artemidorus-oneirocritica.onirocriticon 4.1
Τῶν δὲ ὀνείρων πάντων οὓς μὲν θεωρηματικούς οὓς δὲ ἀλληγορικοὺς καλοῦμεν · καὶ θεωρηματικοὺς μὲν τοὺς οὕτως ἀποβαίνοντας ὡς θεωροῦνται , ἀλληγορικοὺς δὲ τοὺς τὰ σημαινόμενα διʼ αἰνιγμάτων ἐπιδεικνύντας . ἐπειδὴ δὲ καὶ ἐν τούτοις γίνεταί τις πλάνη ἀμφιβαλλόντων πότερον χρὴ τὰ θεωρηθέντα αὐτὰ προσδέχεσθαι ἢ ἕτερόν τι ἐκ τούτων ἀποβησόμενον , οὐκ ἄπορόν σοι τὸ διακρίνειν δύνασθαι . πρῶτον μὲν γὰρ ὅσα θεωρηματικά ἐστι , παραχρῆμα καὶ αὐτίκα μάλα ἀποβαίνει · ὅσα δὲ ἀλληγορικά , πάντως χρόνου διαλείποντος ἢ πολλοῦ ἢ ὀλίγου . ἔπειτα καὶ εὔηθες ἂν εἴη τὰ τεράστια καὶ οὐδαμῶς ἐνδεχόμενα ἐγρηγορότι συμβαίνειν ταῦτα οὕτως ὡς θεωρηματικὰ προσδέχεσθαι . οἷον εἴ τις ὑπολάβοι θεὸς γεγονέναι ἢ πέτεσθαι ἢ κέρατα ἔχειν ἢ εἰς Ἅιδου καταβεβηκέναι · ἢ ὑπὸ κυνὸς δεδῆχθαι ἢ παρακαταθήκην λαβεῖν ἢ φίλον ἰδεῖν ἢ δραπέτην εὑρεῖν ἢ δειπνεῖν παῤ ἑαυτῷ πίνειν συντείνειν ἢ ἀπολέσαι τι ταῦτα γὰρ καὶ ὅσα τούτοις ὅμοια πῇ μὲν οὕτως ἀποβαίνει ὡς θεωρεῖται , πῇ δὲ καὶ ἀλληγορικῶς . εἰ μὲν οὖν παραυτίκα ἀποβαίνει , περισσὸν αὐτὰ κρίνειν · εἰ δὲ μή , ἐφάρμοζε ἑκάστῳ τὴν προσήκουσαν κρίσιν ἐκ τῶν προτέρων βιβλίων . ὅσα μέντοι στάνιά ἐστι καὶ ἅπαξ που γινόμενα , ταῦτα ὡς τεράστια καὶ ἔκφυλα τῶνδε τῶν λόγων παραδέχου μὲν ὡς ἐνδεχόμενα γενέσθαι , μὴ χρῶ δὲ ὡς πάντῃ καὶ πάντως καθολικοῖς . καὶ γὰρ Δρούσων ὁ Λαοδικεὺς τὴν τοῦ φίλου οἰκίαν ὠνήσασθαι δόξας μετὰ τριετίαν ὠνήσατο . ἀλλὰ τοῦτο μόνον θεωρηματικὸν ἦλθεν εἰς ἡμᾶς ὀψὲ καὶ μὴ αὐτίκα ἀποβάν , τῶν δὲ ἰδίων τε καὶ κοινῶν καὶ ἀλλοτρίων καὶ δημοσίων καὶ κοσμικῶν ὀνείρων τὸν λόγον ἠκριβωμένον καὶ σφόδρα γε ἔχεις ἐν τῷ πρώτῳ βιβλίῳ . ὅμως δὲ καὶ ἐν τούτῳ τῷ θεωρήματι οἱ τὰς αὐτὰς τισι τέχνας ἔχοντες , καὶ εἰ πάνυ εἶεν γνώριμοι , τῶν τεχνῶν αὐτῶν εἰσι σημαντικοί . τοιγαροῦν γραμματικὸν γραμματικῷ οὐδέν ἄλλο ἢ τὴν γραμματικὴν εἶναι τέχνην καὶ ῥήτορα ῥήτορι ῥητορικήν , οὕτω δὲ καὶ ἐπὶ τῶν βαναύσων χαλκέα χαλκεῖ καὶ τέκτονα τέκτονι τὴν χαλκευτικὴν καὶ τεκτονικὴν τέχνην σημαίνειν . οἷον Φίλαγρος ὁ ῥήτωρ Οὐᾶρον τὸν ῥήτορα νοσοῦντα ἐθεάσατο , καὶ ἐπὶ πολὺ παρὰ προαίρεσιν τὴν ἑαυτοῦἐσίγησε . καὶ ἐν Κυζίκῳ τέκτων τὸν ἀγχίθυρον τέκτονα ἀπσθανόντα καὶ ἐκφερόμενον ἰδὼν διὰ δανειστὰς ἐξεχώρησε τοῦ ἐργαστηρίου καὶ μετανέστη τῆς πόλεως .
Lemmas: ὁ δέ ὄνειρος πᾶς ὅς μέν θεωρηματικός ὅς δέ ἀλληγορικός καλέω · καί θεωρηματικός μέν ὁ οὕτως ἀποβαίνω ὡς θεωρέω , ἀλληγορικός δέ ὁ ὁ σημαίνω διά αἴνιγμα ἐπιδείκνυμι . ἐπειδή δέ καί ἐν οὗτος γίγνομαι τις πλάνη ἀμφιβάλλω πότερος χρή ὁ θεωρέω αὐτός προσδέχομαι ἤ ἕτερος τις ἐκ οὗτος ἀποβαίνω , οὐ ἄπορος σύ ὁ διακρίνω δύναμαι . πρῶτος μέν γάρ ὅσος θεωρηματικός εἰμί , παραχρῆμα καί αὐτίκα μάλα ἀποβαίνω · ὅσος δέ ἀλληγορικός , πάντως χρόνος διαλείπω ἤ πολύς ἤ ὀλίγος . ἔπειτα καί εὐήθης ἄν εἰμί ὁ τεράστιος καί οὐδαμῶς ἐνδέχομαι ἐγείρω συμβαίνω οὗτος οὕτως ὡς θεωρηματικός προσδέχομαι . οἷον εἰ τις ὑπολαμβάνω θεός γίγνομαι ἤ πέτομαι ἤ κέρας ἔχω ἤ εἰς ᾍδης καταβαίνω · ἤ ὑπό κύων δάκνω ἤ παρακαταθήκη λαμβάνω ἤ φίλος ὁράω ἤ δραπέτης εὑρίσκω ἤ δειπνέω παρά ἑαυτοῦ πίνω συντείνω ἤ ἀπόλλυμι τις οὗτος γάρ καί ὅσος οὗτος ὅμοιος πη μέν οὕτως ἀποβαίνω ὡς θεωρέω , πη δέ καί ἀλληγορικός . εἰ μέν οὖν παραυτίκα ἀποβαίνω , περισσός αὐτός κρίνω · εἰ δέ μή , ἐφαρμόζω ἕκαστος ὁ προσήκω κρίσις ἐκ ὁ πρότερος βιβλίον . ὅσος μέντοι Στάνια εἰμί καί ἅπαξ που γίγνομαι , οὗτος ὡς τεράστιος καί ἔκφυλος ὅδε ὁ λόγος παραδέχομαι μέν ὡς ἐνδέχομαι γίγνομαι , μή χράω δέ ὡς πάντῃ καί πάντως καθολικός . καί γάρ Δροῦσος ὁ Λαοδικεύς ὁ ὁ φίλος οἰκία ὠνέομαι δοκέω μετά τριετία ὠνέομαι . ἀλλά οὗτος μόνος θεωρηματικός ἔρχομαι εἰς ἐγώ ὀψέ καί μή αὐτίκα ἀποβαίνω , ὁ δέ ἴδιος τε καί κοινός καί ἀλλότριος καί δημόσιος καί κοσμικός ὄνειρος ὁ λόγος ἀκριβόω καί σφόδρα γε ἔχω ἐν ὁ πρῶτος βιβλίον . ὅμως δέ καί ἐν οὗτος ὁ θεώρημα ὁ ὁ αὐτός τις τέχνη ἔχω , καί εἰ πάνυ εἰμί γνώριμος , ὁ τέχνη αὐτός εἰμί σημαντικός . τοιγαροῦν γραμματικός γραμματικός οὐδείς ἄλλος ἤ ὁ γραμματικός εἰμί τέχνη καί ῥήτωρ ῥήτωρ ῥητορική , οὕτως δέ καί ἐπί ὁ βάναυσος χαλκεύς χαλκεύς καί τέκτων τέκτων ὁ χαλκευτικός καί τεκτονικός τέχνη σημαίνω . οἷος Φίλαγρος ὁ ῥήτωρ Οὐᾶρος ὁ ῥήτωρ νοσέω θεάομαι , καί ἐπί πολύς παρά προαίρεσις ὁ εαυτουσιγαω . καί ἐν Κύζικος τέκτων ὁ ἀγχίθυρος τέκτων ἀπωθέω καί ἐκφέρω ὁράω διά δανειστής ἐκχωρέω ὁ ἐργαστήριον καί μετανίστημι ὁ πόλις .