθημι περί ὁ εἰμί εἷς εἷς ἐναντίος εἰμί ἢ μή , ὅς καί αὐτός δοκέω θεώρημα εἰμί διαλεκτικός · δήω γάρ φημί ἐπισκοπέω , εἰμί καί ὁ περί οὗτος ὁ ἀλήθεια ἐξετάζω ὁ σοφός εἰμί . δεῖ οὖν καί ] ὁ οὐσία αὐτός γιγνώσκω καί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὑπάρχω αὐτός · p . 995b27 καί πότερος ὁ ἀρχή καί ὁ στοιχεῖον γένος εἰμί ἢ εἰς ὁ διαιρέω ἐνυπάρχω ἕκαστος . ὅς λέγω οὗτος εἰμί , ὅτι ἄξιος εἰμί ἀπορία , ἆρα γε ] ποῖος γένος ὑπάρχω ὁ εἰμί , πότερος ὁ καί ὁ στοιχεῖον ἢ εἰς διαιρέω ἕκαστος , τουτέστιν ἆρα γε ὁ ὕλη καί ὁ εἶδος ἢ ὁ τέσσαρες στοιχεῖον ἢ ὁ πρό ὁ πολύς εἶδος , τουτέστι ὁ ζῷον αὐτός καί ὁ ἄλλος ὁ ἐξαιρέω εἶδος . καί λέγω ὅτι ἀμφότερος · ὡς μέν γάρ προσεχής αἴτιος ὁ τέσσαρες στοιχεῖον , μᾶλλον δέ ὁ εἶδος καί ὁ ὕλη , ὡς δέ ἐξαιρέω αἴτιος ὁ αὐτοζῷον * * ὁ πρό ὁ πολύς γάρ αἴτιος ὑπάρχω ὁ ὅδε πᾶς πρᾶγμα , τουτέστιν ὁ δημιουρηικεω λόγος . ζητέω οὖν ἐνταῦθα , εἰμί ὁ γένος ἀρχή οὗτος ὅς εἰμί γένος δοκέω γάρ ὁ γένος πρῶτος εἰμί ὁ φύσις , ὁ δέ πρῶτος ἀρχή ) ἢ οὗτος εἰς ὁ διαιρέω ἕκαστος ἐνυπάρχω ἐν ὁ μέρος ἕκαστος γάρ ἐν-ὑπάρχω ἐν ὁ ἑαυτοῦ μέρος ) , ὡς ὁ οὐσία δοκέω εἰς ὕλη τε καί εἶδος , ἢ ὁ τέσσαρες στοιχεῖον ἢ ὅσπερ ἄν τις ὑποτίθημι . εἰς οὗτος γάρ διαιρέω ἕκαστος ἐκ ὅς καί σύγκειμαι . οὗτος δέ ἕκαστος ἀρχή δοκέω εἰμί ἐκ ὅς πρῶτος σύγκειμαι , ὡς ὁ φωνή ὁ στοιχεῖον . ἀλλά εἰμί καί ὁ γένος ἀρχή , πάλιν φημί ἄξιος ζητέω πότερος ὁ ἄνω2 γένος ἢ ὁ προσεχής ὁ ἄτομος , ὁ εἶδος εἰμί ἄτομος κοινός γένος ὀνομάζω · οἷος πότερος ὁ ζώιον εἰμί ὁ γένος ἢ ὁ ἄνθρωπος ἀρχή τε καί μάλα εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος . καί φημί ὅτι ἐπί μέν ὁ πρό ὁ πολύς ὁ ζώιον εἰμί γένος , ἐπί δέ ὁ πολύς καί ὑστερογενής , τουτέστιν ἐν ὁ φαντασία , ὁ ἄνθρωπος μᾶλλον παρά ὁ κατά ἕκαστος · ἀκριβής γάρ τις ὁρίζω ὁ Καλλίας ἄνθρωπος λέγω ἤ2 ζῷον . p . 995b31 Μαλλός δέ ζητητέος καί πραγματευτέος . Φησίν ὅτι πολύς ἄξιος εἰμί ἀπορία καί ζήτησις ὁ τοιοῦτος , ἆρα γε εἰμί τίς παρά ὁ ὕλη αἴτιος κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ἢ οὖον · καί οὗτος ἀρά γε χωριστός εἰμί ἢ οὐ εἰμί · καί οὗτος εἷς εἰμί κατά ἀριθμός ἢ πολύς . φημί οὖν ὅτι εἰμί ὁμολογουμένως αἴτιος χωριστός ὁ ὕλη πᾶς ὁ νοητός ὁ καί προακτικός ὁ ὕλη ὑπάρχω · ὁ γάρ πρότερος εἰμί ὁ κοσμέω ὁ ὕλη . διά οὗτος γάρ λέγω καί ὁ ὕλη θεόθεν παράγω · οὐ ἄν γάρ κοσμέω ὁ μή παράγω ὑπό αὐτός . οὗτος οὖν λέγω διά ὁ παλαιός φυσικός , ἐπεί ἐκεῖνος ὁ ὕλη καί μόνος αἴτιος τίθημι καί ὁ οὗτος πάθος κατά συμβαίνω τίθημι αἴτιος . κατά ἑαυτοῦ μέν γάρ αἴτιος εἰμί αὐτός ὁ ἀήρ ἢ ὁ ὕδωρ ἢ ὁ μεταξύ ἤ τίς ἄλλος , ὅς ἀρχή καί στοιχεῖον ὑποτίθημι · κατά συμβαίνω δέ ὁ μανότης καί ὁ πυκνότης , καί ὁ σύγκρισις καί ὁ διάκρισις . ζητέω οὖν , εἰμί εἰμί αἴτιος τίς παρά ὁ ὕλη , πότερος αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί ὑφίστημι χωρίζω ὁ ὕλη , ἢ ἐν ὁ ὕλη ἔχω ὁ εἰμί , ὁποῖος εἰμί ὁ ἔνυλος εἶδος , καί ὡς ὁ ἀπό ὁ Στοά δοκέω ὁ θεός καί ὁ ποιητικός αἴτιος ἐν ὁ ὕλη ἵημι . p . 995b34 καί πότερος εἰμί τίς παρά ὁ σύνολον · λέγω δή ὁ σύνολον . πάλιν ἐντεῦθεν ἕτερος ἀπορία κινέω λέγω οὕτως , ὅτι ἆρα γε εἰμί τίς , παρά ὁ σύνολον , τουτέστι παρά ὁ συντίθημι ; οἷος κατηγορέω ὁ ὕλη ὁ κακός καί ὁ αἰσχρός · ἆρα οὖν , φημί , εἰμί τίς αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ αἰσχρός καί ὁ κακός ἢ οὐδείς εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἄνευ ὁ ὕλη ; ἢ ὁ μέν εἰμί ἰδέα , τουτέστι ὁ οὐσία , ὁ δέ κακός οὐ εἰμί ἰδέα · οὐδείς γάρ κακός παρά ὁ δημιουργός ὑπάρχω . ὁ γάρ κακός ἐνταῦθα γίγνομαι ὑπό ἀσθένεια ὁ Ψυχή ἢ ὁ φύσις · οὔτε γάρ ἐν αὐτός ὁ Ψυχή θεωρέω κακός ( ἀγαθός γάρ εἰμί ) , ἀλλά ἐκ ὁ σχέσις ὁ πρός ὁ σῶμα ἀναδέχομαι ὁ φέρω κακός . ἐναντίος οὖν εἰμί ὁ κακός ὁ ἀγαθός ὁ Ψυχή ὁ θεωρέω ἐν ὁ Ψυχή μετά ὁ ὁ σῶμα σχέσις , . οὐ αὐτός ὁ ἀγαθός ὁ συνουσιόομαι ὁ Ψυχή · ἐκεῖνος γάρ οὐδείς εἰμί ἐναντίος · ὁ γάρ φαίνω κακός περί ὁ ὕλη θεωρέω . οὔτε δέ Γῆ κατά ἕκαστος ὑπάρχω ὁ ἰδέα · ὁ γάρ ἰδέα ὁ καθόλου ὑπάρχω ὁ διαμένω ἀεί . οὗτος οὖν ζητέω , εἰμί εἰμί τίς χωριστός εἶδος παρά ὁ κοινός ἢ οὐδείς εἰμί παρά ὁ κοινός , ἢ ὁ μέν εἰμί , ὁ δέ οὐ εἰμί , ὡς δοκέω λέγω ὁ λέγω μήτε ὁ παρά φύσις εἰμί μήτε ὁ κακός μήτε δέ ὁ τεχνητός . σύνολον δέ λέγω ὁ συναμφότερος . p . 996a1 ἔτι ὁ ἀρχή πότερος ἀριθμός ἢ εἶδος ὁρίζω . ἐντεῦθεν ζητέω περί ὁ κύριος ἀρχή , καί φημί ὅτι ὁ ἀρχή ἆρα ὁρίζω ὑπάρχω ὁ ἀριθμός ἢ ὁ εἶδος ; καί καταχρηστικός εἶπον ὁ ἀριθμός · ἐπί γάρ ὁ πρῶτος αἴτιος οὔτε μονή οὔτε δυάς θεωρέω · ἐπέκεινα γάρ εἰμί καί ὁ εἷς , εἰμί γε παρακτικός εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς καί ὁ δυάς . ἰστέον οὖν ὅτι ὁρίζω ὁ ἀριθμός ὁ νοητός καί οὐ εἰμί ἤπειρος · ὁ γάρ πλησίος ὁ πρῶτος ἀρχή μᾶλλον ἑνόω , καί ὅς φημί ὁ Πλωτῖνος , ὅτι εἷς μέν εἰμί ἀρχή , πολύς δέ προακτικός δυνάμενος , καί κατά οὗτος θαυμάζω , καθό μείζων παράγω . καί ὁ εἶδος δέ διάφορος ὑπάρχω κατά ὁ ὑπόβασις , οὐ εἰμί δέ ἤπειρος ὁ εἶδος αὐτός , ἀλλά καί αὐτός ὁρίζω ὑπάρχω . ζητέω οὖν , φημί , δεῖ καί περί ὁ ἀρχή καί ὁ αἰτία , εἰμί ὑπάρχω περαίνω , πότερος κατά εἶδος εἰμί μόνος περαίνω κατά ἀριθμός δέ οὖον , ἢ καί κατά ἀριθμός εἰμί περαίνω , ὡς εἰμί εἷς κατά ἀριθμός ὁ ποιητικός καί εἷς ὁ ὕλη καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως , ὁ εἰμί καί μή εἷς ἀριθμός ὁ αἴτιος κατά ἕκαστος εἶδος αἴτιος , ἀλλά περαίνω γε , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ πρό οὗτος . p . 996a1 καί εἰμί ἐν ὁ λόγος καί ἐν ὁ ὑπόκειμαι . διπλόος ἐξήγησις φέρω ὁ ῥησείδιον οὗτος · εἷς μέν τοιοῦτος , εἰμί ἐν ὁ λόγος , τουτέστι ὁ ποιητικός αἴτιος καί ὁ τελικός καί . ὁ εἰδικός , ὑπόκειμαι δέ ὁ ὑλικός · ἢ ἐν ὁ λόγος ὁ ὁ παλαιός δόξις , ὅτι καί ὁ παλαιός περαίνω ὑποτίθημι ὁ ἀρχή , καί ὁ ὑπόκειμαι δέ . καί ἀληθής οὕτως ἔχω ὅτι οὐ ὑπάρχω ἤπειρος ὁ ἀρχή . p . 996a2 καί πότερος ὁ φθαρτός καί ἄφθαρτος . ἕτερος ἀπορία κινέω ἐντεῦθεν γλαφυρός λέγω οὕτως , ὅτι ἆρα γε ὁ φθαρτός καί ἄφθαρτος εἷς εἰμί ὁ ἀρχή , ἢ ὁ μέν ἄφθαρτος ἄφθαρτος , ὁ δέ φθαρτός φθαρτός . λέγω οὖν ἐγώ , ὅτι πᾶς καί ὁ φθαρτός καί ὁ ἄφθαρτος κύριος ἄφθαρτος εἰμί ὁ ἀρχή ὁ πρῶτος πᾶς · πρῶτος γάρ οὗτος πᾶς παράγω , καί διά μέσος ὁ οὖον . Ράνια · ὁ δέ ἄφθαρτος ὁμολογουμένως ὁ ἀρχή ἄφθαρτος , τουτέστι ὁ Ψυχή καί ὁ οὐράνιος , ὅς φημί · προσεχῶς γάρ ὁ θεός οὗτος παράγω . ὁ δέ φθαρτός καί ἄφθαρτος εἰμί ὁ ἀρχή καί φθαρτός · ἄφθαρτος μέν ὡς ὁ θεός καί ὁ οὐράνιος , φθαρτός δέ ὁ πατήρ , φημί · “ ἄαθρωπος γάρ ἄνθρωπος γεννάω καί ἥλιος . ” διό φημί καί ὁ Τίμαιος ὅτι δανείζω ἐκ ὁ ὁλότης ὁ στοιχεῖον καί πάλιν εὐγνωμόνως ἀποδίδωμι ὁ φύσις · ὥστε οὖον δεῖ λέγω , φημί , σῶμα ἄφθαρτος κατά αὐτός . p . 996a4 ἔτι δέ ὁ πᾶς χαλεπός καί πλεῖστος ἀπορία ἔχω · Φησίν ὅτι χαλεπός εἰμί ἀπορία καί δυσαντίβλεπτος ὁ περί ὁ αὐτονός καί αυτοεις , καθάπερ ὁ Πυθαγόρειος καί Πλάτος φημί εἰμί τίς αὐτοέν καί αὐτοόν , οὐ ἕτερος τίς ἀλλά οὐσία ὁ εἰμί , ἐκ ὅς ὁ πᾶς προάγω . οὗτος δέ αὐτός καί ὁ Ἀριστοτέλης ὑποτίθημι , ἐκ ὁ εἷς ὁ πᾶς ἀρχή ὁ πᾶς προάγω . ὅτι γάρ πᾶς ἐκεῖθεν ἔχω ὁ ὑπόστασις , φανερός εἰμί ἐκ ὁ πᾶς ἐπιστρέφω πρός αὐτός · οὐ εἄν δέ ἐπιστρέφω , εἰμί μή ἐκεῖθεν προέρχομαι . οὗτος δέ οὐ ἔχω ἑτερότης ἐν ἑαυτοῦ , ἀλλά ὑπέρ ὁ ετερότητα εἰμί καί ὁ εἰμί · ὁ γάρ ἑτερότης ἐν ὁ ὅδε θεωρέω . ἐφεξῆς φημί καί περί Ἐμπεδοκλῆς , ὅτι ὑποτίθημι ὁ νεῖκος καί ὁ φίλιος . οὗτος δέ ὡς Πυθαγόρειος · διά μέν γάρ ὁ φίλιος ὁ ἕνωσις δείκνυμι , διά δέ ὁ νεῖκος ὁ διάστασις , ἐπεί ἐκεῖθεν προέρχομαι καί ὁ ἕνωσις καί ὁ πλῆθος ἄλλος δέ ἀρχή ὁ εἰμί ὁ πῦρ ὑποτίθημι , καθάπερ Ἡράκλειτος , διό καί μέγας πτῶμα περιπίπτω · ἢ ὕδωρ , καθάπερ Θαλῆς , ἀήρ Ἀναξιμένης . p . 996a9 ληΐς πότερος ὁ ἀρχή καθόλου εἰμί ὁ ὡς ὁ κατά ἕκαστος ὁ πρᾶγμα · ἐντεῦθεν αὖθις ἕτερος κινέω ἀπορία τοιοῦτος , ὅτι πότερος ὁ ἀρχή καθόλου εἰμί ἢ κατά ἕκαστος . φημί δή ἐγώ ὅτι ὁ πρῶτος ἀρχή οὔτε κατά ἕκαστος εἰμί οὔτε δέ καθόλου . ὁ γάρ κατά ἕκαστος ἐν ὕλη ἔχω ὁ ἵημι · ἄτομος γάρ γίγνομαι τέμνω ὑπό ὁ ὕλη · ὁ δέ τοιοῦτος ἔνυλος εἶδος εἰμί · ὁ δέ πρῶτος ἀρχή ἄυλος , εἰμί γε παρακτικός εἰμί ὁ ὕλη . ἀλλά οὐδέ καθόλου εἰμί ὁ πρῶτος ἀρχή · ὁ γάρ καθόλου ἢ ἐν ὁ φύσις θεωρέω ἤγουν ἐν ὁ Ψυχή . ἔχω γάρ ὁ ψυχή ὁ λόγος ἐν ἑαυτοῦ ὁ πρᾶγμα γνωστικός , ὁ δέ φύσις δημιουργικός · ὁ δέ θεός εἰμί ὁ ἐνσπειράω ἐν ὁ Ψυχή καί ὁ φύσις ὁ λόγος οὗτος ὁ καθόλου · ὥστε καί ὑπέρ ὁ καθόλου εἰμί , καί οὐδείς δύναμις εἰμί παρά αὐτός , ἀλλά ἐνέργεια ἄνευ δύναμις ἐπί ὁ νόος , ὁ δέ πρῶτος ἀρχή καί ὑπέρ ἐνέργεια εἰμί . p . 996a11 ἔτης δέ πότερος ἄλλως ἢ κατά κίνησις . ὁ πρῶτος ἀρχή ἀρά γε ἀκίνητος ὑπάρχω ἢ κινέω ; καί λεʹ - γόμος ὅτι ὁ μέν νοητός ἀκίνητος ὑπάρχω , ὁ δέ αἰσθητός κινέω , τουτέστι ὁ οὐράνιος . πρός δέ οὗτος ἄξιος εἰμί ἀπορέω πότερος ὁ ἀριθμός καί ὁ μῆκος καί ὁ σχῆμα καί ὁ στιγμή οὐσία τις εἰμί ἢ οὖον . οὖον λέγω δέ οὗτος ὅτι ἄξιος ἀπορία , πότερος οὗτος ὁ εἰμί εἰμί ἢ οὖον · ὁμολογέω γάρ ὅτι ὁ εἰμί ὑπάρχω · ἀλλά ἀπορέω ὅτι ὁ ἐν ὁ φαντασία περί ἀριθμός καί στιγμή καί ὁ ἄλλος ὁ εἴρω ἀρά γε οὐσία ὑπάρχω ἢ οὖον . καί φημί ὅτι ὁ μέν αἰσθητός πᾶς οὐσία ὑπάρχω , ὁ μέντοι γε ἐν ὁ φαντασία οὐ ὑπάρχω οὐσία . καί εἰμί ὑπάρχω , φημί , οὐσία , ἄξιος ἀπορέω πότερος χωρίζω ὁ αἰσθητής ἢ οὖον , ἀλλά ἐν οὗτος εἰμί . περί οὗτος οὖν ἅπας οὖον μόνος χαλεπός εἰμί ὁ εὐπορέω λύσις καί ἀλήθεια , ἀλλά οὐδέ ὁ ἀπορέω καλῶς περί αὐτός εὐχερής ὑπάρχω . p . 996a18 Πρῶτος μέν οὖν περί ὅς πρῶτος εἶπον , πότερος εἷς ἢ πλείων εἰμί ἐπιστήμη . ἐκτίθημι ὁ ἀπορία διά ὁ προλαμβάνω ὁ περί ὁ πρῶτος φιλοσοφία ἐντεῦθεν πειράω ἐπί ἑκάτερος ἐπιχειρέω καί ἀνασκευάζω αὐτός καί κατασκευάζω διά ὁ γυμνάζω ὁ διάνοια . δεῖ δέ ἡμός ὁ μέν ἀληθής λέγω ὑπό αὐτός κρατύνω , ὁ δέ γυμνασία χάρις διελέγχω . χρή δέ καί οὗτος ἐπισημαίνω , ὅτι οὖον κατά ὁ αὐτός τάξις , κατά ὅς ἐκτίθημι ὁ ἀπορία , καί ὁ ἐπιχείρησις ποιέω ὁ ἐπί ἑκάτερος , ἀλλά πολλάκις ὁ τρίτος ἀπορία τέταρτος τάσσω καί ὁ τέταρτος , εἰμί τυγχάνω , δύο , καί ἐπί ὁ λοιπός ὡσαύτως . εἰμί δέ ὁ πρῶτος ἀπορία τοιοῦτος ὅτι ἆρα γε ὁ ἀρχή πλείων ἐπιστήμη ὑπάρχω ἢ εἷς ; δείκνυμι οὖν ἐντεῦθεν ὅτι καί πλείων καί εἷς · πρότερος δέ ὅτι πλείων δείκνυμι οὗτος ὁ τρόπος . φημί ὅτι ὁ ἀρχή οὐ ὑπάρχω ἐναντίος , καθό ἀρχή , καί μάλιστα ὁ πρῶτος , οἷος ὁ ποιητικός ὁ τελικός , ὁ εἰδικός ὁ ὑλικός . ὁ οὖν ἀρχή οὐ ὑπάρχω ἐναντίος ; ὁ δέ εἷς ἐπιστήμη ὁ ἐναντίος εἰμί · ὁ ἄρα ἀρχή οὐ εἰμί εἷς ἐπιστήμη , ἐπεί οὐδέ ἐναντίος ὑπάρχω ἀρχή . πῶς γάρ δύναμαι ὁ ποιητικός ὁ τελικός εἰμί ἐναντίος , εἰμί γε καί παράγω αὐτός . ὁ ὁ εἰδικός ὁ τελικός , εἰμί γε καί συντρέχω αὐτός ; οὕτως τοίνυν δείκνυμι ὅς Ἀριστοτέλης ὅτι πλείων ἐπιστήμη ὑπάρχω ὁ ἀρχή καί οὖον εἷς . φημί δέ ἐγώ συνηγορέω ὁ ἀλήθεια κατά ὁ ἐπαγγέλλω , ὅστις ὁ παραλογισμός γίγνομαι παρά ὁ μείζων πρότασις · ὁ μέν γάρ ἐναντίος ὁμολογουμένως εἷς εἰμί ἐπιστήμη , οὐκέτι δέ ὁ μή ἐναντίος οὐ εἰμί εἷς ἐπιστήμη · ἐπί τίνω γάρ καί ὁ μή ἐναντίος εἷς εἰμί ἐπιστήμη . οἶδα γάρ ὁ γεωμέτρης ἐπιστήμων - Κῶς ὅτι ὁ τρεῖς γωνία ὁ τρίγωνος δύο ὀρθός Ἴσαι ὑπάρχω , καί ὅμως ὁ τοιοῦτος οὐδείς εἰμί ἐναντίος · ὁμοίως δέ καί ἐπί ἄλλος πολύς . πάλιν τοίνυν καί ἐκ ἄλλος λόγος πειράω δείκνυμι ὅτι ὁ ἀρχή πλείων ὑπάρχω ἐπιστήμη καί οὖον εἷς , φάσκω οὕτως ὅτι πολύς ὁ εἰμί οὐ ὑπάρχω πᾶς ὁ ἀρχή , οἷος ὁ ἀκίνητος · οὔτε γάρ ὁ ποιητικός αἴτιος θεωρέω ἐπί αὐτός οὔτε δέ ὁ τελικός . καί εἰκότως · ὁ μέν ἄγαρ ποιητικός θεωρέω ἐπί ὁ γίγνομαι , ὁ δέ γίγνομαι ἐν κινέω ὑπάρχω · διό ὁ φύσις ποιητικός αἴτιος εἰμί φημί εἰμί ἀρχή κίνησις καί ἠρεμία . ὁ οὖν ἀκίνητος παντελῶς οὖον γίγνομαι · διό ἐπί ὁ μάθημα οὔτε ποιητικός αἴτιος θεωρέω οὔτε δέ τελικός . ποῖος γάρ εἰμί ποιητικός αἴτιος ὁ ἔχω ὁ τρίγωνος ὁ τρεῖς γωνία δύο ὀρθός ἴσος , ἢ ὅτι ὁ ἰσοσκελής ὁ πρός ὁ βάσις γωνία Ἴσαι ἀλλήλων ὑπάρχω , ἢ ποῖος τέλος ; ὁ γάρ μαθηματικός ὅς μαθηματικός ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ πρᾶγμα ἀποδείκνυμι · κατά ἑαυτοῦ γάρ ὑπάρχω ὁ τρίγωνος , ὡς μανθάνω ἐν ὁ ἀποδεικτικός πραγματεία , ὁ ἔχω ὁ τρεῖς γωνία δύο ὀρθός ἴσος . διό καί ὁ Πλάτος ἐν ὁ Πολιτεία οὖον φημί ὁ μάθημα κύριος εἰμί ἐπιστήμη , ἐπεί καί ὁ ἀρχή ἀποδείκτης εἰμί ὁμολογουμένως λαμβάνω , οἷος ὅτι ὁ σημεῖον ἀμερής , καί ὁ ἄλλος ὅσος προλαμβάνω ὡς ὁμολογέω . ὥστε οὐ ὁράω πρός τέλος τίς ὁ μανθάνω - μητικός καθό μαθηματικός . καί διά οὗτος Ἀρίστιππος ὁ Σοφιστὴς προπηλακίζω ὁ μάθημα , ὡς δῆθεν ὁ ὀψοποιία ἔχω τέλος , ὁ δέ μάθημα μή ἔχω τέλος . λέγω γάρ ὅτι πᾶς ὁ ἄλλος τέχνη καί ὁ βάναυσος ἀγαθός τις ἕνεκα ποιέω ὁ ποιέω , ἰατρικός ὑγεία , ῥητορικός ὁ εὕω λέγω , σκυτοτομικός ὁ περισώζω ὁ σῶμα καί ὀψοποιϊκός , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω . εἰμί οὖν καί ὁ πρῶτος φιλοσοφία ἀκίνητος εἰμί καί περί ἀκίνητος καταγίγνομαι , φανερός ὡς ὅτι οὐ ἔχω οὔτε ποιητικός αἴτιος οὔτε δέ τελικός . εἰμί γάρ ὁ ἀκίνητος καί νοητός παντελῶς , φημί , οὖον γίγνομαι ἀλλά ἀεί εἰμί , δῆλος ὅτι οὐ εἰμί ἐκεῖσε ποιητικός αἴτιος · ὡς γάρ εἴρω , ὁ ποιητικός αἴτιος ἐπί ὁ γίγνομαι θεωρέω . ἀλλά οὐδέ τελικός αἴτιος . ὁ γάρ τέλος ἀγαθός ἕνεκα γίγνομαι , οἷος ὁ ἰατρεία ἕνεκα ὁ ἀγαθός γίγνομαι , τουτέστι ὁ ὑγεία , ὁ δέ ἀγαθός ἐν πρᾶξις θεωρέω · πᾶς δέ ὁ πρᾶξις μετά κίνησις ὑπάρχω . ὥστε οὐδέ τελικός αἴτιος θεωρέω . εἰμί τοίνυν ὁ πρῶτος φιλοσοφία οὐ . ἔχω οὔτε ποιητικός αἴτιος οὔτε δέ τελικός πῶς γάρ δυνατός ἔχω αὐτός ὁ μή εἰμί ; ) φανερός ὅτι ἄλλος ἐπιστήμη καταγίγνομαι περί ὁ ποιητικός αἴτιος καί ὁ τελικός · οὔτε γάρ παντελῶς ἀναιρέω ὁ οὗτος φύσις ἐκ ὁ εἰμί . ὥστε πᾶς εἰμί ἀνάγκη πλείων ἐπιστήμη καταγίγνομαι περί ὁ ἀρχή , οἷος , εἰμί τυγχάνω , ὁ μέν σοφία περί ὁ εἰδικός , ἄλλος δέ περί ὁ ποιητικός καί ὁ τελικός . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης γυμναστιἐπὶ Κῶς προέρχομαι · ἐγώ δέ φημί ὅτι καί ἐπί ὁ μάθημα θεωρέω ὁ τελικός αἴτιος . ὁ γάρ εἰμί ὁ μαθηματικός , καθό μαθηματικός ὑπάρχω , οὐ ἐπισκοπέω ὁ τελικός αἴτιος , ἀλλά ὡς εἴρω ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω · ὁ μέντοι γε πρώϊος φιλόσοφος καί οὗτος ἐπισκοπέω . διό φημί ὁ Πλωτῖς δίδωμι ὁ νέος ὁ μάθημα πρός συνεθισμός ὁ ἀσώματος φύσις · ὥστε πάνυ ἐγώ συμβάλλω πρός ὁ ἐθίζω ἀφαντασίαστος ἐνεργέω , ὅσπερ εἰμί κεφάλαιος ὁ ἀγαθός . ἄλλως τε δή , ὅς φημί καί ὁ Πλάτων , ὅτι ὁ κύκλος συμβολικός λαμβάνω εἰς ὁ νόος . διά τίς γάρ , φημί , κύκλος κινέω ὁ οὐρανός ; ὅτι νόος μιμέομαι . ὥσπερ οὖν ὁ κύκλος πρός ἑαυτοῦ ἐπιστρέφω , οὕτως καί ὁ νόος † πρός ἑαυτοῦ καί ὁ νοητός ἐπιστρέφω πρός ἑαυτοῦ · διό οὖον δήω ὁ ἔξωθεν ὥσπερ ὁ αἴσθησις , καθάπερ εἴρω ἐν ὁ περι Ψυχή πραγματεία . πάλιν ὁ εὐθύς συμβο - λικῶς λαμβάνω εἰς ὁ Ψυχή , διά ὁ πίνω ποῖ συλλογίζομαι αὐτός καί ὁδεύω ἀπό πρότασις ἐπί συμπέρασμα . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω . ἰστέον δέ ὅτι καί ἐν ὁ ἀρχή ὁ πρῶτος εἰμί καί ποιητικός αἴτιος , εἰμί δέ καί τελικός . ὅτι μέν γάρ εἰμί ποιητικός αἴτιος φανερός ἐντεῦθεν ἐξαιρέω · εἰμί γάρ ὑποτίθημι πολύς αἴτιος , ἄδηλος ποῖος εἰμί αὐτός ἀρχή , εἰμί γε πᾶς ὁμότιμος ὑπάρχω . δεῖ ἐν ὁ εἷς ἐξαιρέω ὁ κατά οὐσία πᾶς , ἵνα καί οὕτως γίγνομαι προαγωγός ὁ ἄλλος . ἔπειτα δέ πολύς πρῶτος εἰμί οὖον δύναμαι · διό φημί “ οὐ ἀγαθός πολυκοιρανία ” . ποιητικός οὖν εἰμί αἴτιος οὐ ὡς γίγνομαι ὁ ἀκίνητος ἀλλά ὡς εἰμί . πάλιν δέ καί τελικός εἰμί αἴτιος , εἰμί γε πᾶς ἐπιστρέφω πρός αὐτός ὡς μετέχω ὁ αὐτός ἀγαθότης , καί ἐκεῖθεν προέρχομαι καί ἔχω ὁ ὑπόστασις . καί εἰμί ὁ αὐτός καί τελικός καί ποιητικός , ἀλλά ὡς μέν προαγωγός ποιητικός ; ὡς δέ ἐπιστρέφω καί καλέω πρός ἑαυτοῦ τελικός · ὥστε ὁ μέν ἀριθμός ὁ ταὐτότης εἰμί ἐπί ὁ πρωΐ - ὁ ὁ ποιητικός καί ὁ τελικός , ὁ δέ σχέσις διαφέρω . ἄλλως τε δή ἐπί ὁ πρᾶξις ὁ μερικός ἀγαθός θεωρέω , οἷος ὁ ὑγεία Σωκράτης ἤ τίς ἄλλος τοιοῦτος · ἐπί δέ ὅς πρῶτος ὁ καθόλου ἀγαθός θεωρέω ὁ πᾶς ἀγαθύνω καί περιέχω . διό καί πᾶς ἐπιστρέφω πρός αὐτός , ἅτε δή ἀγαθύνω ὑπό αὐτός , καί ὁ τέλειος ἕκαστος ἕνεκα ὁ τυγχάνω ὁ τέλος ἐκεῖνος ὑπάρχω . p . 996a18 Πρῶτος μέν οὖν περίειμι1 πρῶτος εἶπον . Δεύς ἐγώ , φημί , πρότερος ἐξετάζω περί ὅς πρότερος ἀπορέω , πότερος εἷς εἰμί ἐπιστήμη ἢ πλείων ὁ γιγνώσκω πᾶς ὁ ἀρχή . εἷς μέν γάρ ἐπιστήμη οὐ εἰμί οὗτος αἱρέω , ἐπεί οὐ ὑπάρχω προέρχομαι οὗτος ὁ τρόπος . ὅς διαφέρω εἰμί ] κατά εἶδος ὁ αὐτός ἐπιστήμη , οὗτος ἐναντίος ἀλλήλων · ὁ δέ αἴτιος οὐ εἰμί ἐναντίος ἀλλήλων · οὐ ἄρα ὁ αὐτός ἐπιστήμη ὁ διαφέρω κατά εἶδος αἴτιος . εἰμί μέν οὖν ὁ συλλογισμός ἐν δύο σχῆμα , ὅσος ἐπί ὁ τρόπος ὑγιής τε καί συλλογιστικός , ἔχω δέ ὁ μείζων πρότασις οὐ ἀληθής · οὖον γάρ ἀληθής ὁ ὅς διαφέρω κατά εἶδος ὁ αὐτός ἐπιστήμη , οὗτος ἐναντίος ἀλλήλων , ἀλλά εἰμί ὑγιής ὅτι ὁ ἐναντίος ὁ αὐτός εἰμί ἐπιστήμη . p . 996’121 ἔτι δέ πολύς εἰμί οὐ ὑπάρχω πᾶς . ἐντεῦθεν ἕτερος λόγος ἐπιφέρω , διά ὅς δείκνυμι ὅτι ὁ ἀρχή οὖον εἷς εἰμί ἐπιστήμη ἀλλά πολύς . καί φημί οὕτως , ὅτι πολύς ὁ εἰμί οὐ ὑπάρχω πᾶς ὁ ἀρχή · ὁ γάρ ἀκίνητος ὁ εἰμί οὖον δήω κινητικός αἴτιος . ἀκίνητος δέ λέγω ὁ ἀγένητος καί ἄφθαρτος , φημί , κίνησις δέ ἀρχή λέγω ὁ ποιητικός αἴτιος . ἐν δέ ὁ ἀκίνητος τίθημι καί ὁ μαθηματικός · ἐν γάρ οὗτος οὔτε ὁ ὅθεν ὁ ἀρχή ὁ κίνησις εἰμί , οὗτος δέ εἰμί ὁ ποιητικός · πῶς γάρ εἄν ἐν ὁ ἀκίνητος καί ἀγένητος αἴτιος ποιητικός καί κινητικός ; ὥστε ἐν ὁ ἀκίνητος οὐ εἰμί ὁ ποιητικός αἴτιος . ἀλλά οὐδέ ὁ τελικός . καί οὗτος δηλόω εἶπον ἢ ὁ ὁ ἀγαθός φύσις πῶς δυνατός εἰμί ἐν ὁ ἀκίνητος , εἴπερ πᾶς , ὅς εἄν ὑπάρχω ἀγαθός κατά ἑαυτοῦ καί διά ὁ αὐτός φύσις , φύσις , διά γάρ ὁ ἀγαθός πᾶς ὁ ἄλλος γίγνομαι , οἷος φλεβοτομία διά ὁ ὑγεία ἀγαθός δέ ὁ ὑγεία ) ναυτικός διά ὁ τρέφω ἀγαθός δέ ὁ τρέφω ) , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω · ὥστε ὁ ὡς ἀγαθός αἴτιος εἰμί ὁ ὅς χάρις ἄλλος γίγνομαι , αὐτός δέ οὐδείς · ὁ δέ τοιοῦτος τέλος ἀλλά μήv ὁ τέλος καί ὅς τις χάρις ὁ πρό ὁ τέλος ποιέω ἐν πρᾶξις εἰμί καί ἐν ὁ . ποιητικός καί πρακτικός ὁ ἐπιστήμη · ἐν ὅς δέ ποίησις καί πρᾶξις , καί κίνησις ὑπάρχω , ὥστε ἐν ὁ ἀκίνητος οὐ εἄν εἰμί οὐδέ αὐτός ὁ αἰτία ὁ τελικός , ὅστις εἰμί ὁ ἀγαθός ὁ ὁ αὐτός φύσις καί ἁπλόος . οὗτος γάρ λέγω ἄν διά ὁ κατά ἑαυτοῦ καί διά ὁ αὐτός φύσις , ὅς καί αὐτοαγαθός εἶπον . διό καί ἐν ὁ μάθημα οὐδείς δείκνυμι διά οὗτος αἴτιος , τουτέστι ὁ τελικός , οὐδέ εἰμί ἀπόδειξις οὐδέ εἷς διότι ἀγαθός ἢ χείρων , ἀλλά οὐδέ ὁ παράπαν οὐδείς οὐδείς μιμνήσκω ὁ τοιοῦτος .. ποῖος · γάρ τέλος ὁ λέγω ὅτι ὁ τρεῖς γωνία ὁ τρίγωνος · δύο ὀρθός Ἴσαι ὑπάρχω ; καί διά οὗτος Ἀρίστιππος ὁ Σοφιστὴς προΐημι - πηλακίζω , ὅς φημί αὐτός , ὁ μάθημα · ἐν μέν γάρ ὁ ἄλλος τέχνη ὁ λογικός καί ὁ βάναυσος , τουτέστι ὁ ἄλογος , ἐν τεκτονικός φημί καί σκυτικός , εἰμί τέλος εὑρίσκω , οἷος ἐν ἰατρικός ὑγεία , ἐν τεκτονικός οἶκος ἤ τίς ἄλλος τοιοῦτος , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος · ὁ δέ μαθηματικός μηδείς ἔχω τίς αἴτιος τοιοῦτος μηδέ ποιέω τις · λόγος περί ἀγαθός καί κακός · ὥστε καταδεής αὐτός εἰμί ὁ ἄλλος ἐπιστήμη ἤγουν Τέχνων · p . 996b1 ἀλλά μήv εἰμί γε πλείων ἐπιστήμη αἴτιος . ἐντεῦθεν ὁ εἰμί μαρτυρέω καί συνηγορέω ὁ ἀλήθεια δείκνυμι ὅτι εἷς καί μόνος ἐπιστήμη εἰμί ὁ ἀρχή καί οὖον πολύς . δείκνυμι δέ οὗτος ὁ τρόπος , λέγω οὕτως , ὅτι εἰμί ὑποτίθημι πλείων ἐπιστήμη ὁ ἀρχή καί εἰμί ἕτερος ἐπιστήμη ἕτερος ἀρχή , οἷος ἄλλος μέν ὁ ποιητικός αἴτιος , ἄλλος δέ ὁ τελικός , καί ἐπί ὁ ἄλλος ὡσαύτως , ἄδηλος ποῖος εἰμί ὁ σοφία , ἆρα γε ὁ οἶδα ὁ τελικός αἴτιος ἢ ὁ οἶδα ὁ ποιητικός ἤγουν ὁ ἄλλος τίς αἴτιος , ὅσπερ εἰμί ἄτοπος , καί τίς μάλα εἰμί Ἐπιστήμων , ὁ εἰδοί ὁ ποιητικός αἴτιος ἢ ὁ εἰδοί ὁ τελικός ἤγουν ὁ ἄλλος ὅς αἴτιος . ἄλλως τε δή δυνατός εἰμί συντρέχω ἅμα πᾶς ὁ αἴτιος , ὥστε ἐκ ἀνάγκη γιγνώσκω ὁ αὐτός πᾶς ὁ αἴτιος , οἷος ὡς ἐπί οἶκος · εἰμί γάρ καί ὁ ὑλικός αἴτιος ὁ πηλός καί ὁ λίθος , καί ὁ εἰδικός αὐτός ὁ οἶκος , καί ὁ τελικός ὁ εἰμί σκέπασμα κωλυτικός ὄμβρος καί φθορά , καί ὁ ποιητικός ὁ οἰκοδόμος ·· καί πᾶς εἰμί ἀνάγκη οἶδα πᾶς ὁ αἴτιος , ἐπεί οὐκέτι ὁ · τοιοῦτος Ἐπιστήμων ὑπάρχω εἷς ὁ αἴτιος ἀγνοέω - μένω , εἰμί γε δεῖ συντρέχω ὁ τέσσαρες αἴτιος . ἄλλως τε δή ὁ τελικός καί ὁ εἰδικός συντρέχω καί ὁ ἀριθμός · ὁ αὐτός ὑπάρχω , ὁ δέ σχέσις διαφέρω · εἰδικός μέν γάρ εἰμί ὡς πρός ὁ ὑπόκειμαι , τελικός δέ ὡς πρός ὁ ποιητικός αἴτιος , οἷος ὁ ζῷον λογικός θνητός ὡς μέν πρός ὁ Σωκράτης ὁ ὑπόκειμαι εἰδικός εἰμί αἴτιος , ὡς δέ πρός ὁ φύσις τελικός · οὗτος γάρ τέλος ὁ φύσις ὁ παράγω ὁ Σωκράτης τοιοῦτος . ὁ δέ ποιητικός ὁ τελικός κατά εἶδος εἰμί ὁ αὐτός , ἐξαλλάσσω δέ κατά ἀριθμός · ἀριθμός · γάρ ὁ Σωφρονίσκος ὁ Σωκράτης κατά ἀριθμός , κατά μέντοι γε ὁ εἶδος ὁ αὐτός ὑπάρχω · αἴτιος δέ φημί ὁ προσεχής . ἀπορέω οὖν , ὡς εἴρω , τίς μάλιστα ὁ πρᾶγμα ὁ ζητέω ἐπιστήμων ὁ ἔχω πᾶς ὁ αἴτιος ἡγέομαι χρή · ἐνδέχομαι γάρ ὁ αὐτός πᾶς ὁ τρόπος ὁ αἴτιος ὑπάρχω . κατά ποῖος οὖν αἴτιος γνῶσις καί ὁ ποῖος εἰδοί οὗτος ὁ αἴτιος εἰμί ὁ πρᾶγμα ὁ πρόκειμαι Ἐπιστήμων ; εἰμί γάρ ἄλλος αἴτιος ἄλλος ἐπιστήμη γνωστικός , ἐν ὅς πρᾶγμα ὁ τέσσαρες εἰμί αἴτιος , οὗτος ὁ πρᾶγμα ὁ ποῖος ὁ τέσσαρες αἴτιος εἰδοί Ἐπιστήμων εἰμί οὗτος ; ὅσπερ ἀδύνατος , διότι ἐπί τίνω ἀδύνατος , μᾶλλον δέ ἐπί πᾶς , εἰμί ἐπιστήμων ὁ μή γιγνώσκω ὁ τέσσαρες αἴτιος . ἄλλως τε δή , ὡς ὁ λόγος δείκνυμι , συντρέχω ὁ εἰδικός ὁ τελικός καί αὐτός εἰμί ὁ ἀριθμός , καί μάλιστα ἐπί ὁ πρῶτος καί ὁ φυσικός · ὥστε ὁ εἰδοί ὁ εἰδικός ἐκ ἀνάγκη εἶμι καί ὁ τελικός καί ὁ ποιητικός . εἰμί τοίνυν · ὑπόκειμαι οἶδα ὁ σοφία ὁ εἰδικός , ἐκ ἀνάγκη εἶμι καί ὁ ἄλλος · ἀδύνατος γάρ εἰμί ἐπιστήμων ἄνευ πᾶς ὁ αἴτιος , ὡς ἐπί ὁ οἶκος ὁ λόγος δείκνυμι . μάλιστα δέ οὗτος συντρέχω ἐπί ὁ πρῶτος . p . 996b8 ἐκ μέν οὖν ὁ πάλαι διά-ὁρίζω . ἐντεῦθεν δείκνυμι ὅτι ἕκαστος αἴτιος ἱκανός εἰμί σοφία ἐμποιέω γιγνώσκω , ὡς εἴρω αὐτός ἐν ὁ μείζων Α . οὗτος εἰμί ὅς λέγω , ὅτι ἐκ μέν οὖν ὁ πάλαι διά-ὁρίζω εἰμί ὁ μείζων Α , τίς χρή καλέω σοφία , ἔχω λόγος ἕκαστος ὁ ἐπιστήμη σοφία προσαγορεύω , καί ὁ οἶδα ὁ ποιητικός καί ὁ τελικός καί ὁ εἰδικός . ὁ μέν γάρ ἀρχικός καί ἡγεμονικός , ὅστις ἀντιλέγω ὁ ἄλλος ὥσπερ δοῦλος εἰμί δίκαιος εἰμί , ὁ τελικός εἰμί αἰτία καί ὁ ἀγαθός · οὗτος γάρ ὁ ἄλλος ὁ ἀγαθός ἕνεκα πράσσω , διότι πᾶς ἐπιστρέφω πρός ὁ ἀγαθός . διό φημί ὅτι καλῶς ἀποφαίνω ὁ ἀγαθός ὅς πᾶς ἐφίημι . διότι ὁ ὑγεία τελικός φημί αἴτιος , καί πᾶς ὁ ἄλλος διά αὐτός γίγνομαι οἷος † ποιμεντάριος ἔφεσις βοτάνη διάφορος ὄργανον τροῦλλα καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος ἕνεκα ὁ ἰατρός παραλαμβάνω . ἐπεί αὐτός ἐργάζομαι , φημί , ὁ τελικός αἴτιος , τουτέστι ὁ ὑγεία . ὥστε ἀναγκαῖος οἶδα μή · λίστα πᾶς ὁ τελικός αἴτιος , καί ἀδύνατος εἰμί ἐπιστήμων ὁ μή οἶδα ὁ τελικός αἴτιος . ἐφεξῆς δέ δείκνυμι ὅτι ἀναγκαῖος οἶδα καί ὁ εἰδικός αἴτιος . p . 996b13 ὁ δέ ὁ πρῶτος αἴτιος καί ὁ μάλιστα ἐπιστητός . ἥτις , φημί , ὁ πρῶτος καί ὁ μάλιστα ἐπιστητός διορίζω εἰμί , ὁ ὁ οὐσία εἄν εἰμί , τουτέστι ὁ εἰδικός αἴτιος . πολλαχῶς δυνατός εἰμί γιγνώσκω ὁ αὐτός καί καταφατικός καί ἀποφατικός · ἀποφατικός μέν , ὅταν εἶπον ὕω εἰμί ὅς μέρος οὐδείς , καταφατικός δέ εὔθειος εἰμί ὅς ὁ πέρας σημεῖον ὑπάρχω . ἀκριβής τοίνυν καί ἀσφαλής εἰμί ὁ καταφατικός γνῶσις τε καί ἐπιστήμη ὁ ἀποφατικός · αὐτός δέ οὗτος ὁ καταφατικός κύριος εἰμί γνῶσις ὁ ὁ τίς εἰμί , τουτέστιν ὁ ὁ εἰδικός · ἐρχόμενος γάρ εἰς οὗτος παύω ὁ ζήτησις . οἷος διά τίς μανθάνω ὅδε μουσικός ; ἵνα παιδεύω . διά τίς δέ ἵνα παιδεύω ; ἐπεί λογικός ὑπάρχω . διά τίς δέ λογικός εἰμί ; ἐπεί ὁ οὐσία αὐτός τοιοῦτος ὑπάρχω · καί ἐρχόμενος εἰς ὁ ὁρισμός καί εἰς ὁ εἶδος ἀποπαύω ὁ ζήτησις . ὥστε πᾶς εἰμί ἀνάγκη ὁ ἐπιστήμων γιγνώσκω καί ὁ εἰδικός αἴτιος . πάλιν διά τίς πᾶς τρίγωνος ὁ τρεῖς γωνία δύο Όρτον ὁρισμός ὁ λέγω , ὡς ἄν εὐθύς ἐπί εὐθύς ἵστημι ὁ ἐφεξῆς γωνία ἴσος ἀλλήλων ποιέω , ὀρθός ἑκάτερος ὁ ἴσος γωνία εἰμί . ὥστε ὁ κύριος γνῶσις ὁ ὁ ὁρισμός ὑπάρχω καί ὁ εἶδος , ἀλλά οὖον ὁ ποσός ἢ ὁ ποιέω , ἤγουν ὁ ποιέω ἢ πάσχω , διότι ὁ τοιοῦτος παρακολουθέω . ἔτι δέ καί ἐν ὁ ἄλλος ἅπας ὁ οἶδα ἕκαστος καί ὅς ἀποδείκνυμι ὑπάρχω , τότε οἴομαι ὑπάρχω , ὅταν γιγνώσκω ὁ τίς εἰμί , τουτέστι ὁ εἰδικός αἴτιος · οἷος τίς εἰμί ὁ τετραγωνίζω , ὅτι μέσος εὕρεσις . ζητέω γάρ δύο δίδωμι εὐθύς μέσος ἀνάλογος προσευρίσκω . λαμβάνω εἷς πλευρά δ καί εἷς θ · ὁ οὖν μέσος εἰμί ὁ ἔχω Σ · ὁ γάρ θ ὁ ξ ἡμιόλιος καί ὁ ξ ὁ δ . ὁ τετράγωνος οὖν ὁ γίγνομαι ἐκ ὁ πολυπλασιασφοῦ ὁ δ πρός ὁ θ τετράκις ὁ ἐννέα , τριάκοντα ἕξ , οὗτος γίγνομαι ἐκ ὁ πολυπλασιάζω ὁ πρός ἑαυτοῦ · ἑξάκις γάρ ἓξ τριάκοντα ἕξ . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω . p . 996b22 περι δέ ὁ γένεσις καί ὁ πρᾶξις . Φησίν ὅτι καί περί ὁ γένεσις ὁ ἄλλος καί ὁ πρᾶξις , καί καθόλου καί περί πᾶς μεταβολή τότε γιγνώσκω , ὅταν μανθάνω ὁ ἀρχή ὁ κίνησις , οἷος ὡς ἐπί ἰατρικός · φημί γάρ ὁ ἰατρός ὅτι δεῖ ψύχω οὗτος , ἐπεί θερμός χυμός ἐνοχλέω ὁ μόριον , ἤγουν ὑγραίνω ὁ ξηραίνω . καί διά τίς δεῖ ψύχω ; ἐπεί ὁ ἐναντίος ὁ ἐναντίος ἴαμα . καταντάω οὖν εἰς ὁ ὁρισμός παύω ὁ ζήτησις . οὗτος δέ ὁ εἰδικός ἕτερος εἰμί καί ἀντίκειμαι ὁ τέλος , ἐπεί ὁ τέλος πρᾶξις εἰμί , ὁ δέ εἶδος θεωρία · ὡς πολλάκις δέ μανθάνω , ὁ ἀρχή ὁ θεωρία γίγνομαι τέλος ὁ πρᾶξις , καί ὁ τέλος ὁ πρᾶξις ἀρχή ὁ θεωρία . p . 996b24 ὥστε ἄλλος ἄν δοκέω ἐπιστήμη εἰμί . ὁ Ἀλέξανδρος οὐ ἄλλος γράφω · φημί γάρ · ὅτι εἰμί οὗτος οὕτως ἔχω , οὐ ἄλλος ἄν δοκέω εἰμί ἐπιστήμη ὁ θεωρέω ὁ αἴτιος οὗτος ἕκαστος , ἀλλά εἷς καί ὁ αὐτός , ἐπεί ἕκαστος αὐτός ἀναγκαῖον εἰμί καί πρός οὗτος καί συζεύγνυμι ἀλλήλων ὑπάρχω . ἄν μή γράφω δέ οὐ ἄλλος , δυνατός εἰμί ἵστημι ὥστε ἄλλος εἄν δοκέω ἐπιστήμη εἰμί ὁ θεωρέω ὁ αἴτιος οὗτος ἕκαστος , ὅσπερ εἰμί ἄτοπος ἵνα ἔξωθεν ὑπακούω ὁ ὅσπερ εἰμί ἄτοπος ) διά ὁ εἴρω , ὅτι οὖον δυνατός πλείων εἰμί ἐπιστήμη ὁ ἀρχή , ἀλλά εἷς , ὡς ὁ λόγος δείκνυμι . tουος οὖν φημί προσχράομαι ὡς εἰμί πως κατά ἕκαστος αἴτιος ἔπειμι δείκνυμι ὁ γνωστικός αὐτός σοφία εἰμί , ὅτι εἰκότως ἕκαστος αἴτιος γιγνώσκω ὁ σοφία . κατά ὅσος μέν γάρ ὁ σοφία ἡγεμονικός εἰμί καί ἀρχιτεκτονικός ἐπιστήμη , καί καθάπερ δέσποινα ὁ ἄλλος ἐπιστήμη , ὁ ὁ τέλος ἄν γνῶσις εἰμί · οὗτος γάρ ὁ ἀγαθός , καί οὗτος χάρις ὁ ἄλλος · πρός γάρ ὁ τέλος ὁράω ἐπιτάσσω ὁ δεῖ ποιέω . ἀρχικός οὖν καί τέλειος καί ἀγαθός ὁ ὁ ἀγαθός ὁ αἴτιος γνῶσις · τοιοῦτος δέ ὅς χάρις ὁ ἄλλος . κατά μέν οὖν οὗτος δοκέω ὁ σοφία εἰμί ὁ τέλος γνωστικός · καθό δέ ὁ ὁ πρῶτος αἴτιος καί ὁ μάλιστα ἐπιστητός διορίζω εἰμί , ὁ ὁ οὐσία εἄν εἰμί τοιοῦτος . κατά ὅσος , φημί , πάλιν ὁ σοφία λέγω ὁ πρῶτος αἴτιος εἰμί γνωστικός καί ὁ μάλιστα ἐπιστητός , κατά οὗτος δοκέω πάλιν ὁ ὁ εἶδος καί ὁ τοιοῦτος αἴτιος γνῶσις σοφία εἰμί . εἶπον δέ πρῶτος περί ὁ ὡς τέλος αἴτιος ὁ ἐν ὁ * * * θεωρητός . ὅτι δέ ὁ εἶδος · μάλιστα γνωστός , δείκνυμι διά ὁ ἐπί πᾶς τότε λέγω οἶδα τις , ὅταν ὁ εἶδος οἶδα τίς τις καί ὁ τοιοῦτος αἴτιος . πολλαχῶς γάρ ἐφίστημι αὐτός μᾶλλον μέν οἶδα φημί ὁ ὁ εἰμί γνωρίζω τίς ὁ πρᾶγμα ἢ ὁ μή εἰμί . δείκνυμι ὅτι ὁ ὁ κατά εἶδος αἴτιος ὁ ἐπιστητός γνωρίζω μάλιστα οἶδα αὐτός , λαμβάνω οὖν πρῶτος μέν ὅτι μᾶλλον οἶδα ὁ πρόκειμαι , ὅταν ἐκ ὁ ὑπάρχω αὐτός γιγνώσκω αὐτός ἢ ἐκ ὁ μή ὑπάρχω · γίγνομαι γάρ διδασκαλία τις καί λόγος ἐκ ἀπόφασις , ὥσπερ ὁ σημεῖον , ὅτι σημεῖον εἰμί ὅς μέρος οὐδείς · ἐκ γάρ ὁ μή ὑπάρχω αὐτός ὁ ἀπόδοσις ὁ λόγος ποιέω . ὁμοίως δέ καί ὁ λέγω συμβαίνω εἰμί ὅς μήτε ὅρος εἰμί μήτε γένος μήτε ἴδιος . ὁ δέ λέγω ὅς δυνατός εἰμί καί μή εἰμί ἐκ ὁ ὑπάρχω ὁρίζω ὁ συμβεβηκός . ὁ δέ γιγνώσκω ἐκ ὁ εἰμί μάλα φημί γιγνώσκω ὁ γνωρίζω ἐκ ὁ τίς εἰμί · ὁ δέ τίς εἰμί ὁ εἶδος ὑπάρχω . ὥστε ὁ ὁ εἶδος τις εἰδοί μάλιστα οἶδα αὐτός . εἰμί τοίνυν ὁ ὁ εἶδος καί <ταύτης> ὁ αἴτιος μάλα εἰμί γνῶσις καί ἐπιστήμη ὁ πρᾶγμα , ὁ δέ μάλιστα ἐπιστήμη εἰμί σοφία , εἰμί εἄν κατά οὗτος ὁ λόγος πάλιν σοφία ὁ ὁ κατά ὁ εἶδος αἴτιος ἐπιστήμη . ἔτι δέ καί ἐν ὁ ἄλλος ὁ οἶδα ἕκαστος τότε οἴομαι ὑπάρχω ὅς ἀποδείκνυμι εἰμί , ὅταν οἶδα ὁ τίς εἰμί . ὁ δέ καί ἐν ὁ ἄλλος εἶπον ὡς ἴσος ὁ ἐν πᾶς ὅς εἰμί ἀποδείκνυμι . ὅτι δέ ὁ ὁ εἶδος γνῶσις μάλιστα γνῶσις εἰμί ὁ πρᾶγμα , δείκνυμι διά ὁ καί ἐν ὁ ἀπόδειξις τότε ἐγώ οἴομαι ἀπόδειξις ἔχω ὁ πρόκειμαι , ὅταν γιγνώσκω ὁ ὁρισμός καί ὁ λόγος ὁ πρόκειμαι . ὅταν γάρ ὁ ὁρισμός μανθάνω ὁ πρόκειμαι , καί διά ὁ ὁρισμός ὁ δείκνυμι τις ὑπάρχω δείκνυμι ὑπάρχω αὐτός , τότε ἡγούγὰρ μέθη ὁ κύριος ἀπάδειξιν ἔχω αὐτός . οἷος τίς εἰμί σελήνη ἔκλειψις τότε οἶδα , ὅταν μανθάνω ὅτι ἀντίφραξις γῆ εἰμί , ὅς εἰμί ὁρισμός ὁ ἔκλειψις . ὁμοίως καί ἐπί ὁ τετραγωνισμός . p . 996b22 περι δέ ὁ γένεσις καί ὁ πρᾶξις . δείκνυμι ὅτι δύναμαι ὁ σοφία εἰμί κατά ὁ ὁ εἰδικός αἴτιος γνῶσις , ὅτι καί κατά ὁ ὁ ποιητικός αἴτιος γνῶσις δύναμαι ὁ σοφία εἰμί δεῖ - κνυμι · ἐν γάρ πᾶς ὁ γίγνομαι καί πράσσω καί ὅλως μεταβάλλω αἴτιος ὁ γνῶσις αὐτός ὁ ὁ ποιητικός αἴτιος γνῶσις , ὅσπερ εἰμί ὅθεν ὁ ἀρχή ὁ κίνησις · τότε γάρ οἶδα ὁ αἴτιος ὁ Τρωϊκός πόλεμος , ὅταν γιγνώσκω ὁ ὁ Ἑλένη ἁρπαγή , ὅσπερ εἰμί ἀρχή καί f.107v αἰτία ὁ πόλεμος , καί τότε οἶδα ὁ αἴτιος ὁ μάχη , ὅταν ὁ λοιδορία γιγνώσκω , ὅστις ἄρχω ὁ μάχη . εἶπον δέ περί ὁ ποιητικός αἴτιος ἐπιφέρω οὗτος δέ ἕτερος καί ἀντίκειμαι ὁ τέλος , κατά οὗτος λέγω ἀντίκειμαι οὗτος ὁ αἴτιος , ὅτι ὁ μέν προυπάρχω τοιοῦτος γάρ ὁ ποιητικός αἴτιος ) , ὁ δέ ὕστερος ἐπιγίγνομαι . ὥστε οὐ εἰμί ἄλλος ἐπιστήμη ὁ θεωρέω περί ὁ αἴτιος εἰμί μή μόνος ὁ σοφία . p . 996b26 ἀλλά μήv καί περί ὁ ἀποδεικτικός ἀρχή , πότερος εἷς εἰμί ἐπιστήμη ἢ πλείων . ὅπερ ζητέω διά ὁ νῦν λέγω παρά αὐτός τοιοῦτος εἰμί . ζητέω , εἰμί ἄρα εἷς ἐπιστήμη εἰμί ὁ γιγνώσκω ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀποδείκνυμι ὁ περί ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα , ἤγουν ἄλλος μέν ἐπιστήμη γιγνώσκω ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα , ἄλλος δέ ὁ ἀποδείκνυμι ὁ δείκνυμι ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ πρᾶγμα . εἶτα λοιπός ἐπί ἑκάτερος ἐπιχειρέω κατά ὁ εἴωθα ἑαυτοῦ ὁ φιλόσοφος , δείκνυμι ὅτι καί εἷς καί οὖον εἷς · καί πρότερος δείκνυμι ὅτι οὖον εἷς . ἰστέον δέ ὅτι εἷς εἰμί ἐπιστήμη . εἰμί γάρ ὑποτίθημι ἄλλος μέν ἐπιστήμη γιγνώσκω ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα , ἄλλος δέ εἰς ἀποδείκνυμι ὁ περί αὐτός , πρῶτος μέν διαμαχέω πρός ἀλλήλων ἀμφότερος ὁ ἐπιστήμη περί ὁ πρωτεῖος · ὁ εἰμί γάρ ἄδηλος εἰμί , ποῖος πρῶτος ἐπιστήμη ὑπάρχω , ἆρα γε ὁ οἶδα ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα ἤγουν ὁ ὁ ἀξίωμα καί ὁ ἀποδείκνυμι εἰς περί ὁ οὐσία . ἄλλως τε δή εἰμί ὑποτίθημι ὁ μέν οὐσία οἶδα , ὁ δέ ἀποδείκνυμι ἀγνοέω ὁ δείκνυμι ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ πρᾶγμα , συμβαίνω ἀνεπιστήμων ὁ ἐπιστήμων γιγνώσκω ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα , ἀγνοέω ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ οὐσία . πῶς δέ δυνατός εἰμί γιγνώσκω ὁ οὐσία ἀγνοέω ὁ ὑπάρχω ὁ οὐσία ; εἰμί δέ πάλιν ὑποτίθημι γιγνώσκω μέν ὁ ἀποδείκνυμι , ἀγνοέω δέ ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα , εἰμί ὁ γνῶσις διά κενός ὑπάρχω . εἰμί δέ αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ ἀποδείκνυμι ἀνύπαρκτος ὑπάρχω ἄνευ ὁ οὐσία περί ὅς ὅδιος λέγω ὁ γάρ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός , ὅς εἰμί ὁ ἀποδείκνυμι , ὁ ὕπαρξις ἔχω ἐν ὁ οὐσία ) , πῶς οὖν δυνατός εἰμί οἶδα ὁ ἀποδείκνυμι ὁ πρᾶγμα ἀγνοέω ὁ πρᾶγμα ; p . 996b26 ἀλλά μήv καί περί ὁ ἀποδεικτικός ἀρχή . ἐνταῦθα οὖον . μνημονεύω ὁ οὐσία ὡς ἀνωτέρω μιμνήσκω , καί ὑποκάτειμι δέ μνημονεύω ὁ οὐσία . φημί οὖν ὅτι ἔχω ἀπορία καί ἀμφισβήτησις περί ὁ ἀποδεικτικός ἀρχή καί ὁ οὐσία , πότερος εἷς ἐπιστήμη γιγνώσκω καί ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀποδείκνυμι ὁ περί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ πρᾶγμα , ἤγουν πλείων ἐπιστήμη , οἷος ὅτι εἰμί ψυχή καί ὅτι ἀθάνατος καί ἀίδιος ὑπάρχω ὁ λογικός δηλονότι . λέγω δή ἀποδεικτικός ἀρχή ὁ κοινός ἔννοια . καί παρατίθημι πρότερος ἀξίωμα ὁ ὁ ἀντίφασις , καί φημί ὅτι ἀδύνατος εἰμί ὁ ἀντίφασις ποτός συναληθεύω ἢ συμψεύδομαι · ὡς γάρ πολλάκις εἴρω , ἐπί πᾶς ὁ εἰμί διαιρέω ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος . καί ὅς φ·ησιν ὁ Πλάτος , ὡς ὅτι οὐδείς ὁ εἰμί καυχάομαι ἐκφεύγω ὁ ἀντίφασις . καί οὗτος μέν ὁ περί ὁ Ἀριστοτέλης · οἶδα μέντοι γε χρή ὅτι ὁ ἀδύνατος εἰμί ποτός συναληθεύω ὁ ἀντίφασις , συμψεύδομαι μέντοι γε αὐτός οὐ εἰμί ἀδύνατος · ἐπί γάρ ὁ πρῶτος οὔτε ὁ κατάφασις ἔχω χώρα οὔτε δέ ὁ ἀπόφασις , εἰμί γε ὑπερβαίνω καί ὁ εἰμί καί πᾶς ἔννοια ἀνθρώπινος καί ἁπλόος εἶπον νοερός ἐνέργεια . ἄν γάρ λέγω ὁ Πλάτος ὅτι τίς μέν εἰμί οὐ οἶδα , τίς δέ οὐ εἰμί οἶδα , <οὐκ> ἤδη καί περιλαμβάνω αὐτός ὁ ἀπόφασις , ἀλλά μόνος ἀναίρεσις δηλόω ὁ κατάληψις , οὖον μέντοι γε λαμβάνω , ὡς εἴρω · ὑπέρ πᾶς γάρ εἰμί ἔννοια . εἶτα πάλιν ἕτερος ἀξίωμα ὁ λέγω ὅτι ὁ ὁ αὐτός ἴσος καί ἀλλήλων εἰμί ἴσος , καί ὅτι οὐδείς γίγνομαι , φημί , ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί , ἐπεί οὕτως , φημί , εἰμί πρότερος ἐνέργεια ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί ὁ εἰμί , καί οὗτος κρατύς εἰμί ὁ ἀνύπαρκτος ὁ ὕπαρξις . καί πάλιν ὅτι οὐδείς μάτην οὔτε ὁ θεός οὔτε δέ ὁ φύσις ποιέω , καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος ὑπάρχω ἀξίωμα . διά μέντοι γε ὁ εἶπον οἷος ὅτι ἀναγκαῖος ἢ φαίνω ἢ ἀπόφημι δηλόω ὅτι οὖον δυνατός εἰμί συμψεύδομαι ὁ ἀντίφασις , διά δέ πάλιν ὁ εἶπον ἢ καί ἀδύνατος ἅμα εἰμί καί μή εἰμί δηλόω ὡς ὅτι οὖον δυνατός εἰμί ὁ ἀντίφασις ἅμα συναληθεύω . ἆρα οὖν , φημί , εἷς εἰμί ἐπιστήμη οὗτος ὁ ἀξίωμα καί ὁ οὖον · σία , ἢ ἕτερος μέν ἐπιστήμη ὁ οὐσία , ἕτερος δέ ὁ ἀξίωμα ; εἰμί δέ μή εἰμί εἷς ἐπιστήμη ἀλλά πλείων , ποῖος δεῖ κύριος προσαγορεύω ἐπιστήμη , ὁ γιγνώσκω ὁ ἀρχή ἀγνοέω δέ ὁ ἀξίωμα , ἢ ὁ ἀνάπαλιν ; p . 996b33 μία μέν οὖν οὐ εὔλογος ἵημι · τίς γάρ μᾶλλον γεόω · μέτριος . ἐντεῦθεν ἄρχω ἐπιχειρέω καί λέγω ὅτι οὖον δυνατός εἰμί εἷς ἐπιστήμη ὁ γιγνώσκω ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀξίωμα . ὁ γάρ ἐπιστήμη κατά ὁ ἀπόδειξις οὖον διαφέρω ἀλλήλων · ὥσπερ γάρ γεωμετρία ἀποδείκνυμι , οὕτως καί ἀριθμητικός καί ὁ ἄλλος πᾶς ἐπιστήμη . εἰμί τοίνυν ὑποτίθημι εἷς καί ὁ αὐτός ἐπιστήμη γιγνώσκω καί ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀποδείκνυμι , ἐπεί οὖον διαφέρω ἀλλήλων ὁ ἐπιστήμη κατά ὁ ἀποδείκνυμι , συμβαίνω ὁ πρῶτος ἐπιστήμη μή διαφέρω ὁ ἄλλος ἐπιστήμη ὁ κατά μέρος φημί δή γεωμετρία καί ἀριθμητικός καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος . εἰμί οὖν ἐκεῖνος οὐ οἶδα ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα , φανερός ὅτι οὐδέ ὁ πρῶτος ἐπιστήμη οἶδα ὅς οὐσία ὁ πρᾶγμα . ὁ γάρ γεωμετρία οἶδα ὅτι ὁ ὁ αὐτός ἴσος καί ἀλλήλων εἰμί ἴσος , καί ὅτι ὁ σημεῖον ἀμερής · οὖον μέντοι γε ὁ αἴτιος οἶδα καί ὁ οὐσία αὐτός ὁ πρᾶγμα · ὥστε οὐδέ ὁ πρῶτος ἐπιστήμη . καί οὕτως ὁ Ἀριστοτέλης · φημί δέ ἐγώ πρός αὐτός λέγω ὅτι ὁ μέν συνάπτω ὁ · συλλογισμός ῥώννυμι , ὁ δέ πρόσληψις οὐδαμῶς ὑγιής ἔχω · ὁ γάρ λέγω ὅτι ὁ ἀποδείκνυμι , καθό ἀποδείκνυμι ὑπάρχω , οὐδείς ἀλλήλων διαφέρω , καί ὅτι ἀπόδειξις χράομαι καί ὁ κατά μέρος καί ὁ πρῶτος οὐ ἄτοπος · ὁ δέ λέγω ἀλλά μήv ὅμοιος διά οὗτος πάνυ εἰμί ἄτοπος . ὁ μέν γάρ πρῶτος ἐπιστήμη οἶδα καί ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀρχή ὁ ἀπόδειξις , ὁ μέν οὐσία διά ὁρισμός , ὁ δέ ἀποδείκνυμι διά ὁ ἀρχή διά ὁ εἴρω αἴτιος ἐν ὁ θεωρία · ὁ μέντοι γε κατά μέρος ἐπιστήμη ὁ μέν ἀποδείκνυμι οἶδα , ὁ δέ ἀρχή οὐ οἶδα · ἀρκέω γάρ ὁ δόξα ὁ πρῶτος φιλοσοφία . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι εἰμί πᾶς ὁμοίως ὁ ἀποδεικτικός ἐπιστήμη χράω ὁ ἀξίωμα πρός ὁ οἰκεῖος αποδεικτός , καί μή πᾶς περί αὐτός λέγω , οὐδέ εἷς τις ὁ ὁμοίως αὐτός χράω εἴρω περί αὐτός . ἀλλά μήv ὁ πρῶτος · πᾶς τε γάρ αὐτός χράω , ὥσπερ καί ὁ περί ὁ ὁ οὐσία ἀρχή τε καί αἴτιος εἰμί , καί οὖον λέγω πᾶς περί αὐτός · οὔτε γάρ γεωμετρία περί αὐτός οὔτε μουσική λέγω , καίτοι χράω αὐτός . ὁ ἄρα δύο . εἴρω δέ ὅτι ὁ πρόσληψις ἁμαρτάνω · οὔτε γάρ πᾶς ὁμοίως αὐτός χράω · ὁ γάρ πρῶτος καί ὁ ἀξίωμα οἶδα καί ὁ οὐσία αὐτός · διό καί προέρχομαι ἀποδείκνυμι ὁ ἀντίφασις ἐν ὁ Γ . εἰμί καί οὕτως εἶπον . εἰμί ὁμοίως πᾶς ὁ ἐπιστήμη περί ὁ ἀξίωμα ἔχω ὡς καί ὁ περί ὁ οὐσία , ἢ πᾶς περί αὐτός εἴρω ἢ οὐδέ αὐτός ἀλλά μήv ὁμοίως πᾶς ἔχω περί αὐτός ὡς αὐτός ( πᾶς γάρ αὐτός ὁμοίως πρός ὁ ὁ οἰκέω ἀποδείκνυμι χράω ὥσπερ καί αὐτός ) , καί οὖον πᾶς περί αὐτός λέγω · ὥστε οὐδέ ἄν ὁ περί ὁ οὐσία λέγω · εἰμί δέ οὗτος , οὐ ὁ αὐτός περί τε ὁ οὐσία καί ὁ ἀξίωμα . ὡς γάρ ὁ ἄλλος ὁ χράω αὐτός ὁμοίως οὗτος οὐ εἰμί οἰκέω ὁ περί αὐτός · λέγω , οὕτως οὐδέ οὗτος ἄν εἰμί . ὥστε εἷς ἐπιστήμη οὐ εὔλογος εἰμί ὁ γιγνώσκω ὁ οὐσία καί ὁ ἀξίωμα · ὁμοίως γάρ ἐπαίω καί γιγνώσκω καί γεωμετρία καί ὁ ἄλλος ἐπιστήμη , καθάπερ εἴρω . εἴπερ οὖν ἅπας ὁμοίως χράω ὁ ἀξίωμα ἀποδείκνυμι ὁ ὑποβάλλω αὐτός πρᾶγμα , γεωμετρία μέν μέγεθος , ἀριθμητικός δέ ἀριθμός , οὐδέ εἷς δέ αὐτός γιγνώσκω ὁ οὐσία καί ὁ ἀξίωμα , ὥσπερ οὖν ἐπί ὁ ἄλλος , οὕτως οὐδέ ὁ γνωρίζω ὁ οὐσία , τουτέστι ὁ πρῶτος ἐπιστήμη , ἰήϊος εἰμί ὁ γιγνώσκω περί αὐτός ὁ ἀξίωμα . πρός οὗτος δέ πῶς δυνατός εἰμί γιγνώσκω ὁ ἀξίωμα ; χρεία γάρ εἰμί ἄλλος ἀξίωμα πρός ὁ γιγνώσκω αὐτός · καί οὗτος ἐπί ἤπειρος . καί ὅσπερ φημί ἐν ὁ ἀποδεικτικός , ὅτι εἰμί πᾶς ὑπάρχω αποδεικτός , οὐδείς εἰμί αποοεικτω . p . 997a3 τις μέν γάρ ἕκαστος οὗτος τυγχάνω εἰμί καί νῦν γνωρίζω . τις σημαίνω ἕκαστος ὁ ἀξίωμα φανερός ἐγώ ὑπάρχω . ἐπίσταμαι γάρ ἢ διά ὁρισμός ἢ διά ἀπόδειξις . καί ὁ οὖν ἀξίωμα εἴπερ εἰμί ἐπιστήμη , ἤτοι ὁ τίς εἰμί εἰκάζω αὐτός εἰμί δεικτικός ἢ ἀποδεικτικός ἢ ] περί τις ὁ ὑπάρχω αὐτός . ἀλλά ὁ μέν τίς εἰμί ἕκαστος αὐτός γνώριμος πᾶς αὐτόθεν · Χωρὶς γάρ ἐπιστήμη γνώριμος τίς σημαίνω ὁ κατά πᾶς ἤ ὁ κατάφασις ἤγουν ὁ ἀπόφασις , καί τίς σημαίνω ὁ ὁ ὁ αὐτός ἴσος καί ἀλλήλων ἴσος εἰμί · ὡς γάρ γνώριμος αὐτός πᾶς ὁ ἐπιστήμη χράω , οὐδείς δήω ὁ διδάσκω ἐπιστήμη . p . 997a5 εἰμί δέ ἀποδεικτικός περί αὐτός εἰμί , δήω τίς γένος εἰμί ὑπόκειμαι . ὅς λέγω τ·οῦτό εἰμί , ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ὁ ἀξίωμα θηράω διά ἀπόδειξις , ἐπεί πᾶς ὁ ὑποπίπτω ἀποδείκνυμι ἔχω καί ὑπόκειμαι , ἔχω δέ καί κατηγορέω , φανερός ὅτι χρεία εἰμί ἕτερος ἀξίωμα πρός ὁ γίγνομαι ἀρχή ἀπόδειξις ὁ ἀποδείκνυμι ὁ ἀξίωμα , καί οὗτος ἐπί ἤπειρος · καί οὕτως οὐδείς εἰμί ἀποδεικτός , καθάπερ εἴρω ἐν ὁ ἀποδεικτικός πραγματεία , ὅτι εἰμί ὑποτίθημι πᾶς ἀποδεικτός εἰμί , οὐδείς εἰμί ἀπόδειξις . ὥστε δεῖ ὁ κοινός ἀξίωμα ὁμολογέω εἰμί . εἰμί ἐν εἰμί ἀπόδειξις ὁ ἀξίωμα καί ἀποδεικτικός τις ἐπιστήμη , δήω ὁ ἀξίωμα εἰμί ὁ πρῶτος εἷς τίς γένος καί εἷς τις φύσις ὑπόκειμαι , εἰμί τε αὐτός ὁ μέν πάθος , τουτέστι ὁ ἀποδείκνυμι ὑπάρχω αὐτός ὁ γάρ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω , ὅσπερ εἰμί ὁ αποδεικτός , πάθος εἶπον ) ὁ δέ τις ἄλλος ἀξίωμα , διά ὅς ὁ ὑπάρχω αὐτός κατά ἑαυτοῦ δείκνυμι χρεία γάρ εἰμί ἀξίωμα ἐπί πᾶς ἀπόδειξις ) , ἀξίωμα λέγω ὁ ἀναπόδεικτος καί ἄμεσος πρότασις . ὁ δέ περί πᾶς γάρ ἀδύνατος ἀπόδειξις εἰμί εἶπον ὡς ἀκόλουθος ὁ δήω τίς γένος εἰμί ὑπόκειμαι , καί ὁ μέν πάθος ὁ δέ ἀξίωμα αὐτός . εἰμί οὖν ἀποδεικτός ὁ ἀξίωμα χρεία εἰμί ἄλλος ἀξίωμα ἀναπόδεικτος · οὖον γάρ δυνατός πᾶς ἀποδεικτός εἰμί , ἐπεί οὕτως οὐδείς εἰμί ἀποδεικτός . τίς οὖν χρεία μή ἵστημι εἰς ὁ προφανῶς ἀξίωμα καί λέγω ὅτι ἀναπόδεικτος ὑπάρχω ; οὐδέ γάρ ὁ λαμβάνω πρός ὁ τίνω δεῖξις οἷος τε πᾶς ἀπόδειξις εἰμί . ὁ δέ ἑξῆς ἀνάγκη γάρ ἐκ τιδειξις εἰμί καί περί τίς καί τις ὁ ἀπόδειξις συνάπτω ὁ δήω τίς γένος εἰμί ὑπόκειμαι , καί ὁ μέν πάθος ὁ δέ ἀξίωμα . καί εἰμί ὁ μέν ἐκ τίνω ὁ ἀξίωμα διά ὅς ὁ δεῖξις δηλωτικός , ὁ δέ περί τίς ὁ ὑπόκειμαι γένος , ὅς δείκνυμι τίς ὑπάρχω ἢ μή ὑπάρ - Χον , ὁ δέ τις ὁ ἀποδείκνυμι ὑπάρχω ἢ μή ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι , ὁ εἶπον πάθος . ὁ δέ ὥστε συμβαίνω πᾶς εἰμί γένος εἷς τίς ὁ δείκνυμι ἴσος εἄν εἰμί ὁ ὕω τε συμβαίνω , εἴπερ εἰμί ἀπόδειξις περί ὁ ἀξίωμα , καί εἰμί εἷς τίς γένος καί εἷς τις φύσις ὑπόκειμαι ὁ ἀξίωμα , πᾶς ὁ ἀποδείκνυμι διά ὁ ἀξίωμα εἷς τις φύσις εἰμί , εἰμί γε πᾶς μέν ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ἀποδείκνυμι διά ὁ ἀξίωμα δείκνυμι ὁ πρόκειμαι , ὁ δέ ἀξίωμα εἷς καί ὁ αὐτός φύσις εἰμί , ὡς δείκνυμι , ὁ δέ ὁ αὐτός φύσις ἀλλά - Λόϊς εἰμί εἷς τις φύσις εἰμί δεικτικός , εἰμί γε ἐκ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ ἀποδείκνυμι , εἷς δέ φύσις κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ἀνάγκη ὁ εἷς καί ὁ αὐτός φύσις ὄνιον ἀλλήλων εἷς δέ γένος εἶπον ἀντί ὁ εἷς φύσις . εἰμί οὖν εἰμί ἐπιστήμη τις καί ἀπόδειξις ὁ ἀξίωμα , δήω εἰμί τίς γένος ὑπόκειμαι αὐτός · πᾶς γάρ ἀπόδειξις καί πᾶς ἐπιστήμη ἀποδεικτικός περί τίς γένος ὁρίζω , καί πᾶς ὁ ἀποδεικτός γένος τις ὁρίζω ὑπάρχω . καί ὁ ἀξίωμα ἄρα , εἰμί εἰμί ἀποδεικτός καί εἰμί ἐπιστήμη τις αὐτός ἀποδεικτικός , ὁρίζω τίς γένος ὑπόκειμαι , ὅς δείκνυμι ὑπάρχω . ὥστε καί ὁ ἀξίωμα εἷς γένος εἰμί <καὶ> ἕτερος ἀξίωμα διά ὅς δείκνυμι , εἰμί ἄρα δείκνυμι , ἐπεί πᾶς ὁ ἀποδείκνυμι χράω ὁ ἀξίωμα . p . 997a11 ἀλλά μήv εἰμί ἕτερος ὁ ὁ οὐσία καί ὁ περί οὗτος . ἐντεῦθεν πειράω δείκνυμι ὁ ἀληθής , ὅτι εἷς καί ὁ αὐτός εἰμί ἐπιστήμη ὁ οὐσία , τουτέστιν ὁ γιγνώσκω καί ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα καί ὁ ἀξίωμα , τουτέστι ὁ ἀποδείκνυμι , καθάπερ ἐν ὁ θεωρία ἐξέρχομαι . φημί γάρ ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ἕτερος μέν ἐπιστήμη εἰμί ὁ οὐσία καί ἕτερος ὁ συμβεβηκός , οὗτος μάχη γίγνομαι , ποῖος ἄρα αὐτός εἰμί κύριος καί πρότερος , ἀρά γε ὁ ὁ οὐσία γιγνώσκω ἤγουν ὁ ὁ συμβεβηκός ὁ οὐσία . καθόλου γάρ μάλιστα καί πᾶς ἀρχή ὑπάρχω ὁ ἀξίωμα , ἐπεί καί ἀρχή γίγνομαι ἀπόδειξις . εἰμί δέ μή εἰμί ὁ φιλόσοφος ὁ πρῶτος θεωρέω περί ὁ ἀξίωμα καί οἶδα αὐτός , τίς ἄρα ἄλλος εἰμί ὁ θεωρέω περί αὐτός ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος ; ζητέω οὖν πότερος αὐτός εἰμί σοφία καί πότερος κύριος καί πρότερος , πότερος ὁ περί ὁ ὁ οὐσία ἀρχή ἢ ὁ περί ὁ ὁ ἀπόδειξις . ὅτι δέ εὔλογος εἰμί λέγω τοιοῦτος ὁ περί ὁ ἀξίωμα , οὕτως ἐπιχειρέω . ὁ περί ὁ πρῶτος πρῶτος , ὁ δέ ἀξίωμα πρῶτος , ὅς δείκνυμι διά ὁ εἶπον ὅτι καθόλου · ὁ γάρ καθόλου πρῶτος ὁ ὑπό ἑαυτοῦ δείκνυμι ὁ φύσις εἰμί , τοιοῦτος δέ ὁ ἀξίωμα κοινός πᾶς καί καθόλου · ὥστε καί ἀρχή , ἐπεί ὁ ἄλλος διά ὁ ἀξίωμα ἀποδείκνυμι . νῦν οὖν δείκνυμι , ὡς εἴρω , ὅτι εὔλογος ὁ φιλόσοφος διαλέγω περί ὁ ἀξίωμα , ὅς εἰμί ἀπόδειξις ἀρχή , διά ὅς ὁ ἐν πᾶς ὁ ζητέω ἀληθής πρῶτος δείκνυμι . ἄτοπος γάρ ὁ ἄλλος τις λέγω περί ὁ ἀληθής καί ὁ ψεῦδος . ὁ δέ περί αὐτός λέγω εἄν περί ὁ πρότασις · ἐν αὐτός γάρ καί ὁ ἀξίωμα . τίς γάρ ἄλλος ὁ περί ὁ ἐν πρότασις ἀληθής τε καί ψεῦδος διαλέγω παρά ὁ φιλόσοφος ; ἐνδείκνυμι δέ διά οὗτος ὅτι εἰμί καί μή ὁ πρῶτος φιλόσοφος εἰμί ὁ περί ἀπόδειξις καί ὁ οὗτος ἀρχή διαλαμβάνω , ἀλλά ἀπλόος φιλόσοφος γε . p . 997a15 ὅλος τε ὁ οὐσία πότερος εἷς πᾶς ἐπιστήμη εἰμί ἢ πλείων ἐπιστήμη . ἐπεί ὁ οὐσία ὁ μέν ὑπάρχω νοητός τε καί ἀκίνητος , ὁ δέ αἰσθητής τε καί ἐν κινέω , ζητέω πότερος περί πᾶς ὁ οὐσία εἷς εἰμί ὁ θεωρέω ἐπιστήμη , ἢ πλείων καί διάφορος . καί εἰμί <μὴ> εἷς , Ποίας οὐσία ἡγητέον ὁ πρόκειμαι νῦν ἐγώ · εἰμί δέ οὗτος ὁ σοφία . ὁ γάρ εἷς πᾶς ὑπολαμβάνω ὁ οὐσία ἐπιστήμη εἰμί οὖον φημί εὔλογος εἰμί . εἰμί οὖν μή εἷς εἰμί ἐπιστήμη , Ποίας οὐσία θετέος ὁ ἐπιστήμη οὗτος , ἆρα γε νοητός ἢ αἰσθητός ; πάλιν δέ ὁ λέγω εἷς ἐπιστήμη εἰμί πᾶς οὐ εὔλογος ὑπάρχω . εἰμί γάρ εἰμί εἷς , εἷς εἄν εἰμί καί ὁ ἀποδεικτικός πᾶς ὁ ὁ οὐσία κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός , εἴπερ πᾶς ἀποδεικτικός περί τίς ὑπόκειμαι θεωρέω ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ἐκ ὁ κοινός δόξα , οἷος ἀριθμητικός μέν περί ἀριθμός , γεωμετρία δέ περί μέγεθος , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος πᾶς ἐπιστήμη · φημί ἐν πρός αὐτός ἐγώ ὅτι ὁ μέν κατά μέρος ἐπιστήμη ὁ κατά μέρος συμβεβηκός ἐπισκοπέω , οἷος ἀριθμητικός ὁ ἐν ὁ ἀριθμός , γεωμετρία δέ ὁ ἐν ὁ μέγεθος , ὁ μέντοι γε πρῶτος φιλοσοφία ὁ καθόλου συμβεβηκός ἐπισκέπτομαι · ὥστε ὁ εἷς ἐπιστήμη μή περί πᾶς ὁ συμβεβηκός διαλέγω , ἐπεί καί περί πᾶς ὁ οὐσία . ἐκ γάρ ὁ συμβεβηκός σπουδάζω δείκνυμι ὁ ἄτοπος ὁ φιλόσοφος . περί οὖν ὁ αὐτός γένος ( ἀντί ὁ περί οὖν εἷς γένος ) ὁ κατά ἑαυτοῦ ] κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός διά ὁ κοινός δόξα , τουτέστι εἷς εἰμί θεωρέω ὁ καθά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὁ μέγεθος , καί πάλιν ἕτερος ὁ ἀριθμός · ὥστε καί ὁ · οὐσία διάφορος ἐπιστήμη , ἐπεί καί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ οὐσία . εἴρω δέ ἐγώ ὁ ἀληθής , ὥστε ὁ αὐτός εἰμί ἐπιστήμη ὁ οἶδα καί ὁ ὑπόκειμαι καί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι . περί τε ὁ ὅτι εἷς καί ἐκ ὅς · ὅς φημί ὁ ὑπόκειμαι , ἐκ ὅς δέ δείκνυμι . καί ὁ ὅτι , φημί δή ὁ οὐσία , εἷς εἰμί ἐπιστήμη ὁ θεωρέω , καί ἐκ ὅς , τουτέστι ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ οὐσία , εἷς εἰμί * * * ἄλλος θεωρέω ἐπιστήμη . ὅς οὖν λέγω , τοιοῦτος εἰμί . εἶπον ὅτι εἴπερ εἷς γένος εἰμί ὁ οὐσία ὑπόκειμαι , εἷς εἰμί καί ὁ πᾶς ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ οὐσία ἀποδεικτικός ἐπιστήμη , ἐπιφέρω καθόλου περί τε γάρ ὁ ὅτι εἷς καί ἐκ ὅς εἷς , εἴτε ὁ αὐτός εἴτε ἄλλος · ὥστε καί ὁ συμβεβηκός , εἴτε οὗτος θεωρέω εἴτε ἐκ οὗτος εἷς . εἰμί δέ εἄν ὁ λέγω τοιοῦτος . ὁ αὐτός , φημί , εἰμί ἐπιστήμη ὁ τε ὑπόκειμαι θεωρέω τίς ποτός εἰμί , καί ὁ οὗτος κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω · ἐκ γάρ οὗτος καί ἐν οὗτος ἐκεῖνος ὁ εἰμί . ἀλλά μήv ὅς ὁ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω τις οἶδα , οὗτος καί ὁ ἀποδείκνυμι ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ἐκεῖνος . δύναμαι δέ ὁ καί ἐκ ὅς εἷς εἴρω ἀντί ὁ καί ἐκ ὅς ὁ περί ἐκεῖνος ὁ ὑπόκειμαι ἀποδείκνυμι γίγνομαι · διά γάρ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ ἀποδείκνυμι , ὁ δεῖ οἶδα ὁ περί ἐκεῖνος καταγίγνομαι . ὥστε ὅς ὁ οἶδα ὁ ὑπόκειμαι φύσις , οὗτος εἰμί ὁ οἶδα καί ὁ οὗτος ὑπάρχω κατά ἑαυτοῦ · διά γάρ οὗτος ὁ γνῶσις ὁ οὐσία ὁ πρόκειμαι , διά ὅς καί ὁ περί ὁ ὑπάρχω αὐτός ἀποδείκνυμι . ὅς δέ ὁ οὗτος οἶδα , οὗτος καί ὁ ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὁ γένος οὗτος δείκνυμι , τουτέστι ὁ διά ἀπόδειξις * * * ὁ δέ εἴτε ὁ αὐτός εἴτε ἄλλος εἰμί ἄν λέγω , εἴτε ὁ αὐτός ὁ τε ὁρίζω ὁ αὐτός καί ὁ ἀποδείκνυμι ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ αὐτός , τουτέστιν εἰμί ὁ αὐτός ἐπιστήμη εἰμί ὁριστική τε καί ἀποδεικτικός , εἴτε καί ἑκάτερος αὐτός ἕτερος εἰμί καί μή εἷς ἄμφω μόριον · ἀκολουθέω γοῦν καί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὁ αὐτός γένος εἷς ἀποδείκνυμι . λείπω γάρ οὗτος ὁ λέγω ὁ ὥστε καί ὁ συμβεβηκός · ἐνδέω γάρ αὐτός ὁ ῾μιᾶς εἰμί θεωρέω τε καί δείκνυμι . ὅς γάρ ὁ οἶδα ὁ ἐκ ὅς , οὗτος τε ] καί ὁ ὁ συμβεβηκός ὁ ὑπόκειμαι δείκνυμι · εἴτε ἑκάτερος οὗτος ἕτερος εἰμί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ ὑπόκειμαι θεωρέω , καί ὁ μέν ὁριστικός λαμβάνω , ὁ δέ ἀποδεικτικός ἀποδείκνυμι , εἴτε καί εἷς εἰμί ἐπιστήμη ἐκ ἀμφότερος ὁ τε ὁρίζω καί ὁ ἀποδείκνυμι σύγκειμαι . ὡς γάρ εἷς ὁ ὁριστικός καί δεικτικός ὁ τίς εἰμί εἰμί ὁ εἷς , οὕτως εἷς καί ὁ ἀποδεικτικός . καί ὁ συμβεβηκός ἐν ὁ αὐτός θεωρέω , τουτέστιν ὁ ὁριστική τε καί ἀποδεικτικός , ἢ ἐκ οὗτος εἷς , τουτέστιν ὁ ἀποδεικτικός , ὥσπερ καί ὁ ὑπόκειμαι ἢ ἀμφότερος ἤγουν υἱός . p . 997a25 ἔτι δέ πότερος περί ὁ οὐσία ὁ θεωρία μόνος εἰμί ἢ καί περί ὁ συμβεβηκός . ὅς λέγω οὗτος εἰμί , ὅτι ἆρα γε ὁ πάρειμι θεωρία ὁ οὐσία μόνος ζητέω ἢ καί ὁ συμβεβηκός ὁ οὐσία ; οἷος εἰμί ὁ στερεός οὐσία τίς εἰμί καί γραμμή καί ἐπίπεδος , πότερος ὁ αὐτός οὗτος γνωρίζω εἰμί ἐπιστήμη καί ὁ συμβεβηκός περί ἕκαστος γένος , περί ὅς ὁ μαθηματικός δείκνυμι , ἢ ἄλλος ; εἰμί μέν γάρ τις ὑποτίθημι ὁ αὐτός εἰμί , συμβαίνω καί ὁ ὁ οὐσία ἐπιστήμη ἀποδεικτικός εἰμί , ὅσπερ εἰμί παρά ὁ φαίνω · οὖον δυνατός γάρ ὁ ὁρισμός εἰμί ἀποδείκνυμι . εἰμί δέ ἕτερος , τίς εἰμί ὁ θεωρέω περί ὁ οὐσία ὁ συμβεβηκός ; οὗτος εὑρίσκω πάνυ χαλεπός εἰμί . λέγω οὖν πρός οὗτος ὅτι ὁ αὐτός εἰμί θεωρέω καί ὁ οὐσία καί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός , ἀλλά ὁ μέν οὐσία διά ὁ ὁρισμός , ὁ δέ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός διά ὁ ἀπόδειξις . ὁ γάρ γεωμέτρης οἶδα καί ὁ τρίγωνος καί ὁ συμβεβηκός ὁ τρίγωνος · ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἅπας . ἀπορέω ἐν , εἴτε ὁ αὐτός ἄμφω εἰμί εἴτε ἄλλος μέν ὁ ὁρίζω ἄλλος δέ ὁ ἀποδείκνυμι , νῦν ἀπορέω καί ζητέω , ἀρά γε ὁ σοφία ὁ οὐσία μόνος εἰμί θεωρητικός ὁ ὁ εἰμί ὁ οὐσία ἐξετάζω καί τίς ὁ φύσις αὐτός ὁρίζω , ἢ καί περί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὁ οὐσία θεωρέω , ὡς εἰμί ἅμα καί ἀποδεικτικός . εἰμί μέν γάρ ὁ αὐτός θεωρέω ὁ οὐσία καί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός , εἰμί εἄν ἀποδεικτικός · ἀποδεικτικός γάρ ὁ δείκνυμι ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . οὗτος δέ οὖον καλῶς λαμβάνω · ὁ μέν γάρ τίς εἰμί ἀναπόδεικτος λαμβάνω , ἀποδείκνυμι δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . ὁ μέν οὖν γεωμέτρης οὐ ἔχω οὐσία ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ὁ ὁρίζω , ὁ δέ φυσικός οὐσία τε ἔχω ὁ ὑπόκειμαι καί οὐδείς μικρός αὐτός ὁρίζω , ἀποδείκνυμι δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . τίς μέν γάρ εἰμί ἥλιος ἢ κόσμος , φημί , ὁρίζω , περί δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω αὐτός ἀποδείκνυμι σχῆμα ἤ τίνω τοιοῦτος . ὁμοίως καί ὁ γεωμέτρης ὁρίζω τίς εἰμί εὐθύς καί τρίγωνος , ἀποδείκνυμι δέ ὁ σύμπτωμα ὁ ἔχω ὁ τρεῖς γωνία δύο ὀρθός ἴσος . πάλιν εἰμί τίς εἰμί ἐπιστήμη παρά ὁ ὁ οὐσία θεωρητικός τε καί ἀπος - δεικτικός διαφέρω ἐκεῖνος , εὑρίσκω πάνυ χαλεπός . p . 997a34 ἔτι δέ πότερος ὁ αἰσθητός οὐσία μόνος εἰμί φατέος ἢ καί παρά οὗτος ἄλλος . ὅπερ ζητέω ἐνταῦθα , οὗτος εἰμί , ὅτι ἀρά γε ὁ αἰσθητός οὐσία μόνος ὑπάρχω ἢ καί ἕτερος παρά οὗτος , τουτέστιν νοητός ; καί εἰμί ὑπάρχω ἕτερος οὐσία παρά ὁ αἰσθητής , πότερος μοναχός ἢ πλεοναχός ; καί φημί ὅτι πλεοναχός · φημί γάρ ὑπάρχω καί νοητός οὐσία καί διανοητής , περί ὅς καταγίγνομαι ὁ μαθηματικός ἐπιστήμη . ὁ γάρ γεωμετρία καταγίγνομαι περί ὁ εἶδος ὁ κύκλος καί ὁ τρίγωνος ὅς ἁπλόος · οὗτος δέ πᾶς διανοητός ὑπάρχω . διανοητής δέ οὐσία ὑπάρχω ὁ λόγος ὁ ἐν ὁ Ψυχή . ἀγαθός οὖν εἰμί αὐτός ζητέω , ἆρα ὑπάρχω ἕτερος οὐσία παρά ὁ νοητός · κύριος γάρ οὐσία ὁ νοητός μόνος ὑπάρχω . ῾ ὁ εἰμί μέν ἀεί , γένεσις δέ οὐ ἔχω , καί τίς ὁ γίγνομαι , εἰμί δέ οὐδέποτε · ὥστε ὁ ἐναντίος ἐσθίω αὐτός ζητέω , καθάπερ εἴρω . ὅτι γάρ ὑπάρχω νοητός οὐσία φανερός ἐντεῦθεν . ὁ γάρ νόος χωρίζω ἔχω οὐσία ὁ αἰσθητής , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ Φαίδων , ὥστε καί χωριστός ἐνέργεια καί ἀγαθός ὁ αἰσθητής . εἰμί οὖν μή μάτην ἔχω ὁ ἐνέργεια ὁ νόος , δῆλος ὡς ὅτι ἀντιλαμβάνω ὁ νοητός . ὥστε ὑπάρχω πολύς μᾶλλον ὁ αἰσθητής ὁ νοητός . πρός οὗτος δέ φημί ὅτι καί νοητός οὐσία ὑπάρχω ὁ λόγος ὁ παρά ὁ δημιουργός , κατά ὅς λόγος ποιέω τε πᾶς καί προάγω · οὔτε γάρ ἄλογος ποιέω · πᾶς γάρ ὁ εἰμί ἔχω λόγος ἐν ἑαυτοῦ . εἰμί δέ καί οὐσία διανοητής ὁ λόγος ὁ ἐν ὁ Ψυχή ὑπάρχω , κατά ὅς θεωρέω ὁ πᾶς . εἰμί μέν γάρ περί ὁ καταδεής ἐνεργέω ὀρθῶς ὁ ψυχή , ὁ τοιοῦτος ἀρετή πολιτικός ὑπάρχω · εἰμί δέ πρός ἑαυτοῦ ἐπιστρέφω θεωρέω ὁ φύσις ἑαυτοῦ καί ὁ ὅμοιος , καθαρτικός · εἰμί δέ περί ὁ θέω ἐπιστρέφω , θεωρητικός ὑπάρχω . p . 997a34 ἔτι δέ πότερος ὁ αἰσθητός οὐσία μόνος εἰμί φατέος . καθά εἴρω , ἀπορητικός προέρχομαι καί φημί ὅτι ἀρά γε ὁ αἰσθητός οὐσία μόνος εἰμί δεῖ ὑπολαμβάνω , ἢ καί παρά ὁ αἰσθητός ἄλλος οὐσία ; καί πότερος ὁ ἄλλος οὐσία ὁ παρά ὁ αἰσθητός μοναχός ὑπάρχω , ἢ πλείων γένος τυγχάνω εἰμί ὁ οὐσία ; οἷος ὁ λέγω ὁ τε εἶδος , τουτέστι ὁ νοητός , καί ὁ μεταξύ , τουτέστι ὁ διανοητής , περί ὁ διανοητός καταγίγνομαι ὁ μαθηματικός ἐπιστήμη . περί γάρ ὁ εἶδος ὁ τρίγωνος διαλέγω καί ὁ κύκλος καί ὁ ὅμοιος , ὅστις διανοητός ὑπάρχω · ὁ γάρ εἰμί ἐν ὁ ἡμέτερος Ψυχή ἔχω . πότερος οὖν μοναχός εἰμί οὗτος , ἢ πλείων γένος ὁ τοιοῦτος οὐσία , ὡς εἰμί ὁ μέν τις ἰδέα καί παράδειγμα , ὁ δέ τις μεταξύ ὁ τε ἰδέα καί ὁ αἰσθητής , ὡς ὁ μαθηματικός ; <κατὰ> οὗτος γάρ ὁ χώρα ὁ μαθηματικός τάσσω ὁ περί Πλάτων , οὐσία καί οὗτος λέγω εἰμί ἔξω εἰμί καί χωρίζω ὁ τε αἰσθητής οὐσία καί ὁ ἰδέα . p . 997b3 ὡς μέν οὖν λέγω αἴτιος τε καί οὐσία εἰμί κατά ἑαυτοῦ εἴρω ἐν ὁ πρῶτος λόγος . ὡς ἰός αὐτός διδασκαλεῖον ὑπάρχω ὁ Ἀριστοτέλης φημί ὁ λέγω . ἱκανῶς οὖν ἀντιλέγω ἐν ὁ μείζων Α πρός ὁ ἰδέα ἐλέγχω ὅτι οὔτε ἀριθμός δυνατός λέγω αὐτός οὔτε ἕτερος τίς τοιοῦτος , καί ὅσος ἄλλος εἴρω ἐν ἐκεῖνος . καί πρός πᾶς δέ ἀπολογέομαι , ὅς φημί ὁ ἡμέτερος φιλόσοφος , δείκνυμι ὡς ὅτι αἴτιος ὑπάρχω ὁ ὅδε . ὁ γάρ λόγος ὁ δημιουργικός παρακτικός ὑπάρχω ὁ ὅδε καί οὐσία εἰμί ἐν ὁ δημιουργός · οὔτε γάρ αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὥσπερ ὁ αἰσθητής . οὖον γάρ οὗτος λέγω ὁ Πλάτος ὅτι ἄνθρωπος τίς εἰμί κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ ἔχω ὄνυξ καί θρίξ , καί ἵππος καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος , ἀλλά λόγος δημιουρηικα ὑποτίθημι εἰμί ἐν ὁ δημιουρηον , κατά ὗς λόγος παράγω πᾶς ὅσπερ παράγω · οὖον γάρ ἄλογος ποιέω καθάπερ ὁ ἄψυχος . ὁ οὖν Ἀριστοτέλης διαμάχομαι ὁ κακῶς ἐκλαμβάνω ὁ ὁ Πλάτων . καί ὅτι πρός ὁ λέγω εἰμί ἄνθρωπος αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί ἤγουν ἵππος , καί οὕτως ἐκ αὐτός γίγνομαι ὁ ὅδε μάχομαι ὁ Ἀριστοτέλης , σαφῶς ἐνταῦθα ἀποκαλύπτω ὁ ἑαυτοῦ διάνοια . τίς γάρ ; φημί ὅτι πολλαχῆ ἔχω δυσκολία ὁ πρᾶγμα ὁ κατά ὁ ἰδέα οὐδείς ἥσσων εἰμί ἄτοπος ὁ ὑποτίθημι εἰμί τις φύσις παρά ὁ ἐν ὁ οὐρανός . καί ὑπέρ ὁ οὐρανός γάρ λέγω ἰδέα , ἰδέα , εἰ ὁ οὐρανός αἰσθητός ὑπάρχω , ὑπέρ πᾶς δέ αἰσθητός λέγω εἰμί ὁ ἰδέα , εἰμί γε καί νοητός αὐτός ὑποτίθημι . οὗτος δέ ὁ νοητός ὁ αὐτός ὑποτίθημι εἰμί ὁ αἰσθητός . ὥσπερ εἰμί οὐρανός , φημί , αἰσθητός , οὕτως καί διανοητός καί νοητός · διαφέρω δέ λέγω , ὅτι ὁ μέν αἰσθητός φθαρτός ὑπάρχω , ὁ δέ νοητός ἄφθαρτος . ὥστε οἶδα ὁ Ἀριστοτέλης ὁ πλατωνικός λέγω φθαρτός εἰμί ὁ οὐρανός , εἰμί γε καί πᾶς ὁ αἰσθητής φημί αὐτός φθαρτός · φθαρτός · διό φημί πλήν ὅτι ὁ μέν ἀίδιος , ὁ δέ φθαρτός . αὐτός γάρ ἄνθρωπος φημί εἰμί καί ἵππος καί ὑγεία . ὁράω πῶς μάχομαι πρός ὁ λέγω νοητός Σῖναι ἄνθρωπος αὐτός κατά ἑαυτοῦ καί ὁ ἄλλος ὁμοίως , καί οὕτως · ἐκ αὐτός παράγω ὁ αἰσθητός πᾶς . ὁ οὖν τοιοῦτος , φημί , ἔοικα ὁ γραφεύς ὁ ποιέω ἀνθρωποειδής θεός · ἀμφότερος γάρ οὐδείς ἄλλος ποιέω εἰμί μή ἄνθρωπος ἀίδιος , ἐπεί καί ὁ θεός ἀίδιος εἰμί , ἀνθρωποειδής δέ θεός ὑποτίθημι . εἰμί γάρ νοητός ἄνθρωπος λέγω εἰμί ἐν ὑπόστασις , οὗτος δέ ἄφθαρτος ὑποτίθημι , φανερός ὅτι οὐδείς ἄλλος λέγω ἢ ἄφθαρτος εἰμί ἄνθρωπος καί ἵππος καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος . καί πρός οὗτος μέν διαμάχομαι ὁ · Ἀριστοτέλης , ὡς εἴρω , πρός ὁ λέγω εἰμί ἄνθρωπος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἐν ὑπόστασις , καί οὕτως ἐκ αὐτός παράγω ὁ ἄλλος , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος . ὁ μέντοι γε Πλάτων , ὡς πολλάκις εἴρω , οὖον οὗτος ὑποτίθημι , ἀλλά λόγος δημιουργικός εἰμί παρά ὁ θεός ὁ ἄνθρωπος καί πᾶς ὁ γίγνομαι · καί ὁ οὐρανός λόγος ὑγεία , εἰμί γε μέλλω διατελέω ἀγήραος καί ἄνοσος , καί ὁ ἄλλος ἅπας . εἰμί γάρ ὁ ἰατρός ἔχω λόγος ἐν ἑαυτοῦ ὑγεία πολύς μᾶλλον καί ὁ θεός ἔχω λόγος ὅς παράγω . ὁμοίως δέ καί ὁ ψυχή ἔχω ἐν ἑαυτοῦ ὁ λόγος ὁ πρᾶγμα , εἰμί γε αὐτός φημί ὁ Ἀριστοτέλης ἰεῦ γε ὁ ὁ ψυχή ἐρῶ τόπος εἰδή , καί ὅτι ὁ κατά ἐνέργεια νόος ὁ πρᾶγμα . ὥστε καί νοητός οὐσία ὑπάρχω ὁ λόγος ὁ παρά ὁ δημιουργός καί διανοητής ὁ λόγος ὁ ἐν ὁ Ψυχή · οὐκέτι μέντοι γε αὐτόϊππος καί βοῦς καί ὁ τοιοῦτος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἐν ὑπόστασις εἰμί , ὥσπερ καί ὁ αἰσθητής . τίς οὖν ὁ πολύς δυσκολία , εἴρω ἐν ὁ πρῶτος . ὁ δέ παρά ὁ ἐν ὁ οὐρανός λέγω ἀντί ὁ παρά ὁ ἐν ὁ κόσμος καί αἰσθητής ( οὐρανός γάρ ὁ κόσμος λέγω ) καί ἐν τόπος εἰμί καί φύσις συνίστημι . φημί οὖν ὅτι πολύς εἰμί ἄτοπος ὁ ἕπομαι ὁ περί ὁ ἰδέα δόγμα καί γάρ τίς ὁ ὑπόστασις αὐτός ἄτοπος , πότερος ὁ οὐσία , καί τίς ὁ ὁ μέθεξις τρόπος , καί ὅσος εἴρω ἐν ὁ μείζων Α ) οὐδείς <ἧττον> ἄτοπος ἵημι καί ὅς νῦν τίθημι ὡς ἕπω αὐτός . λέγω μέν γάρ εἰμί τις φύσις παρά ὁ αἰσθητός καί φύσις συνίστημι οὗτος , ὅς δή ἰδέα λέγω , οὗτος δέ ὁ φύσις ὁ αὐτός τίθημι ὁ αἰσθητός καί ἐν ὁ οὐρανός εἰμί , μόνος ὁ ἀίδιος εἰμί ὁ αἰσθητής διαφέρω . ὅτι δέ ἕπω ὁ δόγμα , πιστόω ἐκ ὁ παρά αὐτός λέγω · αὐτός γάρ ἄνθρωπος φημί εἰμί καί αὐτόϊππος καί αυτουγεια , ἄλλος δέ οὐδείς λέγω περί αὐτός . εἰμί δέ εἰμί ἐκεῖνος ἄνθρωπος καί ἵππος , ὁ ἀίδιος διαφέρω ὁ αἰσθητής , ὁ μέν ἄλλος ὁ αἰσθητός ἔχω ὁ αὐτός · ὁ γοῦν ὁρισμός αὐτός λέγω εἰμί ἐφαρμόζω * * * ὥστε εἰμί ἐκεῖνος αἰσθητής . πῶς οὖν φημί αὐτός ὑπέρ ὁ αἰσθητής ; ὡς γάρ ὁ θεός λέγω καί οὗτος ἀνθρωπόμορφος ποιέω ἄνθρωπος ἀίδιος αὐτός ποιέω διά ὁ ὄνομα ὁ θεός ὁ ἀίδιος αὐτός χαρίζομαι , οὕτως καί ὁ ὁ αὐτός ὁ εἶδος ὁ αἰσθητός ποιέω πλεονεκτέω ὁ ὁ αὐτός προσθήκη αἰσθητός εἰμί ἀίδιος ὁ ἰδέα . ἀδύνατος γάρ ἄνθρωπος ἢ ἵππος καί ὁ οὗτος λόγος ἀναδέχομαι μή αἰσθητός τε καί αἰσθητικός εἰμί . εἰμί δέ οὗτος , οὐ ἄν εἰμί διά ὁ ὁ ἰδέα θέσις ἀναιρέω ὁ μόνος εἰμί ὁ αἰσθητός οὐσία . p . 997b12 ἔτι δέ τις παρά εἶδος καί ὁ αἰσθητός ὁ μεταξύ τίθημι , πολύς ἀπορία ἔχω . Φησίν ὅτι πολύς ἀπορία ἔχω ὁ ὑποτίθημι παρά ὁ νοητός οὐσία καί ὁ αἰσθητός πάλιν ἄλλος οὐσία φημί δή ὁ μεταξύ , τουτέστι ὁ διανοητής · πρός αὐτός γάρ νῦν διαμάχομαι . φανερός ὡς ὅτι εἰμί καί γραμμή διανοητής καί αἰσθητός καί νοητός καί ἕκαστος ὁ ἄλλος γένος . ἐπεί οὖν ὁ ἀστρονομία ὁ μαθηματικός εἰμί ἐπιστήμη , ὁ δέ μαθηματικός , ὡς ἀνωτέρω εἴρω , καταγίγνομαι περί ὁ διανοητής , δῆλος ὅτι εἰμί τις καί οὐρανός παρά ὁ αἰσθητός οὐρανός , ἕτερος οὐρανός διανοητός καί ἥλιος καί σελήνη καί ὁ ἄλλος ὁμοίως ὁ κατά ὁ οὐρανός . πῶς δέ δυνατός εἰμί ὁ τοιοῦτος λόγος πιστεύω ; καθό μέν γάρ εἰμί οὐρανός , δεῖ αὐτός κινέω , καθό δέ διανοητός , εἰμί ἀκίνητος · ὥστε ὁ αὐτός καί κινέω καί ἀκίνητος , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος . λέγω τοίνυν πρός οὗτος ὅτι καί αἰσθητός εἰμί οὐρανός ὁ φαίνω καί διανοητός ὁ λόγος ὁ οὐρανός ὁ ἐν ὁ Ψυχή ἐγώ ὑπάρχω · οὗτος δέ ἀκίνητος εἰμί λόγος ὑπάρχω . ἔτι δέ καί νοητός οὐρανός ὁ λόγος ὁ ἐν ὁ δημιουργός , κατά ὅς προάγω ἐκ αὐτός · ὁμοίως δέ καί ἐπί ἥλιος καί σελήνη καί ὁ ἄλλος ἅπας . εἰμί οὖν εἰμί τις γραμμή κατά αὐτός παρά ὁ αἰσθητός καί ὁ ἰδέα ὁ μαθηματικός , περί ὅς ὁ γεωμετρία καταγίγνομαι , οὕτως ἔχω καί ἐπί ὁ ἄλλος , δηλονότι ὁ μαθηματικός · πᾶς γάρ ὁ μαθηματικός λέγω τις μεταξύ φύσις , περί ὅς θεωρέω . ἐπεί οὖν εἰμί ὁ ] μαθηματικός καί ὁ ἀστρονομία , εἰμί περί τε οὐρανός καί ἥλιος καί σελήνη καί ὁ ἄλλος ἄστρον , εἰμί καί οὗτος ἕκαστος μεταξύ ὁ τε αἰσθητής , οὐρανός καί ἥλιος καί σελήνη καί ὁ ἄλλος ἄστρον , καί ὁ ἰδέα . περί ὅς ὁ μαθηματικός ἀστρονόμος λέγω . πῶς δέ οἷος τε εἰμί τις ἥλιος μαθηματικός μή κινέω , ὁ κόσμος ἤ τις ὁ ἄλλος ἄστρον ; ὁ γάρ οὐσία καί ὁ φύσις οὗτος μετά ὁ τοιόσδε κίνησις · ὁ δέ φημί ὁ μαθηματικός ἀκίνητος εἰμί . ἄτοπος οὖν ὁ λέγω αὐτός κινέω καί οὐ αἰσθητής · ἀδύνατος δέ κινέω ὁ μή ὑπάρχω ἔνυλος καί αἰσθητός ὁ αὐτός φύσις . διό φημί καίτοι πῶς δεῖ πιστεύω οὗτος ; οὐδέ γάρ ἀκίνητος εὔλογος εἰμί λέγω ὁ οὐρανός ) , κινέω δέ ὑποτίθημι αὐτός παντελῶς ἀδύνατος ὑπάρχω , εἰμί γε ἄυλος αὐτός λέγω . p . 997b20 ὅμοιος δέ καί περί ὅς ὁ ὀπτικός πραγματεύομαι . φημί ὅτι καί ὁ ὀπτικός ὁ μαθηματικός εἰμί ἐπιστήμη · ὥστε εἰμί οὖον μόνος αἰσθητός ὄψις ἀλλά καί νοητός καί νοητός . πῶς δέ δυνατός εἰμί ὑποτίθημι ὄψις διανοητής ἤγουν αἰσθητής ; φημί οὖν πρός οὗτος ὅσπερ αὐτός ὁ Ἀριστοτέλης φημί ἐν ὁ μετέωρος , ὅτι ὁ ἐπί μικρός βλέπω * * * ὁ εἰμί γάρ εἰμί καί αἰσθητός ὄψις κατά ὅς ὁράω , εἰμί δέ καί νοητός , κατά ὅς φημί ῾ νόος ὁράω καί νόος ἀκούω · ἄνευ γάρ νόος οὐδέ ὁ αἰσθητής γίγνομαι ἀντίληψις . εἰμί οὖν ὁ λόγος ὁ δημιουργικός ὁ καί εἰς ὁ εἰμί παράγω ὁ ὄψις , εἰμί δέ καί ὁ λόγος ὁ ὀπτικός αἴσθησις , κατά ὅς πολυπραγμονέω πῶς ὁράω ὁ ὀφθαλμός . πάλιν ὁ μαθηματικός εἰμί καί ὁ ἁρμονικός . εἰμί οὖν καί αἰσθητός ἁρμονικός , εἰμί δέ καί νοητός ὁ λόγος ὁ ἄφραστος ἁρμονία ὅς ἔχω ἐν ὁ ἡμέτερος Ψυχή · εἰμί δέ καί νοητός ἁρμονία , κατά ὅς ἐδημιουρηήθη καί εἰς συναφή ἄκρος συνέρχομαι ὁ στοιχεῖον ὑπό ὁ ἄφραστος καί ἔνθεος ἕνωσις . λέγω δέ πάλιν ἁρμονία νοητός καί ἐπιστροφή ὁ νάω ὁ κινέω ὁ οὐράνιος σφαῖρα πρός ὁ εἷς ὁ πᾶς ἀρχή . φημί οὖν ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἀδύνατος εἰμί καί οὗτος ὁ ἁρμονικός παρά ὁ αἰσθητός διά ὁ αὐτός αἴτιος , ἐπεί οὕτως συμβαίνω ὁ αὐτός καί κινέω καί ἀκίνητος , καθάπερ ἐπί ὁ οὐρανός εἴρω , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος . εἰμί γάρ εἰμί αἰσθητός μεταθὺ καί αἴσθησις , δῆλος ὅστις καί ζῷον εἰμί μεταξύ αὐτός τε ὁ νοητός καί ὁ αἰσθητής , ὅστις εἰμί φθαρτός . φημί οὖν ὅτι ὁμολογουμένως ὑπάρχω ζῷον , τουτέστιν ὁ λόγος ὁ ζῷον ἐν ὁ ἡμέτερος Ψυχή . ὁ αὐτός οὖν λόγος , φημί , καί περί ὁ ὀπτικός καί περί ὅς οὗτος πραγματεύομαι , καί περί ὁ ἁρμονικός ὁ μαθηματικός · οὗτος δέ εἰμί οὐ ὅς ὁ χορδή ἁρμόζω οὗτος γάρ δοκέω αὐτός περί ὁ αἰσθητός εἰμί ) , ἀλλά ὁ δείκνυμι ἐν τίς λόγος ἀριθμός εἰμί ἕκαστος συμφωνία · οὗτος γάρ ὁ μαθηματικός , ὅστις δηλονότι περί ὁ μαθηματικός εἰμί . πᾶς γάρ οὗτος μαθηματικός εἰμί ἔχω τις οὐσία μαθηματικός ὑπόκειμαι , μεταξύ εἰμί ὁ τε αἰσθητής καί ὁ ἰδέα . πῶς δέ οἷος τε ὁρατός εἰμί τις μή αἰσθητής , περί ὁ ὁ ὀπτικός , ἢ ἀκουστός μή αἰσθητής , περί ὁ ὁ ἁρμονικός ; ὁ γάρ ὀπτικός εἰμί ὁ περί ὁρατής λέγω καί ὁ ἁρμονικός ὁ περί ἀκουστής . οὗτος γάρ ἀκολουθέω καί αἴσθησις τις μεταξύ λέγω καί ἄλλος τις παρά οὗτος , διά ὅς ὁ ἀντίληψις ἐκεῖνος ὁ μεταξύ . εἰμί δέ ὅτι αἴσθησις , δῆλος ὅτι καί ζῷον ὁ ὁ αἴσθησις ἐκεῖνος ἔχω , μεταξύ εἰμί αὐτός τε ὁ ζῷον , τουτέστι ὁ ἰδέα , καί ὁ φθαρτός · οὖον γάρ δή αἴσθησις οἷος τε ἄνευ ζῷον εἰμί . p . 997b25 ἀπορέω δέ ἄν τις καί παρά ποῖος ὁ εἰμί δεῖ ζητέω οὗτος ὁ ἐπιστήμη . ἐντεῦθεν πάλιν ἀπορέω ἕτερος ἔγκλημα ἐπιφέρω ὁ ὑποτίθημι εἰμί διανοητής οὐσία αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . φημί οὖν ὅτι ὁ γεωδαισία περί ὁ αἰσθητός καταγίγνομαι · διά οὗτος γάρ καί γεωδαισία λεʹ - Γέτης , παρά ὁ δασμός ὁ γῆ · ὁ μέντοι γεωμετρία οὖον περί αἰσθητής διαλέγω , ἀλλά περί ὁ ἐκ ἀφαίρεσις . ἐπεί οὖν ὁ γεωδαισία περί αἰσθητός καταγίγνομαι , οὗτος δέ ὁ αἰσθητός φθαρτός ὑπάρχω , δῆλος ὡς ὅτι φθείρω ὁ αἰσθητής καί ὁ ἐπιστήμη ὁ ἔχω περί αὐτός φθείρω . λέγω τοίνυν ἐγώ ὅτι εἰμί μέν περί εἷς αἰσθητός εἰμί ὁ γεωδαισία καί ὡς ἐν ὑπόκειμαι θεωρέω ὁ γεωδαισία , εὕω ἄν ἔχω · ἐπεί δέ οὐ ἔχω περί εἷς , ἀλλά ἐν οὗτος φθείρω ὁ αἰσθητός , φανερός ὅτι σῴζω ἕτερος , οὖον δεῖ λέγω ὅτι συμφθείρω ὁ ἐπιστήμη . οὗτος οὖν φημί ὅτι ἄξιος εἰμί ἀπορία · ἐπεί λέγω ὁ μαθηματικός ἐπιστήμη 〈 περί ὁ 〉 μεταξύ εἰμί ὁ τε αἰσθητής καί ὁ ἰδέα , ζητέω παρά τίς ὁ αἰσθητής εἰμί ὁ μεταξύ οὗτος , περί ὁ ὁ μαθηματικός . ὡς γάρ , φημί , ἔχω ὁ γεωδαισία πρός ὁ γεωμετρία , οὐδείς ἄλλος διαφέρω ὁ γεωδαισία ἢ ὁ οὗτος μέν περί ὁ αἰσθητός εἰμί καί ὁ οὗτος μέτρον , εὑρίσκω ἐν Αἴγυπτος διά ὁ χρεία ὁ κατά ὁ χώρα διαίρεσις ὁ ὁ φθάζω ὅρ·ους συγχέω ὑπό ὁ ὁ Νεῖλος ἀνάβασις , ὁ δέ γεωμετρία μή περί ὁ οὗτος ἰδέα , ὡς οὖν ἐπί ὁ γεωδαισία καί γεωμετρία , οὕτως τις ἀξιόω καί ἐπί ἰατρικός καί εἰμί τις ἰατρικός ἀνάλογος εἰμί ὁ γεωμετρία μεταξύ ὑπάρχω , καί πάλιν ἄλλος ἰατρικός αἰσθητός , καί ἄλλος ἰατρικός νοητός . καίτοι πῶς οὗτος δυνατός ὑπάρχω ; καί γάρ ὁ ὑγεία ἐπί σῶμα θεωρέω ἔχω συμμετρία καί σύνθεσις τοιόσδε · οὖον δυνατός δέ οὗτος θεωρέω καί ἐπί διανοητής οὔτε ἐπί νοητός . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης . φημί δέ πρός αὐτός ὅτι εἰμί καί νοητός ἰατρικός , αὐτός ὁ λόγος ὁ ὁ ἰατρικός ὑπάρχω ἐν ὁ ἡμέτερος Ψυχή , εἰμί δέ καί νοητός Ἰατρική , ὁ λόγος ὁ παρά ὁ δημιουρηον , φημί , κατά ὅς λόγος εἰμί ὁ κόσμος , ὅς φημί , ἄνοσος καί ἀγήραος . ἅμα δέ οὐδέ οὗτος ἀληθής ὑπάρχω , ὡς ὅτι ὁ γεωδαισία ὁ αἰσθητής εἰμί ἐγώ Θῶν καί φθαρτός · φθείρω γάρ ἄν φθείρω . πῶς δέ οὖον φθείρω , εἴρω . p . 997b34 ἀλλά μήv οὐδέ ὁ αἰσθητής εἄν εἰμί μέγεθος . ὅς λέγω οὗτος εἰμί , ὅτι οὐδέ ὁ αἰσθητής μέγεθος εἰμί ὁ γεωμετρία . εἰμί γάρ περί ὁ αἰσθητός μέγεθος καταγίγνομαι , φανερός ὅτι οὐ ὅς ἔχω ἀκρίβεια λέγω ὅτι εὐθύς κύκλος κατά εἷς σημεῖον ἅπτω · αἰσθητός γάρ οὐ ἅπτω κατά εἷς σημεῖον , ἀλλά κατά πλείων . ὥστε ἐκ ἀφαίρεσις ὁ αἰσθητής λαμβάνω ὁ εἶδος ὁ γεωμετρία , καί οὕτως αὐτός ἀκριβῶς πολυπραγμονέω . καί δῆλος ὅτι οὐ ἔχω περί διανοητής , ὅς φημί , ἀλλά περί ὁ ἐκ ἀφαίρεσις . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης · φημί δέ ἐγώ πρός αὐτός ὅτι ὡς ἔχω ὁ γνωστός πρός ὁ γνωστός , οὕτως ἔχω καί ὁ γνῶσις πρός ὁ γνῶσις . εἰμί τοίνυν ὁ μέν αἰσθητός πρωτουργός ὑπάρχω , ὁ δέ ἐκ ἀφαίρεσις ἐκ ὁ αἰσθητής ὁ εἰμί ἔχω , ἀγαθός δέ ὁ παράδειγμα ὁ εἰκών , φανερός ὅτι καί ὁ αἴσθησις ὡς πρωτουργός ἀγαθός εἰμί ὁ ἐκ ἀφαίρεσις · ὥστε καί ὁ γνῶσις ἀγαθός εἰμί ὁ καταγίγνομαι περί ὁ αἰσθητός ὁ καταγίγνομαι περί ὁ ἐκ ἀφαίρεσις · καί οὕτως ἀγαθός εἰμί γεωδαισία γεωμετρία , ὅσπερ προφανῶς ἄτοπος . ὅτι γάρ ἔχω ὁ λόγος ὁ πρᾶγμα ἐν ἑαυτοῦ καί οὐ ἐκ ὁ αἰσθητής , δῆλος ἐκ ὁ καταγιγνώσκω ἐγώ πᾶς ὁ αἰσθητής , καί ὁ κύκλος ὁ αἰσθητής καί ὁ ἄλλος ὁμοίως ἅπας ὁ αἰσθητής · εἰμί δέ εἰμί παράδειγμα ὁ αἰσθητής , οὐ ἄν ποτός αὐτός καταγιγνώσκω . ἐφεξῆς ἐν δείκνυμι ὡς ὅτι οὐδέ ὁ ἀστρολογία περί αἰσθητής λέγω , οἷος περί ὅδε ὁ οὐρανός καί ὅδε ὁ ἄστρον · ἀδύνατος γάρ ὁ περί αἰσθητής διαλέγω · ἀκριβῶς διαλέγω · ἀλλά δῆλος ὡς ὅτι ἐκ ἀφαίρεσις . ὁμοίως δέ καί ἐπί γραμμή · οὔτε γάρ ὁ αἰσθητός γραμμή τοιοῦτος ὑπάρχω οἷος λέγω ὁ γεωμέτρης · οὐδείς γάρ εὐθύς2 ὁ αἰσθητής οὕτως οὐδέ στρογγύλος . ὁ γάρ κύκλος ὁ αἰσθητός ὁ κανών καί ὁ αἰσθητής ἐπίπεδος οὖον κατά στιγμή ἅπτω , καθάπερ φημί ὁ γεωμέτρης , ἀλλά ὡς Πρωταγόρας λέγω ἐλέγχω ὁ γεωμέτρης . φέρω γάρ κανών καί προσάπτω ὁ κύκλος καί δείκνυμι ὅτι οὖον κατά εἷς σημεῖον γίγνομαι ὁ ἁφή , ἀγνοέω καί αὐτός ὅτι μή περί οὗτος ὁ λόγος αὐτός , ἀλλά περί ὁ ἐκ ἀφαίρεσις . ἀλλά οὐδέ αὐτός ὁ οὐρανός ὁ τε κύκλος γίγνομαι καί ὁ κατά ἕλιξ τοιοῦτος , ὁποῖος λαμβάνω ὁ ἀστρολόγος * * * καί ὁ ἕλιξ καί ὁ κύκλος ὅς εἰμί μῆκος ἀπλατής , καί ἐπί οὗτος ὁ κινέω ὑποτίθημι · οὐδείς δέ εἰμί ἐν ὁ αἰσθητός μῆκος ἄνευ πλάτος λαμβάνω , 〈 ἀλλά 〉 δῆλος ὅτι ἐκ ἀφαίρεσις λαμβάνω . καί πάλιν λαμβάνω σημεῖον ἀντί ἄστρον , λέγω ὅτι εἰμί ὁ σημεῖον ἀστήρ , ὅσπερ οὐ εἰμί · οὐ ὅτι ἐκεῖνος ἔχω ὁ οὐράνιος ἀλλά ὅτι αἰσθητός ἐγώ οὖον δύναμαι αὐτός ἑρμηνεύω . p . 998a7 εἰμί δέ τις ὁ · φημί εἰμί μέν ὁ μεταξύ οὗτος λέγω ὁ τε εἶδος καί ὁ αἰσθητής . Φησίν ὅτι ὑπάρχω τις ὅστις ὑποτίθημι διανοητής οὐσία , φημί δέ αὐτός εἰμί ἐν ὁ αἰσθητός . εἴρω πρός αὐτός ὅτι εἰμί ἄρα ὁ διανοητής οὐσία ἐναποτίθημι ἐν ὁ αἰσθητός , διά τίς μή καί ὁ νοητός ; τίς γάρ εἰμί ὁ κωλύω ; πρός οὗτος δέ συμβαίνω πρᾶγμα ἀκίνητος καί στερεός εἰμί ἐν κινέω · καί οὕτως δύο σῶμα εἰμί ἅμα ἐν ὁ αὐτός τόπος , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος , ὁ αἰσθητός οὐρανός , εἰμί τυγχάνω , καί ὁ διανοητός . ὅς οὖν λέγω τοιοῦτος εἰμί , ὅτι εἰμί δέ τις ὅστις λέγω εἰμί μέν ὁ μεταξύ οὗτος λέγω ὁ τε αἰσθητής οὐσία καί ὁ νοητός λέγω δέ ὁ διανοητής οὐσία ) , οὖον μήv χωρίζω ὑπάρχω ὁ αἰσθητής ἀλλά ἐν οὗτος εἰμί . ὅς ὁ συμβαίνω ἄτοπος καί ἀδύνατος , πλείων δέ λόγος δήω καί οὐ εἰμί ὁ πάρειμι καιρός · ἱκανός δέ καί ὁ τοιοῦτος θεωρέω καί εἶπον . ὄζω γάρ ἐπί ὁ διανοητής οὕτως ἔχω εὔλογος μόνος , ἀλλά καί ἐπί ὁ νοητός , ὡς ὅτι καί ὁ νοητός ἐν ὁ αἰσθητός ἔχω ὁ εἰμί . δεῖ γάρ λόγος τις , διότι οὗτος μέν εἰμί ἐν ὁ αἰσθητός , ἐκεῖνος δέ οὐκέτι . συμβαίνω οὖν δύο στερεός ἐν ὁ αὐτός τόπος εἰμί , ὁ τε μαθηματικός εἰμί γάρ καί μαθηματικός στερεός , περί ὅς ὁ στερεομετρία ) καί ὁ αἰσθητός , εἰμί ἐκεῖνος ἐν οὗτος εἰμί . εἰμί γάρ σῶμα διά σῶμα οὕτως . ἔτι δέ οὐδέ ἀκίνητος εἰμί ὁ μαθηματικός , εἰμί ἐν ὁ αἰσθητός · κινέω γάρ οὗτος ἀνάγκη καί ὁ ἐν αὐτός κινέω , οὐ ὡς ὁ συμβεβηκός , ἀλλά ὡς καί αὐτός εἰμί ἐν τόπος , εἰμί γε καί αὐτός μέγεθος καί ἐν διάστασις · καί εἰμί κινέω ὁμοίως ὁ ὁ σῶμα βία καί ὑπό τις κινέω , οὖον κατά ὁ ἑαυτοῦ ῥοπή . καθόλου δέ τίς χάρις δεῖ λέγω μέν αὐτός εἰμί , εἰμί δέ ἐν ὁ αἰσθητός ; οὐδέ εἷς γάρ φαίνω αὐτός χρεία παρέχω , εἰμί γε μή κατά ἑαυτοῦ ἀλλά ἐν οὗτος . πρός γάρ οὗτος ὁ προερέω ἄτοπος καί ὅσος ἕπω ὁ χωρίζω ποιέω αὐτός , καί οὗτος ἀκολουθέω · εἰμί γάρ τις οὐρανός καί ἄλλος καί κατά οὗτος παρά ὁ αἰσθητός οὐρανός , ὁμοίως καί ἥλιος καί ὁ ἄστρον ἕκαστος , πλήν ὅτι οὖον κατά ἑαυτοῦ εἰμί ἀλλά ἐν οὗτος , ἥλιος ἐν ἥλιος καί σελήνη ἐν σελήνη καί οὐρανός ἐν οὐρανός , πρός ἐκεῖνος ὁ ἄτοπος καί οὗτος προσλαμβάνω ὁ δύο σῶμα ἐν ὁ αὐτός τόπος εἰμί . p . 998a20 Περί τε οὗτος οὖν ἀπορία πολύς πῶς δεῖ τίθημι τυγχάνω ὁ ἀλήθεια . ἐς ἀρχή προτίθημι εἶπον περί πλείων πρόβλημα ὁ πρόκειμαι βιβλίον , ὅστις καί ἐκτίθημι · καί ἐνταῦθα μέν ἐπί ἑκάτερος ἐπιχειρέω , ὁ δέ λύω ἐν ὁ Γ ἐπιφέρω . εἰμί οὖν ὁ πρόβλημα ὁ ἐκτίθημι ὑπό αὐτός καί ὁ περί αὐτός ζήτησις καί ὁμοιόω καί ἀνόμοιος , παραλείπω δέ ὁ περί αὐτός λόγος ἐνταῦθα · λέγω δέ ἀκριβῶς περί αὐτός ἐν ὁ Γ στοιχεῖον καί ἐν ὁ I . πρόκειμαι τοίνυν αὐτός ἐνταῦθα ζητέω περί ὁ ἀρχή · καί φημί ὅτι ἄξιος ἀπορία , ποῖος ἄρα μᾶλλον ἀρχή ὁ εἰμί ὑπάρχω , πότερος ὁ στοιχεῖον ἢ ὁ γένος . καί ἐπιχειρέω κατά ἀμφότερος ὁ λόγος . οἶδα μέντοι γε χρή ὅτι καί ὁ στοιχεῖον καί ὁ γένος δύναμαι εἰμί ἀρχή ὁ εἰμί · ἀλλά ὁ μέν στοιχεῖον ὡς ὑλικός αἴτιος , οἷος ὁ τέσσαρες στοιχεῖον ἀρχή ὑπάρχω ὁ σῶμα ὡς ὑλικός αἴτιος , ὁ μέντοι γε γένος ὁ πρῶτος ὁ λόγος ὁ παρά ὁ δημιουργός ποιητικός . ὑπάρχω καί παρακτικός πᾶς ὁ εἰμί . ἔχω δέ καί ὁ ψυχή οὗτος ὁ λόγος , ἀλλά γνωστικός μόνος , οὐκέτι καί δημιουργικός . πάλιν ζητέω ὅτι εἰμί ἄρα ὁ γένος ὑπάρχω στοιχεῖον ὁ εἰμί , πότερος ὁ καθόλου ἢ ὁ προσεχής . χρή μέντοι γε γιγνώσκω ὅτι εἰμί ὁ ἐπί ὁ πολύς λαμβάνω καί ὑστερογενής , τουτέστι ὁ ἐν ὁ φαντασία , μᾶλλον ὁ προσεχής ὑπάρχω ὡς γάρ εἴρω ἐν κατηγορία , μᾶλλον εἰμί αἱρέω ὁ Σωκράτης ἐκ ὁ εἶπον ὅτι ἄνθρωπος ὁ ἐκ ὁ εἶπον ὅτι ζῷον · δύναμαι γάρ καί ὁ ἵππος ζῷον εἰμί ) , εἰμί δέ ὁ πρό ὁ πολύς , δῆλος ὅτι καί ὁ ἀληθής λόγος ἔχω οὕτως , ὅτι δεῖ λαμβάνω ὁ λόγος ὁ δημιουργικός , οἷος , εἰμί τυγχάνω , ὁ λόγος ὁ ζῷον , κατά ὅς παράγω πᾶς ὁ ζῶ . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἅπας . p . 998a20 Περί τε οὗτος οὖν ἀπορία πολύς πῶς τίθημι . Φησίν ὅτι πολύς εἰμί ἀπορία καί περί ὁ φθάνω , εἴτε μόνος εἰμί αἰσθητός οὐσία εἴτε καί ἄλλος τις παρά οὗτος , καί εἰμί εἰμί ἄλλος , πολύς εἰμί ἀπορία · ὁμοίως δέ καί περί ὁ ἀρχή ὁ εἰμί , πότερος δεῖ ἐγώ ὑπολαμβάνω ἀρχή καί στοιχεῖον ὁ εἰμί ὑπάρχω ὁ γένος ἢ μᾶλλον ἐκ ὅς ἐνυπάρχω εἰμί ἕκαστος πρῶτος , τουτέστιν ἢ μᾶλλον δοκέω εἰμί οὗτος ἐκ ὅς σύγκειμαι ὁ πᾶς πρῶτος , τουτέστι ὁ δ στοιχεῖον , ἀλλά οὖον ὁ κοινός ὁ φωνή εἰμί ἀρχή · τουτέστιν οὐ εἰμί ὁ ἁπλόος φωνή κατηγορέω κατά πᾶς ὁ ζῷον ὁ φωνέω ἀρχή . καί πάλιν ὁ διάγραμμα τουτέστι ὁ θεώρημα ὁ ἐν γεωμετρία , οὗτος στοιχεῖον λέγω , ὅς ὁ ἀποδείκνυμι ἐνυπάρχω ἐν ὁ ὁ ἄλλος ἀπόδειξις ἢ πᾶς ἢ πλεῖστος . ὁ γάρ θεώρημα ὁ λέγω ὅτι ὁ ἰσοσκελής τρίγωνος ὁ πρός ὁ βάσις γωνία Ἴσαι ἀλλήλων ὑπάρχω ἀποδείκνυμι ἐκ ὁ πρό αὐτός , ὥστε στοιχεῖον εἰμί ὁ πρό αὐτός · ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω . καινός δέ προστίθημι ὁ ἢ πᾶς ἢ πλείων , ὅτι ὁ μέρος οὗτος ὁ θεώρημα ὁ λέγω ὅτι ὁ ἰσοσκελής τρίγωνος ὁ πρός ὁ βάσις γωνία Ἴσαι ἀλλήλων ὑπάρχω , πρός μέγας ἐγώ συμβάλλω , πρός πᾶς σχεδόν εἶπον · ὁ δέ ἕτερος αὐτός μέρος ὁ λέγω ὅς προσεκβάλλω ὁ ἴσος εὐθύς ὁ ὑπό ὁ βάσις γωνία Ἴσαι ἀλλήλων ὑπάρχω πρός εἷς τίς συμβάλλω . χρή γάρ οἶδα ὅτι δείκνυμι ὁ γεωμέτρης ἐπί ὁ θεώρημα ὁ λέγω ἐπί ὁ αὐτός εὐθύς δύο ὁ αὐτός εὐθύς ἄλλος δύο εὐθύς Ἴσαι οὖον συνίστημι ἐπί ὁ αὐτός σημεῖον . καί δείκνυμι οὗτος ὁ Εὐκλείδης ἐκτός πίπτω ὁ εὐθύς . ἐάν οὖν τις ἀπορέω λέγω ὅτι πόθεν δῆλος μή ἐντός πίπτω , εἰμί οὗτος δείκνυμι διά ὁ μέρος ὁ θεώρημα ὁ λέγω ὅς προσεκβάλλω ὁ ἴσος εὐθύς ὁ ὑπό ὁ βάσις γωνία Ἴσαι ἀλλήλων ὑπάρχω διά οὗτος τοίνυν καί στοιχεῖον οὗτος λέγω ἐκ ὅς οὗτος ἀποδείκνυμι . p . 998a28 ἔτι δέ ὁ 〈 σῶμα 〉 καί ὁ πλείων λέγω στοιχεῖον . ὅστις ἀρχή ὁ εἰμί ὁ στοιχεῖον ὑπάρχω , χράομαι μάρτυς Εμπεδοκλῆς λέγω ὁ τέσσαρες στοιχεῖον καί ὁ ἄλλος φυσιόλογος ὁ ἐρῶ εἷς εἰμί στοιχεῖον ἀρχή ὁ εἰμί , οἷος Ἡράκλειτος ἢ ’αναξιμενω καί ὁ ἄλλος ὁ τοιοῦτος . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω ὅτι πρός οὗτος δέ ὁ σῶμα καί ὁ ὁ πλείων πλείων λέγω εἰμί στοιχεῖον καί ὁ εἷς , ἐκ ὅς σύγκειμαι ὁ καί ἐκ ὅς συνίστημι ἀρχή λέγω εἰμί , οἷος Εμπεδοκλῆς πῦρ καί ὕδωρ καί ὁ μετά οὗτος στοιχεῖον , τουτέστιν ἀήρ καί γῆ , ἐκ ὅς εἰμί ὁ εἰμί ἐνυπάρχω · οὔτε γάρ ὡς γένος ὁ εἰμί ὑποτίθημι αὐτός , ἀλλά ὡς στοιχεῖον . πρός δέ οὗτος καί ὁ ἄλλος εἰμί τις ἐθέλω ὁ φύσις σκοπέω , εὑρίσκω ὡς ὅτι ἀρχή ὁ εἰμί στοιχεῖον ὑποτίθημι , οἷος κλίνη ἀρχή † ὅς εἰμί δίπους καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος · οὗτος δέ στοιχεῖον ὑπάρχω . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἅπας . ὥστε ἐκ οὗτος ὁ λόγος οὐ εἄν εἰμί ἀρχή ὁ γένος ὁ εἰμί . καί ἀπό ὁ οὖν τεχνητός οὗτος δείκνυμι , ὡς εἴρω · καί γάρ κλίνη καί ἕκαστος ὁ τοιοῦτος ὁ βούλομαι τίς ὁ φύσις ἕκαστος αὐτός σκοπέω ὁ γνῶσις ἐκ ὅς συνίστημι μόριον . ἀρχή γάρ ἕκαστος αὐτός ὁ ἐκ ὅς συνίστημι · ἐκ μέν γάρ ὁ γνωρίζω εἰς ἀρχή γνώριμος καί ὁ ἐκ ὁ ἀρχή γίγνομαι · οὗτος δέ ἕκαστος γυωριζω , ὅταν ὁ ἐκ ὅς σύγκειμαι καί ὁ τρόπος ὁ σύνθεσις γνώριμος · γίγνομαι . p . 998b4 εἰμί δέ ἕκαστος μέν γνωρίζω διά ὁ ὁρισμός . δείκνυμι ὅτι ἀρχή ὁ εἰμί ὁ στοιχεῖον , ἐντεῦθεν πειράω δείκνυμι ὅτι μᾶλλον ὁ γένος ὑπάρχω ἀρχή ὁ εἰμί . εἰμί γάρ , ὁ , ὁ πρᾶγμα γιγνώσκω ἐκ ὁ ὁρισμός , ὁ δέ ὁρισμός ὁ εἰμί ἔχω ἐκ γένος καί διαφορά , δῆλος ὅτι ὁ γένος ἀρχή ἄγω εἄν ὁ εἰμί . χρή μέντοι γε γιγνώσκω ὅτι εἰμί μέν ὁ πρόσω γένος λέγω , ὁ εἰμί ἀρχή ὁ εἰμί ὑπάρχω , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ θεωρία , ὁ λόγος ὁ δημιουργικός ὁ ἐξαιρέω · ἐπεί δυνατός εἶπον ὅτι καί ὁ γένος καί ὁ διαφορά στοιχεῖον ὁ ὁρισμός ὑπάρχω , ἐπειδή ἐκ αὐτός σύγκειμαι ὁ ὁρισμός . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι εἰμί ὁ πρᾶγμα γιγνώσκω ἐκ ὁ ὁρισμός αὐτός , ἀρχή δέ ὁ γένος ὁ ὁρισμός ὑπάρχω , ἀνάγκη πᾶς καί ὁ ὁριστός ἀρχή εἰμί ὁ γένος · ἕκαστος γάρ γνωρίζω διά ὁ ὁρισμός . ὁ οὖν ἐπιχείρησις . δύναμις τοιοῦτος εἰμί . εἰμί ἐκ ὅς ἕκαστος γνωρίζω , οὗτος ἐκεῖνος ἀρχή κεῖμαι γάρ ὅτι ἐκ ὁ ὁ αἴτιος καί ὁ στοιχεῖον τίνω οἶδα καί ὁ ἀρχή γίγνομαι ὁ καί αὐτός οἶδα ) ἐκ δέ ὁ ὁρισμός γιγνώσκω ἕκαστος ὁ εἰμί , ὁ ὁρισμός ἄρα ἀρχή . ἀλλά μήv πάλιν αὐτός ὁ ὁρισμός ὁ γένος ἀρχή · ἀρχή γάρ ὁ ὁρισμός ὁ ὁ γένος λῆψις . ὥστε καί ὁ ὁριστός ἀρχή ὁ γένος ὑπάρχω . p . 998b6 κἀν εἰμί εἰμί ὁ ὁ εἰμί λαμβάνω ἐπιστήμη . ἐπιστήμων γίγνομαι ὁ πρᾶγμα ὁ εἶδος θήρ · ἕκαστος γάρ ὁ εἰμί κατά ὁ εἶδος ὁ ἑαυτοῦ χαρακτηρίζω , ὁ δέ εἶδος οὐ εἰμί αἱρέω ἄνευ ὁ γένος , ὡς εἴρω ἐν ὁ εἰσαγωγή Πορφύριος , εἰμί γε ὁ πρός τίς ὑπάρχω · ὥστε καί ἐντεῦθεν εἰμί αἱρέω ὅτι ὁ γένος ἀρχή ὁ εἰμί ὑπάρχω . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι τότε γιγνώσκω ὁ εἰμί , ὅταν λαμβάνω ὁ ὁ εἶδος ἐπιστήμη , ἐπεί κατά ὁ εἶδος ὁ πρᾶγμα χαρακτηρίζω , ὁ δέ εἶδος ἀρχή ὁ γένος εἰμί · ὥστε ὁ εἰμί ἀρχίς ὁ γένος ὑπάρχω . καί γάρ ὁ ὁρισμός αὐτός κατά ὁ εἶδος · ὁ γάρ κατά ἕκαστος οὐ εἰμί κύριος ὁρισμός , ἀλλά ὑπογραφή . εἰμί οὖν ἐκ ὁ οὗτος γνῶσις ὁ ὁ εἰμί γνῶσις ἀρτέομαι , εἶδος ἄν ἄγω ἀρχή ὁ κατά ἕκαστος , κατά ὁ εἶδος εἰμί . ἀλλά μήv ἀρχή ὁ εἶδος ὁ γένος · ἐκ γάρ ὁ οὗτος διαίρεσις ὁ εἶδος , καί ὁ ὁ εἶδος ὁρισμός διά ὁ γένος . καί ὁ εἰμί ἄρα ἀρχή πᾶς ὁ γένος . p . 998b9 φαίνω δέ τις καί ὁ λέγω στοιχεῖον . ὅτι2 γένος ὑπάρχω ἀρχή ὁ εἰμί , μάρτυς παράγω Πλάτων καί ὁ Πυθαγόρειος . φημί γάρ ὅτι ἀρχή ὁ εἰμί λέγω ἐκεῖνος ὁ εἷς ὁ εἰμί καί ὁ δυάς , καί γένος οὗτος ὑποτίθημι . δῆλος δέ ὅτι συμβολικός ὁ μέν εἷς ὡς προακτικός ὁ πᾶς , ὁ δέ εἰμί ὡς αἴτιος ὁ ὁ πᾶς ὑπόστασις , ὁ δέ δυάς ὡς αἴτιος ὁ πρόοδος . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι φαίνω δέ τις καί ὁ λέγω στοιχεῖον ὁ εἰμί ὁ εἷς ἢ ὁ εἰμί ἢ ὁ μέγας καί μικρός ὡς γένεσις αὐτός χράω . κατά πᾶς γάρ ὁ εἰμί κατηγορέω ὁ Πλάτος ὁ εἷς καί ὁ δυάς καί ὁ εἰμί . κατά ὅσος μέν γάρ ὅδε τίς εἰμί ἕκαστος ὁ εἰμί τοιοῦτος δέ κατά ὁ εἶδος ) , ὁ εἷς αὐτός καί ὁ ὅς κατηγορέω · κατά ὅσος δέ ἐν ῥύσις συνεχής καί μεταβολή παρά ὁ ὑπόκειμαι εἰμί , παρά οὗτος ὁ μέγας καί ὁ μικρός αὐτός κατηγορέω . p . 998b11 ἀλλά μήv οὐδέ ἀμφοτέρως οἷος τε λέγω ἀρχή . ἀδύνατος διχῶς ὑποτίθημι ἀρχή καί λέγω ὅτι καί γένος καί στοιχεῖον · ὁ γάρ ἀρχή εἷς τίς πρᾶγμα εἰμί , οὖον δυνατός δέ εἷς πρᾶγμα δύο ὁρισμός ἀποδίδωμι . ὁ γάρ κύριος ὁρισμός , ὡς εἴρω ἐν ὁ ὕστερος ἀναλυτικός , εἷς εἰμί . λέγω δέ ἐγώ ὅτι ὁ εἰμί κατά αὐτός οὖον δυνατός πρᾶγμα εἰμί δύο ὁρισμός , κατά ἄλλος μέντοι γε ὅς ἄλλος οὐδείς εἰμί ἄτοπος · ἕτερος γάρ εἰμί ὁ ὑλικός ἀρχή καί ἕτερος ὁ ὁρισμός ὅτι ἐκ ξύλον καί λίθος , καί ἕτερος πάλιν ὁρισμός ὁ ἐκ ὁ εἶδος , ὁ σκέπασμα κωλυτικός ὄμβρος καί φθορά . ὅς οὖν λέγω οὗτος εἰμί , ὅτι οὖον δυνατός εἰμί διχῶς ὑποτίθημι ὁ ἀρχή . ὁ μέν γάρ λόγος ὁ οὐσία ὁ πρᾶγμα εἷς εἰμί , ἕτερος δέ εἰμί ὁ ὁρισμός ὁ διά ὁ γένος καί ὁ λέγω ἐκ ὅς εἰμί ἐνυπάρχω , τουτέστι καί ἕτερος ὁ ὁ στοιχεῖον ὡς ἄρχω · ὥστε εἰμί ὁ αὐτός πρᾶγμα οὐ ὁρισμός , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος . p . 998b14 πρός δέ οὗτος εἰμί καί ὅτι μάλιστα . κἀν ὑποτίθημι ὁ γένος ἀρχή εἰμί ὁ εἰμί , πάλιν ἔτι ἄπορος ὁ πρῶτος καί ἐξαιρέω , ἤγουν ὁ ἔσχατος καί προσεχῶς κατηγορέω ὁ ἄτομος . καί δῆλος ὅτι κύριος ὁ πρῶτος , τουτέστι ὁ λόγος ὁ δημιουργικός , ὁ ἀπλόος ζῷον . ἄξιος οὖν ζήτησις πότερος ὁ ἄνω2 γένος χρή τίθημι ἀρχή καί ὁ κοινός , ἢ ὁ ἔσχατος καί ὁ προσεχής ὁ κατά ἕκαστος , ὅσπερ ἄτομος εἶδος καλέω . γένος γάρ καί ὁ εἶδος νῦν λέγω . p . 998b17 εἰμί μέν γάρ ὅτι ὁ καθόλου μᾶλλον ἀρχή . Φησίν ὅτι ἐάν ὑποτίθημι ἀρχή εἰμί ὁ εἰμί ὁ καθόλου , δῆλος ὡς ὅτι ὁ ἄνω2 λαμβάνω ὁ γένος · οὗτος γάρ λέγω κατά πᾶς , καί ἐπί ὅσος λέγω ὁ προσεχής , λέγω καί οὗτος , ἐπί ὅσος δέ οὗτος , οὖον λέγω ὁ προσεχής · ὥστε μᾶλλον οὗτος γένος ὑπάρχω ὁ προσωτέρω . τοσοῦτος ἄρα εἰμί ἀρχή , ὅσος καί γένος πρῶτος · οἷος εἰμί δέκα γένος ὁ κατηγορία , φανερός ὅτι καί δέκα ἀρχή εἰμί ὁ εἰμί . ὥστε εἰμί τε εἰμί καί ὁ εἷς ἀρχή καί οὐσία · οὗτος γάρ κατά πᾶς μάλιστα λέγω ὁ εἰμί , ὡς δείκνυμι . εἰ γάρ εἰμί οὗτος πᾶς ὁ εἰμί κατηγορέω ὡς γένος . οὗτος ἄν ἄγω ἀρχή καί αἴτιος ὁ εἰμί . p . 998b22 οὐ οἷος τε δέ ὁ εἰμί εἷς εἰμί γένος οὔτε εἷς οὔτε ὁ εἰμί . ζητέω ἄρα πόσος δεῖ καλέω ἀρχή ὁ εἰμί , πότερος ὁ γένος ἢ ὁ στοιχεῖον · καί ἐπιχειρέω ἐπί ἑκάτερος δείκνυμι ὅτι οὔτε ὁ γένος οὔτε δέ ὁ στοιχέω , γυμναστικός προσάγω ὁ λόγος . ἐντεῦθεν οὖν πάλιν ζητέω , εἰμί ἄρα ὁ γένος ὑποτίθημι ἀρχή ὁ εἰμί , πότερος ὁ πόρρος γένος δεῖ ἐγώ ὑποτίθημι ἢ ὁ προσεχής . καί πρότερος γυμναστικός προέρχομαι ἐπιχειρέω δείκνυμι ὅτι οὖον δυνατός ὁ πόρρω , ἔπειτα δέ ἀναιρέω κ·αὶ ὁ προσεχής . καί ὕστερος αὐτοφυής καί ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα ἕπω δείκνυμι ὅτι μᾶλλον ὁ προσωτέρω ὑπάρχω ἀρχή ὁ εἰμί · τέως δέ οὖν ὅτι οὐ εἰμί ἐπιχειρέω δείκνυμι . καί προάγω ὁ λόγος οὗτος ὁ τρόπος . φημί ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ὁ προσωτέρω γένος ἀρχή εἰμί ὁ εἰμί , πᾶς εἰμί ἀνάγκη , ὅσος ὁ γένος ὑπάρχω , τοσοῦτος καί ὁ ἀρχή · εἰμί δέκα ὁ γένος , καθάπερ αὐτός φημί , δέκα καί ὁ ἀρχή . ποῖος οὖν μᾶλλον δοκέω γένος εἰμί ὁ εἰμί . , φανερός ὅτι ὁ εἷς καί ὁ εἰμί , ἐπεί οὗτος διά πᾶς ὁ εἰμί φοιτάω · πᾶς γάρ ὁ εἰμί μετέχω καί ὁ ἑνάς , ὡς ἐκεῖθεν προέρχομαι , καί ὁ εἰμί , εἰμί γε ὁ μή ὅς οὐδέ εἰμί . δείκνυμι οὖν ὅτι οὖον γένος οὗτος δύναμαι εἰμί καί διά οὗτος οὐδέ ἀρχή . καί τίς λέγω περί οὗτος ; προέρχομαι γάρ καί περί ὁ ὁμολογουμένως γένος δείκνυμι ὅτι οὐ εἰμί γένος γυμναστικός . τίς οὖν φημί ; ὅτι οὐδέποτε οὔτε ὁ εἶδος ὁ διαφορά κατηγορέω , οὔτε δέ ὁ γένος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ διαφορά , δῆλος · οὐδείς γάρ κατηγορέω ὁ ἄνθρωπος ὁ λογικός , οὔτε δέ ὁ ζῷον κατηγορέω ὁ λογικότης , ἀλλά εἰμί ἄρα , ὁ λογικός ὁ ἐν ὑπόκειμαι θεωρέω . εἰμί τοίνυν ὁ εἰμί καί ὁ εἷς κατηγορέω καί ὁ διαφορά αὐτός κατά ἑαυτοῦ , τουτέστι ὁ λογικότης , φανερός ὅτι οὐ ὑπάρχω γένος . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης · ὁ δέ ἡμέτερος φιλόσοφος πρός αὐτός , ὅτι ὁ λογικότης αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἀνυπόστατος ὑπάρχω · ἀμελέω ὅς καί ὁ λόγος ὁ παρά ὁ δημιουργός οὐ εἰμί ὁ λογικότης ἀλλά ὁ λογικός . αὐτός γάρ κατά ἑαυτοῦ ὁ διαφορά ἀνύπαρκτος καί ἀνυπόστατος ὑπάρχω , ὥστε οὐδέ ὁ εἰμί οὐδέ ὁ εἷς ὁ λογικότης κατηγορέω ὁ μή εἰμί , ἀλλά σύν ὁ μετέχω , τουτέστι ὁ λογικός , ὥσπερ καί ὁ ζῷον . ὥστε γένος ὑπάρχω ὁ ὅς καί ὁ εἷς , καί διά οὗτος καί ἀρχή . πάλιν τοίνυν φημί ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἔνθα ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερον εἰμί , ὁ κοινῶς κατηγορέω οὐ εἰμί γένος . διά οὗτος γάρ φημί ὁ ψυχή μή εἰμί γένος ὁ κατά μέρος Ψυχή , ἐπεί ὁ φυσικός πρότερος εἰμί ὡς συναναιρέω , μή συναναιρέω δέ · ὁ γάρ συναναιρέω μέν , μή συναναιρέω δέ φύσις πρότερος ὑπάρχω . εἰμί τοίνυν καί ἐπί ὁ εἰμί φύσις πρότερος ὑπάρχω ὁ οὐσία ὡς συναναιρέω , μή συναναιρέω δέ ὁ συμβεβηκός , δῆλος ὡς ὅτι ὁ εἰμί καί ὁ εἷς οὐ εἰμί γένος , ἐπεί θεωρέω ἐπί αὐτός ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος δυνατός γάρ εἰμί εἰμί οὐσία καί ποσός ἄνευ ὁ ἄλλος συμβεβηκός ) καί ὅτι ἐν ὁ οὐσία ἔχω ὁ εἰμί ὁ συμβεβηκός . εἰμί οὖν μή εἰμί γένος , δῆλος ὡς ὅτι οὐδέ ἀρχή . ἰστέον οὖν ὅτι ὁ ἐκ ὁ περίπατος οὖον πάνυ διαρθρόω ὁ περί ὁ διαφορά θεωρία · δύναμις γάρ λέγω εἰμί ὁ διαφορά ἐν ὁ γένεσις . διά οὗτος γάρ καί ὁ πορφύρεος φημί ὅτι “ ἀλλά ὡς ἀξιόω ” ὡς μή δέχομαι ὁ παρά αὐτός . ἐνέργεια γάρ ὑπάρχω ὁ διαφορά , καί οὐδείς ἄτοπος · οὔτε γάρ τόπος εἰμί ἐκεῖσε οὔτε μόριον , οὔτε δέ ἐναντίος ὑπάρχω . τίς οὖν ἄτοπος ὁ θεωρέω ὁ διαφορά ἐν ὁ γένεσις ; ὡς γάρ εἴρω , οὐ εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ διαφορά . φημί οὖν ἐγώ πρός αὐτός ὅτι ὁ εἰμί ἐπί ὁ κατατάσσω γένος ῥώννυμι ὁ λόγος , καί ἔνθα ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος θεωρέω , ὁ κοινῶς κατηγορέω οὐ εἰμί γένος , ἐπεί ἐν ὁ ὕλη θεωρέω καί ὑπάρχω ἐννοηματικός ·· διό ἐπί ὁ ὑστερογενής καί ἐννοηματικός ἀγαθός ὁ αἰσθητός καί ὁ ἄτομος ὁ γένος , ὡς ἐν κατηγορία λέγω . ἐπί μέντοι γε ὁ ἐξῃρηοὔτε Μένων οὐδείς εἰμί ἄτοπος ὁ εἰμί καί ὁ εἷς γένος ὑποτίθημι · ὁ γάρ ἐξαιρέω γένος ὑπό περιουσία δύναμις προΐσχω ἅμα πᾶς ὁ διαφορά , ὅστις διαφορά παρακτικός γίγνομαι ὁ ὅδε . καί ὁ εἰμί γένος εἰμί ὁ τε εἰμί καί ὁ εἷς ὡς παρακτικός πᾶς ὑπάρχω ἀθρόος . ἀμελέω ὅς καί ἐν ὁ ζῷον θεωρέω ὁ πρότερος εἰμί καί ὁ ὕστερος · πρότερος γάρ , εἰμί τυγχάνω , ὑπάρχω ὁ οὐράνιος ζῷον , ἥλιος φημί καί σελήνη καί ὁ ἄλλος οὐράνιος , ἔπειτα ὁ χερσαῖος καί ὁ ἄλλος . καί ἐν αὐτός δέ ὁ χθόνιος ζῷον πλεῖστος ὅσος εἰμί διαφορά · λέγω γάρ ζῷον καί ὁ ἄνθρωπος καί ὁ μύρμηξ , καί πρότερος εἰμί ὁ ἄνθρωπος ὡς τίμιος . ὅμως λέγω εἰμί γένος ὁ ζῷον ὁ ἐξαιρέω , ἐπειδή , ὡς εἴρω , ἐκ περιουσία δύναμις προάγω ἀθρόος ἐκ οὗτος ὁ διαφορά , ὅστις ἀπογεννάω ὁ ἄλλος πᾶς . ὥστε ἐπί ὁ ἐκλέγω γένος χώρα ἔχω λέγω ὁ τοιοῦτος πᾶς γένος · οὐκέτι μέντοι γε ἐπί ὁ κατατάσσω καί ἐν ὁ ὕλη θεωρέω . ἐντεῦθεν ἐπιλύω καί ὁ ἐν κατηγορία περί ὁ οὐσία , ὅτι εἰμί θεωρέω ἐπί αὐτός ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος , ὅς φημί Ἀριστοτέλης πρότερος λέγω οὐσία ὁ ἄτομος , πῶς ὁ κοινῶς κατηγορέω , τουτέστιν ὁ οὐσία , γένος ὑπάρχω ; p . 998b22 οὐ οἷος τε δέ ὁ εἰμί εἷς εἰμί γένος οὔτε ὁ εἷς οὔτε ὁ εἰμί . ὐκʹ ἐκ παράλληλος λέγω ὁ εἷς , ἀλλά δεῖ προσυπακούω ὁ κοινός · οὖον δυνατός , φημί , ὁ εἰμί εἷς κοινός γένος εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , καθάπερ καί ἐν ὁ θεωρία εἴρω . ἀνάγκη μέν γάρ ὁ διαφορά ἕκαστος γένος καί εἰμί καί εἷς εἰμί ἕκαστος · πᾶς γάρ διαφορά γένος διαιρετικός καί εἰμί καί εἷς · εἰμί , ὥστε καί ὁ ὁ εἷς καί ὁ ὁ εἰμί διαφορά , εἰμί γένος οὗτος ὁ τε εἰμί καί ὁ εἷς , οὗτος ] καί ἕκαστος αὐτός εἰμί εἷς καί εἰμί . ἀλλά εἰμί εἰμί καί εἷς ἕκαστος ὁ εἰμί διαφορά , γένος εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς κατηγορέω ἄν ὁ οἰκέω διαφορά ὁ γένος αὐτός κατά ἑαυτοῦ . οὗτος δέ ἀδύνατος φημί εἰμί . καθόλου δέ οὔτε ὁ εἶδος ὁ ὡς γένος ὅς εἶδος πολλαχῶς γάρ ὁ εἶδος ) ὁ οἰκεῖος κατηγορέω διαφορά , εἰμί κατά ἑαυτοῦ ὁ διαφορά λαμβάνω · ὁ γάρ διαφορά ἐπί πλέω κατηγορέω ὁ εἶδος , ὥσπερ ὁ λογικός ὁ ἄνθρωπος , ὁ δέ ἐπί μικρός λέγω ὁ ἐπί πλέω λέγω οὐ οἷος τε ἀληθής κατηγορέω . διά οὗτος γάρ εἶπον ὁ οἰκέω διαφορά , ἴσος λέγω ὁ ὑπό ὅς εἰδοποιέω . ἔτι ὁ μέν εἶδος συναμφότεροι , ὁ δέ διαφορά μέρος ὁ συναμφότεροι . ἔτι μόριον ὁ διαφορά ὁ εἶδος , κατά ὅσος ὁ ἐν ὁ ὁριστικός λόγος παραλαμβάνω ἕκαστος μόριον εἰμί ἐκεῖνος ὅς συμπληρόω ὁ οὐσία , καί μόριον ἀνομοιομερής · οὖον γάρ αὐτός ὁ γένος σημαίνω ἐν ὁ ὁρισμός καί ἕκαστος ὁ διαφορά · ὁ δέ τοιοῦτος ὅλος οὖον κατηγορέω ὁ αὐτός μέρος . διά οὗτος γάρ οὐδέ ὁ γένος ὁ εἶδος κατηγορέω . ἀλλά οὐδέ ὁ γένος κατηγορέω ὁ οἰκέω διαφορά , ὅταν ὁ διαφορά Χωρὶς ὁ εἶδος λαμβάνω , καί μή ἐν αὐτός ὁ εἶδος περιέχω . ὁ γάρ ζῷον ὅταν λογικός κατηγορέω , ὁ ζῷον λογικός κατηγορέω οὗτος γάρ ἐξακούω τότε ἐκ ὁ λογικός ) , ἐπεί αὐτός τε κατά ἑαυτοῦ ὁ διαφορά ἄνευ ὁ εἶδος λαμβάνω κατηγορέω , οἷος ὁ λογικότης · ποιότης γάρ τις ὁ διαφορά , κατά ὅς πῶς οἷος τε ὁ ζῷον οὐσία συναμφότεροι σημαίνω κατηγορέω ; οὔτε ἄρα ὁ εἶδος οὔτε ὁ γένος ὁ διαφορά κατηγορέω . p . 998b26 ὥστε εἴπερ ὁ εἰμί γένος . Φησίν ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ὁ ὅς ἢ ὁ εἷς γένος , οὐδείς διαφορά οὔτε ὁ ] εἰμί οὔτε ὁ ] εἷς εἰμί , ἐπεί συμβαίνω εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ , τουτέστι ὁ λογικότης καί ὁ ἄλλος διαφορά , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος · κατά ἑαυτοῦ γάρ ὁ διαφορά εἰμί ανύπαρκτος εἰμί . εἰμί οὖν οὗτος ὑποτίθημι γένος , οὐ εἰμί διαφορά . ὁ οὖν ὁ εἰμί καί εἷς διαφορά , εἰμί γένος οὗτος , οὔτε ὄνιον οὔτε ἕκαστος αὐτός εἷς εἰμί , τουτέστιν οὐδέ εἷς διαφορά οὔτε ὅς οὔτε εἷς εἰμί ( πᾶς εἰμί εἰμί ) , ὅσπερ ἄτοπος . εἰμί οὖν μή ἀναιρέω ὁ διαφορά , οὖον γένος οὗτος ὑπάρχω . p . 998b27 ἀλλά μήv εἰμί μή γένος , οὐδέ ἀρχή εἰμί . ἐντεῦθεν δείκνυμι συλλογίζομαι ἐν δύο σχῆμα ὅτι εἰμί μή γένος οὗτος , οὐδέ ἀρχή ὑπάρχω · ὁ ἀρχή γένος , ὁ εἰμί καί ὁ εἷς οὖον γένος , οὐ ἄρα ἀρχή ὁ εἰμί καί ὁ εἷς . λέγω οὖν ὅτι ἁμαρτάνω ὁ καταφατικός πρότασις ὁ λέγω ὅτι ὁ ἀρχή γένος . τις γάρ ἀρχή εἰμί γένος · οὔτε γάρ πᾶς ἀρχή γένος · οὐδέπω γάρ καί ὁ ὑλικός ἀρχή γένος ὑπάρχω . p . 998b28 ἔτι καί ὁ μεταξύ συλλαμβάνω . ἀσθενής ὁ ἐπιχείρησις ὁ δείκνυμι νῦν ὅτι οὖον γένος ὁ τε εἷς καί ὁ εἰμί . ὁ δέ λόγος οὕτως προφέρω . φημί γάρ ὅτι ὁ μεταξύ συλλαμβάνω γένος ὑπάρχω , οἷος ὁ ζῷον πτηνός καί ὁ πεζός δίπους · ὥστε εἰμί ὑποτίθημι γένος ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , εἰμί καί ὁ διαφορά αὐτός γένος μετά αὐτός μέχρι ὁ ἄτομος , ὥσπερ καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁράω ὁ τοιοῦτος γίγνομαι · νῦν δέ ὁ μέν δοκέω ἐν οὗτος ἔχω , ὁ δέ οὖον δοκέω . οὐδέ γάρ καί ἐπί ὁ στέρησις , οἷος ὁ δίπους ζώιον εἰμί γένος , οὐδέπω δέ καί ὁ ἄπους ζῷον · στέρησις γάρ εἰμί ὁ ἄπους . φημί οὖν ἐγώ πρός οὗτος , ὅτι οὐ ἄτοπος καί ὁ διαφορά συμπλέκω μετά ὁ γένος λέγω γένος , οἷος ὁ ζῷον πτηνός , ἐπεί οὐ ἰσχύω ὁ συνήθεια εἷς ὄνομα ἀμφότερος προσαγορεύω . ὥστε καλῶς λέγω ὡς ὅτι λογικός εἰμί ὁ ἐπιχείρησις . p . 998b30 πρός δέ οὗτος ἔτι μᾶλλον ὁ διαφορά ἀρχή ἢ ὁ γένος . πάλιν ἕτερος κατασκευή ὅτι μᾶλλον ὁ διαφορά ἀρχή ὑπάρχω ἤ2 ὁ γένος . ὁ γάρ διαφορά , φημί , εἶδος ἀναλογέω , τουτέστι ὁ λογικός , ὁ δέ γένος ὕλη ἀναλογέω , ὡς εἴρω ἐν ὁ εἰσαγωγή Πορφύριος · μᾶλλον δέ ὁ εἶδος ἀρχή ἤ2 ὁ ὕλη , ὥστε μᾶλλον ὁ διαφορά ἀρχή ὑπάρχω ἤ2 ὁ γένος . εἰμί δέ ὑποτίθημι ἀρχή εἰμί ὁ διαφορά , ἤπειρος εἰμί ὁ ἀρχή · ἤπειρος γάρ εἰμί ὁ διαφορά , ἄλλως τε ἄν τις ἀρχή ὑποτίθημι εἰμί ὁ πρῶτος , τουτέστι ὁ εἰμί ἤγουν ὁ εἷς . οὕτως γάρ ἤπειρος ὁ εἰμί εἰμί ἀρχή , ἐάν τις ὑποτίθημι διαφορά πᾶς ὁ ἔμψυχος , τουτέστι βοτάνη μυρίος ὅσος ὑπάρχω , καί ἄψυχος πάλιν ὁμοίως . φημί οὖν ἐγώ πρός οὗτος , ὅτι ὁ γένος ὁ ἐξαιρέω εἷς εἰμί καί οὐ ἤπειρος , ἐκ ὅς ὁ ἄλλος πᾶς προέρχομαι · λοιπός ἐκεῖθεν προέρχομαι ἤπειρος γίγνομαι , καί εἰμί θαυμάζω ὁ ἀέναος πηγή ἐκεῖνος ὁ ἀεί μέν χορηγέω καί μηδέποτε ἐπιλείπω · οὗτος δέ αὐτός προσγίγνομαι ἐκ περιουσία δύναμις . καλῶς δέ προστίθημι ὁ Ἀριστοτέλης εἶπον ἄλλως τε ἄν τις πρῶτος γένος ἀρχή τίθημι . ἐάν γάρ λαμβάνω προσεχής γένος , οὖον γίγνομαι ἤπειρος ὁ διαφορά , οἷος ὁ προσεχής ὁ ζῷον · ὀλίγος γάρ εἰμί ὑπό αὐτός διαφορά · ὁ δέ Ἀριστοτέλης ὡς πρός ὁ εἰμί ὁ ἐπιχείρησις ποιέω . εἴρω δέ ὅτι καί ὁ γένος , ὅσπερ εἰμί ἀρχή , ὁ ἐξαιρέω εἷς εἰμί · λοιπός ἐκ αὐτός προΐημι ὁ διαφορά ἤπειρος εἰμί . ὥστε οὐ ἤπειρος ὁ ἀρχή , ἐπεί ὁ εἰμί οὕτως οὐκέτι εἰμί ἀρχή . p . 999a1 ἀλλά μήv καί εἰμί μάλα γε ἀρχοειδής ὁ εἷς . ἕτερος ἐπιχείρησις , καί φημί ὅτι μᾶλλον ἀρχοειδής εἰμί ὁ εἷς , εἷς δέ κύριος εἰμί ὁ ἀδιαίρετος · μᾶλλον οὖν ὁ εἶδος ἀρχή ὡς ἀδιαίρετος ἤ2 ὁ γένος · ὁ γάρ ἄνθρωπος οὖον διαιρέω ὥσπερ ὁ ζῷον εἰς ὁ οἰκεῖος διαφορά . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης · ἐγώ δέ φημί ὅτι καί κατά οὗτος εἰμί θεάομαι ὁ δύναμις ὁ γένος καί ὁ ὑπερβολή ὁ δύναμις ὁ οὐσία , ἐπεί οὖον δαπανάω τίς ἐκ αὐτός τοσοῦτος ἀπογεννάω καί προέχω ἐκ αὐτός . ἐκ ὅς δέ τίς ἀπογεννάω καί προέρχομαι , ἐκεῖνος μᾶλλον γένος θετέος ἤ2 ὁ μηδείς ἀπογεννάω . ἅπας οὖν , φημί , ὁ ἀδιαίρετος ἢ κατά ποσός εἰμί ἢ κατά εἶδος . πρότερος δέ εἰμί ὁ κατά εἶδος , ἐπεί ὁ κατά εἶδος διαίρεσις ἐν πᾶς ὁ κατηγορία θεωρέω , ὁ δέ κατά ποσός ἐν μόνος ὁ ποσός · ὥστε εἰκότως πρότερος φημί ὁ Ἀριστοτέλης ὁ κατά εἶδος διαίρεσις . ὁ δέ γένος διαιρετός εἰμί εἰς εἶδος . ὥστε μᾶλλον εἷς εἰμί ὁ ἔσχατος κατηγορέω · οὖον γάρ εἰμί γένος ἄνθρωπος ὁ τις ἄνθρωπος , ἵνα καί διαιρέω εἰς αὐτός . p . 999a6 ἔτι ἐν ὅς ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερον εἰμί , οὐ οἷος . ὅπερ εἴρω ἐν ὁ θεωρία . οὗτος οὖν λέγω ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι ἐν ὅς τόπρος καί ὁ ὕστερος κατηγορέω , οὐ οἷος τε ὁ ἐπί οὗτος εἰμί τίς παρά οὗτος , τουτέστι ὁ κοινῶς κατηγορέω οὗτος οὐ εἰμί γένος . οἷος ἐπεί ὁ δυάς πρῶτος εἰμί ὁ ἀριθμός , καί ὁ τριάς καί ἐφεξῆς , οὐ εἰμί τις ἀριθμός παρά ὁ εἶδος ὁ ἀριθμός , ὅς γένος ὑπάρχω ὁ ἀριθμός , 〈 ἐπεί 〉 ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος θεωρέω ἐν ὁ ἀριθμός . ὁμοίως δέ οὐδέ σχῆμα εἰμί παρά ὁ εἶδος ὁ σχῆμα , ἐπεί καί ἐν αὐτός θεωρέω ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος · φημί γάρ , εἰμί τυγχάνω , πρότερος εἰμί ὁ τρίγωνος , εἶτα ὁ τετράγωνος καί ἐφεξῆς . εἰμί τοίνυν ἐπί οὗτος ὁ κοινῶς κατηγορέω οὐ εἰμί γένος , σχολή γε ἐπί ὁ ἄλλος , τουτέστιν οὐδαμῶς ἐπί ὁ ἄλλος , ὁ κοινῶς κατηγορέω γένος ἐπεί ἐπεί οὗτος μᾶλλον δοκέω εἰμί γένος , τουτέστι ὁ σχῆμα καί ὁ ἀριθμός . ἐν δέ ὁ ἄτομος οὐ εἰμί ὁ μέν πρότερος ὁ δέ ὕστερος · οὔτε γάρ ἵππος πρότερος φημί ἄνθρωπος ἢ ἄνθρωπος ἵππος · καί διά οὗτος ὁ κοινῶς κατηγορέω γένος εἰμί , τουτέστι ὁ ζῷον . p . 999a13 ἔτι ὁ μέν ἀγαθός ὁ δέ χείρων , ἀεί ὁ ἀγαθός πρότερος . ἐντεῦθεν πειράω δείκνυμι ὅτι οὐδέ ὁ κύριος νομίζω γένος ὑπάρχω , τουτέστι ὁ ζῷον ἤ τίς τοιοῦτος . ὅπου μέν γάρ θεωρέω ὁ μέν ἀγαθός ὁ δέ χείρων , αὐτός ὁ ἀγαθός πρότερος , ὥστε πρότερος ὁ ἄνθρωπος ὁ ἵππος · ἐν ὅς δέ ὁ πρότερος καί ὕστερος θεωρέω , ὁ κοινῶς κατηγορέω οὐ εἰμί γένος , ὥστε οὐδέ οὗτος εἄν εἰμί γένος . οὐ ἄρα εἰμί δέ ] γένος ὁ ζῷον ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἵππος · εἰμί γάρ πρότερος τρόπος καί ὁ ἀγαθός , ὁράω ἐν ὁ ὁ πρότερος διαίρεσις ἐν κατηγορία δείκνυμι · ἐν πᾶς δέ ὁ γένεσις εἰμί ὁ μέν ἀγαθός , ὁ δέ χείρων ὁ εἶδος . ὥστε οὐδείς ὁ γένος ἀρχή , ἀλλά μᾶλλον ὁ ἄτομος οἶδα , ἐπεί ὁ ὑπό αὐτός ἄτομος οὐ εἰμί ὁ μέν πρότερος ὁ δέ ὕστερος . p . 999a14 ἐκ μέν οὖν οὗτος μᾶλλον φαίνω ὁ ἐπί ὁ ἄτομος . ἐκ ὁ εἴρω λόγος μᾶλλον φημί ἄν τις ὁ ἐπί ὁ ἄτομος ὁ ἐν ὁ ὑπό αὐτός ἄτομος ὁ πρότερος καί ὁ ὕστερος . p . 999a16 πάλιν δέ πῶς αὖος δεῖ οὗτος ὑπολαμβάνω ἀρχή , οὖον ῥᾴδιος . ἐντεῦθεν αὐτοφυής καί ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα ἕπω δείκνυμι ὅτι μᾶλλον ὁ γένος ἀρχή ὁ εἰμί ὑπάρχω , ὁ ἐξαιρέω δῆλος · καί οὗτος σαφῶς ἐνδείκνυμι . τίς γάρ ; φημί ὅτι δεῖ ὁ ἀρχή καί ὁ αἴτιος εἰμί χωρίζω παρά ὁ πρᾶγμα , ὅς εἰμί ἀρχή , καί δύναμαι χωρίζω εἰμί αὐτός · οὗτος δέ εἰμί ὁ παρά ὁ κατά ἕκαστος ὑπάρχω , τουτέστι ὁ καθόλου . καί δεῖ σημειόω ὅτι φημί ὕδω ὁ ἀρχή ὁ παρακτικός χωρίζω ὁ πρᾶγμα , ὅς εἰμί ἀρχή · ὥστε οἶδα καί αὐτός ὁ ἰδέα καί ὁ λόγος ὁ δημιουργικός ὁ πρᾶγμα ἐκλέγω καί χωριστός εἰμί . τίς γάρ ; φημί ὅτι δεῖ εἰμί ὁ ἀρχή καθόλου καί χωρίζω ὁ αἰσθητής · εἰμί δέ οὗτος , τίς ἄν τις ὑπολαμβάνω πλήν ὅτι καθόλου κατηγορέω καί κατά πᾶς ; ἀλλά μήv εἰμί διά οὗτος εἰμί ἀρχή , διά ὁ καθόλου κατηγορέω καί κατά πᾶς ὁ εἶδος , ὁ μᾶλλον καθόλου καί προσεχής εἰμί ὁ εἷς ὁ πᾶς ἀρχή μᾶλλον θετέος ἀρχή · ὥστε κύριος ἀρχή ὁ πρῶτος εἄν εἰμί γένος ὡς κατά πλείων κατηγορέω μᾶλλον καί προακτικός ὁ πᾶς καί προσεχής ὁ εἷς ὁ πᾶς ἀρχή . εἰμί μέν οὖν μηδείς εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος , ἀναιρέω ἐπιστήμη · ὁ μέν γάρ κατά ἕκαστος ἤπειρος , ὁ δέ ἤπειρος οὐ εἰμί γνῶσις · κατά γάρ ὁ καθόλου κοινῶς αὐτός κατηγορέω εἰμί ὁ γνῶσις , ὅσπερ καθόλου εἰμί μή εἰμί , οὐδέ ἄν γνῶσις αὐτός δύναμαι γίγνομαι . εἰμί δέ ὁ ἐπιστήμη καί γνῶσις , ὅλως ἀκολουθέω ὁ καί παρά ὁ κατά ἕκαστος εἰμί ὁ κοινός , κατά ὅς ὁ γνῶσις καί ὁ ἐπιστήμη συνίστημι . οὗτος δέ εἰμί ὁ γένος ἢ ὁ ἔσχατος , ὅς κύριος εἶδος καλέω , ὁ ὁ πρῶτος , ὅς γένος εἰμί . ] ἐντεῦθεν , ὡς εἴρω , ἐπιχειρέω λέγω ὅτι οὐδέ ὁ ἄτομος δύναμαι εἰμί ἀρχή . ὁ δέ ἐπιχείρησις εἰμί τοιοῦτος . δεῖ ὁ ἀρχή καί ὁ αἴτιος τις εἰμί παρά ὁ πρᾶγμα ὁ ὅς ἀρχή καί αἰτία εἰμί , καί δύναμαι Χωρὶς εἰμί ἐκεῖνος , ὅς εἰμί αἰτία . οὐδείς δέ δυνατός εἰμί κατά ἑαυτοῦ καχορίνω , ὅς μή εἰμί κατά ἕκαστος . εἰμί γάρ τις ὁ εἶδος λέγω εἰμί , ὅτι καθόλου πᾶς ὁ ὑπό ἑαυτοῦ καί ὁ κατά ἕκαστος κατηγορέω , καί εἰμί ἄλλος ἕκαστος αὐτός , καί διά οὗτος ἀρχή αὐτός λέγω , οὗτος ὁ λόγος ὁ ἐπαναβαίνω γένος μᾶλλον ἀρχή ὁ εἶδος εἰμί · μᾶλλον γάρ ἐκεῖνος κοινός καί πλείων κατηγορέω . p . 999a24 εἰμί δέ ἔχω οὗτος ἀπορία καί πᾶς χαλεπός . ἐντεῦθεν πειράω δείκνυμι ὅτι οὐ ὑπάρχω μόνος ὁ αἰσθητός πρᾶγμα . εἰμί γάρ ὑποτίθημι μόνος εἰμί ὁ αἰσθητός ἐν ὁ εἰμί , ἐπεί ἤπειρος οὗτος ὑπάρχω , ὁ δέ ἤπειρος οὐ εἰμί γνῶσις , φανερός ὡς ὅτι ἀναιρέω γνῶσις καί ἐπιστήμη , εἰμί μή τις κατά ὁ Πρωταγόρας εἰς ὁ αὐτός περιάγω ὁ αἴσθησις καί ὁ ἐπιστήμη . ὁ γάρ καθόλου εἰμί ὁ γνῶσις καί ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ὁρισμός , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ ἀποδεικτικός πραγματεία · ὁ δέ καθόλου οὐ εἰμί αἰσθητός ἀλλά μᾶλλον νοητός . ὥστε εἰμί ὑποτίθημι μόνος εἰμί ὁ αἰσθητής , ἀναιρέω γνῶσις καί ἐπιστήμη , ὡς εἴρω . πρός οὗτος δέ καί μάτην εἰμί ὁ νόος , εἰμί γε ὁ νόος ὁ καθόλου ἀντιλαμβάνω . ὥστε ἀναγκαῖος εἰμί τίς παρά ὁ κατά ἕκαστος ὁ γένος ἤτοι ὁ ἔσχατος ἢ ὁ πρῶτος . οὗτος δέ , φημί , ὅτι ἀδύνατος εἰμί ἄρτι διαπορέω . καί καλῶς προστίθημι ὁ διαπορέω · ὁ εἰμί γάρ ἀπορέω μέν , οὐ ἐλέγχω δέ · ὁ γάρ ἀληθής οὐδέποτε ἐλέγχω . p . 999a24 ἔτι δέ ἔχω οὗτος ἀπορία . Ἐμνάω καί οὗτος ὁ ἀπορία ἀνωτέρω · οὐ ἐφεξῆς δέ αὐτός μιμνήσκω ἐνταῦθα συντάσσω αὐτός εἰκότως , ὡς ἔχω ἀλλήλων , ὅς φημί αὐτός · μετά γάρ ὁ διαπορέω περί ὁ γένος ὁ πόρρω καί ὁ ἔσχατος , ἐφεξῆς ἀπορέω καί περί ὁ αἰσθητής . ὁ οὖν ἔχω , φημί , οὗτος ἀπορία πᾶς χαλεπός καί ἀναγκαῖος εἰς ὁ θεωρέω , περί ὅς ὁ λόγος ὁ προσεχῶς εἴρω , ὅτι κύριος γένος ὁ πόρρω ὑπάρχω . εἰμί γάρ μηδείς ὑποτίθημι εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος , οὗτος δέ ἤπειρος ὑπάρχω , ἀναιρέω ἐπιστήμη , ἐπεί ὁ κατά ἕκαστος , ὡς εἴρω , ἤπειρος ὑπάρχω , ὁ δέ ἤπειρος οὐ εἰμί γνῶσις . καθό γάρ εἷς τίς καί αὐτός ὑπάρχω , καί ὅς καθόλου εἰμί ὁ πρᾶγμα , οὕτως αὐτός γνωρίζω , οἷος ὁ καθόλου ἄνθρωπος ὡς εἷς τίς γνωρίζω , καί ὁ καθόλου ἵππος πάλιν ὡς εἷς τίς γνωρίζω . ὡς γάρ εἴρω , ὁ ἐπιστήμη ὁ καθόλου ὑπάρχω , καί καθό εἷς τίς εἰμί ὁ πρᾶγμα , οὕτως αὐτός γνωρίζω . ὁ οὖν γνῶσις καί ὁ ἐπιστήμη ὁ κατά ἕκαστος γίγνομαι δοκέω , καθό εἷς τίς καί αὐτός εἰμί πᾶς αὐτός · κατά γάρ ὁ καθόλου κοινῶς αὐτός κατηγορέω · ὅς εἰμί μή εἰμί , οὐδέ ἄν γνῶσις αὐτός δύναμαι γίγνομαι . εἰμί δέ εἰμί ἐπιστήμη , δῆλος ὡς ὅτι καί ὁ καθόλου ὑπάρχω . εἰμί οὖν οὗτος ἀναγκαῖον εἰμί καί δεῖ τίς εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος , ἀναγκαῖος ἄν εἰμί ὁ γένος εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος · οὗτος γάρ εἰμί ὁ καθόλου · καί φανερός ὡς ὅτι ἤτοι ὁ ἔσχατος ἢ ὁ πρῶτος . οὗτος ὅτι ἀδύνατος εἰμί ἄρτι διαπορέω . καλῶς δέ εἶπον ὁ διαπορέω , ἐπεί ὁ ἀληθής ὑπό οὐδείς ἐλέγχω · ἀπορέω γάρ μόνος ὅτι οὐ εἰμί , οὖον μήv ἐλέγχω . p . 999a32 ἔτι εἰμί ὅτι μάλιστα εἰμί τίς παρά ὁ σύνολον , ὅταν κατηγορέω τίς ὁ ὕλη . ὅπερ ἀπορέω διά ὁ ἐνταῦθα λέγω , τοιοῦτος εἰμί , ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ἵημι χωριστός εἶδος αὐτός κατά ἑαυτοῦ Χωρὶς ὁ σύνθετος , πᾶς εἰμί ἀνάγκη ἢ πᾶς εἰμί χωριστός ἰόω τίς ) γενητός , καί ὁ κατά φύσις καί ὁ παρά φύσις καί ὁ κακός ἀπλόος , ἤγουν τις , ἢ τις μέν τις δέ οὖον . καί ο.ὐκ εἰμί παρά οὗτος , καί ὁ εἰμί εἰμί ἄφυκτος ὁ διαίρεσις . φημί τοίνυν ἐγώ ὅτι μόνος ὁ κατά φύσις ὑποτίθημι εἰμί ἰδέα . ὡς γάρ εἴρω ἐν ὁ μείζων Α , οὔτε ὁ κακός λόγος ὑποτίθημι οὔτε δέ ὁ παρά φύσις οὔτε ὁ τεχνητός . οὖον γάρ λέγω εἰμί εἶδος κλίνη αὐτός κατά ἑαυτοῦ παρά ὁ δημιουργός · οὗτος γάρ καταγέλαστος ὑπάρχω . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι εἰμί εἰμί τίς παρά ὁ σύνολον , τουτέστιν ὁ συντίθημι , εἶδος αὐτός κατά ἑαυτοῦ χωρίζω , ὅταν κατηγορέω τίς ὁ ὕλη , τουτέστιν ὅσπερ ὡς χωριστός ὑπάρχω κατηγορέω ὁ ὕλη , πότερος , εἰμί εἰμί εἶδος χωρίζω , ἄρα πᾶς ὁ πρᾶγμα εἰμί ἢ τις , ἤγουν τις μέν εἰμί τις δέ οὐ εἰμί , ἢ οὐδείς εἰμί . εἰμί μέν οὖν μηδείς εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος , οὐδείς ἄν εἰμί νοητός , ἀλλά πᾶς αἰσθητής , καί οὕτως οὐδείς εἰμί ἐπιστήμη · ἀναιρέω γάρ , εἰμί μή τις ὑποτίθημι ὁ αἴσθησις εἰμί ἐπιστήμη , καθάπερ λέγω Πρωταγόρας . p.999b3 ἔτι οὐδέ ἀίδιος οὐδείς οὐδέ ἀκίνητος . Φησίν ὅτι εἰμί ὑποτίθημι μόνος εἰμί ὁ αἰσθητής , οὐδείς εἰμί ἀίδιος οὐδέ ἀκίνητος · ὁ γάρ αἰσθητός πᾶς φθείρω , ἅτε δή ἐν κινέω ὑπάρχω · πᾶς δέ κίνησις καί πέρας ἔχω , ὥστε καί φθορά . καί δοκέω ἐνταῦθα ἑαυτοῦ πως ἐναντιόομαι ὁ Ἀριστοτέλης · εἰμί γάρ πᾶς ὁ αἰσθητός φθείρω , φανερός ὡς ὅτι καί ὁ οὐρανός φιεὀρεται · αἰσθητός γάρ ὑπάρχω . πῶς οὖν ἐν ἄλλος αὐτός ἐγώ διδάσκω ὅτι ἄφθαρτος εἰμί καί ἀίδιος ὁ οὐρανός ; τίς οὖν ἐνταῦθα ἑαυτοῦ ἐναντιόομαι ; καί φημί ὅτι οὐ ἐναντιόομαι ἑαυτοῦ , ἀλλά καί ἐνταῦθα ἀκολουθέω ὁ εἴρω ἐν ὁ Τίμαιος . κατά οὐσία μέν γάρ φθαρτός εἰμί ὁ οὐρανός · διό φημί ἐν ἐκεῖνος ὁ Πλάτος ὡς ἀπό ὁ θεός λέγω πρός ὁ οὐράνιος , ὅτι ἀθάνατος μέν οὐ εἰμί , ἐπεί ὅλως γίγνομαι , εἰμί δέ ἄφθαρτος καί ἀγήραος ἐγώ γε ἐθέλω . ὥστε κατά οὐσία μέν φθαρτός εἰμί ὁ οὐρανός , διαρκής δέ , φημί , ἐπιναίω ἐκ ὁ εἷς ὁ πᾶς ἀρχή , μέχρι ὅτε ἐπινάω , ὡς εἴρω αὐτός ἐν ὁ ὄγδοος λόγος ὁ φυσικός πραγματεία . διό καί ὁ Πλάτος λέγω ὅτι γίγνομαι μέν ἀεί ὁ οὐρανός κατά ἕκαστος γάρ νῦν φημί αὐτός παράγω ὑπό ὁ θεός ) , ἄλλως τε δή ὁ ἐνέργεια ὁ οὐρανός φημί φθείρω , διότι ἐν κινέω εἰμί · - av γάρ ὁ ἐν κινέω ὑπάρχω φθείρω κατά ὁ ἐνέργεια . ἡνίκα γάρ γίγνομαι ὁ ἥλιος ἐά ταῦρος , φανερός ὡς ὅτι φθείρω ὁ ἐνέργεια αὐτός κατά ὅς ὑπάρχω ἐν ὁ κριός , γίγνομαι δέ ἐν ταῦρος · ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος οὐράνιος σῶμα · ὥστε ἔχω ὁ κατά κίνησις φθορά καί γένεσις . ὁ μέντοι γε νοητός καί ἐξαιρέω παντελῶς ὁ ὕλη οὐδείς ἔχω μεταβολή · διό οὔτε κατά οὐσία οὔτε κατά ὁ ἐνέργεια δυνατός εἰμί ὑποτίθημι αὐτός φθαρτός · ὁ γάρ ἐνέργεια αὐτός οὐσία ὑπάρχω . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι εἰμί ὑποτίθημι μόνος εἰμί ὁ αἰσθητής , οὐδείς εἰμί ἀίδιος , οἷος ὁ οὐράνιος , οὐδέ ἀκίνητος · ὁ γάρ αἰσθητός πᾶς φθείρω καί ἐν κινέω εἰμί . ἀλλά μήv εἰμί ὑποτίθημι μηδείς εἰμί ἀίδιος , οὐδέ γένεσις εἰμί δυνατός · ὁ γάρ γίγνομαι ἐκ ἀίδιος τις γίγνομαι . οὖον γάρ δυνατός , φημί , τίς γίγνομαι ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί , ἐπεί εἰμί οὗτος ὑποτίθημι , πρῶτος μέν ὑπόστασις καί ὕπαρξις παρέχω ὁ μή εἰμί , ὅσπερ οὐ οἷος τε , καί ἀγαθός ποιέω ὁ μή εἰμί ὁ εἰμί . πρός ἐπί οὗτος δέ ἔχω δύναμις ὁ γίγνομαι , φημί , ἢ οὐ ἔχω . εἰμί μέν οὖν μή ἔχω , οὐδέ γίγνομαι · ὁ γάρ μή ἔχω δύναμις , φημί , ὁ γίγνομαι οὐδέποτε γίγνομαι ὁ γάρ λίθος οὐ γίγνομαι γράμμα , ἐπεί οὐδέ δύναμις ἔχω τοιοῦτος ) · εἰμί δέ ἔχω δύναμις , δῆλος ὡς ὅτι ὕλη ὑπάρχω . ὥστε πᾶς εἰμί ἀνάγκη ἀγένητος ὑποτίθημι , φημί , ὁ ὕλη κατά χρόνος , οὖον μέντοι γε κατά αἴτιος , ἐπεί πᾶς ὁ ἔχω ἀρχή χρονικός πάντως καί πέρας ἔχω χρονικός · εἰμί δέ ἔχω πέρας ὁ ὕλη , ἐπεί πᾶς ὁ φθείρω εἰς ὕλη καί εἶδος φθείρω , δῆλος ὡς ὅτι καί ὕλη φθείρω εἰς ὕλη φθείρω · ὥστε εἰμί φθείρω πρό ὁ φθορά ἑαυτοῦ , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος . ὅτι δέ ὁ ἔχω χρονικός ἀρχή καί πέρας ἔχω , μανθάνω ἐντεῦθεν . ἰστέον ὅτι ὁ γίγνομαι οἷος ὁ σπέρμα δύναμις ἔχω ὁ γίγνομαι ἄνθρωπος . ὅταν οὖν εἰμί σπέρμα , ὁ μέν δύναμις ἔχω ἐν ὑπόστασις ὁ εἰμί σπέρμα , ὁ δέ ἐνέργεια ὁ γίγνομαι ἄνθρωπος ἐν στερέω . ἡνίκα οὖν γίγνομαι ἄνθρωπος , ὁ μέν ἐνέργεια ἔχω ἐν ὑπόστασις ὑπάρχω γάρ · ἄνθρωπος ) , ὁ δέ δύναμις ἐν στερέω ὁ φθείρω . εἰμί οὖν μή μάτην ἔχω ὁ δύναμις , δῆλος ὡς ὅτι ἥκω καί ὁ δύναμις εἰς ὑπόστασις , ὥσπερ ἔρχομαι καί ὁ ἐνέργεια · ὥστε πάντῃ πάντως καί πέρας ἔχω ὁ ἔχω ἀρχή χρονικός . εἰμί δέ τις εἶπον περί ὁ ἀριθμός ὅτι ἀρχή μέν ἔχω , πέρας δέ οὐ ἔχω , εἴρω πρός αὐτός , ὅτι ἐγώ ὁ λόγος εἰμί περί ὁ γίγνομαι , ὁ δέ ἀριθμός , φημί , οὖον γίγνομαι ἀλλά ὑπάρχω . p . 999b5 ἀλλά μήv εἰ γε ἀίδιος μή εἰμί , οὐδέ γένεσις εἰμί δυνατός . εἰμί μόνος ὁ αἰσθητός ὑπάρχω , οὐδείς εἰμί ἀίδιος , ἐπεί πᾶς ὁ αἰσθητός ἐν φθορά ὑπάρχω . εἰμί δέ μηδείς εἰμί ἀίδιος , οὐδέ γένεσις εἰμί δυνατός · ἀνάγκη γάρ εἰμί τίς ὁ γίγνομαι ἕτερος τίς πρό ὁ γένεσις αὐτός , οἷος σπέρμα πρό ὁ ἄνθρωπος ἐπεί γάρ , φημί , οὐδείς γίγνομαι ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί ) , καί ἐκ ὅς γίγνομαι , τουτέστι ὁ ὑλικός αἴτιος . δείκνυμι δέ ὁ λόγος , πῶς πᾶς εἰμί ἀνάγκη προυφίστημι ὁ ὑλικός αἴτιος · διό φημί καί οὗτος ὁ γίγνομαι ὁ ἔσχατος , τουτέστι ὁ ὑλικός αἴτιος , πᾶς εἰμί ἀνάγκη εἰμί ἀεί , εἴπερ ἵστημι τε καί οὐ ἐπί ἤπειρος ὑπάρχω ὁ ἀρχή οὔτε ἐπί ὁ κάτω οὔτε δέ ἐπί ὁ ἄνω , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ μικρός Α , καί ὅτι οὐδείς εἰμί δυνατός γίγνομαι ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί , ὡς ὁ λόγος ἀνωτέρω ἀποδείκνυμι . ἔτι δέ γένεσις εἰμί πᾶς εἰμί ἀνάγκη καί πέρας εἰμί , ἐπεί ὁ γένεσις οὐ ἄνευ κενήσεως δείκνυμι ἐν ὁ τελευταῖος λόγος ὁ φυσικός ἀκρόασις , οὐ εἰμί δέ ἤπειρος οὐδέ εἷς κίνησις ἀλλά πᾶς εἰμί τέλος . εἰμί γάρ μή ἔχω τέλος , πᾶς εἰμί ἀνάγκη ἄσκοπος αὐτός εἰμί , οὕτως δέ μάτην εἰμί · οὐδείς δέ μάτην ἵημι ὁ θεός οὔτε δέ ὁ φύσις ποιέω ὄργανον εἰμί θεός . εἰμί οὖν αὐτός καί συλλογίζομαι οὗτος ὁ τρόπος . ὁ περαίνω κίνησις δύναμαι γίγνομαι · πᾶς ὁ δύναμαι γίγνομαι μόνος γίγνομαι · ὁ περαίνω ἄρα κίνησις μόνος γίγνομαι , καί οὐ ὁ ἤπειρος . δῆλος δέ ὅτι καί ὁ Οὐρανία κίνησις περαίνω εἰμί · ἀεί γάρ εἰμί ἐν πέρας καί ἐν τέλος , καί πᾶς ὅς εἄν λαμβάνω αὐτός καί πέρας εἰμί καί ἀρχή · ἐπί γάρ ὁ κύκλος οὐ δυνατός διακρίνω ὁ πέρας ὁ ἀρχή , εἰμί μῆτις γε ἄρα θέσις . ὥστε οὐ εἰμί ἤπειρος οὐδείς κίνησις διά ὁ εἴρω λόγος , ἀλλά πᾶς εἰμί τέλος διά ὁ ἔχω σκοπός ὅς γίγνομαι . δυνατός οὖν εἰμί ὁ δύναμαι γίγνομαι , ὁ δέ γίγνομαι ἀνάγκη εἰμί , ὅτε πρῶτος γίγνομαι · ὅτε γάρ γίγνομαι ὁ Σωκράτης , δῆλος ὡς ὅτι ὑπάρχω . φημί οὖν ὁ Ἀλέξανδρος ὅτι ἡνίκα φημί πᾶς ὁ αἰσθητός φθαρτός εἰμί , κατά ὁ ἔνδοξος ἐπιχειρέω οὗτος λέγω , κατά ὗς δοκέω πᾶς ὁ αἰσθητός γενητός εἰμί καί φθαρτός . μάλιστα δέ οὗτος δοκέω Πλάτων · καί γάρ , φημί , εἰμί ὑποτίθημι ὁ κόσμος μή φθείρω , ἀλλά ὁ γε αὐτός φύσις φθαρτός αὐτός λέγω εἰμί · ἐπεί ὁ Ἀριστοτέλης κινέω μέν δοκέω πᾶς ὁ αἰσθητής , οὖον μήv καί φθαρτός εἰμί · ὁ γάρ κυκλοφορητικός σῶμα ἀγέννητος τε καί ἄφθαρτος ἡγέομαι . ἀλλά νῦν , φημί , κατά ὁ ἔνδοξος ἐπιχειρέω . ὅς γάρ δοκέω πᾶς ὁ αἰσθητός ένυλος τε εἰμί καί ἐν ῥύσις συνεχής , οὗτος ὁ καί φθαρτός αὐτός εἰμί δοκέω . λαμβάνω δέ ὁ μηδείς εἰμί ἀίδιος , εἰμί μή εἰμί τίς παρά ὁ αἰσθητής , ἐπιφέρω οὗτος ὡς ἄκολος ἀλλά μήv εἰμί γε ἀίδιος οὐδείς εἰμί , οὐδέ γένεσις εἰμί δυνατός · ἀνάγκη γάρ εἰμί τίς ὁ γίγνομαι καί ἐκ ὅς γίγνομαι , καί οὗτος ὁ ἔσχατος ἀγένητος , εἴπερ ἵστημι τε καί ἐκ μή εἰμί , φημί , γίγνομαι ἀδύνταον · δείκνυμι ὅτι εἰμί μή εἰμί τίς ἀίδιος , οὐδέ γένεσις εἰμί , εἰμί δέ μή γένεσις , οὐδέ ὁ γενητός εἶδος , εἰμί δέ μή ὁ γενητός , οὐδέ ὁ αἰσθητής , εἰμί γε ὁ αἰσθητός γενητός . ὅς ἀκολουθέω ὁ εἰμί μόνος ὁ αἰσθητής εἰμί , μηδέ ὁ αἰσθητός εἰμί . ὅτι δέ εἰμί μή εἰμί τίς ἀίδιος , οὐδέ γένεσις εἰμί , οὕτως δείκνυμι . εἰμί γίγνομαι τίς , ἀνάγκη εἰμί τίς ὁ τε γίγνομαι , τουτέστιν ὅς γίγνομαι ὁ γίγνομαι , καί ἄλλος οὗτος ὁ ἐκ ὅς γίγνομαι · οἷος εἰμί ἄνθρωπος γίγνομαι , δεῖ εἰμί γε καί δύναμαι εἰμί καί οὗτος ὅς γίγνομαι , ὁ ἄνθρωπος · ἀνύπαρκτος γάρ εἰμί ὁ ἄνθρωπος οὐδέ ἄν γίγνομαι ἄνθρωπος . καί ὁ ἐκ ὅς γίγνομαι , φημί · πᾶς γάρ ὁ γίγνομαι ἐκ τις γίγνομαι ἄλλος εἰμί παρά ὁ γίγνομαι ἐκ αὐτός , οὗτος δέ εἰμί ὁ ὑπόκειμαι καί ὁ ὕλη . πλείων γάρ ὁ προσεχής ὑπόκειμαι · ἄλλος γάρ ἄλλος ὁ ὑπόκειμαι ὁ προσεχῶς ὑπόκειμαι . οὗτος δέ ὁ ὑπόκειμαι ἀνάγκη ὁ ἔσχατος ὑπόκειμαι ἀίδιος ἀνάγκη ] , φημί , εἰμί . ἔσχατος δέ ὑπόκειμαι , φημί , εἰμί ὁ πρῶτος ὕλη . ἀναλύω γάρ ὁ προσεχής ὑπόκειμαι ἐν ἐκεῖνος ἔσχατος παύω . ὅτι οὖν ἀίδιος , φημί , εἰμί δείκνυμι ἐκ ὁ εἰμί μή εἰμί τίς ἔσχατος ὑπόκειμαι ἀίδιος , ἐκ ὅς ὁ γένεσις , ἀκολουθέω ἢ ἐπί ἤπειρος γίγνομαι ἄλλος ἐκ ἄλλος ἢ ἐκ ὁ μή εἰμί , φημί , γίγνομαι · ἀμφότερος δέ ἀδύνατος , ὡς δείκνυμι , φημί . εἶτά φημί ὅτι πᾶς κίνησις τέλος εἰμί , εἰμί γε πᾶς κίνησις πίνω ποῖ . ὁ τε γάρ αὐξάνω πέρας ἔχω ὁ αὔξησις , ὁμοίως δέ καί ὁ ἀλλοιόω καί ὁ φθείρω . ὥσπερ γάρ πᾶς κίνησις εἰμί πέρας , οὗτος δέ καί γένεσις . ὅς γάρ οὐ οἷος τε γίγνομαι , οὐδέποτε γίγνομαι ὁ γάρ διάμετρος οὐδέποτε γίγνομαι σύμμετρος ὁ πλευρά ) , ἀδύνατος δέ γίγνομαι ὁ πέρας μή ἔχω ὁ γένεσις ἀλλά γίγνομαι ἐπί ἤπειρος , ὥστε οὐδέ ὁ ἀρχή γίγνομαι . πᾶς ἄρα ὁ γίγνομαι γίγνομαι δύναμαι , ὁ δέ δύναμαι γίγνομαι ἐν γίγνομαι . ἀλλά μήv ὅς γίγνομαι ἀνάγκη εἰμί , ὅτε πρῶτος γίγνομαι · ὁ γάρ εἰμί ὅτε εἰμί παύω γίγνομαι · δείκνυμι γάρ οὗτος ἐν ὁ Z ὁ φυσικός . εἰμί δέ εἰμί ὁ πρῶτος γίγνομαι , εἰμί πάντως πέρας ὁ γίγνομαι · p . 999b12 ἔτι δέ εἴπερ ὁ ὕλη εἰμί διά ὁ ἀγένητος εἰμί , πολύς ἔτι μᾶλλον εὔλογος εἰμί ὁ οὐσία . δείκνυμι , φημί , διά ὁ φθάνω ὅτι ἀίδιος εἰμί ὁ ὕλη , φημί ὅτι εἰμί δείκνυμι ἀίδιος εἰμί ὁ ὕλη , πολύς μᾶλλον ἐσθίω καί ὁ εἶδος ὁ κοσμέω ὁ ὕλη ἀίδιος ὑπάρχω , ὅσπερ εἶδος ποτός ἐκεῖνος ὁ ὕλη γίγνομαι κοσμέω ἐκ αὐτός . εἰμί γάρ μήτε ὁ εἶδος εἰμί μήτε δέ ὁ ὕλη , οὐδείς εἰμί ὁ παράπαν , εἰμί γε πᾶς ὁ γίγνομαι ἐκ ὕλη καί εἶδος ὁ γένεσις ἔχω . εἰμί δέ οὗτος εἰμί ἀδύνατος ὁ μή δύναμαι εἰμί ὁ σύνθετος ἄνευ ὁ προυφεστάναι ὁ ἁπλόος , ἀνάγκη τίς εἰμί παρά ὁ σύνολον , τουτέστι παρά ὁ συντίθημι , ὁ χωρίζω εἶδος . εἰμί δέ πάλιν τίς ὑποτίθημι εἰμί αὐτός χωρίζω εἶδος παρά ὁ συντίθημι , πάλιν ἕτερος ἀπορία ἀναφύω ὁ ζητέω ἐπί ποῖος μέν πρᾶγμα ὑποτίθημι χωριστός εἶδος , καί ἐπί τίνω μή ὑποτίθημι . ὅτι μέν οὖν ἐπί πᾶς οὖον δυνατός εἰμί ὑποτίθημι εἶδος χωριστός προφανής · οὖον γάρ ἄν τίθημι εἶδος οἰκίον παρά ὁ κατά μέρος οἰκίον . ἐγώ δέ εἴρω ὅτι οὐδέ ἐκεῖνος πᾶς ὑποτίθημι εἰμί ἰδέα ἀλλά ὁ κατά φύσις καί φυσικός πρᾶγμα · ὁ γάρ τεχνητός οὐδέ ἐκεῖνος ὑποτίθημι εἰμί ἰδέα οὔτε δέ ὁ κακός · ἄτοπος γάρ ὁ λέγω ὁ ὑπό ὁ τεχνίτης εἶδος ἐγγίγνομαι προυπάρχω τε καί ἀίδιος εἰμί . p . 999b20 πρός δέ οὗτος πότερος ὁ οὐσία εἷς πᾶς εἰμί . ὅς ζητέω διά ὁ ὁ ἐνταῦθα τοιοῦτος εἰμί . φημί ὅτι εἰμί ὑποτίθημι εἶδος χωριστής , ἆρα γε ἕκαστος εἶδος εἷς εἰμί οὐσία ἢ διάφορος ; οἷος ἄνθρωπος εἷς οὐσία καί πάλιν εἰμί ἵππος εἷς οὐσία , καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁμοίως , ἢ διάφορος ; εἰμί μέν γάρ ὑποτίθημι εἷς εἰμί οὐσία , πόθεν ὁ διαφορά ὁ ἐνταῦθα ἐφήκω ; ἐσθίω γάρ πᾶς ἄνθρωπος ὅμοιος εἰμί ἀλλήλων κατά μηδείς διαφέρω . εἰμί δέ πάλιν ὑποτίθημι διάφορος εἰμί ὁ οὐσία ἐκεῖνος , καί οὕτως πάλιν ἄτοπος τίς ἕπω ὁ λόγος · ὁ γάρ διαφορά ὁ πρᾶγμα ἐκ ὁ ὕλη βλαστάνω · ὁ γάρ νοητός πᾶς ἀδιάφορος ἀλλήλων ὑπάρχω . καί οὕτως μέν προέρχομαι ὁ ἀπορία · ἐγώ δέ φημί ὅτι πρῶτος μέν , καθό ἄνθρωπος , οὐδείς ἀλλήλων διαφέρω · πρός δέ οὗτος ὁ κατατάσσω εἶδος ὁ κατά ἀριθμός ὑπάρχω διάφορος εἰμί . ἄλλος γάρ εἶδος ὁ Σωκράτης καί ἄλλος ὁ Πλάτων ) , ὁ δέ ἀκατάτακτος ὡς ἐξαιρέω εἷς εἰμί καί μονοειδής , καί διά ὁ γόνιμος αὐτός δύναμις , κἀν · μονοειδής ὑπάρχω , διάφορος καί πολύς ἀπογεννάω . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι πότερος ὁ οὐσία εἷς πᾶς εἰμί , οἷος ἀνθρώ πάω ; ἀλλά οὗτος ἄτοπος · οὖον γάρ εἷς ἅπας ὑπάρχω , ὅς εἰμί ὁ οὐσία εἷς . ἀλλά πολύς καί διάφορος ; διαφέρω γάρ ἀλλήλων ὁ ἄνθρωπος . ἀλλά καί οὗτος ἄλογος ὁ ὑποτίθημι διαφορά ἐν ὁ νοητός · ὁ γάρ διαφορά ἐκ ὁ ὕλη βλαστάνω . ὁ δέ λύσις ἐγώ εἴρω . p . 999b23 ἅμα δέ καί πῶς γίγνομαι ὁ ὕλη οὗτος ἕκαστος . πάνυ δριμύς ἀπορία κινέω ἐνταῦθα ὁ Ἀριστοτέλης , ὅστις ζητέω καί ὁ Πλάτων καί ἐν ὁ Φαίδων καί ἐν ὁ Παρμενίδης . καί φημί ὅτι πῶς ὁ εἶδος θεωρέω ἐν ὁ ὕλη ; πῶς λέγω ἕκαστος τέλειος εἶδος ἔχω , ὅλος δέ πάλιν οὖον δυνατός , διότι ἐν διάφορος ὑπόκειμαι ὑπάρχω ; πῶς δέ ἐν εἷς δυνατός ὅλος εἰμί ὁ ὑπάρχω ἐν διάφορος ὑπόκειμαι ; φημί οὖν ἐγώ , ὅς λέγω καί ἐν ὁ Φαίδων , ὅτι οὔτε ὡς μόριον θενρειος , οὔτε δέ ὡς ὅλος ἐν ἐγώ ὁ χωρίζω εἶδος , ἀλλά μόνος καταλάμπω ὁ ὕλη · ὥσπερ γάρ ὁ ἥλιος ἤπειρος ὀφθαλμός καταλάμπω οὖον λέγω εἰμί ἐν ὁ ὀφθαλμός οὔτε μόριον αὐτός οὔτε ὅλος ἄλλος καταλάμπω , οὕτως φημί καί ἐπί ὁ εἶδος γίγνομαι . οὗτος οὖν ζητέω Ἀριστοτέλης ὅτι πῶς γίγνομαι ὁ ὕλη ἕκαστος ὁ εἶδος καί εἰμί ὁ συντίθημι ἄμφω οὗτος ὁ τε εἶδος καί ὁ ὕλη . p . 999b24 ἔτι δέ καί περί ὁ ἀρχή καί ὅδε ἀπορέω ἄν τις . πάλιν ἕτερος ἐκτίθημι ἀπορία , ὅς ἀνωτέρω ἀπορέω · φημί γάρ ὅτι ἄξιος εἰμί ἀπορέω περί ὁ ἀρχή , πότερος εἶδος ὑπάρχω εἷς ἢ ἀριθμός . ἀμφοτέρως γάρ ἄτοπος ἕπω ὁ εἰμί , εἰμί ὑποτίθημι ὁ πρῶτος ἀρχή ἢ εἶδος εἷς εἰμί ἢ ἀριθμός . εἰμί μέν γάρ εἶδος εἷς εἰμί , συμβαίνω καί ὁ ἐκ ὁ ἀρχή γίγνομαι εἶδος ἔχω ὁ εἷς καί οὐκέτι ἀριθμός , ὅσπερ εἰμί παρά ὁ ἐνάργεια · ἕκαστος γάρ ὁ εἰμί ἀριθμός ἔχω ὁ εἷς , οἷος Σωκράτης Πλάτων , Βαλίος Ξάνθος , καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος ὑπάρχω αἰσθητής . πρός οὗτος δέ οὐ εἰμί οὐδείς ἀρχή · ὁ γάρ εἶδος πολύς ἔχω ἐν ἑαυτοῦ καί οὐ ὥσπερ ὁ ἀριθμός εἷς αὐτός οὗτος εἷς εἰμί , οὕτως καί ὁ εἷς ὁ εἶδος εἷς εἰμί , ἀλλά πολύς . συμβαίνω δέ ἀναιρέω καί ὁ ἐπιστήμη . ὁ γάρ ἐπιστήμη θεωρέω ἐπί ὁ κατά πλείων λέγω , τουτέστι ὁ καθόλου · ὁ οὖν ἄτομος μή εἰμί οὐκέτι εἰμί ὁ κατά πλείων κατηγορέω · κατά τίς γάρ ἔχω κατηγορέω ; ὥστε καί ἐπιστήμη ἀναιρέω , εἰμί ὑποτίθημι ὁ ἀρχή ὁ εἶδος ἔχω ὁ εἷς . πάλιν δέ εἰμί ὑποτίθημι ὁ ἀρχή ὁ ἀριθμός ἔχω ὁ εἷς , καί οὕτως πολύς εἰμί ἄτοπος · συμβαίνω γάρ μή θεωρέω διαφορά ἐν ὁ πρᾶγμα , ὅσπερ πάλιν εἰμί παρά ὁ ἐνάργεια , ὡς δείκνυμι προέρχομαι ὁ λόγος . οἷος γίγνομαι ἐγώ ὁ παράδειγμα ὡς ἐπί ὁ ΚΔ στοιχεῖον . ἐάν γάρ ὑποτίθημι ὁ ἐν διάφορος συλλαβή ἄλφα βάω γε δα καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος στοιχεῖον ἀριθμός ὁ αὐτός ὑπάρχω καί μή εἶδος , δῆλος ὡς ὅτι τοσοῦτος εἰμί ὁ γράμμα , ὅσος καί ὁ σοιχεῖα , εἴτε ἐφεξῆς λαμβάνω ὁ ΚΔ στοιχεῖον εἴτε καί διάφορος · ὥστε εἷς εἰμί σύνθεσις καί ὁ ἄλφα ἅπαξ συντίθημι , εἰμί γε ὁ διάφορος ὁ αὐτός ὑπάρχω ὁ ἀριθμός . ὁ γάρ Πλάτος πολυειδῶς θεωρέω οὖον δύναμαι , ἐπεί ἄτομος τίς ὑπάρχω , ὁ δέ ἄνθρωπος , ἐπεί εἶδος θεωρέω ἐν πλείων ἄνθρωπος . οὕτως οὖν φημί καί ἐπί ὁ ἀρχή , ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ὁ ἀρχή εἷς εἰμί κατά ἀριθμός , δῆλος ὡς ὅτι οὐ εἰμί διάφορος ὁ σύνθεσις ὁ πρᾶγμα ὁ ἐκ αὐτός προέρχομαι , ἀλλά εἷς εἰμί σύνθεσις ὅσπερ εἰμί παρά ὁ ἐνάργεια · ὁράω γάρ διάφορος σύνθεσις ἵππος , ἄνθρωπος , κύων καί ἄλλος πλεῖστος . οὕτως τοίνυν ἐπί ἑκάτερος ἐπιχειρέω δείκνυμι ὅτι οὔτε εἶδος εἷς δύναμαι εἰμί ὁ ἀρχή οὔτε δέ ἀριθμός . φημί δέ ἐγώ ὅτι ὁ εἰμί οὔτε ἀριθμός εἰμί οὔτε δέ εἶδος · ὑπέρ γάρ ἀριθμός εἰμί καί ὑπέρ εἶδος ὁ πρῶτος ἀρχή . ὁ γάρ ἀριθμός εἷς ἔνυλος ὑπάρχω · ὑπό γάρ ὁ ὕλη τεμαχίζω ὁ ἄτομος οὕτως διαιρέω ἐν διάφορος ὑπόκειμαι καί λέγω ἀριθμός ἔχω ὁ εἷς · ὁ δέ πρῶτος ἀρχή αὐλός εἰμί . οὔτε δέ πάλιν δυνατός αὐτός ὑποτίθημι εἶδος ἔχω ὁ εἷς , εἰμί γε ὑπέρ πᾶς εἶδος εἰμί , ἐπεί καί παρακτικός εἰμί πᾶς ὁ εἶδος . p . 999b24 ἔτι δέ περί ὁ ἀρχή καί ὅδε ἀπορέω ἄν τις . Φησίν ὅτι ἄξιος εἰμί ἀπορέω περί ὁ ἀρχή . εἰμί μέν γάρ εἶδος ὑπάρχω εἷς , δῆλος ὡς ὅτι καί ὁ ἐκ αὐτός γίγνομαι εἶδος εἰμί εἷς , καί οὕτως οὐδείς εἰμί ἀριθμός εἷς , οὔτε δέ λοιπός εἰμί ὁ φύσις ὁ εἷς καί ὅς εἰμί , ἐπεί κύριος ὁ εἷς ἐπί ἀριθμός λέγω . ἄλλως τε δή , καθάπερ ἐν ὁ θεωρία εἴρω , ἀναιρέω καί ὁ ἐπιστήμη , εἰμί μή τίς εἰμί εἷς κατά πλείων κατηγορέω , περί ὅς ἔχω ὁ εἰμί ὁ ἐπιστήμη . ὁ δέ ἀριθμός εἷς ἀναιρέω οὐκέτι εἰμί ὁ κατά πλείων κατηγορέω · ἵημι γάρ ὑπάρχω ἐκεῖνος ὅς κατηγορέω . καθάπερ οὖν εἴρω , ὅς ἀπορέω περί ὁ ἀρχή , οὗτος εἰμί , πότερος ἕκαστος αὐτός , εἴτε εἷς τις εἴτε πλείων ὑποτίθημι ὁ ἀρχή , κατά ὁ εἶδος ὁ εἷς ἔχω ἢ κατά ἀριθμός , οἷος εἰμί ὁ ὕλη εἷς , ἀριθμός εἷς ἢ εἶδος , καί εἰμί εἶδος εἷς , ἀριθμός ἔτι οὖν εἶδος . εἰμί μέν γάρ εἶδος εἷς ἕκαστος ὁ ἀρχή , ἀριθμός δέ πολύς , οὐδείς εἰμί , φημί , ἐν ὁ ὁ γίγνομαι ἀρχή εἷς κατά ἀριθμός · εἰμί δέ μηδείς ὁ ἀρχή εἷς κατά ἀριθμός εἰμί , οὐδέ εἄν ὁ ἐκ ὁ ἀρχή σύγκειμαι εἷς τίς εἰμί κατά ἀριθμός · ὁ γάρ ἐκ εἷς οὖον ὁ ἀριθμός ἀλλά ὁ εἶδος σύγκειμαι εἷς ὁ εἶδος , οὖον ὁ ἀριθμός . εἰμί γάρ ὁ ἐκ εἷς κατά ἀριθμός σύγκειμαι εἷς ὁ ἀριθμός , φανερός ὡς ὁ ἐκ εἷς ὁ εἶδος ὁ εἰμί ἔχω ὁμοίως ἐκεῖνος ἔχω ὁ ἐν . οἶς ἄτοπος ἕπω ἐπιφέρω ὁ μηδέ ὁ αὐτός καί αὐτοόν εἷς κατά ἀριθμός εἰμί , ὁ καί αὐτός ἐν ὁ ἀρχή τίθημι <οἱ> ὁ ἰδέα ἀρχή εἰμί λέγω . ἀλλά μήv εἰμί μή εἰμί ὁ αὐτοέν εἷς κατά ἀριθμός , οὗτος δέ μετουσία πᾶς εἰμί εἷς , οὐδέ ἄν ὁ ἄλλος τίς εἷς κατά ἀριθμός εἰμί ὁ πρός ἐκεῖνος ὁ εἰμί ἔχω · πρός γάρ εἷς ὁ εἶδος ὁμοιόω ὁμοίως εἄν ἐκεῖνος καί αὐτός ὁ εἷς ἔχω . οὐδείς ἄρα εἰμί εἷς κατά ἀριθμός , εἰμί μήτε ὁ γίγνομαι πρός τίς εἷς κατά ἀριθμός εἰμί , μήτε ὁ αὐτοέν ὁ ἀρχή , ἀλλά μηδέ ἄλλος τις ὁ ἀρχή ὅς εἶπον . ὥστε οὐδέ ἐπιστήμη εἰμί . ὁ γάρ ἐπιστήμη ὁ εἰμί ἔχω ἐν ὁ κατά πλείων κατηγορέω · ὁ τοίνυν κατά ἕκαστος μή εἰμί οὐκέτι κτάομαι πολύς κατηγορέω ὁ κατηγορέω , ὥστε καί ἐπιστήμη ἀναιρέω . p . 999b27 ἀλλά μήv εἰμί ἀριθμός πᾶς εἷς καί εἷς ἕκαστος ὁ ἀρχή . δείκνυμι τίς ἄτοπος ἕπω , εἰμί λέγω ὁ ἀρχή ὁ εἶδος εἷς , μή ὁ ἀριθμός , νῦν πάλιν ἐπιχειρέω πρός ὁ μηδέ κατά ἀριθμός δύναμαι ὁ εἷς ἔχω ὁ ἀρχή . ἀπάγω δέ πάλιν ὁ λόγος ἐπί ὁ ἀρχή ὁ ὡς στοιχεῖον λέγω , ἐκ ὅς κατά σύνθεσις γίγνομαι ὁ ἐκ αὐτός ὁράω ἐπί ὁ στοιχεῖον , καί δείκνυμι ἐπί ὁ οὕτως λέγω ἀρχή , εἰμί ἕκαστος αὐτός εἷς κατά ἀριθμός εἰμί , ὅτι οὖον πλείων ὁ εἰμί ὁ στοιχεῖον εἰμί . ὡς γάρ [ ὁ ] κατά ὁ εἶδος ἀλλήλων ὁ αὐτός συλλαβή , κατά δέ ὁ ἀριθμός οὖον , ὁ ὁ στοιχεῖον ἐκ ὅς συντίθημι [ ὁ ] κατά ὁ ἀριθμός ἤπειρος δύναμαι λαμβάνω κατά εἶδος εἰμί ὁ αὐτός , γίγνομαι , οὕτως , εἰμί μή εἰμί κατά ἀριθμός ὁ στοιχεῖον πολύς , ἀλλά εἷς εἰμί κατά ἀριθμός Β καί ὅς εἷς , ἀνάγκη καί συλλαβή ἐκ αὐτός οὗτος συντίθημι γίγνομαι εἷς , οὐδέ εἰμί πλείων λαμβάνω συλλαβή ἔχω ὁ Β , εἰμί εἷς εἰμί ἀριθμός ὁ Β , ἀλλά μόνος εἰμί ὁ βάω συλλαβή ἔχω ὁ Β , οὔτε δέ ὁ βεʹ οὔτε ὁ βηʹ ὅλως γάρ ἐν οὐδείς ἄλλος Β ἔτι ἐνυπάρχω , εἰμί εἷς εἰμί εἰμί ἐν ὁ βα συλλαβή . ὡς οὖν ἐπί ὁ συλλαβή καί ὁ στοιχεῖον ἔχω , εἰμί εἷς κατά ἀριθμός ὁ στοιχεῖον ( οὖον πλείων εἰμί ἐν ὁ συλλαβή , ἀλλά τοσοῦτος ὅσος εἰμί αὐτός ) , οὕτως καί ἐπί ὁ εἰμί φημί ἔχω , εἰμί εἷς αὐτός ὁ ἀρχή κατά ἀριθμός ἕκαστος εἷς . ἐξηγέομαι δέ καί ὁ ἀριθμός εἷς τίς εἰμί , ὅτι ὁ κατά ἕκαστος , καί τίς ὁ καθόλου , ὅτι ὁ ἐπί ὁ κατά ἕκαστος κοινός λαμβάνω · οὗτος δέ εἰμί εἶδος τε καί γένος . εἶπον δέ ὁ ὥσπερ οὖν εἰμί ὁ ὁ φωνή ἀριθμός εἰμί στοιχεῖον ὁρίζω , εἰμί εἄν καί ὁ γράμμα τοσοῦτος ὁ γράφω ὅσος αὐτός καί ὁ στοιχεῖον , οὐκέτι ἀνταποδίδωμι ὁ οὕτως δέ καί ἐπί ὁ εἰμί , καί ὁ ἀριθμός ὁ οὗτος ἔχω · οὐδείς γάρ ἄλλος παρά ὁ στοιχεῖον εἰμί , τουτέστιν οὖον πλείων ὁ εἰμί ὁ στοιχεῖον εἰμί · ἀλλά ὡς γνώριμος ὁ ἀκολουθία εἰμί παραλείπω αὐτός ἐπιφέρω . εἰμί γάρ εἰμί ἀριθμός εἷς γῆ καί ἕκαστος ὁ τέσσαρες , οὗτος δέ εἰμί ἐν ὅδε τις ὁ σῶμα , δῆλος ὅτι ἀδύνατος ἐκ αὐτός ἄλλος τίς σῶμα ἵημι . σφόδρα δέ διαλεκτικός καί λογικός ὁ ἐπιχείρησις ἔχω . πολύτροπος γάρ συντίθημι ὁ τέσσαρες στοιχεῖον οὕτως γίγνομαι ὁ ἡμέτερος σῶμα , ὅσπερ εἰμί εἷς ὁ ἀριθμός ἕκαστος αὐτός · ὁ γάρ μέρος ὁ ἀήρ ἀήρ εἰμί , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος στοιχεῖον . εἰμί τοίνυν , φημί , ἀριθμός εἷς εἰμί ὁ ἀρχή καί εἷς εἰμί ἕκαστος ὁ ἀρχή ὁ ἀριθμός , καί μή ὥσπερ ἐπί ὁ αἰσθητής ἄλλος ἄλλος , οἷος ὅδε ὁ συλλαβή ὁ βάω εἶδος ὁ αὐτός εἰμί ὁ γη ἀμφότερος γάρ ἔχω διάφορος ἄλφα , εἶδος ὁ αὐτός ὑπάρχω ) καί ὁ ἀρχή εἶδος ὁ αὐτός ὑπάρχω · καί γάρ αὐτός ὁ ἀρχή ἀριθμός ἕτερος ὑπάρχω · εἰμί δέ μή οὗτος ὑποτίθημι , ἀλλά ὁ ὁ εἰμί ἀρχή ἀριθμός ὑπάρχω ὁ αὐτός , οὐ εἰμί παρά ὁ στοιχεῖον οὐδείς ἕτερος , ἀλλά ὅσος στοιχεῖον , ὅς φημί αὐτός , τοσοῦτος καί γράμμα , ἐπεί οὖον δύναμαι δίς λαμβάνω . ὁ γάρ ἀριθμός ὑπάρχω εἷς δίς λαμβάνω οὖον δύναμαι · ὁ γάρ ἀριθμός εἷς αὐτός εἰμί ὁ κατά ἕκαστος , οἷος Σωκράτης , Πλάτων , ὁ δέ κατά ἕκαστος κατά πλείων οὖον δυνατός εἰμί λαμβάνω · καθόλου δέ εἰμί ὁ κατηγορέω ὁ κατά ἕκαστος . ὥσπερ οὖν ἐπί ὁ φωνή εἰμί λέγω ὁ στοιχεῖον εἷς εἰμί ὁ ἀριθμός ὁρίζω , ἀναγκαῖος ὑπάρχω τοσοῦτος εἰμί γράμμα ὅσος καί στοιχεῖον , ἐπεί οὖον δυνατός εἰμί αὐτός δίς λαμβάνω διά ὁ ὑπόκειμαι εἷς ἵημι ὁ ἀριθμός , μή εἰμί γε δύο ὁ αὐτός μηδέ πλείων αὐτός , οὕτως καί ἐπί ὁ ἀρχή , εἰμί ὑπάρχω ὁ ἀρχή εἷς ὁ ἀριθμός , πᾶς εἰμί ἀνάγκη εἷς σύνθεσις γίγνομαι καί οὖον δύο · ὁ γάρ ἀριθμός εἷς κατά πλείων φέρω οὖον , δύναμαι . p . 1000a5 οὐδείς δέ μικρός ἀπορία παραλείπω καί ὁ νῦν καί ὁ πρότερος . ἥς ἀναγκαῖος φημί εἰμί ἀπορία κατευθύνω , ἐπεί πᾶς ὁ πρό αὐτός παραλείπω τίς εἶπον περί αὐτός . εἴρω μέν οὖν καί οὗτος <ἡ> ἀπορία κατά ἀρχή ὁ βιβλίον , ὥσπερ ἐν καί ὁ ἄλλος πᾶς . πάνυ δέ εἰμί ἀξιόλογος ὁ πάρειμι ἀπορία καί ἄξιος εἰμί ζήτησις . ζητέω γάρ πότερος ὁ αὐτός ὑπάρχω ἀρχή ὁ τε φθαρτός καί ἄφθαρτος , ἢ ἄλλος μέν ὁ φθαρτός ἄλλος δέ ὁ ἄφθαρτος . εἰμί μέν γάρ ὑποτίθημι ὁ αὐτός εἰμί ἀρχή ὁ τε φθαρτός καί ὁ ἄφθαρτος , ὁ εἰμί ἄπορος ὑπάρχω ὁ λόγος · διά ὅς γάρ αἴτιος ὁ αὐτός εἰμί καί ἄφθαρτος ὁ μέν ἄφθαρτος παράγω ὁ δέ φθαρτός . εἰμί δέ ὑποτίθημι ἕτερος εἰμί ἀρχή ὁ παράγω ὁ φθαρτός καί ἕτερος ὁ ἄφθαρτος , πάλιν ἐρωτάω αὐτός , πότερος ὁ παράγω ὁ φθαρτός ἄφθαρτος ὑπάρχω ἢ φθαρτός . εἰμί μέν γάρ ἄφθαρτος , διά τίς μή , ὥσπερ ὁ ἄλλος ἄφθαρτος ἄφθαρτος παράγω , καί αὐτός εἰμί ἄφθαρτος παράγω ἄφθαρτος ; εἰμί δέ φθαρτός ἄγω ὁ ἀρχή ὁ παράγω ὁ φθαρτός , φανερός ὅτι φθείρω καί ἀναλύω εἰς ἐκεῖνος ἐκ ὅς καί συντίθημι . οὐδείς γάρ , φημί , εἰς ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί χωρέω , οὔτε δέ γίγνομαι ἐκ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί . διά οὗτος γάρ καί ὁ αἴτιος ὁ πρῶτος ἄφθαρτος λέγω , ἐπεί πᾶς ὁ φθείρω εἰς τίς ἀναλύω · οὗτος δέ εἰς τίς ἔχω ἀναλύω , εἰμί γε μηδείς ἔχω ἄλλος πρό αὐτός ; φθείρω οὖν ὁ ἀρχή οὐκέτι οὐδείς γίγνομαι . ὥστε πανταχόθεν ἄπορος ὁ λόγος . καί οὕτως μέν προφέρω ὁ ἀπορία ὁ Ἀριστοτέλης γυμνάζω ἐγώ · ἐγώ δέ φημί ὅτι ὁ εἰμί πᾶς καί ὁ φθαρτός καί ὁ ἄφθαρτος παράγω ὑπό ὁ εἷς ὁ πᾶς ἀρχή . διά γάρ περιουσία δύναμις παράγω πᾶς μέχρι αὐτός ὁ ὕλη , εἰμί γε καί αὐτός ὁ ὕλη παράγω , καί οὖον ποτέ μέν ὁ φαίνω παράγω ποτέ δέ οὖον , ἀλλά κατά ἕκαστος νῦν παράγω ὁ πᾶς . ὁ τοίνυν ἀεί εἰμί ὁ γένεσις αἴτιος , φημί , εἰμί ὁ θεός , ὁ δέ φθορά καί ὁ γένεσις αἴτιος ὁ οὐράνιος , ὁ δέ κατά ἕκαστος Σωκράτης καί Ἀλκιβιάδης ὁ γονεύς ὡς ἄτομος . λέγω οὖν ὅτι ὁ ἀίδιος προσεχῶς γίγνομαι ὑπό ὁ ἀκίνητος οὐσία καί ἀεί ὡσαύτως ἔχω καί ἄτρεπτος καί αναλλοίωτος καί ὅς ὁ ἐνέργεια σύνδρομος εἰμί ὁ οὐσία · ὁ δέ φθαρτός γίγνομαι καί αὐτός , φημί , ὑπό ἀίδιος ἀρχή ὁ πρῶτος , ἀλλά οὖον προσεχῶς , ἀλλά διά μέσος ὁ οὐράνιος , ὅστις , φημί , καί αὐτός ἀίδιος ὑπάρχω , ἀλλά οὐκέτι ἔχω τοιοῦτος ἀιδιότης . κατά μέν γάρ ὁ οὐσία , φημί , ἀίδιος ὁ οὐράνιος , κατά δέ ὁ ἐνέργεια οὐκέτι ἀίδιος , εἰμί γε φθείρω ὁ ἐνέργεια , ἅτε δή ἐν κινέω ὑπάρχω · ἡνίκα γάρ γίγνομαι ὁ ἥλιος ἐν ταῦρος , ὁ ἐνέργεια αὐτός , κατά ὅς ὑπάρχω ἐν κριός , φθείρω . ὥστε , φημί , ὁ μέν ὑπό ἀκίνητος οὐσία καί ἀίδιος γίγνομαι ἄφθαρτος ὑπάρχω , ὁ δέ ὑπό ἀίδιος καί κινέω φθαρτός , ἐπεί ἐνέργεια , φημί , ἔχω φθαρτός . καί οὕτως μέν ἐπιλύω ὁ ἀπορία · ἰστέον δέ ὅτι ὡς ὁ διδασκαλεῖον εἰμί ὁ πλατωνικός φημί ὅτι οὐδείς οὐδείς εἶπον περί ὁ τοιοῦτος ἀπορία · ἄντικρυς γάρ φαίνω ὁ Πλάτος διαλέγω περί αὐτός ἐν Τίμαιος . μετά γάρ , φημί , ὁ ποιέω ὁ οὐράνιος εἶπον πρός αὐτός θεός θεός , ὅς ἐγώ δημιουργός , ἄλυτος μέν πάμπαν οὐ εἰμί , ἐπεί ὅλως γίγνομαι , τυγχάνω δέ ὁ ἐμός βούλησις ἀγαθός εἰμί μυρίος δεσμός εἰμί ἀγήραος καί ἀθάνατος . καί διά οὗτος , φημί , ἐνδείκνυμι ὁ ἐπιτηδειότης ὁ οὐρανός , κατά ὅς δυνατός δέχομαι ὁ ὁ θεός ἔλλαμψις , καί ἀεί φημί διαμένω · διά δέ πάλιν ὁ εἶπον ῾πάμπαν ἄλυτος οὐ εἰμί δηλόω ὅτι ὡς σύνθετος κατά ἐπίνοια φθείρω · ὁ γάρ ἄυλος οὐδέ κατά ἐπίνοια φθαρτός ὑπάρχω . εἶπον οὖν φημί πρός αὐτός ἐπειδή ἐκ ἐγώ γίγνομαι , ἀίδιος ἐπί ὁ ὁ θνητός γένεσις , διά ὁ ἔχω τάξις καί πρῶτος , φημί , καί μέσος καί ἔσχατος . ὥστε καί πρό αὐτός ὁ Πλάτος οὗτος αὐτός ζητέω καί ἀποφαίνω . εἶτα λοιπός ἐφεξῆς μνημονεύω Ἡσίοδος τε καί ὁ ἄλλος θεολόγος . φημί οὖν ὅτι πᾶς ὁ πρώην θεολόγος ὁ πιθανός μόνος φροντίζω , ὁ δόξα αὐτός πιθανός εἰμί , ἐγώ δέ καί ὁ ἐγώ διδάσκω καί πείθω ὀλιγωρέω . ὑποτίθημι τε γάρ ὁ ἀρχή θεός τε καί ἀίδιος εἰμί καί πᾶς ἐκ ἐκεῖνος ὁ εἰμί εἰμί καί γίγνομαι , φημί ὅτι ὁ γεύω ὁ ἀμβρόσιος καί ὁ νέκταρ ἀίδιος τε ὑπάρχω καί ἀθάνατος , καί ὁ ἀψευδής , ὁ δέ μετέχω ψεῦδος καί μήτε γεύω ὁ ἀμβρόσιος μήτε δέ ὁ νέκταρ οὗτος φθαρτός ὑπάρχω · πρῶτος μέν οὖν ὁ ἀμβρόσιος καί ὁ νέκταρ ὁ θεοποιός ὄνομα αὐτός ἴσως γνώριμος λέγρντες · οὖον γάρ δή γε ἐγώ , τουτέστι ὁ ἄλλος οὐδείς . δύο δέ καί περί αὐτός ὁ προφορά οὗτος ἁπλόος εἶπον καί οὐδαμῶς γνώριμος . τίς γάρ χάρις ἔρχομαι ἐπί ὁ γεύω οὗτος ὅσπερ αἴτιος αὐτός ὁ ἀθανασία ; εἰμί μέν γάρ ἡδονή χάρις αὐτός γεύω , οὐδείς εἰς ὁ εἰμί αὐτός συντελής ὁ νέκταρ καί ὁ ἀμβρόσιος οὔτε γάρ ὁ εἶδος πάντως σῴζω ) , ὥστε οὖον διά ὁ γεύω ἀθάνατος · εἰμί δέ εἰς ὁ εἰμί ὁ οὗτος γεῦσις αὐτός συντελής , δῆλος ὡς τροφή εἰμί αὐτός · ὁ δέ τρέφω καί μή Μένων , εἰμί μή τρέφω , πῶς οἷος τε λέγω ἀίδιος , φημί , εἰμί ; τοσοῦτος δέ Ἡσίοδος τε καί ὁ ἄλλος , φημί , θεολόγος μιμνήσκω ὁ μέν ὁ οὗτος δόξα μετά σπουδή ἐξετάζω μῦθος λέγω καί διά μῦθος ὁ ψευδής συνάγω τε καί συνίστημι παραιτέομαι · ὁ γάρ μυθικός σοφίζω ἴσος ὁ διά μῦθος παρακρούω ἀληθής . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης · ἐγώ δέ φημί ὅτι εἰκότως θεός εἶπον ὁ ἀρχή · ὁ γάρ κύριος ἀρχή πᾶς ὁ εἰμί θεός εἰμί ὁ καί ὁ πᾶς παράγω . ἐπεί οὖν οὖον σκοπός ἔχω ὁ περί ὁ Ἡσίοδος διδασκαλία ἐγώ παραδίδωμι ἐν ὁ θεογονία , ἀλλά μαίνομαι στόμα , φημί , θεολογέω , σπουδάζω δέ καί μανθάνω ὁ παρά αὐτός ὁ ὁ πολύς φαντασία , οὗτος χάρις ἀσαφής ἑρμηνεύω . ἰστέον οὖν ὅτι ἄλλος τις δηλόω διά ὁ νέκταρ καί ὁ ἀμβρόσιος . ὁ ἡμέτερος γάρ ψυχή ἡνίκα τελειόω ἑαυτοῦ , οὖον δύναμαι φροντίζω ὁ αἰσθητής πρᾶγμα · πάλιν δέ ἡνίκα περί ὁ αἰσθητός καταγίγνομαι , οὖον δύναμαι ἐπιμελέομαι ὁ ἑαυτοῦ τελειότης . ὁ δέ θεός καί ὁ τελειότης ἔχω ἐν ἑαυτοῦ , οὐδείς κακός φροντίζω ὁ καταδεής πᾶς καί ἁπλόος εἶπον ὁ εἰμί ἅπας , ὥσπερ καί ὁ ἥλιος μή χωρίζω ὁ οὐρανός καταλάμπω πᾶς ὁ ὅδε . ἐπεί τοίνυν δύο τελειότης θεωρέω περί ὁ θέω , ὁ μέν περί ὁ οὐσία αὐτός , ὁ δέ περί ὁ πρόοδος καί ὁ ἐνέργεια , διά μέν ὁ ἀμβρόσιος δηλόω ὁ τελειότης αὐτός ὁ περί ἑαυτοῦ καί ὁ οὐσία αὐτός θεωρέω , ὅστις ὁ εἰμί εἰμί τέλειος , ἐπεί καί ὁ τοιοῦτος τροφή στερεός ὑπάρχω διά οὗτος γάρ καί λέγω ἀμβρόσιος παρά ὁ στερέω βροτός καί φθορά καί θνητός πᾶς δυσχέρεια ) · διά δέ ὁ νέκταρ δηλόω ὁ κατά ὁ πρόοδος τελειότης , ἐπεί ὁ νέκταρ ὡς ῥευστός ῥέω , τοιοῦτος δέ καί ὁ πρόοδος προέρχομαι μέχρι καί ὁ ὕλη αὐτός . οὗτος χάρις διά ὁ νέκταρ ὁ κατά ὁ πρόοδος ὁ θεός ἐνέργεια δηλόω διά ὁ νη ὁ στερητικός καί ὁ κτείνω ἄνευ ὁ κτείνω ) , εἰμί γε ζωοποιός εἰμί ὁ ὁ θεός ἐνέργεια . p . 1000a5 οὐδείς δέ μικρός ἀπορία παραλείπω . Φησίν 〈 ὅτι 〉 οὐδείς εἰμί μικρός ὁ ἀπορία ὁ νῦν λέγω παραβάλλω πρός ὁ ἄλλος ἀπορία , ὅστις ἀπορία παραλείπω καί ὁ νῦν εἰμί καί ὁ πρότερος , πότερος ὁ αὐτός ἀρχή ὑπάρχω ὁ τε φθαρτός καί ἄφθαρτος , ἢ ἕτερος μέν ἀρχή εἰμί ὁ φθαρτός ἕτερος δέ ὁ ἄφθαρτος . εἰμί μέν γάρ ὁ αὐτός ἀρχή ὑπάρχω , διά τίς ὁ μέν ἄφθαρτος παράγω , ὁ δέ φθαρτός , καί διά ποῖος αἴτιος αὐτός οὕτως ἔχω ; ὁ μέν οὖν περί οἶσις καί ἄλλος θεολόγος , καθάπερ ἐν ὁ θεωρία εἴρω , φροντίζω ὁ πιθανός ὁ πρός αὐτός , τουτέστι ὁ δόξα αὐτός εἴρω , περί δέ ὁ διδάσκω ἡ·μᾶς οὐδείς φροντίζω · θεός γάρ ὑποτίθημι εἰμί ὁ ἀρχή καί ἐκ θεός γίγνομαι , καί ὁ μή γεύω ὁ νέκταρ καί ὁ ἀμβρόσιος φημί θνητός γίγνομαι , διά ὁ μή προσεχῶς ἀπολαύω ὁ ὁ θεός ἔλλαμψις ἀλλά διά μέσος ὁ οὐράνιος . οὗτος δέ ὁ ὄνομα ἴσως αὐτός τίθημι γνώριμος ὑπάρχω , ἐγώ δέ ἄγνωστος . καί περί αὐτός δέ προφορά ὁ ὄνομα ὑπέρ ἐγώ εἴρω · εἰμί μέν γάρ ἡδύτης αὐτός προσάπτω ὁ ἀμβρόσιος καί ὁ νέκταρ καί ἡδονή , οὐ εἰμί αἴτιος ὁ εἰμί · οὐδέ γάρ ὁ ἡδονή αἰτία ὁ εἰμί ὁ ἐνταῦθα , ἀλλά καί πολλάκις βλάπτω · εἰμί δέ ὁ ἁπλόος εἰμί αὐτός αἰτία εἰμί ὁ ἀμβρόσιος καί ὁ νέκταρ , τουτέστιν ὁ τροφή , πῶς δυνατός αὐτός εἰμί ἀίδιος ὁ δήω τροφή πρός ὁ σῴζω ; εἰμί γάρ ἐλλείπω τροφή , ἀπόλλυμι , φημί . οὖον δεῖ οὖν ὁ μυθικός λέγω μετά σπουδή ἐξετάζω , τουτέστι ὁ παρά ἐκεῖνος μυθάριον , δεῖ δέ ἐκεῖνος πολυπραγμονέω καί ἐρωτάω ὁ σπουδάζω μετά ἀπόδειξις λέγω ὅσπερ λέγω , διά ποῖος αἴτιος ἐκ ὁ αὐτός εἰμί ἀρχή πᾶς ὁ μέν ὁ γίγνομαι ἀίδιος ὑπάρχω ὁ δέ φθαρτός , ἐπεί οὔτε αἴτιος περί οὗτος λέγω οὔτε δέ εὔλογος οὕτως ἔχω · ὥστε οὐδέ ὁ αὐτός ἀρχή καί αἰτία πᾶς ἄγω ὁ φθαρτός καί ὁ ἄφθαρτος , ἀλλά ἕτερος μέν ὁ φθαρτός , ἕτερος δέ ὁ ἄφθαρτος . εἰμί οὖν , φημί , μήτε αἴτιος τις οὗτος λέγω μήτε ἄλλως εὔλογος τίς ἔχω ὁ δόξα , φανερός ὡς οὐ εἄν ἄγω ὁ αὐτός πᾶς ἀρχή . p . 1000a24 καί γάρ ὅσπερ οἴομαι λέγω ἄν τις μάλιστα ὁμολογουμένως . μετά τὸ.ἐλέγξαι ὁ Ἡσίοδος μετέρχομαι ἐπί ὁ Ἐμπεδοκλῆς . ἀκόλουθος μέν ἑαυτοῦ λέγω καί αὐτός οὖον συμφωνέω δέ ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα . ἀκόλουθος μέν γάρ ἑαυτοῦ λέγω , διότι ἐκ ἄφθαρτος ἀρχή ὁ νεῖκος καί ὁ φίλιος φημί γεννάω πᾶς φθαρτός , καί οὖον ὁ μέν φθαρτός ὁ δέ ἄφθαρτος · οὐ ἕπω δέ ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα , ἐπεί ὑποτίθημι φθορά μέν αἴτιος ὁ νεῖκος , γένεσις δέ ὁ φίλιος · ἑκάτερος δέ αὐτός εἰμί οὖς καί φθορά καί γένεσις , ὡς εἴρω ἐν ὁ περι γένεσις καί φθορά · ὁ γάρ νεῖκος φθείρω μέν ὁ σφαῖρος , γεννάω δέ ὁ αἰσθητός κόσμος , καί πάλιν ὁ φίλιος φθείρω μέν ὁ αἰσθητός κόσμος , γεννάω δέ ὁ σφαῖρος . ἄλλως τε δή , φημί , ἐπεί πρό ὁ δυάς εἰμί ὁ μόνος ὁ · ὁ ὒ ὁ Ἐμπεδοκλῆς , τίς εἰμί αἴτιος ὁ ἁπλόος κίνησις ; οὖον γάρ δεῖ λέγω ἁπλόος ὅτι οὕτως φύω , ἐπεί οὗτος πᾶς ῥᾳδίως ἐπιλύω . λέγω οὖν ὅς πολλάκις εἴρω , ὅτι πᾶς οὗτος συμβολικός λέγω ὁ Ἐμπεδοκλῆς · οὔτε γάρ ὁ σφαῖρος ὑποτίθημι φθείρω , ρω , ὅς φημί , οὔτε δέ ὁ αἰσθητός κόσμος , ἀλλά διά οὗτος δηλόω ὁ ἄνοδος καί ὁ κάθοδος ὁ Ψυχή . διό λέγω “ ὡς καί ἐγώ δεῦρο εἰμί φυγάς θεόθεν καί ἀλήτης νεῖκος αἴθω πίσυνος . εἰμί γάρ καί ἐν ὁ σφαῖρος διάκρισις , εἰμί γε πολύς νοητός , ἀλλά καλύπτω ὑπό ὁ ἄφραστος ἕνωσις . καί ἐν ὁ αἰσθητός δέ εἰμί ἕνωσις , ἀλλά μᾶλλον ἐπικρατέω ὁ διάκρισις . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι ἐκεῖνος , ὅς μάλιστα ὑπολαμβάνω τις σύμφωνος ἑαυτοῦ λέγω , τουτέστιν ὁ Ἐμπεδοκλῆς , καί οὗτος ὁ αὐτός πάσχω . ὁ φθορά γάρ αἴτιος φημί ἵημι ὁ νεῖκος , ὡς δοκέω ὁ παρά αὐτός λέγω ἔχω · οὖον μήv ἀλλά φαίνω γε καί γένεσις ὁ νεῖκος αὐτός ἐν πολύς ὁ αἴτιος ἔχω . ὁ δέ εἰμί καί ὁ γένεσις αἴτιος [ οὖον ] λέγω ὁ φίλιος · καί αὐτός δέ αἰτία εἰμί φθορά . ὅτι γάρ γένεσις ὑποτίθημι αἴτιος ὁ νεῖκος , φανερός ἐντεῦθεν · πᾶς γάρ ἐκ οὗτος ἀπογεννάω πλήν ὁ φίλιος ὅς καλέω θεός . φημί οὖν ὅτι πᾶς καί ὁ γίγνομαι καί ὁ μέλλω γίγνομαι ἐκ αὐτός βλαστάνω . φημί γάρ οὕτως ὅτι “ δένδρον τε βλαστάνω καί ἀνήρ ἠδέ γυνή , θήρ τε οἰωνός τε καί ὑδατοθρέμμων ἰχθύς , καί · τε θεός δολιχαίων ” . καί Χωρὶς δέ ὁ ἔπος φανερός ὡς ὅτι γένεσις εἰμί αἴτιος ὁ νεῖκος · εἰμί γάρ μή εἰμί διάκρισις ὁ πρᾶγμα , μέλλω πᾶς εἷς εἰμί . διό φημί , ὅταν γάρ συνέρχομαι ὁ πᾶς , τότε “ ἐκ ἔσχατος ἵστημι νεῖκος κράτος ὁ φίλιος . ἄφθαρτος οὖν ὑποτίθημι ὁ στοιχεῖον , ὁ δέ ἐκ αὐτός πᾶς φθαρτός · καί ὁ νεῖκος καί ὁ φίλιος ἄφθαρτος λέγω . καί οὗτος μέν δοκέω ὅς φθείρω ὁ φθείρω αἴτιος νυνί ἀπολείπω καί ὁμολογέω λέγω ἑαυτοῦ , ἄλλος μέν γένεσις ἄλλος δέ φθορά ἀποδίδωμι αἴτιος · καθό δέ ἀμφότερος καί γεννάω καί φθείρω , οὖον σύμφωνος λέγω . p . 1000b3 Διὸ καί συμβαίνω ὁ εὐδαίμων θεός . ὅπερ ἕπω ἐν ὁ περι Ψυχή , οὗτος λέγω καί ἐνταῦθα , ὅτι συμβαίνω κατά αὐτός ὁ εὐδαίμων θεός , τουτέστι ὁ φίλιος , κακός εἰμί Φρόνιμον ὁ ἄλλος · οὔτε γάρ γνωρίζω πᾶς ὁ στοιχεῖον , ἐπεί μήτε ἔχω ὁ νεῖκος ἐν ἑαυτοῦ , ὁ δέ γνῶσις ὁ ὁμοιόω ὁ ὅμοιος · “ γαῖα μέν γάρ γαῖα ὁράω , ὕδωρ δέ ὕδωρ , αἰθήρ δέ αἰθήρ δῖος ” . φημί οὖν ὅτι ἐκεῖνος ὡς ἐξαιρέω οὖον δήω οὗτος ἔχω , ἵνα οὕτως αὐτός γιγνώσκω , ἀλλά ὡς παρακτικός · οὕτως αὐτός γιγνώσκω , οὐ ὡς ὅμοιος . p . 1000b9 ἀλλά ὅθεν γε ὁ λόγος , οὗτος γε φανερός . ὁ λόγος εἰμί αὐτός , διά τίς ὁ γίγνομαι ὁ μέν φθαρτός ὑπάρχω , ὁ δέ ἄφθαρτος , εἰμί ὑπό ἄφθαρτος αἴτιος γίγνομαι · εἶτα ἐκτρέπω ἐντεῦθεν ἐπί ὁ Ἐμπεδοκλῆς . πάλιν οὖν ἐπί ὁ πρόκειμαι ἐπανατρέχω καί φημί ἀλλά ὅθεν γε ὁ λόγος , οὗτος φανερός , ὅτι συμβαίνω αὐτός ὁ ὠθέω ὥσπερ ὁ φθορά , οὗτος καί ὁ γένεσις αἴτιος . εἰμί γε πᾶς ὁ αἰσθητός ἀπογεννάω . ὁμοίως δέ καί ὁ φίλιος · συνάγω γάρ εἰς ὁ εἷς πᾶς φθείρω ὁ αἰσθητής . πρός οὗτος δέ ὁ ἁπλόος μεταβολεύς οὖον λέγω τίς εἰμί ὁ αἴτιος ἀλλά ὅτι οὕτως φύω , ὅσπερ εὐχερής , φημί , ἐπί πᾶς λέγω . p . 1000b14 ἀλλά ὅτε δή μέγας νεῖκος ἐν μέλος ἐθρέρθη . πάλιν ἔπος παρατίθημι Ἐμπεδοκλῆς . ἰστέον οὖν ὅτι ὁ μονή αἰτία εἰμί ὁ ἕνωσις καί συνέχεια ὁ πρᾶγμα , ὁ δέ δυάς ὁ πρόοδος · ὁ οὖν ἁπλόος αἴτιος ὁ ἕνωσις καί ὁ πρόοδος ὁ ἔχω ἀμφότερος Πυθαγόρας καί Παρμενίδης καί Ἐμπεδοκλῆς ὡς Πυθαγόρειος χρόνος καλέω , ἐπεί ὥσπερ ὁ χρόνος μετρητικός καί περιοριστικός ὑπάρχω ὁ ὑπό ὁ χρόνος , οὕτως καί ὁ πρῶτος μετρητικός καί περιοριστικός ὁ πᾶς ὑπάρχω . λέγω δέ αὐτός καί Ὅρκος ὡς περατόω καί συνόχωκα πᾶς . οὗτος οὖν φημί ὁ Ἐμπεδοκλῆς , ὅτι ἡνίκα ὁ νεῖκος ἐπικρατέω καί ὁρμάω εἰς τιμή προέρχομαι ἐκ ὁ χρόνος , ὅς σφεῖς ἀμοιβαῖος πλατύς παραλαμβάνω ὅρκος · καί πλατύς αὐτός καλέω ὡς πάλιν χορηἐξ γίγνομαι ὁ πᾶς , ἀμοιβαῖος δέ φημί οὐ ὅτι ἐκ διαδοχή μετά ὁ φίλιος ὁ νεῖκος , ἀλλά ὥσπερ λέγω ἐν ὁ συνήθεια ὅτι ἀμείβω αὐτός βούλομαι , τουτέστιν εὐεργετέω ὡς εὐεργετέω , καί ἀμοιβαῖος λέγω ὁ ἐπιτηδειότης , ὅς ἔχω ὁ δυάς πρός ὁ δέχομαι ὁ ἔλλαμψις ὁ χρόνος , φημί δή ὁ ἑνάς , καί παραπέμπω ὁ ὅδε . οὗτος οὖν φημί ὁ Ἐμπεδοκλῆς , ὡς δήω ἐκ ἀνάγκη μεταβάλλω ἐκ ὁ σφαῖρος εἰς ὁ αἰσθητός κόσμος , αἴτιος δέ ὁ ἀνάγκη οὐδέ εἷς δηλόω . ἀλλά ὅμως κατά οὗτος ἀκόλουθος ἑαυτοῦ λέγω · οὖον γάρ ὁ μέν φθαρτός ποιέω ὁ δέ ἄφθαρτος ὁ εἰμί , ἀλλά πᾶς φθαρτός πλήν ὁ στοιχεῖον . ὁ δέ νῦν ἀπορία εἰμί διότι ὁ μέν φθαρτός ὑπάρχω ὁ γίγνομαι , ὁ δέ ἄφθαρτος , εἴπερ πᾶς ἐκ ὁ αὐτός ὑπάρχω . p . 1000b21 ὅτι2 μέν οὖν οὐ εἄν εἰμί ὁ αὐτός ἀρχή . συμπεραίνω ὁ εἴρω λέγω οὕτως . ὅτι μέν ἐν οὐ ὑπάρχω ὁ αὐτός ἀρχή ὁ φθαρτός καί ἄφθαρτος , τοσοῦτος ἐγώ εἴρω . εἰμί δέ πάλιν ὑποτίθημι ἕτερος ἀρχή , πάλιν · ἀναφύω ἀπορία , πότερος ἄφθαρτος καί αὐτός εἰμί ἢ φθαρτός . εἰμί μέν γάρ φθαρτός , φανερός ὡς ἀναγκαῖος καί ὁ ἀρχή ἐκ ἄλλος εἰμί ἀρχή , ἐπεί πᾶς ὁ φθείρω εἰς ἐκεῖνος φθείρω ἐκ ὅς καί συνίστημι , ὥσπερ ὁ ἐκ ὁ τέσσαρες στοιχεῖον σύγκειμαι · ὥστε εἰμί φθαρτός ὑπάρχω , εἰμί καί αὐτός ἀρχή , ὥστε συμβαίνω ὁ ἀρχή ἕτερος ἀρχή εἰμί πρότερος . οὗτος δέ ἀδύνατος ὑπάρχω , καί εἰμί ὑποτίθημι ἵστημι ὁ ἀρχή καί εἰμί εἰς ἤπειρος βαδίζω . ὁ μέν γάρ ἤπειρος κατά ἐνέργεια εἰμί οὖον δυνατός · πάλιν δέ ἀρχή ἀρχή εἰμί ἀδύνατος , εἰμί ἄρα εἰμί ἀρχή , ὥσπερ ἐπί ὁ ὕλη λέγω , ἐπεί φθείρω καί οὕτως εἰμί φθείρω πρό ὁ φθορά ἑαυτοῦ , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ πρῶτος λόγος ὁ φυσικός ἀκρόασις , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος . ἄλλως τε δή ὁ ἀρχή φθαρτός εἰμί καί φθείρω πῶς εἰμί ὁ φθαρτός ; τίς οὖν εἰμί αἴτιος ἀεί εἰμί ὁ φθαρτός ; εἰμί δέ πάλιν ἄφθαρτος ὑποτίθημι ὁ ἀρχή , διά τίς ἐκ μέν οὗτος ἄφθαρτος εἰμί φθαρτός ὑπάρχω ὁ γίγνομαι ἐκ αὐτός , ἐκ δέ ὁ ἄφθαρτος ὁ ἄλλος ἄφθαρτος ; οὗτος γάρ οὐ εὔλογος , μᾶλλον δέ ἀδύνατος ἢ πολύς λόγος δήω εἰς ὁ δείκνυμι οὗτος . καλῶς εἶπον ὅτι ὁ λόγος δήω ὡς εἰδοί ὅτι <οὐκ> ἀδύνατος εἰμί οὗτος ἀποδίδωμι αἴτιος , ὅς ἐγώ φθάνω ἀνωτέρω εἴρω , ὅτι ὁ ὑπό ἀκίνητος οὐσία γίγνομαι καί ἄφθαρτος ἀίδιος , ὁ δέ ὑπό κινέω καί ἄφθαρτος φθαρτός , ἐπεί φθαρτός ἔχω ὁ ἐνέργεια . πρός οὗτος δέ φημί ὅτι οὐδέ ἐπιχειρέω οὐδείς ἕτερος λέγω ἀρχή , ἀλλά ὁ αὐτός πᾶς εἰμί ὁ φθαρτός καί ὁ ἄφθαρτος · καί λοιπός ὁ πρῶτος ἀπολέγω ἀποτρώγω , ὥσπερ ὁ μῦς ὁ ἐσθίω ἄρτος καί φθείρω δήω ὁ ἁλίσκομαι πρίν ἢ ὅλος καταφάδέον ] γωσιν . οὕτως ἐν καί ὁ πρό ἐγώ ἀδιάρθρωτος , φημί , εἴρω περί αὐτός καί ἀτελής , ὥσπερ οὗτος μικρός τίς λαμβάνω ὁ ἀδιάρθρωτος παραδίδωμι . ὑποτίθημι οὖν ὁ πρῶτος ἀπολέγω , πῶς ἐκ ὁ αὐτός ἀρχή ὁ μέν φθαρτός ὁ δέ ἄφθαρτος γίγνομαι , παραπέμπω καί ἀφαιρέω · οὗτος γάρ ἄν σημαίνω ὁ ἀποτρώγω , ὡς δῆλος καί ἐκ ὅς ἐπιφέρω , ὅς εἰμί ὥσπερ οὗτος μικρός τίς λαμβάνω . ὡς γάρ μικρός τίς καί οὐ ἔχω ἀπορία ὑποτίθημι ὁ ὁ αὐτός ἀρχή πᾶς εἰμί οὐδείς λόγος ποιέω ὁ ἀπορία . ἢ ὁ ἀποτρώγω εἴρω ἀντί ὁ διά τίνω πιθανός αὐτός δοκέω παραμυθέομαι πειράω , ὡς εἶπον περί ‘hσιοδος καί ὅς φημί θεολόγος ὁ ἀρχαῖος , ἔτι δέ περί εμπεοοκλεος , ὅς ἐκ ὁ αὐτός ποιέω πᾶς ὁ μέν τίς αἴτιος γένεσις ἐφίστημι ὁ δέ φθορά , ὡς οὖον μέγας καί δύσλυτος τίς ὑποτίθημι . κατά μέντοι αὐτός οὔτε ὁ αὐτός ἀρχή ὁ ἀίδιος τε καί ὁ φθαρτός , ἐν τε ὁ φθαρτός οὔτε πᾶς ὁ ἀρχή ἀίδιος ὁ γάρ εἶδος , φημί , οὐ ἀίδιος ) , ὅς τε ὕλη ἀίδιος μέν ἀλλά οὐ ἀπαθής , ἀλλά παθητός τε καί ἀλλοιωτός · καλῶς δέ εἴρω ὅτι ἀδύνατος , φημί , ὁ ἀρχή ἀρχή εἰμί . 〈 οὖον γάρ 〉 γίγνομαι ἐκ ὁ ἀρχή ἀρχή , εἴτε ἵστημι ἐπί τις εἴτε εἰς ἤπειρος προχωρέω . εἰμί μέν γάρ ἵστημι , ἐκεῖνος τε ἄγω ἀρχή ὁ ὑποτίθημι ἀρχή , ἐν ὅς ἵστημι ὁ φθορά · εἰμί δέ εἰς ἤπειρος πρόειμι , ἀεί ὁ φθείρω ἀρχή ἐκεῖνος εἰς ὅς φθείρω εἰμί ἀρχή . οὖον δυνατός οεʹ ουοεποτε ἀρχή ἀρχή εἰμί , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ πρό οὗτος βιβλίον εἰμί γε οὐ ἤπειρος ὁ ἀρχή . * * * φημί ὁ Ἀλέξανδρος ὅτι κατά Ἀριστοτέλης ὁ πρῶτος νόος ἑαυτοῦ μόνος νοέω καί φημί ὅτι ἀγαθός ἔνιοι μή νοέω , οἷος ὁ κακός . p . 1001 a4 Πάντων δέ καί θεωρέω χαλεπός καί πρός ὁ γιγνώσκω ἀληθής ἀναγκαῖος . ἐντεῦθεν ζητέω περί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , εἴτε αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι εἴτε γάρ αὐτός εἰμί ὅς καί αὐτοέν ) εἴτε ἐν ὑπόκειμαι ὁ εἰμί ἔχω . ἐπιχειρέω δέ ὥσπερ καί ἐν ὁ ἄλλος κατά ἀμφότερος , καί φημί ὅτι ὁ περί οὗτος ζήτησις χαλεπός εἰμί , καί πρός ὁ γιγνώσκω ὁ περί οὗτος ἀλήθεια ἀναγκαῖος εἰμί πρᾶγμα . ζητέω οὖν , ὡς εἴρω , εἰμί γε αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί ὁ εἷς καί ὁ εἰμί αὐτοέν καί αὐτοόν , εἴτε ἐν ἄλλος ὑπόκειμαι ἔχω ὁ εἰμί οὐ ] ἕτερος εἰμί , ὥσπερ ἐπί ὁ Σωκράτης φημί · ὁ γάρ Σωκράτης ἕτερος τίς εἰμί εἰμί ζῷον · οὖον γάρ ὅς Σωκράτης ὑπάρχω ζῷον , ἐπεί οὕτως ἐσθίω ὁ Σωκράτης μόνος εἰμί ζῷον . οὐ ὅς οὖν Σωκράτης εἰμί ζῷον , ἀλλά ἕτερος τίς εἰμί ὑπάρχω ζῷον · κατηγορέω γάρ αὐτός ὁ ζῷον , ὁ δέ κατηγορέω οὐ εἰμί αὐτός ὅς κατηγορέω . οὐ εἰμί οὖν ὁ Σωκράτης αὐτοζῷον ἤγουν αὐτοάνθρωπος , ἀλλά ἕτερος τίς εἰμί . ὁ τοίνυν Πυθαγόρειος καί ὁ Πλάτος αὐτός . λέγω εἰμί ὁ ὅς καί αὐτοέν καί οὐ ἕτερος τίς εἰμί · οὔτε γάρ ἐν ὑπόκειμαι λέγω εἰμί ὁ εἰμί αἰτέω ὁ εἷς , ἀλλά αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί ἐν οἰκεῖος περιγραφή καί ὅρος . καί ὁ μέν εἷς κατηγορέω ὁ εἰμί , ὁ δέ εἷς οὖον κατηγορέω ὁ εἰμί · ὁ γάρ ἑνάς λέγω εἰμί καί ὑπέρ αὐτός ὁ εἰμί , εἰμί γε ὁ εἰμί εἶδος εἰμί , ὑπέρ πᾶς δέ εἶδος λέγω εἰμί ὁ ἑνάς ὡς καί πᾶς προακτικός καί αὐτός ὁ εἶδος , καί πᾶς καταλάμπω . ἐφεξῆς τοίνυν ὑπερηγορέω ὁ Πυθαγόρειος καί ὁ Πλάτων , αὐτός δέ εἶπον ὁ ἀληθής λόγος . εἰμί γάρ ὑποτίθημι μή εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , ἀλλά ἐν ὑπόκειμαι ἕτερος ἔχω ὁ εἰμί , ἐπεί ὁ καθόλου αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω , πᾶς δέ καθολικός ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , εἰμί γε πᾶς ὁ ἄλλος ὁ εἰμί ἐκ αὐτός ἔχω , συμβαίνω οὕτως ἀναιρέω πᾶς ὁ καθόλου · ὁ δέ καθόλου ἀναιρέω ἀναιρέω καί ὁ κατά ἕκαστος καί οὕτως οὐδείς εἰμί πᾶς ἀναιρέω , ὅσπερ οὐδέ θέμις λέγω . πρός ἐπί οὗτος δέ ἀναιρέω καί ὁ ἀριθμός . εἰμί γάρ ὁ ἀριθμός ἐκ ἑνάς σύγκειμαι οὐδείς γάρ ἄλλος εἰμί ἀριθμός ἢ πλῆθος ἐκ ἑνάς σύγκειμαι ) , φανερός ὡς ὅτι ἀναιρέω καί ὁ ἀριθμός . καί οὗτος μέν φημί ὁ Ἀριστοτέλης ὑπερηγορέω ὁ πλατωνικός δόξα . ὁ δέ τρόπος ὁ ἐλεγκτικός ὁ περί ὁ ἀριθμός οὐ ἔχω ὑγιής · οὔτε γάρ ὁ ἑνάς ἐκεῖνος ἐν σχέσις θεωρέω , ἀλλά ἄσχετος ὑπάρχω προάγω ὁ νοητός ἀριθμός . οὐ ὥσπερ γάρ ἐνταῦθα ἐκ ὁ ἑνάς σύγκειμαι ὁ πλῆθος ὁ ἀριθμός , οὕτως καί ἐπί ὁ πρῶτος ἑνάς · ὡς γάρ εἴρω , άσχετος εἰμί ἐκεῖνος ὁ ἑνάς καί προακτικός ὁ πᾶς . οὐ ἄρα δεῖ λέγω ἐκ ἐκεῖνος συντίθημι ὁ ἀριθμός , ἀλλά μᾶλλον προάγω · ὥστε ὅσος ἐπί οὗτος δεῖ εἰμί αὐτός ὁ εἰμί καί ὁ εἷς χωρίζω παντελῶς καί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . ὁ μέντοι γε περί Ἐμπεδοκλῆς καί ὁ φυσικός πᾶς ὁ ἐκ ὁ Ιώνιου διδασκαλεῖον ἕτερος ὑπόκειμαι φύσις λέγω εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς . ὁ γάρ εἰμί εἰμί ὑποτίθημι αὐτός εἰμί ὁ εἰμί κατά ἑαυτοῦ καί ὁ εἷς , συμβαίνω ἀληθεύω ὁ Παρμενίδειος λόγος ὁ λέγω ὁ παρά ὁ ὕω οὐ εἰμί , ὁ οὐ εἰμί οὐδείς , εἷς ἄρα ὁ εἰμί · ὥστε ἀναιρέω ὁ πλῆθος ἐκ ὁ εἰμί , ὅσπερ εἰμί παρά ὁ ἐνάργεια . εἰμί γάρ ὁ εἰμί ὑποτίθημι , φημί , αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , φανερός ὡς ὅτι ὁ ἐκ αὐτός . προάγω εἷς εἰμί καί οὐδείς διαφέρω ὁ ἐκ ὅς προάγω · ὥστε οὐδείς εἰμί παρά ὁ εἰμί , καί οὕτως ἀναιρέω ὁ πλῆθος ἐκ ὁ εἰμί . καί οὕτως μέν πρεσβεύω ὁ φυσικός , ὁ μέν πῦρ ὑποτίθημι , ὁ δέ ἀήρ ἤ τίς ἄλλος τοιοῦτος · ὁμοίως δέ καί ὁ Ἐμπεδοκλῆς λέγω ὁ φίλιος . φημί οὖν ὅτι ὁ Ἐμπεδοκλῆς ὡς Πυθαγόρειος συμβολικός οὗτος ὑποτίθημι . λέγω γάρ ἐκεῖνος ὅτι ὁ ὅς εἷς εἰμί , λέγω δέ εἷς ὁ φίλιος , ὅστις δήω ] τέρας μέτρον ἔχω ἀπό ὁ ἑνάς . καί διά μέν ὁ φίλιος δηλόω ὁ μόνος , ὅστις αἰτία εἰμί ὁ ἕνωσις ὁ . εἰμί · οὐδείς γάρ εἰμί ὅς οὖον μετέχω ὁ ἑνάς . εἰμί μή γάρ οὗτος ὑποτίθημι , συμβαίνω πολλαπλασιάζω ὁ ἤπειρος . ὁ γάρ μέρος ἐν εἰμί ἢ πολύς · εἰμί μέν οὖν ὅς , ἔχω ὁ ζητέω , εἰμί δέ πολύς , πάλιν καί περί ἐκεῖνος ὁ αὐτός λόγος , τουτέστι ὁ μέρος ἐκεῖνος , καί οὗτος εἰς ἤπειρος · ὥστε πολλαπλασιάζω ὁ ἤπειρος . πᾶς οὖν εἰμί ἀνάγκη ἐν ἅπας θεωρέω ὁ εἰμί ὁ μόνος . διά μέντοι γε ὁ νεῖκος ὁ δυάς δηλόω , τουτέστι ὁ πρόοδος ὁ πρᾶγμα · πρῶτος γάρ ὁ δυάς ἔχω ὁ πίνω ποῖ . πᾶς ἄρα ἀνάγκη αὐτός ὁ εἰμί καί ὁ εἷς χωρίζω καί μή ἐν ὑπόκειμαι ἔχω ὁ εἰμί · ὁ γάρ ἑνάς διά ὁ γόνιμος αὐτός δύναμις μένω ὅσπερ εἰμί καί μή ἐλασσόω πᾶς παράγω . ὁ γάρ Παρμενίδης λέγω ὁ παρά ὁ εἰμί οὐ εἰμί ὡς νοητός · ὁ εἰμί γάρ ὁ αἰσθητός ὡς νοητός οὐ εἰμί ὑπάρχω , ὡς καί ὁ Πλάτων φημί “ τίς ὁ εἰμί μέν ἀεί , γένεσις δέ οὐ ἔχω , καί τίς ὁ γίγνομαι , εἰμί δέ οὐδέποτε ” . ὅτι γάρ οἴομαι ὁ Παρμενίδης πλῆθος ἐν ὁ εἰμί , φανερός ἐντεῦθεν . τίς γάρ ; φημί “ οὖον γάρ εἰμί , οὐ εἰμί ὁμοῦ πᾶς , εἰμί δέ μόνος ” . εἰμί οὖν πᾶς λέγω , δῆλος ὡς ὅτι οἶδα ὁ γε πλῆθος . καί πάλιν ἀλλαχοῦ “ μεσσόθεν ἰσοπαλής ” . εἰμί γε μέσος ἔχω , φανερὸ·ν ὅτι καί ἄκρος · ὥστε οἶδα ὁ πλῆθος . ὁ οὖν ἑνάς γόνιμος εἰμί , ὡς εἴρω , πᾶς παράγω ληΐς οὖον διά οὗτος μειόω τίς αὐτός , ὥσπερ ὁ λέγω , τουτέστιν ὁ Σωκράτης , οὐδείς μειόω μυρίος εἰκών γίγνομαι ἐκ αὐτός . προέρχομαι ἐν ἐκ ὁ ἑνάς ἐκεῖνος ὁ νοητός ἀριθμός , τουτέστιν ὁ μονή καί ὁ δυάς , εἶτα κατά τάξις ἐκεῖθεν ὁ ἐνταῦθα μόνος , ὅστις εἰμί ὁ φύσις , καί ὁ δυάς , ὅστις εἰμί ὁ ὕλη , καί οὕτως γίγνομαι ἐντεῦθεν ὁ σύνθετος πρᾶγμα · ἐν γάρ ὁ σπέρμα ὑπάρχω ὁ λόγος ὁ δημιουργικός , ἐν πᾶς μέρος ὁ σπέρμα , καί οὕτως ὁ ὕλη δέχομαι διαιρέω αὐτός . ὅτι γάρ πρό πᾶς εἰμί ὁ ἑνάς , δῆλος ἐντεῦθεν . ὁ γάρ ζωή ὑπέρ ὁ νόος εἰμί · πᾶς γάρ ὁ μετέχω νόος καί ζωή μετέχω , ὁ δέ ζωή μετέχω οὖον μετέχω νόος . πάντως πάλιν ὁ εἰμί ὑπέρ ὁ ζωή εἰμί · ὁ γάρ μετέχω ζωή καί ὁ εἰμί μετέχω , ὁ δέ ὁ εἰμί μετέχω ζωή οὖον πάντως μετέχω . ὁ μέντοι γε ἑνάς καί ὑπέρ ὁ εἰμί εἰμί , εἰμί γε ὑπέρ υπαρςιν εἰμί . p . 1001a4 Πάντων δέ θεωρέω χαλεπός . ὁ ἀπορία ὅς χαλεπός ὅς ] φημί εἰμί καί πρός ὁ ὁ ἀλήθεια γνῶσις ἀναγκαῖος , τοιοῦτος εἰμί . ἆρα γε , φημί , ὁ εἰμί καί ὁ εἷς οὐσία ὁ εἰμί ὑπάρχω , τουτέστιν ἀρχή ὁ εἰμί , αὐτός οὗτος εἷς καί ὁ ] εἰμί χωρίζω καί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω καί μή δήω ἕτερος πρός ὁ εἰμί , τουτέστιν οὐ ἄλλος τις εἰμί ὑπάρχω καί οὗτος ὁ φύσις δηλόω καί ἐν ἐκεῖνος ὅς κατηγορέω , ἢ εἰμί ἄλλος τις φύσις ὑπόκειμαι οὗτος , ὅστις εἰμί ἀρχή καί οὐσία ὁ εἰμί , ὅς δεῖ ζητέω τίς εἰμί , πότερος πῦρ ἢ ἀήρ ἢ ἄλλος τίς ἢ καί πλείων . ὅτι δέ ἀναγκαῖος εἰμί ὁ ζήτησις , δῆλος καί ἐκ ὁ πολύς διαφωνέω περί αὐτός , καί ὁ μέν ἐκείνως ὁ δέ τοῖος ἀποφαίνω , καί ἐκ ὅς δέ ἀπορέω προέρχομαι , καί ὅτι ἐν ὁ περί ὁ ἀλήθεια θεωρία ὁ περί ὁ εἰμί ζήτησις κύριος , καί ὅτι ἐκ οὗτος ἀρτέομαι ὁ ὁ ἀριθμός δύναμαι ὁ εἰμί ἀρχή καί στοιχεῖον λέγω . ἀναγκαῖος ἐν πρός ὁ ὁ ἀλήθεια γνῶσις ὁ περί οὗτος ζήτησις , ἀλλά καί χαλεπός ὁ περί αὐτός διάκρισις · ὁ γάρ ὁ νοητός καί ὁ πρῶτος αἴτιος τε καί εἰμί γνῶσις χαλεπός . ἐξηγέομαι δέ αὐτός ὁ πότερον ποτός ὁ εἰμί και ὁ εἷς οὐσία ὁ εἰμί εἰμί , διά ὁ ἑκάτερος αὐτός οὐ ἕτερος τίς εἰμί ὁ μέν εἰμί καί ὁ εἷς ὁ εἰμί ] εἰμί ὁ δέ εἷς . ἴσος γάρ ὁ εἴρω ὁ ἐπεί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς ὁ εἰμί εἰμί , πότερος ὡς οὐσία εἰμί εἰμί ἢ ὡς συμβεβηκός ὁ οὐσία . ὁ γάρ Σωκράτης ἕτερος τίς εἰμί εἰμί ζῷον · οὔτε γάρ εἰμί αὐτοζῷον εἰμί , ἐπεί , εἰμί καθό Σωκράτης εἰμί ζῷον , ἐσθίω αὐτός μόνος εἰμί ζῷον . οὗτος δέ αὐτοόν εἰμί καί αὐτοέν καί οὐ ἕτερος εἰμί , καθάπερ καί ἐν ὁ θεωρία δείκνυμι . ὥσπερ οὖν καί περί ὁ ἤπειρος διαφερόντως δείκνυμι ἐν ὁ πρῶτος ὁ φυσικός ἀκρόασις , οὕτως καί ἐνταῦθα · ὁ μέν γάρ αὐτός φύσις τις ὁ ἤπειρος ποιέω , τουτέστιν ὁ Πυθαγόρειος ὁ ἄρτιος ἀριθμός , ὁ δέ συμβαίνω τις ὁ ἤπειρος λέγω . ὁ δέ ὡς ὗσις ὁ οὐσία αὐτός εἷς εἰμί <καὶ> εἰμί , ἴσος ἄν εἰμί ὁ ὡς ὁ αὐτός εἰμί οὐσία ὁ εἷς τε καί ὁ εἰμί καί αὐτός εἰμί εἷς τε καί εἰμί εἰμί . p . 1001a5 πότερος ποτός ὁ εἰμί . ὁράω ἐγώ ζητέω πότερος ὁ εἰμί καί ὁ εἷς οὐσία ὁ εἰμί καί ἀρχή ὑπάρχω αὐτοόν εἰμί καί αὐτοέν , καί οὐ ἕτερος τίς εἰμί ὁ μέν εἰμί εἰμί , ὁ δέ εἷς , καθάπερ ἐπί ὁ Σωκράτης εἴρω , ὅτι οὐ ὅς Σωκράτης εἰμί ζῷον , ἀλλά κατά ἕτερος τίς , καθό οὐσία ἔμψυχος αὐσθητική . οὕτως ἐσθίω ζητέω καί ἐπί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς † ὅτι ἕτερος εἰμί οὕτως εἰμί εἰμί καί εἷς , ἤγουν αὐτοόν εἰμί καί αὐτοέν , ἢ πάλιν δεῖ ἐγώ ζητέω τίς ποτός εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς ὡς ὑπόκειμαι ἄλλος φύσις , εἰμί ἔχω ὁ εἰμί . ὁ μέν γάρ ὑπολαμβάνω αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι ὁ δέ ἐν ἄλλος ἔχω ὁ εἰμί . Πλάτος μέν οὖν καί ὁ Πυθαγόρειος οὐ ἕτερος τίς φημί ὁ εἰμί οὐδέ ὁ ὅς , ἀλλά οὗτος αὐτός ὁ φύσις εἰμί , ὁ μή δήω ἕτερος πρός ὕπαρξις , ἀλλά αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι , ὡς εἰμί ὁ οὐσία οὗτος αὐτός εἷς εἰμί καίω , τουτέστιν αὐτοόν καί αὐτοέν , καί οὐ ἕτερος εἰμί οὕτως εἰμί ὅς καί ὅς , ἀλλά αὐτοέν καί αὐτοόν ἐν ἴδιος ὑπόστασις καί μή δήω ἄλλος , ὁ δέ ἄλλος πᾶς ἐκ αὐτός παράγω . ὁ δέ φυσιολόγος οἷος ὁ Ἐμπεδοκλῆς ὡς εἰς γνώριμος ἀνάγω ὁ λόγος ὁ φίλιος ὑποτίθημι ὁ εἰμί οὗτος κατηγορέω ὁ εἷς , ὡς ὁ φίλιος αἴτιος εἰμί πᾶς ἕνωσις . ὁ δέ δόξα ὁ ἀνήρ ἀναπτύσσω ἐν ὁ θεωρία . αἰτία οὖν κατά αὐτός πᾶς ὁ φίλιος συνάγω καί συγκρίνω αὐτός ἀλλήλων . ἄλλος δέ ὁ φυσικός πῦρ ὑποβάλλω ὁ εἷς καί ὁ εἰμί ὡς Ἡράκλειτος , ὁ δέ ἀήρ ὡς Ἀναξιμένης , ὁ δέ ἄλλος τίς · ὅς γάρ ἕκαστος αὐτός ἀρχή ὁ εἰμί καί αἴτιος ὑποτίθημι , οὗτος καί ὁ εἷς καί ὁ εἰμί κατηγορέω . ἀλλά καί κατά ὅς ὁ στοιχεῖον πλείων ὁ εἰμί εἰμί , · καί κατά οὗτος ἕκαστος εἷς τε εἰμί καί εἰμί . p . 1001a19 συμβαίνω δέ εἰμί μέν τις μή τίθημι εἰμί τις οὐσία . ἐντεῦθεν ὑπερηγορέω ὁ Πλάτων δόξα δείκνυμι ὅτι πάντῃ πάντως δεῖ εἰμί . αὐτοέν καί αὐτοόν αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω καί μή δήω ἕτερος πρός ὕπαρξις . εἰμί τοίνυν , φημί , μή λέγω τις ὁ εἰμί καί ὁ εἷς οὐσία εἰμί καί αὐτός κατά αὐτός ὑπάρχω καί μή δήω ἕτερος πρός ὕπαρξις , συμβαίνω μηδέ ἄλλος τίς ὁ κοινός καί καθόλου οὐσία λέγω . μάλιστα γάρ πᾶς καθόλου τε καί κατά πᾶς κατηγορέω ὁ εἰμί καί ὁ εἷς · ἄνθρωπος γάρ κατά ἄνθρωπος μόνος , ὁμοίως δέ καί ζῷον , ὁ δέ εἰμί καί ὁ εἷς κατά πᾶς · πᾶς γάρ μετέχω ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , ὡς ἐν ὁ θεωρία δείκνυμι . εἰμί τοίνυν ὁ μάλιστα καθόλου μή ὑπάρχω , πολύς μᾶλλον οὐδέ ὁ ἄλλος , ὥστε οὐδέ ὁ κατά ἕκαστος · καί οὕτως συμβαίνω πᾶς ἀναιρέω . p . 1001a24 ἔτι δέ μή εἰμί ὁ εἷς οὐσία . Φησίν ὅτι εἰμί μή ὑποτίθημι ὁ εἷς οὐσία εἰμί καί ἀρχή αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί , οὐδέ ἀριθμός εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὡς χωρίζω καί κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω , ὡς δοκέω ὁ Πυθαγόρειος τε καί Πλάτων , εἰμί μή εἰμί ὁ εἷς οὐσία τις . καί λέγω ὁ αἴτιος · ὁ γάρ ἀριθμός , φημί , μόνος εἰμί σύνθεσις , ὁ δέ μονή αὐτός καί ὁ εἷς · ὥστε εἰμί μή ὁ εἷς οὐσία , οὐδέ ὁ μόνος · εἰμί μή ὁ μόνος , οὐδέ ὁ ἀριθμός . συμβαίνω ἄρα ὁ ἀριθμός εἰμί ἀλλά οὐ οὐσία , εἰμί γε καί ὁ εἷς μή οὐσία τις ἀλλά ἄλλος τις συμβεβηκός . ὁ δέ ὁ δέ μονή ὅσπερ εἷς τίς εἰμί ἀντί ὁ κύριος εἷς τίς εἰμί . εἰμί τοίνυν εἰμί τίς αὐτός εἷς καί ὅς , ἀνάγκη πᾶς οὐσία αὐτός εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς · οὖον γάρ ἕτερος τίς καθόλου κατηγορέω ὁ εἷς καί ὁ εἰμί , ὥσπερ ὁ Σωκράτης ὁ ζῷον , ἀλλά οὗτος αὐτός . αὐτός γάρ εἰμί εἰμί εἰμί καί οὐσία εἰμί , ὁμοίως δέ καί εἷς εἰμί καί οὐσία εἰμί · οὐδέτερος γάρ ὅς τίς εἰμί εἷς εἰμί ἢ εἰμί , ἀλλά ὁ ὑπόστασις ἔχω ἐν ὁ εἰμί καί ἐν ὁ εἷς · εἰμί ἄγαρ ὑπάρχω καί εἷς · ὥστε αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . p . 1001a29 ἀλλά μήv εἰμί γε εἰμί ὁ αὐτοόν καί αὐτοέν , πολύς ἀπορία · δείκνυμι διά ὁ προλαμβάνω ὅτι ὁ εἰμί καί ὁ εἷς αὐτοόν ὑπάρχω καί αὐτοέν καί οὖον θεωρέω ἐν ἄλλος εἰμί , ἐντεῦθεν εἰς ὁ ἐναντίος ἐπιχειρέω δείκνυμι ὅτι ἐν ἕτερος δεῖ ἔχω αὐτός ὁ εἰμί . τίς γάρ ; φημί ὅτι εἰμί ὑποτίθημι αὐτοόν εἰμί καί αὐτοέν , πάλιν μέγας ἐγώ ἀπορία ἀναφύω , λέγω δή πῶς εἰμί πλείων εἷς ὁ εἰμί . ὁ γάρ ἕτερος ὁ εἰμί οὐ εἰμί · ὁ μέν γάρ παρά ὁ εἰμί οὐ εἰμί , ὡς Παρμενίδης λέγω , οὗτος δέ ὁ εἰμί ὑπάρχω ὁ ἐν · ὥστε ὅσπερ εἄν παρά ὁ εἷς ὑπάρχω , οὗτος οὐ εἰμί . ὁ γάρ αὐτός γίγνομαι καί παρά ὁ εἰμί , εἴπερ καί παρά ὁ εἷς , οὗτος δέ ὡς ὁ αὐτός εἰμί καί ὁ εἷς καί ὁ εἰμί . ὥστε οὐ εἰμί πολύς · ὁ γάρ πολύς παρά ὁ εἷς , ὁ δέ παρά ὅς εἷς παρά ὁ εἰμί εἰμί , ὁ δέ παρά ὁ εἰμί οὐ εἰμί . οὗτος γάρ συμβαίνω , εἰμί ὁ εἰμί καί ὁ εἷς οὐσία εἰμί καί μή ὁμώνυμος λέγω . εἰμί δή , καθάπερ Παρμενίδης λέγω , εἷς ἅπας ὁ εἰμί , καί οὗτος μόνος εἰμί ὁ εἰμί . p . 1001b1 ἀμφοτέρως δέ δύσκολος · ἄν τε γάρ μή εἰμί ὁ εν οὐσία . Φησίν ὅτι ἀμφότερος ὁ λόγος δυσχερής ὑπάρχω · ἐν γάρ ὑποτίθημι ὁ εἷς καί ὁ εἰμί οὐσία εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ καί αὐτοέν , ἄν τε δέ μή ὑποτίθημι αὐτός κατά ἑαυτοῦ · ἀλλά συμβαίνω ἅτε δή ἐν ἄλλος εἰμί ἔχω ὁ εἰμί , ἀδύνατος ὁ ἀριθμός εἰμί οὐσία . ἐάν μέν οὖν μή ὑπάρχω ὁ εἷς οὐσία καί αὐτοέν , δῆλος ὡς ὅτι οὐδέ ὁ ἀριθμός εἰμί οὐσία · ἐκ μόνος γάρ σύγκειμαι ὁ ἀριθμός , ὡς λέγω · ἐάν δέ ὑπάρχω ὁ εἷς οὐσία καί αὐτοέν , ὁ αὐτός πάλιν ἀπορία ἀναφύω καί περί ὁ εἰμί , τουτέστι ὁ αὐτός ἀπολέγω ἐπί ὁ εἷς , ὅς καί περί ὁ εἰμί · ὡς γάρ παρά ὁ εἰμί οὐ εἰμί , οὕτως καί ὁ παρά ὁ εἷς οὐ ἐν , ὅστις δηλωτικός εἰμί ὁ ἐκ τίς γάρ παρά ὁ εἷς εἰμί αὐτός ἄλλος ἐν ; ἀνάγκη γάρ μή εἰμί παρά ὁ εἷς ἄλλος ἐκ ὅς εἰμί ὁ ἄλλος εἷς . ὡς γάρ εἰμί οὐσία ὁ εἰμί οὐδείς ἄλλος οὐσία γίγνομαι , ὁ ὁ παρά ὁ οὐσία μή οὐσία εἰμί , οὕτως εἰμί καί εἰμί εἷς ὁ εἰμί , ὁ παρά ἐκεῖνος πᾶς οὔτε εἰμί ἵημι εἷς εἰμί . εἰμί δέ οὕτως , οὐδέ πολύς · ὁ γάρ πολύς ἕκαστος εἷς εἰμί · ἐκ ἑνάς γάρ ὁ πολύς καί ὁ ἀριθμός ἀεί . εἰμί γάρ εἰμί αὐτοεν , οὐ εἰμί ἀριθμός · . δεῖ γάρ καί ἄλλος εἷς προάγω , εἰμί μέλλω ἀριθμός εἰμί · οὗτος δέ ὁ γίγνομαι εἷς ἀνάγκη μή εἰμί εἷς γίγνομαι εἷς · ἐκ μή εἷς ἐν εἰμί . τίς ἐν εἰμί οὗτος ὁ μή εἷς ; εἰμί γάρ πᾶς ὁ εἰμί ἢ εἷς ἢ πολύς , ὁ δέ πολύς ἐκ ἑνάς εἰμί , ἐκ ὅς οὖον γίγνομαι εἷς , οὐδείς εἄν εἰμί , ἐκ ὅς ὁ εἷς γίγνομαι . ὁ δέ ἀληθής ἐν ὁ θεωρία εἴρω . πῶς οὖν δυνατός παρά ὁ εἷς ἄλλος εἰμί εἷς ; ὁ γάρ παρά ὁ εἷς οὐδείς εἰμί , εἰμί γε ὁ εἷς εἰμί εἰμί , ὁ δέ παρά ὁ εἰμί οὐ εἰμί · ἅπας δέ ὁ εἰμί ἢ εἷς ἢ πολύς ὑπάρχω , ὅς εἷς ἕκαστος εἰμί · καί ὁ πλῆθος γάρ ἐκ μόνος σύγκειμαι . εἰμί τοίνυν μηδείς εἰμί ὁ παρά ὁ εἷς εἷς , φανερός ὅτι οὐδέ πλῆθος εἰμί οὐδέ ἀριθμός · ὥστε ἀναιρέω ὁ ἀριθμός , ἄν ὑποτίθημι εἰμί αὐτός εἷς καί εἰμί . εἴρω δέ ἐν ὁ θεωρία ὅτι οὐ ἀναιρέω . διά γάρ ὁ γόνιμος αὐτός δύναμις πᾶς προάγω οὐ ἐλασσόω , ὥσπερ ἐπί ὁ Σωκράτης εἴρω καί ὁ εἰκών . p . 1001b7 ἔτι εἰμί ἀδιαίρετος αὐτός ὁ εἷς . Φησίν ὅτι εἰμί ὑποτίθημι ὁ εἷς αὐτοέν εἰμί καί ἀδιαίρετος , οὐδείς εἰμί , καθάπερ Ζήνων δοκέω λέγω . σπουδάζω γάρ ἀναιρέω ὁ ἀδιαίρετος χράομαι λόγος τοιοῦτος . ὅσπερ μήτε προστίθημι μήτε δέ ἀφαιρέω μείζων ἢ μικρός ποιέω , οὗτος οὐ εἰμί . εἰμί τοίνυν ὁ σημεῖον τοιοῦτος , δῆλος ὡς ὅτι οὐ εἰμί , καί ἔτι πᾶς ἀδιαίρετος . πάλιν ὁ γραμμή καί ὁ ἐπιφάνεια πῇ μέν εἰμί λέγω πῇ δέ οὐ εἰμί . ὁ μέν γάρ γραμμή κατά μῆκος προστίθημι ποιέω αὔξησις καί μείωσις , κατά δέ πλάτος οὐκέτι . ὁμοίως δέ ὁ ἐπιφάνεια κατά πλάτος προστίθημι καί ἀφαιρέω ποιέω αὔξησις καί μείωσις , κατά δέ βάθος οὐκέτι . ὁ μέντοι γε σῶμα κατά πᾶς διασιαειδω καί αὔξησις καί μείωσις ὑπομένω . διά οὗτος . τοίνυν ὁ μέν ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή λέγω ὁ μέν εἰμί εἰμί ὁ δέ οὐ ὄνιον . ὁ τοίνυν Ἀριστοτέλης φορτικός ἀποκαλέω ὁ ἀπορία αὐτός . ὅσος γάρ ἐπί οὗτος , ἀναιρέω πᾶς ὁ ἀσώματος , ἐπεί ὅστε μείζων ποιέω ὅς προστίθημι οὔτε δέ μικρός ἀφαιρέω . ὁ οὖν σημεῖον αὐτός κατά ἑαυτοῦ οὐ ὑφίστημι , ἀλλά ἐν ὁ γραμμή ὁ εἰμί ἔχω . ἄλλως τε δή , φημί , ὁ ἑνάς μέγεθος μέν οὖον ποιέω προστίθημι , αὐξάνω δέ ὁ πλῆθος . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω · ὁ εἷς οὗτος ὡς ἀσώματος καί αὐτοέν εἰμί ἀδιαίρετος ὑπάρχω , κατά μέν ὁ Ζήνων λόγος οὐ εἰμί · ὅς γάρ μήτε προστίθημι μήτε ἀφαιρέω ποιέω μείζων ἢ μικρός , οὖον λέγω ὁ τοιοῦτος εἰμί ὁ εἰμί , ὡς ἐντεῦθεν δείκνυμι ὅτι ὁ εἰμί μέγεθος εἰμί , ὁ δέ ἀσώματος οὐ εἰμί , καί μέγεθος σωματικός , ἐπεί ὁ γραμμή καί ὁ ἐπιφάνεια μέγεθος μέν ὑπάρχω , οὖον σῶμα δέ καί ἔχω βάθος . κύριος γάρ εἰμί λέγω ὁ τριχῆ διαστατός · ὁ δέ ἄλλος ποτέ μέν προστίθημι αὐξάνω ποτέ δέ οὖον , οἷος ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή · ὁ δέ στιγμή καί ὁ μονή οὐδαμῶς ὑπάρχω , ἐπεί πάντῃ ἀδιαίρετος εἰμί . ἐπειδή , φημί , οὕτως φορτικός διαλέγω Ζήνων , καί ἐνδέχομαι εἰμί ἀδιαίρετος τίς ὥσπερ ὁ ἀσώματος · ὅμως καί εἰμί ὑποτίθημι ἀληθής ὁ παρά αὐτός , καί οὕτως δυνατός εἰμί ἀπολογία εὐπορέω · ὁ γάρ μονή προστίθημι μείζων μέν οὖον ποιέω , πλέω δέ ποιέω . ἀλλά πῶς γίγνομαι μέγεθος ἐκ εἷς μόνος ἤγουν πλείων ; οὗτος εἰμί ἄπορος · ὅμοιος γάρ οὗτος λέγω καί ὁ γραμμή λέγω συντίθημι ἐκ σημεῖον , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος · δείκνυμι γάρ ὅτι ἀδύνατος . πῶς οὖν ἐκ ὁ μόνος καί ὁ αὐτός εἷς παράγω ὁ μέγεθος ; λέγω δέ ὅτι προσεχῶς μέν παράγω κατά ὁ γόνιμος αὐτός δύναμις ὁ νοητός ἀριθμός , εἶτα ἐκεῖνος ὁ φύσις καί ὁ ὕλη , καί ἐκεῖνος ὁ ὅδε , ὡς ἐν ὁ θεωρία εἴρω . p . 1001b19 ἀλλά μήv καί 〈 εἴ〉τινες οὕτως ὑπολαμβάνω . κἀν ὑποτίθημι τις οὕτως ὑπολαμβάνω ὥστε γίγνομαι , καθάπαρ τις φημί , ἐκ ὁ εἷς αὐτός , τουτέστιν ἐκ ὁ μόνος , καί ὁ δυάς , τουτέστιν ἐκ · ὁ φύσις καί ὁ ὕλη . ὁ γάρ ὕλη δυάς καλέω διά ὁ διαιρέω αὐτός · ὥσπερ γάρ ὁ δυάς πρῶτος ἔχω ὁ πίνω ποῖ , οὕτως καί ὁ ὕλη ὁ δημιουργικός λόγος ἑνόω μερίζω πανταχοῦ · ὁ δέ μονή ὁ φύσις ὡς εἷς εἰμί καί προάγω . ὅς οὖν λέγω οὗτος εἰμί , ὅτι εἰμί καί ὑποτίθημι γίγνομαι ὁ ἀριθμός ἐκ ὁ μόνος καί ὁ δυάς , οὐδείς κακός ἄξιος εἰμί ἀπορέω , διά τίς ποτέ μέν ἀριθμός γίγνομαι ἐντεῦθεν , ποτέ δέ μέγεθος , εἴπερ ὁ μή εἷς ὁ ἀνισότης εἰμί καί ἀεί ὁ αὐτός φύσις εἰμί · οὔτε γάρ πῶς ἐκ ὁ μόνος καί οὗτος ὁ δυάς , οὔτε πάλιν πῶς ἐκ ἀριθμός τις καί οὗτος ὁ δυάς γίγνομαι ὁ μέγεθος , φανερός ὑπάρχω . ἐκεῖνος οὖν ἄξιος ἀπορέω , πῶς ἐκ ὁ τοιοῦτος εἷς ἢ πλείων τοιοῦτος γίγνομαι μέγεθος · ὅμοιος γάρ οὗτος ὁ ὁ γραμμή ἐκ στιγμή λέγω σύγκειμαι . οὗτος δέ λέγω πρός ὁ ἀρχή καί στοιχεῖον πᾶς ὁ ἀριθμός ὑποτίθημι · γίγνομαι γάρ καί ὁ μέγεθος ἀρχή . οὗτος δέ εἰμί ὁ Πυθαγόρειος . ἑξῆς δέ προσαπορέω ὁ Πλάτων δόξα , ὅς ἀρχή ὑποτίθημι ὁ ἀριθμός τε καί ὁ ἄλλος ὁ εἷς καί ἄλλος τίς οὐ εἷς , φημί δή ἀριθμός τις · οὗτος γάρ δηλωτικός ὁ καί ἄλλος μή εἷς · οὗτος δέ εἰμί ὁ ἀνισότης καί ὁ ἀόριστος δυάς , ὅς μέγας καί μικρός λέγω · ἐκ ὅς λέγω πρῶτος μέν ὁ ἀριθμός γεννάω , ὁρίζω ὁ ἀόριστος δυάς ὑπό ὁ εἷς καί γίγνομαι δυάς , ἔπειτα ὁ ἄλλος . ἀπορέω δέ πῶς ἐκ ὁ εἷς καί ὁ ἀόριστος δυάς συνέρχομαι ποτέ μέν ἀριθμός γίγνομαι ποτέ δέ μέγεθος · οὖον γάρ ὁ ἀριθμός μόνος ἀλλά καί * * * ὁ ἀνισότης καί ὁ ἀόριστος δυάς ὁ αὐτός φύσις εἰμί ἀρχή καί ἀριθμός καί μέγεθος εἰμί . πῶς οὖν ἐκ εἷς καί οὗτος συντίθημι οἷος τε μέγεθος γίγνομαι ; ἀριθμός γάρ οὗτος γεννητικός . ἢ εἰμί πρότερος τις λέγω ὁ ἀριθμός ἐκ οὗτος γίγνομαι , εἶτα οὕτως ἐκ ὁ ἀριθμός ὁ μέγεθος , πῶς ἐκ ἀριθμός ἤγουν ἐκ ἀριθμός καί ὁ ἀνισότης οἷος τε μέγεθος συντίθημι γίγνομαι ; ἄπορος γάρ πῶς ὁ ἀμερής μέγεθος οἷος τε εἰμί ποιητικός . ὁ δέ εἴπερ ὁ μή εἷς ὁ ἀνισότης , καί ὁ αὐτός φύσις εἰμί ἴσος εἰμί ὁ εἴπερ ὁ μή εἷς κατά αὐτός ὁ ἀνισότης , καί οὗτος ὁ αὐτός φύσις εἰμί καί ἀριθμός καί μέγεθος εἰμί ἀρχή κατά αὐτός , πῶς ἐκ ὁ αὐτός ἀρχή οἷος τε καί μέγεθος καί ἀριθμός γεννάω ; φημί οὖν ὅτι συμβολικός οὗτος ὁ Πλάτος λέγω . διά μέν γάρ ὁ μόνος δηλόω ὁ φύσις , ὅστις εἰμί αἰτία ὁ πρόοδος , διά δέ ὁ δυάς , ὡς πολλάκις εἴρω , ὁ ὕλη , ἐπεί ἐν αὐτός μερίζω ὁ εἶδος καί διίστημι αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἀδιάστατος ὑπάρχω · ὁ δέ ἑνάς ὁ πρῶτος αἴτιος , ἐκ ὅς πᾶς βλαστάνω διά ὁ γόνιμος αὐτός δύναμις . p . 1001b26 οὗτος δέ ἔχω ἀπορία , πότερος ὁ ἀριθμός καί ὁ σῴζω καί ὁ ἐπίπεδος . καί οὗτος ὁ ἀπορία ἐκτίθημι κατά ἀρχή ὁ πάρειμι βιβλίον · ζητέω γάρ εἰμί σύργαστρος ὁ σημεῖον καί ὁ γραμμή καί ὁ ἐπιφάνεια οὐσία ὑπάρχω , εἴτε οὐ ὑπάρχω , ἐπεί οὐδέποτε αὐτός κατά αὐτός ὑφίστημι . οὖον δυνατός γάρ εἰμί εὑρίσκω εἷς τίς οὗτος αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι , ἀλλά ἐν ἕτερος ὁ εἰμί ἔχω , τουτέστιν ἐν ὁ σῶμα · ὥστε οὐ ὑπάρχω οὐσία . ὁ γάρ οὐσία ἐθέλω αυθυπόστατος εἰμί καί μή δήω ἕτερος πρός ὕπαρξις , ὡς μανθάνω ἐν κατηγορία · ὥστε οὐ ὑπάρχω οὐσία . εἰμί τοίνυν μή ὑπάρχω οὗτος οὐσία , φανερός ὡς ὅτι πᾶς οὐσία ἀναιρέω , καί ἁπλόος οὐδείς εἰμί ἐν ὁ εἰμί , εἰμί γε οὗτος μή ὑπάρχω , ὅστις μᾶλλον δοκέω εἰμί οὐσία . ὅτι γάρ μᾶλλον ὁ σῶμα δοκέω εἰμί οὐσία , φανερός ἐντεῦθεν , εἰμί γε ὁ σῶμα ὁρίζω καί περατόω καί συνέχω ; ὁ δέ ὁρίζων άγιος περατόω ἔρχομαι δίδωμι λόγος ἐπέχω , ὁ δέ ὁρίζω καί περατόω ὕλη λόγος ἐπέχω · εἰμί τοίνυν ὅς εἶδος μᾶλλον οὐσία ὁ ὕλη , εἰμί γε κατά ὁ εἶδος χαρακτηρίζω [ ἢ ] ὁ πρᾶγμα κατά γάρ ὁ ὕλη οὐδείς ἀλλήλων διαφέρω ) , φανερός ὡς ὅτι μᾶλλον ὑπάρχω οὐσία γραμμή καί στιγμή καί ἐπιφάνεια ἤ2 ὁ σῶμα . εἰμί τοίνυν ὁ μᾶλλον ὑπάρχω οὐ εἰμί , δῆλος ὡς ὅτι οὐδέ ὁ σῶμα ὑπάρχω , καί οὕτως οὐδείς εἰμί ἐν ὁ εἰμί . ἄλλως τε δή καί φύσις πρότερος ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή ὁ σῶμα , εἰμί γε συναναιρέω μέν , μή συναναιρέω δέ , ὥσπερ καί ἐπί ὁ γένος λέγω καί ὁ διαφορά ὅτι φύσις πρότερος ὑπάρχω ὁ γένος ὁ διαφορά · ὅπου γάρ διαφορά , ἐκεῖσε πάντως καί γένος , οὐ ὅπου δέ γένος , καί διαφορά · εἰμί γάρ ζῷον αὐτός κατά ἑαυτοῦ , ὁ μέντοι γε λογικός πάντως καί ζῷον ὑπάρχω . οὕτως οὖν φημί καί ἐνταῦθα ὅτι ὅπου σῶμα , πάντως ἐκεῖσε καί ἐπιφάνεια ὑπάρχω καί γραμμή καί στιγμή · ἀδύνατος γάρ εἰμί εἰμί σῶμα ἄνευ ἐπιφάνεια , ὅθεν καί ἐν ὁ ὁ σῶμα λόγος παραλαμβάνω ὁ ἐπιφάνεια · σῶμα γάρ ὅς ἔχω τρεῖς διάστασις , ὥστε παραλαμβάνω καί ὁ ἐπίπεδος . ἐπί μέντοι γε ὁ ὁράω ὁ ἐπιφάνεια ἤγουν ὁ γραμμή οὖον παραλαμβάνω ὁ σῶμα · φημί γάρ οὕτως ὅς μῆκος καί πλάτος μόνος ἔχω , μηδείς δήω ὁ σῶμα · ὥστε φύσις πρότερος ὑπάρχω ὁ ἐπιφάνεια ὁ σῶμα . εἰμί τοίνυν πρότερος ὑπάρχω φύσις , οὐ εἰμί <δὲ> οὐσία , φανερός ὡς ὅτι οὐδέ ὁ σῶμα εἰμί οὐσία · ὥστε ἀναιρέω ὁ φύσις ὁ οὐσία ἐκ ὁ εἰμί . ὅτι γάρ οὐ εἰμί ἐν ὑπόστασις ὁ ἐπιφάνεια ἤγουν οὐσία , δῆλος ἐντεῦθεν . ὁ γάρ δήω ὁ ὑπόκειμαι πρός ὁ εἰμί οὐ εἰμί ἀρχή · ὅς κύριος ἀρχή ἔξωθεν εἰμί ὁ πρᾶγμα ἐθέλω παράγω ἐκεῖνος ὅς εἰμί ἀρχή , καθάπερ ὁράω ἐπί ὁ τέκτων καί ὁ ἀβάκιον · ἔξωθεν γάρ εἰμί ὁ τέκτων ὁ ξύλον . εἰμί τοίνυν ὁ θερμότης καί ὁ ψυχρότης καί ὁ ξηρότης καί ὁ ὑγρότης μή εἰμί οὐσία ἀλλά συμβεβηκός , εἰμί γε ἐν ὁ τριχῆ διαστατός ἔχω ὁ εἰμί , μήτε δέ ὁ τριχῆ διαστατός , ὁ † δύο ὑπόκειμαι , εἰμί οὐσία ( ὁ γάρ ὕλη οὐ εἰμί οὐσία , ἀλλά μᾶλλον ὁ εἶδος , καθάπερ μανθάνω ἐν ὁ φυσικός ἀκροάομαι ) , φανερός ὡς ὅτι ἀναιρέω ὁ οὐσία ἐκ ὁ εἰμί . καί οὕτως μέν ἀπορέω , φημί , ὁ Ἀριστοτέλης · φημί δέ ἐγώ πρός αὐτός ὅτι ὁ εἰμί ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἀνυπόστατος ὑπάρχω καί διά οὗτος οὐ ὑπάρχω κύριος οὐσία , ὁ μέντοι γε λόγος αὐτός ὁ ἐξαιρέω , ἐκ ὅς οὗτος ὁ εἰμί ἔχω , καί διά ὁ ἐπιγίγνομαι ὁ ὕλη καί κοσμέω αὐτός , αυθυπόστατος ὑπάρχω . καί πρότερος γε θεωρέω ἐν ὁ φαντασία , εἶτα ἐν ὁ δόξα καί ἐν ὁ νάω καί παρά ὁ δημιουργός . οὕτως φημί καί ἐπί ὁ φύσις ὅτι ὁ ολικός φύσις καί ὁ λόγος αὐτός , κατά ὅς ὁ εἰμί ὑπάρχω , αυθυπόστατος εἰμί , ὅς εἰμί αἴτιος ὁ εἰμί καί ὁ φύσις καί ὁ σῶμα . οὗτος οὖν ὁ λόγος συντίθημι ὁ εἶδος ὁ ὕλη ἀποτελέω ἐκ ἀμφότερος ὁ οὐσία . p . 1001b26 οὗτος δέ ἔχω ἀπορία , πότερος ὁ ἀριθμός καί ὁ σῶμα . δείκνυμι , φημί , διά ὅς εἰμί ἀπορέω , ὅτι ὁ ἀριθμός οὐ οὐσία ἐφεξῆς ἀπορέω ὁ προαπορέω , πότερος ὁ ἀριθμός καί ὁ σῶμα καί ὁ στιγμή , δηλονότι καί # <αἱ> ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή , οὐσία ὑπάρχω ἢ οὐ ὑπάρχω · εἰμί γάρ μή οὗτος ὑπάρχω οὐσία , οὐδέ εἄν ὅλως εἰμί τις οὐσία · διό φημί διαφεύγω τίς ὁ εἰμί . τίς γάρ εἰμί οὐσία ὁ εἰμί ; ὁ γάρ ἄλλος πάθος οὐσία εἰμί καί οὐ οὐσία , οἷος λευκότης λεύκανσις , ὁ τοιόσδε σχέσις καί ὁ ὁρισμός οὗτος · οὗτος γάρ πᾶς ἐν οὐσία ὁ εἰμί ἔχω , οὐ οὐσία ὑπάρχω . ὁ οὖν ποιότης οὗτος γάρ λέγω 〈 τὰ〉πάθη καί ὁ κινέω ) καί ὁ πρός τίς καί αιδιαθεσις , ὁ καί αὐτός ποιότης , καί ὁ λόγος λόγος δέ ὁ ὁρισμός καλέω ) ἐν οὐσία . ὡς εἴρω , θεωρέω , ἀλλά οὐ αὐτός οὐσία ὑπάρχω . ὁ δέ οὐδείς δοκέω οὐσία σημαίνω εἶπον ὡς ἴσος ὁ οὐ εἰμί οὐσία . ὁμοίως δέ οὗτος καί ὁ ἄλλος ὁ ὑπό ὁ ἐννέα κατηγορία οὐ οὐσία · πᾶς γάρ κατά ὑπόκειμαι τις λέγω , τουτέστιν ἐν ὑπόκειμαι τις εἰμί καί ὑπόκειμαι τίς ἄλλος ἔχω καί οὐ αὐτός ὑπόκειμαι , οὐδέ εἰμί τίς αὐτός ὑπό δεῖξις πίπτω ὡς ὑπόκειμαι κατά ἑαυτοῦ εἰμί . ὁ δέ μάλιστα δοκέω δηλόω οὐσία , οὗτος εἰμί ὕδωρ καί πῦρ καί γῆ καί ἀήρ , ἐκ ὅς ὁ σύνθετος σῶμα συνίστημι . οὗτος οὖν θερμότης μέν καί ψυχρότης καί ξηρότης καί ὑγρότης καί ὁ τοιοῦτος πάθος , οὐ οὐσία ὑπάρχω , ὅς γε ἐν ἄλλος ὑπόκειμαι ἔχω ὁ εἰμί · ὁ δέ σῶμα , τουτέστι ὁ τριχῆ διαστατός ὁ δέχομαι οὗτος μόνος ὑπομένω ὡς εἰμί τίς καί οὐσία τις εἰμί , διότι , φημί , αὐιὸ κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι . ἀλλά πάλιν ὁ σῶμα ἥσσων εἰμί οὐσία ὁ ἐπιφάνεια , ἐπεί ὁ μέν περατόω , ὁ δέ περατόω , ὁ δέ περατόω εἶδος λόγος ἐπέχω , ὁ δέ περατόω ὕλη , ὁ δέ εἶδος μάλα εἰμί οὐσία ὁ ὕλη · ὥστε μᾶλλον οὐσία ὁ ἐπιφάνεια ὁ σῶμα . εἰμί τοίνυν μᾶλλον εἰμί οὐσία οὐ εἰμί . φανερός ὡς ὅτι οὐδέ ὁ σῶμα εἰμί , καί οὔτως ἀναιρέω ὁ οὐσία ἐκ ὁ πρᾶγμα . καί ὁ μέν ἄνευ σῶμα δυνατός εἰμί , καθάπερ ἐν ὁ θεωρία εἴρω , ὁ δέ σῶμα ἄνευ οὗτος εἰμί οὖον δυνατός · ὥστε μᾶλλον οὗτος οὐσία . εἰμί δέ ὁ μᾶλλον οὐσία ὑπάρχω οὐ εἰμί , φανερός ὡς ὅτι οὐδέ ὁ σῶμα εἰμί ὁ κακός ὑπάρχω οὐσία . διά οὗτος τοίνυν ὁ πολύς καί ὁ παλαιός ὁ οὐσία καί ὁ εἰμί ὑπολαμβάνω εἰμί σῶμα ὡς αὐθυπόστατος ὑπάρχω , ὁ δέ ἄλλος ὁ ἐν αὐτός θεωρέω ποιότης αὐτός · ὅθεν καί ὁ ἀρχή ὁ σῶμα ὁ πᾶς σῶμα λέγω ἀρχή ὁ εἰμί πᾶς λέγω εἰμί , οἷος πῦρ ἀήρ ὕδωρ γῆ . ὁ δέ ὕστερος καί σοφός οὗτος εἰμί δόξα ὁ ἀριθμός λέγω ἀρχή ὁ εἰμί · λέγω δέ ὁ Πυθαγόρειος καί Πλάτων , σοφός δέ φημί αὐτός , ἐπεί ἀνάγω ἑαυτοῦ ἀπό ὁ ὕλη ἐπί ἀσώματος δύναμις . καθάπερ οὖν εἴρω , εἰμί μή εἰμί οὐσία οὗτος , ἐπιφάνεια γραμμή , ὅλως οὐδέ εἷς εἰμί οὐσία οὐδή ὑνί οὐδείς · οὖον γάρ Δίκαιος ὁ συμβεβηκός οὗτος , τουτέστι ὁ ποιότης οὐσία καλέω , ἐπεί οὐδέ αυθυπόστατος ὑπάρχω . ἀλλά μήv εἰμί οὗτος δείκνυμι . ὅτι μᾶλλον οὐσία ὁ μῆκος ὁ σῶμα καί ὁ στιγμή , οὗτος δέ οὐ ὁράω ἐν ὑπόστασις εἰμί , ποῖος εἄν ἄγω σῶμα ; ἐν γάρ ὁ αἰσθητός εἰμί αὐτός ἀδύνατος εἰμί αυθυπόστατος , τουτέστι ὁ λόγος αὐτός , εἰμί γε ἐξαιρέω ὑπάρχω , ὡς ἐν ὁ θεωρία εἴρω . δείκνυμι οὖν ὅτι ὁ · σῶμα οὗτος ἥσσων εἰμί οὐσία κατά τίς ὁ οἰκέω πέρας · μᾶλλον γάρ εἰμί καί μᾶλλον οὐσία ἐπιφάνεια μέν σῶμα , ἐπιφάνεια δέ γραμμή , γραμμή δέ στιγμή . ὁ οὖν ἀναιρέω οὗτος οὐσία εἰμί συναναιρέω καί ὁ σῶμα οὐσία εἰμί ὁ ἀπό ὁ μᾶλλον καί κακός χράω τόπος . εἰμί γάρ ὁ μᾶλλον οὐσία μή οὐσία , οὐδέ ὁ κακός ἐκεῖνος οὐσία οὐσία ἄν ἄγω . ὅτι οὖν ἀγαθός ὁ ὁ ἐπιφάνεια πρῶτος μέν δείκνυμι οὕτως . ὅς ὁρίζω τίς καί εἰδοποιέω , ἐκεῖνος ὁ ὁρίζω ὑπό αὐτός οὐσία · ὁ γάρ ὁρίζω τίς μᾶλλον εἰμί καί μᾶλλον οὐσία ὁ ὁρίζω καί εἰδοποιέω · διά οὗτος γοῦν καί εἶδος μᾶλλον ὁ ὕλη ὄντα . ὑπό δέ ἐπιφάνεια καί γραμμή καί στιγμή ὁρίζω ὁ σῶμα · οὗτος ἄρα μᾶλλον οὐσία ὁ σῶμα . δύο δέ τοιοῦτος . ὅς ὁ μέν ἄνευ θατέρου δύναμαι εἰμί , ὁ δέ μή δύναμαι Χωρὶς ὁ ἕτερος , ὁ κατά ἑαυτοῦ δύναμαι εἰμί μᾶλλον οὐσία · ὁ δέ πέρας ὁ σῶμα καί ὁ σῶμα ὁ μέν πέρας Χωρὶς ὁ σῶμα εἰμί δύναμαι , ὁ δέ σῶμα Χωρὶς ὁ πέρας οὖον δύναμαι · οὖον γάρ ἤπειρος ὁ σῶμα * * * ὁ δέ ἐνδέχομαι δοκέω εἰμί πάνυ καλῶς προστίθημι · ὁ μέν γάρ ὑπόστασις οὐδείς οὗτος Χωρὶς σῶμα οἷος τε εἰμί , ὥσπερ οὐδέ ὁ σῶμα ἄνευ οὗτος , ὁ δέ ἐπίνοια καί ὁ λόγος οἷος τε · σῶμα μέν γάρ ἄνευ ἐπιφάνεια οὐ οἷος τε νοέω , οὐδέ αὖος ἐπιφάνεια ἄνευ γραμμή , οὐδέ οὗτος Χωρὶς σημεῖον . ἐν γοῦν ὁ ὁρισμός αὐτός συμπαραλαμβάνω ἐκεῖνος . σῶμα μέν γάρ λέγω εἰμί ὁ μῆκος πλάτος καί βάθος ἔχω , ἐπιφάνεια δέ ὅς μῆκος καί πλάτος οἴγω , γραμμή δέ μῆκος ἀπλατής , εἰμί πέρας σημεῖον . σημεῖον δέ νοέω χερὶς γραμμή , καί γραμμή Χωρὶς ἐπίπεδος . καί ἐπίπεδος Χωρὶς σῶμα . προστίθημι οὖν οὗτος εἰς πίστις ὁ οὗτος μᾶλλον ουδιος ἴς ὁ σῶμα καί ὁ ὁ πρό αὐτός δόξα , οὖν ὁ μέν ἀρχαῖος καί μηδέπω μετ’επιτασις περί ὁ εἰμί λέγω ὁ οὐσία ὁ εἰμί καί ὁ ἀρχή σωματικός ὑποτίθημι , ὁ δέ μετά ἐκεῖνος γίγνομαι καί σοφός δοκέω ἤδη εἰμί ὁ ἀριθμός ἀρχή λέγω , ὡς ὁ Πυθαγόρειος καί Πλάτων , ὡς οὗτος μᾶλλον οὐσία εἰμί ἤ ὁ σῶμα . p . 1002 ὅς 18 ἔτι φαίνω οὗτος πᾶς διαίρεσις εἰμί ὁ σῶμα . πάλιν ἕτερος λόγος ἐπάγω κατασκευαστικός ὁ ὅτι οὐ ὑπάρχω οὐσία γραμμή καί ἐπιφάνεια καί σημεῖον , εἰμί γε οὐδέ ὑφίστημι αὐτός κατά ἑαυτοῦ . τίς γράφω ὅτι διαίρεσις αὔτης ὑπάρχω ὁ σῶμα , ὁ δέ διαίρεσις ὁ εἰμί ἔχω ἐν ἐκεῖνος , οὖν ὑπάρχω διαίρεσις . διαίρεσις οὖν ὑπάρχω εἰς βάθος μέν ὁ ἐπιφάνεια , εἰς πλάτος δέ ἡγραμμή , εἰς μῆκος δέ ὁ σημεῖον . πρός δέ οὗτος ὁμοίως εἰμί ἐν ὁ στερεός εἷς ἕκαστος σχῆμα . δύναμις γάρ εἰμί ὁ χαλκός ἀνδριάς καί πρόβατον καί ἵππος , μέχρι ὅτε γίγνομαι . ἡνίκα δέ γίγνομαι , τότε λοιπός ἐνέργεια εἰμί . οὕτως οὖν , φημί , καί ἐπιφάνεια δύναμις εἰμί ἐν ὁ κύβος * * * ἡνίκα τέμνω δίχα ὁ κύβος . εἰμί μή γάρ εἰμί δύναμις , ἐσθίω αὐτός φαίνω καί πρό ὁ τομή . φημί οὖν ὅτι καί δύναμις εἰμί ὁ τέμνω , εἰμί δέ καί ὁ ἔξω ἐπιφάνεια πᾶς , εἴπερ δείκνυμι μή εἰμί ἤπειρος σῶμα . ὥστε ἐκ ἀνάγκη εἰμί καί ἐπιφάνεια ἐνέργεια καί γραμμή καί σημεῖον . φηςὶν οὖς ὁ Ἀριστοτέλης ὅστις ὁ αὐτός λόγος ἐπί γραμμή καί μόνος . ὥστε εἰμί μάλιστα μέν οὐσία ὁ σῶμα ὑπάρχω , οὗτος δέ μᾶλλον οὗτος , μηυπαρχους δέ οὗτος οὐσία , ἐκφεύγω ὁ εἰμί ὁ οὐσία . ἀλλά μήv οὐδείς οὗτος εἰμί ἐν ὁ αὐσθητοῖς . ὁ Ἀλέξανδρος οὕτως ἐξηγέομαι ὁ χωρίον . οὐδείς , φημί , εἰμί λαμβάνω ἐά αἰσθητός σῶμα μῆκος παντάπασι χωρίζω πλάτος , ὁμοίως δέ οὐδός ἐπιφάνεια Χωρὶς βάθος . εἰμί δή εἰμί μέν οὐσία , εἰμί ἄν ἐν ὁ σῶμα ὁ αὐσθητοῖς . οὗτος γάρ ἐν ὑπόστασις μόνος · εἰμί δέ μή εἰμί , οὐδέ ἄν οὐσία ἄγω . δείκνυμι δέ μή εἰμί αὐτός ἐν ὑπόστασις καί ἐκ ὁ πάθος οὗτος καί διαίρεσις εἰμί ὁ σῶμα , τουτέστι Καία οὗτος ὁ ὁ σῶμα γίγνομαι διαίρεσις . ὁ δέ διαίρεσις ὁ σῶμα οὐ ὑπόκειμαι οὐδέ εἰμί τις ἐπί οἰκεῖος φύσις · πάθος γάρ , ὁ δέ πάθος οὐ οὐσία . κατά μέν γάρ πλάν . ὅς ὑπό γραμμή τέμνω , κατά δέ βάθος ὑπό ἐπιφάνεια , κατά δέ μῆκος ὑπό ὑπό στιγμή . ἐπί οὗτος ὅτι μή εἰμί ἐν ὁ σῶμα οὗτος , ὅς τε ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή καί ὁ σημεῖον , οὕτως δείκνυμι . ἐπεί ὁ ἐπίνοια οὗτος ἐν ὁ σῶμα λέγω εἰμί οὖον . γάρ δή γε ὁ ὑπόστασις καί ὁ χωρίζω δύναμαι ) , οὗτος συγχράομαι λέγω , ὅτι ἐν ὁ σῶμα εἰμί ὁποῖος σχῆμα καί ὁποῖος ἐπιφάνεια ὁμοίως εἰμί λαμβάνω . ὁ γάρ ἐπίνοια ἐν ὁ λίθος ὁ ἀργός καί ὁ ὁ Ἑρμῆς καί ὁ ὁ Ἀπόλλων καί ἄλλος τις ὁμοίως εἰμί λαμβάνω σχῆμα · ἀλλά καί ἐν ὁ κύβος ὁ ἥμισυς ὁ κύβος ὁ ἐπίνοια εἰμί , καί ὁ ἐπιφάνεια ὁ διαιρέω αὐτός εἰς δύο ὁ ἐν ὁ βάθος λαμβάνω δύναμαι · ὁμοίως καίω ἐπί ὁ ἄλλος . εἰμί οὖν πᾶς μέν ὁμοίως ὁ σχῆμα καί ὁ ἐπιφάνεια ἐν ὁ σῶμα ὁ γάρ ἐπίνοια ) , μή εἰμί δέ ἐν αὐτός οὗτος ὁ δύναμαι γίγνομαι ἐν αὐτός ἐπίνοια λαμβάνω , οὐδέ εἄν ἄλλος τίς εἰμί · ὥστε εἰμί μή ὁ ὁ Ἑρμῆς σχῆμα ἐν ὁ λίθος , οὐδέ ὅς δοκέω ἔχω , <καὶ> εἰμί μή ἐν ὁ κύβος ὁ διαιρέω δίχα ἐπιφάνεια , οὐδέ ὅς δοκέω ἔχω . ὁ δέ ὁ λόγος παραγωγή ὁ ὁμοίως λαμβάνω εἰμί πᾶς ὁ σχῆμα ἐν ὁ ὑπόκειμαι ὁ τε δύναμις καί ὁ ἐνέργεια . οὗτος δέ ὁ πιθανός ἐκ ὁ ἐπίνοια καί ὁ ἐνέργεια εἰμί δοκέω εἰμί ἐν ὁ ὑπόκειμαι ὡς καί ὁ δύναμις · οὗτος δέ , ἐπεί μή εἰμί χωριστής . ὡς δέ ἐπί ὁ ἐπιφάνεια , οὕτως καί ἐπί γραμμή καί ἐπί στιγμή καί μόνος · καί γάρ ὁ μονή στιγμή τίς εἰμί · ἔνειμι γάρ καί ἐπί οὗτος ὁμοίως ὁ ἐπίνοια ἐν ὁ ὑπόκειμαι σῶμα λέγω ὁποῖος [ λέγω ] εἰμί , καί λαμβάνω τις ὁ δύναμις καί δείκνυμι ὅτι μή εἰμί ἐν αὐτός ὁ γάρ δύναμις εἰμί ἐν τις οὐδέπω εἰμί ἐν αὐτός ) ὅτι μηδέ ὁ ἐνέργεια δοκέω εἰμί ἐν αὐτός εἰμί δείκνυμι . δείκνυμι δέ διά οὗτος ὅτι μή οὐσία ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή καί ὁ στιγμή καί μόνος , ὡς ἀκόλουθος ὁ δείκνυμι λαμβάνω ὁ μηδέ ὁ σῶμα εἰμί οὐσία ὁ ὑπό οὗτος ὁρίζω . δείκνυμι δέ οὗτος οὖον μόνος οὐ οὐσία εἰμί ἀλλά ὁ ἀρχή οὐδέ εἰμί . p . 1002a28 πρός γάρ ὁ εἴρω καί ὁ περί ὁ γένεσις καί ὁ φθορά . ἰστέον ὅτι πᾶς οὐσία ὁ ἐν γένεσις καί φθορά διά γένεσις ἔρχομαι ἐκ ὁ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί καί διά φθορά ἐκ ὁ εἰμί εἰς ὁ μή ὅς . ἐάν οὖν , φημί , οὗτος ὑποτίθημι εἰμί οὐσία , συμβαίνω τις οὐσία ἔρχομαι ἐκ ὁ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί οὖον διά γένεσις καί ἐκ ὁ εἰμί εἰς ὁ μή εἰμί οὖον διά φθορά , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος . οἷος ἐάν γάρ τις λαμβάνω εὐθύς καί τέμνω αὐτός καυληδόν , εἰμί δύο στιγμή ἄχρονος γίγνομαι , ὥστε οὖον διά γένεσις γίγνομαι ὁ οὐσία , τουτέστιν ὁ στιγμή · οὔτε γάρ δυνατός εἰμί εἶπον ὅτι ὁ ἀδιαίρετος στιγμή διαίρεσις ποιέω ὁ δύο . καί πάλιν συνέρχομαι ὁ εὐθύς χωρέω ἐκ ὁ εἰμί εἰς ὁ μή εἰμί οὖον διά φθορά . ὥστε εἰμί μή δυνατός οὗτος , οὐ ὑπάρχω οὐσία ὁ τοιοῦτος . οὗτος οὖν εἰμί ὅς λέγω , ὅτι πρός ὁ εἴρω καί ὁ περί ὁ γένεσις καί ὁ φθορά εἰμί ἄλογος . δοκέω μέν γάρ , ἐπάν ὁ οὐσία μή εἰμί πρότερος γίγνομαι , ἢ πρότερος εἰμί ὕστερος μηκέτι εἰμί , διά γένεσις καί φθορά οὗτος ὑπομένω ἤγουν πάσχω · ὁ δέ στιγμή καί ὁ γραμμή καί ὁ ἐπιφάνεια οὐ ἐνδέχομαι οὔτε γίγνομαι οὔτε φθείρω , ὁτὲ μέν εἰμί ὁτὲ δέ οὐ εἰμί . ὅταν γάρ ἅπτω ἤγουν διαιρέω ὁ σῶμα , ἅμα ὁτὲ μέν μής γίγνομαι στιγμή ἅπτω ὁ εὐθύς ἀλλήλων , ὁτὲ δέ δύο στιγμή γίγνομαι διαίρω ὁ εὐθύς · ὥστε οὔτε συντίθημι ὁ εὐθύς εἰμί ὁ δύο στιγμή , ἀλλά φθείρω ὁ εἷς οὖον διά φθορά , διαιρέω δέ πάλιν ὁ εὐθύς εἰμί ὁ στιγμή ὁ πρότερος μή ὑπάρχω οὔτε γάρ δυνατός εἰμί εἶπον ὅτι οὗτος ὁ ἀδιαίρετος στιγμή διαιρέω εἰς δύο στιγμή · εἰμί γάρ ἀδιαίρετος εἰμί , δῆλος ὡς ὅτι οὖον διαιρέω . ἄλλως τε δή , εἰμί γίγνομαι καί φθείρω , χρεία ἔχω καί ὕλη , περί ὅς εἰμί γίγνομαι καί φθείρω · ποῖος δέ δυνατός εἰμί ὕλη ὑποτίθημι ἐπί ὁ σημεῖον ; ὁμοίως δέ ἔχω καί περί ὁ νῦν ὁ ἐν ὁ χρόνος , καθάπερ λέγω ἐν ὁ τέταρτος λόγος ὁ φυσικός ἀκρόασις . ἔτι καί ὁ μέν ὑπόκειμαι ὁ αὐτός ὑπάρχω , ὁ δέ σχέσις διαφέρω . μεταβάλλω γάρ ἀπό ὁ εἰμί εἰς ὁ μή εἰμί ἄνευ φθορά καί ἀπό ὁ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί ἄνευ γένεσις · οὔτε γάρ εἰμί ὕλη ἐπί αὐτός , ἵνα καί γίγνομαι καί φθείρω · πρός ἐπί οὗτος δέ καί ἄχρονος γίγνομαι . ὅμως ἕτερος τίς δοκέω εἰμί , ὡς οὐ οὐσία τις εἰμί . ὅμοιος δέ ἔχω καί περί ὁ στιγμή καί γραμμή καί ὁ ἐπίπεδος , ὅς οὔτε γίγνομαι οὔτε φθείρω · ὁ γάρ αὐτός λόγος · ἅπας γάρ ὁμοίως ἢ πέρας ὑπάρχω ἢ διαίρεσις εἰμί , ὥστε οὐ οὐσία ὑπάρχω . p . 1002a28 πρός γάρ ὁ λέγω καί ὁ περί ὁ γένεσις καί ὁ φθορά . O Ἀλέξανδρος οὕτως ἐξηγέομαι ὁ χωρίον , ὅτι καί οὗτος ὁ ἐπιχείρησις αὐτός δείκνυμι ὅτι μή οὐσία ὁ περαίας ὁ σῶμα , ὁ μᾶλλον οὐσία δείκνυμι ὁ σῶμα . ὁ μέν γάρ μή εἰμί πρότερος , εἶτα υσιερως εἰμί διά γένεσις εἰς ὁ εἰμί πρόειμι , ὁμοίως δέ καί ὁ πρότερος εἰμί , εἶτα μή εἰμί 〈 εἰς ὁ μή εἰμί 〉 διά φθορά . ὥστε ὁ μέν οὐσία ὁ εἰμί καί μή εἰμί γένεσις καί φθορά προηγέομαι · οὗτος δέ [ ὁ ] ἄνευ γένεσις καί φθορά ὁτὲ μέν εἰμί ὁτὲ δέ οὐ εἰμί , ὥστε οὐ οὐσία . ὁ γάρ καρίς μέν εἷς ἅπτω ὁτὲ δέ δύο διαιρέω γίγνομαι ὁ Χωρὶς γένεσις εἰμί δηλωτικός · ἅπτω μέν γάρ εὐθύς ἅμα εἰμί εἷς , διαιρέω δέ πάλιν ἢ καί χωρίζω εὐθύς καί ἅμα δύο , οὐδείς γένεσις προηγέομαι . ὅτι δέ ὁτὲ μέν εἰμί ὁτὲ δέ οὐ εἰμί Χωρὶς γένεσις καί φθορά , δείκνυμι οὕτως . ὅταν ἅπτω ὁ σῶμα ἀλλήλων καί πάλιν ὅταν διΐστημι , ποτέ μέν εἷς ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ γραμμή καί ὁ σημεῖον εἰμί ἀθρόος · ὅταν γάρ ἅπτω , εἷς ὁ ἀμφότερος πέρας ὁ ἐφαρμόζω · ὅταν δέ αὖος πάλιν χωρίζω , ὁ δύο πάλιν ἀθρόος · ὥστε ποτέ μέν εἰμί ὁ ἐπιφάνεια καί ὁ ἄλλος , ὅτε μή ἅπτω ὁ σῶμα ἀλλήλων , ποτέ δέ οὐ εἰμί , ὅταν ἅπτω , καί οὗτος Χωρὶς γένεσις καί φθορά . οὖον γάρ δή ὁ στιγμή ὁ ἀδιαίρετος ὁ ἑαυτοῦ φύσις διαιρέω εἰς δύο , ὥστε εἰμί οὗτος ὁ διαίρεσις γένεσις ὁ ἕτερος στιγμή , ἀλλά πρότερος οὐ εἰμί ὕστερος εἰμί Χωρὶς γένεσις . ὁ δέ αὐτός λόγος καί ἐπί γραμμή καί ἐπιφάνεια · οὔτε γάρ ὁ γραμμή οἷος τε διαιρέω κατά πλάτος , ὡς οὕτως γίγνομαι ὁ εἷς δύο , ἀπολύω ὁ ἁφή , οὔτε ὁ ἐπιφάνεια κατά βάθος . προστίθημι δέ οὗτος ὅτι πᾶς μέν ὁ γίγνομαι ἐκ τις ὑπόκειμαι γίγνομαι · οὗτος οεʹ ἐκ τις ἔρομαι τις ὑπόκειμαι γίγνομαι ; οὐ εἰμί · ὥστε εἰμί ἅπας μέν ὁ γίγνομαι ἐκ ὑπόκειμαι τις γίγνομαι καί ὕλη , οὗτος δέ , οὐδείς ὑπόκειμαι , οὖον γίγνομαι οὗτος . εἰμί δέ Χωρὶς ὁ γίγνομαι ποτέ μέν εἰμί ποτέ δέ οὐ εἰμί , οὐ ὄντα διά ὁ πρόκειμαι . ἔτι ὡς ἐπί ὁ νῦν πέρας εἰμί ὁ χρόνος ἔχω , οὕτως ἔχω καί ἐπί ὁ στιγμή καί γραμμή καί ἐπιφάνεια · ἅπας γάρ ὁμοίως οὗτος ἢ πέρας εἰμί , ὁ μέν σῶμα ὁ δέ ἐπιφάνεια , ὁ δέ γραμμή , ὁ δέ χρόνος , ἢ διαίρεσις · κατά γάρ οὗτος ὁ διαίρεσις ὁ πρόκειμαι . εἰμί τοίνυν ὁμοίως ἔχω ἀνάγκη ἐν πᾶς οὗτος ὁ ποτέ μέν εἰμί ποτέ δέ μή , ὁ αὐτός γε οὖσις οὐσία ἢ φύσις , ὁ δέ νῦν ποτέ μέν εἰμί ποτέ δέ οὐ εἰμί , καί ἄλλοτε ἄλλος εἰμί Χωρὶς γένεσις καί φθορά ( πᾶς γάρ , φημί , γένεσις ἐν χρόνος , ὁμοίως δέ καί φθορά · ὥστε καί ὁ νῦν εἰμί γίγνομαι , ἐν χρόνος εἄν γίγνομαι , γίγνομαι δέ ἐν χρόνος εἰμί ἄν καί μεριστός καί ἐν διάστημα τις · ὁ γάρ ἐν χρόνος γίγνομαι ὁ μέν τίς γίγνομαι , ὁ δέ τίς γίγνομαι · κατά γάρ ὁ ὁ χρόνος μόριον 〈 καί ὁ γίγνομαι ὁ μόριον 〉 γίγνομαι · ἔτι πᾶς ὁ γίγνομαι ὑπόκειμαι τίς ἔχω , ὡς προαγορεύω , ὁ δέ νῦν οὐδείς ὑπόκειμαι ) · ὥστε εἰμί οὗτος Χωρὶς γένεσις ποτέ μέν εἰμί ποτέ δέ οὐ εἰμί , οὕτως ἔχω καί ὁ προερέω · εἰμί δέ οὗτος , οὐ οὐσία οὗτος . p . 1002b12 ὅλος δέ ἀπορέω ἄν τις διά τίς καί δεῖ ζητέω ἄλλος τις παρά ὁ αἰσθητός καί μεταξύ . καί οὗτος ὁ ἀπορία ἐκτίθημι ἐν ὁ προλαμβάνω . ὅς δέ λέγω οὗτος εἰμί . ὁ αἴτιος πειράω ἀποδίδωμι διά ὅς ὁ περί Πλάτων πρεσβεύω ὁ ἰδέα . καί 〈 φημί ὅτι 〉 βούλομαι ἑαυτοῦ ἀνάγω ἐκ ὁ πλῆθος ἐπί ὁ μόνος , ἐπεί καί ὁ αἰσθητός πολύς ὑπάρχω , ἄνθρωπος , ἵππος καί ἄλλος μυρίος , ὁμοίως δέ καί ὁ μαθηματικός πολύς ὑπάρχω · εἰμί γάρ καί δοκέω διαφέρω ὁ αἰσθητής ὁ τε ἀυλία καί ὁ ἀκρίβεια , ἀλλά οὖν γε πολύς ὑπάρχω . φημί γοῦν ὁ γεωμέτρης , ἐά δύο τρίγωνος ὁ δύο πλευρά δύο πλευρά ἴσος ἔχω , καί λαμβάνω πλῆθος . ὥστε βούλομαι ἑαυτοῦ ἀνάγω ἐκ ὁ πλῆθος εἰς μόνος πρεσβεύω ὁ ἰδέα . χρή μέντοι γε γιγνώσκω ὅτι οὖον διά οὗτος μόνος , ἀλλά ἐπεί ὁ μόνος εἰμί ὁ πᾶς προακτικός , μᾶλλον δέ ὁ ἑνάς , οὗτος χάρις ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί ὁ ἰδέα , τουτέστι ὁ δημιουργικός λόγος , κατά ὅς πᾶς ὁ εἰμί παράγω · οὖον γάρ ἄλογος παράγω ὁ παράγω ὑπό θεός παράγω . εἶτα λοιπός ἀντιλέγω πρός αὐτός ὁ Ἀριστοτέλης φάσκω οὕτως ὅτι ὁ εἶδος οὗτος ἢ ἀριθμός ἔχω ὁ <ἓν> εἰμί ἢ εἶδος . ἀλλά εἰμί μέν οὖν εἶδος ὁ αὐτός ὑποτίθημι αὐτός εἰμί , συμβαίνω πᾶς ὁ ἐνταῦθα ὁμοειδής εἰμί , εἰμί γε καί ὁ παράγω ὁ αὐτός εἶδος ἔχω , ὅσπερ εἰμί παρά ὁ ἐνάργεια · ἄλλος γάρ εἶδος ἄνθρωπος καί ἄλλος ἵππος , ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος ἀπαντάω · εἰμί δέ πάλιν ἀριθμός αὐτός ὑποτίθημι , εἰμί ἄτομος , οὕτως δέ ἔνυλος εἰμί · ὁ γάρ ἄτομος τέμνω καί μερίζω ὑπό ὁ ὕλη . ἔπειτα δέ συμβαίνω καί εἷς ἀριθμός εἰμί πᾶς ὁ εἰμί · ὁ γάρ ὑπό εἷς ἀριθμός παράγω εἷς εἰμί καί αὐτός . καί οὗτος μέν ὁ Ἀριστοτέλης · φημί δέ ἐγώ πρός αὐτός , ὅτι οὗτος ἐπί ὁ ἐνταῦθα γίγνομαι χώρα ἔχω · ὁ γάρ ἐκ ὁμοειδής ἐνταῦθα γίγνομαι ὁμοειδής ὑπάρχω , καί ὁ ἐκ εἷς ἀριθμός εἷς ὁ ἀριθμός · ἐκεῖνος δέ καί ὑπέρ εἶδος εἰμί , εἰμί γε · καί ὁ εἶδος εἰμί προακτικός καί μένω καί μή μεταδίδωμι ἑαυτοῦ οὕτως παράγω ὁ ὅδε διά ὁ γόνιμος . αὐτός δύναμις , οὔτε δέ <ἓν> ἀριθμός , εἰμί γε ἄυλος εἰμί καί προακτικός ὁ ὕλη · διό καί ὡς παράγω αὐτός κοσμέω αὐτός . εἶτα πάλιν ἐπιφέρω ἕτερος ἀπορία τοιοῦτος περί ὁ ἀρχή , φάσκω οὕτως , ὅτι πότερος δύναμις ὑπάρχω ὁ ἀρχή ἢ ἐνέργεια ; καί βούλομαι κρύπτω ὁ παραλογισμός σιωπάω ὁ ἐνέργεια , καί ἐντεῦθεν ἔλεγχος ὅς καί φημί ἤ τις ἕτερος τρόπος . εἰμί μέν γάρ ἐνέργεια ὑπάρχω ὁ ἀρχή , εἰμί ἕτερος ἀρχή ὁ ἀρχή , ἐπεί ὁ δύναμις πρότερος εἰμί ὁ ἐνέργεια · εἰμί δέ πάλιν δύναμις ὑποτίθημι εἰμί ὁ ἀρχή , ἰστέον ὅτι οὔτε ὁ ἐνέργεια γίγνομαι γίγνομαι γάρ ) οὔτε δέ ὁ ἀδύνατος γίγνομαι , ὡς ἐπί ἄνθρωπος * * ἀλλά ἐκεῖνος γίγνομαι ὁ δύναμαι γίγνομαι . ὅς τοίνυν δύναμις δύναμαι γίγνομαι , ὁ δέ δύναμαι γίγνομαι μέλλω γίγνομαι , ὁ δέ μέλλω γίγνομαι πολλάκις οὖον γίγνομαι . εἰμί οὖν εἰμί δύναμις ὁ στοιχεῖον , ἐνδέχομαι μηδείς εἰμί ὁ εἰμί · δυνατός γάρ εἰμί καί μή γίγνομαι αὐτός · ὁ δέ ἀρχή μή γίγνομαι οὐδέ ὁ ἐκ αὐτός γίγνομαι . καί οὕτως μέν ὁ Ἀριστοτέλης . φημί δέ ἐγώ πρός ὁ πρῶτος ὅτι ἐνέργεια ὑπάρχω ὁ ἀρχή καί οὐ ἤδη διά οὗτος ἄλλος αὐτός εἰμί πρότερος ἀρχή . ὁ γάρ ἐνέργεια ἐν ὁ καθόλου , ὡς αὐτός λέγω ἐν ὁ περι Ψυχή πραγματεία , πρότερος ὑπάρχω , * * * ὅλως δέ οὐδέ ἐν ὁ εἷς · δεῖ γάρ ὁ τέλειος προυαρχω ὁ ἀτελής . ἄλλως τε δή οὐδέ πᾶς ὁ δύναμις γίγνομαι · ὁ γάρ διαίρεσις ὁ μέγεθος καί ὁ αὔξησις οὖον γίγνομαι . ὁ μέντοι γε οὐράνιος κινέω γίγνομαι · δύναμις γάρ ὑπάρχω ὁ ἥλιος ἐν κριός , γίγνομαι πάντως , φημί , ἐν αὐτός ἐνέργεια . ἐφεξῆς τοίνυν οὗτος ζητέω , ὅσπερ καί ἀνωτέρω ζητέω , ἀλλά ἐνταῦθα ὁ ὄνομα ἀμείβω · καθόλου γάρ λέγω ἐνταῦθα , ὅσπερ ἀνωτέρω ἀρχή καλέω . καί φημί οὕτως , ἀρά γε ὁ καθόλου ὑπάρχω ἀρχή ἤγουν ὁ κατά ἕκαστος ; εἰμί μέν γάρ ὁ καθόλου ὑποτίθημι , οὐ εἰμί οὐσία ὁ ἀρχή · οὐδείς γάρ ὁ καθόλου οὐσία δηλόω , ἀλλά ὅς φημί ἐν κατηγορία , περί οὐσία ὁ ποιός ἀφορίζω ( ποιότης γάρ ὑπάρχω ) , ὁ δέ οὐσία ὁ μερικός εἰμί . ἄλλως τε δή εἰμί δήω αὐτός εἰμί οὐσία , ἐπεί ὁ Σωκράτης καί ἄνθρωπος εἰμί καί ζῷον , φημί δέ ὁ καθόλου οὐσία εἰμί , κατά δέ ὁ καθόλου ἔχω οὗτος , συμβαίνω ὁ Σωκράτης τρεῖς ἔχω οὐσία , ὅσπερ εἰμί ἄτοπος . ὥστε ἀδύνατος ὁ καθόλου εἰμί ἀρχή . ἀλλά οὐδέ ὁ κατά ἕκαστος , ἐπεί οὕτως ἀναιρέω ἐφίστημι · ὁ γάρ καθόλου ὑπάρχω ὁ ἐπιστήμη . ὥστε ἄνευ ἐπιστήμη οὖον δυνατός εἰμί γιγνώσκω ὁ ἀρχή · ὁ δέ ἀρχή ἀγνοέω ἐκ ἀνάγκη ἀγνοέω καί ὁ ἐκ ὁ ἀρχή . καί οὗτος μέν ὁ αριστοαριθμος Τέλης · ὁ δέ ἡμέτερος φιλόσοφος <φησι> πρός αὐτός ὅτι ὁ καθόλου ὁ ἐν ὁ φαντασία ὁ εἰμί οὐ ὑπάρχω οὐσία , οὐδέ ὁ ἐν ὁ Ψυχή · γνωστικός γάρ οὗτος μόνος ὑπάρχω · ὁ μέντοι γε καθόλου ὁ παρά ὁ δημιουργός οὗτος οὐσία ὑπάρχω , ἐπεί καί γνωστικός εἰμί καί δημιουργικός καί ὁ ὅδε προακτικός . ὁ οὖν Σωκράτης κατά μέθεξις ἐκεῖνος εἰμί ζῷον · οὔτε γάρ αὐτός ὁ οὐσία ὁ λογικός θεωρέω ἐν αὐτός , ἀλλά ὁ ἔλλαμψις ὡς ἐπί ὁ ἥλιος . ὁ τοίνυν εἰμί ἀπορία , φημί , παραλείπω ὡς σαφής , ἡνίκα λέγω ὅτι ὁ ἀρχή ὁ μέν ἀκίνητος ὑπάρχω ὁ δέ κινέω . ἰστέον οὖν ὅτι ὁ μέν ὑπό ἀκίνητος ἀρχή γίγνομαι ἀίδιος ὑπάρχω , ὁ δέ ὑπό κινέω φθαρτός προσεχῶς · διό ὁ ἐνταῦθα πᾶς · φθαρτός ὡς γίγνομαι ὑπό ὁ οὐράνιος κίνησις . p . 1002b 12 ὅλος δέ ἀπορέω ἄν τις διά τίς καί δεῖ ζητέω ἄλλος τις . Ἄξιος εἰμί ἀπορία , διά ὅς αἴτιος ζητέω ἄλλος τις παρά οὗτος ὁ αἰσθητός καί ὁ μεταξύ , τουτέστι ὁ μαθηματικός , οἷος ὁ εἶδος . εἰμί γάρ διά οὗτος , ὅτι ὁ μέν μαθηματικός ὁ δεῦρο , φημί δή ὁ ἐνταῦθα , ἄλλος μέν τις διαφέρω , τουτέστι ὁ ἀυλία καί ὁ ἀκρίβεια , ὡς καί ἀνωτέρω εἴρω διό καί ὁ παροιμία γραμμικός ἀνάγκαις’ ) , κατά δέ ὁ εἰμί πολύς καί ὁ αἰσθητός καί ὁ μαθηματικός οὐδείς ἀλλήλων διαφέρω · ὥστε εἰμί πλῆθος θεωρέω ἐν αὐτός , οὐ ὑπάρχω αὐτός ὁ ἀρχή κατά ἀριθμός ἀφορίζω , τουτέστιν ὁρίζω , εἰ πλῆθος ὑπόκειμαι , ὥσπερ οὐδέ ὁ ἐνταῦθα γράμμα , τουτέστι ὁ ΚΔ στοιχεῖον , ἀριθμός μέν πᾶς οὐ εἰμί ὁ ἀρχή ὁρίζω , εἶδος δέ ὁρίζω ὑπάρχω , 〈 ἐάν 〉 μή ὑποτίθημι ὁ ὅς ὁ κατά μόνος ὅδε συλλαβή , τουτέστι ὁ βάω · τότε γάρ ἀριθμός εἷς εἰμί ὁ ὅς · εἰμί δέ καί ἐπί ἄλλος λέξις θεωρέω ὁ ὅς , τότε οὐ ἀριθμός εἷς εἰμί ἀλλά εἶδος · οὔτε γάρ ὁ αὐτός ὅς εἰμί κατά ἀριθμός ἐν ὁ βάω συλλαβή καί ὁ γη , εἰμί γε καί ὁ σημαίνω διάφορος ὑπάρχω . διό φημί οὗτος δέ εἰμί καί ἀριθμός ἀρχή ὁρίζω , τουτέστι ὁ βάω μόνος συλλαβή αὐτός κατά ἑαυτοῦ . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ μάθημα · ἤπειρος γάρ καί ἐν αὐτός ὑπάρχω ὁ ὁμοειδής . εἰμί τοίνυν μή εἰμί παρά ὁ αἰσθητός καί ὁ μαθηματικός ἕτερος τις εἷς ὑπάρχω ὁ ἀριθμός , οἷος περ ὁ εἶδος , οὐκέτι εἰμί εἷς οὐσία ὁ ἀριθμός καί ὁ εἶδος , οὐδέ ἀρχή ὁ εἰμί ἀριθμός εἰμί ποσός τις ἀλλά εἶδος . εἰμί τοίνυν ἀναγκαῖος εἰμί εἶδος <καὶ> ἀριθμός εἷς ἀρχή , εἰμί γε ὁ πᾶς ἐκ μόνος προέρχομαι , ἀναγκαῖος διά οὗτος καί ὁ εἶδος ἵημι . παρίστημι οὖν ὁ δόξα οὗτος φημί ὁ γάρ μαθηματικός εἰμί καί κατά <τὰ> ἄλλος διαφέρω ὁ αἰσθητής , ὁ ἀίδιος εἰμί καί ὁ ἀκίνητος , ἀλλά κατά ὁ πλῆθος οὐδείς διαφέρω ὁ αἰσθητής · οὖον γάρ εἷς κατά ἀριθμός οὐδέ οὗτος ἕκαστος , ἀλλά εἰμί ἕκαστος αὐτός εἶδος μέν εἷς , ἀριθμός δέ πολύς . εἰμί δέ πᾶς ὁ τοιοῦτος κατά ἕκαστος ὅμοιος ἀλλήλων , οὐδείς εἄν αὐτός , φημί , οὐσία καί στοιχεῖον ὁ ἄλλος εἰμί . ὥστε εἰμί μήτε οὗτος μήτε ὁ αἰσθητής ἀριθμός ὁ ἀρχή ἀφορίζω , οὐ εἰμί ὁ εἰμί ὁ ἀρχή ἀριθμός ὁρίζω , οὐδέ εἰμί τις ἀριθμός οὐσία εἷς ἐν ὁ ἀρχή καί ὁρίζω , εἰμί μή ἄλλος τις ἄγω οὐσία παρά τε εἰς αἰσθητός καί ὁ μαθηματικός , ὁποῖος ὁ ἰδέα λέγω · οὐδέ εἷς γάρ εἰμί ὁ ἀρχή εἷς ἀριθμός οὐσία , εἰμί ὁ μέν αἰσθητός καί ὁ μαθηματικός [ καί ] ὁ εἶδος εἷς , ἄλλος δέ μή εἰμί παρά οὗτος οὐσία . ἔτι οὐδέ οὐσία εἰμί ὁ ἀρχή ὁ εἰμί , εἰμί μή ἕκαστος αὐτός ἀριθμός εἷς · ὁ γάρ καθόλου κτάομαι συμβαίνω ὁ εἰμί , ὡς προέρχομαι εἴρω . παρατίθημι δέ ὁ στοιχεῖον ὁ συλλαβή δείκνυμι ἐπί οὗτος πῶς ὁ ἀρχή καί ὁ κατηγορέω κοινῶς τίνω οὐ εἰμί ἀριθμός ὁρίζω ἀλλά εἶδος · ὁ γάρ κατά ἕκαστος ἄλφα ὁ κοινός ἄλφα ἀρχή , εἶδος εἰμί εἷς , οὐ ἀριθμός · ὁμοίως δέ καί ὁ ἄλλος στοιχεῖον . ὡς δέ ἐπί ὁ οὕτως στοιχεῖον , οὕτως καί ὁ κατά ἕκαστος ἄνθρωπος ὁ ἄνθρωπος , καί ὁ ἄλλος αἰσθητής ὁμοίως . εἶπον δέ ὁ ἐνταῦθα γράμμα ὁ ἀρχή ἀριθμός μέν οὐ ὁρίζω , εἶδος δέ , ἐπεί ἐπί ὁ ἀφορίζω οἶος συλλαβή ὅδε τις εἰμί εἶπον ὁ στοιχεῖον καί ὁ ἀρχή οὗτος ὁ συλλαβή ἀφορίζω εἰμί ( ὅδε γάρ ὁ βάω συλλαβή ὅδε ὁ Β καί ὅδε ὁ ὅς ἀρχή καί στοιχεῖον ἀφορίζω κατά ἀριθμός · ) , παρατίθημι καί οὗτος , καί δείκνυμι ὅτι ἐπί μέν ὁ οὕτως λαμβάνω συλλαβή καί ἐπί πᾶς δέ ὁ ἄλλος συντίθημι ἀφορίζω ἀριθμός ὁ ἀρχή εἰμί λαμβάνω , ἀλλά αὐτός πάλιν οὗτος ὁ κοινός ἀρχή · ὁ γάρ ἐν ὅδε ὁ συλλαβή ὅς καί ὁ ἐν ὅδε ὁ κοινός κατηγορέω ὅς ἀρχή ἔχω . ὁμοίως οὖν εἰμί καί ἐπί ὁ μαθηματικός . ἀναγκαῖος οὖν εἰμί ὁ ἰδέα · διά ὁ ἐν ἐκεῖνος γίγνομαι εἷς ὁ ἀριθμός . καί γάρ εἰμί μή καλῶς διαρθρέω λέγω , ἐπεί συμβολικός λέγω , ἀλλά εἰμί γε οὗτος ὅσπερ βούλομαι δηλόω , εἷς ὁ ἀριθμός ὁ ἀρχή · ἐπί αὐτός δέ μόνος , φημί , συνᾴδω ὁ λόγος · καί ἀνάγκη οὗτος λέγω αὐτός , ὅτι ὁ εἶδος οὐσία τις ἕκαστος καί οὐ εἷς κατά συμβαίνω ἐκεῖσε . καί πάνυ καλῶς οὗτος λέγω ὁ Ἀριστοτέλης · εἰμί γάρ συμβεβηκός εἰμί ὅς γίγνομαι καί ἀπογίγνομαι Χωρὶς ὁ ὁ ὑπόκειμαι φθορά , ἐκεῖσε δέ οὐδείς ἀπογίγνομαι , δῆλος ὡς ὅτι οὐ εἰμί συμβεβηκός . ἀναγκαῖος οὖν δοκέω πολύς τις οὐσία τίθημι , ὅς ἕκαστος κύριος εἰμί οὐσία οὖον κατά μετουσία τις οὐδέ κτάομαι συμβαίνω ὁ εἰμί τε καί ὁ εἷς ἔχω · κατά συμβαίνω γάρ ἐν ὁ εἶδος ὁ εἷς ἀλλά οὖον κύριος . ἀλλά πάλιν , φημί , εἰμί ὑποτίθημι ὁ εἶδος ἀριθμός ἔχω ὁ εἷς , τουτέστι ὁ ἀρχή , καί μή εἶδος , πολύς συμβαίνω ὁ ἀδύνατος , καθάπερ καί ἀνωτέρω εἴρω καί ἐν ὁ θεωρία , ὅτι εἰμί ἔνυλος ὁ ἀρχή καί εἷς ὁ γιννάω - μένω , ὅσπερ εἰμί παρά ὁ ἐνάργεια . p . 1002b32 σύνεγγυς δέ οὗτος εἰμί ὁ διαπορέω . ὁ ἀπορία πάνυ εἰμί λογικός · ζητέω δέ πότερος ὁ στοιχεῖον δύναμις ὑπάρχω ἢ ἐνέργεια · διά γάρ ὁ εἶπον ἤ τις ἕτερος τρόπος ὁ ἐνέργεια δηλόω . εἰμί μέν γάρ ἄλλως πως , τουτέστιν εἰμί ὑποτίθημι ὁ ἀρχή ἐνέργεια εἰμί , εἰμί ὁ ἀρχή ἄλλος τίς πρότερος · πρότερος γάρ ὁ δύναμις ὁ ἐνέργεια · ὥστε ὁ ὁ κατά ἐνέργεια αἴτιος καί ἀρχή δύναμις πρότερος εἰμί , ὁ ἀρχή εἰμί γε κατά ἐνέργεια . ὁ γάρ δυνατός οὐ ἀναγκαῖος ἤδη καί ἐνέργεια εἰμί · ὥστε εἰμί μή ἀντιστρέφω , ἀλλά ὁ μέν ἐνέργεια εἰμί προηγέομαι , φημί , ὁ δύναμις καί πᾶς ἐν-ὑπάρχω , οὐ ἐν πᾶς δέ ὁ δυνατός ἤδη ἐνέργεια , πρότερος ὁ δύναμις εἰμί . πάνυ δέ βραχύς ἠρμήνεθσε συνάπτω ὁ πρότερος γάρ ὁ δύναμις ἐκεῖνος ὁ αἴτιος δέ δυνατός οὐ ἀναγκαῖος ἐκείνως πᾶς ἔχω , τουτέστιν ἐνέργεια εἰμί . ὁ δέ ἐκεῖνος ὁ αἴτιος εἶπον ἀντί ὁ ἐκεῖνος ὁ ἀρχή , ὁ ἐνέργεια . εἰμί δέ τις ὑποτίθημι ὁ στοιχεῖον δύναμις εἰμί καί μή ἐνέργεια , οὗτος ἀκολουθέω ὁ ἐνδέχομαι μηδείς ὅλως [ δυνατός ] εἰμί · δύναμαι γάρ εἰμί καί ὁ μηδέπω εἰμί , ὥστε ὁ ἀρχίς εἰμί δύναμις ὑπάρχω , δύναμαι μή εἰμί · εἰμί δέ οὗτος μή ἄγω , οὐδέ ὁ ἐκ αὐτός . ὅτι δέ δυνατός εἰμί καί ὁ μή εἰμί , οὕτως δείκνυμι · εἰμί ὁ γίγνομαι οὐ εἰμί οὗτος γάρ εἶπον διά ὁ γίγνομαι μέν γάρ ὁ μή εἰμί ) , ὁ δέ δυνατός γίγνομαι , ὁ δέ ] δυνατός οὐ εἰμί . λαμβάνω δέ ὁ δύο πρότασις διά ὁ οὐδείς δέ γίγνομαι ὁ εἰμί ἀδύνατος . p . 1003a5 οὗτος τε οὖν ὁ ἀπορία ἀναγκαῖος ἀπορέω περί ὁ ἀρχή . πάλιν μιμνήσκω ὁ πρόσθεν ἤδη εἴρω ἀπορία , πότερος ὁ στοιχεῖον καί ὁ ἀρχή ὁ εἰμί καθόλου εἰμί καί κοινός τις , ἤγουν ὁ κατά ἕκαστος . καί προστίθημι ἄλλος ἀπορία παρά ὁ εἴρω . εἰμί μέν γάρ , φημί , καθόλου ὑπάρχω ὁ ἀρχή , οὐ εἰμί οὐσία · ὁ μέν γάρ οὐσία ὑπόκειμαι καί ὅδε τίς , οὐδείς δέ ὁ κοινός ὑπόκειμαι εἰμί καί ὅδε τίς ἀλλά τοιόσδε · οὐδέ γάρ ὁ ὁ οὐσία γένος καί εἶδος ὅδε τίς σημαίνω , ἀλλά περί οὐσία ὁ ποιός ἀφορίζω , ὡς εἴρω ἐν κατηγορία . ὅτι γάρ μή ὅδε τίς δηλόω ὁ κοινός , οὕτως δείκνυμι . εἰμί τις λέγω , φημί , ὁ κοινός ὅδε τίς καί ὑπό ἔκθεσις καί δεῖξις πίπτω , ὁ Σωκράτης ὁ ἄτομος οὐσία πολύς εἰμί ζῷον ἅμα κατά ἀριθμός καί γάρ αὐτός Σωκράτης ζῷον εἰμί καί ἄνθρωπος ) , εἰμί γε καί ὁ ἄνθρωπος ζώιον τε καί ὅδε τίς καί κατά ἑαυτοῦ εἰμί καί ὑπό δεῖξις τε καί ἔκθεσις πίπτω . εἰμί γάρ ὁ Σωκράτης καί ἄνθρωπος , καί οὖον αὐτός εἰμί ὁ Σωκράτης καί ἄνθρωπος εἰμί . ἀλλά καί ζῷον · καί γάρ ζῷον ὁ Σωκράτης , ὅς καί αὐτός ὑπόκειμαι · ὥστε ὁ Σωκράτης τοεῖς ἔχω οὐσία . διό , φημί , πολύς εἰμί ζῷον ὁ Σωκράτης , αὐτός τε καί ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ζῷον , εἴπερ σημαίνω ἕκαστος αὐτός ὅδε ὅς εἰμί καί εἷς . εἰμί μέν οὖν τις ὑποτίθημι καθόλου εἰμί ὁ ἀρχή οὗτος συμβαίνω ἄτοπος . εἰμί δέ πάλιν ὁ κατά ἕκαστος ὑποτίθημι ἀρχή , ἀναιρέω ἐπιστήμη · ὁ γάρ καθόλου καί ἀεί ὡσαύτως ἔχω ὁ ἐπιστήμη . πόθεν οὖν εἰμί γνωστός ὁ ἀρχή ; οὐκοῦν οὐδέ ὁ ἐκ ὁ ἀρχή . ὥστε πᾶς δεῖ ἀρχή εἰμί πρότερος καθόλου οὗτος ὁ ἀρχή , ἐάν περ μέλλω εἰμί ἐπιστήμη ὁ ἀρχή . ἰστέον οὖν ὅτι ὁ πλεῖστος ἐκ ἔνδοξος ἔχω ὁ ἐπιχείρησις καί κατά ὁ πιθανός · οὔτε δέ οἷος τε εἰμί εἰς ὁ ἀντίκειμαι ἐπιχειρέω μή λογικός ἐπιχείρησις χράω , οὔτε δέ λύω δυνατός εἰμί αὐτός , εἰμί εἰμί ἀληθής .